               KOMISJA EUROPEJSKA
            Bruksela, dnia 5.6.2018
            COM(2018) 449 final
            2018/0237(NLE)
            Wniosek
            DECYZJA RADY
            upoważniająca państwa członkowskie do podpisania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego Konwencję Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108)

               UZASADNIENIE

               1.PRZEDMIOT WNIOSKU

               Niniejszy wniosek dotyczy decyzji upoważniającej państwa członkowskie do podpisania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego Konwencję Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108) (zwanego dalej „protokołem zmieniającym”). Jednocześnie Komisja przedstawiła wniosek dotyczący decyzji Rady upoważniającej państwa członkowskie do ratyfikowania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego.

               2.KONTEKST WNIOSKU

               2.1.Kontekst

                  Konwencja Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych („konwencja nr 108”) jest jedyną prawnie wiążącą umową wielostronną w dziedzinie ochrony danych osobowych. Celem konwencji jest ochrona prawa do prywatności, uznanego w art. 8 europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Prawa do prywatności i ochrony danych zostały również zapisane w art. 7 i 8 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej oraz w art. 16 TFUE.

                  Konwencja nr 108 zobowiązuje strony do wprowadzenia do ich krajowych systemów prawnych środków niezbędnych do zapewnienia poszanowania praw wszystkich osób w zakresie przetwarzania danych osobowych. Było to jedno z głównych źródeł inspiracji dla rozwoju dorobku prawnego UE w dziedzinie ochrony danych. Zgodnie z motywem 11 dyrektywy 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych celem tej dyrektywy jest utrwalanie i umacnianie zasad i praw wyrażonych w konwencji nr 108.

                  Dotychczas konwencja nr 108 została ratyfikowana przez 51 państw, w tym przez wszystkie 28 państw członkowskich UE, cztery państwa EFTA, wszystkie kraje Bałkanów Zachodnich, szereg krajów objętych europejską polityką sąsiedztwa (np. Armenia, Gruzja), Federację Rosyjską, Turcję i szereg państw spoza Europy, zarówno w Afryce (np. Senegal, Tunezja), jak i Ameryce Łacińskiej (Urugwaj). Kilka wniosków o przystąpienie jest w toku (np. Argentyna, Meksyk, Maroko), a szereg państw ma status obserwatora (np. Japonia, Korea Południowa).

                  Konwencja została otwarta do podpisu w 1981 r., na długo przed erą internetu i łączności elektronicznej. Rozwój technologii i globalizacja informacji stwarzają nowe wyzwania w dziedzinie ochrony danych osobowych. Celem protokołu zmieniającego jest nowelizacja konwencji w celu zapewnienia odpowiednich rozwiązań.

               2.2.Protokół zmieniający

                  Zaktualizowana konwencja nr 108 (tj. konwencja nr 108 zmieniona protokołem zmieniającym) będzie miała jednolity zakres zastosowania w odniesieniu do wszystkich stron, bez możliwości całkowitego wyłączenia z jej stosowania określonych sektorów lub działań (np. w obszarze bezpieczeństwa narodowego), jaką przewiduje obecny tekst konwencji nr 108. Obejmie zatem wszystkie rodzaje przetwarzania danych w ramach jurysdykcji stron, zarówno w sektorze publicznym, jak i prywatnym.

                  Protokół zmieniający znacząco zwiększa poziom ochrony danych zapewniany na mocy konwencji nr 108. W zaktualizowanej konwencji zostaną mianowicie bardziej szczegółowo określone zasady zgodnego z prawem przetwarzania danych (zwłaszcza w odniesieniu do wymogów dotyczących zgody), a ochrona szczególnych kategorii danych zostanie jeszcze bardziej wzmocniona (przy jednoczesnym rozszerzeniu tych kategorii o te uznane za szczególne kategorie danych osobowych w prawie Unii). Ponadto zaktualizowana konwencja będzie przewidywała dodatkowe gwarancje dla osób fizycznych w przypadku, gdy ich dane osobowe są przetwarzane (w szczególności obowiązek zbadania prawdopodobnego wpływu zamierzonej operacji przetwarzania danych oraz wdrożenia odpowiednich środków technicznych i organizacyjnych; obowiązek zgłaszania poważnych naruszeń ochrony danych), a także wzmocni ich prawa (szczególnie w odniesieniu do przejrzystości i dostępu do danych). Zostały również wprowadzone nowe prawa osoby, której dane dotyczą, takie jak prawo do niepodlegania decyzjom wydanym wyłącznie w oparciu o zautomatyzowane przetwarzanie danych, a mającym znaczny wpływ na osobę, której dane dotyczą, prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do środka odwoławczego w przypadku naruszenia praw osoby fizycznej.

                  Zaktualizowana konwencja będzie zawierała zmienione postanowienia (obecnie zawarte w protokole dodatkowym podpisanym jedynie przez niektóre strony konwencji), zgodnie z którymi strony będą musiały ustanowić jeden lub więcej niezależnych organów odpowiedzialnych za zapewnienie przestrzegania postanowień konwencji nr 108. Pozycja tych organów zostanie wzmocniona przez wprowadzenie wymogu, by strony przyznały im dodatkowe uprawnienia, np. uprawnienie do wydawania decyzji w odniesieniu do naruszeń konwencji nr 108 oraz do nakładania sankcji administracyjnych.

                  Określony w protokole zmieniającym system odstępstw od wymienionych praw i obowiązków spełnia trzy podstawowe warunki: zachowanie kompleksowego zakresu konwencji nr 108 (brak ogólnych wyłączeń), elastyczność (pozwalająca na pogodzenie wysokich norm ochrony danych z innych ważnymi interesami publicznymi, np. względami bezpieczeństwa narodowego) oraz ogólna spójność z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (w szczególności brak ograniczeń wpływających na istotę podstawowego prawa do ochrony danych).

                  Ogólnie rzecz biorąc, zaktualizowana konwencja zapewni wysoki poziom ochrony, pozostawiając stronom pewien margines elastyczności w odniesieniu do wdrażania jej postanowień do prawa krajowego. W efekcie przystąpienie do zaktualizowanej konwencji nr 108 stałoby się atrakcyjne dla tych krajów, również spoza Europy, które rozważają ustanowienie lub wzmocnienie własnych systemów ochrony danych. Przewidywane skutki tych zmian w praktyce są znacznie większe niż wpływ obecnej konwencji nr 108, zarówno pod względem jej zakresu, jak i określonych w niej zobowiązań.

                  Po wejściu w życie protokół zmieniający wprowadzi możliwość, by Unia stała się stroną (zaktualizowanej) konwencji. W odniesieniu do prawa głosu w ramach Komitetu Konwencji uzgodniony tekst protokołu gwarantuje, że Unia może głosować w zakresie swoich obszarów kompetencji liczbą głosów równą liczbie jej państw członkowskich, które są stronami konwencji. Aby rozwiać obawy dotyczące wagi unijnego głosu, uzgodniono rozwiązanie kompromisowe, zgodnie z którym decyzje mogą być podejmowane wyłącznie „przeważającą większością” (czterech piątych głosów), a w odniesieniu do najważniejszych decyzji dotyczących przestrzegania konwencji przez stronę – „podwójną większością” (większością kwalifikowaną w połączeniu ze zwykłą większością głosów państw niebędących członkami UE).

                  Zaktualizowana konwencja przyczyniłaby się również do zwiększenia skuteczności ochrony danych dzięki zapewnieniu możliwości oceny przez Komitet Konwencji skuteczności środków wprowadzonych w ustawodawstwie krajowym w celu nadania skuteczności postanowieniom konwencji.

                  Tekst protokołu zmieniającego został przygotowany w koordynacji z przedstawicielami państw członkowskich we właściwej grupie roboczej Rady i uwzględnia wytyczne negocjacyjne Rady. Jest on również w pełni zgodny z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, „RODO”) oraz dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych („dyrektywa o ochronie danych dotycząca policji”), co wyklucza sytuację, w której państwa członkowskie podlegałyby różnym, a nawet sprzecznym ze sobą obowiązkom wynikającym z prawa Unii i Rady Europy. Przyjęcie kompleksowej konwencji w oparciu o takie samo podejście i zasady, jak (nowy) unijny dorobek prawny ma szczególne znaczenie dla unijnej strategii międzynarodowej w dziedzinie ochrony danych. Konwencja nr 108, która jest otwarta również dla państw spoza UE, przyciągnęła uwagę państw z całego świata, które przygotowują lub zamierzają przyjąć przepisy dotyczące ochrony danych. W komunikacie ze stycznia 2017 r. pt. „Wymiana i ochrona danych osobowych w zglobalizowanym świecie” (COM/2017/07 final) Komisja odniosła się do konwencji nr 108, uznając, że zaktualizowana konwencja będzie oparta na takich samych zasadach, jak przepisy UE o ochronie danych, i w związku z tym „przyczyni się do poprawy konwergencji z zestawem wysokich standardów ochrony danych” na szczeblu globalnym. W związku z tym wyraziła zobowiązanie do „wspierania szybkiego przyjęcia” protokołu zmieniającego.

               2.3.Obecne przepisy i polityka Unii w tej dziedzinie

                  Dziedzina objęta zmienioną konwencją jest obecnie w dużej mierze uregulowana unijnymi przepisami o ochronie danych. RODO, które obowiązuje od dnia 25 maja 2018 r., oraz dyrektywa o ochronie danych dotycząca policji, w przypadku której termin transpozycji upłynął w dniu 6 maja 2018 r., przewidują kompleksowy system zasad w zakresie ochrony danych i zapewniają co najmniej równoważny, a w wielu przypadkach wyższy, standard ochrony. Zgodnie z art. 13 zaktualizowanej konwencji strony mogą udzielić osobom, których dane dotyczą, „ochrony szerszej niż przewidziana w niniejszej konwencji”, co pozostawia stronom swobodę w zakresie przyjmowania silniejszych środków ochrony.

               2.4.Powody przedstawienia wniosku

                  Protokół zmieniający wejdzie w życie, gdy wszystkie strony złożą swoje instrumenty ratyfikacji, przyjęcia lub zatwierdzenia Sekretarzowi Generalnemu Rady Europy. Ponadto, biorąc pod uwagę dużą liczbę stron, które muszą ratyfikować protokół, umożliwia on „częściowe przystąpienie” wśród mniejszej grupy stron po upływie pięciu lat, po tym jak co najmniej trzydzieści osiem stron wyrazi zgodę na związanie się postanowieniami protokołu. Ceremonia podpisania protokołu zmieniającego ma się odbyć dnia 25 czerwca 2018 r. w Strasburgu.

