title: Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2020/639 z dnia 12 maja 2020 r. zmieniające rozporządzenie wykonawcze (UE) 2019/947 w odniesieniu do scenariuszy standardowych dla operacji wykonywanych w zasięgu widoczności wzrokowej lub poza zasięgiem widoczności wzrokowej (Tekst mający znaczenie dla EOG)

text:
                  13.5.2020

                  PL

                  Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

                  L 150/1

         ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2020/639
         z dnia 12 maja 2020 r.
         zmieniające rozporządzenie wykonawcze (UE) 2019/947 w odniesieniu do scenariuszy standardowych dla operacji wykonywanych w zasięgu widoczności wzrokowej lub poza zasięgiem widoczności wzrokowej
         (Tekst mający znaczenie dla EOG)
         KOMISJA EUROPEJSKA,
         uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
         uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1139 z dnia 4 lipca 2018 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie lotnictwa cywilnego i utworzenia Agencji Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Lotniczego oraz zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 2111/2005, (WE) nr 1008/2008, (UE) nr 996/2010, (UE) nr 376/2014 i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/30/UE i 2014/53/UE, a także uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 552/2004 i (WE) nr 216/2008 i rozporządzenie Rady (EWG) nr 3922/91 (1), w szczególności jego art. 57,
         a także mając na uwadze, co następuje:

                     (1)

                     Zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2019/947 (2) system bezzałogowego statku powietrznego („SBSP”) musi być zgodny z ograniczeniami operacyjnymi określonymi w zezwoleniach na operację lub w scenariuszu standardowym ustanowionym w tym rozporządzeniu.

                     (2)

                     Na podstawie doświadczeń państw członkowskich Agencja Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA) opracowała dwa scenariusze standardowe dotyczące operacji.

                     (3)

                     Scenariusz standardowy 1 („STS-01”) obejmuje operacje wykonywane w zasięgu widoczności wzrokowej („VLOS”) na maksymalnej wysokości 120 m nad kontrolowanym obszarem naziemnym w środowisku zaludnionym przy użyciu noszącego oznakowanie CE SBSP klasy C5.

                     (4)

                     Scenariusz standardowy 2 („STS-02”) obejmuje operacje, które mogą być wykonywane poza zasięgiem widoczności wzrokowej („BVLOS”) z użyciem bezzałogowego statku powietrznego w odległości nie większej niż 2 km od pilota bezzałogowego statku powietrznego przy obecności obserwatorów przestrzeni powietrznej, na maksymalnej wysokości 120 m nad kontrolowanym obszarem naziemnym w słabo zaludnionym środowisku oraz przy użyciu noszącego oznaczenie CE SBSP klasy C6.

                     (5)

                     Należy zatem zmienić rozporządzenie wykonawcze (UE) 2019/947, aby uwzględnić te scenariusze standardowe.

                     (6)

                     Jeżeli prawdopodobieństwo napotkania załogowych statków powietrznych nie jest niskie, państwa członkowskie mogą ustanowić strefy geograficzne na takich obszarach, aby zapobiec prowadzeniu przez operatorów SBSP operacji w ramach scenariuszy standardowych.

                     (7)

                     Należy wprowadzić wymóg uzyskania minimalnej ogólnej oceny poświadczającej zaliczenie przez pilotów bezzałogowych statków powietrznych egzaminu z wiedzy teoretycznej.

                     (8)

                     W celu poprawy widoczności bezzałogowego statku powietrznego wykonującego lot w nocy, a w szczególności w celu umożliwienia osobie znajdującej się na ziemi łatwego odróżnienia takiego bezzałogowego statku powietrznego od załogowego statku powietrznego, na bezzałogowym statku powietrznym powinno być włączone migające zielone światło.

                     (9)

                     Dobrze zdefiniowane zasady powinny mieć zastosowanie do szkolenia i oceny z zakresu umiejętności praktycznych, którym poddawani są piloci bezzałogowych statków powietrznych prowadzący operacje na podstawie scenariusza standardowego. Takie szkolenie i taką ocenę powinien prowadzić podmiot uznany przez właściwy organ lub operator SBSP zgodnie z wymogami określonymi w niniejszym rozporządzeniu.

                     (10)

                     W przypadku operacji transgranicznych lub operacji poza państwem członkowskim rejestracji prowadzonych przez posiadacza certyfikatu operatora lekkich systemów bezzałogowych statków powietrznych państwo członkowskie, w którym operacja ma mieć miejsce, powinno otrzymać informacje dotyczące lokalizacji planowanej operacji.

                     (11)

                     EASA opracowała projekt przepisów wykonawczych i przedłożyła go wraz z opinią nr 05/2019 (3) zgodnie z art. 75 ust. 2 lit. b) i c) oraz art. 76 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2018/1139.

                     (12)

                     Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są zgodne z opinią komitetu ustanowionego zgodnie z art. 127 rozporządzenia (UE) 2018/1139,

               PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

            Artykuł 1
            Zmiany w rozporządzeniu wykonawczym (UE) 2019/947
            W rozporządzeniu wykonawczym (UE) 2019/947 wprowadza się następujące zmiany:

                        1)

                        w art. 2 dodaje się pkt 24–34 w brzmieniu:

                                    „24)

                                    »obserwator bezzałogowego statku powietrznego« oznacza osobę znajdującą się obok pilota bezzałogowego statku powietrznego, która – poprzez obserwację wzrokową bezzałogowego statku powietrznego okiem nieuzbrojonym – pomaga pilotowi bezzałogowego statku powietrznego w utrzymaniu bezzałogowego statku powietrznego w zasięgu widoczności wzrokowej oraz w bezpiecznym wykonywaniu lotu;

                                    25)

                                    »obserwator przestrzeni powietrznej« oznacza osobę, która pomaga pilotowi bezzałogowego statku powietrznego poprzez prowadzenie okiem nieuzbrojonym obserwacji przestrzeni powietrznej, w której bezzałogowy statek powietrzny wykonuje operację, w poszukiwaniu wszelkich potencjalnych zagrożeń w powietrzu;

                                    26)

                                    »stacja kierowania« oznacza urządzenie lub układ urządzeń do zdalnego sterowania bezzałogowym statkiem powietrznym zgodnie z definicją w art. 3 pkt 32 rozporządzenia (UE) 2018/1139, które wspomagają sterowanie bezzałogowym statkiem powietrznym lub jego monitorowanie w dowolnej fazie lotu, z wyjątkiem infrastruktury wspomagającej usługę łącza do celów kierowania i kontroli (C2);

                                    27)

                                    »usługa łącza C2« oznacza usługę łączności świadczoną przez osobę trzecią, zapewniającą funkcje kierowania i kontroli w układzie bezzałogowy statek powietrzny – stacja kierowania;

                                    28)

                                    »przestrzeń lotu« oznacza pojemność przestrzeni powietrznej zdefiniowaną przestrzennie i czasowo, w której operator systemu bezzałogowego statku powietrznego planuje wykonać operację w ramach normalnych procedur opisanych w pkt 6 lit. c) w dodatku 5 do załącznika;

                                    29)

                                    »obszar przestrzeni lotu« oznacza rzut przestrzeni lotu na powierzchnię Ziemi;

                                    30)

                                    »przestrzeń bezpieczeństwa« oznacza pojemność przestrzeni powietrznej wykraczającej poza przestrzeń lotu, w której stosuje się procedury bezpieczeństwa opisane w pkt 6) lit. d) w dodatku 5 do załącznika;

                                    31)

                                    »obszar przestrzeni bezpieczeństwa« oznacza rzut przestrzeni bezpieczeństwa na powierzchnię Ziemi;

                                    32)

                                    »przestrzeń operacyjna« oznacza połączenie przestrzeni lotu i przestrzeni bezpieczeństwa;

                                    33)

                                    »bufor ryzyka naziemnego« oznacza obszar nad powierzchnią Ziemi, który otacza przestrzeń operacyjną i który został określony w celu zminimalizowania ryzyka dla osób trzecich znajdujących się na powierzchni w przypadku opuszczenia przez bezzałogowy statek powietrzny przestrzeni operacyjnej;

                                    34)

                                    »noc« oznacza godziny między końcem zmierzchu cywilnego a początkiem świtu cywilnego zgodnie z definicją w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) nr 923/2012 (*1).

                           (*1)  Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 923/2012 z dnia 26 września 2012 r. ustanawiające wspólne zasady w odniesieniu do przepisów lotniczych i operacyjnych dotyczących służb i procedur żeglugi powietrznej oraz zmieniające rozporządzenie wykonawcze (UE) nr 1035/2011 oraz rozporządzenia (WE) nr 1265/2007, (WE) nr 1794/2006, (WE) nr 730/2006, (WE) nr 1033/2006 i (UE) nr 255/2010 (Dz.U. L 281 z 13.10.2012, s. 1).”;"

                        2)

                        art. 5 ust. 5 otrzymuje brzmienie:

                           „5.   W przypadku gdy operator systemu bezzałogowego statku powietrznego składa oświadczenie właściwemu organowi państwa członkowskiego rejestracji zgodnie z sekcją UAS.SPEC.020 określoną w części B załącznika w odniesieniu do operacji zgodnej ze scenariuszem standardowym, jak określono w dodatku 1 do załącznika, operator systemu bezzałogowego statku powietrznego nie ma obowiązku uzyskania zezwolenia na operację zgodnie z ust. 1–4 niniejszego artykułu, a zastosowanie ma procedura określona w art. 12 ust. 5. Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego korzysta z oświadczenia, o którym mowa w dodatku 2 do załącznika.”;

                        3)

                        w art. 13 dodaje się ust. 4 w brzmieniu:

                           „4.   W przypadku gdy operator systemu bezzałogowego statku powietrznego posiadający certyfikat LUC z odpowiednimi uprawnieniami zgodnie z sekcją UAS.LUC.060 załącznika zamierza wykonać operację w kategorii »szczególnej« odbywającą się częściowo lub w całości w przestrzeni powietrznej państwa członkowskiego innego niż państwo członkowskie rejestracji, operator ten przekazuje właściwemu organowi państwa członkowskiego, w którym planowana operacja ma mieć miejsce, następujące informacje:

                                       a)

                                       kopię warunków zatwierdzenia otrzymanych zgodnie z sekcją UAS.LUC.050 załącznika; oraz

                                       b)

                                       lokalizację lub lokalizacje planowanej operacji zgodnie z ust. 1 lit. b) niniejszego artykułu.”;

                        4)

                        w art. 14 dodaje się ust. 9 w brzmieniu:

                           „9.   „Oprócz danych określonych w ust. 2 państwa członkowskie mogą gromadzić dodatkowe informacje dotyczące tożsamości pochodzące od operatorów systemów bezzałogowych statków powietrznych.”;

                        5)

                        art. 15 ust. 1 lit. a) otrzymuje brzmienie:

                                    „a)

                                    zakazać niektórych lub wszystkich operacji z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych, wymagać spełnienia szczególnych warunków w odniesieniu do niektórych lub wszystkich operacji z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych bądź wymagać uzyskania uprzedniego zezwolenia na lot w odniesieniu do niektórych lub wszystkich operacji z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych;”;

                        6)

                        art. 22 otrzymuje brzmienie:

                           „Artykuł 22

                           Nie naruszając przepisów art. 20, użytkowanie w kategorii »otwartej« systemów bezzałogowych statków powietrznych, które nie spełniają wymogów określonych w częściach 1–5 załącznika do rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2019/945 (*2), dopuszcza się w okresie przejściowym wynoszącym dwa lata, rozpoczynającym się rok po dacie wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, z zastrzeżeniem następujących warunków:

                                       a)

                                       bezzałogowy statek powietrzny o masie startowej mniejszej niż 500 g jest eksploatowany w granicach wymogów operacyjnych określonych w sekcji UAS.OPEN.020 pkt 1 w części A załącznika przez pilotów bezzałogowych statków powietrznych posiadających poziom kompetencji określony przez dane państwo członkowskie;

                                       b)

                                       bezzałogowy statek powietrzny o masie startowej mniejszej niż 2 kg jest eksploatowany w taki sposób, że zachowywana jest minimalna odległość 50 metrów w poziomie od osób, a piloci bezzałogowych statków powietrznych posiadają poziom kompetencji co najmniej równorzędny poziomowi określonemu w sekcji UAS.OPEN.030 pkt 2 w części A załącznika;

                                       c)

                                       bezzałogowy statek powietrzny o masie startowej mniejszej niż 25 kg jest eksploatowany w granicach wymagań operacyjnych określonych w sekcji UAS.OPEN.040 pkt 1 i 2, a piloci bezzałogowych statków powietrznych posiadają poziom kompetencji co najmniej równorzędny poziomowi określonemu w sekcji UAS.OPEN.020 pkt 4 lit. b) w części A załącznika.

                           (*2)  Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2019/945 z dnia 12 marca 2019 r. w sprawie systemów bezzałogowych statków powietrznych oraz operatorów systemów bezzałogowych statków powietrznych z państw trzecich (Dz.U. L 152 z 11.6.2019, s. 1).”;"

                        7)

                        art. 23 otrzymuje brzmienie:

                           „Artykuł 23

                              1.   Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
                              Niniejsze rozporządzenie stosuje się od dnia 1 lipca 2020 r.

                              2.   Przepisy art. 5 ust. 5 i sekcji UAS.SPEC.050 pkt 1 lit. l) stosuje się od dnia 2 grudnia 2021 r.

                              3.   Przepisy sekcji UAS.OPEN.060 pkt 2 lit. g) stosuje się od dnia 1 lipca 2022 r.

                              4.   Nie naruszając przepisów art. 21 ust. 1, do dnia 2 grudnia 2021 r. państwa członkowskie mogą przyjmować oświadczenia składane przez operatorów systemów bezzałogowych statków powietrznych zgodnie z art. 5 ust. 5, w oparciu o krajowe scenariusze standardowe lub ich odpowiedniki, jeżeli te scenariusze krajowe spełniają wymogi określone w sekcji UAS.SPEC.020 załącznika.
                              Takie oświadczenia tracą ważność z dniem 2 grudnia 2023 r.

                              5.   Art. 15 ust. 3 stosuje się od dnia 1 lipca 2021 r.”;

                        8)

                        załącznik zastępuje się załącznikiem do niniejszego rozporządzenia.

            Artykuł 2
            Wejście w życie i stosowanie
            Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

            Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
            Sporządzono w Brukseli dnia 12 maja 2020 r.

                  W imieniu Komisji

               Ursula VON DER LEYEN

                  Przewodnicząca

            (1)  Dz.U. L 212 z 22.8.2018, s. 1.

            (2)  Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2019/947 z dnia 24 maja 2019 r. w sprawie przepisów i procedur dotyczących eksploatacji bezzałogowych statków powietrznych (Dz.U. L 152 z 11.6.2019, s. 45).

            (3)  https://www.easa.europa.eu/document-library/opinions

            ZAŁĄCZNIK
            OPERACJE Z UŻYCIEM SYSTEMÓW BEZZAŁOGOWYCH STATKÓW POWIETRZNYCH W KATEGORII „OTWARTEJ” I „SZCZEGÓLNEJ”

               CZĘŚĆ A

            OPERACJE Z UŻYCIEM SYSTEMÓW BEZZAŁOGOWYCH STATKÓW POWIETRZNYCH W KATEGORII „OTWARTEJ”
            UAS.OPEN.010 Przepisy ogólne

                        1)

                        Kategoria „otwarta” operacji z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych dzieli się na trzy podkategorie: A1, A2 i A3, w oparciu o ograniczenia operacyjne, wymogi, jakim podlegają piloci bezzałogowych statków powietrznych, oraz wymogi techniczne dotyczące systemów bezzałogowych statków powietrznych.

                        2)

                        W przypadku gdy operacja z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego wiąże się z lotem bezzałogowego statku powietrznego, który startuje z naturalnego wzniesienia terenu lub dokonuje przelotu nad terenem, na którym występują naturalne wzniesienia, bezzałogowy statek powietrzny utrzymuje się w maksymalnej odległości 120 metrów od najbliższego punktu powierzchni Ziemi. Pomiar odległości dostosowuje się odpowiednio do cech geograficznych terenu, takich jak równiny, wzgórza, góry.

