Wyrok Sądu pierwszej instancji (pierwsza izba w składzie powiększonym) z dnia 29 czerwca 1995 r. # Solvay SA przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich. # Konkurencja. # Sprawa T-30/91.


Wyrok Sądu pierwszej instancji (czwarta izba) z dnia 17 września 2003 r. # Classen Holding KG przeciwko Urzędowi Harmonizacji w ramach Rynku Wewnętrznego (znaki towarowe i wzory) (OHIM). # Wspólnotowy znak towarowy - Artykuły 59 i 78. # Sprawa T-71/02.


Wyrok Trybunału z dnia 15 lipca 1960 r. # Republika Włoska przeciwko Wysokiej Władzy EWWiS. # Sprawa 20-59.


Wyrok Trybunału z dnia 14 lutego 1984 r. # Rewe-Handelsgesellschaft Nord mbH i Rewe-Markt Herbert Kureit przeciwko Hauptzollämter Flensburg, Itzehoe i Lübeck-West. # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Finanzgericht Hamburg - Niemcy. # Sprawa 278/82.


Wyrok Trybunału z dnia 10 lipca 1980 r. # Procureur de la République i inni przeciwko Bruno Giry i Guerlain SA i inni. # Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Tribunal de grande instance de Paris - Francja. # Konkurencja. # Sprawy połączone 253/78 oraz 1 do 3/79.


Wyrok Trybunału (trzecia izba) z dnia 10 lipca 1986 r. # Boriello przeciwko Alain Darras i Dominique Tostain. # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Tribunal de police de Martigues - Francja. # Sprawa 95/84.


Wyrok Trybunału (druga izba) z dnia 28 kwietnia 1994 r. # Albert Hoorn przeciwko Landesversicherungsanstalt Westfalen. # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Sozialgericht Münster - Niemcy. # Sprawa C-305/92.


title: Wyrok Sądu pierwszej instancji (ósma izba) z dnia 8 października 2008 r. # Helkon Media AG przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich. # Klauzula arbitrażowa - Program wspierający rozwój, rozpowszechnianie i promocję europejskich utworów audiowizualnych (MEDIA Plus) - Wniosek o udzielenie wsparcia finansowego - Istnienie klauzuli arbitrażowej - Potrącenie - Niedopuszczalność. # Sprawa T-122/06.

text:
      Wyrok Sądu Pierwszej Instancji (ósma izba) z dnia 8 października 2008 r. – Helkon Media przeciwko Komisji
      (sprawa T‑122/06)
      Klauzula arbitrażowa – Program wspierający rozwój, rozpowszechnianie i promocję europejskich utworów audiowizualnych (MEDIA Plus) – Wniosek o udzielenie wsparcia finansowego – Istnienie klauzuli arbitrażowej – Potrącenie – Niedopuszczalność
      Postępowanie – Wniesienie sprawy do Sądu na podstawie klauzuli arbitrażowej – Zakwestionowanie ważności decyzji o potrąceniu (art. 230 WE, 238 WE, 249 WE; rozporządzenie Rady nr 1605/2002) (por. pkt 43–53)
      Przedmiot

               Skarga na podstawie art. 238 WE mająca na celu nakazanie Komisji zapłaty na rzecz skarżącej kwoty pieniężnej, do której zapłaty
                  Komisja jest zdaniem skarżącej zobowiązana na mocy umowy dotyczącej wspólnotowego wsparcia finansowego przyznanego projektowi
                  „Dark Blue World” (projekt 2002‑4212‑0103DI010006DE).

            Sentencja

                  1)

                  	Skarga zostaje odrzucona.

                  2)

                  	Helkon Media AG zostaje obciążona kosztami postępowania.


Wyrok Sądu pierwszej instancji (czwarta izba) z dnia 16 marca 1993 r. # David Blackman przeciwko Parlamentowi Europejskiemu. # Urzędnicy. # Sprawy połączone T-33/89 oraz T-74/89.


title: Wyrok Trybunału (pierwsza izba) z dnia 10 września 2009 r.#German Graphics Graphische Maschinen GmbH przeciwko Alice van der Schee.#Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Hoge Raad der Nederlanden - Niderlandy.#Upadłość - Stosowanie prawa państwa członkowskiego wszczęcia postępowania - Zastrzeżenie prawa własności - Położenie rzeczy.#Sprawa C-292/08.

text:
      Sprawa C‑292/08
      German Graphics Graphische Maschinen GmbH
      przeciwko
      Alice van der Schee, działającej w charakterze syndyka masy upadłościowej Holland Binding BV
      (wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnymzłożony przez Hoge Raad der Nederlanden)

      Upadłość – Stosowanie prawa państwa członkowskiego wszczęcia postępowania – Zastrzeżenie prawa własności – Położenie rzeczy
      Streszczenie wyroku
      1.        Współpraca sądowa w sprawach cywilnych – Jurysdykcja i wykonywanie orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych – Rozporządzenie
            nr 44/2001 – Uznawanie i wykonywanie orzeczeń – Decyzje w rozumieniu art. 25 ust 1, 2 rozporządzenia nr 1346/2000
      (rozporządzenia Rady: nr 1346/2000, art. 25 ust. 1, 2; nr 44/2001)
      2.        Współpraca sądowa w sprawach cywilnych – Jurysdykcja i wykonywanie orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych – Rozporządzenie
            nr 44/2001 – Zakres stosowania – Dziedziny wyłączone – Upadłość, układy i inne podobne postępowania – Zakres
      (rozporządzenia Rady: nr 1346/2000, art. 4 ust. 2 lit. b), art. 7 ust. 1; nr 44/2001, art. 1 ust. 2 lit. b))
      1.        Artykuł 25 ust. 2 rozporządzenia nr 1346/2000 w sprawie postępowania upadłościowego należy interpretować w ten sposób, że
         sformułowanie „jeżeli konwencja ta znajduje zastosowanie” oznacza, iż aby móc uznać, że przepisy rozporządzenia nr 44/2001
         w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych dotyczące uznawania
         i wykonywania orzeczeń znajdują zastosowanie do innych orzeczeń niż orzeczenia określone w art. 25 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000,
         należy uprzednio zbadać, czy orzeczenia te nie są wyłączone z przedmiotowego zakresu stosowania rozporządzenia nr 44/2001.

      Weryfikacja taka jest niezbędna, ponieważ nie jest wykluczone, że do orzeczeń, o których mowa w art. 25 ust. 2 rozporządzenia
         nr 1346/2000, a które nie są objęte zakresem stosowania tego rozporządzenia, należą również orzeczenia, które także nie są
         objęte zakresem stosowania rozporządzenia nr 44/2001. W związku z tym z treści art. 25 ust. 2 wynika, że zastosowanie rozporządzenia
         nr 44/2001 do orzeczenia w rozumieniu tego przepisu zależy od spełnienia przesłanki, zgodnie z którą orzeczenie to objęte
         jest zakresem stosowania tego ostatniego rozporządzenia. Wynika z tego, że jeżeli dane orzeczenie nie zostało wydane w sprawach
         cywilnych i handlowych lub jeżeli zastosowanie znajduje wyłączenie z zakresu stosowania rozporządzenia nr 44/2001 ustanowione
         w art. 1 tego rozporządzenia, rzeczone rozporządzenie nie może być stosowane.