                  Państwa członkowskie UE (obecnie tylko strony konwencji nr 108) powinny podjąć niezbędne kroki w celu zapewnienia szybkiego wejścia w życie protokołu zmieniającego:

                  Po pierwsze, biorąc pod uwagę, że zaktualizowana konwencja zawierałaby w dużej mierze podobne środki zabezpieczające jak RODO i dyrektywa o ochronie danych dotycząca policji, (częściowe) wejście w życie przyczyni się do wspierania unijnych standardów ochrony danych na całym świecie. Konwencja nr 108 odegrała zasadniczą rolę w rozpowszechnianiu „europejskiego modelu ochrony danych” na całym świecie, gdyż często jest źródłem inspiracji dla krajów, które rozważają przyjęcie lub modernizację przepisów dotyczących prywatności. Jest to tym ważniejsze dziś, zważywszy na rosnącą liczbę państw przyjmującą takie przepisy w wielu regionach świata. Podniesienie standardów ochrony przez strony konwencji ułatwiłoby również przepływ danych między UE i państwami spoza UE będących stronami konwencji. W przypadku szeregu krajów przystąpienie do konwencji nr 108 okazało się również przydatnym przygotowaniem do ostatecznego stwierdzenia adekwatności poziomu ochrony danych przez Komisję Europejską. RODO wzmacnia ten aspekt, określając, że przystąpienie do konwencji nr 108 jest ważnym czynnikiem branym pod uwagę przez Komisję Europejską podczas oceny adekwatności. Nawet w przypadku niestwierdzenia adekwatnego poziomu ochrony wyższy poziom ochrony (zwłaszcza jeśli chodzi o dostępność zarówno sądowych, jak i pozasądowych środków odwoławczych, jak również skuteczny nadzór ze strony organów nadzoru) ułatwiłby wymianę danych w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia (zważywszy na to, że takie zabezpieczenia mogą stać się łatwiejsze do egzekwowania w systemach prawnych stron).

                  Po drugie należy utrzymać pełną zgodność zaktualizowanej konwencji z przepisami RODO oraz dyrektywy o ochronie danych dotyczącej policji, tak aby umożliwić państwom członkowskim UE pozostanie stronami konwencji i przestrzeganie jej postanowień bez naruszania przepisów unijnych. Dotyczy to w szczególności przepisów dotyczących swobodnego przepływu danych między stronami, zważywszy że zmodernizowana konwencja (w przeciwieństwie do obecnego tekstu) zawiera odstępstwo od tej zasady w przypadku stron „związanych zharmonizowanymi przepisami o ochronie danych wspólnymi dla państw należących do regionalnej organizacji międzynarodowej”. Zapewni to przestrzeganie przepisów przez państwa członkowskie UE pomimo warunków dotyczących międzynarodowych transferów określonych w prawodawstwie Unii w dziedzinie ochrony danych.

                  Po trzecie obecnie konwencja nr 108 nie przewiduje możliwości przystąpienia do niej przez organizacje międzynarodowe. Protokół zmieniający modyfikuje sytuację w tym zakresie, a co za tym idzie jego wejście w życie jest warunkiem przyszłego przystąpienia UE do konwencji.

               3.PODSTAWA PRAWNA

                  Podstawą prawną proponowanej decyzji Rady jest art. 218 ust. 5 TFUE w związku z art. 16 TFUE.

               2018/0237 (NLE)

               Wniosek

               DECYZJA RADY

               upoważniająca państwa członkowskie do podpisania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego Konwencję Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108)

               RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

               uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 218 ust. 5 w związku z jego art. 16,

               uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

               a także mając na uwadze, co następuje:

               (1)W dniu 31 maja 2013 r. Rada upoważniła Komisję do uczestnictwa w imieniu Unii w negocjacjach w sprawie nowelizacji Konwencji Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108) („konwencja nr 108”) oraz warunków i trybu przystąpienia Unii do zaktualizowanej konwencji.

               (2)Protokół zmieniający konwencję nr 108 (zwany dalej „protokołem zmieniającym”) został przyjęty przez Komitet Ministrów Rady Europy w dniu 18 maja 2018 r. i zostanie otwarty do podpisu w dniu 25 czerwca 2018 r.

               (3)Protokół zmieniający ma na celu poszerzenie zakresu, zwiększenie poziomu i poprawę skuteczności ochrony danych zapewnianej na mocy konwencji nr 108.

               (4)Postanowienia zmienionej konwencji nr 108, w zakresie, w jakim mają zastosowanie do przetwarzania danych osobowych w kontekście działań wchodzących w zakres prawa Unii, mogą wpływać na wspólne zasady lub zmieniać ich zakres w rozumieniu art. 3 ust. 2 TFUE, gdyż postanowienia te są zbieżne z obowiązkami zawartymi w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
                  1
                oraz w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680
                  2
               .

               (5)W związku z tym, że zaktualizowana konwencja nr 108 zawierałaby w dużej mierze podobne środki zabezpieczające jak rozporządzenie (UE) 2016/679 i dyrektywa (UE) 2016/680, jej wejście w życie przyczyni się do rozpowszechniania unijnych standardów ochrony danych na całym świecie, ułatwi przepływ danych między stronami konwencji będącymi i niebędącymi członkami UE, zapewni przestrzeganie przez państwa członkowskie ich zobowiązań międzynarodowych wynikających z konwencji i umożliwi przystąpienie UE do konwencji w przyszłości.

               (6)Unia nie może podpisać ani ratyfikować protokołu zmieniającego, gdyż zgodnie z obowiązującym tekstem konwencji nr 108 jej stronami są wyłącznie państwa.

               (7)Państwa członkowskie powinny zatem zostać upoważnione do podpisania protokołu zmieniającego w ramach wspólnego działania w interesie Unii,

               PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

               Artykuł 1

               Niniejszym upoważnia się państwa członkowskie do podpisania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego Konwencję Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108), w zakresie, w jakim jego postanowienia wchodzą w zakres kompetencji Unii.

               Artykuł 2

               Zachęca się państwa członkowskie do podpisania protokołu w Strasburgu podczas ceremonii podpisania dnia 25 czerwca 2018 r. lub w najbliższym możliwym terminie.

               Artykuł 3

               Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.

               Artykuł 4

               Niniejsza decyzja skierowana jest do państw członkowskich.

               Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

                     W imieniu Rady

                     Przewodniczący

                     (1)

                        Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 1).

                     (2)

                        Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylająca decyzję ramową Rady 2008/799/WSiSW (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 89).


               KOMISJA EUROPEJSKA
            Bruksela, dnia 5.6.2018
            COM(2018) 451 final
            2018/0238(NLE)
            Wniosek
            DECYZJA RADY
            upoważniająca państwa członkowskie do ratyfikowania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego Konwencję Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108)

               UZASADNIENIE

               1.PRZEDMIOT WNIOSKU

               Niniejszy wniosek dotyczy decyzji upoważniającej państwa członkowskie do ratyfikowania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego Konwencję Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108) (zwanego dalej „protokołem zmieniającym”).

               2.KONTEKST WNIOSKU

               2.1.Kontekst

                  Konwencja Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych („konwencja nr 108”) jest jedyną prawnie wiążącą umową wielostronną w dziedzinie ochrony danych osobowych. Celem konwencji jest ochrona prawa do prywatności, uznanego w art. 8 europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Prawa do prywatności i ochrony danych zostały również zapisane w art. 7 i 8 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej oraz w art. 16 TFUE.

                  Konwencja nr 108 zobowiązuje strony do wprowadzenia do ich krajowych systemów prawnych środków niezbędnych do zapewnienia poszanowania praw wszystkich osób w zakresie przetwarzania danych osobowych. Było to jedno z głównych źródeł inspiracji dla rozwoju dorobku prawnego UE w dziedzinie ochrony danych. Zgodnie z motywem 11 dyrektywy 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych celem tej dyrektywy jest utrwalanie i umacnianie zasad i praw wyrażonych w konwencji nr 108.

                  Dotychczas konwencja nr 108 została ratyfikowana przez 51 państw, w tym przez wszystkie 28 państw członkowskich UE, cztery państwa EFTA, wszystkie kraje Bałkanów Zachodnich, szereg krajów objętych europejską polityką sąsiedztwa (np. Armenia, Gruzja), Federację Rosyjską, Turcję i szereg państw spoza Europy, zarówno w Afryce (np. Senegal, Tunezja), jak i Ameryce Łacińskiej (Urugwaj). Kilka wniosków o przystąpienie jest w toku (np. Argentyna, Meksyk, Maroko), a szereg państw ma status obserwatora (np. Japonia, Korea Południowa).

                  Konwencja została otwarta do podpisu w 1981 r., na długo przed erą internetu i łączności elektronicznej. Rozwój technologii i globalizacja informacji stwarzają nowe wyzwania w dziedzinie ochrony danych osobowych. Celem protokołu zmieniającego jest nowelizacja konwencji w celu zapewnienia odpowiednich rozwiązań.

               2.2.Protokół zmieniający

                  Zaktualizowana konwencja nr 108 (tj. konwencja nr 108 zmieniona protokołem zmieniającym) będzie miała jednolity zakres zastosowania w odniesieniu do wszystkich stron, bez możliwości całkowitego wyłączenia z jej stosowania określonych sektorów lub działań (np. w obszarze bezpieczeństwa narodowego), jaką przewiduje obecny tekst konwencji nr 108. Obejmie zatem wszystkie rodzaje przetwarzania danych w ramach jurysdykcji stron, zarówno w sektorze publicznym, jak i prywatnym.

                  Protokół zmieniający znacząco zwiększa poziom ochrony danych zapewniany na mocy konwencji nr 108. W zaktualizowanej konwencji zostaną mianowicie bardziej szczegółowo określone zasady zgodnego z prawem przetwarzania danych (zwłaszcza w odniesieniu do wymogów dotyczących zgody), a ochrona szczególnych kategorii danych zostanie jeszcze bardziej wzmocniona (przy jednoczesnym rozszerzeniu tych kategorii o te uznane za szczególne kategorie danych osobowych w prawie Unii). Ponadto zaktualizowana konwencja będzie przewidywała dodatkowe gwarancje dla osób fizycznych w przypadku, gdy ich dane osobowe są przetwarzane (w szczególności obowiązek zbadania prawdopodobnego wpływu zamierzonej operacji przetwarzania danych oraz wdrożenia odpowiednich środków technicznych i organizacyjnych; obowiązek zgłaszania poważnych naruszeń ochrony danych), a także wzmocni ich prawa (szczególnie w odniesieniu do przejrzystości i dostępu do danych). Zostały również wprowadzone nowe prawa osoby, której dane dotyczą, takie jak prawo do niepodlegania decyzjom wydanym wyłącznie w oparciu o zautomatyzowane przetwarzanie danych, a mającym znaczny wpływ na osobę, której dane dotyczą, prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do środka odwoławczego w przypadku naruszenia praw osoby fizycznej.

                  Zaktualizowana konwencja będzie zawierała zmienione postanowienia (obecnie zawarte w protokole dodatkowym podpisanym jedynie przez niektóre strony konwencji), zgodnie z którymi strony będą musiały ustanowić jeden lub więcej niezależnych organów odpowiedzialnych za zapewnienie przestrzegania postanowień konwencji nr 108. Pozycja tych organów zostanie wzmocniona przez wprowadzenie wymogu, by strony przyznały im dodatkowe uprawnienia, np. uprawnienie do wydawania decyzji w odniesieniu do naruszeń konwencji nr 108 oraz do nakładania sankcji administracyjnych.