                        3)

                        W przypadku gdy przelot bezzałogowym statkiem powietrznym odbywa się w odległości 50 metrów w poziomie od sztucznej przeszkody o wysokości przekraczającej 105 metrów, na wniosek podmiotu odpowiedzialnego za przeszkodę maksymalną wysokość operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego można zwiększyć o maksymalnie 15 metrów powyżej wysokości przeszkody.

                        4)

                        Na zasadzie odstępstwa od pkt 2 loty bezzałogowymi szybowcami o MTOM (wraz z obciążeniem użytkowym) wynoszącej mniej niż 10 kg mogą być wykonywane w odległości przekraczającej 120 metrów od najbliższego punktu powierzchni Ziemi, pod warunkiem że bezzałogowy szybowiec pozostaje w każdym momencie lotu na wysokości nie większej niż 120 metrów powyżej pilota bezzałogowego statku powietrznego.

                  UAS.OPEN.020 Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych w podkategorii A1
            Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych w podkategorii A1 muszą spełniać wszystkie poniższe warunki:

                        1)

                        w przypadku bezzałogowych statków powietrznych, o których mowa w pkt 5 lit. d) – muszą być wykonywane w taki sposób, że pilot bezzałogowego statku powietrznego nie wykonuje lotu nad zgromadzeniami osób oraz zakłada, że w normalnych okolicznościach lot nie będzie przebiegał nad osobami postronnymi. W przypadku nieprzewidzianego przelotu nad osobami postronnymi pilot bezzałogowego statku powietrznego ogranicza w możliwie największym stopniu czas, przez jaki bezzałogowy statek powietrzny przelatuje nad tymi osobami;

                        2)

                        w przypadku bezzałogowych statków powietrznych, o których mowa w pkt 5 lit. a), b) i c) – muszą być wykonywane w taki sposób, że pilot bezzałogowego statku powietrznego może wykonywać lot nad osobami postronnymi, ale nigdy nie może przelatywać nad zgromadzeniami osób;

                        3)

                        na zasadzie odstępstwa od art. 4 ust. 1 lit. d) – muszą być wykonywane – w przypadku aktywacji trybu podążania za stacją bazową – w odległości maksymalnie 50 metrów od pilota bezzałogowego statku powietrznego;

                        4)

                        muszą być wykonywane przez pilota bezzałogowego statku powietrznego, który:

                                    a)

                                    zna instrukcję producenta dostarczoną przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego.

                                    b)

                                    w przypadku bezzałogowych statków powietrznych klasy C1, jak określono w części 2 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945 – ukończył szkolenie online, a następnie zaliczył egzamin online z wiedzy teoretycznej przeprowadzany przez właściwy organ lub przez podmiot wyznaczony przez właściwy organ państwa członkowskiego, uzyskując co najmniej 75 % całkowitej liczby punktów. Egzamin musi obejmować 40 pytań wielokrotnego wyboru dotyczących, w odpowiednich proporcjach, następujących dziedzin:

                                                (i)

                                                bezpieczeństwo lotnicze;

                                                (ii)

                                                ograniczenia korzystania z przestrzeni powietrznej;

                                                (iii)

                                                regulacje lotnicze;

                                                (iv)

                                                ograniczenia możliwości człowieka;

                                                (v)

                                                procedury operacyjne;

                                                (vi)

                                                ogólna wiedza na temat systemów bezzałogowych statków powietrznych;

                                                (vii)

                                                ochrona prywatności i danych;

                                                (viii)

                                                ubezpieczenie;

                                                (ix)

                                                bezpieczeństwo;

                        5)

                        muszą być wykonywane przy użyciu bezzałogowego statku powietrznego, który:

                                    a)

                                    ma MTOM (wraz z obciążeniem użytkowym) wynoszącą mniej niż 250 g i maksymalną prędkość eksploatacyjną mniejszą niż 19 m/s w przypadku systemu bezzałogowego statku powietrznego skonstruowanego do użytku prywatnego; lub

                                    b)

                                    spełnia wymogi określone w art. 20 lit. a);

                                    c)

                                    jest oznaczony jako klasa C0 i spełnia wymogi tej klasy, jak określono w części 1 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945; lub

                                    d)

                                    jest oznaczony jako klasa C1 i spełnia wymogi tej klasy, jak określono w części 2 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945, i jest eksploatowany z aktywnym i zaktualizowanym systemem jednoznacznej zdalnej identyfikacji oraz aktywną i zaktualizowaną funkcją świadomości przestrzennej.

                  UAS.OPEN.030 Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych w podkategorii A2
            Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych w podkategorii A2 muszą spełniać wszystkie poniższe warunki:

                        1)

                        muszą być wykonywane w taki sposób, że bezzałogowy statek powietrzny nie przelatuje nad osobami postronnymi, a operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych odbywają się w bezpiecznej odległości co najmniej 30 metrów w poziomie od tych osób. Pilot bezzałogowego statku powietrznego może zmniejszyć bezpieczną odległość w poziomie do minimum 5 metrów od osoby postronnej, jeżeli obsługuje bezzałogowy statek powietrzny z uruchomioną funkcją trybu niskiej prędkości oraz po dokonaniu oceny sytuacji pod kątem:

                                    a)

                                    warunków pogodowych;

                                    b)

                                    osiągów bezzałogowego statku powietrznego;

                                    c)

                                    segregacji obszaru, nad którym wykonywany jest lot;

                        2)

                        muszą być wykonywane przez pilota bezzałogowego statku powietrznego, który zapoznał się z instrukcją producenta dostarczoną przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego i posiada certyfikat kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego wydany przez właściwy organ lub podmiot wyznaczony przez właściwy organ państwa członkowskiego. Warunkiem uzyskania certyfikatu jest spełnienie wszystkich następujących warunków we wskazanej kolejności:

                                    a)

                                    ukończenie szkolenia online oraz zaliczenie egzaminu online z wiedzy teoretycznej, o którym mowa w sekcji UAS.OPEN.020 pkt 4 lit. b);

                                    b)

                                    ukończenie praktycznego szkolenia w trybie samokształcenia w zakresie warunków operacyjnych dla podkategorii A3 określonych w sekcji UAS.OPEN.040 pkt 1 i 2;

                                    c)

                                    złożenie oświadczenia o ukończeniu szkolenia praktycznego w trybie samokształcenia określonego w lit. b) oraz zaliczenie dodatkowego egzaminu z wiedzy teoretycznej przeprowadzanego przez właściwy organ lub w podmiocie wyznaczonym przez właściwy organ państwa członkowskiego, uzyskując co najmniej 75 % całkowitej liczby punktów. Egzamin musi obejmować co najmniej 30 pytań wielokrotnego wyboru mających na celu ocenę wiedzy pilota bezzałogowego statku powietrznego na temat technicznych i operacyjnych środków ograniczających ryzyko na ziemi, dotyczących, w odpowiednich proporcjach, następujących dziedzin:

                                                (i)

                                                meteorologia;

                                                (ii)

                                                osiągi systemu bezzałogowego statku powietrznego w locie;

                                                (iii)

                                                techniczne i operacyjne środki ograniczające ryzyko na ziemi;

                        3)

                        muszą być wykonywane z użyciem bezzałogowego statku powietrznego, który jest oznaczony jako klasa C2 i spełnia wymogi tej klasy, jak określono w części 3 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945, i jest eksploatowany z aktywnym i zaktualizowanym systemem jednoznacznej zdalnej identyfikacji oraz aktywną i zaktualizowaną funkcją świadomości przestrzennej.

                  UAS.OPEN.040 Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych w podkategorii A3
            Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych w podkategorii A3 muszą spełniać wszystkie poniższe warunki:

                        1)

                        muszą być wykonywane na obszarze, na którym pilot bezzałogowego statku powietrznego może oczekiwać, że w normalnych okolicznościach przez cały czas trwania operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego operacja nie będzie stwarzać zagrożenia dla osób postronnych w granicach obszaru, nad którym wykonywany jest lot bezzałogowym statkiem powietrznym;

                        2)

                        muszą być wykonywane w bezpiecznej odległości co najmniej 150 metrów w poziomie od terenów mieszkaniowych, użytkowych, przemysłowych lub rekreacyjnych;

                        3)

                        muszą być wykonywane przez pilota bezzałogowego statku powietrznego, który zna instrukcję producenta dostarczoną przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego i który ukończył szkolenie online oraz zaliczył przeprowadzony online egzamin z wiedzy teoretycznej, o którym mowa w sekcji UAS.OPEN.020 pkt 4 lit. b);

                        4)

                        muszą być wykonywane przy użyciu bezzałogowego statku powietrznego, który:

                                    a)

                                    ma MTOM (wraz z obciążeniem użytkowym) wynoszącą mniej niż 25 kg, w przypadku systemu bezzałogowego statku powietrznego skonstruowanego do użytku prywatnego; lub

                                    b)

                                    spełnia wymogi określone w art. 20 lit. b);

                                    c)

                                    jest oznaczony jako klasa C2 i spełnia wymogi tej klasy, jak określono w części 3 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945, i jest eksploatowany z aktywnym i zaktualizowanym systemem jednoznacznej zdalnej identyfikacji oraz aktywną i zaktualizowaną funkcją świadomości przestrzennej lub;

                                    d)

                                    jest oznaczony jako klasa C3 i spełnia wymogi tej klasy, jak określono w części 4 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945, i jest eksploatowany z aktywnym i zaktualizowanym systemem jednoznacznej zdalnej identyfikacji oraz aktywną i zaktualizowaną funkcją świadomości przestrzennej; lub

                                    e)

                                    jest oznaczony jako klasa C4 i spełnia wymogi tej klasy, jak określono w części 5 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945.

                  UAS.OPEN.050 Obowiązki operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego
            Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego dopełnia wszystkich poniższych obowiązków:

                        1)

                        opracowuje procedury operacyjne dostosowane do rodzaju operacji oraz związanego z nią ryzyka;

                        2)

                        zapewnia, aby w ramach wszystkich operacji efektywnie wykorzystywano widmo radiowe oraz wspierano efektywne wykorzystanie widma radiowego w celu uniknięcia szkodliwych zakłóceń;

                        3)

                        wyznacza pilota bezzałogowego statku powietrznego dla każdego lotu;

                        4)

                        zapewnia, aby piloci bezzałogowych statków powietrznych oraz wszyscy pozostali członkowie personelu wykonujący zadania wspierające daną operację znali instrukcję producenta dostarczoną przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego oraz:

                                    a)

                                    mieli odpowiednie kompetencje – w podkategorii, w ramach której mają być wykonywane planowane operacje z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego zgodnie z sekcjami UAS.OPEN.020, UAS.OPEN.030 lub UAS.OPEN.040 – do wykonywania swoich zadań lub w przypadku członków personelu innych niż pilot bezzałogowego statku powietrznego – ukończyli szkolenie w miejscu pracy opracowane przez operatora;

                                    b)

                                    byli w pełni zaznajomieni z procedurami operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                    c)

                                    uzyskali informacje istotne z punktu widzenia planowanej operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego dotyczące wszelkich stref geograficznych opublikowanych przez państwo członkowskie, w którym operacja ma mieć miejsce, zgodnie z art. 15;

                        5)

                        w stosownych przypadkach aktualizuje informacje zawarte w systemie świadomości przestrzennej stosownie do planowanej lokalizacji operacji;

                        6)

                        w przypadku operacji z użyciem bezzałogowego statku powietrznego należącego do jednej z klas określonych w częściach 1–5 w załączniku do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945 zapewnia, aby:

                                    a)

                                    do systemu bezzałogowego statku powietrznego dołączono odpowiednią deklarację zgodności UE, zawierającą odniesienie do odpowiedniej klasy; oraz

                                    b)

                                    na bezzałogowym statku powietrznym umieszczono znak identyfikacyjny odnośnej klasy;

                        7)

                        zapewnia, w przypadku operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego w podkategorii A2 lub A3, aby wszystkie zaangażowane osoby obecne na obszarze operacji poinformowano o ryzyku oraz by wyraziły one wyraźną zgodę na udział w danej operacji.

                  UAS.OPEN.060 Obowiązki pilota bezzałogowego statku powietrznego

                        1)

                        Przed rozpoczęciem operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego pilot bezzałogowego statku powietrznego:

                                    a)

                                    musi mieć odpowiednie kompetencje – w podkategorii, w ramach której mają być wykonywane planowane operacje z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego zgodnie z sekcjami UAS.OPEN.020, UAS.OPEN.030 lub UAS.OPEN.040 – do wykonywania swoich zadań oraz musi posiadać przy sobie dowód potwierdzający posiadane kompetencje podczas wykonywania operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego, z wyjątkiem przypadków gdy wykonuje on operacje z użyciem bezzałogowego statku powietrznego, o którym mowa w sekcji UAS.OPEN.020 pkt 5 lit. a), b) lub c);

                                    b)

                                    uzyskuje aktualne informacje istotne z punktu widzenia planowanej operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego dotyczące wszelkich stref geograficznych opublikowanych przez państwo członkowskie, w którym operacja ma mieć miejsce, zgodnie z art. 15;

                                    c)

                                    obserwuje środowisko, w którym ma wykonywać operację, sprawdza obecność przeszkód, oraz – o ile nie wykonuje operacji w podkategorii A1 z użyciem bezzałogowego statku powietrznego, o którym mowa w sekcji UAS.OPEN.020 pkt 5 lit. a), b) lub c) – sprawdza otoczenie pod kątem obecności ewentualnych osób postronnych;

                                    d)

                                    zapewnia, aby system bezzałogowego statku powietrznego był w stanie gwarantującym bezpieczne wykonanie zaplanowanego lotu oraz, w stosownych przypadkach, sprawdza, czy system jednoznacznej zdalnej identyfikacji jest aktywny i aktualny;

                                    e)

                                    jeżeli system bezzałogowego statku powietrznego ma dodatkowe obciążenie użytkowe – weryfikuje, czy masa tego systemu nie przekracza ani MTOM określonej przez producenta, ani limitu MTOM dla klasy danego systemu.

                        2)

                        Podczas lotu pilot bezzałogowego statku powietrznego:

                                    a)

                                    nie może wykonywać obowiązków pod wpływem substancji psychoaktywnych lub alkoholu bądź w sytuacji, gdy nie jest zdolny do wykonywania swoich zadań z powodu urazu, zmęczenia, zażywanych leków, choroby lub z innych przyczyn;

                                    b)

                                    utrzymuje bezzałogowy statek powietrzny w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS oraz prowadzi dokładny wizualny przegląd przestrzeni powietrznej otaczającej bezzałogowy statek powietrzny w celu uniknięcia wszelkiego ryzyka kolizji z załogowymi statkami powietrznymi. Pilot bezzałogowego statku powietrznego przerywa lot, jeżeli operacja stwarza zagrożenie dla innych statków powietrznych, ludzi, zwierząt, środowiska lub mienia;

                                    c)

                                    przestrzega ograniczeń operacyjnych w strefach geograficznych określonych zgodnie z art. 15;

                                    d)

                                    musi mieć możliwość utrzymania kontroli nad bezzałogowym statkiem powietrznym, z wyjątkiem sytuacji gdy dochodzi do utraty połączenia lub w przypadku wykonywania operacji z użyciem bezzałogowego statku powietrznego w locie swobodnym;

                                    e)

                                    eksploatuje system bezzałogowego statku powietrznego zgodnie z instrukcją producenta dostarczoną przez producenta, w tym zgodnie z wszelkimi mającymi zastosowanie ograniczeniami;

                                    f)

                                    stosuje się do opracowanych przez operatora procedur, o ile są dostępne;

                                    g)

                                    podczas wykonywania operacji w nocy zapewnia uruchomienie na bezzałogowym statku powietrznym migającego zielonego światła.

                        3)

                        Podczas lotu piloci bezzałogowych statków powietrznych i operatorzy systemów bezzałogowych statków powietrznych nie mogą przelatywać w pobliżu lub w granicach obszarów, na których trwają działania ratownicze, chyba że posiadają na to zezwolenie wydane przez odpowiedzialne służby ratownicze.

                        4)

                        Do celów pkt 2 lit. b) piloci bezzałogowych statków powietrznych mogą być wspierani przez obserwatora bezzałogowego statku powietrznego. W takim przypadku między pilotem bezzałogowego statku powietrznego a obserwatorem bezzałogowego statku powietrznego musi być zapewniona jasna i skuteczna komunikacja.

