title: Wyrok Sądu (siódma izba) z dnia 16 grudnia 2011 r.#Republika Francuska przeciwko Komisji Europejskiej.#EFRR - Zmniejszenie pomocy finansowej - Wspólnotowa interwencja strukturalna w regionie Martyniki - Skarga o stwierdzenie nieważności - Zamówienia publiczne - Dyrektywa 93/37/EWG - Pojęcie subwencji bezpośredniej - Pojęcie urządzeń sportowych, rozrywkowych i rekreacyjnych - Obowiązek uzasadnienia - Zasada proporcjonalności.#Sprawa T-488/10.

text:
      Wyrok Sądu (siódma izba) z dnia 16 grudnia 2011 r. – Francja przeciwko Komisji
      (sprawa T‑488/10)
      EFRR – Zmniejszenie pomocy finansowej – Wspólnotowa interwencja strukturalna w regionie Martyniki – Skarga o stwierdzenie nieważności – Zamówienia publiczne – Dyrektywa 93/37/EWG – Pojęcie subwencji bezpośredniej – Pojęcie urządzeń sportowych, rozrywkowych i rekreacyjnych – Obowiązek uzasadnienia – Zasada proporcjonalności
      1.                     Pomoc przyznawana przez państwa – Pojęcie – Interwencja mająca na celu zmniejszenie ciężarów przedsiębiorstwa – Wpływ na wykładnię
            pojęcia subwencji w rozumieniu art. 2 ust. 1 dyrektywy 93/37 (art. 107 ust. 1 TFUE; dyrektywa Rady 93/37, art. 2 ust. 1) (por.
            pkt 25–33)
      2.                     Zbliżanie ustawodawstw – Procedury udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane – Dyrektywa 93/37 – Cel – Effet utile
            (dyrektywa Rady 93/37) (por. pkt 59–65)
      3.                     Akty instytucji – Uzasadnienie – Obowiązek – Zakres – Decyzja Komisji zmniejszająca kwotę wspólnotowej pomocy finansowej (art. 296 TFUE;
            dyrektywa Rady 93/37, art. 2 ust. 2) (por. pkt 68–71)
      Przedmiot

               Stwierdzenie nieważności decyzji Komisji nr C (2010) 5229 z dnia 28 lipca 2010 r. w sprawie cofnięcia części wkładu Europejskiego
                  Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) z tytułu jednolitego dokumentu programowania celu nr 1 na rzecz wspólnotowej interwencji
                  strukturalnej w regionie Martyniki we Francji.

            Sentencja

                  1)

                  	Skarga zostaje oddalona.

                  2)

                  	Republika Francuska zostaje obciążona kosztami postępowania.


Wyrok Sądu pierwszej instancji (czwarta izba) z dnia 7 lutego 2002 r. # Theresia Rudolph przeciwko Radzie Unii Europejskiej i Komisja Wspólnot Europejskich. # Odpowiedzialność pozaumowna - Rozporządzenie (EWG) nr 2187/93. # Sprawa T-187/94.


title: Wyrok Trybunału (czwarta izba) z dnia 12 listopada 2009 r. # SGL Carbon AG przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich. # Odwołanie - Konkurencja - Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki - Artykuł 81 WE i art. 53 porozumienia EOG - Rynek produktów na bazie węgla i grafitu mających zastosowanie w branży elektrycznej i mechanicznej - Artykuł 15 ust. 2 rozporządzenia nr 17 - Wytyczne w sprawie metody ustalania grzywien - Właściwy obrót i właściwy udział w danym rynku - Wartość użytku własnego - Zasada równego traktowania - Zasada proporcjonalności. # Sprawa C-564/08 P.

text:
      Wyrok Trybunału (czwarta izba) z dnia 12 listopada 2009 r. – SLG Carbon przeciwko Komisji
      (sprawa C‑564/08 P)
      Odwołanie – Konkurencja – Porozumienia, decyzje i uzgodnione praktyki – Artykuł 81 WE i art. 53 porozumienia EOG – Rynek produktów na bazie węgla i grafitu mających zastosowanie w branży elektrycznej i mechanicznej – Artykuł 15 ust. 2 rozporządzenia nr 17 – Wytyczne w sprawie metody ustalania grzywien – Właściwy obrót i właściwy udział w danym rynku – Wartość użytku własnego – Zasada równego traktowania – Zasada proporcjonalności
      1.                     Odwołanie – Zarzuty – Zarzut podniesiony po raz pierwszy w odwołaniu – Niedopuszczalność – Odwołanie od wyroku Sądu w dziedzinie
            konkurencji (por. pkt 22, 23, 25, 31)
      2.                     Konkurencja – Grzywny – Kwota – Ustalenie – Obrót, jaki należy uwzględnić – Wartość dostaw wewnętrznych przedsiębiorstwa –
            Zaliczenie (regulamin Rady nr 17, art. 15 ust. 2) (por. pkt 30)
      3.                     Konkurencja – Grzywny – Kwota – Ustalenie – Podział zainteresowanych przedsiębiorstw na kategorie, w których określono konkretną
            kwotę wyjściową – Dopuszczalność (regulamin Rady nr 17, art. 15 ust. 2; komunikat Komisji 98/C 9/03, pkt 1 A) (por. pkt 43,
            45, 49, 56)
      4.                     Odwołanie – Właściwość Trybunału – Zakwestionowanie, ze względów słuszności, oceny dokonanej przez Sąd w zakresie kwoty grzywny
            nałożonej na przedsiębiorstwo – Wyłączenie – Kontrola ograniczona do zbadania, czy Sąd uwzględnił wszystkie czynniki istotne
            dla oceny wagi naruszenia i wszystkie argumenty podniesione przeciwko nałożonej grzywnie (por. pkt 58, 59)
      Przedmiot

               Odwołanie wniesione od wyroku Sądu Pierwszej Instancji (piąta izba) z dnia 8 października 2008 r. w sprawie T‑68/04 SGL Carbon
                  AG przeciwko Komisji, w którym Sąd oddalił skargę skarżącej zmierzającą do stwierdzenia nieważności decyzji Komisji 2004/420/WE
                  z dnia 3 grudnia 2003 r. dotyczącej postępowania na podstawie art. 81 traktatu WE i art. 53 porozumienia EOG w sprawie kartelu
                  na rynku produktów na bazie węgla i grafitu mających zastosowanie w branży elektrycznej i mechanicznej lub, tytułem ewentualnym,
                  obniżenia grzywny nałożonej na skarżącą – Brak wzięcia pod uwagę argumentacji strony skarżącej dotyczącej uwzględnienia wartości
                  użytku własnego przy obliczaniu obrotu i udziału w rynku zainteresowanych przedsiębiorstw, gdyż została ona uznana za nowy,
                  niedopuszczalny zarzut – Naruszenie zasad proporcjonalności i równego traktowania.

            Sentencja

                  1)

                  	Odwołanie zostaje oddalone.

                  2)

                  	SGL Carbon AG zostaje obciążona kosztami postępowania.


title: Wyrok Trybunału (trzecia izba) z dnia 15 czerwca 2006 r. # Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Szwecji. # Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego - Polityka społeczna - Dyrektywa 89/391/EWG - Ochrona bezpieczeństwa i zdrowia pracowników - Zasób wiedzy i umiejętności pracowników zapewniających odpowiedni stopień ochrony i zapobiegania zagrożeniom zawodowym w przedsiębiorstwie. # Sprawa C-459/04.

text:
      Wyrok Trybunału (trzecia izba) z dnia 15 czerwca 2006 r. – Komisja przeciwko Szwecji
      (Sprawa C‑459/04)
      Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego – Polityka społeczna – Dyrektywa 89/391/EWG – Ochrona bezpieczeństwa i zdrowia pracowników – Zasób wiedzy i umiejętności pracowników zapewniających odpowiedni stopień ochrony i zapobiegania zagrożeniom zawodowym w przedsiębiorstwie
      1.                     Akty instytucji – Dyrektywy – Wykonanie przez państwa członkowskie (art. 249 akapit trzeci WE) (por. pkt 32–34)
      2.                     Polityka społeczna – Ochrona bezpieczeństwa i zdrowia pracowników – Dyrektywa 89/391 w sprawie wprowadzenia środków w celu
            poprawy bezpieczeństwa i zdrowia pracowników w miejscu pracy (dyrektywa Rady 89/391, art. 7 ust. 5 i 8) (por. pkt 36–47)
      Przedmiot

         Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego – Niepełna transpozycja art. 7 ust. 8 dyrektywy Rady 89/391/EWG z dnia 12 czerwca
                  1989 r. w sprawie wprowadzenia środków w celu poprawy bezpieczeństwa i zdrowia pracowników w miejscu pracy (Dz.U. L 183, str. 1)
                  – Definicje zasobu wiedzy i umiejętności pracowników wyznaczonych przez pracodawcę celem zapewnienia odpowiedniego stopnia
                  ochrony i zapobiegania zagrożeniom podczas pracy w ramach przedsiębiorstwa.

            Sentencja

                  Skarga zostaje oddalona.

                  Komisja Wspólnot Europejskich i Królestwo Szwecji pokrywają własne koszty.


Wyrok Sądu pierwszej instancji (czwarta izba w składzie powiększonym) z dnia 4 kwietnia 2001 r. # Regione Friuli Venezia Giulia przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich. # Pomoc państwa - Skarga o stwierdzenie nieważności - Uzasadnienie. # Sprawa T-288/97.


title: Wyrok Sądu (szósta izba) z dnia 19 maja 2011 r. # Tempus Vade, SL przeciwko Urzędowi Harmonizacji w ramach Rynku Wewnętrznego (znaki towarowe i wzory) (OHIM). # Wspólnotowy znak towarowy - Postępowanie w sprawie sprzeciwu - Zgłoszenie słownego wspólnotowego znaku towarowego AIR FORCE - Wcześniejsze słowny i graficzne krajowe i wspólnotowe znaki towarowe TIME FORCE - Względne podstawy odmowy rejestracji - Brak prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd - Brak podobieństwa oznaczeń - Artykuł 8 ust. 1 lit. b) i art. 8 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 207/2009. # Sprawa T-81/10.

text:
      Wyrok Sądu (szósta izba) z dnia 19 maja 2011 r. – Tempus Vade przeciwko OHIM – Palacios Serrano (AIR FORCE)
      (sprawa T‑81/10)
      Wspólnotowy znak towarowy – Postępowanie w sprawie sprzeciwu – Zgłoszenie słownego wspólnotowego znaku towarowego AIR FORCE – Wcześniejsze słowny i graficzne krajowe i wspólnotowe znaki towarowe TIME FORCE – Względne podstawy odmowy rejestracji – Brak prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd – Brak podobieństwa oznaczeń – Artykuł 8 ust. 1 lit. b) i art. 8 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 207/2009
      Wspólnotowy znak towarowy – Definicja i uzyskanie wspólnotowego znaku towarowego – Względne podstawy odmowy rejestracji – Sprzeciw właściciela wcześniejszego identycznego lub podobnego znaku towarowego zarejestrowanego dla identycznych lub podobnych
         towarów lub usług – Prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd w odniesieniu do wcześniejszego znaku towarowego (rozporządzenie Rady nr 207/2009,
         art. 8 ust. 1 lit. b)) (por. pkt 38, 40-43)

      Przedmiot

               Skarga na decyzję Czwartej Izby Odwoławczej OHIM z dnia 7 stycznia 2010 r. (sprawa R 1114/2008‑4) dotyczącą postępowania w sprawie
                  sprzeciwu między Tempus Vade, SL a Juanem Palaciosem Serranem.