                  Określony w protokole zmieniającym system odstępstw od wymienionych praw i obowiązków spełnia trzy podstawowe warunki: zachowanie kompleksowego zakresu konwencji nr 108 (brak ogólnych wyłączeń), elastyczność (pozwalająca na pogodzenie wysokich norm ochrony danych z innych ważnymi interesami publicznymi, np. względami bezpieczeństwa narodowego) oraz ogólna spójność z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (w szczególności brak ograniczeń wpływających na istotę podstawowego prawa do ochrony danych).

                  Ogólnie rzecz biorąc, zaktualizowana konwencja zapewni wysoki poziom ochrony, pozostawiając stronom pewien margines elastyczności w odniesieniu do wdrażania jej postanowień do prawa krajowego. W efekcie przystąpienie do zaktualizowanej konwencji nr 108 stałoby się atrakcyjne dla tych krajów, również spoza Europy, które rozważają ustanowienie lub wzmocnienie własnych systemów ochrony danych. Przewidywane skutki tych zmian w praktyce są znacznie większe niż wpływ obecnej konwencji nr 108, zarówno pod względem jej zakresu, jak i określonych w niej zobowiązań.

                  Po wejściu w życie protokół zmieniający wprowadzi możliwość, by Unia stała się stroną (zaktualizowanej) konwencji. W odniesieniu do prawa głosu w ramach Komitetu Konwencji uzgodniony tekst protokołu gwarantuje, że Unia może głosować w zakresie swoich obszarów kompetencji liczbą głosów równą liczbie jej państw członkowskich, które są stronami konwencji. Aby rozwiać obawy dotyczące wagi unijnego głosu, uzgodniono rozwiązanie kompromisowe, zgodnie z którym decyzje mogą być podejmowane wyłącznie „przeważającą większością” (czterech piątych głosów), a w odniesieniu do najważniejszych decyzji dotyczących przestrzegania konwencji przez stronę – „podwójną większością” (większością kwalifikowaną w połączeniu ze zwykłą większością głosów państw niebędących członkami UE).

                  Zaktualizowana konwencja przyczyniłaby się również do zwiększenia skuteczności ochrony danych dzięki zapewnieniu możliwości oceny przez Komitet Konwencji skuteczności środków wprowadzonych w ustawodawstwie krajowym w celu nadania skuteczności postanowieniom konwencji.

                  Tekst protokołu zmieniającego został przygotowany w koordynacji z przedstawicielami państw członkowskich we właściwej grupie roboczej Rady i uwzględnia wytyczne negocjacyjne Rady. Jest on również w pełni zgodny z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, „RODO”) oraz dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych („dyrektywa o ochronie danych dotycząca policji”), co wyklucza sytuację, w której państwa członkowskie podlegałyby różnym, a nawet sprzecznym ze sobą obowiązkom wynikającym z prawa Unii i Rady Europy. Przyjęcie kompleksowej konwencji w oparciu o takie samo podejście i zasady, jak (nowy) unijny dorobek prawny ma szczególne znaczenie dla unijnej strategii międzynarodowej w dziedzinie ochrony danych. Konwencja nr 108, która jest otwarta również dla państw spoza UE, przyciągnęła uwagę państw z całego świata, które przygotowują lub zamierzają przyjąć przepisy dotyczące ochrony danych. W komunikacie ze stycznia 2017 r. pt. „Wymiana i ochrona danych osobowych w zglobalizowanym świecie” (COM/2017/07 final) Komisja odniosła się do konwencji nr 108, uznając, że zaktualizowana konwencja będzie oparta na takich samych zasadach, jak przepisy UE o ochronie danych, i w związku z tym „przyczyni się do poprawy konwergencji z zestawem wysokich standardów ochrony danych” na szczeblu globalnym. W związku z tym wyraziła zobowiązanie do „wspierania szybkiego przyjęcia” protokołu zmieniającego.

               2.3.Obecne przepisy i polityka Unii w tej dziedzinie

                  Dziedzina objęta zmienioną konwencją jest obecnie w dużej mierze uregulowana unijnymi przepisami o ochronie danych. RODO, które obowiązuje od dnia 25 maja 2018 r., oraz dyrektywa o ochronie danych dotycząca policji, w przypadku której termin transpozycji upłynął w dniu 6 maja 2018 r., przewidują kompleksowy system zasad w zakresie ochrony danych i zapewniają co najmniej równoważny, a w wielu przypadkach wyższy, standard ochrony. Zgodnie z art. 13 zaktualizowanej konwencji strony mogą udzielić osobom, których dane dotyczą, „ochrony szerszej niż przewidziana w niniejszej konwencji”, co pozostawia stronom swobodę w zakresie przyjmowania silniejszych środków ochrony.

               2.4.Powody przedstawienia wniosku

                  Protokół zmieniający wejdzie w życie, gdy wszystkie strony złożą swoje instrumenty ratyfikacji, przyjęcia lub zatwierdzenia Sekretarzowi Generalnemu Rady Europy. Ponadto, biorąc pod uwagę dużą liczbę stron, które muszą ratyfikować protokół, umożliwia on „częściowe przystąpienie” wśród mniejszej grupy stron po upływie pięciu lat, po tym jak co najmniej trzydzieści osiem stron wyrazi zgodę na związanie się postanowieniami protokołu.

                  Państwa członkowskie UE (obecnie tylko strony konwencji nr 108) powinny podjąć niezbędne kroki w celu zapewnienia szybkiego wejścia w życie protokołu zmieniającego:

                  Po pierwsze, biorąc pod uwagę, że zaktualizowana konwencja zawierałaby w dużej mierze podobne środki zabezpieczające jak RODO i dyrektywa o ochronie danych dotycząca policji, (częściowe) wejście w życie przyczyni się do wspierania unijnych standardów ochrony danych na całym świecie. Konwencja nr 108 odegrała zasadniczą rolę w rozpowszechnianiu „europejskiego modelu ochrony danych” na całym świecie, gdyż często jest źródłem inspiracji dla krajów, które rozważają przyjęcie lub modernizację przepisów dotyczących prywatności. Jest to tym ważniejsze dziś, zważywszy na rosnącą liczbę państw przyjmującą takie przepisy w wielu regionach świata. Podniesienie standardów ochrony przez strony konwencji ułatwiłoby również przepływ danych między UE i państwami spoza UE będących stronami konwencji. W przypadku szeregu krajów przystąpienie do konwencji nr 108 okazało się również przydatnym przygotowaniem do ostatecznego stwierdzenia adekwatności poziomu ochrony danych przez Komisję Europejską. RODO wzmacnia ten aspekt, określając, że przystąpienie do konwencji nr 108 jest ważnym czynnikiem branym pod uwagę przez Komisję Europejską podczas oceny adekwatności. Nawet w przypadku niestwierdzenia adekwatnego poziomu ochrony wyższy poziom ochrony (zwłaszcza jeśli chodzi o dostępność zarówno sądowych, jak i pozasądowych środków odwoławczych, jak również skuteczny nadzór ze strony organów nadzoru) ułatwiłby wymianę danych w oparciu o odpowiednie zabezpieczenia (zważywszy na to, że takie zabezpieczenia mogą stać się łatwiejsze do egzekwowania w systemach prawnych stron).

                  Po drugie należy utrzymać pełną zgodność zaktualizowanej konwencji z przepisami RODO oraz dyrektywy o ochronie danych dotyczącej policji, tak aby umożliwić państwom członkowskim UE pozostanie stronami konwencji i przestrzeganie jej postanowień bez naruszania przepisów unijnych. Dotyczy to w szczególności przepisów dotyczących swobodnego przepływu danych między stronami, zważywszy że zmodernizowana konwencja (w przeciwieństwie do obecnego tekstu) zawiera odstępstwo od tej zasady w przypadku stron „związanych zharmonizowanymi przepisami o ochronie danych wspólnymi dla państw należących do regionalnej organizacji międzynarodowej”. Zapewni to przestrzeganie przepisów przez państwa członkowskie UE pomimo warunków dotyczących międzynarodowych transferów określonych w prawodawstwie Unii w dziedzinie ochrony danych.

                  Po trzecie obecnie konwencja nr 108 nie przewiduje możliwości przystąpienia do niej przez organizacje międzynarodowe. Protokół zmieniający modyfikuje sytuację w tym zakresie, a co za tym idzie jego wejście w życie jest warunkiem przyszłego przystąpienia UE do konwencji.

               3.PODSTAWA PRAWNA

                  Podstawą prawną proponowanej decyzji Rady jest art. 218 ust. 6 TFUE w związku z art. 16 TFUE.

               2018/0238 (NLE)

               Wniosek

               DECYZJA RADY

               upoważniająca państwa członkowskie do ratyfikowania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego Konwencję Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108)

               RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

               uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 218 ust. 6 lit. a) ppkt (v) w związku z jego art. 16,

               uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

               uwzględniając zgodę Parlamentu Europejskiego,

               a także mając na uwadze, co następuje:

               (1)W dniu 31 maja 2013 r. Rada upoważniła Komisję do uczestnictwa w imieniu Unii w negocjacjach w sprawie nowelizacji Konwencji Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108) („konwencja nr 108”) oraz warunków i trybu przystąpienia Unii do zaktualizowanej konwencji.

               (2)Protokół zmieniający konwencję nr 108 (zwany dalej „protokołem zmieniającym”) został przyjęty przez Komitet Ministrów Rady Europy w dniu 18 maja 2018 r. i zostanie otwarty do podpisu w dniu 25 czerwca 2018 r.

               (3)Protokół zmieniający ma na celu poszerzenie zakresu, zwiększenie poziomu i poprawę skuteczności ochrony danych zapewnianej na mocy konwencji nr 108.

               (4)Postanowienia zmienionej konwencji nr 108, w zakresie, w jakim mają zastosowanie do przetwarzania danych osobowych w kontekście działań wchodzących w zakres prawa Unii, mogą wpływać na wspólne zasady lub zmieniać ich zakres w rozumieniu art. 3 ust. 2 TFUE, gdyż postanowienia te są zbieżne z obowiązkami zawartymi w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679
                  1
                oraz w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680
                  2
               .

               (5)W związku z tym, że zaktualizowana konwencja nr 108 zawierałaby w dużej mierze podobne środki zabezpieczające jak rozporządzenie (UE) 2016/679 i dyrektywa (UE) 2016/680, jej wejście w życie przyczyni się do rozpowszechniania unijnych standardów ochrony danych na całym świecie, ułatwi przepływ danych między stronami konwencji będącymi i niebędącymi członkami UE, zapewni przestrzeganie przez państwa członkowskie ich zobowiązań międzynarodowych wynikających z konwencji i umożliwi przystąpienie UE do konwencji w przyszłości.

               (6)Unia nie może podpisać ani ratyfikować protokołu zmieniającego, gdyż zgodnie z obowiązującym tekstem konwencji nr 108 jej stronami są wyłącznie państwa.