      (por. pkt 17, 18, 20; pkt 1 sentencji)
      2.        Wyjątek przewidziany w art. 1 ust. 2 lit. b) rozporządzenia nr 44/2001 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych
         oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych w związku z art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000 w sprawie postępowania
         upadłościowego należy, uwzględniając art. 4 ust. 2 lit. b) tego ostatniego rozporządzenia, interpretować w ten sposób, że
         nie znajduje on zastosowania do powództwa sprzedawcy, którego podstawą jest zastrzeżenie prawa własności, wniesionego przeciwko
         nabywcy znajdującemu się w stanie upadłości, jeżeli rzecz objęta tym zastrzeżeniem prawa własności w chwili wszczęcia postępowania
         upadłościowego dotyczącego rzeczonego nabywcy znajduje się w państwie członkowskim wszczęcia postępowania.

      W istocie intensywność związku istniejącego pomiędzy takim powództwem a postępowaniem upadłościowym przesądza o tym, czy dane
         wyłączenie ma zastosowanie. Tymczasem jednak, ponieważ powództwo to ma wyłącznie zagwarantować wykonanie klauzuli zastrzeżenia
         prawa własności, związek ten nie wydaje się ani wystarczająco bezpośredni, ani dostatecznie ścisły, aby wykluczyć stosowanie
         rozporządzenia nr 44/2001. W konsekwencji powództwo takie stanowi niezależne powództwo, którego podstawą nie jest prawo w zakresie
         postępowań upadłościowych i które nie wymaga wszczęcia tego rodzaju postępowania ani podjęcia działań ze strony syndyka. Sam
         fakt, że syndyk jest stroną w sporze, nie wydaje się wystarczający, aby uznać, że postępowanie to jest postępowaniem bezpośrednio
         wynikającym z upadłości i blisko związanym z postępowaniem w sprawie likwidacji majątku.

      (por. pkt 29–33, 38; pkt 2 sentencji)
WYROK TRYBUNAŁU (pierwsza izba)
      z dnia 10 września 2009 r.(*)

      Upadłość – Stosowanie prawa państwa członkowskiego wszczęcia postępowania – Zastrzeżenie prawa własności – Położenie rzeczy
      W sprawie C‑292/08
      mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 234 WE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Hoge Raad
         der Nederlanden (Niderlandy) postanowieniem z dnia 20 czerwca 2008 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 2 lipca 2008 r.,
         w postępowaniu:

      German Graphics Graphische Maschinen GmbH
      przeciwko
      Alice van der Schee, działającej w charakterze syndyka masy upadłościowej Holland Binding BV,

      TRYBUNAŁ (pierwsza izba),
      w składzie: P. Jann (sprawozdawca), prezes izby, M. Ilešič, A. Tizzano, A. Borg Barthet i E. Levits, sędziowie,
      rzecznik generalny: P. Mengozzi,
      sekretarz: R. Grass,
      uwzględniając procedurę pisemną,
      rozważywszy uwagi przedstawione:
      –        w imieniu rządu niderlandzkiego przez C. Wissels oraz C. ten Dam, działające w charakterze pełnomocników,
      –        w imieniu rządu hiszpańskiego przez J. Lópeza‑Medela Basconesa, działającego w charakterze pełnomocnika,
      –        w imieniu rządu włoskiego przez I. Bruni, działającą w charakterze pełnomocnika, wspieraną przez W. Ferrante, avvocato dello
         Stato,

      –        w imieniu rządu Zjednoczonego Królestwa przez H. Walker oraz A. Henshawa, działających w charakterze pełnomocników,
      –        w imieniu Komisji Wspólnot Europejskich przez A.M. Rouchaud‑Joët oraz R. Troostersa, działających w charakterze pełnomocników,
      podjąwszy, po wysłuchaniu rzecznika generalnego, decyzję o rozstrzygnięciu sprawy bez opinii,
      wydaje następujący
      Wyrok
      1        Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 4 ust. 2 lit. b), art. 7 ust. 1 oraz art. 25 ust. 2
         rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego (Dz.U. L 160, s. 1) oraz
         art. 1 ust. 2 lit. b) rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń
         sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.U. 2001, L 12, s. 1).

      2        Wniosek ten został złożony w ramach sporu między German Graphics Graphische Maschinen GmbH (zwaną dalej „German Graphics”)
         oraz A. van der Schee, działającą w charakterze syndyka masy upadłościowej Holland Binding BV (zwanej dalej „Holland Binding”)
         dotyczącego wykonania postanowienia wydanego przez sąd niemiecki.

       Ramy prawne
      3        Artykuł 3 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000 stanowi:

      „Sądy państwa członkowskiego, na terytorium którego znajduje się główny ośrodek podstawowej działalności dłużnika, są właściwe
         dla wszczęcia postępowania upadłościowego. W przypadku spółek i osób prawnych domniemywa się, że głównym ośrodkiem ich podstawowej
         działalności jest siedziba określona w statucie, chyba że zostanie przeprowadzony dowód przeciwny”.

      4        Artykuł 4 ust. 1 i 2 lit. b) tego rozporządzenia stanowi:

      „1.      O ile niniejsze rozporządzenie nie stanowi inaczej, dla postępowania upadłościowego i jego skutków właściwe jest prawo państwa
         członkowskiego, w którym zostaje wszczęte postępowanie, określanego dalej jako »państwo wszczęcia postępowania«.

      2.      Prawo państwa wszczęcia postępowania określa przesłanki wszczęcia postępowania upadłościowego, sposób jego prowadzenia i ukończenia.
         W szczególności określa ono:

      […]
      b)      mienie wchodzące w skład masy oraz sposób postępowania z mieniem nabytym przez dłużnika po wszczęciu postępowania”.
      5        Artykuł 7 ust. 1 rzeczonego rozporządzenia stanowi:

      „Wszczęcie postępowania upadłościowego przeciwko kupującemu przedmiot majątkowy nie narusza praw sprzedawcy z tytułu zastrzeżenia
         własności, jeżeli przedmiot ten w chwili wszczęcia postępowania znajduje się na terytorium innego państwa członkowskiego niż
         państwo wszczęcia postępowania”.

      6        Zgodnie z art. 25 ust. 1 i 2 tego rozporządzenia:

      „1.      Orzeczenia dotyczące prowadzenia i ukończenia postępowania upadłościowego wydane przez sąd, którego orzeczenie o wszczęciu
         postępowania podlega uznaniu na podstawie art. 16, jak również zatwierdzony przez taki sąd układ również podlegają uznaniu
         bez dalszych formalności. Orzeczenia te podlegają wykonaniu na podstawie art. 31–51 (z wyłączeniem art. 34 ust. 2) Konwencji
         brukselskiej [z dnia 27 września 1968 r.] o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych
         [(Dz.U. 1972, L 299, s. 32)] w brzmieniu zmienionym konwencjami o przystąpieniu do tej konwencji [(zwanej dalej „konwencją
         brukselską”)].