                  UAS.OPEN.070 Okres obowiązywania i ważność kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego potwierdzonych egzaminem online z wiedzy teoretycznej oraz certyfikatu kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego

                        1)

                        Kompetencje pilota bezzałogowego statku powietrznego potwierdzone egzaminem online z wiedzy teoretycznej wymagane na podstawie sekcji UAS.OPEN.020 pkt 4 lit. b) oraz sekcji UAS.OPEN.040 pkt 3 oraz certyfikat kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego wymagany na podstawie sekcji UAS.OPEN.030 pkt 2 zachowują ważność przez pięć lat.

                        2)

                        Przedłużenie ważności kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego potwierdzonych egzaminem online z wiedzy teoretycznej oraz certyfikatu kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego, w okresie ich ważności, uzależnione jest od:

                                    a)

                                    wykazania kompetencji odpowiednio zgodnie z sekcją UAS.OPEN.020 pkt 4 lit. b) lub sekcją UAS.OPEN.030 pkt 2; lub

                                    b)

                                    ukończenia szkolenia przypominającego, które dotyczy przedmiotów z zakresu wiedzy teoretycznej, jak określono odpowiednio w pkt 4 lit. b) sekcji UAS.OPEN.020 lub pkt 2 sekcji UAS.OPEN.030, przeprowadzanego przez właściwy organ lub podmiot wyznaczony przez właściwy organ.

                        3)

                        W celu przedłużenia ważności kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego potwierdzonych egzaminem online z wiedzy teoretycznej lub certyfikatu kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego po ich wygaśnięciu pilot bezzałogowego statku powietrznego stosuje się do przepisów pkt 2 lit. a).

               CZĘŚĆ B

            OPERACJE Z UŻYCIEM SYSTEMÓW BEZZAŁOGOWYCH STATKÓW POWIETRZNYCH W KATEGORII „SZCZEGÓLNEJ”
            UAS.SPEC.010 Przepisy ogólne
            Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego przekazuje właściwemu organowi ocenę ryzyka operacyjnego w odniesieniu do planowanej operacji zgodnie z art. 11 bądź składa oświadczenie, w przypadku gdy zastosowanie ma sekcja UAS.SPEC.020, chyba że operator posiada certyfikat operatora lekkich systemów bezzałogowych statków powietrznych (certyfikat LUC) z odpowiednimi uprawnieniami zgodnie z częścią C niniejszego załącznika. Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego regularnie ocenia adekwatność zastosowanych środków ograniczających ryzyko i aktualizuje je w razie potrzeby.
            UAS.SPEC.020 Oświadczenie o operacji

                        1)

                        Zgodnie z art. 5 operator systemu bezzałogowego statku powietrznego może – alternatywnie wobec spełnienia wymogów sekcji UAS.SPEC.30 i UAS.SPEC.40 – przedłożyć właściwemu organowi państwa członkowskiego rejestracji oświadczenie o zgodności operacji ze scenariuszem standardowym określonym w dodatku 1 do niniejszego załącznika w odniesieniu do operacji:

                                    a)

                                    wykonywanych z użyciem bezzałogowych statków powietrznych:

                                                (i)

                                                o maksymalnym wymiarze typowym wynoszącym maksymalnie 3 metry w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS nad kontrolowanym obszarem naziemnym, z wyjątkiem przelotów nad zgromadzeniami osób;

                                                (ii)

                                                o maksymalnym wymiarze typowym wynoszącym maksymalnie 1 metr w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS, z wyjątkiem przelotów nad zgromadzeniami osób;

                                                (iii)

                                                o maksymalnym wymiarze typowym wynoszącym maksymalnie 1 metr poza zasięgiem widoczności wzrokowej BVLOS nad obszarami słabo zaludnionymi;

                                                (iv)

                                                o maksymalnym wymiarze typowym wynoszącym maksymalnie 3 metry poza zasięgiem widoczności wzrokowej BVLOS nad kontrolowanym obszarem naziemnym;

                                    b)

                                    wykonywanych na wysokości mniejszej niż 120 metrów od najbliższego punktu powierzchni Ziemi oraz:

                                                (i)

                                                w przestrzeni powietrznej niekontrolowanej (klasa F lub G), chyba że państwa członkowskie ustalają różne ograniczenia za pomocą stref geograficznych dla systemów bezzałogowych statków powietrznych na obszarach, gdzie prawdopodobieństwo napotkania załogowych statków powietrznych nie jest niskie; lub

                                                (ii)

                                                w przestrzeni powietrznej kontrolowanej zgodnie z opublikowanymi procedurami dla obszaru operacji, tak aby zapewnić niskie prawdopodobieństwo napotkania załogowych statków powietrznych.

                        2)

                        Oświadczenie operatorów systemów bezzałogowych statków powietrznych musi zawierać:

                                    a)

                                    informacje administracyjne o operatorze systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                    b)

                                    stwierdzenie, że operacja spełnia wymogi operacyjne określone w pkt 1 oraz jest zgodna ze scenariuszem standardowym określonym w dodatku 1 do załącznika;

                                    c)

                                    zobowiązanie operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego do przestrzegania odpowiednich środków ograniczających ryzyko wymaganych do zapewnienia bezpieczeństwa operacji, w tym powiązanych instrukcji prowadzenia operacji, instrukcji dotyczących konstrukcji bezzałogowego statku powietrznego oraz wymogów w zakresie kompetencji zaangażowanego personelu;

                                    d)

                                    potwierdzenie złożone przez operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, że każdy lot wykonywany w ramach oświadczenia będzie objęty odpowiednią ochroną ubezpieczeniową, jeżeli wymaga tego prawo unijne lub krajowe.

                        3)

                        Po otrzymaniu oświadczenia właściwy organ weryfikuje, czy oświadczenie zawiera wszystkie elementy wymienione w pkt 2 i bez zbędnej zwłoki przekazuje operatorowi systemu bezzałogowego statku powietrznego potwierdzenie odbioru i kompletności.

                        4)

                        Po otrzymaniu potwierdzenia odbioru i kompletności operator systemu bezzałogowego statku powietrznego ma prawo rozpocząć operację.

                        5)

                        Operatorzy systemów bezzałogowych statków powietrznych bezzwłocznie powiadamiają właściwy organ o wszelkich zmianach informacji zawartych w złożonym przez nich oświadczeniu o operacji.

                        6)

                        Operatorzy systemów bezzałogowych statków powietrznych posiadający certyfikat LUC z odpowiednimi uprawnieniami, zgodnie z częścią C niniejszego załącznika, nie są zobowiązani do składania oświadczenia.

                  UAS.SPEC.030 Wniosek o zezwolenie na operację

                        1)

                        Przed rozpoczęciem operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego w kategorii „szczególnej” operator systemu bezzałogowego statku powietrznego musi uzyskać zezwolenie na operację od właściwego organu krajowego państwa członkowskiego rejestracji, z wyjątkiem przypadków, gdy:

                                    a)

                                    zastosowanie ma sekcja UAS.SPEC.020; lub

                                    b)

                                    operator systemu bezzałogowego statku powietrznego posiada certyfikat LUC z odpowiednimi uprawnieniami zgodnie z częścią C niniejszego załącznika.

                        2)

                        Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego składa wniosek o zaktualizowane zezwolenie na operację, jeżeli operacja lub środki ograniczające ryzyko wymienione w zezwoleniu na operację uległy znacznym zmianom.

                        3)

                        Wniosek o zezwolenie na operację opiera się na ocenie ryzyka, o której mowa w art. 11, oraz zawiera ponadto następujące informacje:

                                    a)

                                    numer rejestracyjny operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                    b)

                                    imię i nazwisko kierownika odpowiedzialnego lub imię i nazwisko operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego w przypadku osoby fizycznej;

                                    c)

                                    ocenę ryzyka operacyjnego;

                                    d)

                                    wykaz środków ograniczających ryzyko zaproponowanych przez operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego zawierający na tyle szczegółowe informacje, aby właściwy organ mógł ocenić adekwatność wspomnianych środków pod kątem skuteczności ograniczania ryzyka;

                                    e)

                                    instrukcję operacyjną, jeżeli jest wymagana ze względu na ryzyko i stopień złożoności operacji;

                                    f)

                                    potwierdzenie, że w momencie rozpoczęcia operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego obowiązywać będzie odpowiednia ochrona ubezpieczeniowa, jeżeli wymaga tego prawo unijne lub krajowe.

                  UAS.SPEC.040 Wydawanie zezwolenia na operację

                        1)

                        Po otrzymaniu wniosku zgodnie z sekcją UAS.SPEC.030 właściwy organ wydaje bez zbędnej zwłoki zezwolenie na operację zgodnie z art. 12, jeżeli uzna, że operacja spełnia następujące warunki:

                                    a)

                                    przekazano wszystkie informacje zgodnie z sekcją UAS.SPEC.030 pkt 3;

                                    b)

                                    wdrożono procedurę koordynacji z odpowiednią instytucją zapewniającą służby na potrzeby przestrzeni powietrznej, jeżeli cała operacja lub jej część ma być wykonywana w przestrzeni powietrznej kontrolowanej.

                        2)

                        Właściwy organ określa w zezwoleniu na operację dokładny zakres zezwolenia zgodnie z art. 12.

                  UAS.SPEC.050 Obowiązki operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego

                        1)

                        Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego dopełnia wszystkich poniższych obowiązków:

                                    a)

                                    ustanawia procedury i ograniczenia dostosowane do rodzaju planowanej operacji oraz związanego z nią ryzyka, w tym:

                                                (i)

                                                procedury operacyjne zapewniające bezpieczeństwo operacji;

                                                (ii)

                                                procedury zapewniające przestrzeganie w ramach planowanej operacji wymogów w zakresie ochrony mających zastosowanie do obszaru operacji;

                                                (iii)

                                                środki służące ochronie przed bezprawną ingerencją i nieuprawnionym dostępem;

                                                (iv)

                                                procedury zapewniające, aby wszystkie operacje przebiegały zgodnie z przepisami rozporządzenia (UE) 2016/679 w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych. W szczególności przeprowadza on ocenę skutków dla ochrony danych, jeżeli wymaga tego krajowy organ ds. ochrony danych w zastosowaniu art. 35 rozporządzenia (UE) 2016/679;

                                                (v)

                                                wytyczne dla swoich pilotów bezzałogowych statków powietrznych, zgodnie z którymi operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych należy planować w taki sposób, aby zminimalizować uciążliwości, w tym hałas i uciążliwości związane z innymi emisjami, dla ludzi i zwierząt;

                                    b)

                                    do każdego lotu wyznacza pilota bezzałogowego statku powietrznego lub, w przypadku operacji autonomicznych, zapewnia, aby na wszystkich etapach lotu obowiązki i zadania, zwłaszcza te, które określono w sekcji UAS.SPEC.060 pkt 2 i 3, były odpowiednio rozdzielone zgodnie z procedurami ustanowionymi na podstawie lit. a);

                                    c)

                                    zapewnia, aby w ramach wszystkich operacji efektywnie wykorzystywano widmo radiowe oraz wspierano efektywne wykorzystanie widma radiowego w celu uniknięcia szkodliwych zakłóceń;

                                    d)

                                    zapewnia, aby przed rozpoczęciem operacji piloci bezzałogowych statków powietrznych spełniali wszystkie następujące warunki:

                                                (i)

                                                posiadali kompetencje do wykonywania swoich zadań stosownie do odpowiednich szkoleń, które wskazano w zezwoleniu na operację lub – jeżeli zastosowanie ma sekcja UAS.SPEC.020 – w warunkach lub ograniczeniach określonych w odpowiednim scenariuszu standardowym zawartym w dodatku 1 bądź określonych w certyfikacie LUC;

                                                (ii)

                                                ukończyli szkolenie dla pilotów bezzałogowych statków powietrznych, które musi być szkoleniem kompetencyjnym i obejmować kompetencje określone w art. 8 ust. 2;

                                                (iii)

                                                ukończyli szkolenie dla pilotów bezzałogowych statków powietrznych określone w zezwoleniu na operację, w przypadku operacji wymagających uzyskania tego zezwolenia, przy czym szkolenie to przeprowadza się we współpracy z podmiotem wyznaczonym przez właściwy organ;

                                                (iv)

                                                ukończyli szkolenie dla pilotów bezzałogowych statków powietrznych na potrzeby operacji wykonywanych na podstawie oświadczenia, które to szkolenie przeprowadza się stosownie do środków ograniczających ryzyko określonych w scenariuszu standardowym;

                                                (v)

                                                zostali poinformowani o instrukcji operacyjnej operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, jeżeli wymaga tego ocena ryzyka, i o procedurach ustanowionych zgodnie z lit. a);

                                                (vi)

                                                uzyskali aktualne informacje istotne z punktu widzenia planowanej operacji dotyczące wszelkich stref geograficznych określonych zgodnie z art. 15;

                                    e)

                                    zapewnia, aby członkowie personelu, którym powierzono obowiązki istotne z punktu widzenia operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego, inni niż sam pilot bezzałogowego statku powietrznego, spełniali wszystkie następujące warunki:

                                                (i)

                                                ukończyli szkolenie w miejscu pracy opracowane przez operatora;

                                                (ii)

                                                zostali poinformowani o instrukcji operacyjnej operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, jeżeli wymaga tego ocena ryzyka, i o procedurach ustanowionych zgodnie z lit. a);

                                                (iii)

                                                uzyskali aktualne informacje istotne z punktu widzenia planowanej operacji dotyczące wszelkich stref geograficznych określonych zgodnie z art. 15;

                                    f)

                                    wykonuje każdą operację z uwzględnieniem ograniczeń, warunków i środków ograniczających ryzyko określonych w oświadczeniu lub wskazanych w zezwoleniu na operację;

                                    g)

                                    przechowuje i prowadzi aktualną ewidencję:

                                                (i)

                                                wszystkich odpowiednich kwalifikacji i kursów szkoleniowych ukończonych przez pilota bezzałogowego statku powietrznego oraz personel odpowiedzialny za realizację obowiązków istotnych z punktu widzenia operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego i personel obsługi technicznej, przez co najmniej 3 lata od zakończenia przez te osoby pracy w organizacji lub zmiany ich stanowiska w organizacji;

                                                (ii)

                                                czynności z zakresu obsługi technicznej przeprowadzonych na systemach bezzałogowych statków powietrznych, przez co najmniej 3 lata;

                                                (iii)

                                                informacji na temat operacji z wykorzystaniem systemów bezzałogowych statków powietrznych, w tym wszelkich nadzwyczajnych zdarzeń technicznych lub operacyjnych oraz innych danych wymaganych na podstawie oświadczenia lub zezwolenia na operację, przez co najmniej 3 lata;

                                    h)

                                    używa systemów bezzałogowych statków powietrznych, które – jako minimum – zaprojektowano w taki sposób, że ewentualna awaria nie doprowadzi do sytuacji, w której system bezzałogowego statku powietrznego wyleci poza granice przestrzeni operacyjnej lub spowoduje ofiary śmiertelne. Ponadto interfejs człowiek-maszyna musi być zaprojektowany w taki sposób, aby minimalizować ryzyko błędu pilota, i nie może powodować nadmiernego zmęczenia;

                                    i)

                                    utrzymuje system bezzałogowego statku powietrznego w odpowiednim stanie gwarantującym bezpieczną eksploatację poprzez:

                                                (i)

                                                jako minimum, określenie instrukcji obsługi technicznej i zatrudnienie odpowiednio przeszkolonego i wykwalifikowanego personelu obsługi technicznej; oraz

                                                (ii)

                                                zapewnienie, w razie potrzeby, zgodności z sekcją UAS.SPEC.100;

                                                (iii)

                                                używanie bezzałogowego statku powietrznego, który zaprojektowano w taki sposób, aby zminimalizować hałas i inne emisje, z uwzględnieniem rodzaju planowanych operacji i obszarów geograficznych, na których hałas i inne emisje generowane przez statki powietrzne są uciążliwe;

                                    j)

                                    sporządza i prowadzi aktualny wykaz pilotów bezzałogowych statków powietrznych wyznaczonych do każdego lotu;

                                    k)

                                    sporządza i prowadzi aktualny wykaz członków personelu obsługi technicznej zatrudnionych przez operatora w celu wykonywania czynności z zakresu obsługi technicznej; oraz

                                    l)

                                    zapewnia, aby na każdym pojedynczym bezzałogowym statku powietrznym zainstalowano:

                                                (i)

                                                co najmniej jedno migające zielone światło w celu zapewnienia widoczności bezzałogowego statku powietrznego w nocy, oraz

                                                (ii)

                                                aktywny i aktualny system zdalnej identyfikacji.