               (7)Państwa członkowskie powinny zatem zostać upoważnione do ratyfikowania protokołu zmieniającego w ramach wspólnego działania w interesie Unii,

               PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

               Artykuł 1

               Niniejszym upoważnia się państwa członkowskie do ratyfikowania, w interesie Unii Europejskiej, protokołu zmieniającego Konwencję Rady Europy o ochronie osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych (ETS nr 108), w zakresie, w jakim jego postanowienia wchodzą w zakres kompetencji Unii.

               Artykuł 2

               Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.

               Artykuł 3

               Niniejsza decyzja skierowana jest do państw członkowskich.

               Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

                     W imieniu Rady

                     Przewodniczący

                     (1)

                        Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 1).

                     (2)

                        Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/680 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez właściwe organy do celów zapobiegania przestępczości, prowadzenia postępowań przygotowawczych, wykrywania i ścigania czynów zabronionych i wykonywania kar, w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylająca decyzję ramową Rady 2008/799/WSiSW (Dz.U. L 119 z 4.5.2016, s. 89).


               KOMISJA EUROPEJSKA
            Bruksela, dnia 13.6.2018
            COM(2018) 459 final
            2018/0242(NLE)
            Wniosek
            DECYZJA RADY
            w sprawie podpisania, w imieniu Unii, umowy o statusie między Unią Europejską a Republiką Albanii dotyczącej działań prowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii

               UZASADNIENIE

               1.KONTEKST WNIOSKU

               •Przyczyny i cele wniosku

               Art. 54 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1624 z dnia 14 września 2016 r. w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej
                  1
                przewiduje, że Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej może koordynować współpracę operacyjną między państwami członkowskimi i państwami trzecimi w odniesieniu do zarządzania granicami zewnętrznymi. W związku z powyższym Agencja ma możliwość realizacji działań na granicach zewnętrznych z udziałem jednego lub większej liczby państw członkowskich i państwa trzeciego sąsiadującego z jednym lub większą liczbą tych państw członkowskich, pod warunkiem uzyskania zgody tego sąsiadującego państwa trzeciego, w tym na terytorium tego państwa trzeciego.

               Zgodnie z art. 54 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2016/1624, jeżeli przewiduje się rozmieszczenie zespołów Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej w państwach trzecich do działań, w ramach których członkom zespołów mają zostać przyznane uprawnienia wykonawcze lub jeżeli jest to wymagane w ramach innych działań w państwach trzecich, Unia zawiera z danym państwem trzecim umowę o statusie.

               Na podstawie wytycznych negocjacyjnych przyjętych przez Radę Komisja Europejska wynegocjowała z Republiką Albanii umowę o statusie mającą na celu ustanowienie ram prawnych, które umożliwią natychmiastowe działanie poprzez ustalenie planów operacyjnych w razie potrzeby szybkiej reakcji. Przepływy migracyjne w tym regionie są o wiele mniejsze w porównaniu z rokiem 2015 i 2016, jednak sieci przestępczości zorganizowanej szybko dopasowują swoje trasy i metody przemytu migrantów do nowych okoliczności. W związku z obowiązywaniem umowy o statusie odpowiedzialne organy Albanii i państw członkowskich UE, koordynowane przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej, znajdą się w lepszej pozycji do szybkiego podjęcia działań w razie takiego rozwoju sytuacji.

               Załączony wniosek dotyczący decyzji Rady stanowi instrument prawny umożliwiający podpisanie umowy o statusie między Unią Europejską a Republiką Albanii.

               W dniu 16 października 2017 r. Komisja otrzymała od Rady upoważnienie do rozpoczęcia negocjacji z Republiką Albanii dotyczących umowy o statusie dotyczącej działań prowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii.

               Negocjacje w ramach umowy w sprawie statusu zostały otwarte 13 grudnia 2017 r., natomiast druga runda miała miejsce 31 stycznia 2018 r. Negocjacje zostały pomyślnie zakończone parafowaniem projektu umowy o statusie przez komisarza ds. migracji, spraw wewnętrznych i obywatelstwa Dimitrisa Avramopoulosa i ministra spraw wewnętrznych Republiki Albanii Fatmira Xhafaja w dniu 12 lutego 2018 r. w Tiranie.

               Komisja uważa, że cele wyznaczone przez Radę w jej wytycznych negocjacyjnych zostały osiągnięte i że projekt umowy o statusie może zostać przyjęty przez Unię.

               Państwa członkowskie były informowane o przebiegu negocjacji, zasięgano także ich opinii na forum stosownej grupy roboczej Rady.

               •Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

               Między greckimi a albańskimi władzami zawarte zostały dwie umowy o współpracy policyjnej (ustawa 2147/1993 i ustawa 2568/1998) zapewniające wymianę informacji w kwestiach policyjnych, w tym nielegalnej migracji. Policja grecka wymienia z władzami Albanii ogólne informacje dotyczące poważnej i zorganizowanej przestępczej działalności transgranicznej, a także informacje na temat procedur readmisji nielegalnych imigrantów.

               Albania zawarła umowy o kontroli granicznej, nadzorze i wspólnych patrolach z Czarnogórą i Kosowem
                  2* oraz o wspólnych patrolach z byłą jugosłowiańską republiką Macedonii, ale wciąż nie zawarła umowy z Grecją. Albania zawarła umowę o wspólnych patrolach granic morskich z Włochami (z Guardia di Finanza).

               Protokołem między ministerstwami spraw wewnętrznych Czarnogóry, Albanii i Kosowa* ustanowiono wspólne centrum współpracy policyjnej w Plavie, mające na celu rozwój transgranicznej współpracy w dziedzinie zwalczania przestępczości w drodze intensywniejszej wymiany informacji operacyjnych oraz ściślejszej koordynacji wspólnych działań na rzecz bezpieczeństwa. Wspólne centrum współpracy policyjnej zostało oficjalnie otwarte w dniu 30 maja 2017 r. Trwają pracę nad otwarciem kolejnego centrum na granicy z Grecją.

               Porozumienie robocze (które jest obecnie w trakcie aktualizacji) ustanawiające współpracę operacyjną między Republiką Albanii a Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej obejmuje w szczególności regularne uczestnictwo albańskich ekspertów w skoordynowanych działaniach operacyjnych Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej jako obserwatorów na terytorium państwa członkowskiego.

               •Spójność z innymi politykami Unii

               Europejski program w zakresie migracji opiera się na czterech filarach. Jednym z nich jest zarządzanie granicami: obejmuje ono lepsze zarządzanie granicami zewnętrznymi UE, w szczególności w postaci solidarności z państwami członkowskimi usytuowanymi na granicach zewnętrznych oraz zwiększania wydajności przejść granicznych. Wzmocniona kontrola granic Republiki Albanii wpłynie również pozytywnie na zewnętrzne granice UE, w szczególności na zewnętrzne granice Grecji oraz granice Republiki Albanii. Ponadto wzmacnianie bezpieczeństwa na granicach zewnętrznych jest zgodne z Europejską agendą bezpieczeństwa.

               2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

               •Podstawa prawna

               Podstawę prawną niniejszego wniosku stanowi art. 77 ust. 2 lit. b) i d) oraz art. 79 ust. 2 lit. c) TFUE w związku z art. 218 ust. 5 TFUE.

               Uprawnienie UE do zawierania umów o statusie jest wyraźnie przewidziane w art. 54 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2016/1624, które stanowi, że jeżeli przewiduje się rozmieszczenie zespołów Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej w państwach trzecich do działań, w ramach których członkom zespołów mają zostać przyznane uprawnienia wykonawcze lub jeżeli jest to wymagane w ramach innych działań w państwach trzecich, Unia zawiera z danym państwem trzecim umowę o statusie.

               Art. 3 ust. 2 TFUE stanowi, że Unia ma wyłączną kompetencję do zawierania umów międzynarodowych, jeżeli ich zawarcie zostało przewidziane w akcie ustawodawczym Unii. Art. 54 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2016/1624 przewiduje zawarcie umowy o statusie między Unią Europejską a danym państwem trzecim. W związku z tym załączona umowa z Republiką Albanii należy do wyłącznej kompetencji Unii Europejskiej.

               •Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)

                  Nie dotyczy.

               •Proporcjonalność

               Umowa o statusie pozwoli na rozmieszczenie zespołów Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej w Republice Albanii zamiast dwustronnego rozmieszczenia przez państwa członkowskie w przypadku nagłego napływu migrantów.

               Do lepszego zarządzania granicami Republiki Albanii niezbędne jest zatem wspólne podejście.

               •Wybór instrumentu

                  Niniejszy wniosek jest zgodny z art. 218 ust. 5 TFUE, który przewiduje, że to Rada przyjmuje decyzje dotyczące umów międzynarodowych. Nie istnieje żaden inny instrument prawny, który mógłby posłużyć do osiągnięcia celu wyrażonego w niniejszym wniosku.

               3.WYNIKI OCENY EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW

               •Oceny ex post/kontrole sprawności obowiązującego prawodawstwa

                  Nie dotyczy

               •Konsultacje z zainteresowanymi stronami

                  Nie dotyczy

               •Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej

                  Nie dotyczy

               •Ocena skutków

                  Ocena skutków nie była konieczna do negocjacji umowy o statusie.

               •Sprawność regulacyjna i uproszczenie

               Ponieważ będzie to nowa umowa, nie można było przeprowadzić oceny ani kontroli sprawności istniejących instrumentów.

               •Prawa podstawowe

                  Projekt umowy o statusie zawiera przepisy gwarantujące ochronę praw podstawowych osób poszkodowanych w wyniku działań personelu zaangażowanego w operacje prowadzone przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej.

                  Przepisy dotyczące praw podstawowych zostały szczegółowo wyjaśnione w pkt 5 „Elementy fakultatywne”.

               4.WPŁYW NA BUDŻET

               Niniejsza umowa o statusie nie pociąga za sobą skutków finansowych. Rzeczywiste rozmieszczenie zespołów straży granicznej na podstawie planu operacyjnego i odpowiedniej umowy o udzieleniu dotacji wiąże się z powstaniem kosztów, które zostaną pokryte z budżetu Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej. Pozostałe operacje w ramach umowy o statusie będą finansowane z środków własnych Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej.

               Według oceny skutków finansowych załączonej do projektu rozporządzenia w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej dotyczącej wydatków Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej na wzmocnioną współpracę z państwami trzecimi (w tym na możliwe wspólne operacje z krajami sąsiadującymi) przeznaczać się będzie w latach 2017–2020 średnio 6,090 mln EUR rocznie.

               5.ELEMENTY FAKULTATYWNE

               •Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania

               Komisja zapewni prawidłowe monitorowanie wdrożenia umowy o statusie.

               Republika Albanii i Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej wspólnie przeprowadzają ocenę każdej ze wspólnych operacji i szybkiej interwencji na granicy.

               W szczególności Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej, Republika Albanii oraz państwa członkowskie uczestniczące w działaniu szczegółowym sporządzają sprawozdanie na temat stosowania postanowień umowy, w tym na temat przetwarzania danych osobowych, pod koniec każdego z przeprowadzonych działań.