            Informacje dotyczące sprawy

               Zgłaszający wspólnotowy znak towarowy:

               Juan Palacios Serrano

               Zgłoszony wspólnotowy znak towarowy:

               Słowny znak towarowy AIR FORCE dla towarów z klasy 14 – zgłoszenie do rejestracji nr 5016704

               Właściciel znaku towarowego lub oznaczenia, na które powołano się w sprzeciwie:

               Tempus Vade, SL

               Znak towarowy lub oznaczenie, na które powołano się w sprzeciwie:

               Słowny wspólnotowy znak towarowy TIME FORCE (wspólnotowy znak towarowy nr 395657) dla towarów z klas 14, 18 i 25 oraz graficzne
                  wspólnotowe znaki towarowe zawierające element słowny TIME FORCE dla towarów z klas 14,18 i 25 (wspólnotowy znak towarowy
                  nr 398776) i dla towarów z klas 3, 8, 9, 14, 18, 25, 34, 35 i 37 (wspólnotowy znak towarowy nr 3112133)

               Decyzja Wydziału Sprzeciwów:

               Uwzględnienie sprzeciwu w całości

               Decyzja Izby Odwoławczej:

               Uchylenie decyzji Wydziału Sprzeciwów i oddalenie sprzeciwu

      Sentencja

                  1)

                  	Skarga zostaje oddalona.

                  2)

                  	Tempus Vade, SL zostaje obciążona kosztami postępowania.


Wyrok Trybunału (piąta izba) z dnia 14 września 1999 r. # Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Greckiej. # Uchybienie zobowiązaniom Państwa Członkowskiego. # Sprawa C-401/98.


title: Wyrok Trybunału (piąta izba) z dnia 29 listopada 2007 r. # Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Rebublice Włoskiej. # Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego - Dyrektywa 2004/80/WE - Współpraca policyjna i sądowa w sprawach karnych - Kompensata dla ofiar przestępstw - Brak transpozycji w wyznaczonym terminie. # Sprawa C-112/07.

text:
      Wyrok Trybunału (piąta izba) z dnia 29 listopada 2007 r. – Komisja przeciwko Włochom
      (sprawa C‑112/07)
      Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego – Dyrektywa 2004/80/WE – Współpraca policyjna i sądowa w sprawach karnych – Kompensata dla ofiar przestępstw – Brak transpozycji w wyznaczonym terminie
      Skarga o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego – Badanie zasadności przez Trybunał – Sytuacja, jaką należy wziąć pod uwagę – Sytuacja w chwili upływu terminu wyznaczonego w uzasadnionej opinii (art. 226 WE) (por. pkt 6)
      Przedmiot

               Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego – Nieustanowienie w wyznaczonym terminie przepisów niezbędnych w celu zastosowania
                  się do dyrektywy Rady 2004/80/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. odnoszącej się do kompensaty dla ofiar przestępstw (Dz.U. L 261,
                  s. 15).

            Sentencja

                  1)

                  	Nie ustanawiając w przewidzianym terminie przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych niezbędnych w celu zastosowania
                     się do dyrektywy Rady 2004/80/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. odnoszącej się do kompensaty dla ofiar przestępstw, Republika
                     Włoska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy tej dyrektywy.

                  2)

                  	Republika Włoska zostaje obciążona kosztami postępowania.


title: Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 2 maja 2006 r.#Parlament Europejski przeciwko Radzie Unii Europejskiej.#Skarga o stwierdzenie nieważności - Rozporządzenie (WE) nr 1435/2003 - Spółdzielnia europejska (SCE) - Wybór podstawy prawnej - Art. 95 WE - Art. 308 WE.#Sprawa C-436/03.

text:
      Sprawa C-436/03
      Parlament Europejski
      przeciwko
      Radzie Unii Europejskiej
      Skarga o stwierdzenie nieważności – Rozporządzenie (WE) nr 1435/2003 – Spółdzielnia europejska (SCE) – Wybór podstawy prawnej – Artykuł 95 WE – Artykuł 308 WE
      Opinia rzecznika generalnego C. Stix-Hackl przedstawiona w dniu 12 lipca 2005 r.  I-0000
      Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 2 maja 2006 r.  I-0000
      Streszczenie wyroku
      Akty instytucji – Wybór podstawy prawnej – Kryteria – Artykuł 308 WE – Granice
      (art. 95 WE i 308 WE; rozporządzenie Rady nr 1435/2003)
      Właściwa podstawa prawna, na której wydawany jest akt, powinna zostać określona w odniesieniu do jego treści i głównego celu,
         który akt ten realizuje.

      W tym zakresie powołanie art. 308 WE jako podstawy prawnej aktu jest uzasadnione jedynie wtedy, gdy żaden inny przepis traktatu
         nie przyznaje organom Wspólnoty kompetencji niezbędnej dla wydania takiego aktu. Artykuł 95 WE umożliwia prawodawcy wspólnotowemu
         wydanie przepisów, których celem jest poprawa warunków tworzenia i funkcjonowania rynku wewnętrznego, które to przepisy muszą
         mieć rzeczywiście na celu przyczynienie się do wyeliminowania przeszkód w wykonywaniu swobód ekonomicznych przewidzianych
         w traktacie, do których należy swoboda przedsiębiorczości. Skorzystanie z tego artykułu jako podstawy prawnej jest możliwe
         również w celu zapobieżenia wystąpieniu barier dla handlu wynikających z niejednorodnego rozwoju uregulowań krajowych; pojawienie
         się tych barier musi jednakże być prawdopodobne i przedmiotowe środki muszą mieć na celu zapobieganie ich powstaniu.

      Rozporządzenie nr 1435/2003 w sprawie statutu spółdzielni europejskiej (SCE) ma na celu utworzenie nowej formy prawnej istniejącej
         równolegle do krajowych form spółdzielni, przy czym SCE należy uznać za europejską formę prawną spółdzielni, posiadającą specyficzny
         wspólnotowy charakter. W istocie forma prawna SEC jest regulowana przede wszystkim tym rozporządzeniem, warunki jej utworzenia
         są specyficzne dla tej formy prawnej i również specyficzna dla SCE jest możliwość przeniesienia siedziby statutowej z jednego
         państwa członkowskiego do innego, które to przeniesienie nie wiąże się z likwidacją spółdzielni ani z powstaniem nowej osoby
         prawnej. Ponadto forma spółdzielni europejskiej współistnieje z formami spółdzielni prawa krajowego.

      W tej sytuacji rozporządzenie to, które pozostawia bez zmian istniejące krajowe porządki prawne, ma na celu zbliżenie ustawodawstw
         państw członkowskich dotyczących spółdzielni. W konsekwencji art. 95 WE nie może stanowić podstawy prawnej stosownej dla wydania
         tego rozporządzenia, które zostało w związku z tym prawidłowo wydane na podstawie art. 308 WE.

      (por. pkt 35, 36, 38–44, 46)
WYROK TRYBUNAŁU (wielka izba)
      z dnia 2 maja 2006 r. (*)

      Skarga o stwierdzenie nieważności – Rozporządzenie (WE) nr 1435/2003 – Spółdzielnia europejska (SCE) – Wybór podstawy prawnej – Artykuł 95 WE – Artykuł 308 WE
      W sprawie C‑436/03
      mającej za przedmiot skargę o stwierdzenie nieważności na podstawie art. 230 WE, wniesioną w dniu 14 października 2003 r.,
      Parlament Europejski, początkowo reprezentowany przez J. L. Rufasa Quintana i E. Waldherr, a następnie przez E. Waldherr i R. Passosa, działających
         w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,

      strona skarżąca,
      popierany przez
      Komisję Wspólnot Europejskich, początkowo reprezentowaną przez C. Schmidt, a następnie przez J.‑F. Pasquiera działających w charakterze pełnomocników,
         z adresem do doręczeń w Luksemburgu,

      interwenient,
      przeciwko
      Radzie Unii Europejskiej, reprezentowanej przez J.‑P. Jacqué'a i M.C. Giorgi Fort, działających w charakterze pełnomocników,

      strona pozwana,
      popieranej przez
      Królestwo Hiszpanii, reprezentowane przez E. Braquehaisa Conesa, działającego w charakterze pełnomocnika, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,

      Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, reprezentowane przez R. Caudwell, działającą w charakterze pełnomocnika, oraz przez lorda P. Goldsmitha i N. Painesa, QC,
         z adresem do doręczeń w Luksemburgu,

      interwenienci,
      TRYBUNAŁ (wielka izba),
      w składzie: V. Skouris, prezes, P. Jann, C. W. A. Timmermans, A. Rosas i J. Makarczyk, prezesi izb, J.‑P. Puissochet (sprawozdawca),
         R. Schintgen, J. Klučka, U. Lõhmus, E. Levits i A. Ó Caoimh, sędziowie,

      rzecznik generalny: C. Stix‑Hackl,
      sekretarz: R. Grass,
      uwzględniając procedurę pisemną,
      po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 12 lipca 2005 r.,
      wydaje następujący
      Wyrok
      1       Parlament Europejski wnosi w skardze o stwierdzenie nieważności rozporządzenia Rady (WE) nr 1435/2003 z dnia 22 lipca 2003 r.
         w sprawie statutu spółdzielni europejskiej (SCE) (Dz.U. L 207, str. 1, zwanego dalej „zaskarżonym rozporządzeniem”).

       Ramy prawne
      2       Zaskarżone rozporządzenie zostało wydane na podstawie art. 308 WE. Rozporządzenie to wprowadza jednolity statut znajdujący
         zastosowanie do spółdzielni europejskiej (SCE), w szczególności w celu wyeliminowania barier we współpracy transgranicznej
         spółek z uwzględnieniem specyfiki spółdzielni.

      3       Otóż motyw drugi zaskarżonego rozporządzenia stanowi:
      „Wprowadzenie rynku wewnętrznego oraz związana z tym poprawa sytuacji gospodarczej i społecznej w obrębie całej Wspólnoty
         pociąga za sobą nie tylko konieczność wyeliminowania barier handlowych, lecz również, konieczność reorganizacji struktur produkcji
         w wymiarze wspólnotowym. Do tego celu niezbędne jest, aby wszystkie rodzaje spółek, których działalność nie jest ograniczona
         do realizacji wyłącznie celów lokalnych miały możliwość planowania i przeprowadzania reorganizacji swojej działalności w skali
         Wspólnoty”.

      4       Zgodnie z motywami od jedenastego do czternastego:
      „(11) Współpraca transgraniczna między spółdzielniami napotyka obecnie w ramach Wspólnoty na trudności natury prawnej i administracyjnej,
         które w ramach rynku bez granic powinny zostać wyeliminowane.

      (12)      Wprowadzenie dla spółdzielni europejskiej formy prawnej odwołującej się do wspólnych zasad, lecz równocześnie uwzględniającej
         jej szczególne cechy, powinno stworzyć warunki dla transgranicznej działalności na obszarze całej Wspólnoty bądź też jej części.

      (13)      Zasadniczym celem niniejszego rozporządzenia jest umożliwienie utworzenia SCE zarówno osobom fizycznym, zamieszkałym w różnych
         państwach członkowskich, jak również osobom prawnym utworzonym na mocy przepisów prawnych różnych państw członkowskich. Pozwala
         ono również na utworzenie SCE w drodze połączenia się dwóch już istniejących spółdzielni lub w drodze przekształcenia krajowej
         spółdzielni w nową formę prawną, bez konieczności uprzedniej likwidacji, przy czym warunkiem jest tu posiadanie przez tę spółdzielnię
         siedziby statutowej i siedziby zarządu w jednym z państw członkowskich oraz posiadanie przez nią podmiotu zależnego lub zakładu
         w innym państwie członkowskim.

      (14)      Z uwagi na specyficzny wspólnotowy charakter SCE, przewidziana w niniejszym rozporządzeniu regulacja, dotycząca 'rzeczywistej
         siedziby SCE' nie narusza praw państw członkowskich, ani też nie ogranicza rozwiązań, jakie mogą być przyjęte w stosunku do
         innych wspólnotowych aktów z zakresu prawa spółek”.