                  UAS.SPEC.060 Obowiązki pilota bezzałogowego statku powietrznego

                        1)

                        Pilot bezzałogowego statku powietrznego:

                                    a)

                                    nie może wykonywać obowiązków pod wpływem substancji psychoaktywnych lub alkoholu bądź w sytuacji, gdy nie jest zdolny do wykonywania swoich zadań z powodu urazu, zmęczenia, zażywanych leków, choroby lub z innych przyczyn;

                                    b)

                                    musi mieć odpowiednie kompetencje pilota bezzałogowego statku powietrznego określone w zezwoleniu na operację, w scenariuszu standardowym określonym w dodatku 1 lub w certyfikacie LUC oraz musi posiadać przy sobie dowód potwierdzający posiadane kompetencje podczas wykonywania operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego.

                                    c)

                                    musi znać instrukcję producenta dostarczoną przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego.

                        2)

                        Przed rozpoczęciem operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego pilot bezzałogowego statku powietrznego musi spełnić wszystkie poniższe warunki:

                                    a)

                                    uzyskuje aktualne informacje istotne z punktu widzenia planowanej operacji dotyczące wszelkich stref geograficznych określonych zgodnie z art. 15;

                                    b)

                                    zapewnia, by środowisko, w którym ma być wykonywana operacja, było zgodne z ograniczeniami i warunkami określonymi w zezwoleniu lub oświadczeniu;

                                    c)

                                    zapewnia, aby system bezzałogowego statku powietrznego był w stanie gwarantującym bezpieczne wykonanie zaplanowanego lotu oraz, w stosownych przypadkach, sprawdza, czy system jednoznacznej zdalnej identyfikacji jest aktywny i aktualny;

                                    d)

                                    zapewnia, aby informacje o operacji udostępniono odpowiedniej jednostce służb ruchu lotniczego (ATS), innym użytkownikom przestrzeni powietrznej i odpowiednim zainteresowanym stronom zgodnie z wymogami zezwolenia na operację lub warunkami opublikowanymi przez państwo członkowskie w odniesieniu do strefy geograficznej operacji zgodnie z art. 15.

                        3)

                        Podczas lotu pilot bezzałogowego statku powietrznego:

                                    a)

                                    przestrzega ograniczeń i warunków określonych w zezwoleniu lub oświadczeniu;

                                    b)

                                    unika ryzyka kolizji z załogowymi statkami powietrznymi oraz przerywa lot, jeżeli jego kontynuacja może stanowić zagrożenie dla innych statków powietrznych, ludzi, zwierząt, środowiska lub mienia;

                                    c)

                                    przestrzega ograniczeń operacyjnych w strefach geograficznych określonych zgodnie z art. 15;

                                    d)

                                    stosuje się do procedur opracowanych przez operatora;

                                    e)

                                    nie przelatuje w pobliżu lub w granicach obszarów, na których trwają działania ratownicze, chyba że posiada na to zezwolenie wydane przez odpowiedzialne służby ratownicze.

                  UAS.SPEC.070 Możliwość przenoszenia zezwolenia na operację
            Zezwolenie na operację nie podlega przenoszeniu.
            UAS.SPEC.080 Okres obowiązywania i ważność zezwolenia na operację

                        1)

                        Właściwy organ określa okres obowiązywania zezwolenia na operację w samym zezwoleniu.

                        2)

                        Niezależnie od pkt 1 zezwolenie na operację pozostaje ważne tak długo, jak operator systemu bezzałogowego statku powietrznego spełnia odpowiednie wymogi niniejszego rozporządzenia oraz warunki określone w zezwoleniu na operację.

                        3)

                        Po cofnięciu lub rezygnacji z zezwolenia na operację operator systemu bezzałogowego statku powietrznego niezwłocznie przekazuje właściwemu organowi potwierdzenie tego faktu w formacie cyfrowym.

                  UAS.SPEC.085 Okres obowiązywania i ważność oświadczenia o operacji
            Okres obowiązywania oświadczenia o operacji wynosi 2 lata. Oświadczenia nie uważa się już za kompletne w rozumieniu sekcji UAS.SPEC.020 pkt 4, jeżeli:

                        1)

                        w trakcie nadzoru nad operatorem systemu bezzałogowego statku powietrznego właściwy organ stwierdził, że operacja z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego nie jest przeprowadzana zgodnie z oświadczeniem o operacji;

                        2)

                        warunki operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego uległy zmianie w takim stopniu, że oświadczenie o operacji nie spełnia już mających zastosowanie wymogów niniejszego rozporządzenia;

                        3)

                        właściwemu organowi nie udzielono dostępu zgodnie z sekcją UAS.SPEC.090.

                  UAS.SPEC.090 Dostęp
            Do celów wykazania zgodności z niniejszym rozporządzeniem operator systemu bezzałogowego statku powietrznego zapewnia każdej osobie należycie upoważnionej przez właściwy organ dostęp do wszelkich obiektów, systemów bezzałogowych statków powietrznych, dokumentów, ewidencji, danych, procedur oraz do wszelkich innych materiałów związanych z prowadzoną przez niego działalnością, która podlega obowiązkowi uzyskania zezwolenia na operację lub złożenia oświadczenia o operacji, bez względu na to, czy swoją działalność zlecił lub podzlecił innej organizacji.
            UAS.SPEC.100 Użytkowanie certyfikowanego sprzętu i certyfikowanych bezzałogowych statków powietrznych

                        1)

                        Jeżeli w ramach operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego wykorzystuje się bezzałogowy statek powietrzny, któremu wydano świadectwo zdatności do lotu lub ograniczone świadectwo zdatności do lotu, lub wykorzystuje się certyfikowany sprzęt, operator systemu bezzałogowego statku powietrznego ewidencjonuje czas operacji lub pracy sprzętu zgodnie z instrukcjami i procedurami mającymi zastosowanie do certyfikowanego sprzętu bądź zgodnie z wydanym organizacji zatwierdzeniem lub zezwoleniem.

                        2)

                        Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego stosuje się do instrukcji, o których mowa w świadectwie bezzałogowego statku powietrznego lub certyfikacie sprzętu, a także przestrzega wszelkich zarządzeń dotyczących zdatności do lotu lub zarządzeń operacyjnych wydanych przez Agencję.

               CZĘŚĆ C

            CERTYFIKAT OPERATORA LEKKICH SYSTEMÓW BEZZAŁOGOWYCH STATKÓW POWIETRZNYCH (CERTYFIKAT LUC)
            UAS.LUC.010 Ogólne wymogi dotyczące certyfikatu LUC

                        1)

                        Na podstawie przepisów niniejszej części o certyfikat LUC ubiegać się może osoba prawna.

                        2)

                        Wniosek o certyfikat LUC lub o zmianę istniejącego certyfikatu LUC składa się do właściwego organu i zawiera się w nim następujące informacje:

                                    a)

                                    opis systemu zarządzania operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, w tym jego struktury organizacyjnej i systemu zarządzania bezpieczeństwem;

                                    b)

                                    imię i nazwisko (imiona i nazwiska) odpowiedzialnego członka (odpowiedzialnych członków) personelu operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, w tym osoby odpowiedzialnej za zatwierdzanie operacji z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych;

                                    c)

                                    oświadczenie, że całość dokumentacji przedłożonej właściwemu organowi została zweryfikowana przez wnioskodawcę i uznana za spełniającą odpowiednie wymagania.

                        3)

                        W przypadku spełnienia wymogów niniejszej części posiadaczowi certyfikatu LUC można przyznać uprawnienia zgodnie z sekcją UAS.LUC.060.

                  UAS.LUC.020 Obowiązki posiadacza certyfikatu LUC
            Posiadacz certyfikatu LUC:

                        1)

                        przestrzega wymogów sekcji UAS.SPEC.050 i UAS.SPEC.060;

                        2)

                        stosuje się do zakresu i uprawnień określonych w warunkach zatwierdzenia;

                        3)

                        ustanawia i utrzymuje system umożliwiający sprawowanie nadzoru operacyjnego nad wszystkimi operacjami wykonywanymi zgodnie z warunkami swojego certyfikatu LUC;

                        4)

                        przeprowadza ocenę ryzyka operacyjnego związanego z planowaną operacją zgodnie z art. 11, chyba że wykonuje operację, w przypadku której wystarczające jest złożenie oświadczenia o operacji zgodnie z sekcją UAS.SPEC.020;

                        5)

                        prowadzi akta dokumentujące następujące elementy w sposób, który zapewnia ich ochronę przez uszkodzeniem, modyfikacją lub kradzieżą, przez okres co najmniej trzech lat w przypadku operacji wykonywanych w oparciu o uprawnienia określone w sekcji UAS.LUC.060:

                                    a)

                                    ocenę ryzyka operacyjnego, w przypadku gdy jest wymagana zgodnie z pkt 4, oraz dotyczącą jej dokumentację uzupełniającą;

                                    b)

                                    zastosowane środki ograniczające ryzyko; oraz

                                    c)

                                    kwalifikacje i doświadczenie personelu zaangażowanego w operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych, monitorowanie zgodności z przepisami oraz zarządzanie bezpieczeństwem;

                        6)

                        prowadzi akta personelu, o którym mowa w pkt 5 lit. c), tak długo, jak długo dana osoba zatrudniona jest w organizacji, i przechowuje je przez trzy lata od opuszczenia organizacji przez daną osobę.

                  UAS.LUC.030 System zarządzania bezpieczeństwem

                        1)

                        Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego, który ubiega się o certyfikat LUC, ustanawia, wdraża i utrzymuje system zarządzania bezpieczeństwem współmierny do wielkości organizacji, charakteru i złożoności jego działalności, uwzględniający zagrożenia i odnośne ryzyko związane z tą działalnością.

                        2)

                        Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego dopełnia wszystkich poniższych obowiązków:

                                    a)

                                    wyznacza kierownika odpowiedzialnego dysponującego uprawnieniami, dzięki którym jest w stanie zapewnić, aby w organizacji wszelką działalność prowadzono zgodnie z mającymi zastosowanie standardami oraz aby organizacja stale spełniała wymogi systemu zarządzania i przestrzegała procedur wskazanych w podręczniku LUC, o którym mowa w sekcji UAS.LUC.040;

                                    b)

                                    określa wyraźny podział obowiązków i odpowiedzialności w całej organizacji;

                                    c)

                                    ustanawia i utrzymuje politykę bezpieczeństwa i związane z nią odnośne cele w zakresie bezpieczeństwa;

                                    d)

                                    wyznacza kluczowy personel ds. bezpieczeństwa w celu realizacji polityki bezpieczeństwa;

                                    e)

                                    ustanawia i utrzymuje proces zarządzania ryzykiem w zakresie bezpieczeństwa obejmujący identyfikację zagrożeń dla bezpieczeństwa związanych z działalnością operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, jak również ocenę tych zagrożeń i zarządzanie odnośnym ryzykiem, w tym podejmowanie działań mających na celu ograniczenie tego ryzyka oraz weryfikację skuteczności podjętych działań;

                                    f)

                                    propaguje bezpieczeństwo w ramach organizacji poprzez:

                                                (i)

                                                szkolenia i kształcenie;

                                                (ii)

                                                działania komunikacyjne;

                                    g)

                                    dokumentuje wszystkie kluczowe procesy w ramach systemu zarządzania bezpieczeństwem służące przekazywaniu personelowi wiedzy o jego obowiązkach oraz procedurze zmieniania dokumentacji. Te kluczowe procesy obejmują:

                                                (i)

                                                zgłaszanie kwestii związanych z bezpieczeństwem oraz dochodzenia wewnętrzne;

                                                (ii)

                                                nadzór operacyjny;

                                                (iii)

                                                komunikowanie informacji dotyczących bezpieczeństwa;

                                                (iv)

                                                szkolenia i propagowanie bezpieczeństwa;

                                                (v)

                                                monitorowanie przestrzegania przepisów;

                                                (vi)

                                                zarządzanie ryzykiem w zakresie bezpieczeństwa;

                                                (vii)

                                                zarządzanie zmianą;

                                                (viii)

                                                kontakty między organizacjami;

                                                (ix)

                                                korzystanie z podwykonawców lub partnerów;

                                    h)

                                    wprowadza niezależną funkcję odpowiedzialną za monitorowanie przestrzegania i adekwatności spełnienia odpowiednich wymogów niniejszego rozporządzenia, w tym system gwarantujący przekazywanie kierownikowi odpowiedzialnemu stosownych ustaleń, aby w razie potrzeby zapewnić skuteczne wdrażanie środków naprawczych;

                                    i)

                                    wprowadza funkcję odpowiedzialną za zapewnienie, aby ryzyko w zakresie bezpieczeństwa związane z usługą świadczoną lub produktem dostarczanym przez podwykonawców było oceniane i ograniczane w ramach funkcjonującego u operatora systemu zarządzania bezpieczeństwem.

                        3)

                        Jeżeli organizacja posiada jakikolwiek inny certyfikat organizacji wchodzący w zakres rozporządzenia (UE) 2018/1139, funkcjonujący u operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego system zarządzania bezpieczeństwem można zintegrować z systemem zarządzania bezpieczeństwem, który jest wymagany na podstawie któregokolwiek z tych dodatkowych certyfikatów.

                  UAS.LUC.040 Podręcznik LUC

                        1)

                        Posiadacz certyfikatu LUC przekazuje właściwemu organowi podręcznik LUC opisujący – bezpośrednio lub przez odniesienie – jego organizację, odpowiednie procedury i prowadzoną działalność.

                        2)

                        Podręcznik ten musi zawierać podpisane przez kierownika odpowiedzialnego oświadczenie potwierdzające, że organizacja będzie przez cały czas prowadzić działalność zgodnie z niniejszym rozporządzeniem i z zatwierdzonym podręcznikiem LUC. Jeżeli kierownik odpowiedzialny nie jest dyrektorem generalnym organizacji, dyrektor generalny kontrasygnuje to oświadczenie.

                        3)

                        Jeżeli jakąkolwiek działalność wykonują organizacje partnerskie lub podwykonawcy, operator systemu bezzałogowego statku powietrznego uwzględnia w podręczniku LUC procedury określające sposób, w jaki posiadacz certyfikatu LUC zarządza relacjami z tymi organizacjami partnerskimi lub podwykonawcami.

                        4)

                        W podręczniku LUC wprowadza się zmiany niezbędne, aby zapewnić zawsze aktualny opis organizacji posiadacza certyfikatu LUC, a kopie zmian przekazuje się właściwemu organowi.

                        5)

                        Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego przekazuje odpowiednie części podręcznika LUC wszystkim członkom swojego personelu stosownie do pełnionych przez nich funkcji i obowiązków.

                  UAS.LUC.050 Warunki zatwierdzenia posiadacza certyfikatu LUC

                        1)

                        Właściwy organ wydaje certyfikat LUC, gdy upewni się, że operator systemu bezzałogowego statku powietrznego spełnia wymogi sekcji UAS.LUC.020, UAS.LUC.030 i UAS.LUC.040.

                        2)

                        W certyfikacie LUC zamieszcza się:

                                    a)

                                    dane identyfikacyjne operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                    b)

                                    uprawnienia operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                    c)

                                    objęty(-e) zezwoleniem rodzaj(e) operacji;

                                    d)

                                    w stosownych przypadkach objęte zezwoleniem obszar, strefę lub klasę przestrzeni powietrznej wyznaczonej na potrzeby operacji;

                                    e)

                                    w stosownych przypadkach wszelkie szczególne ograniczenia lub warunki.

