title: Wyrok Trybunału (czwarta izba) z dnia 11 października 2007 r.#Européenne et Luxembourgeoise d’investissements SA (ELISA) przeciwko Directeur général des impôts oraz Ministère public.#Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Cour de cassation - Francja.#Podatki bezpośrednie - Podatek od wartości rynkowej nieruchomości posiadanych we Francji przez osoby prawne - Spółki holdingowe prawa luksemburskiego - Odmowa zwolnienia - Dyrektywa 77/799/EWG - Niewyczerpujące wyliczenie odnośnych podatków i opłat - Podatek o podobnym charakterze - Ograniczenia wymiany informacji - Dwustronna konwencja - Artykuł 73 B traktatu WE (obecnie art. 56 WE)- Swobodny przepływ kapitału - Zwalczanie oszustw podatkowych.#Sprawa C-451/05.

text:
      Sprawa C‑451/05
      Européenne et Luxembourgeoise d’investissements SA (ELISA)
      przeciwko
      Directeur général des impôts,
      Ministère public
      [wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Cour de cassation (Francja)]
      Podatki bezpośrednie – Podatek od wartości rynkowej nieruchomości posiadanych we Francji przez osoby prawne – Spółki holdingowe prawa luksemburskiego – Odmowa zwolnienia – Dyrektywa 77/799/EWG – Niewyczerpujące wyliczenie wymienianych podatków i opłat – Podatek o podobnym charakterze – Ograniczenia wymiany informacji – Dwustronna konwencja – Artykuł 73B traktatu WE (obecnie art. 56 WE) – Swobodny przepływ kapitału – Zwalczanie oszustw podatkowych
      Streszczenie wyroku
      1.        Zbliżanie ustawodawstw – Wzajemna pomoc władz państw członkowskich w dziedzinie podatków bezpośrednich i pośrednich – Dyrektywa
            77/799
      (dyrektywa Rady 77/799, art. 1 ust. 2, 3)
      2.        Zbliżanie ustawodawstw – Wzajemna pomoc władz państw członkowskich w dziedzinie podatków bezpośrednich i pośrednich – Dyrektywa
            77/799
      (dyrektywa Rady 77/799, art. 8 ust. 1)
      3.        Swobodny przepływ kapitału – Ograniczenia – Podatek od wartości rynkowej nieruchomości posiadanych przez osoby prawne
      (traktat WE, art. 73B (obecnie art. 56 WE))
      1.        Jest podatkiem mającym charakter podobny do podatków przewidzianych w art. 1 ust. 3 dyrektywy 77/799 dotyczącej wzajemnej
         pomocy właściwych władz państw członkowskich w dziedzinie podatków bezpośrednich lub pośrednich, pobierany od składników majątku
         w rozumieniu art. 1 ust. 2 tej dyrektywy, podatek ustanowiony w państwie członkowskim od wartości rynkowej nieruchomości posiadanych
         w tym państwie członkowskim przez osoby prawne.

      (por. pkt 37 oraz pkt 1sentencji)
      2.        Dyrektywa 77/799 dotycząca wzajemnej pomocy właściwych władz państw członkowskich w dziedzinie podatków bezpośrednich lub
         pośrednich, a w szczególności jej art. 8 ust. 1 nie sprzeciwiają się temu, aby dwa państwa członkowskie były związane konwencją
         międzynarodową w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i ustanowienia zasad wzajemnej pomocy administracyjnej w dziedzinie
         podatku dochodowego i majątkowego, która wyłącza ze swojego zakresu zastosowania w stosunku do jednego państwa członkowskiego
         jedną kategorię podatników podlegającą podatkowi należącemu do zakresu tej dyrektywy, o ile przepisy lub praktyka administracyjna
         państwa członkowskiego, które powinno udzielić informacji, nie zezwala właściwemu organowi na uzyskanie lub wykorzystanie
         tych informacji na własne potrzeby tego państwa członkowskiego, co powinien zbadać sąd krajowy.