      Przepisy akapitu 1 dotyczą również orzeczeń wydawanych bezpośrednio na podstawie postępowania upadłościowego i blisko [ściśle]
         z nim związanych, również jeżeli orzeczenia te wydawane są przez inny sąd.

      Przepisy akapitu 1 dotyczą również orzeczeń w sprawie zastosowania środków zabezpieczających, wydawanych po zgłoszeniu wniosku
         o wszczęcie postępowania upadłościowego.

      2.      Uznanie i wykonalność innych orzeczeń niż wymienione w ust. 1 podlega konwencji określonej w ust. 1, jeżeli konwencja ta znajduje
         zastosowanie”.

      7        Artykuł 1 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001 określa zakres stosowania tego rozporządzenia. Rzeczone rozporządzenie ma zastosowanie
         we wszystkich sprawach cywilnych i handlowych i nie obejmuje ono spraw podatkowych, celnych i administracyjnych.

      8        Artykuł 1 ust. 2 rozporządzenia nr 44/2001 stanowi:

      „Niniejszego rozporządzenia nie stosuje się do:
      […]
      b)      upadłości, układów i innych podobnych postępowań;
      […]”.
       Postępowanie przed sądem krajowym i pytania prejudycjalne
      9        German Graphics, spółka prawa niemieckiego w charakterze sprzedawcy zawarła umowę sprzedaży urządzeń z Holland Binding, spółką
         prawa niderlandzkiego, zawierającą zastrzeżenie prawa własności na jej rzecz.

      10      Postanowieniem z dnia 1 listopada 2006 r. Rechtbank Utrecht (Niderlandy) ogłosił upadłość Holland Binding i wyznaczył syndyka.

      11      Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2006 r. Landgericht Braunschweig (Niemcy) uznał wniesione przez German Graphics żądanie przyjęcia
         środków zabezpieczających w odniesieniu do niektórych urządzeń znajdujących się w pomieszczeniach Holland Binding, w Niderlandach.
         Podstawą tego żądania było rzeczone zastrzeżenie prawa własności.

      12      W dniu 18 grudnia 2006 r. voorzieningenrechter te Utrecht (sędzia sądu w Utrechcie orzekający w przedmiocie środków tymczasowych)
         stwierdził wykonalność postanowienia Landgericht Braunschweig. Nastepnie A. van der Schee, działająca w charakterze syndyka
         masy upadłościowej Holland Binding zaskarżyła to orzeczenie do Rechtbank Utrecht, który orzeczeniem z dnia 28 marca 2007 r.
         zmienił rzeczone postanowienie. German Graphics wniosła do Hoge Raad der Nederlanden skargę kasacyjną na orzeczenie Rechtbank
         Utrecht.

      13      Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2008 r. Hoge Raad der Nederlanden postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału
         z następującymi pytaniami prejudycjalnymi:

      „1)      Czy art. 25 ust. 2 rozporządzenia [nr 1346/2000] należy interpretować w ten sposób, że użyte tam sformułowanie »jeżeli konwencja
         ta [czyli rozporządzenie  nr 44/2001] znajduje zastosowanie« oznacza, iż należy uznać, że przepisy rozporządzenia  nr 44/2001
         dotyczące uznawania i wykonywania orzeczeń znajdują zastosowanie do innych orzeczeń niż określone w art. 25 ust. 1 rozporządzenia
         [nr 1346/2000] dopiero wówczas, gdy uprzednio zbadano, czy orzeczenia te zgodnie z art. 1 ust. 2 lit. b) rozporządzenia nr 44/2001
         nie są wyłączone z zakresu przedmiotowego stosowania tego rozporządzenia?

      2)      Czy art. 1 ust. 2 lit. b) rozporządzenia nr 44/2001 w związku z art. 7 ust. 1 rozporządzenia [nr 1346/2000] należy interpretować
         w ten sposób, że okoliczność, iż rzecz objęta zastrzeżeniem prawa własności w chwili wszczęcia postępowania upadłościowego
         dotyczącego nabywcy, znajduje się w państwie członkowskim, w którym postępowanie upadłościowe zostało wszczęte, ma taki skutek,
         że roszczenie zbywającego, którego podstawą jest to zastrzeżenie prawa własności, takie jak roszczenie German Graphics, należy
         uznać za roszczenie, które w rozumieniu art. 1 ust. 2 lit. b) rozporządzenia nr 44/2001 dotyczy upadłości, a zatem jest wyłączone
         z zakresu przedmiotowego stosowania tego rozporządzenia?

      3)      Czy w ramach pytania drugiego ma znaczenie to, że zgodnie z art. 4 ust. 2 lit. b) rozporządzenia [nr 1346/2000] prawo państwa
         członkowskiego, w którym zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, określa, jakie składniki mienia wchodzą w skład masy
         upadłości?”.

       W przedmiocie pytania pierwszego
      14      W pytaniu pierwszym sąd krajowy dąży w istocie do ustalenia, czy sąd właściwy w zakresie wykonania orzeczenia, zanim będzie
         mógł orzec o uznaniu orzeczenia w rozumieniu art. 25 ust. 2 rozporządzenia nr 1346/2000 na podstawie przepisów rozporządzenia
         nr 44/2001, powinien zbadać, czy rzeczone orzeczenie objęte jest zakresem stosowania tego ostatniego rozporządzenia.

      15      Uznawanie orzeczeń dotyczących postępowań upadłościowych jest uregulowane w art. 16–26 rozporządzenia nr 1346/2000. W tym
         kontekście przedmiotem art. 25 tego rozporządzenia jest w szczególności uznawanie i wykonalność innych orzeczeń niż orzeczenia
         dotyczące bezpośrednio wszczęcia postępowania upadłościowego.

      16      Rzeczony art. 25 odnosi się, po pierwsze, w ust. 1 akapit pierwszy do „orzecze[ń] dotycząc[ych] prowadzenia i ukończenia postępowania
         upadłościowego” oraz, po drugie, w ust. 1 akapity drugi i trzeci, do orzeczeń „wydawanych bezpośrednio na podstawie postępowania
         upadłościowego i blisko z nim związanych”, jak też do orzeczeń dotyczących niektórych środków zabezpieczających oraz w ust. 2
         do „innych orzeczeń niż wymienione w ust. 1 […], jeżeli konwencja ta [czyli konwencja brukselska] znajduje zastosowanie”.

      17      W rezultacie orzeczenia, o których mowa w art. 25 ust. 2 rozporządzenia nr 1346/2000, nie są objęte zakresem stosowania tego
         rozporządzenia. Ponadto nie jest wykluczone, że do orzeczeń tych należą orzeczenia, które nie są objęte zakresem stosowania
         rozporządzenia nr 1346/2000 ani rozporządzenia nr 44/2001. W związku z tym z treści art. 25 ust. 2 wynika, że zastosowanie
         rozporządzenia nr 44/2001 do orzeczenia w rozumieniu tego przepisu zależy od spełnienia przesłanki, zgodnie z którą orzeczenie
         to objęte jest zakresem stosowania tego ostatniego rozporządzenia.