                  UAS.LUC.060 Uprawnienia posiadacza certyfikatu LUC
            Właściwy organ, gdy uzna przekazaną dokumentację za zadowalającą:

                        1)

                        określa warunki, jakimi obwarowane jest uprawnienie przyznane operatorowi systemu bezzałogowego statku powietrznego w certyfikacie LUC; oraz

                        2)

                        może – w ramach warunków zatwierdzenia – przyznać posiadaczowi certyfikatu LUC uprawnienie do zatwierdzania swoich własnych operacji bez konieczności:

                                    a)

                                    składania oświadczenia o operacji;

                                    b)

                                    ubiegania się o zezwolenie na operację.

                  UAS.LUC.070 Zmiany w systemie zarządzania LUC
            Po wydaniu certyfikatu LUC następujące zmiany wymagają uzyskania uprzedniej zgody właściwego organu:

                        1)

                        wszelkie zmiany warunków zatwierdzenia operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                        2)

                        wszelkie istotne zmiany elementów funkcjonującego u posiadacza certyfikatu LUC systemu zarządzania bezpieczeństwem zgodnie z wymogami sekcji UAS.LUC.030.

                  UAS.LUC.075 Możliwość przenoszenia certyfikatu LUC
            Z wyjątkiem przypadku, gdy nastąpi zmiana właściciela organizacji za zgodą właściwego organu zgodnie z sekcją UAS.LUC.070, certyfikat LUC nie podlega przenoszeniu.
            UAS.LUC.080 Okres obowiązywania i ważność certyfikatu LUC

                        1)

                        Certyfikat LUC wydaje się na czas nieokreślony. Zachowuje on ważność, pod warunkiem że:

                                    a)

                                    posiadacz certyfikatu LUC stale spełnia odpowiednie wymogi niniejszego rozporządzenia oraz wymogi państwa członkowskiego, które wydało certyfikat; oraz

                                    b)

                                    nie zrezygnowano z tego certyfikatu lub go nie cofnięto.

                        2)

                        Po cofnięciu lub rezygnacji z certyfikatu LUC posiadacz certyfikatu LUC niezwłocznie przekazuje właściwemu organowi potwierdzenie tego faktu w formacie cyfrowym.

                  UAS.LUC.090 Dostęp
            Do celów wykazania zgodności z niniejszym rozporządzeniem posiadacz certyfikatu LUC zapewnia każdej osobie należycie upoważnionej przez właściwy organ dostęp do wszelkich obiektów, systemów bezzałogowych statków powietrznych, dokumentów, ewidencji, danych, procedur oraz do wszelkich innych materiałów związanych z prowadzoną przez niego działalnością, która podlega certyfikacji bądź obowiązkowi uzyskania zezwolenia na operację lub złożenia oświadczenia o operacji, bez względu na to, czy swoją działalność zlecił lub podzlecił innej organizacji.

                  Dodatek 1

                     dotyczący scenariuszy standardowych stanowiących podstawę oświadczenia

                     ROZDZIAŁ I

                     STS-01 – Operacje w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS nad kontrolowanym obszarem naziemnym w środowisku zaludnionym

                     UAS.STS-01.010 Przepisy ogólne

                              1)

                              W czasie lotu bezzałogowy statek powietrzny utrzymuje się w odległości 120 m od najbliższego punktu powierzchni Ziemi. Pomiar odległości dostosowuje się odpowiednio do cech geograficznych terenu, takich jak równiny, wzgórza, góry.

                              2)

                              W przypadku przelotu bezzałogowym statkiem powietrznym w odległości 50 metrów w poziomie od sztucznej przeszkody o wysokości przekraczającej 105 metrów maksymalną wysokość operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego można zwiększyć o maksymalnie 15 metrów powyżej wysokości przeszkody na wniosek podmiotu odpowiedzialnego za przeszkodę.

                              3)

                              Maksymalna wysokość przestrzeni operacyjnej nie może przekraczać 30 m powyżej maksymalnej wysokości dozwolonej w pkt 1 i 2.

                              4)

                              Podczas lotu bezzałogowy statek powietrzny nie może przenosić materiałów niebezpiecznych.

                     UAS.STS-01.020 Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych zgodnie z STS-01

                              1)

                              Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych zgodnie z STS-01 muszą spełniać wszystkie poniższe warunki:

                                          a)

                                          muszą być wykonywane w taki sposób, aby bezzałogowy statek powietrzny przez cały czas znajdowała się w zasięgu widoczności wzrokowej;

                                          b)

                                          muszą być wykonywane zgodnie z instrukcją operacyjną, o której mowa w sekcji UAS.STS-01.030 pkt 1;

                                          c)

                                          muszą być wykonywane na kontrolowanym obszarze naziemnym, w skład którego wchodzą:

                                                      (i)

                                                      w przypadku operacji z użyciem wolnych bezzałogowych statków powietrznych:

                                                                  A)

                                                                  obszar przestrzeni lotu;

                                                                  B)

                                                                  obszar przestrzeni bezpieczeństwa z granicą zewnętrzną lub granicami zewnętrznymi wykraczającymi o co najmniej 10 m poza granicę lub granice obszaru przestrzeni lotu; oraz

                                                                  C)

                                                                  bufor ryzyka naziemnego, który obejmuje odległość wykraczającą poza zewnętrzną granicę lub zewnętrzne granice obszaru przestrzeni bezpieczeństwa i który spełnia co najmniej następujące parametry:

                                                                              Minimalna odległość, na jaką rozpościera się bufor ryzyka naziemnego w odniesieniu do wolnych bezzałogowych statków powietrznych

                                                                              Maksymalna wysokość nad ziemią

                                                                              o MTOM do 10 kg

                                                                              o MTOM powyżej 10 kg

                                                                              30 m

                                                                              10 m

                                                                              20 m

                                                                              60 m

                                                                              15 m

                                                                              30 m

                                                                              90 m

                                                                              20 m

                                                                              45 m

                                                                              120 m

                                                                              25 m

                                                                              60 m

                                                      (ii)

                                                      w przypadku operacji z użyciem bezzałogowych statków powietrznych na uwięzi promień równy długości uwięzi plus 5 m, wychodzący z punktu, w którym uwieź ma punkt mocowania na powierzchni Ziemi;

                                          d)

                                          muszą być wykonywane przy prędkości względem ziemi mniejszej niż 5 m/s w przypadku wolnych bezzałogowych statków powietrznych;

                                          e)

                                          muszą być wykonywane przez pilota bezzałogowego statku powietrznego, który:

                                                      (i)

                                                      posiada certyfikat wiedzy teoretycznej pilota bezzałogowego statku powietrznego zgodnie z załącznikiem A do niniejszego rozdziału w zakresie operacji wykonywanych według scenariuszy standardowych wydany przez właściwy organ lub przez podmiot wyznaczony przez właściwy organ państwa członkowskiego;

                                                      (ii)

                                                      posiada potwierdzenie ukończenia szkolenia praktycznego STS-01 zgodnie z załącznikiem A do niniejszego rozdziału wydane przez:

                                                                  A)

                                                                  podmiot, który zadeklarował zgodność z wymogami określonymi w dodatku 3 i który jest uznawany przez właściwy organ państwa członkowskiego; lub

                                                                  B)

                                                                  operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, który zadeklarował właściwemu organowi państwa członkowskiego rejestracji zgodność z STS-01 i zadeklarował zgodność z wymogami określonymi w dodatku 3; oraz

                                          f)

                                          muszą być wykonywane z użyciem bezzałogowego statku powietrznego, który jest oznaczony jako klasa C5 i spełnia wymogi tej klasy, jak określono w części 16 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945, i jest eksploatowany z aktywnym i zaktualizowanym systemem jednoznacznej zdalnej identyfikacji.

                              2)

                              Pilot bezzałogowego statku powietrznego musi uzyskać certyfikat wiedzy teoretycznej w zakresie operacji wykonywanych według scenariuszy standardowych po:

                                          a)

                                          ukończeniu szkolenia online oraz zaliczeniu egzaminu online z wiedzy teoretycznej, o którym mowa w sekcji UAS.OPEN.020 pkt 4 lit. b); oraz

                                          b)

                                          zdaniu dodatkowego egzaminu z wiedzy teoretycznej przeprowadzonego przez właściwy organ lub podmiot wyznaczony przez właściwy organ państwa członkowskiego zgodnie z załącznikiem A do niniejszego rozdziału.

                              3)

                              Certyfikat ten jest ważny przez pięć lat. Przedłużenie ważności certyfikatu, w okresie jego ważności, jest uzależnione od spełnienia któregokolwiek z poniższych warunków:

                                          a)

                                          wykazania kompetencji zgodnie z pkt 2;

                                          b)

                                          ukończenia szkolenia przypominającego, które dotyczy przedmiotów z zakresu wiedzy teoretycznej, jak określono w pkt 2, przeprowadzanego przez właściwy organ lub podmiot wyznaczony przez właściwy organ.

                              4)

                              W celu przedłużenia ważności certyfikatu po jego wygaśnięciu pilot bezzałogowego statku powietrznego stosuje się do przepisów pkt 2.

                     UAS.STS-01.030 Obowiązki operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego

                  Oprócz obowiązków określonych w sekcji UAS.SPEC.050 operator systemu bezzałogowego statku powietrznego:

                              1)

                              opracowuje instrukcję operacyjną obejmującą elementy określone w dodatku 5;

                              2)

                              określa przestrzeń operacyjną i bufor ryzyka naziemnego w odniesieniu do planowanych operacji, w tym kontrolowany obszar naziemny obejmujący rzuty na powierzchnię Ziemi zarówno przestrzeni operacyjnej, jak i bufora;

                              3)

                              zapewnia adekwatność procedur bezpieczeństwa i procedur awaryjnych poprzez przeprowadzenie którychkolwiek z poniższych czynności:

                                          a)

                                          specjalnych prób w locie;

                                          b)

                                          symulacji, pod warunkiem że reprezentatywność środków symulacji jest odpowiednia do zamierzonego celu;

                              4)

                              opracowuje skuteczny plan działania w sytuacjach awaryjnych odpowiedni dla operacji, obejmujący co najmniej:

                                          a)

                                          plan ograniczenia eskalacji skutków sytuacji awaryjnej;

                                          b)

                                          warunki powiadamiania właściwych organów i organizacji;

                                          c)

                                          kryteria identyfikacji sytuacji awaryjnej;

                                          d)

                                          jasne określenie obowiązków pilota(-ów) bezzałogowego statku powietrznego oraz wszelkich innych członków personelu odpowiedzialnych za realizację obowiązków istotnych z punktu widzenia operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                              5)

                              zapewnia, aby poziom realizacji wszelkich zewnętrznych usług niezbędnych do zapewnienia bezpieczeństwa lotu był odpowiedni do planowanej operacji;

                              6)

                              w stosownych przypadkach określa podział ról i obowiązków między operatorem a zewnętrznym dostawcą (zewnętrznymi dostawcami) usług;

                              7)

                              wgrywa zaktualizowane informacje do systemu świadomości przestrzennej, jeżeli funkcja ta jest zainstalowana w systemie bezzałogowego statku powietrznego, w przypadku gdy wymaga tego strefa geograficzna dla systemów bezzałogowych statków powietrznych dla planowanej lokalizacji operacji;

                              8)

                              zapewnia, aby przed rozpoczęciem operacji ustanowiono kontrolowany obszar naziemny, który jest skuteczny i zgodny z minimalną odległością określoną w sekcji UAS.STS-01.020 pkt 1 lit. c) ppkt (i) lit. C, oraz, w razie potrzeby, przeprowadzono koordynację z właściwymi organami;

                              9)

                              zapewnia, aby przed rozpoczęciem operacji wszystkie osoby obecne na kontrolowanym obszarze naziemnym:

                                          a)

                                          zostały poinformowane o ryzyku związanym z operacją;

                                          b)

                                          zostały, stosownie do przypadku, poinstruowane lub przeszkolone w zakresie środków ostrożności i środków ustanowionych przez operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego w celu zapewnienia ich ochrony; oraz

                                          c)

                                          wyraźnie wyraziły zgodę na udział w operacji;

                              10)

                              zapewnia, aby:

                                          a)

                                          do systemu bezzałogowego statku powietrznego dołączono odpowiednią deklarację (odpowiednie deklaracje) zgodności UE, zawierającą (zawierające) odniesienie do klasy C5 lub odniesienie do klasy C3 oraz do zestawu akcesoriów; oraz

                                          b)

                                          na bezzałogowym statku powietrznym lub zestawie akcesoriów umieszczono znak identyfikacyjny klasy C5.

                     UAS.STS-01.040 Obowiązki pilota bezzałogowego statku powietrznego

                  Oprócz obowiązków określonych w sekcji UAS.SPEC.060 pilot bezzałogowego statku powietrznego:

                              1)

                              przed rozpoczęciem operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego weryfikuje, czy środki służące zakończeniu lotu bezzałogowego statku powietrznego funkcjonują, oraz sprawdza, czy system jednoznacznej zdalnej identyfikacji jest aktywny i aktualny;

                              2)

                              podczas lotu:

                                          a)

                                          utrzymuje bezzałogowy statek powietrzny w zasięgu widoczności wzrokowej oraz prowadzi dokładny przegląd przestrzeni powietrznej otaczającej bezzałogowy statek powietrzny w celu uniknięcia wszelkiego ryzyka kolizji z załogowymi statkami powietrznymi. Pilot bezzałogowego statku powietrznego przerywa lot, jeżeli operacja stwarza zagrożenie dla innych statków powietrznych, ludzi, zwierząt, środowiska lub mienia;

                                          b)

                                          do celów lit. a) może być wspierany przez obserwatora bezzałogowego statku powietrznego. W takim przypadku między pilotem bezzałogowego statku powietrznego a obserwatorem bezzałogowego statku powietrznego musi być zapewniona jasna i skuteczna komunikacja;

                                          c)

                                          musi mieć możliwość utrzymania kontroli nad bezzałogowym statkiem powietrznym, z wyjątkiem przypadku utraty łącza do celów kierowania i kontroli (C2);

                                          d)

                                          obsługuje tylko jeden bezzałogowy statek powietrzny w danym czasie;

                                          e)

                                          nie może obsługiwać bezzałogowego statku powietrznego z poruszającego się pojazdu;

                                          f)

                                          nie może przekazywać kontroli nad bezzałogowym statkiem powietrznym innej stacji kierowania;

                                          g)

                                          stosuje procedury bezpieczeństwa określone przez operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego na wypadek sytuacji odbiegających od normy, w tym w przypadku gdy pilot bezzałogowego statku powietrznego ma przesłanki, by sądzić, że bezzałogowy statek powietrzny może przekroczyć granice przestrzeni lotu; oraz

                                          h)

                                          stosuje procedury awaryjne określone przez operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego na potrzeby sytuacji awaryjnych, w tym uruchamia środki służące zakończeniu lotu, w przypadku gdy pilot bezzałogowego statku powietrznego ma przesłanki, by sądzić, że bezzałogowy statek powietrzny może przekroczyć granice przestrzeni operacyjnej.

                     ZAŁĄCZNIK A: EGZAMIN Z WIEDZY TEORETYCZNEJ I EGZAMIN PRAKTYCZNY DLA PILOTA BEZZAŁOGOWEGO STATKU POWIETRZNEGO W ODNIESIENIU DO STS-01

                  1)   Egzaminy z wiedzy teoretycznej

                              a)

                              Egzamin, o którym mowa w sekcji UAS.STS-01.020 pkt 2 lit. b), musi obejmować co najmniej 40 pytań wielokrotnego wyboru mających na celu ocenę wiedzy pilota bezzałogowego statku powietrznego na temat technicznych i operacyjnych środków ograniczających ryzyko, dotyczących, w odpowiednich proporcjach, następujących dziedzin:

                                          (i)

                                          przepisy lotnicze;

                                          (ii)

                                          ograniczenia możliwości człowieka;

                                          (iii)

                                          procedury operacyjne;

                                          (iv)

                                          techniczne i operacyjne środki ograniczające ryzyko na ziemi;

                                          (v)

                                          ogólna wiedza na temat systemów bezzałogowych statków powietrznych;

                                          (vi)

                                          meteorologia;

                                          (vii)

                                          osiągi systemu bezzałogowego statku powietrznego w locie; oraz

                                          (viii)

                                          techniczne i operacyjne środki ograniczające ryzyko w powietrzu.