      (por. pkt 55 oraz pkt 2 sentencji)
      3.        Artykuł 73B traktatu (obecnie art. 56 WE) powinien być interpretowany w ten sposób, iż sprzeciwia się on obowiązywaniu przepisów
         krajowych, które zwalniają z podatku od wartości rynkowej nieruchomości posiadanych w tym państwie członkowskim przez osoby
         prawne spółki mające w nim siedzibę, podczas gdy uzależniają owo zwolnienie w przypadku spółek mających siedzibę w innym państwie
         członkowskim od istnienia konwencji o pomocy administracyjnej zawartej pomiędzy tym państwem członkowskim a tym innym państwem
         w celu zwalczania oszustw podatkowych i unikania opodatkowania lub od okoliczności, że na podstawie traktatu zawierającego
         klauzulę o niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową spółki te nie powinny podlegać wyższemu opodatkowaniu niż
         opodatkowanie, któremu podlegają spółki mające siedzibę w tym pierwszym państwie członkowskim, i nie zezwalają spółkom mającym
         siedzibę w innym państwie członkowskim na przedstawienie dowodów umożliwiających ustalenie tożsamości ich akcjonariuszy będących
         osobami fizycznymi.

      (por. pkt 102 oraz pkt 3 sentencji)
WYROK TRYBUNAŁU (czwarta izba)
      z dnia 11 października 2007 r.(*)

      Podatki bezpośrednie – Podatek od wartości rynkowej nieruchomości posiadanych we Francji przez osoby prawne – Spółki holdingowe prawa luksemburskiego – Odmowa zwolnienia – Dyrektywa 77/799/EWG – Niewyczerpujące wyliczenie wymienianych podatków i opłat – Podatek o podobnym charakterze – Ograniczenia wymiany informacji – Dwustronna konwencja – Artykuł 73B traktatu WE (obecnie art. 56 WE) – Swobodny przepływ kapitału – Zwalczanie oszustw podatkowych
      W sprawie C‑451/05
      mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 234 WE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Cour de
         cassation (Francja) postanowieniem z dnia 13 grudnia 2005 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 19 grudnia 2005 r., w postępowaniu:

      Européenne et Luxembourgeoise d’investissements SA (ELISA)
      przeciwko
      Directeur général des impôts,
      Ministère public,

      TRYBUNAŁ (czwarta izba),
      w składzie: K. Lenaerts, prezes izby, G. Arestis (sprawozdawca), R. Silva de Lapuerta, E. Juhász, J. Malenovský i T. von Danwitz,
         sędziowie,

      rzecznik generalny: J. Mazák,
      sekretarz: J. Swedenborg, administrator,
      uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 24 stycznia 2007 r.,
      rozważywszy uwagi przedstawione:
      –        w imieniu Européenne et Luxemburgeoise d’investissements SA przez adwokata J.J. Gatineau,
      –        w imieniu rządu francuskiego przez G. de Bergues’a i J.C. Gracię, działających w charakterze pełnomocników,
      –        w imieniu rządu greckiego przez S. Spyropoulosa, Z. Chatzipavlou i K. Boskovitsa, działających w charakterze pełnomocników,
      –        w imieniu rządu włoskiego przez I.M. Braguglię, działającego w charakterze pełnomocnika, wspieranego przez G. De Bellisa,
         avvocato dello Stato,

      –        w imieniu rządu niderlandzkiego przez H.G. Sevenster oraz M. de Gravego, działających w charakterze pełnomocników,
      –        w imieniu rządu Zjednoczonego Królestwa przez V. Jackson, działającą w charakterze pełnomocnika, wspieraną przez M.T. Warda,
         barrister,

      –        w imieniu Komisji Wspólnot Europejskich przez R. Lyala i J.P. Keppenne’a, działających w charakterze pełnomocników,
      –        po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 26 kwietnia 2007 r.,
      wydaje następujący
      Wyrok
      1        Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 52 traktatu WE (obecnie, po zmianie, art. 43 WE)
         i art. 73B traktatu WE (obecnie art. 56 WE), a także art. 1 dyrektywy Rady 77/799/EWG z dnia 19 grudnia 1977 r. dotyczącej
         wzajemnej pomocy właściwych władz państw członkowskich w dziedzinie podatków bezpośrednich i pośrednich (Dz.U. L 336, str. 15)
         w wersji zmienionej przez dyrektywę Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. (Dz.U. L 76, str. 1) (zwanej dalej „dyrektywą
         77/799”).

      2        Niniejszy wniosek został złożony w ramach postępowania pomiędzy spółką Européenne et Luxembourgeoise d’investissements SA
         (zwaną dalej „ELISA”) a directeur général des impôts (głównym dyrektorem ds. podatkowych) w przedmiocie opodatkowania tej
         spółki podatkiem od rynkowej wartości nieruchomości posiadanych przez osoby prawne we Francji (zwanym dalej „spornym podatkiem”).