      18      Wynika z tego, że jeżeli dane orzeczenie nie zostało wydane w sprawach cywilnych i handlowych lub jeżeli zastosowanie znajduje
         wyłączenie z zakresu stosowania rozporządzenia nr 44/2001 ustanowione w art. 1 tego rozporządzenia, rzeczone rozporządzenie
         nie może być stosowane.

      19      Wobec tego sąd właściwy w zakresie wykonania orzeczenia przed uznaniem orzeczenia nieobjętego zakresem stosowania rozporządzenia
         nr 1346/2000 powinien, zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 44/2001, zbadać, czy dane orzeczenie jest objęte zakresem stosowania
         tego ostatniego rozporządzenia.

      20      Z powyższych rozważań wynika, że na pytanie pierwsze należy odpowiedzieć, iż art. 25 ust. 2 rozporządzenia nr 1346/2000 należy
         interpretować w ten sposób, że sformułowanie „jeżeli konwencja ta znajduje zastosowanie” oznacza, że aby móc uznać, iż przepisy
         rozporządzenia  nr 44/2001 dotyczące uznawania i wykonywania orzeczeń znajdują zastosowanie do innych orzeczeń niż orzeczenia
         określone w art. 25 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000, należy uprzednio zbadać, czy orzeczenia te nie są wyłączone z przedmiotowego
         zakresu stosowania rozporządzenia nr 44/2001.

       W przedmiocie pytań drugiego i trzeciego
      21      W pytaniach drugim i trzecim, które należy zbadać łącznie, sąd krajowy dąży w istocie do ustalenia, czy z uwagi na wszczęcie
         postępowania upadłościowego wobec nabywcy i jeżeli rzecz objęta zastrzeżeniem prawa własności znajduje się w państwie członkowskim
         wszczęcia tego postępowania, powództwo zbywającego wobec rzeczonego nabywcy, którego podstawę stanowi to zastrzeżenie prawa
         własności, jest wyłączone z zakresu stosowania rozporządzenia nr 44/2001.

      22      Dla udzielenia odpowiedzi na te pytania należy odwołać się do motywów rozporządzenia nr 44/2001. Zgodnie z motywem 2 niektóre
         różnice pomiędzy przepisami poszczególnych państw o jurysdykcji i uznawaniu orzeczeń utrudniają należyte funkcjonowanie rynku
         wewnętrznego. Motyw 7 tego rozporządzenia stanowi, że przedmiotowy zakres stosowania tego rozporządzenia powinien rozciągać
         się na zasadniczą część prawa cywilnego i handlowego. Motyw 15 wskazanego rozporządzenia podkreśla, że w interesie zgodnego
         funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości należy unikać, aby w dwóch państwach członkowskich zapadały niezgodne ze sobą orzeczenia.

      23      Motywy te wskazują na zamiar prawodawcy wspólnotowego przyjęcia szerokiego określenia „spraw cywilnych i handlowych” zawartego
         w art. 1 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001 i w rezultacie szerokiego zakresu jego stosowania.

      24      Wykładnię taką potwierdza również zdanie pierwsze motywu 6 rozporządzenia nr 1346/2000, zgodnie z którym rozporządzenie to
         zgodnie z zasadą proporcjonalności powinno ograniczyć się do przepisów dotyczących właściwości dla wszczynania postępowań
         upadłościowych oraz wydawania orzeczeń bezpośrednio na podstawie postępowań upadłościowych i ściśle związanych z takimi postępowaniami.

      25      W rezultacie zakres stosowania tego rozporządzenia nie może być przedmiotem rozszerzającej wykładni.

      26      Uwzględniając powyższe, należy przypomnieć, że Trybunał w ramach orzecznictwa dotyczącego konwencji brukselskiej orzekł, że
         powództwo wiąże się z postępowaniem upadłościowym, jeżeli jest ono wytaczane bezpośrednio na podstawie upadłości i jest blisko
         związane z postępowaniem w sprawie likwidacji majątku lub układowym (zob. wyrok z dnia 22 lutego 1979 r. w sprawie 133/78
         Gourdain, Rec. s. 733, pkt 4). Powództwo mające takie cechy nie jest zatem objęte zakresem stosowania tej konwencji (zob.
         wyrok z dnia 12 lutego 2009 r. w sprawie C‑339/07 Seagon, Zb.Orz. s. I‑767, pkt 19).

      27      W zakresie, w jakim rozporządzenie nr 44/2001 zastępuje obecnie w stosunkach między państwami członkowskimi konwencję brukselską,
         wykładnia dokonana przez Trybunał w odniesieniu do jej przepisów jest także ważna dla przepisów rzeczonego rozporządzenia,
         jako że przepisy konwencji brukselskiej i rozporządzenia nr 44/2001 można uznać za równorzędne. Ponadto z motywu 19 tego rozporządzenia
         wynika, że należy zapewnić ciągłość wykładni pomiędzy konwencją brukselską a wymienionym rozporządzeniem (wyrok z dnia 23 kwietnia
         2009 r. w sprawie C‑167/08 Draka NK Cables i in., Zb.Orz. s. I‑3477, pkt 20).

      28      Otóż w systemie ustanowionym rozporządzeniem nr 44/2001 art. 1 ust. 2 lit. b) tego rozporządzenia zajmuje to samo miejsce
         i spełnia tę samą funkcję co art. 1 akapit drugi pkt 2 konwencji brukselskiej. Ponadto te dwa przepisy zostały zredagowane
         w identyczny sposób (wyrok z dnia 2 lipca 2009 r. w sprawie C‑111/08 SCT Industri, dotychczas nieopublikowany w Zbiorze, pkt 23).

      29      W świetle powyższych rozważań należy stwierdzić, że to intensywność związku istniejącego, w rozumieniu orzecznictwa wynikającego
         z ww. wyroku w sprawie Gourdain, pomiędzy powództwem, takim jak powództwo wytoczone w sprawie przed sądem krajowym, a postępowaniem
         upadłościowym, przesądza o zastosowaniu, bądź nie, wyłączenia ustanowionego w art. 1 ust. 2 lit. b) rozporządzenia nr 44/2001.

      30      Tymczasem należy uznać, że w sytuacji takiej jak w postępowaniu przed sądem krajowym związek ten nie wydaje się ani wystarczająco
         bezpośredni, ani dostatecznie ścisły, aby wykluczyć stosowanie rozporządzenia nr 44/2001.

      31      Z postanowienia odsyłającego wynika bowiem, że German Graphics, skarżąca w postępowaniu wszczętym przed Landgericht Braunschweig
         wniosła o zwrot rzeczy, których była właścicielem, oraz że sąd ten powinien wyłącznie wyjaśnić kwestię własności niektórych
         urządzeń znajdujących się w pomieszczeniach Holland Binding, w Niderlandach. Rozstrzygnięcie tej kwestii prawnej jest niezależne
         od wszczęcia postępowania upadłościowego. Powództwo wniesione przez German Graphics miało wyłącznie zagwarantować wykonanie
         klauzuli zastrzeżenia prawa własności wprowadzonej na rzecz tej spółki.