                              b)

                              W przypadku, gdy uczeń-pilot bezzałogowego statku powietrznego posiada już certyfikat kompetencji pilota bezzałogowego statku powietrznego, o którym mowa w sekcji UAS.OPEN.030 pkt 2, egzamin składa się z co najmniej 30 pytań wielokrotnego wyboru dotyczących, w odpowiednich proporcjach, dziedzin określonych w pkt 1 lit. a) ppkt (i)–(v).

                              c)

                              Aby zdać egzamin z wiedzy teoretycznej, uczeń-pilot bezzałogowego statku powietrznego musi uzyskać co najmniej 75 % całkowitej liczby punktów.

                        2)   Szkolenie praktyczne i ocena umiejętności praktycznych

                  Szkolenie z zakresu umiejętności praktycznych i ocena umiejętności praktycznych na potrzeby operacji wykonywanych w ramach dowolnego scenariusza standardowego obejmują co najmniej tematy i dziedziny określone w tabeli 1:

                     Tabela 1

                     Tematy i dziedziny, które należy uwzględnić w ramach szkolenia praktycznego i oceny umiejętności praktycznych

                              Temat

                              Obszary, które należy uwzględnić

                                          a)

                                          Czynności przed lotem

                                          (i)

                                          Planowanie operacji, względy dotyczące przestrzeni powietrznej i ocena ryzyka na miejscu operacji. Kwestie, które należy uwzględnić:

                                                      A)

                                                      określenie celów planowanej operacji;

                                                      B)

                                                      upewnienie się, że określona przestrzeń operacyjna i odpowiednie bufory (np. bufor ryzyka naziemnego) są odpowiednie do planowanej operacji;

                                                      C)

                                                      wykrywanie przeszkód występujących w granicach przestrzeni operacyjnej, które mogłyby utrudnić planowaną operację;

                                                      D)

                                                      ustalenie, czy topografia lub przeszkody w granicach przestrzeni operacyjnej mogą mieć wpływ na prędkość lub kierunek wiatru;

                                                      E)

                                                      wybór odpowiednich danych dotyczących informacji o przestrzeni powietrznej (w tym danych dotyczących stref geograficznych dla systemów bezzałogowych statków powietrznych), które mogą mieć wpływ na planowaną operację;

                                                      F)

                                                      upewnienie się, że system bezzałogowego statku powietrznego jest odpowiedni do planowanej operacji;

                                                      G)

                                                      upewnienie się, że wybrane obciążenie użytkowe jest kompatybilne z systemem bezzałogowego statku powietrznego używanym na potrzeby operacji;

                                                      H)

                                                      wprowadzenie niezbędnych środków w celu zapewnienia zgodności z ograniczeniami i warunkami mającymi zastosowanie do przestrzeni operacyjnej i bufora ryzyka naziemnego w odniesieniu do planowanej operacji zgodnie z procedurami zawartymi w instrukcji operacyjnej dla danego scenariusza;

                                                      I)

                                                      wprowadzenie niezbędnych procedur umożliwiających wykonywanie operacji w przestrzeni powietrznej kontrolowanej, w tym protokołu komunikacji ze służbą kontroli ruchu lotniczego, oraz uzyskanie zezwolenia i, w razie konieczności, instrukcji;

                                                      J)

                                                      potwierdzenie, że wszystkie dokumenty niezbędne do wykonania planowanej operacji znajdują się na miejscu operacji; oraz

                                                      K)

                                                      poinformowanie wszystkich uczestników o planowanej operacji.

                                          (ii)

                                          Przegląd przedlotowy i konfiguracja systemu bezzałogowego statku powietrznego (w tym tryby lotu i zagrożenia związane ze źródłami energii). Kwestie, które należy uwzględnić:

                                                      A)

                                                      ocena ogólnego stanu systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                                      B)

                                                      zapewnienie właściwego zabezpieczenia wszystkich demontowalnych części systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                                      C)

                                                      upewnienie się, że konfiguracje oprogramowania systemu bezzałogowego statku powietrznego są kompatybilne;

                                                      D)

                                                      kalibracja instrumentów w systemie bezzałogowego statku powietrznego;

                                                      E)

                                                      identyfikacja wszelkich mankamentów, które mogą zagrozić planowanej operacji;

                                                      F)

                                                      upewnienie się, że poziom naładowania baterii jest wystarczający do wykonania planowanej operacji;

                                                      G)

                                                      upewnienie się, że zamontowany w systemie bezzałogowego statku powietrznego układ umożliwiający zakończenie lotu i jego system aktywacji są sprawne;

                                                      H)

                                                      sprawdzenie prawidłowego funkcjonowania łącza do celów kierowania i kontroli;

                                                      I)

                                                      aktywacja funkcji świadomości przestrzennej i wgranie informacji do tego systemu (jeśli funkcja świadomości przestrzennej jest dostępna); oraz

                                                      J)

                                                      skonfigurowanie systemów ograniczających wysokość i prędkość lotu (jeżeli są dostępne).

                                          (iii)

                                          Znajomość podstawowych czynności, które należy podjąć w przypadku sytuacji awaryjnej, w tym w przypadku problemów z systemem bezzałogowego statku powietrznego, lub w przypadku wystąpienia w trakcie lotu zagrożenia kolizją w powietrzu.

                                          b)

                                          Procedury w trakcie lotu

                                          (i)

                                          Prowadzenie skutecznej obserwacji i utrzymywanie bezzałogowego statku powietrznego w zasięgu widoczności wzrokowej (VLOS) w każdym momencie, co obejmuje: posiadanie w każdym momencie orientacji sytuacyjnej w odniesieniu do danej lokalizacji pod względem przestrzeni operacyjnej i pod kątem obecności innych użytkowników przestrzeni powietrznej, przeszkód, ukształtowania terenu oraz osób postronnych.

                                          (ii)

                                          Wykonywanie dokładnych i kontrolowanych manewrów w locie na różnych wysokościach i w różnych odległościach reprezentatywnych dla odnośnego STS (w tym lot w trybie manualnym/bez wsparcia globalnego systemu nawigacji satelitarnej lub w trybie równoważnym, jeżeli bezzałogowy statek powietrzny jest w niego wyposażony). Wykonuje się co najmniej następujące manewry:

                                                      A)

                                                      zawis w miejscu (tylko w przypadku wiropłatów);

                                                      B)

                                                      przejście z zawisu do lotu do przodu (tylko w przypadku wiropłatów);

                                                      C)

                                                      wznoszenie i zniżanie z lotu poziomego;

                                                      D)

                                                      zakręty w locie poziomym;

                                                      E)

                                                      kontrola prędkości w locie poziomym;

                                                      F)

                                                      czynności po wystąpieniu awarii silnika/układu napędowego; oraz

                                                      G)

                                                      manewry omijania w celu uniknięcia kolizji.

                                          (iii)

                                          Monitorowanie w czasie rzeczywistym stanu systemu bezzałogowego statku powietrznego i dotyczących go ograniczeń w zakresie maksymalnego czasu lotu.
                                          Lot w warunkach odbiegających od normy:

                                                      A)

                                                      zarządzanie częściowym lub całkowitym brakiem mocy w układzie napędowym bezzałogowego statku powietrznego przy zapewnieniu bezpieczeństwa osób trzecich na ziemi;

                                                      B)

                                                      zarządzanie ścieżką lotu bezzałogowego statku powietrznego w sytuacjach odbiegających od normy;

                                                      C)

                                                      zarządzanie sytuacją, w której dojdzie do uszkodzenia urządzenia pozycjonującego zainstalowanego w bezzałogowym statku powietrznym;

                                                      D)

                                                      zarządzanie sytuacją wtargnięcia osoby postronnej w granice przestrzeni operacyjnej lub w kontrolowany obszar naziemny oraz zastosowanie odpowiednich środków w celu zachowania bezpieczeństwa;

                                                      E)

                                                      reagowanie na sytuacje, w których bezzałogowy statek powietrzny może przekroczyć granicę przestrzeni lotu (procedury bezpieczeństwa) oraz granice przestrzeni operacyjnej (procedury awaryjne), które określono w trakcie przygotowań do lotu, oraz podejmowanie odpowiednich działań naprawczych;

                                                      F)

                                                      zarządzanie sytuacją, w której statek powietrzny zbliża się do granicy przestrzeni operacyjnej; oraz

                                                      G)

                                                      wykazanie umiejętności stosowania metody odzyskania kontroli po celowej (symulowanej) utracie łącza do celów kierowania i kontroli.

                                          c)

                                          Czynności po zakończeniu lotu

                                          (i)

                                          Wyłączenie i zabezpieczenie systemu bezzałogowego statku powietrznego.

                                          (ii)

                                          Kontrola po zakończeniu lotu i zarejestrowanie wszelkich istotnych danych dotyczących ogólnego stanu systemu bezzałogowego statku powietrznego (jego układów, komponentów i źródeł zasilania) oraz zmęczenia załogi.

                                          (iii)

                                          Przeprowadzenie odprawy na temat wykonanej operacji.

                                          (iv)

                                          Określenie sytuacji, które wymagały sporządzenia zgłoszenia zdarzenia, i sporządzenie wymaganego zgłoszenia zdarzenia.

                     ROZDZIAŁ II

                     STS-02 – Operacje poza zasięgiem widoczności wzrokowej BVLOS z udziałem obserwatorów przestrzeni powietrznej nad kontrolowanym obszarem naziemnym w środowisku słabo zaludnionym

                     UAS.STS-02.010 Przepisy ogólne

                              1)

                              W czasie lotu bezzałogowy statek powietrzny utrzymuje się w odległości 120 m od najbliższego punktu powierzchni Ziemi. Pomiar odległości dostosowuje się odpowiednio do cech geograficznych terenu, takich jak równiny, wzgórza, góry.

                              2)

                              W przypadku przelotu bezzałogowym statkiem powietrznym w odległości 50 metrów w poziomie od sztucznej przeszkody o wysokości przekraczającej 105 metrów maksymalną wysokość operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego można zwiększyć o maksymalnie 15 metrów powyżej wysokości przeszkody na wniosek podmiotu odpowiedzialnego za przeszkodę.

                              3)

                              Maksymalna wysokość przestrzeni operacyjnej nie może przekraczać 30 m powyżej maksymalnej wysokości dozwolonej w pkt 1 i 2.

                              4)

                              Podczas lotu bezzałogowy statek powietrzny nie może przenosić materiałów niebezpiecznych.

                     UAS.STS-02.020 Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych zgodnie z STS-02

                  Operacje z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych zgodnie z STS-02 są wykonywane:

                              1)

                              zgodnie z instrukcją operacyjną, o której mowa w sekcji UAS.STS-02.030 pkt 1;

                              2)

                              nad kontrolowanym obszarem naziemnym w całości znajdującym się w słabo zaludnionym środowisku, obejmującym:

                                          a)

                                          obszar przestrzeni lotu;

                                          b)

                                          obszar przestrzeni bezpieczeństwa, którego granica zewnętrzna lub granice zewnętrzne muszą wykraczać o co najmniej 10 m poza granicę lub granice obszaru przestrzeni lotu;

                                          c)

                                          bufor ryzyka naziemnego obejmujący odległość co najmniej równą odległości, którą najprawdopodobniej pokona bezzałogowy statek powietrzny po aktywacji środków służących zakończeniu lotu wskazanej przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego w instrukcji producenta, z uwzględnieniem warunków operacyjnych przy ograniczeniach określonych przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                              3)

                              na obszarze, na którym minimalna widzialność w locie wynosi ponad 5 km;

                              4)

                              utrzymując bezzałogowy statek powietrzny w zasięgu wzroku pilota bezzałogowego statku powietrznego podczas startu i lądowania bezzałogowego statku powietrznego, chyba że lądowanie jest wynikiem awaryjnego zakończenia lotu;

                              5)

                              jeżeli w operacji nie uczestniczy obserwator przestrzeni powietrznej – prowadząc lot bezzałogowym statkiem powietrznym w odległości maksymalnie 1 km od pilota bezzałogowego statku powietrznego, przy czym w przypadku gdy bezzałogowy statek powietrzny nie znajduje się w zasięgu widoczności wzrokowej pilota bezzałogowego statku powietrznego, bezzałogowy statek powietrzny musi poruszać się po uprzednio zaprogramowanym torze lotu;

                              6)

                              jeżeli w operacji uczestniczy co najmniej jeden obserwator przestrzeni powietrznej – przestrzegając wszystkich poniższych warunków:

                                          a)

                                          obserwatorów przestrzeni powietrznej rozmieszcza się w sposób umożliwiający odpowiednie pokrycie przestrzeni operacyjnej i otaczającej przestrzeni powietrznej przy minimalnej widoczności lotu wskazanej w pkt 3;

                                          b)

                                          bezzałogowy statek powietrzny eksploatuje się w odległości nie większej niż 2 km od pilota bezzałogowego statku powietrznego;

                                          c)

                                          bezzałogowy statek powietrzny eksploatuje się w odległości nie większej niż 1 km od obserwatora przestrzeni powietrznej, który znajduje się najbliżej bezzałogowego statku powietrznego;

                                          d)

                                          odległość między dowolnym obserwatorem przestrzeni powietrznej a pilotem bezzałogowego statku powietrznego jest nie większa niż 1 km;

                                          e)

                                          dostępne są niezawodne i skuteczne środki komunikacji umożliwiające komunikację między pilotem bezzałogowego statku powietrznego a obserwatorami przestrzeni powietrznej;

                              7)

                              przez pilota bezzałogowego statku powietrznego, który posiada:

                                          a)

                                          certyfikat wiedzy teoretycznej pilota bezzałogowego statku powietrznego w zakresie operacji wykonywanych według scenariuszy standardowych wydany przez właściwy organ lub przez podmiot wyznaczony przez właściwy organ państwa członkowskiego;

                                          b)

                                          potwierdzenie ukończenia szkolenia praktycznego STS-02 zgodnie z załącznikiem A do niniejszego rozdziału wydane przez:

                                                      A)

                                                      podmiot, który zadeklarował zgodność z wymogami określonymi w dodatku 3 i który jest uznawany przez właściwy organ państwa członkowskiego; lub

                                                      B)

                                                      operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, który zadeklarował właściwemu organowi państwa członkowskiego rejestracji zgodność z STS-02 i zadeklarował zgodność z wymogami określonymi w dodatku 3;

                              8)

                              z użyciem bezzałogowego statku powietrznego, który spełnia wszystkie poniższe warunki:

                                          a)

                                          jest oznaczony jako klasa C6 i spełnia wymogi tej klasy, jak określono w części 17 załącznika do rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/945;

                                          b)

                                          jest eksploatowany z aktywnym systemem zapobiegającym przekroczeniu przez bezzałogowy statek powietrzny granic przestrzeni lotu;

                                          c)

                                          jest eksploatowany z aktywnym i zaktualizowanym systemem jednoznacznej zdalnej identyfikacji.

                              9)

                              Pilot bezzałogowego statku powietrznego musi uzyskać certyfikat wiedzy teoretycznej w zakresie operacji wykonywanych według scenariuszy standardowych po:

                                          a)

                                          ukończeniu szkolenia online oraz zaliczeniu egzaminu online z wiedzy teoretycznej, o którym mowa w sekcji UAS.OPEN.020 pkt 4 lit. b); oraz

                                          b)

                                          zdaniu dodatkowego egzaminu z wiedzy teoretycznej przeprowadzonego przez właściwy organ lub podmiot wyznaczony przez właściwy organ państwa członkowskiego zgodnie z załącznikiem A do niniejszego rozdziału.

                              10)

                              Certyfikat ten jest ważny przez pięć lat. Przedłużenie ważności certyfikatu, w okresie jego ważności, jest uzależnione od spełnienia któregokolwiek z poniższych warunków:

                                          a)

                                          wykazania kompetencji zgodnie z pkt 9;

                                          b)

                                          ukończenia szkolenia przypominającego, które dotyczy przedmiotów z zakresu wiedzy teoretycznej, jak określono w pkt 9, przeprowadzanego przez właściwy organ lub podmiot wyznaczony przez właściwy organ.

                              11)

                              W celu przedłużenia ważności certyfikatu po jego wygaśnięciu pilot bezzałogowego statku powietrznego stosuje się do przepisów pkt 9.