       Ramy prawne
       Prawo wspólnotowe
      3        Artykuł 1 dyrektywy 77/799, zatytułowany „Przepisy ogólne”, stanowi:

      „1.      Zgodnie z przepisami niniejszej dyrektywy właściwe władze państw członkowskich udzielają sobie wszelkich informacji, które
         mogą im umożliwić dokonanie prawidłowego naliczenia podatków od dochodu i kapitału […].

      2.      Za podatki od dochodu i kapitału, bez względu na sposób ich pobierania, uważa się wszystkie podatki od całkowitego dochodu,
         całkowitego kapitału lub od elementów dochodu czy kapitału, łącznie z podatkami od przychodów z tytułu sprzedaży kapitału
         ruchomego lub nieruchomego, podatki od wynagrodzeń płacone przez przedsiębiorstwa, jak również podatki od wzrostu wartości
         kapitału.

      3.      Obecnie podatkami, o których mowa w ust. 2, są w szczególności:
      […]
      we Francji:
      impôt sur le revenue,
      impôt sur les sociétés,
      taxe professionnelle,
      taxe foncière sur le propriétés bâties,
      taxe foncière sur les propriétés non bâties;
      […].
      4. Ustęp 1 ma również zastosowanie do wszystkich podatków o identycznym lub podobnym charakterze, które mogą być pobierane
         w późniejszym czasie, niezależnie [od tego], czy nakładano je dodatkowo w stosunku do podatków wymienionych w ust. 3, [czy]
         wprowadzano zamiast nich […]

      […]”.
      4        Artykuły 2, 3 i 4 dyrektywy 77/799 zawierają odpowiednio przepisy dotyczące wymiany informacji na wniosek, regularnej wymiany
         informacji oraz wymiany informacji z urzędu, o których mowa w art. 1 ust. 1 tej dyrektywy.

      5        Artykuł 8 dyrektywy, zatytułowany „Ograniczenia wymiany informacji”, stanowi:

      „1.      Niniejsza dyrektywa nie zobowiązuje do przeprowadzania dochodzeń lub do udzielania informacji, jeżeli temu przeprowadzeniu
         dochodzenia lub uzyskaniu informacji bądź ich wykorzystaniu przez państwo członkowskie dla jego własnych celów podatkowych
         stałyby na przeszkodzie przepisy prawne lub praktyka administracyjna.

      2.      Można odmówić udzielenia informacji, jeżeli prowadziłoby to do ujawnienia tajemnicy handlowej, przemysłowej lub zawodowej
         albo procesu produkcyjnego, bądź jeżeli rozpowszechnianie tej informacji naruszyłoby porządek publiczny.

      3.      Właściwa władza państwa członkowskiego może odmówić udzielenia informacji, jeżeli zainteresowane państwo nie jest w stanie
         z powodów prawnych lub faktycznych udzielić informacji o podobnym charakterze”.

      6        Artykuł 11 dyrektywy 77/799, zatytułowany „Stosowanie szeroko rozumianych przepisów dotyczących pomocy”, stanowi, że: „wyżej
         wymienione przepisy nie stoją na przeszkodzie realizacji dalej idących obowiązków, które służą wymianie informacji, a które
         mogłyby wynikać z innych aktów prawnych”.

       Prawo krajowe
      7        Artykuły 990D i 990E code général des impôts (francuskiego kodeksu podatkowego, zwanego dalej „CGI”), w brzmieniu ustalonym
         przez loi (ustawę) nr 92-1376 z dnia 30 grudnia 1992 r. w sprawie ustawy budżetowej na rok 1993 (JOFR nr 304 z dnia 31 grudnia
         1992 r.) stanowi:

      „Artykuł 990D
      Osoby prawne posiadające bezpośrednio bądź za pośrednictwem innej osoby nieruchomość lub kilka nieruchomości położonych we
         Francji, względnie uprawnione z tytułu praw rzeczowych na takich nieruchomościach, podlegają rocznemu podatkowi w wysokości
         3% od wartości rynkowej tych nieruchomości lub praw.

      Za posiadającą nieruchomości lub prawa na nieruchomości we Francji jest uważana każda osoba prawna, która posiada udział,
         bez względu na jego formę lub wielkość, w osobie prawnej będącej właścicielem tej nieruchomości lub prawa lub posiadaczem
         udziału w trzeciej osobie prawnej, która sama jest posiadaczem nieruchomości lub praw lub pośredniczy w łańcuchu udziałów.
         Przepis ten znajduje zastosowanie bez względu na liczbę pośredniczących osób prawnych.