               •Dokumenty wyjaśniające (w przypadku dyrektyw)

                  Nie dotyczy.

               •Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku

               Zakres umowy

               W ramach Umowy, Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej może rozmieścić zespoły Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej, wyposażone w uprawnienia wykonawcze w Republice Albanii celem przeprowadzenia wspólnych operacji lub szybkich interwencji na granicy. Zespoły Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej są uprawnione, w ramach konkretnej operacji powrotowej, do wspierania Republiki Albanii w identyfikacji osób kierowanych do readmisji do Republiki Albanii, zgodnie z

                  umową między Wspólnotą Europejską a Republiką Albanii w sprawie readmisji osób przebywających nielegalnie

                  3
               .

               Zespoły Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej mogą zostać rozmieszczone na terytorium Albanii wyłącznie w regionach graniczących z granicami zewnętrznymi UE.

               Plan operacyjny

               Przed każdą wspólną operacją lub szybką interwencją na granicy konieczne jest uzgodnienie planu operacyjnego między Agencją a Republiką Albanii. Plan operacyjny musi także zostać zatwierdzony przez państwo członkowskie lub państwa członkowskie graniczące z obszarem operacyjnym.

               Plan ten określa szczegółowo organizacyjne i proceduralne aspekty wspólnej operacji lub szybkiej interwencji na granicy, w tym opis i ocenę sytuacji, operacyjne cele i zadania, koncepcję operacyjną, rodzaj wyposażenia technicznego, które ma zostać wykorzystane, plan realizacji, współpracę z państwami trzecimi, innymi agencjami i organami Unii lub organizacjami międzynarodowymi, przepisy dotyczące praw podstawowych, w tym ochrony danych osobowych, koordynację, komunikację, dowodzenie, kontrolę i strukturę sprawozdawczości, ustalenia organizacyjne i logistykę, ocenę i finansowe aspekty wspólnej operacji lub szybkiej interwencji na granicy.

               Zadania i uprawnienia członków zespołów

               Zasadniczo zespoły mają prawo do wykonywania zadań i uprawnień wykonawczych wymaganych przy kontroli granicznej i operacjach powrotowych. Zespoły muszą przestrzegać prawa i innych przepisów Republiki Albanii.

               Mogą działać na terytorium Republiki Albanii wyłącznie na polecenie i – co do zasady – w obecności funkcjonariuszy straży granicznej lub personelu Republiki Albanii, którzy mogą w ramach wyjątku upoważnić zespoły do działania w ich imieniu.

               Członkowie zespołu noszą własne umundurowanie, a na nim widoczny identyfikator oraz niebieską opaskę z insygniami Unii i Agencji. Ponadto muszą posiadać dokument akredytacyjny w celu ułatwienia identyfikacji przez władze albańskie.

               Członkowie zespołu mogą nosić broń służbową, amunicję i sprzęt w zakresie, w jakim są do tego upoważnieni na mocy przepisów krajowych ich państwa. Władze albańskie informują Agencję o dopuszczalnych rodzajach broni służbowej, amunicji i wyposażenia oraz o odpowiednich ramach prawnych i warunkach użycia.

               Członkowie zespołu mogą używać siły, w tym broni służbowej, amunicji i wyposażenia, za zgodą ich państwa oraz władz albańskich, w obecności funkcjonariuszy straży granicznej Albanii lub innego właściwego personelu i zgodnie z prawem albańskim. Władze albańskie mogą upoważnić członków zespołu do użycia siły także podczas nieobecności jej strażników granicznych.

               Według zasady konieczności członkowie zespołu muszą zostać upoważnieni przez władze albańskie do korzystania z baz danych, zgodnie z albańską ustawą o ochronie danych.

               Zawieszenie i zakończenie działania

               Zarówno Agencja, jak i władze albańskie mogą zawiesić lub zakończyć działanie, jeżeli uznają, że postanowienia Umowy lub Planu Operacyjnego nie są przestrzegane przez drugą stronę.

               Przywileje i immunitety członków zespołu

               Członkowie zespołu korzystają z immunitetu od jurysdykcji karnej Republiki Albanii za czyny popełnione w ramach działań podczas pełnienia obowiązków służbowych („na służbie”), nie mogą jednak korzystać z immunitetu w ramach czynów popełnionych „poza służbą”.

               W planie operacyjnym dokładnie określa się działania wyłączone spod jurysdykcji karnej Republiki Albanii.

               W przypadku zarzutu popełnienia przestępstwa przez członka zespołu dyrektor wykonawczy Agencji, przed wszczęciem postępowania sądowego, przedkłada sądowi dokument poświadczający, czy działanie, o którym mowa, zostało podjęte podczas pełnienia obowiązków służbowych. Dyrektor wykonawczy Agencji podejmuje decyzję po dokładnym rozważeniu skargi złożonej przez właściwy organ państwa członkowskiego, który wysłał do Albanii funkcjonariuszy straży granicznej lub innych właściwych członków personelu, oraz właściwe organy Albanii. Poświadczenie dyrektora wykonawczego Agencji jest wiążące dla jurysdykcji Republiki Albanii.

               Przywileje przyznane członkom zespołu i immunitet od jurysdykcji karnej Republiki Albanii nie wyłączają ich spod jurysdykcji rodzimego państwa członkowskiego.

               Podobny system ma zastosowanie do ustalenia odpowiedzialności cywilnej lub administracyjnej członków zespołu.

               Immunitet członków zespołu od jurysdykcji karnej, cywilnej i administracyjnej Republiki Albanii może zostać uchylony przez państwo członkowskie, które wysłało do Albanii funkcjonariuszy straży granicznej lub innych właściwych członków personelu. Uchylenie takie musi zawsze być jednoznacznie wyrażone.

               Umowa przewiduje mechanizm mający na celu kompensację szkód. Mechanizm kompensacyjny opiera się na art. 42 rozporządzenia (UE) 2016/1624 w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez członka zespołu „na służbie”, odpowiedzialność ponosi Republika Albanii. Jeżeli szkoda została wyrządzona „na służbie” przez członka zespołu z uczestniczącego państwa członkowskiego wskutek rażącego niedbalstwa lub umyślnego naruszenia przepisów lub jeżeli czyn został popełniony „poza służbą”, Republika Albanii może zażądać od Agencji wypłacenia odszkodowania przez dane uczestniczące państwo członkowskie. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez personel Agencji, Republika Albanii może zażądać wypłacenia odszkodowania przez Agencję.

               Za wyrządzenie szkody przez Republikę Albanii z powodu siły wyższej odpowiedzialności nie ponoszą ani Republika Albanii, ani uczestniczące państwo członkowskie, ani Agencja.

               W stosunku do członków zespołu nie mogą być przedsięwzięte żadne środki egzekucyjne z wyjątkiem przypadków, w których wszczęto przeciwko nim postępowanie cywilne niepowiązane z obowiązkami służbowymi.

               Mienie członków zespołu niezbędne do wykonywania obowiązków służbowych nie podlega zajęciu. W postępowaniu cywilnym członkowie zespołu nie podlegają ograniczeniu wolności osobistej ani innym środkom przymusu.

               Członkowie zespołu są zwolnieni z podlegania przepisom dotyczącym zabezpieczenia społecznego, które mogą obowiązywać w Republice Albanii w odniesieniu do usług świadczonych przez Agencję. Są oni zwolnieni w Republice Albanii z wszelkich form opodatkowania dochodów i wynagrodzenia wypłacanych im przez Agencję lub ich państwa członkowskie, a także wszelkich innych dochodów pochodzących spoza Republiki Albanii.

               Władze albańskie zezwalają na przywóz i wywóz przedmiotów przeznaczonych do osobistego użytku członków zespołu i przyznają zwolnienie z wszelkich ceł, podatków i innych związanych z tym należności (z wyjątkiem należności za przechowywanie, przewóz i podobne usługi) w odniesieniu do takich przedmiotów.

               Osobisty bagaż członków zespołu podlega kontroli tylko w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że zawiera on przedmioty, które nie są przeznaczone do osobistego użytku członków zespołu, lub przedmioty, których przywóz lub wywóz jest zabroniony na podstawie przepisów Republiki Albanii lub które podlegają jej przepisom w zakresie kwarantanny. Kontrola takiego bagażu osobistego jest przeprowadzana jedynie w obecności zainteresowanego członka / zainteresowanych członków zespołu lub upoważnionego przedstawiciela Agencji.

               Dokumenty, korespondencja i mienie członków zespołu są nietykalne, z wyjątkiem sytuacji przedsięwzięcia środków egzekucyjnych. Członkowie zespołu nie są zobowiązani do składania zeznań w charakterze świadka.

               Dokument akredytacyjny

               Agencja, we współpracy z Republiką Albanii, wystawia dokument akredytacyjny dla członków zespołu, aby umożliwić albańskim organom stwierdzenie ich tożsamości i udowodnić, że posiadacz dokumentu jest uprawniony do wykonywania zadań i korzystania z uprawnień, o których mowa w Umowie oraz w Planie Operacyjnym. Dokument akredytacyjny, w połączeniu z ważnym dokumentem podróży, umożliwia danemu członkowi zespołu wjazd do Republiki Albanii, bez konieczności posiadania wizy lub wcześniejszego zezwolenia.

               Prawa podstawowe

               Podczas wykonywania swoich zadań i korzystania ze swoich uprawnień członkowie w pełni szanują podstawowe prawa i wolności, w tym prawa dostępu do procedur azylowych, godności człowieka, zakazu tortur, nieludzkiego lub poniżającego traktowania, prawa do wolności, zasady non-refoulement i zakazu wydaleń zbiorowych, praw dziecka i prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego. Nie mogą oni dyskryminować osób z żadnych względów, w tym ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek, orientację seksualną lub tożsamość płciową. Wszelkie działania godzące w podstawowe prawa i wolności muszą być proporcjonalne do celu takich działań i szanować istotę tych podstawowych praw i wolności.

               Każda ze Stron musi posiadać mechanizm składania skarg służący do rozpatrywania zarzutów dotyczących naruszenia praw podstawowych przez personel. Agencja ustanowiła mechanizm rozpatrywania skarg, o którym mowa w art. 72 rozporządzenia (UE) 2016/1624 w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej, spełniając w związku z tym ten obowiązek. Takimi zarzutami może zajmować się albański Rzecznik Praw Obywatelskich, chyba że albańskie władze zadecydują o ustanowieniu specjalnego mechanizmu rozstrzygania skarg w ramach niniejszej Umowy.

               Przetwarzanie danych osobowych

               Dane osobowe przetwarzane są przez członków zespołu w razie potrzeby zgodnie z zasadami mającymi zastosowanie do Agencji i państw członkowskich UE. Przetwarzanie danych osobowych przez władze albańskie podlega przepisom prawa krajowego.

               Agencja, uczestniczące państwa członkowskie oraz albańskie władze sporządzają sprawozdanie na temat przetwarzania danych osobowych przez członków zespołu pod koniec każdej z przeprowadzonych akcji. Sprawozdanie to przekazywane jest urzędnikowi ds. praw podstawowych Agencji i inspektorowi ochrony danych. Składają oni sprawozdania dyrektorowi wykonawczemu Agencji.