      5       Zaskarżone rozporządzenie ustanawia w szczególności zasady dotyczące tworzenia SCE (art. 2), jak również jej kapitału minimalnego
         (art. 3) i statutu (art. 5). Zgodnie z art. 1 ust. 5 zaskarżonego rozporządzenia SCE ma osobowość prawną.

      6       Zgodnie z art. 6 zaskarżonego rozporządzenia:
      „Siedziba statutowa SCE musi znajdować się na terytorium Wspólnoty, w tym samym państwie członkowskim, co jej główny zarząd.
         Ponadto państwo członkowskie może nakładać na SCE zarejestrowaną na jego terytorium, obowiązek umiejscowienia głównego zarządu
         i siedziby statutowej w tej samej miejscowości."

      7       Artykuł 7 zaskarżonego rozporządzenia reguluje przeniesienie siedziby statutowej SCE, które następuje bez utraty przez nią
         osobowości prawnej:

      ”1. Siedziba statutowa SCE może zostać przeniesiona do innego państwa członkowskiego zgodnie z ust. 2–16. Przeniesienie to
         nie wiąże się z likwidacją SCE ani z powstaniem nowej osoby prawnej”.

      8       Zgodnie z art. 8 ust. 1 zaskarżonego rozporządzenia:
      „SCE podlega:
      a)      przepisom niniejszego rozporządzenia;
      b)      w przypadku gdy jest to wyraźnie przewidziane w niniejszym rozporządzeniu, postanowieniom swojego statutu;
      c)      w sprawach nieuregulowanych niniejszym rozporządzeniem lub, w przypadku gdy są one uregulowane jedynie częściowo, w zakresie
         nieobjętym niniejszym rozporządzeniem:

      i)      przepisom prawa wydanym przez państwa członkowskie na podstawie aktów wspólnotowych dotyczących konkretnie SCE;
      ii)      przepisom prawa państw członkowskich, które miałyby zastosowanie do spółdzielni, utworzonych zgodnie z prawem państwa członkowskiego,
         w którym SCE ma swoją statutową siedzibę;

      iii)      postanowieniom swojego statutu, na takich samych zasadach jak spółdzielnie utworzone zgodnie z prawem państwa członkowskiego,
         w którym SCE ma swoją statutową siedzibę”.

      9       W końcu zaskarżone rozporządzenie umożliwia transgraniczne połączenia SCE (art. 2 ust. 1 tiret czwarte oraz art. 19 i 34 zaskarżonego
         rozporządzenia).

       Procedura prawodawcza prowadząca do wydania zaskarżonego rozporządzenia
      10     Komisja Wspólnot Europejskich przedłożyła Radzie Unii Europejskiej wstępny projekt dotyczący SCE w dniu 6 marca 1992 r. (Dz.U. 1992,
         C 99, str. 14). Projekt ten został sporządzony na podstawie art. 100a traktatu WE (następnie, po zmianie, art. 95 WE).

      11     W konsekwencji zmian wprowadzonych do traktatów przez traktaty z Maastricht i z Amsterdamu podstawę prawną tego projektu rozporządzenia
         dostosowano do art. 95 WE. Parlament potwierdził wybór tej podstawy prawnej w swojej opinii.

      12     Dyskusje prowadzone w Radzie doprowadziły do zmiany tej podstawy prawnej: art. 95 WE został zastąpiony przez art. 308 WE.
         Ze względu na tę modyfikację Rada zdecydowała się na ponowną konsultację z Parlamentem.

      13     W opinii z dnia 14 maja 2003 r. Parlament zażądał utrzymania art. 95 WE jako podstawy prawnej. Do tego stanowiska przychyliła
         się Komisja, ustosunkowując się do poprawek zaproponowanych przez Parlament.

      14     W dniu 22 lipca 2003 r. Rada formalnie wydała zaskarżone rozporządzenie pozostawiając art. 308 WE jako podstawę prawną.
       Żądania stron i przebieg postępowania przed Trybunałem
      15     Parlament wnosi do Trybunału o:
      –       stwierdzenie nieważności zaskarżonego rozporządzenia;
      –       utrzymanie w mocy jego skutków do czasu wejścia w życie nowego rozporządzenia w tej dziedzinie, wydanego w rozsądnym terminie
         na właściwej podstawie prawnej;

      –       obciążenie Rady kosztami postępowania.
      16     Rada wnosi do Trybunału o:
      –       oddalenie skargi;
      –       obciążenie Parlamentu kosztami postępowania.
      17     Postanowieniem Prezesa Trybunału z dnia 9 marca 2004 r. Komisja została dopuszczona do udziału w sprawie w charakterze interwenienta
         po stronie Parlamentu. Na mocy tego samego postanowienia Królestwo Hiszpanii i Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii
         Północnej zostały dopuszczone do udziału w sprawie w charakterze interwenientów po stronie Rady.

       W przedmiocie skargi
       Argumentacja stron
      18     W uzasadnieniu skargi Parlament podnosi tylko jeden zarzut, dotyczący błędnego wyboru art. 308 WE jako podstawy prawnej zaskarżonego
         rozporządzenia. Zdaniem Parlamentu właściwą podstawę prawną stanowi art. 95 WE.

      19     W tym kontekście Parlament przypomina, że różnice w prawie spółek państw członkowskich stanowią przeszkodę w działalności
         spółdzielni, w szczególności w odniesieniu do przeniesienia ich statutowej siedziby i połączeń transgranicznych.

      20     Parlament uważa ponadto, że art. 95 WE w oczywisty sposób może stanowić podstawę prawną rozporządzenia. Wyjaśnia, że zbliżenie
         ustawodawstw państw członkowskich może zostać przeprowadzone również w drodze uzupełnienia ustawodawstw krajowych przez stworzenie
         europejskiej formy prawnej. W przypadku SCE, zbliżenie ustawodawstw jest niezbędne dla tworzenia i zarządzania spółdzielniami
         transgranicznymi.

      21     Parlament dodaje, że pojęcie „zbliżania” zawarte w art. 95 WE obejmuje nie tylko środki mające na celu wyeliminowanie przeszkód
         wynikających z braku zharmonizowania różnych krajowych porządków prawnych, lecz również środki służące przezwyciężeniu ograniczeń
         terytorialnych krajowych porządków prawnych w zakresie niezbędnym dla powstania i funkcjonowania rynku wewnętrznego.

      22     W tym kontekście Parlament odpiera argument Rady, jakoby środek mający na celu zbliżanie ustawodawstw musiał koniecznie oznaczać
         zupełną albo częściową substytucję przepisów krajowych. Trybunał stwierdził już, że zbieżność ustawodawstw państw członkowskich,
         zamierzona w art. 95 WE, może zostać osiągnięta, nawet jeśli niektóre państwa członkowskie nie uregulowały ustawowo danej
         dziedziny (wyrok z dnia 9 października 2001 r. w sprawie C‑377/98 Niderlandy przeciwko Parlamentowi i Radzie, Rec. str. I‑7079,
         pkt 15).

      23     Jego zdaniem to samo dotyczy twierdzenia Rady, jakoby warunkiem wstępnym zbliżania ustawodawstw było istnienie kompetencji
         państwa członkowskiego do ustanawiania przepisów prawnych w określonej dziedzinie, mających ten sam skutek co zbliżenie ustawodawstw.
         Zdaniem Parlamentu warunek ten nie może być wyprowadzany z art. 95 WE, szczególnie z tego względu, iż państwo członkowskie
         nie może samodzielnie osiągnąć rezultatu identycznego ze zbliżeniem ustawodawstw.

      24     Parlament wskazuje również, że art. 308 WE nie stanowi właściwej podstawy prawnej dla wydania zaskarżonego rozporządzenia,
         ponieważ możliwość skorzystania z tego przepisu jest uzależniona w szczególności od istnienia przesłanki, aby traktat WE nie
         przewidywał żadnej szczególnej kompetencji do działania, służącej zrealizowaniu zamierzonego celu, co nie ma miejsca w niniejszym
         przypadku.

      25     Zdaniem Parlamentu utworzenie spółdzielni europejskiej nie może być traktowane jak stworzenie nowej instytucji prawnej istniejącej
         obok krajowych instytucji prawnych, jak to ma miejsce w dziedzinie własności intelektualnej [zob. w szczególności rozporządzenie
         Rady (WE) nr 40/94 z dnia 20 grudnia 1993 r. w sprawie wspólnotowego znaku towarowego (Dz.U. 1994 L 11, str. 1) i rozporządzenia
         Rady (WE) nr 2100/94 z dnia 27 lipca 1994 r. w sprawie wspólnotowego systemu ochrony odmian roślin (Dz.U. L 227, str. 1)].
         Parlament podnosi również, że rozporządzenia te, wydane na podstawie art. 308 CE, powołały do życia wspólnotowe organy administracyjne,
         wyposażając je w osobowość prawną oraz autonomię finansową i administracyjną, co nie ma miejsca w przypadku zaskarżonego rozporządzenia.

      26     W opinii Parlamentu spółdzielnia europejska nie jest nową formą spółki, istniejącą w oderwaniu od prawa państw członkowskich,
         gdyż zaskarżone rozporządzenie nie ustanawia wyczerpującego uregulowania w tej dziedzinie, lecz reguluje jedynie jej strukturę,
         systematycznie odwołując się do prawa właściwego, czyli przepisów państwa członkowskiego, w którym spółdzielnia ma swoją statutową
         siedzibę.

      27     Komisja, mająca status interwenienta, broni tej samej tezy co Parlament. Komisja podnosi również, że pojęcie „harmonizacji”,
         zawarte w art. 95 WE, należy rozumieć szeroko.

      28     Zdaniem Komisji zaskarżone rozporządzenie ma na celu poprawę warunków tworzenia i funkcjonowania rynku wewnętrznego, przyczyniając
         się do eliminacji przeszkód w swobodzie świadczenia usług poprzez ustanowienie europejskiej formy prawnej, która umożliwi
         spółdzielniom funkcjonowanie ponad granicami krajowymi. W niniejszej sprawie specyficzny wspólnotowy charakter statutu spółdzielni
         europejskiej uzupełnia różne krajowe statuty spółdzielni, mając na celu ułatwienie rozwoju ich działalności transgranicznej.

      29     Rada twierdzi natomiast, że zaskarżone rozporządzenie ustanawia nową formę prawną, mającą wymiar europejski, obok spółdzielni
         prawa krajowego.

      30     Rada dodaje, że sama tylko okoliczność, iż akt wspólnotowy ma na celu ustanowienie i funkcjonowanie rynku wewnętrznego, nie
         jest wystarczająca dla uzasadnienia użycia art. 95 WE jako koniecznej podstawy prawnej. Artykuł 14 WE precyzuje w jej kwestii,
         że art. 95 WE jest tylko jednym z przepisów służących urzeczywistnieniu rynku wewnętrznego.

      31     Warunkiem wydania aktu na podstawie art. 95 WE jest, aby akt dokonywał zbliżenia ustawodawstw krajowych i miał na celu wyeliminowanie
         barier, gdyż różnorodność lub ograniczona terytorialnie moc obowiązywania uregulowań krajowych są sprzeczne z realizacją celów
         traktatu.

      32     Rada podnosi, że środek harmonizujący musi koniecznie prowadzić do rezultatu, który mógłby zostać osiągnięty w drodze przyjęcia
         we wszystkich państwach członkowskich jednocześnie takiego samego uregulowania. Otóż w niniejszej sprawie żadne z państw członkowskich
         nie ma indywidualnie kompetencji do ustanowienia statutu takiego, jak wprowadzony zaskarżonym rozporządzeniem.

      33     W związku z tym, jak również wobec braku innego stosownego przepisu, art. 308 WE jest jedynym przepisem, który mógł zostać
         użyty jako podstawa prawna zaskarżonego rozporządzenia.