                     UAS.STS-02.030 Obowiązki operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego

                  Oprócz obowiązków określonych w sekcji UAS.SPEC.050 operator systemu bezzałogowego statku powietrznego:

                              1)

                              opracowuje instrukcję operacyjną obejmującą elementy określone w dodatku 5;

                              2)

                              określa przestrzeń operacyjną i bufor ryzyka naziemnego w odniesieniu do planowanych operacji, w tym kontrolowany obszar naziemny obejmujący rzuty na powierzchnię Ziemi zarówno przestrzeni operacyjnej, jak i bufora;

                              3)

                              zapewnia adekwatność procedur bezpieczeństwa i procedur awaryjnych poprzez przeprowadzenie którychkolwiek z poniższych czynności:

                                          a)

                                          specjalnych prób w locie;

                                          b)

                                          symulacji, pod warunkiem że reprezentatywność środków symulacji jest odpowiednia do zamierzonego celu;

                              4)

                              opracowuje skuteczny plan działania w sytuacjach awaryjnych odpowiedni dla operacji, obejmujący co najmniej:

                                          a)

                                          plan ograniczenia eskalacji skutków sytuacji awaryjnej;

                                          b)

                                          warunki powiadamiania właściwych organów i organizacji;

                                          c)

                                          kryteria identyfikacji sytuacji awaryjnej;

                                          d)

                                          jasne określenie obowiązków pilota(-ów) bezzałogowego statku powietrznego oraz wszelkich innych członków personelu odpowiedzialnych za realizację obowiązków istotnych z punktu widzenia operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                              5)

                              zapewnia, aby poziom realizacji wszelkich zewnętrznych usług niezbędnych do zapewnienia bezpieczeństwa lotu był odpowiedni do planowanej operacji;

                              6)

                              w stosownych przypadkach określa podział ról i obowiązków między operatorem a zewnętrznym dostawcą (zewnętrznymi dostawcami) usług;

                              7)

                              wgrywa zaktualizowane informacje do systemu świadomości przestrzennej, jeżeli funkcja ta jest zainstalowana w systemie bezzałogowego statku powietrznego, w przypadku gdy wymaga tego strefa geograficzna dla systemów bezzałogowych statków powietrznych dla planowanej lokalizacji operacji;

                              8)

                              zapewnia, aby przed rozpoczęciem operacji zastosowano wszystkie właściwe środki mające na celu ograniczenie ryzyka wtargnięcia osób postronnych na kontrolowany obszar naziemny zgodny z minimalną odległością określoną w sekcji UAS.STS-02.020 pkt 2, oraz, w razie potrzeby, przeprowadzono koordynację z właściwymi organami;

                              9)

                              zapewnia, aby przed rozpoczęciem operacji wszystkie osoby obecne na kontrolowanym obszarze naziemnym:

                                          a)

                                          zostały poinformowane o ryzyku związanym z operacją;

                                          b)

                                          zostały poinstruowane oraz, w stosownych przypadkach, przeszkolone w zakresie środków ostrożności i środków ustanowionych przez operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego w celu zapewnienia ich ochrony; oraz

                                          c)

                                          wyraźnie wyraziły zgodę na udział w operacji;

                              10)

                              przed rozpoczęciem operacji, w przypadku udziału obserwatorów przestrzeni powietrznej:

                                          a)

                                          zapewnia prawidłowe rozmieszczenie i liczbę obserwatorów przestrzeni powietrznej wzdłuż planowanego toru lotu;

                                          b)

                                          weryfikuje, czy:

                                                      (i)

                                                      widoczność i planowana odległość, w jakiej znajduje się obserwator przestrzeni powietrznej, mieszczą się w dopuszczalnych granicach określonych w instrukcji operacyjnej;

                                                      (ii)

                                                      nie występują przeszkody terenowe dla każdego obserwatora przestrzeni powietrznej;

                                                      (iii)

                                                      nie istnieją luki między strefami pokrytymi przez każdego z obserwatorów przestrzeni powietrznej;

                                                      (iv)

                                                      ustanowiono skuteczną łączność z każdym obserwatorem przestrzeni powietrznej;

                                                      (v)

                                                      środki, które obserwatorzy przestrzeni powietrznej ewentualnie stosują w celu określenia pozycji bezzałogowego statku powietrznego, funkcjonują i są skuteczne;

                                          c)

                                          zapewnia, aby obserwatorów przestrzeni powietrznej poinformowano o planowanej trasie bezzałogowego statku powietrznego i przebiegu czasowym lotu;

                              11)

                              zapewnia, aby:

                                          a)

                                          do systemu bezzałogowego statku powietrznego dołączono odpowiednią deklarację zgodności UE, zawierającą odniesienie do klasy C6;

                                          b)

                                          na bezzałogowym statku powietrznym umieszczono znak identyfikacyjny klasy C6.

                     UAS.STS-02.040 Obowiązki pilota bezzałogowego statku powietrznego

                  Oprócz obowiązków określonych w sekcji UAS.SPEC.060 pilot bezzałogowego statku powietrznego:

                              1)

                              przed rozpoczęciem operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego:

                                          a)

                                          ustawia programowalną przestrzeń lotu bezzałogowego statku powietrznego w celu utrzymania go w granicach przestrzeni lotu;

                                          b)

                                          sprawdza, czy środki służące zakończeniu lotu i funkcja umożliwiająca programowanie przestrzeni operacyjnej bezzałogowego statku powietrznego funkcjonują prawidłowo; oraz sprawdza, czy system jednoznacznej zdalnej identyfikacji jest aktywny i aktualny;

                              2)

                              w trakcie lotu:

                                          a)

                                          o ile nie wspierają go obserwatorzy przestrzeni powietrznej – prowadzi dokładny przegląd przestrzeni powietrznej otaczającej bezzałogowy statek powietrzny w celu uniknięcia wszelkiego ryzyka kolizji z załogowymi statkami powietrznymi. Pilot bezzałogowego statku powietrznego przerywa lot, jeżeli operacja stwarza zagrożenie dla innych statków powietrznych, ludzi, zwierząt, środowiska lub mienia;

                                          b)

                                          musi mieć możliwość utrzymania kontroli nad bezzałogowym statkiem powietrznym, z wyjątkiem przypadku utraty łącza do celów kierowania i kontroli (C2);

                                          c)

                                          obsługuje tylko jeden bezzałogowy statek powietrzny w danym czasie;

                                          d)

                                          nie może obsługiwać bezzałogowego statku powietrznego z poruszającego się pojazdu;

                                          e)

                                          nie może przekazywać kontroli nad bezzałogowym statkiem powietrznym innej stacji kierowania;

                                          f)

                                          informuje odpowiednio szybko obserwatora (obserwatorów) przestrzeni powietrznej (o ile uczestniczą w operacji) o wszelkich odchyleniach bezzałogowego statku powietrznego od planowanej trasy i związanym z tym przebiegiem czasowym lotu;

                                          g)

                                          stosuje procedury bezpieczeństwa określone przez operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego na wypadek sytuacji odbiegających od normy, w tym w przypadku gdy pilot bezzałogowego statku powietrznego ma przesłanki, by sądzić, że bezzałogowy statek powietrzny może przekroczyć granice przestrzeni lotu;

                                          h)

                                          stosuje procedury awaryjne określone przez operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego na potrzeby sytuacji awaryjnych, w tym uruchamia środki służące zakończeniu lotu, w przypadku gdy pilot bezzałogowego statku powietrznego ma przesłanki, by sądzić, że bezzałogowy statek powietrzny może przekroczyć granice przestrzeni operacyjnej.

                     UAS.STS-02.050 Obowiązki obserwatora przestrzeni powietrznej

                  Obserwator przestrzeni powietrznej:

                              1)

                              prowadzi dokładny przegląd przestrzeni powietrznej otaczającej bezzałogowy statek powietrzny w celu identyfikacji wszelkiego ryzyka kolizji z załogowymi statkami powietrznymi;

                              2)

                              posiada stałą znajomość pozycji bezzałogowego statku powietrznego poprzez bezpośrednią obserwację przestrzeni powietrznej lub za pomocą środków elektronicznych;

                              3)

                              ostrzega pilota bezzałogowego statku powietrznego w przypadku wykrycia zagrożenia oraz pomaga w unikaniu lub minimalizowaniu potencjalnych negatywnych skutków.

                     ZAŁĄCZNIK A: EGZAMIN Z WIEDZY TEORETYCZNEJ I EGZAMIN PRAKTYCZNY DLA PILOTA BEZZAŁOGOWEGO STATKU POWIETRZNEGO W ODNIESIENIU DO STS-02

                  1.   Egzaminy z wiedzy teoretycznej

                  Egzamin określa się zgodnie z pkt 1 załącznika A do rozdziału I.
                  2.   Szkolenie praktyczne i ocena umiejętności praktycznych

                  Oprócz obszarów określonych w pkt A.2 załącznika A do rozdziału I uwzględnia się następujące obszary:

                     Tabela 1

                     Dodatkowe tematy i dziedziny, które należy uwzględnić w ramach szkolenia praktycznego i oceny umiejętności praktycznych w odniesieniu do STS-02

                              Temat

                              Obszary, które należy uwzględnić

                                          a)

                                          Operacje poza zasięgiem widoczności wzrokowej BVLOS wykonywane zgodnie z STS-02

                                          (i)

                                          Czynności przed lotem – planowanie operacji, względy dotyczące przestrzeni powietrznej i ocena ryzyka na miejscu operacji. Kwestie, które należy uwzględnić:

                                                      A)

                                                      obserwacja przestrzeni powietrznej;

                                                      B)

                                                      operacje z udziałem obserwatorów przestrzeni powietrznej: odpowiednie rozmieszczenie obserwatorów przestrzeni powietrznej i system dekonfliktowania obejmujący frazeologię, koordynację i środki komunikacji;

                                          (ii)

                                          Procedury w trakcie lotu, określone w pkt 2 lit. b) ppkt (ii) załącznika A do rozdziału I, stosuje się w operacjach zarówno w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS, jak i poza zasięgiem widoczności wzrokowej BVLOS.

                  Dodatek 2

                     Oświadczenie o operacji

                                 Oświadczenie o operacji

                                 Ochrona danych: Dane osobowe zawarte w niniejszym oświadczeniu są przetwarzane przez właściwe organy zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych). Będą one przetwarzana do celów realizacji działań w zakresie nadzoru, zarządzania nimi i ich monitorowania zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2019/947.
                              Jeżeli potrzebują Państwo dodatkowych informacji na temat przetwarzania Państwa danych osobowych lub chcieliby Państwo skorzystać z przysługujących im praw (np. dostępu do danych lub sprostowania nieprawidłowych lub niepełnych danych), proszę zwrócić się do punktu kontaktowego właściwego organu.
                              Wnioskodawca ma prawo w dowolnym momencie złożyć skargę dotyczącą przetwarzania danych osobowych do krajowego organu nadzorczego ds. ochrony danych.

                              Numer rejestracyjny operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego

                              Nazwa/Imię i nazwisko operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego

                              Producent systemu bezzałogowego statku powietrznego

                              Model systemu bezzałogowego statku powietrznego

                              Numer seryjny systemu bezzałogowego statku powietrznego

                                 Niniejszym oświadczam, że:

                                          —

                                             będę przestrzegać wszystkich mających zastosowanie przepisów rozporządzenia wykonawczego (UE) 2019/947 oraz stosować się do STS.x, oraz

                                          —

                                             każdy lot wykonywany w ramach oświadczenia będzie objęty odpowiednią ochroną ubezpieczeniową, jeżeli wymaga tego prawo unijne lub krajowe.

                                 Data

                                 Podpis lub inny sposób weryfikacji

                  Dodatek 3

                     Dodatkowe wymogi dotyczące podmiotów uznanych przez właściwy organ oraz operatorów systemów bezzałogowych statków powietrznych, którzy prowadzą szkolenie praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych pilotów bezzałogowych statków powietrznych w odniesieniu do operacji objętych STS

                  Podmiot, który zamierza zostać uznany przez właściwy organ do celów prowadzenia szkolenia praktycznego i oceny umiejętności praktycznych pilotów bezzałogowych statków powietrznych do celów STS, zgłasza właściwemu organowi spełnienie następujących wymogów przy użyciu formularza oświadczenia określonego w dodatku 6.
                  Operator systemu bezzałogowego statku powietrznego, który zamierza prowadzić szkolenie praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych pilota bezzałogowego statku powietrznego do celów STS, oprócz złożenia oświadczenia o operacji w odniesieniu do danego STS, zgłasza właściwemu organowi spełnienie następujących wymogów przy użyciu formularza oświadczenia określonego w dodatku 4.
                  Jeżeli właściwy organ lub operator systemu bezzałogowego statku powietrznego zamierzają prowadzić szkolenie praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych pilota bezzałogowego statku powietrznego do celów STS w państwie członkowskim innym niż państwo członkowskie rejestracji, kopię formularza oświadczenia określonego w dodatku 4 przedkłada się właściwemu organowi państwa członkowskiego, w którym prowadzone jest szkolenie.
                  Jeżeli podmiot uznany przez właściwy organ zamierza prowadzić szkolenie praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych pilota bezzałogowego statku powietrznego do celów STS w państwie członkowskim innym niż państwo członkowskie, w którym został uznany, dowód uznania przedkłada się właściwemu organowi państwa członkowskiego, w którym prowadzone jest szkolenie.

                     1)

                        Podmiot uznany przez właściwy organ lub operator systemu bezzałogowego statku powietrznego zapewniają wyraźny rozdział między działalnością szkoleniową a wszelką inną działalnością operacyjną, aby zagwarantować niezależność oceny.

                     2)

                        Podmiot uznany przez właściwy organ lub operator systemu bezzałogowego statku powietrznego muszą posiadać zdolność do odpowiedniego prowadzenia działań technicznych i administracyjnych związanych z całym procesem realizacji zadania, co obejmuje zapewnienie odpowiedniego personelu oraz możliwość korzystania z zaplecza i wyposażenia właściwych dla danego zadania.

                     3)

                        Podmiot uznany przez właściwy organ lub operator systemu bezzałogowego statku powietrznego muszą posiadać kierownika odpowiedzialnego za zapewnienie, by wszystkie zadania były wykonywane zgodnie z informacjami i procedurami określonymi w pkt 8.

                     4)
                     Członkowie personelu odpowiedzialni za zadania z zakresu szkolenia praktycznego i oceny umiejętności praktycznych:

                                 a)

                                 muszą posiadać kompetencje niezbędne do wykonywania tych zadań;

                                 b)

                                 muszą być bezstronni i nie mogą uczestniczyć w ocenach, jeżeli mają poczucie, że ich obiektywizm może zostać naruszony;

                                 c)

                                 muszą posiadać solidną wiedzę teoretyczną i doświadczenie w zakresie przeprowadzania szkoleń praktycznych oraz zadowalającą znajomość wymogów dotyczących wykonywanych przez nich zadań w zakresie oceny umiejętności praktycznych, a także odpowiednie doświadczenie w zakresie tych procesów;

                                 d)

                                 muszą posiadać umiejętność zarządzania oświadczeniami, dokumentacją i sprawozdaniami, które stanowią dowód przeprowadzenia odpowiednich ocen umiejętności praktycznych, oraz wyciągania wniosków z tych ocen umiejętności praktycznych; oraz

                                 e)

                                 mogą ujawniać informacje przekazane przez operatora lub pilota bezzałogowego statku powietrznego wyłącznie właściwemu organowi na jego wniosek.

                     5)

                        Szkolenie i ocena obejmują umiejętności praktyczne odpowiadające STS, w odniesieniu do którego składane jest oświadczenie, określone w załączniku A do odpowiedniego rozdziału.

                     6)

                        Szkolenie praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych przeprowadza się w środowisku reprezentatywnym dla warunków STS.

                     7)

                        Ocena umiejętności praktycznych składa się z ustawicznej oceny ucznia-pilota bezzałogowego statku powietrznego.