               Właściwe organy odpowiedzialne za wdrożenie Umowy

               W przypadku Republiki Albanii, właściwym organem odpowiedzialnym za wdrożenie niniejszej Umowy jest Ministerstwo Spraw Wewnętrznych. W przypadku Unii Europejskiej jest nim Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej.

               Spory i interpretacja

               Wszystkie kwestie zaistniałe w związku ze stosowaniem niniejszego porozumienia są rozpatrywane wspólnie przez przedstawicieli właściwych organów Albanii oraz przedstawicieli Agencji, którzy konsultują się z państwem członkowskim lub państwami członkowskimi sąsiadującymi z Republiką Albanii.

               W przypadku braku wcześniejszego rozstrzygnięcia spory dotyczące wykładni lub stosowania niniejszej Umowy rozstrzygane są wyłącznie na drodze negocjacji pomiędzy Republiką Albanii a Komisją Europejską, która zasięga opinii wszelkich państw członkowskich sąsiadujących z państwem trzecim.

               2018/0242 (NLE)

               Wniosek

               DECYZJA RADY

               w sprawie podpisania, w imieniu Unii, umowy o statusie między Unią Europejską a Republiką Albanii dotyczącej działań prowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii

               RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

               uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 77 ust. 2 lit. b) i d) oraz art. 79 ust. 2 lit. c), w związku z art. 218 ust. 5,

               uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

               a także mając na uwadze, co następuje:

               (1)Zgodnie z art. 54 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2016/1624, jeżeli przewiduje się rozmieszczenie zespołów Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej w państwach trzecich do działań, w ramach których członkom zespołów mają zostać przyznane uprawnienia wykonawcze lub jeżeli jest to wymagane w ramach innych działań w państwach trzecich, Unia zawiera z danym państwem trzecim umowę o statusie.

               (2)W dniu 16 października 2017 r. Rada upoważniła Komisję do rozpoczęcia negocjacji z Republiką Albanii w sprawie umowy o statusie dotyczącej działań prowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii.

               (3)Negocjacje dotyczące umowy o statusie zostały otwarte dnia 13 grudnia 2017 r. i zakończyły się pomyślnie parafowaniem niniejszej Umowy w dniu 12 lutego 2018 r.

               (4)Niniejsza decyzja stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen, które nie mają zastosowania do Zjednoczonego Królestwa zgodnie z decyzją Rady 2000/365/WE
                  4
               ; Zjednoczone Królestwo nie uczestniczy w związku z tym w jej przyjęciu i nie jest nią związane ani jej nie stosuje.

               (5)Niniejsza decyzja stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen, które nie mają zastosowania do Irlandii zgodnie z decyzją Rady 2002/192/WE
                  5
               ; Irlandia nie uczestniczy w związku z tym w przyjęciu niniejszej decyzji, nie jest nią związana ani jej nie stosuje.

               (6)Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu nr 22 w sprawie stanowiska Danii, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Dania nie uczestniczy w przyjęciu niniejszej decyzji i nie jest nią związana ani jej nie stosuje.

               (7)Należy podpisać umowę o statusie, a załączoną do umowy deklarację należy zatwierdzić w imieniu Unii, z zastrzeżeniem jej zawarcia w późniejszym terminie,

               PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ

               Artykuł 1

               Niniejszym zatwierdza się podpisanie w imieniu Unii umowy o statusie między Unią Europejską a Republiką Albanii dotyczącej działań prowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii, z zastrzeżeniem późniejszego zawarcia wspomnianej umowy.

               Tekst umowy zostaje dołączony do niniejszej decyzji.

               Artykuł 2

               Zatwierdza się w imieniu Unii deklaracje dołączone do niniejszej decyzji.

               Artykuł 3

               Sekretariat Generalny Rady ustanawia instrument pełnomocnictwa do podpisania Umowy, z zastrzeżeniem jej zawarcia, dla osoby wskazanej (osób wskazanych) przez negocjatora Umowy.

               Artykuł 4

               Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.

               Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

                     W imieniu Rady

                     Przewodniczący

                     (1)

                        Dz.U. L 251 z 16.9.2016, s. 1.

                     (2)
                  *
                        Użycie tej nazwy nie wpływa na stanowiska w sprawie statusu Kosowa i jest zgodne z rezolucją Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1244/1999 oraz z opinią Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie deklaracji niepodległości Kosowa.

                     (3)

                        Dz.U. L 124 z 17.5.2005, s. 22.

                     (4)

                        Decyzja Rady 2000/365/WE z dnia 29 maja 2000 r. dotycząca wniosku Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej o zastosowaniu wobec niego niektórych przepisów dorobku Schengen (Dz.U. L 131 z 1.6.2000, s. 43).

                     (5)

                        Decyzja Rady 2002/192/WE z dnia 28 lutego 2002 r. dotycząca wniosku Irlandii o zastosowanie wobec niej niektórych przepisów dorobku Schengen (Dz.U. L 64 z 7.3.2002, s. 20).

    ---documentbreak---

               KOMISJA EUROPEJSKA
            Bruksela, dnia13.6.2018
            COM(2018) 459 final
            ZAŁĄCZNIK
            do
            wniosku dotyczącego decyzji Rady
            w sprawie podpisania, w imieniu Unii, umowy o statusie między Unią Europejską a Republiką Albanii dotyczącej działań prowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii

               ZAŁĄCZNIK

               Umowa o statusie

               między Unią Europejską a Republiką Albanii dotycząca działań prowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii

               UNIA EUROPEJSKA

               oraz REPUBLIKA ALBANII,

               zwane dalej „Stronami”,

               mając na uwadze, że mogą pojawić się sytuacje, w których Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej jako struktura Unii Europejskiej, zwana dalej Agencją, koordynuje współpracę operacyjną między państwami członkowskimi UE a Republiką Albanii, w tym na terytorium Republiki Albanii,

               mając na uwadze, że należy ustanowić ramy prawne w formie umowy o statusie w odniesieniu do sytuacji, w których członkowie zespołu Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej będą mieli uprawnienia wykonawcze na terytorium Republiki Albanii,

               zważywszy, że wszystkie działania Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii powinny być prowadzone przy pełnym poszanowaniu praw podstawowych i aktów międzynarodowych, których Republika Albanii jest stroną,

               POSTANOWIŁY ZAWRZEĆ NASTĘPUJĄCĄ UMOWĘ:

               Artykuł 1

               Zakres stosowania Umowy

               1.Niniejsza Umowa obejmuje wszystkie aspekty niezbędne do prowadzenia działań przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej, które mogą mieć miejsce na terytorium Republiki Albanii i podczas których członkowie zespołu Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej posiadają uprawnienia wykonawcze.

               2.Niniejsza Umowa ma zastosowanie wyłącznie na terytorium Republiki Albanii.

               3.Niniejsza Umowa ani żadne działania zrealizowane w ramach jej wdrażania przez Strony lub w ich imieniu, w tym tworzenie planów operacyjnych lub udział w operacjach transgranicznych, nie mają wpływu na status oraz wyznaczenie terytoriów państw, których dotyczy Umowa, na mocy prawa międzynarodowego.

               Artykuł 2

               Definicje

               Do celów niniejszej Umowy stosuje się następujące definicje:

               1)„działanie” oznacza wspólną operację, szybką interwencję na granicy lub operację powrotową;

               2)„wspólna operacja” oznacza działanie mające na celu przeciwdziałanie nielegalnej imigracji lub przestępczości transgranicznej lub działanie mające na celu dostarczanie zwiększonej pomocy technicznej i operacyjnej na granicach Republiki Albanii sąsiadujących z państwem członkowskim, prowadzone na terytorium Republiki Albanii;

               3)„szybka interwencja na granicy” oznacza działanie mające na celu szybką reakcję w obliczu szczególnych i wyjątkowo trudnych wyzwań na granicach Republiki Albanii sąsiadujących z państwem członkowskim i prowadzone przez czas określony się na terytorium Republiki Albanii;

               4)„operacja powrotowa” oznacza operację koordynowaną przez Agencję, obejmującą wzmocnienie techniczne i operacyjne zapewniane przez jedno lub większą liczbę państw członkowskich, w ramach której osoby powracające z jednego lub większej liczby państw członkowskich powracają do Republiki Albanii w trybie przymusowym lub dobrowolnie;

               5)„kontrola graniczna” oznacza kontrolę osób przeprowadzaną na granicy wyłącznie w odpowiedzi na zamiar przekroczenia tej granicy lub na akt jej przekroczenia, bez względu na wszelkie inne okoliczności, składającą się z odprawy granicznej na przejściach granicznych i ochrony granicy pomiędzy przejściami granicznymi;

               6)„członek zespołu” oznacza pracownika Agencji lub członka zespołu straży granicznej i innego właściwego personelu uczestniczących państw członkowskich, w tym funkcjonariuszy straży granicznej i innych właściwych pracowników oddelegowanych przez państwa członkowskie do Agencji, którzy mają zostać wysłani w trakcie działania;

               7)„państwo członkowskie” oznacza państwo członkowskie Unii Europejskiej;

               8)„rodzime państwo członkowskie” oznacza państwo członkowskie, którego funkcjonariusz straży granicznej lub inny właściwy członek personelu jest członkiem zespołu;

               9)„dane osobowe” oznaczają wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej; „możliwa do zidentyfikowania osoba fizyczna” to osoba, którą można bezpośrednio lub pośrednio zidentyfikować, w szczególności na podstawie identyfikatora takiego jak imię i nazwisko, numer identyfikacyjny, dane o lokalizacji, identyfikator internetowy bądź jeden lub kilka szczególnych czynników określających fizyczną, fizjologiczną, genetyczną, psychiczną, ekonomiczną, kulturową lub społeczną tożsamość osoby fizycznej;

               10)„uczestniczące państwo członkowskie” oznacza państwo członkowskie, które uczestniczy w działaniu w Republice Albanii przez zapewnienie wyposażenia technicznego, oddelegowanie funkcjonariuszy straży granicznej i innego właściwego personelu w ramach zespołu;

               11)„Agencja” oznacza Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej, utworzoną na mocy rozporządzenia (UE) 2016/1624 w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej;

               12)„uprawnienia wykonawcze członków zespołu” oznaczają uprawnienia niezbędne do wykonywania zadań wymaganych przy kontroli granicznej i operacjach powrotowych, które są przeprowadzane na terytorium Republiki Albanii w ramach wspólnych operacji będących częścią planu operacyjnego;

               13)„siła wyższa” obejmuje bez ograniczeń wszelkie działania wojenne (wypowiedziane lub nie), napaść, konflikt zbrojny lub działanie wrogiego państwa trzeciego, blokadę, zamieszki, terroryzm lub działania militarne, trzęsienie ziemi, powódź, pożar, burzę oraz inne klęski żywiołowe, a także wszelkie wydarzenia lub okoliczności analogiczne do powyższych.