      34     Królestwo Hiszpanii oraz rząd Zjednoczonego Królestwa, mające status interwenientów, są również zdania, że spółdzielnia europejska
         stanowi nową formę prawną. W związku z tym zaskarżone rozporządzenie powinno zostać wydane na podstawie art. 308 WE.

       Ocena Trybunału
      35     Właściwa podstawa prawna, na której wydawany jest akt, powinna zostać określona w odniesieniu do jego treści i głównego celu,
         który akt ten realizuje (zob. w szczególności wyrok z dnia 17 marca 1993 r. w sprawie C‑155/91 Komisja przeciwko Radzie, Rec.
         str. I‑939, pkt 19–21, oraz ww. wyrok w sprawie Niderlandy przeciwko Parlamentowi i Radzie, pkt 27).

      36     W tym zakresie powołanie art. 308 WE jako podstawy prawnej aktu jest uzasadnione jedynie wtedy, gdy żaden inny przepis traktatu
         nie przyznaje organom Wspólnoty kompetencji niezbędnej dla wydania takiego aktu (zob. wyroki z dnia 26 marca 1987 r. w sprawie
         45/86 Komisja przeciwko Radzie, Rec. str. 1493, pkt 13, oraz z dnia 13 lipca 1995 r. w sprawie C‑350/92 Hiszpania przeciwko
         Radzie, Rec. str. I‑1985, pkt 26).

      37     Ponadto Trybunał orzekł już, że Wspólnota może powołać się na art. 308 WE w celu stworzenia nowych praw ochronnych własności
         intelektualnej, które nakładają się na konstrukcje krajowe (zob. opinię 1/94 z dnia 15 listopada 1994 r., Rec. str. I‑5267,
         pkt 59 oraz ww. wyroki w sprawie Hiszpania przeciwko Radzie, pkt 23 i 27,oraz w sprawie Niderlandy przeciwko Parlamentowi
         i Radzie, pkt 24). Skorzystanie z art. 308 WE jako podstawy prawnej jest natomiast wykluczone, gdy dany akt wspólnotowy nie
         przewiduje utworzenia nowego prawa ochronnego na poziomie Wspólnoty, lecz jedynie harmonizuje istniejące w ustawodawstwie
         państw członkowskich przepisy dotyczące przyznawania i ochrony rzeczonego prawa (zob. ww. wyrok w sprawie Niderlandy przeciwko
         Parlamentowi i Radzie, pkt 25).

      38     Artykuł 95 WE umożliwia prawodawcy wspólnotowemu wydanie przepisów, których celem jest poprawa warunków tworzenia i funkcjonowania
         rynku wewnętrznego, które to przepisy muszą mieć rzeczywiście na celu przyczynienie się do wyeliminowania przeszkód w wykonywaniu
         swobód ekonomicznych przewidzianych w traktacie, do których należy swoboda przedsiębiorczości [zob. w szczególności wyroki
         z dnia 5 października 2000 r. w sprawie C‑376/98 Niemcy przeciwko Parlamentowi i Radzie, Rec. str. I‑8419, pkt 83, 84 i 95,
         oraz z dnia 10 grudnia 2002 r. w sprawie C‑491/01 British American Tobacco (Investments) i Imperial Tobacco, Rec. str. I‑11453,
         pkt 60].

      39     Powolanie art. 95 WE jako podstawy prawnej jest możliwe również w celu zapobieżenia wystąpieniu barier dla handlu wynikających
         z niejednorodnego rozwoju uregulowań krajowych; pojawienie się tych barier musi jednakże być prawdopodobne i przedmiotowe
         środki muszą mieć na celu zapobieganie ich powstaniu [zob. podobnie ww. wyroki w sprawie Hiszpania przeciwko Radzie, pkt 35,
         w sprawie Niemcy przeciwko Parlamentowi i Radzie, pkt 86, w sprawie Niderlandy przeciwko Parlamentowi i Radzie, pkt 15, oraz
         w sprawie British American Tobacco (Investments) i Imperial Tobacco, pkt 61].

      40     W niniejszej sprawie z treści i celu zaskarżonego rozporządzenia wynika jednoznacznie, że ma ono na celu utworzenie nowej
         formy prawnej istniejącej równolegle do krajowych form spółdzielni, jak wskazano na to w motywach dwunastym i czternastym
         zaskarżonego rozporządzenia, zgodnie z którymi spółdzielnię europejską należy uznać za europejską formę prawną spółdzielni,
         posiadającą specyficzny wspólnotowy charakter.

      41     Otóż zgodnie z art. 8 ust. 1 lit. a) zaskarżonego rozporządzenia forma prawna spółdzielni europejskiej jest regulowana przede
         wszystkim przepisami tego rozporządzenia. Artykuł 8 ust. 1 lit. b) tego rozporządzenia przewiduje, że w przypadku gdy jest
         to wyraźnie przewidziane w tym rozporządzeniu, spółdzielnia europejska podlega również postanowieniom swojego statutu. Jedynie
         pomocniczo, w sprawach nieuregulowanych tym rozporządzeniem lub w przypadku gdy są one uregulowane jedynie częściowo, art. 8
         ust. 1 lit. c) rozporządzenia przewiduje zastosowanie w zakresie nieobjętym tym rozporządzeniem w szczególności prawa państwa
         członkowskiego, na którego terytorium spółdzielnia europejska ma swoją statutową siedzibę.

      42     Ponadto warunki tworzenia spółdzielni europejskiej, które zostały określone w art. 2 zaskarżonego rozporządzenia, są specyficzne
         dla tej formy prawnej. Również specyficzna dla spółdzielni europejskiej jest przewidziana w art. 7 zaskarżonego rozporządzenia
         możliwość przeniesienia siedziby statutowej z jednego państwa członkowskiego do innego, które to przeniesienie nie wiąże się
         z likwidacją spółdzielni ani z powstaniem nowej osoby prawnej.

      43     W końcu, z przepisu art. 9 zaskarżonego rozporządzenia, zgodnie z którym spółdzielnię europejską traktuje się w każdym państwie
         członkowskim tak, jak spółdzielnię utworzoną zgodnie z prawem tego państwa członkowskiego, w którym ma ona swoją statutową
         siedzibę, wynika, że forma spółdzielni europejskiej współistnieje z formami spółdzielni prawa krajowego.

      44     W tej sytuacji nie można uznać, że zaskarżone rozporządzenie, które pozostawia bez zmian istniejące krajowe porządki prawne,
         ma na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich dotyczących spółdzielni, gdyż ma ono na celu stworzenie nowej formy
         spółdzielni, współistniejącej z formami krajowymi.

      45     Na stwierdzenie to nie ma wpływu okoliczność, że zaskarżone rozporządzenie nie reguluje w wyczerpujący sposób zagadnień związanych
         ze spółdzielnią europejską i że w pewnych kwestiach odsyła do prawa państwa członkowskiego, na którego terytorium spółdzielnia
         europejska ma swoją statutową siedzibę; odesłanie to ma, jak wskazano powyżej, charakter pomocniczy.

      46     Z powyższych rozważań wynika, że art. 95 WE nie może stanowić podstawy prawnej stosownej dla wydania zaskarżonego rozporządzenia,
         które zostało prawidłowo wydane na podstawie art. 308 WE.

      47     Jedyny zarzut podniesiony w tej sprawie jest bezzasadny i w związku z tym skargę należy oddalić.
       W przedmiocie kosztów
      48     Zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ
         Rada wniosła o obciążenie Parlamentu kosztami postępowania, a Parlament przegrał sprawę, należy obciążyć go kosztami postępowania.
         Na podstawie art. 69 § 4 tego regulaminu Królestwo Hiszpanii, Zjednoczone Królestwo i Komisja, interwenienci, ponoszą własne
         koszty.

      Z powyższych względów Trybunał (wielka izba) orzeka, co następuje:
      1)      Skarga zostaje oddalona.
      2)      Parlament Europejski zostaje obciążony kosztami postępowania.
      3)      Królestwo Hiszpanii, Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz Komisja Wspólnot Europejskich ponoszą
            koszty własne.
      Podpisy
      * Język postępowania: francuski.


title: Wyrok Trybunału (druga izba) z dnia 18 stycznia 2007 r.#Estager SA przeciwko Receveur principal de la recette des douanes de Brive.#Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Tribunal de grande instance de Brive-la-Gaillarde - Francja.#Polityka gospodarcza i pieniężna - Rozporządzenia (WE) nr 1103/97 i 974/98 - Wprowadzenie euro - Wymiana krajowych jednostek pieniężnych na jednostkę euro - Uregulowanie krajowe przewidujące dostosowanie wartości w euro niektórych kwot wyrażonych w walucie krajowej w tekstach prawnych w tym państwie.#Sprawa C-359/05.

text:
      Sprawa C‑359/05
      Estager SA
      przeciwko
      Receveur principal de la recette des douanes de Brive
      (wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez tribunal de grande instance de Brive-la-Gaillarde)
      Polityka gospodarcza i pieniężna – Rozporządzenia (WE) nr 1103/97 i nr 974/98 – Wprowadzenie euro – Wymiana krajowych jednostek pieniężnych na jednostkę euro – Uregulowanie krajowe przewidujące dostosowanie wartości w euro niektórych kwot wyrażonych w walucie krajowej w tekstach prawnych
         w tym państwie

      Streszczenie wyroku
      Polityka gospodarcza i pieniężna – Wprowadzenie euro – Wymiana krajowych jednostek pieniężnych na jednostkę euro
      (rozporządzenia Rady nr 1103/97 i nr 974/98)
      O ile jest prawdą, że rozporządzenia nr 1103/97 w sprawie niektórych przepisów dotyczących wprowadzenia euro i nr 2866/98
         w sprawie kursów wymiany na euro walut państw członkowskich przechodzących na euro nie ograniczyły w żaden sposób kompetencji
         podatkowej państw członkowskich i ich prawa do podnoszenia kwot stosowanych przez nie opłat, o tyle jednak wymiana na euro
         kwoty takiej opłaty powinna zostać dokonana z poszanowaniem przepisów rozporządzenia nr 1103/97 oraz zasady ciągłości instrumentów
         prawnych oraz celu neutralności przejścia na euro. Wynikają z tego w szczególności wymogi pewności prawa i przejrzystości,
         które umożliwiają ochronę uzasadnionych oczekiwań podmiotów gospodarczych w ramach wprowadzania euro.

      Rozporządzenia nr 1103/97 oraz nr 974/98 w sprawie wprowadzenia euro należy interpretować zatem w ten sposób, że sprzeciwiają
         się one uregulowaniu krajowemu, które w ramach operacji wymiany na euro kwot opłaty pobieranej od mąki, kaszy manny i drobnej
         kaszy pszenicznej dostarczanych lub wyrabianych w celu spożycia przez ludzi podniosło ją do wyższej kwoty od tej, która wynikałaby
         ze stosowania zasad wymiany przewidzianych w tych rozporządzeniach, chyba że podniesienie to jest zgodne z wymogami pewności
         prawa i przejrzystości, które są zagwarantowane przez te rozporządzenia, co oznacza, iż sporne teksty ustawodawcze umożliwiają
         jasne odróżnienie decyzji władz państwa członkowskiego o podniesieniu tej kwoty od operacji jej wymiany na euro. Do sądu krajowego
         należy zbadanie, czy było tak w sprawie przed nim zawisłej.