      Artykuł 990E
      „[…] Podatku, o którym mowa w art. 990D, nie stosuje się do:
      1)      Osób prawnych, których nieruchome składniki majątkowe w rozumieniu art. 990D, położone we Francji, stanowią mniej niż 50%
         francuskich składników majątkowych. Dla zastosowania tego przepisu, do nieruchomych składników niemajątkowych nie wlicza się
         tych składników majątkowych, które osoby prawne, o których mowa w art. 990D lub osoby pośredniczące przeznaczają na potrzeby
         swojej własnej działalności gospodarczej, innej niż działalność na rynku nieruchomości;

      2)      Osób prawnych mających siedzibę w państwie lub na terytorium, które zawarło z Francją konwencję o wzajemnej pomocy administracyjnej
         w celu zwalczania oszustw podatkowych i unikania opodatkowania, które każdego roku nie później niż do 15 maja złożą oświadczenie
         w miejscu wskazanym w postanowieniu, o którym mowa w art. 990F – wskazując położenie, opis i wartość nieruchomości znajdujących
         się w ich posiadaniu na dzień 1 stycznia, tożsamość i adres ich członków na ten dzień oraz liczbę udziałów lub akcji posiadanych
         przez każdego z nich;

      3)      Osób prawnych, których rzeczywiste centrum zarządzania znajduje się we Francji, ani do innych osób prawnych, na które na mocy
         umowy międzynarodowej nie można nałożyć wyższego podatku, o ile każdego roku osoby te przekazują lub podejmują się i przestrzegają
         obowiązku przekazania organowi podatkowemu na jego żądanie położenia i opisu nieruchomości posiadanych na dzień 1 stycznia
         oraz tożsamości i adresu ich akcjonariuszy, wspólników lub innych członków, liczby udziałów lub innych praw przysługujących
         każdemu z nich oraz zaświadczenia o miejscu zamieszkania dla celów podatkowych […]”.

       Prawo międzynarodowe
      8        Artykuł 21 ust. 1 konwencji zawartej w dniu 1 kwietnia 1958 r. pomiędzy Francją a Wielkim Księstwem Luksemburga w sprawie
         zapobiegania podwójnemu opodatkowaniu, ustanawiającej zasady wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawie podatków od dochodu
         i majątkowego, zmienionej aneksem podpisanym w Paryżu w dniu 8 września 1970 r. (zwanej dalej konwencją z dnia 1 kwietnia
         1958 r.”), stanowi:

      „Obywatele, spółki lub grupy jednego z umawiających się państw nie będą podlegać w drugim państwie innym bądź wyższym podatkom
         niż podatki stosowane wobec obywateli, spółek lub grup tego drugiego państwa”.

      9        Artykuł 22 ust. 1 konwencji z dnia 1 kwietnia 1958 r. stanowi:

      „Właściwe organy obu państw mogą, z urzędu lub na wniosek, na zasadach wzajemności wymieniać między sobą te informacje lub
         wskazówki, które można uzyskać na podstawie przepisów podatkowych obydwu państw w toku normalnej praktyki administracyjnej,
         a które są konieczne dla prawidłowego stosowania niniejszej konwencji […]”.

      10      W drodze wymiany w dniu 8 września 1970 r. listów dotyczących konwencji z dnia 1 kwietnia 1958 r. rządy francuski i luksemburski
         uznały, że „po wejściu w życie tej konwencji nie będzie ona stosowana do spółek holdingowych w rozumieniu właściwych przepisów
         luksemburskich (obecnie ustawy z dnia 31 lipca 1929 r. oraz dekretu z mocą ustawy z dnia 27 grudnia 1937 r.) ani też do dochodów
         w rozumieniu podatkowym, jakie osoba będąca rezydentem francuskim uzyskuje z takich spółek ani do udziałów posiadanych przez
         nią w takich spółkach”.

      11      Konwencja osiedleńcza zawarta pomiędzy Republiką Francuską a Wielkim Księstwem Luksemburga w Paryżu w dniu 31 marca 1930 r.
         zawiera klauzulę najwyższego uprzywilejowania.

      12      Zgodnie z art. 9 tej konwencji „[d]wie Wysokie Umawiające się Strony zobowiązują się do zawarcia, w najkrótszym z możliwych
         terminów, szczególnej konwencji w sprawie podatków, opłat, zobowiązań i danin, którym podlegają obywatele i spółki oraz w celu
         uregulowania kwestii podwójnego opodatkowania”.