               Artykuł 3
               Plan operacyjny

               1.Plan operacyjny uzgodniony z państwem członkowskim lub z państwami członkowskimi graniczącymi z obszarem operacyjnym jest również uzgodniony między Agencją a Republiką Albanii w odniesieniu do każdej wspólnej operacji lub szybkiej interwencji na granicy.

               2.Plan ten określa szczegółowo organizacyjne i proceduralne aspekty wspólnej operacji lub szybkiej interwencji na granicy, w tym opis i ocenę sytuacji, operacyjne cele i zadania, koncepcję operacyjną, rodzaj wyposażenia technicznego, które ma zostać wykorzystane, plan realizacji, współpracę z państwami trzecimi, innymi agencjami i organami Unii lub organizacjami międzynarodowymi, przepisy dotyczące praw podstawowych, w tym ochrony danych osobowych, koordynację, komunikację, dowodzenie, kontrolę i strukturę sprawozdawczości, ustalenia organizacyjne i logistykę, ocenę i finansowe aspekty wspólnej operacji lub szybkiej interwencji na granicy.

               3.Oceny wspólnej operacji lub szybkiej interwencji na granicy dokonują wspólnie Republika Albanii i Agencja.

               Artykuł 4
               Zadania i uprawnienia członków zespołów

               1.Członkowie zespołu mają prawo do wykonywania zadań i uprawnień wykonawczych wymaganych przy kontroli granicznej i operacjach powrotowych.

               2.Członkowie zespołu muszą przestrzegać przepisów ustawowych i wykonawczych Republiki Albanii.

               3.Członkowie zespołu mogą wykonywać zadania i korzystać z uprawnień na terytorium Republiki Albanii wyłącznie na polecenie i – co do zasady – w obecności funkcjonariuszy straży granicznej lub innego właściwego personelu Republiki Albanii. W stosownych przypadkach Republika Albanii wydaje zespołowi polecenia zgodnie z planem operacyjnym. Republika Albanii może w drodze wyjątku upoważnić członków zespołu do działania w jej imieniu.

               Za pośrednictwem swojego koordynatora Agencja może przekazywać Republice Albanii swoje spostrzeżenia na temat poleceń udzielonych zespołowi. W takim przypadku Republika Albanii uwzględnia te spostrzeżenia i realizuje je w możliwie największym stopniu.W przypadkach gdy wydawane zespołowi polecenia są niezgodne z planem operacyjnym, koordynator niezwłocznie informuje dyrektora wykonawczego Agencji. Dyrektor wykonawczy może zastosować odpowiednie środki, w tym wstrzymanie lub zakończenie działania.

               4.Podczas wykonywania zadań i korzystania z uprawnień członkowie zespołu noszą własne umundurowanie. Członkowie zespołu noszą również na swoim umundurowaniu widoczny identyfikator oraz niebieską opaskę z insygniami Unii Europejskiej i Agencji. Aby umożliwić krajowym organom Republiki Albanii stwierdzenie ich tożsamości, członkowie zespołu noszą przez cały czas dokument akredytacyjny, o którym mowa w art. 7.

               5.Podczas wykonywania zadań i korzystania z uprawnień członkowie zespołu mogą nosić broń służbową, amunicję i sprzęt w zakresie, w jakim są do tego upoważnieni na mocy przepisów krajowych rodzimego państwa członkowskiego. Przed rozmieszczeniem członków zespołu Republika Albanii informuje Agencję o dopuszczalnych rodzajach broni służbowej, amunicji i wyposażenia oraz o odnośnych ramach prawnych i warunkach ich użycia.

               6.Podczas wykonywania zadań i korzystania z uprawnień członkowie zespołu są uprawnieni do użycia siły, w tym użycia broni służbowej, amunicji i wyposażenia, za zgodą rodzimego państwa członkowskiego i Republiki Albanii, w obecności funkcjonariuszy straży granicznej lub innego właściwego personelu Republiki Albanii i zgodnie z prawem krajowym Republiki Albanii. Republika Albanii może upoważnić członków zespołu do użycia siły także podczas nieobecności jej strażników granicznych lub innego właściwego personelu Republiki Albanii. Organ, który może wydać takie przyzwolenie rodzimemu państwu członkowskiemu, zostanie określony w planie operacyjnym.

               7.Republika Albanii może upoważnić członków zespołu do korzystania z jej krajowych baz danych, jeśli jest to konieczne do wypełnienia celów operacyjnych określonych w planie operacyjnym i w odniesieniu do operacji powrotowych. Członkowie zespołu sprawdzają wyłącznie te dane, które są niezbędne do wykonywania ich zadań i korzystania przez nich z uprawnień określonych w planie operacyjnym lub koniecznych do przeprowadzenia operacji powrotowych. Przed rozmieszczeniem członków zespołu Republika Albanii informuje Agencję o tym, z jakich krajowych baz danych może ona korzystać. Korzystanie z baz danych powinno odbywać się zgodnie z obowiązującymi w Republice Albanii krajowymi przepisami o ochronie danych.

               Artykuł 5

               Zawieszenie i zakończenie działania

               1.Dyrektor wykonawczy Agencji może zawiesić lub zakończyć działanie, po poinformowaniu Republiki Albanii na piśmie, jeżeli Republika Albanii nie przestrzega postanowień niniejszej Umowy lub planu operacyjnego. Dyrektor wykonawczy przedstawia Republice Albanii uzasadnienie takiego zawieszenia lub zakończenia działania.

               2.Republika Albanii może zawiesić lub zakończyć działanie, po poinformowaniu Agencji na piśmie, jeżeli Agencja lub uczestniczące państwo członkowskie nie przestrzega postanowień niniejszej Umowy lub planu operacyjnego. Republika Albanii przedstawia Agencji uzasadnienie takiego zawieszenia lub zakończenia działania.

               3.W szczególności dyrektor wykonawczy Agencji lub Republika Albanii mogą zawiesić lub zakończyć działanie w przypadku naruszenia praw podstawowych, naruszenia zasady non-refoulement lub przepisów w zakresie ochrony danych.

               4.Zakończenie działania nie ma wpływu na żadne prawa ani obowiązki wynikające ze stosowania niniejszej Umowy lub planu operacyjnego przed ich wygaśnięciem.

               Artykuł 6
               Przywileje i immunitety członków zespołu

               1.Dokumenty, korespondencja i mienie członków zespołu są nietykalne, z wyjątkiem sytuacji przedsięwzięcia środków egzekucyjnych dozwolonych na mocy ust. 7.

               2.Członkowie zespołu korzystają z immunitetu od jurysdykcji karnej Republiki Albanii w odniesieniu do czynów dokonanych w ramach pełnienia obowiązków służbowych podczas działań prowadzonych na podstawie planu operacyjnego.

               W przypadku zarzutu popełnienia przestępstwa przez członka zespołu dyrektor wykonawczy Agencji oraz właściwy organ w rodzimym państwie członkowskim są informowane w trybie natychmiastowym. Przed wszczęciem postępowania sądowego dyrektor wykonawczy Agencji, po dokładnym rozważeniu skargi złożonej przez właściwe organy państwa członkowskiego i Republiki Albanii, przedkłada sądowi dokument poświadczający, czy czyn, o którym mowa, został dokonany w ramach pełnienia obowiązków służbowych, podczas działań prowadzonych na podstawie planu operacyjnego. Do czasu przedłożenia dokumentu poświadczającego przez dyrektora wykonawczego Agencji Agencja i rodzime państwo członkowskie powstrzymają się od wszelkich środków, które mogłyby zagrozić późniejszemu ewentualnemu postępowaniu karnemu wszczętemu przez właściwe organy Republiki Albanii przeciwko członkowi zespołu.

               Jeżeli czyn został popełniony w ramach pełnienia obowiązków służbowych, postępowania nie wszczyna się. Jeżeli czyn nie został popełniony w ramach obowiązków służbowych, można wszcząć postępowanie. Poświadczenie dyrektora wykonawczego Agencji jest wiążące dla jurysdykcji Republiki Albanii. Przywileje przyznane członkom zespołu i immunitet od jurysdykcji karnej Republiki Albanii nie wyłączają ich spod jurysdykcji rodzimego państwa członkowskiego.

               3.Członkowie zespołu korzystają z immunitetu od jurysdykcji cywilnej i administracyjnej Republiki Albanii w odniesieniu do działań podjętych przez nich w ramach pełnienia obowiązków służbowych, podczas działań prowadzonych na podstawie planu operacyjnego. Dyrektor wykonawczy Agencji oraz właściwy organ w rodzimym państwie członkowskim są niezwłocznie powiadamiani o każdym przypadku wszczęcia przed jakimkolwiek sądem jakiegokolwiek postępowania cywilnego przeciwko członkom zespołu. Przed wszczęciem postępowania sądowego dyrektor wykonawczy Agencji, po dokładnym rozważeniu skargi złożonej przez właściwe organy państwa członkowskiego i Republiki Albanii, przedkłada sądowi dokument poświadczający, czy działanie, o którym mowa, zostało podjęte przez członków zespołu w ramach pełnienia obowiązków służbowych, podczas działań prowadzonych na podstawie planu operacyjnego.

               Jeżeli działanie zostało podjęte podczas pełnienia obowiązków służbowych, postępowania nie wszczyna się. Jeżeli działanie nie zostało podjęte podczas pełnienia obowiązków służbowych, można kontynuować postępowanie. Poświadczenie dyrektora wykonawczego Agencji jest wiążące dla jurysdykcji Republiki Albanii. Wszczęcie postępowania przez członków zespołu uniemożliwia im powoływanie się na immunitet jurysdykcyjny w stosunku do powództw wzajemnych powiązanych bezpośrednio z powództwem głównym.

               4.Immunitet członków od jurysdykcji karnej, cywilnej i administracyjnej Republiki Albanii może zostać uchylony przez rodzime państwo członkowskie, stosownie do sytuacji. Uchylenie takie musi zawsze być jednoznacznie wyrażone.

               5.Członkowie zespołu nie są zobowiązani do składania zeznań w charakterze świadka.

               6.W przypadku szkody wyrządzonej przez członka zespołu w ramach pełnienia obowiązków służbowych, podczas działań wynikających z planu operacyjnego, Republika Albanii ponosi odpowiedzialność za wszelkie szkody.

               Jeżeli szkoda została wyrządzona przez członka zespołu z uczestniczącego państwa członkowskiego w ramach pełnienia obowiązków służbowych wskutek rażącego niedbalstwa lub umyślnego naruszenia przepisów, Republika Albanii może zażądać, za pośrednictwem dyrektora wykonawczego Agencji, wypłacenia odszkodowania przez dane uczestniczące państwo członkowskie.

               Jeżeli szkoda została wyrządzona przez członka zespołu będącego członkiem personelu Agencji w ramach pełnienia obowiązków służbowych wskutek rażącego niedbalstwa lub umyślnego naruszenia przepisów, Republika Albanii może zażądać wypłacenia odszkodowania przez Agencję.

               Za wyrządzenie szkody przez Republikę Albanii z powodu siły wyższej odpowiedzialności nie ponoszą ani Republika Albanii, ani uczestniczące państwo członkowskie, ani Agencja.