      (por. pkt 32, 33, 37 i sentencja)
WYROK TRYBUNAŁU (druga izba)
      z dnia 18 stycznia 2007 r. (*)

      Polityka gospodarcza i pieniężna – Rozporządzenia (WE) nr 1103/97 i 974/98 – Wprowadzenie euro – Wymiana krajowych jednostek pieniężnych na jednostkę euro – Uregulowanie krajowe przewidujące dostosowanie wartości w euro niektórych kwot wyrażonych w walucie krajowej w tekstach prawnych
         w tym państwie

      W sprawie C‑359/05
      mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 234 WE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez tribunal
         de grande instance de Brive‑la‑Gaillarde (Francja) postanowieniem z dnia 9 września 2005 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu
         26 września 2005 r., w postępowaniu:

      Estager SA
      przeciwko
      Receveur principal de la recette des douanes de Brive,
      TRYBUNAŁ (druga izba),
      w składzie: C.W.A. Timmermans, prezes izby, J. Klučka, R. Silva de Lapuerta (sprawozdawca), J. Makarczyk i G. Arestis, sędziowie,
      rzecznik generalny: M. Poiares Maduro,
      sekretarz: B. Fülöp, administrator,
      uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 7 września 2006 r.,
      rozważywszy uwagi przedstawione:
      –        w imieniu Estager SA przez F. Genot‑Delbecque oraz N. Petrignet, avocates,
      –        w imieniu rządu francuskiego przez G. de Bergues’a oraz J.‑C. Gracię, działających w charakterze pełnomocników,
      –        w imieniu Komisji Wspólnot Europejskich przez J.‑F. Pasquiera oraz P. Aalto, działających w charakterze pełnomocników,
      po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 26 października 2006 r.,
      wydaje następujący
      Wyrok
      1        Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni rozporządzenia Rady (WE) nr 1103/97 z dnia 17 czerwca
         1997 r. w sprawie niektórych przepisów dotyczących wprowadzenia euro (Dz.U. L 162, str. 1) oraz rozporządzenia Rady (WE) nr 974/98
         z dnia 3 maja 1998 r. w sprawie wprowadzenia euro (Dz.U. L 139, str. 1).

      2        Wniosek ten został przedstawiony w ramach sporu zawisłego między Estager SA (zwaną dalej „Estager”) a receveur principal de
         la recette des douanes de Brive (zwanym dalej „biurem poboru”) w przedmiocie podniesienia przy przejściu na euro opłaty pobieranej
         od mąki, kaszy manny i drobnej kaszy pszenicznej dostarczanych lub wyrabianych w celu spożycia przez ludzi (zwanej dalej „opłatą”).

       Ramy prawne
       Uregulowania wspólnotowe
      3        Zgodnie z art. 1 rozporządzenia nr 1103/97:

      „Do celów niniejszego rozporządzenia:
      –        »akty prawne« oznaczają przepisy prawne, ustawowe, i administracyjne, decyzje sądowe, umowy, jednostronne akty prawne, instrumenty
         płatnicze inne niż banknoty i monety, oraz pozostałe instrumenty odnoszące skutek prawny,

      […]”.
      4        Artykuł 3 tego rozporządzenia stanowi:

      „Wprowadzenie euro nie skutkuje zmianą żadnego warunku aktu prawnego ani zwolnieniem z wykonania lub usprawiedliwieniem niewykonania
         jakiegokolwiek aktu prawnego i nie daje żadnej ze stron prawa do jednostronnej zmiany lub rozwiązania takiego aktu. Niniejszy
         przepis nie narusza ewentualnych ustaleń stron”.

      5        Artykuł 4 tego rozporządzenia stanowi:

      „1.      Kursy wymiany zostaną przyjęte jako jedno euro wyrażone w krajowych jednostkach pieniężnych każdego z uczestniczących państw
         członkowskich. Będą to liczby sześciocyfrowe.

      2.      Kursy wymiany nie będą zaokrąglane ani skracane w trakcie wymiany.
      3.      Kursy wymiany będą używane do wymiany pomiędzy jednostką euro i krajową jednostką pieniężną i vice versa. Kursy odwrotne ustalane
         na podstawie kursów wymiany nie będą stosowane.

      4.      Kwoty pieniężne, które mają zostać wymienione z jednej krajowej jednostki pieniężnej na inną, najpierw zostaną wymienione
         na kwotę pieniężną wyrażoną w jednostce euro, która to kwota może zostać zaokrąglona do nie mniej niż trzech miejsc po przecinku,
         a następnie zostaną wymienione na inną jednostkę pieniężną. Nie można stosować odmiennej metody obliczania, chyba że daje
         ona takie same wyniki”.

      6        Artykuł 5 rozporządzenia nr 1103/97 brzmi następująco:

      „Kwoty pieniężne, które mają zostać zapłacone lub rozliczone w trakcie zaokrąglania po wymianie na jednostkę euro zgodnie
         z art. 4, będą zaokrąglane w górę lub w dół do najbliższego centa. Kwoty pieniężne, które mają zostać zapłacone lub rozliczone
         i które są wymieniane na krajową jednostkę pieniężną, będą zaokrąglane w górę lub w dół do najbliższej podjednostki lub w wypadku
         braku podjednostki do najbliższej jednostki lub zgodnie z prawem krajowym lub praktyką do wielokrotności lub ułamka podjednostki
         lub krajowej jednostki pieniężnej. Jeżeli zastosowanie kursu wymiany daje wynik połowiczny, suma zostanie zaokrąglona w górę”.

      7        Artykuł 7 rozporządzenia nr 974/98 przewiduje, że zamiana walut wszystkich uczestniczących państw członkowskich na euro sama
         w sobie nie ma wpływu na zmianę denominacji aktów prawnych istniejących w dniu zamiany.

      8        Artykuł 14 tego rozporządzenia stanowi:

      „Odniesienia do krajowych jednostek monetarnych, które znajdują się w instrumentach prawnych, istniejących na koniec okresu
         przejściowego, powinny być czytane jako odniesienia do jednostek waluty krajowej, wzmianki takie będą odczytywane jako odniesienia
         do jednostki euro według odpowiednich kursów wymiany. Stosuje się odpowiednie zasady dotyczące zaokrąglania sum, ustanowione
         rozporządzeniem (WE) nr 1103/97”.

      9        Zgodnie z art. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 2866/98 z dnia 31 grudnia 1998 r. w sprawie kursów wymiany na euro walut państw
         członkowskich przechodzących na euro (Dz.U. L 359, str. 1) nieodwołalny kurs wymiany franka francuskiego na euro wynosi 1 EUR
         za 6,55957 FRF.

       Uregulowania krajowe
      10      Opłata została wprowadzona na mocy art. 1618f code général des impôts (francuskiego kodeksu podatkowego). Przed wprowadzeniem
         euro jej kwota była ustalona na 100 FRF na tonę mąki, kaszy manny lub drobnej kaszy pszenicznej.

      11      Artykuł 1 ust. 1 ustawy nr 2000‑517 z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie upoważnienia rządu do dostosowania w drodze rozporządzenia
         wartości w euro niektórych kwot wyrażonych we frankach w tekstach prawnych (JORF z dnia 16 czerwca 2000 r., str. 9063) przewiduje,
         że rząd jest uprawniony do wydania w drodze rozporządzenia przepisów koniecznych dla dostosowania w celu przejścia na euro
         niektórych kwot wyrażonych we frankach w tekstach prawnych.

      12      Wydane w wykonaniu tej ustawy ordonnance (rozporządzenie) nr 2000‑916 z dnia 19 września 2000 r. w sprawie dostosowania w drodze
         rozporządzenia wartości w euro niektórych kwot wyrażonych we frankach w tekstach prawnych (JORF z dnia 22 września 2000 r.,
         str. 14877) określiło kwotę opłaty na 16 EUR począwszy od dnia 1 stycznia 2002 r.

      13      Artykuł 1 tego rozporządzenia stanowi:

      „Zgodnie z art. 14 rozporządzenia [nr 974/98] kwoty wyrażone we frankach widniejące w tekstach prawnych […] zostają zastąpione
         z dniem 1 stycznia 2002 r. kwotami w euro, poprzez zastosowanie oficjalnych kursów wymiany i wspólnotowych reguł zaokrąglania

      […]”.
      14      Zgodnie ze sprawozdaniem dla prezydenta republiki dotyczącym rozporządzenia nr 2000‑916 (JORF z dnia 22 września 2000 r.,
         str. 14876):

      „Zgodnie z rozporządzeniami wspólnotowymi nr 1103/97 […] i nr 974/98 […] istniejące w tekstach prawnych odniesienia do krajowych
         jednostek pieniężnych należy począwszy od dnia 1 stycznia 2002 r. rozumieć jako odniesienia do euro, stosując oficjalny kurs
         wymiany 6,55957 [FRF] za 1 EUR, zaokrąglając do drugiego miejsca po przecinku.

      Wynik otrzymany przy zastosowaniu tych zasad będzie w pewnych przypadkach mało czytelny i trudny do zapamiętania, co powoduje
         w konsekwencji ryzyko, że teksty, w których widnieją oznaczenia pieniężne staną się trudniejsze do stosowania.

      Celem zachowania przejrzystości ustawodawstwa i ułatwienia w ten sposób jego stosowania, wydaje się zatem konieczne ustalenie
         kwot pieniężnych przewidzianych w niektórych tekstach na wartości wyrażone w liczbach całkowitych, w euro lub na wartości
         bardziej znaczące”.

      […]
      Zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, wydanym na podstawie upoważnienia [wynikającego z ustawy nr 2000‑517], należy postępować
         zgodnie z następującymi zasadami:

      Po pierwsze, jako że dostosowanie tekstów musi być uzasadnione troską o zachowanie ich czytelności, zmianie podlegają jedynie
         kwoty pieniężne, które w tym zakresie z trudem dają się pogodzić z wartościami mającymi dwa miejsca po przecinku.

      Pełne i proste stosowanie wspólnotowych zasad wymiany i zaokrąglania powinno pozostać zasadą, a dostosowania wyjątkiem. Wynika
         z tego, że kwoty wyrażone już w centymach nie podlegają co do zasady zmianie.

      […]
      Wszystkie te dostosowania wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2002 r., to jest z datą ostatecznego i pełnego zastąpienia franka
         przez euro.

      […]”.
       Postępowanie przed sądem krajowym i pytanie prejudycjalne
      15      Zważywszy, że stosowanie rozporządzeń nr 1103/97, 974/98 i 2866/98 powinno było skutkować ustaleniem kwoty opłaty na 15,24 EUR,
         a nie na 16 EUR, Estager, pismem z dnia 12 marca 2002 r. zażądała od biura poboru zwrotu części opłaty zapłaconej przez nią
         od 1 stycznia 2002 r.

      16      Decyzją z dnia 26 marca 2002 r. biuro poboru oddaliło wniosek o zwrot.

      17      W dniu 24 maja 2002 r. Estager wniosła skargę na biuro poboru do sądu krajowego, żądając zwrotu kwot, które uważała za niesłusznie
         pobrane.

      18      W tych okolicznościach tribunal de grande instance de Brive‑la‑Gaillarde postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do
         Trybunału z następującym pytaniem prejudycjalnym:

      „Czy przepisy rozporządzenia nr 2000‑916 […] odnoszące się do zastąpienia kwoty opłaty […] pobieranej od mąki, kaszy manny
         i drobnej kaszy pszenicznej, wynoszącej 100 [FRF], kwotą 16 EUR, są zgodne z rozporządzeniami wspólnotowymi dotyczącymi wprowadzenia
         euro?”.

       W przedmiocie pytania prejudycjalnego
      19      W pytaniu prejudycjalnym sąd krajowy zmierza w istocie do ustalenia, czy rozporządzenia nr 1103/97, 974/98 sprzeciwiają się
         uregulowaniu krajowemu, które w ramach operacji wymiany na euro kwot opłaty, takiej jak ta w sprawie przed sądem krajowym,
         podniosło ją do kwoty wyższej od tej, która wynikałaby ze stosowania zasad wymiany przewidzianych w tych rozporządzeniach.

      20      Celem udzielenia odpowiedzi na to pytanie należy odwołać się zarówno do brzmienia przepisów tych rozporządzeń, jak i do ich
         celu.