      32      Innymi słowy, powództwo dotyczące wskazanej klauzuli zastrzeżenia prawa własności stanowi niezależne powództwo, którego podstawą
         nie jest prawo w zakresie postępowań upadłościowych i które nie wymaga wszczęcia tego rodzaju postępowania ani podjęcia działań
         ze strony syndyka.

      33      W takiej sytuacji sam fakt, że syndyk jest stroną w sporze, nie wydaje się wystarczający, aby uznać, że postępowanie wszczęte
         przed Landgericht Braunschweig jest postępowaniem bezpośrednio wynikającym z upadłości i blisko związanym z postępowaniem
         w sprawie likwidacji majątku.

      34      Należy zatem stwierdzić, że powództwo takie jak wniesione przez German Graphics do Landgericht Braunschweig nie jest wyłączone
         z zakresu stosowania rozporządzenia nr 44/2001.

      35      Sąd krajowy zastanawia się jednak nad kwestią, czy art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000 może wpłynąć na kwalifikacje
         powództw mających związek z postępowaniem upadłościowym. Tymczasem przepis ten ogranicza się do stwierdzenia, że „wszczęcie
         postępowania upadłościowego przeciwko kupującemu przedmiot majątkowy nie narusza praw sprzedawcy z tytułu zastrzeżenia własności,
         jeżeli przedmiot ten w chwili wszczęcia postępowania znajduje się na terytorium innego państwa członkowskiego niż państwo
         wszczęcia postępowania”. Innymi słowy, wskazany przepis stanowi wyłącznie normę materialną mającą chronić sprzedawcę w odniesieniu
         do rzeczy znajdujących się poza państwem członkowskim wszczęcia postępowania upadłościowego.

      36      Ponadto w postępowaniu przed sądem krajowym rzeczony art. 7 ust. 1 nie znajduje zastosowania, gdyż rzeczy należące do German
         Graphics znajdowały się w chwili wszczęcia postępowania upadłościowego w Niderlandach, czyli na terenie państwa członkowskiego
         wszczęcia tego postępowania.

      37      Jeśli chodzi o wpływ, jaki mógłby mieć art. 4 ust. 2 lit. b) rozporządzenia nr 1346/2000 na odpowiedź udzieloną przez Trybunał
         w odniesieniu do kwalifikacji powództwa będącego przedmiotem postępowania przed sądem krajowym, należy stwierdzić, że przepis
         ten stanowi wyłącznie normę mającą zapobiegać kolizjom przepisów prawa, przewidując, że prawo państwa wszczęcia postępowania
         upadłościowego służy określeniu „mienia wchodzącego w skład masy oraz sposobu postępowania z mieniem nabytym przez dłużnika
         po wszczęciu postępowania”. Przepis ten nie ma żadnego wpływu na zakres stosowania rozporządzenia nr 44/2001.

      38      W świetle ogółu powyższych rozważań na pytania drugie i trzecie należy odpowiedzieć, że wyjątek przewidziany w art. 1 ust. 2
         lit. b) rozporządzenia nr 44/2001 w związku z art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000 należy, uwzględniając art. 4 ust. 2
         lit. b) tego ostatniego rozporządzenia, interpretować w ten sposób, że nie znajduje on zastosowania do powództwa sprzedawcy,
         którego podstawą jest zastrzeżenie prawa własności wniesionego przeciwko nabywcy znajdującemu się w stanie upadłości, jeżeli
         rzecz objęta tym zastrzeżeniem prawa własności w chwili wszczęcia postępowania upadłościowego dotyczącego rzeczonego nabywcy,
         znajduje się w państwie członkowskim wszczęcia postępowania.

       W przedmiocie kosztów
      39      Dla stron postępowania przed sądem krajowym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej
         przed tym sądem, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi,
         inne niż poniesione przez strony postępowania przed sądem krajowym, nie podlegają zwrotowi.

      Z powyższych względów Trybunał (pierwsza izba) orzeka, co następuje:
      1)      Artykuł 25 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 z dnia 29 maja 2000 r. w sprawie postępowania upadłościowego należy
            interpretować w ten sposób, że sformułowanie »jeżeli konwencja ta znajduje zastosowanie« oznacza, iż aby móc uznać, że przepisy
            rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich
            wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych dotyczące uznawania i wykonywania orzeczeń znajdują zastosowanie do innych orzeczeń
            niż orzeczenia określone w art. 25 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000, należy uprzednio zbadać, czy orzeczenia te nie są wyłączone
            z przedmiotowego zakresu stosowania rozporządzenia nr 44/2001.
      2)      Wyjątek przewidziany w art. 1 ust. 2 lit. b) rozporządzenia nr 44/2001 w związku z art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 1346/2000
            należy, uwzględniając art. 4 ust. 2 lit. b) tego ostatniego rozporządzenia, interpretować w ten sposób, że nie znajduje on
            zastosowania do powództwa sprzedawcy, którego podstawą jest zastrzeżenie prawa własności, wniesionego przeciwko nabywcy znajdującemu
            się w stanie upadłości, jeżeli rzecz objęta tym zastrzeżeniem prawa własności w chwili wszczęcia postępowania upadłościowego
            dotyczącego rzeczonego nabywcy znajduje się w państwie członkowskim wszczęcia postępowania.
      Podpisy
      * Język postępowania: niderlandzki.


Wyrok Trybunału z dnia 18 maja 1993 r. # Królestwo Belgii przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich. # Sprawy połączone C-356/90 oraz C-180/91.


title: Wyrok Trybunału (ósma izba) z dnia 14 listopada 2013 r.#Armin Maletic i Marianne Maletic przeciwko lastminute.com GmbH i TUI Österreich GmbH.#Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Landesgericht Feldkirch.#Jurysdykcja w sprawach cywilnych i handlowych – Rozporządzenie (WE) nr 44/2001 – Artykuł 16 ust. 1 – Umowa wycieczki zawarta pomiędzy konsumentem mającym miejsce zamieszkania w państwie członkowskim i pośrednikiem turystycznym z siedzibą w innym państwie członkowskim – Usługodawca wykorzystywany przez pośrednika turystycznego mający siedzibę w państwie członkowskim miejsca zamieszkania konsumenta – Prawo konsumenta do wytoczenia powództwa do sądu jego miejsca zamieszkania przeciwko obydwu przedsiębiorstwom.#Sprawa C-478/12.

text:
               Strony
               Motywy wyroku
               Sentencja