                     8)
                     Po zakończeniu oceny umiejętności praktycznych podmiot uznany przez właściwy organ lub operator systemu bezzałogowego statku powietrznego sporządzają sprawozdanie z oceny, które:

                                 a)

                                 musi zawierać co najmniej:

                                             (i)

                                             dane identyfikacyjne ucznia-pilota bezzałogowego statku powietrznego;

                                             (ii)

                                             tożsamość osoby odpowiedzialnej za ocenę umiejętności praktycznych;

                                             (iii)

                                             wskazanie STS, w odniesieniu do którego przeprowadzono ocenę umiejętności praktycznych;

                                             (iv)

                                             oceny za każdą czynność wykonaną przez ucznia-pilota bezzałogowego statku powietrznego;

                                             (v)

                                             ogólną ocenę umiejętności praktycznych ucznia-pilota bezzałogowego statku powietrznego; oraz

                                             (vi)

                                             informacje zwrotne z oceny umiejętności praktycznych zawierające, w stosownych przypadkach, wskazówki na temat obszarów wymagających poprawy;

                                 b)

                                 musi być odpowiednio podpisane i opatrzone datą przez osobę odpowiedzialną za ocenę umiejętności praktycznych po jej zakończeniu; oraz

                                 c)

                                 musi być zewidencjowane i udostępniane do wglądu na żądanie właściwego organu.

                     9)

                        Potwierdzenie ukończenia szkolenia praktycznego do celów STS uczniowi-pilotowi bezzałogowego statku powietrznego doręcza podmiot uznany przez właściwy organ lub operator systemu bezzałogowego statku powietrznego, jeżeli w sprawozdaniu z oceny stwierdzono, że uczeń-pilot bezzałogowego statku powietrznego osiągnął zadowalający poziom umiejętności praktycznych.

                     10)

                        O wydaniu potwierdzenia ukończenia szkolenia, o którym mowa w pkt 9, powiadamia się właściwy organ państwa członkowskiego, w którym przeprowadza się szkolenie praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych, wraz z podaniem danych identyfikacyjnych ucznia-pilota bezzałogowego statku powietrznego, informacji o STS, którego dotyczy szkolenie, daty wydania oraz danych identyfikacyjnych podmiotu uznanego przez właściwy organ państwa członkowskiego lub operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego, który wydał wspomniane potwierdzenie.

                     11)
                     Podmiot uznany przez właściwy organ lub operator systemu bezzałogowego statku powietrznego zamieszcza w instrukcji operacyjnej, opracowanej zgodnie z dodatkiem 5, oddzielną sekcję obejmującą elementy szkolenia, w tym:

                                 a)

                                 wyznaczony personel prowadzący szkolenia praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych, w tym:

                                             (i)

                                             opisy kompetencji poszczególnych członków personelu;

                                             (ii)

                                             zakres obowiązków i odpowiedzialności personelu; oraz

                                             (iii)

                                             schemat organizacji wskazujący powiązane łańcuchy odpowiedzialności;

                                 b)

                                 procedury i procesy stosowane w ramach szkolenia praktycznego i oceny umiejętności praktycznych, w tym program szkolenia obejmujący umiejętności praktyczne odpowiadające STS, w odniesieniu do którego składane jest oświadczenie, określone w załączniku A do odpowiedniego rozdziału;

                                 c)

                                 opis systemu bezzałogowego statku powietrznego oraz wszelkiego innego sprzętu i wszelkich innych narzędzi i środowiska wykorzystywanych do celów szkolenia praktycznego i oceny umiejętności praktycznych; oraz

                                 d)

                                 wzór sprawozdania z oceny.

                  Dodatek 4

                     Oświadczenie operatorów systemów bezzałogowych statków powietrznych, którzy zamierzają prowadzić szkolenie praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych pilotów bezzałogowych statków powietrznych w odniesieniu do STS-x

                                 STS-x

                                 Oświadczenie operatorów systemów bezzałogowych statków powietrznych, którzy zamierzają prowadzić szkolenie praktyczne i ocenę umiejętności praktycznych pilotów bezzałogowych statków powietrznych

                                 Ochrona danych: Dane osobowe zawarte w niniejszym oświadczeniu są przetwarzane przez właściwe organy zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych). Będą one przetwarzana do celów realizacji działań w zakresie nadzoru, zarządzania nimi i ich monitorowania zgodnie z rozporządzeniem Komisji (UE) 2019/947.
                              Jeżeli potrzebują Państwo dodatkowych informacji na temat przetwarzania Państwa danych osobowych lub chcieliby Państwo skorzystać z przysługujących im praw (np. dostępu do danych lub sprostowania nieprawidłowych lub niepełnych danych), proszę zwrócić się do punktu kontaktowego właściwego organu.
                              Wnioskodawca ma prawo w dowolnym momencie złożyć skargę dotyczącą przetwarzania danych osobowych do krajowego organu nadzorczego ds. ochrony danych.

                              Numer rejestracyjny operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego

                              Nazwa/Imię i nazwisko operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego

                                 Niniejszym oświadczam, że:

                                          —

                                             złożyłem/złożyłam oświadczenie o operacji w odniesieniu do STS-x,

                                          —

                                             spełniam wymogi określone w dodatku 3 do załącznika do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2019/947, oraz

                                          —

                                             podczas eksploatacji systemu bezzałogowego statku powietrznego w kontekście szkoleń w odniesieniu do STS.x przestrzegam wszystkich mających zastosowanie przepisów rozporządzenia wykonawczego (UE) 2019/947, w tym wymogów dotyczących operacji w ramach STS.x.

                                 Data

                                 Podpis lub inny sposób weryfikacji

                  Dodatek 5

                     Instrukcja operacyjna dla scenariusza standardowego

                  Instrukcja operacyjna dla STS określonego w dodatku 1 musi zawierać co najmniej:

                              1)

                              oświadczenie, że instrukcja operacyjna spełnia odpowiednie wymogi niniejszego rozporządzenia i jest zgodna z oświadczeniem oraz zawiera instrukcje, których musi przestrzegać personel uczestniczący w operacjach lotniczych;

                              2)

                              podpis zatwierdzający złożony przez kierownika odpowiedzialnego lub operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego w przypadku osoby fizycznej;

                              3)

                              ogólny opis organizacji operatora systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                              4)

                              opis koncepcji operacji, w tym co najmniej:

                                          a)

                                          charakter i opis działań prowadzonych w ramach operacji z użyciem systemów bezzałogowych statków powietrznych oraz zidentyfikowane ryzyko z tym związane;

                                          b)

                                          środowisko operacyjne i obszar geograficzny planowanych operacji, w tym:

                                                      (i)

                                                      charakterystyka obszaru, nad którym ma być wykonywany lot, pod względem gęstości zaludnienia, topografii, przeszkód itp.;

                                                      (ii)

                                                      charakterystyka przestrzeni powietrznej, która ma być wykorzystywana;

                                                      (iii)

                                                      warunki środowiskowe, w tym przynajmniej warunki pogodowe i środowisko elektromagnetyczne;

                                                      (iv)

                                                      określenie przestrzeni operacyjnej i buforów ryzyka w celu uwzględnienia zagrożeń na ziemi i w powietrzu;

                                          c)

                                          stosowane środki techniczne i ich główne cechy, osiągi i ograniczenia, w tym w odniesieniu do systemu bezzałogowego statku powietrznego, zewnętrznych systemów wspierających operację z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego, instalacji itp.;

                                          d)

                                          personel niezbędny do wykonywania operacji, w tym skład zespołu, role i zakres odpowiedzialności jego członków, kryteria rekrutacji, szkolenie początkowe oraz wymagania dotyczące najnowszego doświadczenia lub szkolenia okresowe;

                              5)

                              instrukcje dotyczące obsługi technicznej wymaganej do utrzymania systemu bezzałogowego statku powietrznego w bezpiecznym stanie, obejmujące, w stosownych przypadkach, instrukcje i wymogi dotyczące obsługi technicznej przekazane przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                              6)

                              procedury operacyjne, które opierają się na instrukcjach producenta dostarczonych przez producenta systemu bezzałogowego statku powietrznego i obejmują:

                                          a)

                                          uwzględnienie następujących aspektów w celu zminimalizowania błędów ludzkich:

                                                      (i)

                                                      jasny podział i przydział zadań; oraz

                                                      (ii)

                                                      wewnętrzna lista kontrolna w celu sprawdzenia, czy personel wykonuje przydzielone im zadania w odpowiedni sposób;

                                          b)

                                          uwzględnienie przypadków pogorszenia się funkcjonowania zewnętrznych systemów wspierających operację z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                          c)

                                          procedury normalne, w tym co najmniej:

                                                      (i)

                                                      przygotowania przed lotem i listy kontrolne obejmujące:

                                                                  A)

                                                                  ocenę przestrzeni operacyjnej i związanych z nią buforów (bufora ryzyka naziemnego oraz, w stosownych przypadkach, bufora ryzyka powietrznego), w tym terenu i potencjalnych przeszkód, które mogą ograniczać zdolność do utrzymywania bezzałogowego statku powietrznego w zasięgu widoczności wzrokowej lub prowadzenia obserwacji przestrzeni powietrznej, ewentualnych przelotów nad osobami postronnymi oraz ewentualnych przelotów nad infrastrukturą krytyczną;

                                                                  B)

                                                                  ocenę otaczającego środowiska i otaczającej przestrzeni powietrznej, w tym bliskości stref geograficznych dla systemów bezzałogowych statków powietrznych oraz ewentualnych działań prowadzonych przez innych użytkowników przestrzeni powietrznej;

                                                                  C)

                                                                  warunki środowiskowe odpowiednie do wykonywania operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                                                  D)

                                                                  minimalną liczbę członków personelu odpowiedzialnego za realizację obowiązków istotnych z punktu widzenia operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego, którzy są wymagani do wykonania operacji, oraz zakres ich obowiązków;

                                                                  E)

                                                                  wymagane procedury komunikacji między pilotem (pilotami) bezzałogowego statku powietrznego a wszystkimi innymi członkami personelu odpowiedzialnymi za realizację obowiązków istotnych z punktu widzenia operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego oraz, w razie potrzeby, z wszelkimi osobami trzecimi;

                                                                  F)

                                                                  zgodność z wszelkimi szczególnymi wymogami właściwych organów obowiązującymi na planowanym obszarze operacji, w tym z wymogami dotyczącymi bezpieczeństwa, prywatności, ochrony danych i ochrony środowiska oraz wykorzystania widma częstotliwości radiowych;

                                                                  G)

                                                                  zastosowane wymagane środki ograniczania ryzyka mające na celu zapewnienie bezpiecznego przebiegu operacji; w szczególności w odniesieniu do kontrolowanego obszaru naziemnego:

                                                                              a)

                                                                              określenie kontrolowanego obszaru naziemnego; oraz

                                                                              b)

                                                                              zabezpieczenie kontrolowanego obszaru naziemnego, aby uniemożliwić osobom trzecim wejście na ten obszar w trakcie operacji, oraz, w razie potrzeby, zapewnienie koordynacji z władzami lokalnymi;

                                                                  H)

                                                                  procedury mające na celu sprawdzenie, czy system bezzałogowego statku powietrznego jest w stanie nadającym się do bezpiecznego wykonania zaplanowanej operacji;

                                                      (ii)

                                                      procedury startu i lądowania;

                                                      (iii)

                                                      procedury w trakcie lotu, w tym procedury służące zapewnieniu, aby bezzałogowy statek powietrzny pozostawał w graniach przestrzeni lotu;

                                                      (iv)

                                                      procedury po zakończeniu lotu, w tym kontrole mające na celu weryfikację stanu systemu bezzałogowego statku powietrznego;

                                                      (v)

                                                      procedury wykrywania statków powietrznych znajdujących się na potencjalnie kolizyjnym kursie przez pilota bezzałogowego statku powietrznego oraz – w przypadku gdy wymaga tego operator systemu bezzałogowego statku powietrznego – przez, stosownie do przypadku, obserwatora (obserwatorów) przestrzeni powietrznej lub obserwatora (obserwatorów) bezzałogowego statku powietrznego;

                                          d)

                                          procedury bezpieczeństwa, obejmujące co najmniej:

                                                      (i)

                                                      procedury postępowania w przypadku opuszczenia przez bezzałogowy statek powietrzny wyznaczonej przestrzeni lotu;

                                                      (ii)

                                                      procedury postępowania z osobami postronnymi, które wkraczają na kontrolowany obszar naziemny;

                                                      (iii)

                                                      procedury postępowania w przypadku niekorzystnych warunków operacyjnych;

                                                      (iv)

                                                      procedury postępowania w przypadku pogorszenia się funkcjonowania zewnętrznych systemów wspierających operację;

                                                      (v)

                                                      w przypadku skorzystania z obserwatorów przestrzeni powietrznej – frazeologię, którą należy stosować;

                                                      (vi)

                                                      procedury unikania konfliktów z innymi użytkownikami przestrzeni powietrznej;

                                          e)

                                          procedury awaryjne regulujące postępowanie w sytuacjach awaryjnych, obejmujące co najmniej:

                                                      (i)

                                                      procedury mające na celu unikanie lub przynajmniej minimalizowanie szkód wobec osób trzecich w powietrzu lub na ziemi;

                                                      (ii)

                                                      procedury postępowania w przypadku opuszczenia przez bezzałogowy statek powietrzny przestrzeni operacyjnej;

                                                      (iii)

                                                      procedury awaryjnego lądowania bezzałogowego statku powietrznego;

                                          f)

                                          procedury bezpieczeństwa, o których mowa w sekcji UAS.SPEC.050 pkt 1 lit. a) ppkt (ii) i (iii);

                                          g)

                                          procedury ochrony danych osobowych, o których mowa w sekcji UAS.SPEC.050 pkt 1 lit. a) ppkt (iv);

                                          h)

                                          wytyczne dotyczące minimalizacji uciążliwości operacji i ich wpływu na środowisko, o których mowa w sekcji UAS.SPEC.050 pkt 1 lit. a) ppkt (v);

                                          i)

                                          procedury zgłaszania zdarzeń;

                                          j)

                                          procedury dotyczące prowadzenia dokumentacji; oraz

                                          k)

                                          zasady określające, w jaki sposób pilot (piloci) bezzałogowego statku powietrznego i każdy inny członek personelu odpowiedzialny za realizację obowiązków istotnych z punktu widzenia operacji z użyciem systemu bezzałogowego statku powietrznego mogą złożyć oświadczenie o ich zdolności do wykonania operacji przed przystąpieniem do jakiejkolwiek operacji.”

                  Dodatek 6

                     Oświadczenie podmiotu ubiegającego się o uznanie przez właściwy organ do celów prowadzenia szkolenia praktycznego i oceny umiejętności praktycznych pilotów bezzałogowych statków powietrznych w odniesieniu do STS-x

                                 STS-x

                                 Oświadczenie podmiotu ubiegającego się o uznanie przez właściwy organ do celów prowadzenia szkolenia praktycznego i oceny umiejętności praktycznych pilotów bezzałogowych statków powietrznych

                                 Ochrona danych: Dane osobowe zawarte w niniejszym oświadczeniu są przetwarzane przez właściwe organy zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych). Będą one przetwarzana do celów realizacji działań w zakresie nadzoru, zarządzania nimi i ich monitorowania zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2019/947.
                              Jeżeli potrzebują Państwo dodatkowych informacji na temat przetwarzania Państwa danych osobowych lub chcieliby Państwo skorzystać z przysługujących im praw (np. dostępu do danych lub sprostowania nieprawidłowych lub niepełnych danych), proszę zwrócić się do punktu kontaktowego właściwego organu.
                              Wnioskodawca ma prawo w dowolnym momencie złożyć skargę dotyczącą przetwarzania danych osobowych do krajowego organu nadzorczego ds. ochrony danych.

                              Dane identyfikacyjne podmiotu

                              Imię i nazwisko, numer telefonu i adres e-mail osoby odpowiedzialnej

                                 Niniejszym oświadczam, że:

                                          —

                                             spełniam wymogi określone w dodatku 3 do załącznika do rozporządzenia (UE) 2019/947, oraz

                                          —

                                             podczas eksploatacji systemu bezzałogowego statku powietrznego w kontekście szkoleń w odniesieniu do STS.x przestrzegam wszystkich mających zastosowanie przepisów rozporządzenia (UE) 2019/947, w tym wymogów dotyczących operacji w ramach STS.x.

                                 Data

                                 Podpis lub inny sposób weryfikacji