      21      W tym miejscu należy przypomnieć, że w pkt 30–34 wyroku z dnia 14 września 2004 r. w sprawie C‑19/03 Verbraucher‑Zentrale
         Hamburg, Rec. str. I‑8183, Trybunał rozważał już cele rozporządzenia nr 1103/97.

      22      Z badania tego wynika, że celem rozporządzenia jest zapewnienie przejścia na jedną walutę bez naruszania zobowiązań zaciągniętych
         już przez obywateli i przedsiębiorstwa. W tym kontekście motyw czwarty stwierdza, że „[…] uzyskanie takiej ustawowej pewności
         na wczesnym etapie umożliwi obywatelom i firmom kontynuowanie przygotowań w dobrych warunkach”. Zgodnie z motywem siódmym
         „[…] ogólnie uznawana zasada prawa stanowi, że wprowadzenie nowej waluty nie ma wpływu na ciągłość umów i innych instrumentów
         prawnych”. Ten sam motyw wyjaśnia, że celem przepisów rozporządzenia nr 1103/97 dotyczących owej ciągłości jest „zagwarantowanie
         ustawowej pewności i przejrzystości czynnikom ekonomicznym [podmiotom gospodarczym], zwłaszcza konsumentom […]”. Artykuł 3
         zdanie pierwsze rozporządzenia nr 1103/97 stanowi, że „wprowadzenie euro nie skutkuje zmianą żadnego warunku [zmianą treści]
         aktu prawnego ani zwolnieniem z wykonania lub usprawiedliwieniem niewykonania jakiegokolwiek aktu prawnego i nie daje żadnej
         ze stron prawa do jednostronnej zmiany lub rozwiązania takiego aktu” (ww. wyrok w sprawie Verbraucher‑Zentrale Hamburg, pkt 31).

      23      Ponadto należy przypomnieć, że zgodnie z art. 7 rozporządzenia nr 974/98 „[z]amiana walut wszystkich uczestniczących państw
         członkowskich na euro sama w sobie nie ma wpływu na zmianę denominacji instrumentów prawnych istniejących w dniu zamiany”.

      24      W celu rozporządzenia, jakim jest neutralne przejście na euro, mieści się również określenie zasad dotyczących operacji wymiany.
         Dążenie bowiem do możliwie jak największej neutralności tych operacji, w odniesieniu zarówno do obywateli, jak i do przedsiębiorstw,
         zakłada, zgodnie z treścią motywu dwunastego rozporządzenia nr 1103/97, zapewnienie „wysokiego stopnia dokładności w operacjach
         wymiany”. Artykuł 4 ust. 1 tego rozporządzenia przewiduje również, że kursy wymiany powinny być wyrażane jako „liczby sześciocyfrowe”.
         Ten sam artykuł stanowi w ust. 2, że „kursy wymiany nie będą zaokrąglane ani skracane w trakcie wymiany”, a w ust. 3, że „kursy
         odwrotne ustalane na podstawie kursów wymiany nie będą stosowane”, przy czym ten ostatni przepis ma na celu, zgodnie z motywem
         dziesiątym rozporządzenia, uniknięcie „poważnych niedokładności, zwłaszcza w wypadku dużych kwot” (ww. wyrok w sprawie Verbraucher‑Zentrale
         Hamburg, pkt 32).

      25      Zasada ciągłości instrumentów prawnych oraz cel neutralności przejścia na euro stosują się to „treści” lub do „denominacji”
         „instrumentów prawnych” w rozumieniu rozporządzeń nr 1103/97 i 974/98.

      26      Nie powinno być wątpliwości, że kwota opłaty, takiej jak ta w sprawie przed sądem krajowym, stanowi „treść aktu prawnego”
         w rozumieniu art. 3 rozporządzenia nr 1103/97.

      27      Należy zatem zbadać, czy rozporządzenia nr 1103/97 i 974/98 sprzeciwiają się uregulowaniu krajowemu, które w ramach przejścia
         na euro dokonało jednocześnie wymiany na euro i podniesienia kwoty tej opłaty.

      28      W sprawie przed sądem krajowym jest bezsporne, że wydając rozporządzenie nr 2000‑916 ustawodawca francuski zamierzał zastosować
         do określenia kwoty opłaty uregulowania wspólnotowe dotyczące wprowadzenia euro.

      29      W istocie, jak to wynika zarówno ze sprawozdania dla prezydenta republiki dotyczącego rozporządzenia nr 2000‑916, jak i z jasnego
         brzmienia jego art. 1 ust. 1, rozporządzenie to ma na celu, poprzez zastosowanie rozporządzeń nr 1103/97 i 974/98 oraz oficjalnego
         kursu wymiany, zastąpienie z dniem 1 stycznia 2002 r. kwot wyrażonych we frankach francuskich, znajdujących się w aktach prawnych,
         kwotami wyrażonymi w euro.

      30      Ze sprawozdania tego oraz z art. 2 rozporządzenia 2000‑916 wynika również, że w celu zachowania przejrzystości ustawodawstwa
         i ułatwienia w ten sposób jego stosowania, przedmiotem pewnych przepisów tego rozporządzenia jest dostosowanie niektórych
         kwot wyrażonych w euro, wynikających z zastosowania wspólnotowych zasad wymiany, o których mowa w art. 1 tego rozporządzenia.

      31      W uwagach na piśmie rząd francuski i Komisja Wspólnot Europejskich nie kwestionują, że miało rzeczywiście miejsce podniesienie
         kwoty opłaty, ponieważ zarówno oni, jak i Estager zgodni są, że ścisłe stosowanie, po pierwsze, kursu wymiany franka francuskiego
         na euro nieodwołalnie określonego w art. 1 rozporządzenia nr 2866/98, jak również po drugie, zasad zaokrąglania przewidzianych
         w art. 5 rozporządzenia nr 1103/97, powinno prowadzić do ustalenia tej kwoty na 15,24 EUR, a nie na 16 EUR.

      32      O ile jest prawdą, jak to podnosi rząd francuski, że rozporządzenia nr 1103/97 i 2866/98 nie ograniczyły w żaden sposób kompetencji
         podatkowej państw członkowskich i ich prawa do podnoszenia kwot stosowanych przez nie opłat, o tyle jednak wymiana na euro
         kwoty takiej opłaty powinna w okolicznościach takich jak te w sprawie przed sądem krajowym zostać dokonana z poszanowaniem
         przepisów rozporządzenia nr 1103/97 oraz zasady ciągłości instrumentów prawnych oraz celu neutralności przejścia na euro.

      33      Wynikają z tego w szczególności wymogi pewności prawa i przejrzystości, które umożliwiają ochronę uzasadnionych oczekiwań
         podmiotów gospodarczych w ramach wprowadzania euro. Jak bowiem wynika z motywu siódmego rozporządzenia nr 1103/97, celem postanowień
         dotyczących ciągłości umów i innych instrumentów prawnych jest zagwarantowanie ustawowej pewności i przejrzystości podmiotom
         gospodarczym.

      34      Wynika stąd, że jeśli dokonuje się jednocześnie wymiany na euro i podniesienia kwoty opłaty, jak to ma miejsce w sprawie przed
         sądem krajowym, państwo członkowskie powinno zadbać o to, by zostały zagwarantowane pewność prawa i przejrzystość względem
         podmiotów gospodarczych.

      35      Przestrzeganie tych wymogów zakłada w szczególności, że podmioty te mogą odróżnić jednoznacznie w spornych tekstach prawnych
         decyzję władz państwa członkowskiego o podniesieniu kwoty opłaty od operacji wymiany tej kwoty na euro.

      36      Do sądu krajowego należy zbadanie, czy było tak w sprawie przed nim zawisłej.

      37      Mając na względzie wszystkie powyższe rozważania, na pytanie prejudycjalne należy udzielić odpowiedzi, że rozporządzenia nr 1103/97
         oraz nr 974/98 należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwiają się one uregulowaniu krajowemu, które w ramach operacji
         wymiany na euro kwot opłaty, takiej jak ta w sprawie przed sądem krajowym, podniosło ją do wyższej kwoty od tej, która wynikałaby
         ze stosowania zasad wymiany przewidzianych w tych rozporządzeniach, chyba że podniesienie to jest zgodne z wymogami pewności
         prawa i przejrzystości, które są zagwarantowane przez te rozporządzenia, co oznacza, iż sporne teksty ustawodawcze umożliwiają
         jasne odróżnienie decyzji władz państwa członkowskiego o podniesieniu tej kwoty od operacji jej wymiany na euro. Do sądu krajowego
         należy zbadanie, czy było tak w sprawie przed nim zawisłej.

       W przedmiocie kosztów
      38      Dla stron postępowania przed sądem krajowym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej
         przed tym sądem, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi,
         inne niż poniesione przez strony postępowania przed sądem krajowym, nie podlegają zwrotowi.

      Z powyższych względów Trybunał (druga izba) orzeka, co następuje:
      Rozporządzenia Rady (WE) nr 1103/97 z dnia 17 czerwca 1997 r. w sprawie niektórych przepisów dotyczących wprowadzenia euro
            oraz nr 974/98 z dnia 3 maja 1998 r. w sprawie wprowadzenia euro należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwiają się one
            uregulowaniu krajowemu, które w ramach operacji wymiany na euro kwot opłaty od mąki, kaszy manny i drobnej kaszy pszenicznej
            dostarczanych lub wyrabianych w celu spożycia przez ludzi, takiej jak ta w sprawie przed sądem krajowym, podniosło ją do wyższej
            kwoty od tej, która wynikałaby ze stosowania zasad wymiany przewidzianych w tych rozporządzeniach, chyba że podniesienie to
            jest zgodne z wymogami pewności prawa i przejrzystości, które są zagwarantowane przez te rozporządzenia, co oznacza, iż sporne
            teksty ustawodawcze umożliwiają jasne odróżnienie decyzji władz państwa członkowskiego o podniesieniu tej kwoty od operacji
            jej wymiany na euro. Do sądu krajowego należy zbadanie, czy było tak w sprawie przed nim zawisłej.
      Podpisy
      * Język postępowania: francuski.


title: Wyrok Trybunału (ósma izba) z dnia 9 października 2008 r. # Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Niderlandów. # Uchybienie zobowiązaniom państw członkowskich - Dyrektywa 2002/22/WE - Komunikacja elektroniczna - Wspólny europejski numer alarmowy - Lokalizacja osoby wywołującej - Brak transpozycji w przewidzianym terminie. # Sprawa C-230/07.

text:
      Wyrok Trybunału (ósma izba) z dnia 9 października 2008 r. – Komisja przeciwko Niderlandom
      (sprawa C‑230/07)
      Uchybienie zobowiązaniom państw członkowskich – Dyrektywa 2002/22/WE – Komunikacja elektroniczna – Wspólny europejski numer alarmowy – Lokalizacja osoby wywołującej – Brak transpozycji w przewidzianym terminie
      Państwa członkowskie – Zobowiązania – Wykonanie dyrektyw – Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego – Względy uzasadniające – Niedopuszczalność (art. 226 WE) (por. pkt 16–21)
      Przedmiot

               Uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego – Nieustanowienie w wyznaczonym terminie przepisów niezbędnych w celu zastosowania
                  się do art. 26 ust. 3 dyrektywy 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej
                  i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników (dyrektywa o usłudze powszechnej) (Dz.U. L 108,
                  s. 51)

            Sentencja

                  1)

                  	Nie udostępniając, w zakresie w jakim jest to technicznie możliwe, organom interweniującym w przypadkach niecierpiących zwłoki
                     informacji o miejscu przebywania osoby wywołującej w odniesieniu do wywołań wspólnego europejskiego numeru alarmowego 112
                     Królestwo Niderlandów uchybiło zobowiązaniom, które na nim ciążą na mocy art. 26 ust. 3 dyrektywy 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego
                     i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw
                     użytkowników (dyrektywa o usłudze powszechnej)

                  2)

                  	Królestwo Niderlandów zostaje obciążone kosztami postępowania.