            Strony
            W sprawie C‑478/12
            mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Landesgericht Feldkirch (Austria) postanowieniem z dnia 20 września 2012 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 24 października 2012 r., w postępowaniu:
            Armin Maletic,
            Marianne Maletic
            przeciwko
            lastminute.com GmbH,
            TUI Österreich GmbH,
            TRYBUNAŁ (ósma izba),
            w składzie: C.G. Fernlund, prezes izby, C. Toader (sprawozdawca), i E. Jarašiūnas, sędziowie,
            rzecznik generalny: P. Cruz Villalón,
            sekretarz: A. Calot Escobar,
            uwzględniając pisemny etap postępowania,
            rozważywszy uwagi przedstawione:
            – w imieniu TUI Österreich GmbH przez E. Reinitzer, Rechtsanwalt,
            – w imieniu rządu portugalskiego przez L. Ineza Fernandesa oraz S. Nunes de Almeidę, działających w charakterze pełnomocników,
            – w imieniu Komisji Europejskiej przez W. Bogensbergera oraz A.M. Rouchaud-Joët, działających w charakterze pełnomocników,
            podjąwszy, po wysłuchaniu rzecznika generalnego, decyzję o rozstrzygnięciu sprawy bez opinii,
            wydaje następujący
            Wyrok