               7.W stosunku do członków zespołu nie mogą być przedsięwzięte żadne środki egzekucyjne z wyjątkiem przypadków, w których wszczęto przeciwko nim postępowanie cywilne niepowiązane z obowiązkami służbowymi.

               Mienie członków zespołu nie podlega zajęciu w celu wykonania wyroku, postanowienia lub nakazu sądowego, jeśli dyrektor wykonawczy Agencji poświadczy, iż jest ono niezbędne członkom do wykonywania obowiązków służbowych. W postępowaniu cywilnym członkowie zespołu nie podlegają ograniczeniu wolności osobistej ani innym środkom przymusu.

               8.Immunitet członków zespołu od jurysdykcji Republiki Albanii nie wyłącza ich spod jurysdykcji odpowiednich rodzimych państw członkowskich.

               9.W zakresie usług świadczonych na rzecz Agencji członkowie zespołu podlegają zwolnieniom od przepisów o ubezpieczeniach społecznych, które mogą obowiązywać Republice Albanii.

               10.Członkowie zespołu są zwolnieni w Republice Albanii z wszelkich form opodatkowania dochodów i wynagrodzenia wypłacanych im przez Agencję lub rodzime państwa członkowskie, a także wszelkich innych dochodów pochodzących spoza Republiki Albanii.

               11.Republika Albanii, zgodnie z przepisami ustawowymi i wykonawczymi, które przyjmie, zezwala na przywóz przedmiotów przeznaczonych do osobistego użytku członków zespołu i zwalnia z wszelkich ceł, podatków i innych związanych z tym należności, z wyjątkiem należności za przechowywanie, przewóz i podobne usługi w odniesieniu do takich przedmiotów. Republika Albanii zezwala również na wywóz takich przedmiotów.

               12.Osobisty bagaż członków zespołu podlega kontroli tylko w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że zawiera on przedmioty, które nie są przeznaczone do osobistego użytku członków zespołu, lub przedmioty, których przywóz lub wywóz jest zabroniony na podstawie przepisów Republiki Albanii lub które podlegają jej przepisom w zakresie kwarantanny. Kontrola takiego bagażu osobistego jest przeprowadzana jedynie w obecności zainteresowanego członka / zainteresowanych członków zespołu lub upoważnionego przedstawiciela Agencji.

               Artykuł 7
               Dokument akredytacyjny

               1.Agencja, we współpracy z Republiką Albanii, wystawia dokument w oficjalnym języku / oficjalnych językach Republiki Albanii i w oficjalnym języku instytucji Unii Europejskiej dla każdego z członków zespołu, aby umożliwić właściwym organom Republiki Albanii stwierdzenie ich tożsamości i udowodnić, że posiadacz dokumentu jest uprawniony do wykonywania zadań i korzystania z uprawnień, o których mowa w art. 4 niniejszej Umowy oraz w planie operacyjnym. Dokument ten zawiera następujące informacje dotyczące członka: imię, nazwisko i obywatelstwo; stopień służbowy lub nazwę stanowiska; aktualne zdjęcie w formacie cyfrowym i zadania, do realizacji których osoba jest upoważniona w trakcie oddelegowania

               2.Dokument akredytacyjny, w połączeniu z ważnym dokumentem podróży, umożliwia danemu członkowi zespołu wjazd do Republiki Albanii, bez konieczności posiadania wizy lub wcześniejszego zezwolenia.

               3.Dokument akredytacyjny jest zwracany Agencji po zakończeniu działania. Informuje się o tym odpowiednie organy Albanii.

               Artykuł 8
               Prawa podstawowe

               1.Członkowie zespołu wykonują swoje zadania i korzystają ze swoich uprawnień przy pełnym poszanowaniu podstawowych praw i wolności, w tym prawa dostępu do procedur azylowych, godności człowieka, zakazu tortur, nieludzkiego lub poniżającego traktowania, prawa do wolności, zasady non-refoulement i zakazu wydaleń zbiorowych, praw dziecka i prawa do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego. Wykonując swoje zadania i korzystając ze swoich uprawnień, nie mogą oni dyskryminować osób z żadnych względów, w tym ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek, orientację seksualną lub tożsamość płciową. Wszelkie działania godzące w podstawowe prawa i wolności podjęte przez członków zespołu w ramach wykonywania ich zadań i korzystania z ich uprawnień muszą być proporcjonalne do celu takich działań i szanować istotę tych podstawowych praw i wolności.

               2.Każda ze Stron posiada mechanizm składania skarg służący do rozpatrywania zarzutów dotyczących naruszenia praw podstawowych popełnionego przez personel w trakcie pełnienia obowiązków służbowych podczas wspólnej operacji, szybkiej interwencji na granicy lub operacji powrotowej wykonywanych na mocy niniejszej Umowy.

               Artykuł 9
               Przetwarzanie danych osobowych

               1.Przetwarzanie danych osobowych członków zespołu może mieć miejsce wyłącznie wówczas, gdy jest to konieczne do wypełniania zadań lub wykonywania uprawnień w ramach wdrażania niniejszej Umowy przez Republikę Albanii, Agencję lub uczestniczące państwa członkowskie.

               2.Przetwarzanie danych osobowych przez Republikę Albanii podlega przepisom jego prawa krajowego.

               3.Przetwarzanie danych osobowych do celów administracyjnych przez Agencję i uczestniczące państwo (państwa) członkowskie, w tym także w przypadku przekazywania danych osobowych Republice Albanii, podlega przepisom rozporządzenia (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2000 r. o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe i o swobodnym przepływie takich danych, dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 95/46/WE z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych, decyzji ramowej Rady 2008/977/JHA z dnia 27 listopada 2008 r. w sprawie ochrony danych osobowych przetwarzanych w ramach współpracy policyjnej i sądowej w sprawach karnych oraz środkom przyjętym przez Agencję w celu stosowania rozporządzenia (WE) nr 45/2001 o których mowa w art. 45 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2016/1624.

               4.Jeżeli przetwarzanie danych obejmuje również przekazywanie danych osobowych, państwa członkowskie i Agencja wskazują, w chwili przekazywania danych osobowych Republice Albanii, wszelkie ograniczenia dostępu lub wykorzystywania, ogólne lub szczegółowe, w tym w zakresie przekazywania, usuwania lub niszczenia. Jeżeli konieczność wprowadzenia takich ograniczeń pojawia się po przekazaniu danych osobowych, państwa członkowskie i Agencja odpowiednio informują o tym Republikę Albanii.

               5.Dane osobowe gromadzone do celów administracyjnych podczas realizacji działania mogą być przetwarzane przez Agencję, uczestniczące państwa członkowskie i Republikę Albanii zgodnie z obowiązującymi przepisami dotyczącymi ochrony danych.

               6.Agencja, uczestniczące państwa członkowskie oraz Republika Albanii sporządzają sprawozdanie na temat stosowania ust. 1–5 niniejszego artykułu pod koniec każdej z przeprowadzonych akcji. Sprawozdanie to przekazywane jest urzędnikowi ds. praw podstawowych Agencji i inspektorowi ochrony danych. Składają oni sprawozdania dyrektorowi wykonawczemu Agencji.

               Artykuł 10

               Właściwe organy odpowiedzialne za wdrożenie Umowy

               1.Właściwym organem odpowiedzialnym za wdrożenie niniejszej Umowy w Republice Albanii jest Ministerstwo Spraw Wewnętrznych.

               2.Właściwym organem odpowiedzialnym za wdrożenie niniejszej Umowy w Unii Europejskiej jest Agencja.

               Artykuł 11
               Spory i interpretacja

               1.Wszystkie kwestie zaistniałe w związku ze stosowaniem niniejszej Umowy są rozpatrywane wspólnie przez przedstawicieli właściwych organów Republiki Albanii oraz przedstawicieli Agencji, którzy konsultują się z państwem członkowskim lub państwami członkowskimi sąsiadującymi z Republiką Albanii.

               2.W przypadku braku wcześniejszego rozstrzygnięcia spory dotyczące wykładni lub stosowania niniejszej Umowy rozstrzygane są wyłącznie na drodze negocjacji pomiędzy Republiką Albanii a Komisją Europejską, która zasięga opinii wszelkich państw członkowskich sąsiadujących z państwem trzecim.

               Artykuł 12
               Wejście w życie, czas obowiązywania i rozwiązanie Umowy

               1.Strony zatwierdzają niniejszą Umowę zgodnie ze swoimi właściwymi wewnętrznymi procedurami prawnymi.

               2.Niniejsza Umowa wchodzi w życie pierwszego dnia drugiego miesiąca następującego po dniu, w którym Strony powiadomią się wzajemnie o zakończeniu wewnętrznych procedur prawnych, o których mowa w ust. 1.

               3.Niniejsza Umowa zostaje zawarta na czas nieokreślony. Umowa może zostać wypowiedziana w formie pisemnej za obopólną zgodą Stron lub jednostronnie przez jedną ze Stron. W drugim z powyższych przypadków Strona pragnąca rozwiązać lub zawiesić Umowę ma obowiązek poinformować o tym drugą ze Stron na piśmie. Wypowiedzenie staje się skuteczne pierwszego dnia drugiego miesiąca następującego po miesiącu powiadomienia.

               4.Powiadomienia dokonywane zgodnie z niniejszym artykułem przesyła się, w przypadku Unii, do Sekretariatu Generalnego Rady Unii Europejskiej, a w przypadku Republiki Albanii, do ministra właściwego do spraw zagranicznych Republiki Albanii.

               Sporządzono w …. w dniu …..

               w dwóch egzemplarzach w językach: angielskim, bułgarskim, chorwackim, czeskim, duńskim, estońskim, fińskim, francuskim, greckim, hiszpańskim, litewskim, łotewskim, maltańskim, niderlandzkim, niemieckim, polskim, portugalskim, słowackim, słoweńskim, szwedzkim, rumuńskim, węgierskim, włoskim oraz albańskim, przy czym teksty w każdym z tych języków są jednakowo autentyczne.

               Podpis:

               WSPÓLNA DEKLARACJA W ODNIESIENIU DO ISLANDII, NORWEGII, SZWAJCARII I LIECHTENSTEINU

               Umawiające się Strony przyjmują do wiadomości ścisłe związki między Unią Europejską a Norwegią, Islandią, Szwajcarią i Liechtensteinem, w szczególności na mocy umów z dnia 18 maja 1999 r. i 26 października 2004 r. dotyczących włączenia tych państw we wprowadzanie, stosowanie i rozwijanie dorobku Schengen.

               W związku z tym pożądane jest, aby władze Norwegii, Islandii, Szwajcarii i Liechtensteinu, z jednej strony, oraz władze Republiki Albanii, z drugiej strony, zawarły niezwłocznie dwustronne umowy dotyczące działań prowadzonych przez Europejską Agencję Straży Granicznej i Przybrzeżnej na terytorium Republiki Albanii na warunkach podobnych do tych, które zawarto w przedmiotowej umowie.