                  3)

                  	Republika Litewska pokrywa własne koszty.


title: Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 24 maja 2005 r. # Republika Francuska przeciwko Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej. # Produkty kosmetyczne - Testy na zwierzętach - Dyrektywa 2003/15/WE - Stwierdzenie częściowej nieważności - Artykuł 1 pkt 2 - Nierozerwalność - Niedopuszczalność. # Sprawa C-244/03.

text:
      Sprawa C‑244/03
      Republika Francuska
      przeciwko
      Parlamentowi Europejskiemu
      i
      Radzie Unii Europejskiej
      Produkty kosmetyczne – Testy na zwierzętach – Dyrektywa 2003/15/WE – Stwierdzenie nieważności w części – Artykuł 1 pkt 2 – Nierozerwalność – Niedopuszczalność
      Opinia rzecznika generalnego L.A. Geelhoeda przedstawiona w dniu 17 marca 2005 r.  I‑0000
      Wyrok Trybunału (wielka izba) z dnia 24 maja 2005 r.  I‑0000
      Streszczenie wyroku
      Skarga o stwierdzenie nieważności – Przedmiot – Stwierdzenie nieważności w części –Przesłanka – Możliwość oddzielenia zaskarżonych
            przepisów – Kryterium obiektywne – Niespełnienie przesłanki – Niedopuszczalność
      (art. 230 WE; dyrektywa 2003/15 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 1 pkt 1 i 2)
      Stwierdzenie nieważności części wspólnotowego aktu prawnego jest możliwe jedynie, w przypadku gdy elementy, o których stwierdzenie
         nieważności się wnosi, mogą zostać oddzielone od reszty aktu. Ten wymóg rozdzielności nie jest spełniony, jeśli konsekwencją
         stwierdzenia nieważności części aktu jest zmiana jego istoty. Kwestia, czy stwierdzenie nieważności w części powoduje taki
         skutek, stanowi kryterium obiektywne, nie zaś subiektywne, powiązane z polityczną wolą organu, który przyjął sporny akt.

      Zatem za niedopuszczalną należy uznać skargę państwa członkowskiego o stwierdzenie nieważności art. 1 pkt 2 dyrektywy 2003/15
         zmieniającej dyrektywę 76/768 w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do produktów kosmetycznych,
         w zakresie w jakim przepis ten dodaje w dyrektywie 76/768 art. 4a, którego przedmiotem jest w szczególności określenie warunków
         zakazu wprowadzania do obrotu produktów kosmetycznych zawierających składniki lub ich kombinacje testowane na zwierzętach,
         podczas gdy zostałby utrzymany w mocy art. 1 pkt 1 dyrektywy 2003/15, o którego stwierdzenie nieważności państwo członkowskie
         nie wniosło, nawet tytułem żądania ewentualnego, przewidujący skreślenie art. 4 ust. 1 lit. i) dyrektywy 76/768, którego przedmiot
         jest podobny i który, jak wynika z motywu osiemnastego dyrektywy 2003/15, miał zostać zastąpiony przez dodany art. 4a.

      Jako że art. 1 pkt 1 i art. 1 pkt 2 dyrektywy 2003/15 nie są przepisami możliwymi do oddzielenia, stwierdzenie nieważności
         w części, o którą wniosło państwo członkowskie, obiektywnie zmieniałoby samą istotę przyjętych przez ustawodawcę wspólnotowego
         przepisów dotyczących testów na zwierzętach przeprowadzanych do celów opracowywania produktów kosmetycznych.

      (por. pkt 12–16, 20, 21)
WYROK TRYBUNAŁU (wielka izba)
      z dnia 24 maja 2005 r.(*)

      Produkty kosmetyczne – Testy na zwierzętach – Dyrektywa 2003/15/WE – Stwierdzenie nieważności w części – Artykuł 1 pkt 2 – Nierozerwalność – Niedopuszczalność
      W sprawie C‑244/03
      mającej za przedmiot skargę o stwierdzenie nieważności na podstawie art. 230 WE, wniesioną w dniu 3 czerwca 2003 r.,
      Republika Francuska, początkowo reprezentowana przez F. Alabrune’a, C. Lemaire’a i G. de Bergues’a, następnie przez G. de Bergues’a, J.L. Florenta
         i D. Petrauscha, działających w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,

      strona skarżąca,
      przeciwko
      Parlamentowi Europejskiemu, reprezentowanemu początkowo przez J.L. Rufasa Quintanę i M. Moore’a, następnie przez M. Moore’a i K. Bradleya, działających
         w charakterze pełnomocników, z adresem do doręczeń w Luksemburgu,

      i
      Radzie Unii Europejskiej, reprezentowanej przez J.P. Jacquégo i M.C. Giorgi Fort, działających w charakterze pełnomocników,

      strona pozwana,
      TRYBUNAŁ (wielka izba),
      w składzie: V. Skouris, prezes, P. Jann i C.W.A. Timmermans, prezesi izb, C. Gulmann, A. La Pergola, J.P. Puissochet, R. Schintgen,
         K. Schiemann (sprawozdawca), J. Makarczyk, P. Kūris, U. Lõhmus, E. Levits i A. Ó Caoimh, sędziowie,

      rzecznik generalny: L.A. Geelhoed,
      sekretarz: K. Sztranc, administrator,
      uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 18 stycznia 2005 r.,
      po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 17 marca 2005 r.,
      wydaje następujący
      Wyrok
      1       Republika Francuska wnosi w skardze o stwierdzenie nieważności art. 1 pkt 2 dyrektywy 2003/15/WE Parlamentu Europejskiego
         i Rady z dnia 27 lutego 2003 r. zmieniającej dyrektywę Rady 76/768/EWG w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich
         odnoszących się do produktów kosmetycznych (Dz.U. L 66, str. 26) w zakresie, w jakim przepis ten (zwany dalej „zaskarżonym
         przepisem”) dodaje w dyrektywie 76/768/EWG art. 4a.

      2       Artykuł 4a (zwany dalej „spornym przepisem”) ma następujące brzmienie:
      „1.      Bez uszczerbku dla zobowiązań ogólnych, wynikających z art. 2, państwa członkowskie zabraniają:
      a)      obrotu produktami kosmetycznymi, których produkt końcowy, w celu spełnienia wymogów niniejszej dyrektywy, podlegał testom
         na zwierzętach przy użyciu metod innych niż metody alternatywne, mimo że takie metody alternatywne zostały uznane i przyjęte
         na poziomie wspólnotowym w poszanowaniu rozwoju metod uznawalności w ramach OECD;

      b)      obrotu produktami kosmetycznymi zawierającymi składniki lub ich kombinacje, które, w celu spełnienia wymogów niniejszej dyrektywy,
         były testowane na zwierzętach przy zastosowaniu metod innych niż metody alternatywne, mimo że takie metody alternatywne zostały
         uznane i przyjęte na poziomie wspólnotowym w poszanowaniu rozwoju metod uznawalności w ramach OECD;

      c)      prowadzenia na ich terytorium, w celu spełnienia wymogów niniejszej dyrektywy, testów końcowych produktów kosmetycznych na
         zwierzętach;

      d)      prowadzenia na ich terytorium, w celu spełnienia wymogów niniejszej dyrektywy, testów na zwierzętach, dotyczących składników
         lub kombinacji składników produktów kosmetycznych, nie później niż do dnia zastąpienia takich testów przez jedną lub więcej
         zatwierdzonych metod alternatywnych, wymienionych w załączniku V do dyrektywy Rady 67/548/EWG z dnia 27 czerwca 1967 r. w sprawie
         zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do klasyfikacji, pakowania i etykietowania
         substancji niebezpiecznych […] lub w załączniku IX do niniejszej dyrektywy.

      Komisja ustali treść załącznika IX nie później niż do dnia 11 września 2004 r., działając zgodnie z procedurą, określoną w art. 10
         ust. 2, oraz po konsultacji z Komitetem Naukowym ds. Produktów Kosmetycznych i Produktów Nieżywnościowych Przeznaczonych dla
         Konsumentów (SCCNFP).

      2.      Komisja, po konsultacji z SCCNFP i Europejskim Centrum ds. Uznawania Metod Alternatywnych (ECVAM) oraz w poszanowaniu rozwoju
         metod uznawalności w ramach OECD, ustali harmonogram wprowadzania w życie przepisów ust. 1 lit. a), b) i d), w tym terminy
         wygaśnięcia możliwości stosowania różnorodnych testów. Harmonogram ten będzie podany do publicznej wiadomości nie później
         niż do dnia 11 września 2004 r. oraz zostanie przesłany do Parlamentu Europejskiego i Rady. Okres wprowadzenia tych zasad
         jest ograniczony do najwyżej sześciu lat od dnia wejścia w życie dyrektywy 2003/15/WE w zakresie jej ust. 1 lit. a), b) i d).

      2.1.      W odniesieniu do testów dotyczących toksyczności powtórnej dawki, toksyczności reprodukcyjnej i toksykokinetyki, dla których
         nie istnieją jeszcze metody alternatywne, okres wprowadzenia przepisów z ust. 1 lit. a), b) i d) zostaje ustalony na najwyżej
         10 lat od wejścia w życie dyrektywy 2003/15/WE.

      2.2.      Komisja bada możliwe trudności techniczne w dostosowywaniu się do zakazu dotyczącego testów, w szczególności związanych z toksycznością
         powtórnej dawki, toksycznością reprodukcyjną i toksykokinetyką, dla których nie istnieją jeszcze metody alternatywne. Informacja
         o częściowych i końcowych wynikach tych badań jest przedstawiana w rocznych sprawozdaniach, przedstawianych zgodnie z art. 9.

      Na podstawie tych rocznych sprawozdań harmonogram ustalony zgodnie z ust. 2 może zostać skorygowany w granicach terminu sześcioletniego,
         określonego w ust. 2, i dziesięcioletniego, określonego w ust. 2.1, po konsultacji z instytucjami określonymi w ust. 2.

      2.3.      Komisja bada postęp i zgodność z terminami ostatecznymi, a także możliwe trudności techniczne związane z dostosowaniem się
         do zakazu. Informacja o częściowych i końcowych wynikach badań Komisji powinna stać się częścią rocznych sprawozdań, przedstawianych
         na podstawie art. 9. Jeśli w wyniku tych badań zostanie stwierdzone, najpóźniej na dwa lata przed terminem określonym w ust. 2.1,
         że z przyczyn technicznych jeden lub kilka testów określonych w ust. 2.1 nie można zastąpić zatwierdzonymi testami alternatywnymi
         przed upływem okresu określonego w ust. 2.1, Komisja powiadomi o tym Parlament Europejski i Radę oraz prześle im projekt aktu
         prawnego, zgodnie z art. 251 traktatu.

      2.4.      W wyjątkowych okolicznościach, w przypadku gdy powstaną poważne obawy dotyczące bezpieczeństwa istniejącego składnika kosmetycznego,
         państwo członkowskie może zwrócić się do Komisji o odstępstwo od ust. 1. Wniosek taki zawiera ocenę sytuacji oraz wskazuje
         niezbędne środki. Na tej podstawie Komisja może, po konsultacji z SCCNFP, w drodze uzasadnionej decyzji, upoważnić do takiego
         odstępstwa zgodnie z procedurą określoną w art. 10 ust. 2. Upoważnienie takie określa warunki związane z odstępstwem, w zakresie
         szczególnych celów, czasu trwania oraz sposobu powiadomienia o wynikach.

      Odstępstwo może być przyznane jedynie wówczas, gdy:
      a)      składnik jest w powszechnym użyciu i nie może być zastąpiony innym składnikiem o podobnym działaniu;
      b)      uwzględniony jest szczególny problem zdrowia ludzkiego, a potrzeba przeprowadzenia testów na zwierzętach jest uzasadniona
         oraz potwierdzona przez szczegółowy protokół badań, zgłaszany jako podstawa do wydania oceny.