            Motywy wyroku
            1. Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 16 pkt 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.U. 2001, L 12, s. 1).
            2. Wniosek ten został złożony w ramach sporu pomiędzy A. Maleticiem i M. Maletic (zwanymi dalej „małżonkami Maletic”) a lastminute.com GmbH (zwaną dalej „spółką lastminute.com”) oraz TUI Österreich GmbH (zwaną dalej „spółką TUI”) mającego za przedmiot kwotę 1201,38 EUR, wraz z odsetkami i innymi kosztami, powstałą w związku z zarezerwowaniem przez powodów w postępowaniu głównym w spółce lastminute.com wycieczki zorganizowanej przez spółkę TUI.
            Ramy prawne
            3. Motywy 2, 11–13 i 15 rozporządzenia nr 44/2001 stanowią:
            „(2) Różnice pomiędzy przepisami poszczególnych państw o jurysdykcji i uznawaniu orzeczeń utrudniają należyte funkcjonowanie rynku wewnętrznego. Dlatego nieodzownym jest wydanie przepisów celem ujednolicenia przepisów o jurysdykcji w sprawach cywilnych i handlowych oraz uproszczenia formalności ze względu na szybkie i nieskomplikowane uznawanie i wykonywanie orzeczeń z państw członkowskich związanych niniejszym rozporządzeniem.
            […]
            (11) Przepisy o jurysdykcji powinny być w wysokim stopniu przewidywalne i powinny zależeć zasadniczo od miejsca zamieszkania pozwanego, a tak ustalona jurysdykcja powinna mieć miejsce zawsze, z wyjątkiem kilku dokładnie określonych przypadków, w których ze względu na przedmiot sporu lub umowę stron uzasadnione jest inne kryterium powiązania. Siedziba osób prawnych musi być zdefiniowana wprost w rozporządzeniu celem wzmocnienia przejrzystości wspólnych przepisów i uniknięcia konfliktów kompetencyjnych.
            (12) Jurysdykcja oparta na łączniku miejsca zamieszkania powinna zostać uzupełniona jurysdykcją opartą na innych łącznikach, które powinny zostać dopuszczone ze względu na ścisły związek pomiędzy sądem a sporem prawnym lub w interesie prawidłowego wymiaru sprawiedliwości.
            (13) W sprawach dotyczących ubezpieczenia, umów z udziałem konsumentów i z zakresu prawa pracy strona słabsza powinna być chroniona przez przepisy jurysdykcyjne dla niej bardziej korzystne niż przepisy ogólne
            […]
            (15) W interesie zgodnego wymiaru sprawiedliwości należy unikać tak dalece, jak jest to tylko możliwe, równoległych postępowań, aby w dwóch państwach członkowskich nie zapadały niezgodne ze sobą orzeczenia. Należy przewidzieć jasną i skuteczną regulację w celu wyjaśnienia kwestii zawisłości sprawy i postępowań pozostających w związku, jak również w celu zapobiegania problemom wynikającym z różnego określenia w poszczególnych państwach momentu, od którego postępowanie uważa się za zawisłe. Dla celów niniejszego rozporządzenia moment ten powinien zostać określony autonomicznie”.
            4. Artykuł 2 ust. 1 tego rozporządzenia przewiduje, że „osoby mające miejsce zamieszkania [siedzibę lub miejsce zamieszkania] na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane, niezależnie od ich obywatelstwa [niezależnie od ich przynależności państwowej], przed sądy tego państwa członkowskiego”.
            5. Zgodnie z art. 3 ust. 1 rzeczonego rozporządzenia „osoby mające miejsce zamieszkania [siedzibę lub miejsce zamieszkania] na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane przed sądy innego państwa członkowskiego tylko zgodnie z przepisami sekcji 2–7 niniejszego rozdziału”.
            6. W dziedzinie umów art. 5 ust. 1 omawianego rozporządzenia stanowi, że jeżeli przedmiotem postępowania jest umowa lub roszczenia wynikające z umowy, osoba, która siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego, może być pozwana w innym państwie członkowskim przed sąd miejsca, gdzie zobowiązanie zostało wykonane albo miało być wykonane.
            7. Zgodnie z art. 6 pkt 1 rozporządzenia nr 44/2001 osoba taka może być również pozwana – jeżeli pozywa się łącznie kilka osób – przed sąd miejsca, w którym ma siedzibę lub miejsce zamieszkania jeden z pozwanych, o ile między sprawami istnieje tak ścisła więź, że pożądane jest ich łączne rozpoznanie i rozstrzygnięcie w celu uniknięcia wydania w oddzielnych postępowaniach sprzecznych ze sobą orzeczeń.
            8. Artykuł 15 ust. 1 lit. c) oraz art. 15 ust. 3 tego rozporządzenia mają następujące brzmienie:
            „1. Jeżeli przedmiotem postępowania jest umowa lub roszczenia z umowy, którą zawarła osoba, konsument, w celu, który nie może być uważany za działalność zawodową lub gospodarczą tej osoby, jurysdykcję określa się na podstawie niniejszej sekcji, bez uszczerbku dla art. 4 oraz art. 5 pkt 5,
            […]
            c) we wszystkich innych przypadkach, gdy druga strona umowy w państwie członkowskim, na terytorium którego konsument ma miejsce zamieszkania, prowadzi działalność zawodową lub gospodarczą lub taką działalność w jakikolwiek sposób kieruje do tego państwa członkowskiego lub do kilku państw włącznie z tym państwem członkowskim, a umowa wchodzi w zakres tej działalności.
            […]
            3. Niniejsza sekcja nie ma zastosowania do umów przewozu, z wyjątkiem umów podróży przewidujących w zamian za cenę ryczałtową połączone świadczenia przewozu i noclegu”.
            9. Artykuł 16 ust. 1 omawianego rozporządzenia stanowi:
            „1. Konsument może wytoczyć powództwo przeciwko swemu kontrahentowi [przeciwko drugiej stronie umowy] albo przed sądy państwa członkowskiego, na którego terytorium ten kontrahent [ta druga strona umowy] ma miejsce zamieszkania [siedzibę lub miejsce zamieszkania], albo przed sąd miejsca, w którym konsument ma miejsce zamieszkania”.
            10. Artykuł 28 ust. 3 rozporządzenia nr 44/2001 ma następujące brzmienie:
            „W rozumieniu niniejszego artykułu uważa się, że sprawy pozostają ze sobą w związku, jeżeli istnieje między nimi tak ścisła więź, że pożądane jest ich łączne rozpoznanie i rozstrzygnięcie w celu uniknięcia wydania w oddzielnych postępowaniach sprzecznych ze sobą orzeczeń”.
            Postępowanie główne i pytanie prejudycjalne
            11. Małżonkowie Maletic zamieszkują w miejscowości Bludesch (Austria), która leży w okręgu Bezirksgericht Bludenz (sądu kantonalnego w Bludenz). W dniu 30 grudnia 2011 r. zarezerwowali oni i opłacili na stronie internetowej spółki lastminute.com dla siebie jako osób prywatnych zorganizowaną wycieczkę do Egiptu w okresie 10–24 stycznia 2012 r. za cenę 1858 EUR. Spółka lastminute.com, mająca siedzibę w Monachium (Niemcy), podała na swej stronie internetowej, że występuje w charakterze pośrednika turystycznego i że wycieczka zostanie zorganizowana przez TUI, która ma swoją siedzibę w Wiedniu (Austria).
            12. Dokonana przez powodów w postępowaniu głównym rezerwacja dotyczyła hotelu Jaz Makadi Golf & Spa znajdującego się w Hurghadzie (Egipt). Spółka lastminute.com potwierdziła tę rezerwację i przekazała ją spółce TUI. Następnie małżonkowie Maletic otrzymali „potwierdzenie/rachunek” wystawiony przez spółkę TUI w dniu 5 stycznia 2012 r., na którym widniały informacje o wycieczce zarezerwowanej w spółce lastminute.com, lecz wymieniona była nazwa innego hotelu, a mianowicie Jaz Makadi Star Resort Spa w Hurghadzie.
            13. Powodowie w postępowaniu głównym dostrzegli błąd dotyczący hotelu dopiero po przyjeździe do Hurghady i dopłacili kwotę 1036 EUR, by móc zamieszkiwać w hotelu, który pierwotnie zarezerwowali na stronie internetowej spółki lastminute.com.
            14. Powodowie w postępowaniu głównym wytoczyli do Bezirksgericht Bludenz powództwo w dniu 13 kwietnia 2012 r., aby odzyskać dopłaconą kwotę i uzyskać zadośćuczynienie za niedogodności, które miały wpływ na ich wakacje, żądając zasądzenia na ich rzecz solidarnej zapłaty przez spółki lastminute.com i TUI kwoty 1201,38 EUR, podwyższonej o odsetki i koszty postępowania.
            15. Bezirksgericht Bludenz ograniczył postępowanie do badania swej właściwości do rozpatrzenia pozwu i postanowieniem z dnia 4 lipca 2011 r. odrzucił pozew w odniesieniu do spółki TUI ze względu na niewłaściwość miejscową. Według tego sądu rozporządzenie nr 44/2001 nie miało zastosowania w sporze pomiędzy powodami w postępowaniu głównym i spółką TUI, gdyż chodziło o sytuację wyłącznie wewnętrzną. Sąd ten orzekł, że zgodnie przepisami mającego zastosowanie prawa krajowego jurysdykcja przysługiwała sądowi miejsca siedziby pozwanego, czyli właściwemu sądowi w Wiedniu, nie zaś w Bludenz.
            16. Sąd ten stwierdził natomiast, że w odniesieniu do spółki lastminute.com, jako że ma ona siedzibę w Niemczech, spełniony był warunek przewidziany w art. 15 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 44/2001 dotyczący działalności kierowanej do Austrii. W konsekwencji sąd ten uznał swą właściwość do merytorycznego rozpatrzenia sporu. Postanowienie stało się w tym względzie prawomocne wobec niezaskarżenia go przez spółkę lastminute.com.
            17. Powodowie w postępowaniu głównym wnieśli do sądu odsyłającego apelację („Rekurs”) od tego orzeczenia, podnosząc, że dokonana przez nich rezerwacja od początku była nierozerwalnie związana, jako jednolita czynność prawna, ze spółką lastminute.com jako pośrednikiem turystycznym i ze spółką TUI jako organizatorem. W przypadku zorganizowanej wycieczki art. 15 ust. 3 w związku z art. 16 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001 stanowi podstawę prawną dla jurysdykcji sądu, do którego wytoczono powództwo, i to również w odniesieniu do spółki TUI.
            18. W swojej odpowiedzi na apelację spółka TUI zaprezentowała stanowisko, że Bezirksgericht für Handelssachen Wien przysługiwała wyłączna jurysdykcja do rozpoznania wytoczonego przeciwko niej powództwa oraz że sąd pierwszej instancji słusznie przyjął, że w niniejszej sprawie nie występuje jednolita czynność prawna. Należy więc przyjąć, że występują dwie różne umowy i wychodząc z takiego założenia, dokonać oceny kwestii jurysdykcji.
            19. Sąd odsyłający stara się ustalić, czy sytuacja taka jak w postępowaniu głównym stanowi „sytuację wyłącznie wewnętrzną” i jak należy w tym względzie interpretować pojęcie „drugiej strony umowy” przewidziane w art. 16 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001, w wypadku gdy przedsiębiorca mający siedzibę w państwie członkowskim innym aniżeli państwo członkowskie miejsca zamieszkania konsumenta prowadzi sprzedaż usług innego przedsiębiorcy, którego siedziba znajduje się na terytorium tego drugiego państwa, jeżeli konsument wytacza powództwo przeciwko tejże „drugiej stronie”, zważywszy, że przepis ten pozwala mu dochodzić swych praw przed sądami miejsca jego zamieszkania.
            20. Według tego sądu – jako że szczególne przepisy dotyczące jurysdykcji przewidziane w art. 15 i nast. rozporządzenia nr 44/2001 w sprawach dotyczących umów z udziałem konsumentów służą ochronie słabszej strony poprzez przyznanie możliwości wyboru sądu właściwego i ograniczenie dopuszczalności umów prorogacyjnych – ochrona ta byłaby bezskuteczna, gdyby roszczenia konsumenta z jednej rezerwacji nie mogły być dochodzone wobec obu kontrahentów przed sądem właściwym zgodnie z art. 16 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001.
            21. W tych okolicznościach Landesgericht Feldkirch postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującym pytaniem prejudycjalnym:
            „Czy art. 16 ust. 1 rozporządzenia [nr 44/2001] dotyczący ustanowienia jurysdykcji sądu miejsca, w którym konsument ma miejsce zamieszkania, należy interpretować w ten sposób, że w sytuacji gdy druga strona (tutaj pośrednik turystyczny mający siedzibę za granicą) posługuje się swoim kontrahentem (tutaj organizatorem turystyki mającym siedzibę w kraju), w odniesieniu do powództw skierowanych przeciwko obu tym podmiotom art. 16 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001 ma zastosowanie również do kontrahenta mającego siedzibę na terytorium krajowym?”.
            W przedmiocie pytania prejudycjalnego
            22. Poprzez swe pytanie sąd odsyłający stara się zasadniczo ustalić, czy pojęcie „drugiej strony umowy” zawarte w art. 16 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001 należy interpretować w ten sposób, że oznacza ono, w okolicznościach takich jak w postępowaniu głównym, również mającego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego miejsca zamieszkania konsumenta kontrahenta podmiotu gospodarczego, z którym to podmiotem gospodarczym konsument zawarł tę umowę.
            23. Spółka TUI kwestionuje, aby miało w stosunku do niej zastosowanie rozporządzenie nr 44/2001, i uważa, że okoliczności sprawy w postępowaniu głównym mają cechy sytuacji wyłącznie wewnętrznej, z uwagi na co zastosowanie mają jedynie przepisy prawa krajowego dotyczące właściwości miejscowej sądu.
            24. Bezsporne jest natomiast, iż rozporządzenie nr 44/2001 ma zastosowanie do spółki lastminute.com oraz że sąd miejsca zamieszkania małżonków Maletic jest właściwy do merytorycznego rozstrzygnięcia sporu w odniesieniu do tej spółki.
            25. Należy więc zbadać, czy w okolicznościach postępowania głównego rozporządzenie nr 44/2001 ma zastosowanie do kontrahenta takiego jak spółka TUI i czy występuje element zewnętrzny mogący uzasadniać to stosowanie.
            26. W tym względzie, jeżeli chodzi o Konwencję brukselską z dnia 27 września 1968 r. o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.U. 1972, L 299, s. 32) zmienioną kolejnymi konwencjami o przystąpieniu (zwaną dalej „konwencją brukselską”), Trybunał orzekł już, że zastosowanie zasad jurysdykcyjnych tej konwencji wymaga istnienia elementu zewnętrznego i  że międzynarodowy charakter przedmiotowego stosunku prawnego nie musi koniecznie wynikać, dla potrzeb zastosowania art. 2 konwencji brukselskiej (obecnie art. 2 rozporządzenia nr 44/2001), z istnienia związku z kilkoma umawiającymi się państwami, czy to ze względu na istotę sporu, czy odpowiednie miejsca zamieszkania stron sporu (zob. podobnie wyrok z dnia 1 marca 2005 r. w sprawie C‑281/02 Owusu, Zb.Orz. s. I‑1383, pkt 25, 26).
            27. Należy przypomnieć, że w zakresie, w jakim rozporządzenie nr 44/2001 zastępuje w stosunkach między państwami członkowskimi konwencję brukselską, wykładnia dokonana przez Trybunał w odniesieniu do postanowień tej konwencji pozostaje aktualna dla późniejszych przepisów rozporządzenia, gdy przepisy tych instrumentów można uznać za równoważne (wyrok z dnia 4 maja 2010 r. w sprawie C‑533/08 TNT Express Nederland Zb.Orz. s. I‑4107, pkt 36 i przytoczone tam orzecznictwo).
            28. Chociaż, jak wyjaśniono w pkt 26 niniejszego wyroku, międzynarodowy charakter przedmiotowego stosunku prawnego nie musi koniecznie wynikać z istnienia związku z kilkoma umawiającymi się państwami, czy to ze względu na istotę sporu, czy odpowiednie miejsca zamieszkania stron sporu, należy stwierdzić, w ślad za Komisją i rządem portugalskim, że rozporządzenie nr 44/2001 ma tym bardziej zastosowanie w okolicznościach postępowania głównego, gdyż element zewnętrzny występuje nie tylko w wypadku spółki lastminute.com, co jest bezsporne, lecz także w wypadku spółki TUI.
            29. Nawet bowiem zakładając, że jednolita czynność prawna, taka jak czynność w wyniku której małżonkowie Maletic zarezerwowali i opłacili zorganizowaną wycieczkę na stronie internetowej spółki lastminute.com, może dzielić się na dwa odrębne stosunki umowne, po pierwsze, z internetowym pośrednikiem turystycznym spółką lastminute.com, a po drugie, z organizatorem turystycznym spółką TUI, tego drugiego stosunku nie można uważać za „wyłącznie wewnętrzny”, ponieważ jest on nierozerwalnie związany z pierwszym stosunkiem umownym, gdyż jest on realizowany za pośrednictwem rzeczonego pośrednika turystycznego znajdującego się winnym państwie członkowskim.
            30. Należy ponadto wziąć pod uwagę cele wskazane w motywach 13 i 15 rozporządzenia nr 44/2001, dotyczące odpowiednio ochrony konsumenta jako „słabszej strony” umowy oraz unikania „tak dalece, jak jest to tylko możliwe, równoległych postępowań, aby w dwóch państwach członkowskich nie zapadały niezgodne ze sobą orzeczenia”.
            31. Cele te stoją więc na przeszkodzie rozstrzygnięciu pozwalającemu małżonkom Maletic na dochodzenie ich roszczeń od podmiotów gospodarczych uczestniczących w rezerwacji i przebiegu zorganizowanej wycieczki będącej przedmiotem postępowania głównego z wykorzystaniem powiązanych powództw w równoległych postępowaniach w Bludenz i w Wiedniu.
            32. W świetle powyższych rozważań na pytanie prejudycjalne należy odpowiedzieć, iż pojęcie „drugiej strony umowy” zawarte w art. 16 ust. 1 rozporządzenia nr 44/2001 należy interpretować w ten sposób, że oznacza ono, w okolicznościach takich jak w postępowaniu głównym, również mającego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego miejsca zamieszkania konsumenta kontrahenta podmiotu gospodarczego, z którym to podmiotem gospodarczym konsument zawarł tę umowę.
            W przedmiocie kosztów
            33. Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.