      […]”.
      3       Artykuł 1 pkt 1 dyrektywy 2003/15 przewiduje skreślenie art. 4 ust. 1 lit. i) dyrektywy 76/768. Artykuł 4 ust. 1 lit. i),
         dodany do dyrektywy 76/768 na mocy dyrektywy Rady 93/35/EWG z dnia 14 czerwca 1993 r. zmieniającej po raz szósty dyrektywę
         76/768/EWG (Dz.U. L 151, str. 32), stanowił:

      „Nie naruszając ogólnych obowiązków wynikających z art. 2, państwa członkowskie zabraniają wprowadzania do obrotu produktów
         kosmetycznych, które zawierają:

      […]
      i)      składniki lub kombinacje składników testowane na zwierzętach po dniu 1 stycznia 1998 r. w celu spełnienia wymogów niniejszej
         dyrektywy.

      Jeżeli postęp w rozwoju zadowalających metod zastępujących testowanie na zwierzętach jest niewystarczający, w szczególności
         w przypadkach, gdy pomimo wszelkich możliwych wysiłków alternatywne metody testowania nie zostały potwierdzone naukowo jako
         zapewniające równoważny poziom ochrony konsumenta, biorąc pod uwagę wytyczne OECD dla testów toksyczności, do dnia 1 stycznia
         1997 r. Komisja przedstawi projekt środków zmierzających do odroczenia terminu wprowadzenia w życie niniejszego przepisu na
         dostateczny okres, jednakże nie krótszy niż dwa lata, zgodnie z procedurą ustanowioną w art. 10. […]

      […]”.
      4       Termin wejścia w życie powyższego przepisu został pierwotnie odroczony do dnia 30 czerwca 2000 r., a następnie do dnia 30 czerwca
         2002 r., na mocy odpowiednio dyrektywy Komisji 97/18/WE z dnia 17 kwietnia 1997 r. (Dz.U. L 114, str. 43) i dyrektywy Komisji
         2000/41/WE z dnia 19 czerwca 2000 r. (Dz.U. L 145, str. 25).

      5       Zgodnie z motywem osiemnastym dyrektywy 2003/15 „[p]rzepisy dyrektywy 93/35/EWG zakazujące obrotu produktami kosmetycznymi
         zawierającymi składniki lub ich kombinacje testowane na zwierzętach powinny być zastąpione przepisami niniejszej dyrektywy.
         Dla zagwarantowania pewności prawnej należy zatem stosować art. 1 ust. 1 niniejszej dyrektywy z mocą od dnia 1 lipca 2002 r.,
         stosując zasadę uprawnionych [uzasadnionych] oczekiwań”.

      6       Artykuł 4 akapit drugi dyrektywy 2003/15 stanowi, że jej art. 1 pkt 1 stosuje się od dnia 1 lipca 2002 r.
       W przedmiocie skargi
      7       Republika Francuska podnosi pięć zarzutów na poparcie skargi. Utrzymuje przede wszystkim, że sporny przepis narusza zasadę
         pewności prawa. Tytułem ewentualnym twierdzi, że przepis ten pozostaje w sprzeczności z wolnością wykonywania zawodu oraz
         z zasadami proporcjonalności, ostrożności i niedyskryminacji. Republika Francuska wnosi również o obciążenie pozwanych kosztami
         postępowania.

      8       Parlament i Rada kwestionują zarówno dopuszczalność, jak i zasadność skargi i wnoszą o jej odrzucenie lub, ewentualnie, oddalenie
         oraz obciążenie skarżącej kosztami postępowania.

      9       Zdaniem Parlamentu, art. 1 dyrektywy 2003/15, w zakresie, w jakim przewiduje w pkt 1 zniesienie dotychczasowego zakazu wprowadzania
         do obrotu ustanowionego dotąd w art. 4 ust. 1 lit. i) dyrektywy 76/768, a w pkt 2 zastąpienie tego zakazu przez system zakazów
         sformułowanych w spornym przepisie, stanowi niepodzielną całość. Zadośćuczynienie żądaniu skarżącej dotyczącemu stwierdzenia
         nieważności w części oznaczałoby stanowienie prawa za pomocą orzeczenia sądowego. Parlament podkreśla w tym względzie, że
         część dyrektywy 2003/15 odnosząca się do testów na zwierzętach jest rezultatem ogólnego kompromisu uzyskanego w ramach komitetu
         pojednawczego w wyniku wyjątkowo trudnych i delikatnych negocjacji między Radą, Komisją a Parlamentem. W opinii Parlamentu
         oczywiste jest – zwłaszcza w świetle kontekstu prawnego, w jaki wpisuje się zaskarżony przepis – że art. 1 pkt 1 dyrektywy
         2003/15 nie zostałby nigdy zatwierdzony bez jednoczesnego przyjęcia spornego przepisu, tak że te dwa przepisy tworzą nierozerwalną
         całość.

      10     W toku rozprawy Rada wskazała, że podziela stanowisko Parlamentu co do niemożności zadośćuczynienia żądaniu stwierdzenia nieważności
         w części. Jej zdaniem, takie stwierdzenie nieważności naruszałoby bowiem istotę dyrektywy 2003/15 oraz zasadnicze cele realizowane
         przez ustawodawcę wspólnotowego, wprowadzając system diametralnie sprzeczny z tymi celami.

      11     Rząd francuski utrzymuje, że możliwe jest oddzielenie zaskarżonego przepisu od innych przepisów dyrektywy 2003/15, które nadal
         wywoływałyby skutki prawne. Dotyczy to zarówno przepisów tej dyrektywy odnoszących się do bezpieczeństwa produktów kosmetycznych
         i informowania konsumentów, jak i jej art. 1 pkt 1 przewidującego skreślenie art. 4 ust. 1 lit. i) dyrektywy 76/768 ze skutkiem
         od dnia 30 czerwca 2002 r.

      12     Należy w tym względzie przypomnieć, że jak wynika z utrwalonego orzecznictwa, stwierdzenie nieważności części wspólnotowego
         aktu prawnego jest możliwe jedynie, w przypadku gdy elementy, o których stwierdzenie nieważności się wnosi, mogą zostać oddzielone
         od reszty aktu (zob. w szczególności wyroki: z dnia 10 grudnia 2002 r. w sprawie C‑29/99 Komisja przeciwko Radzie, Rec. str. I‑11221,
         pkt 45 i 46, z dnia 21 stycznia 2003 r. w sprawie C‑378/00 Komisja przeciwko Parlamentowi i Radzie, Rec. str. I‑937, pkt 30
         oraz z dnia 30 września 2003 r. w sprawie C‑239/01 Niemcy przeciwko Komisji, Rec. str. I‑10333, pkt 33).

      13     Podobnie Trybunał wielokrotnie orzekł, iż ten wymóg rozdzielności nie jest spełniony, jeśli konsekwencją stwierdzenia nieważności
         części aktu jest zmiana jego istoty (wyrok z dnia 31 marca 1998 r. w sprawach połączonych C‑68/94 i C‑30/95 Francja i in.
         przeciwko Komisji, Rec. str. I‑1375, pkt 257 oraz ww. wyroki w sprawach: Komisja przeciwko Radzie, pkt 46 i Niemcy przeciwko
         Komisji, pkt 34).

      14     Prawdą jest, że – jak przypomina rząd francuski – Trybunał orzekł w odniesieniu do rozporządzenia wykonawczego przyjętego
         przez Komisję, iż kwestia, czy stwierdzenie nieważności w części powoduje zmianę istoty zaskarżonego aktu, stanowi kryterium
         obiektywne, nie zaś subiektywne, powiązane z polityczną wolą organu, który przyjął sporny akt (ww. wyrok w sprawie Niemcy
         przeciwko Komisji, pkt 37).

      15     W niniejszej sprawie należy jednakże uznać, że stwierdzenie nieważności zaskarżonego przepisu, przy równoczesnym utrzymaniu
         art. 1 pkt 1 dyrektywy 2003/15, obiektywnie zmieniałoby samą istotę przyjętych przez ustawodawcę wspólnotowego przepisów dotyczących
         testów na zwierzętach przeprowadzanych do celów opracowywania produktów kosmetycznych, które to przepisy stanowią ponadto
         jedną z podstawowych osi powołanej dyrektywy.

      16     Celem spornego przepisu, którego powody przyjęcia zostały przedstawione w dziesięciu pierwszych motywach dyrektywy 2003/15,
         jest – jak wynika z jej motywu osiemnastego – „zastąpienie” art. 4 ust. 1 lit. i) dyrektywy 76/768.

      17     Mając częściowo ten sam przedmiot, a mianowicie określenie warunków zakazu obrotu produktami kosmetycznymi zawierającymi składniki
         lub ich kombinacje testowane na zwierzętach, te dwa przepisy, jak słusznie zauważył Parlament, nie mogły współistnieć. Uchylenie
         starego przepisu stanowi w tym przypadku konsekwencję przyjęcia nowego; fakt ten znalazł wyraz w motywie osiemnastym dyrektywy
         2003/15.

      18     Co więcej, związek istniejący między spornym przepisem a przepisem nim zastąpionym został również podkreślony w motywie czwartym
         dyrektywy 2003/15, który przewiduje, że „[z]godnie z dyrektywą 86/609/EWG oraz dyrektywą 93/35/EWG niezbędne jest dążenie
         do wyeliminowania doświadczeń na zwierzętach przy testowaniu produktów kosmetycznych i doprowadzenie do zakazu takich doświadczeń
         na terytorium państw członkowskich”.

      19     Wobec powyższego należy uznać, że dodanie spornego przepisu w dyrektywie 76/768 i skreślenie jej art. 4 ust. 1 lit. i) tworzą
         nierozerwalną całość.

      20     Jako że nie jest więc możliwe oddzielenie zaskarżonego przepisu od art. 1 pkt 1 dyrektywy 2003/15, z faktu tego należy wywieść
         niemożność zadośćuczynienia żądaniu skarżącej dotyczącemu stwierdzenia nieważności w części.

      21     Ponieważ skarżąca nie wniosła, nawet tytułem żądania ewentualnego, o stwierdzenie nieważności art. 1 pkt 1, a podkreśliła
         natomiast w swej replice i powtórzyła w toku rozprawy, że takie żądanie oznaczałoby brak spójności jej działań oraz że nie
         dochodzi ona stwierdzenia nieważności tego przepisu, należy uznać, że skarga jest niedopuszczalna (zob. ww. wyroki w sprawach:
         Komisja przeciwko Radzie, pkt 45–51, Komisja przeciwko Parlamentowi i Radzie, pkt 29 i 30 oraz Niemcy przeciwko Komisji, pkt 33–38).

       W przedmiocie kosztów
      22     Zgodnie z art. 69 § 2 regulaminu kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ
         Parlament i Rada wniosły o obciążenie Republiki Francuskiej kosztami postępowania, a Republika Francuska przegrała sprawę,
         należy obciążyć ją kosztami postępowania.

      Z powyższych względów Trybunał (wielka izba) orzeka, co następuje:
      1)      Skarga zostaje odrzucona.
      2)      Republika Francuska zostaje obciążona kosztami postępowania.
      Podpisy
      * Język postępowania: francuski.


Wyrok Trybunału z dnia 22 stycznia 2002 r. # Canal Satélite Digital SL przeciwko Adminstración General del Estado, przy udziale Distribuidora de Televisión Digital SA (DTS). # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Tribunal Supremo - Hiszpania. # Dyrektywa 95/47/WE - Dyrektywa 83/189/EWG. # Sprawa C-390/99.


Wyrok Trybunału (druga izba) z dnia 8 czerwca 2000 r. # Commissioners of Customs and Excise przeciwko Midland Bank plc. # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: High Court of Justice, Queen's Bench Division (Divisional Court) - Zjednoczone Królestwo. # Podatek vat. # Sprawa C-98/98.