            Sentencja
            Z powyższych względów Trybunał (ósma izba) orzeka, co następuje:
            Pojęcie „drugiej strony umowy” zawarte w art. 16 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych należy interpretować w ten sposób, że oznacza ono, w okolicznościach takich jak w postępowaniu głównym, również mającego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego miejsca zamieszkania konsumenta kontrahenta podmiotu gospodarczego, z którym to podmiotem gospodarczym konsument zawarł tę umowę.


Wyrok Trybunału z dnia 25 lipca 1991 r. # Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Niderlandów. # Uchybienie zobowiązanioms - Swobodne świadczenie usług. # Sprawa C-353/89.


Wyrok Sądu pierwszej instancji (pierwsza izba) z dnia 8 marca 2006 r. # Dimitra Lantzoni przeciwko Trybunałowi Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich. # Urzędnicy - Awans. # Sprawa T-289/04.


Wyrok Sądu pierwszej instancji (czwarta izba) z dnia 9 lipca 2003 r. # Laboratorios RTB, SL przeciwko Urzędowi Harmonizacji w ramach Rynku Wewnętrznego (znaki towarowe i wzory) (OHIM). # Wspólnotowy znak towarowy - Artykuł 52 - Artykuł 8 - Artykuł 56. # Sprawa T-156/01.