       Postępowanie przed sądem krajowym i pytania prejudycjalne
      13      ELISA jest spółką holdingową prawa luksemburskiego, utworzoną na podstawie przepisów loi sur le régime fiscal des sociétés
         de participations financières (Holding companies) (ustawy w sprawie systemu podatkowego spółek holdingowych] z dnia 31 lipca
         1929 r. (Mém. 1929, str. 685), zmienionej dekretem wielkoksiążęcym z dnia 24 marca 1989 r. (Mém. A 1989, str. 181).

      14      Na podstawie art. 1 akapitu drugiego tej ustawy spółka holdingowa jest zwolniona z podatku dochodowego, opłaty dodatkowej,
         podatku dodatkowego, a także z podatku od dywidendy oraz jest również zwolniona z podatków i opłat lokalnych. Zgodnie z art. 1
         akapit szósty tej ustawy organy rejestracyjne mają prawo do przeprowadzenia kontroli i dochodzenia, które ograniczone jest
         do ustalenia i badania faktów i danych dotyczących statusu podatkowego spółki, a także zgromadzonego materiału dowodowego,
         w celu zapewnienia i zweryfikowania prawidłowego i dokładnego poboru podatków i opłat od spółki.

      15      Zgodnie z postanowieniem odsyłającym ELISA posiada kilka nieruchomości na terytorium francuskim i z tego tytułu podlega przepisom
         art. 990D i nast. CGI ustanawiającym sporny podatek.

      16      Z postanowienia odsyłającego wynika również, że ELISA złożyła wymagane prawem deklaracje podatkowe, lecz nie zapłaciła wynikającego
         z nich podatku. Po doręczeniu tej spółce w dniu 18 grudnia 1997 r. decyzji o nałożeniu kar podatkowych organy podatkowe przystąpiły
         do ich windykacji. Po oddaleniu jej skargi ELISA pozwała głównego dyrektora ds. podatkowych przed tribunal de grande instance
         (sąd pierwszej instancji) w Paryżu w celu uzyskania zwolnienia ze spornego podatku.

      17      W wyniku dwóch niekorzystnych dla niej orzeczeń, wydanych odpowiednio przez tribunal de grande instance w Paryżu w dniu 28 października
         1999 r. oraz przez cour d’appel (sąd apelacyjny) w Paryżu w dniu 5 lipca 2001 r., ELISA wniosła kasację.

      18      Cour de cassation postanowił zawiesić postępowanie i skierować do Trybunału następujące pytania prejudycjalne:

      „1)      Czy art. 52 i nast. oraz art. 73B i nast. traktatu WE sprzeciwiają się obowiązywaniu regulacji takiej jak przewidziana w art. 990D
         i nast. [CGI], która przyznaje osobom prawnym mającym rzeczywiste centrum zarządzania we Francji prawo do zwolnienia ze [spornego]
         podatku, uzależniając to prawo, w przypadku osób prawnych, których rzeczywiste centrum zarządzania znajduje się na obszarze
         innego państwa, nawet jeżeli jest to inne państwo członkowskie Unii Europejskiej, od istnienia konwencji o wzajemnej pomocy
         administracyjnej zawartej między Francją a tym państwem w celu zwalczania oszustw podatkowych i unikania opodatkowania lub
         od tego, aby na podstawie traktatu zawierającego klauzulę o niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową owe osoby
         prawne nie mogły podlegać większemu opodatkowaniu niż to, któremu podlegają osoby prawne, których rzeczywiste centrum zarządzania
         znajduje się we Francji?

      2)      Czy sporny podatek stanowi podatek majątkowy w rozumieniu art. 1 dyrektywy [77/799]?
      3)      W przypadku odpowiedzi twierdzącej – czy nałożone na państwa członkowskie obowiązki w zakresie wzajemnej pomocy w sprawach
         podatkowych przewidziane przez dyrektywę [77/799] sprzeciwiają się wykonaniu przez państwa członkowskie na podstawie dwustronnej
         konwencji o pomocy administracyjnej w dziedzinie podatków obowiązków o tym samym charakterze, wykluczających kategorie podatników
         takich jak luksemburskie spółki holdingowe?

      4)      Czy art. 52 i nast. i art. 73B i nast. traktatu WE nakładają na państwo członkowskie, które zawarło z innym państwem, będącym
         lub niebędącym członkiem Unii Europejskiej, konwencję zawierającą klauzulę o niedyskryminacji w dziedzinie podatków, obowiązek
         przyznania na rzecz osoby prawnej, której rzeczywiste centrum zarządzania znajduje się na terytorium innego państwa członkowskiego,
         w przypadku gdy ta osoba prawna posiada nieruchomość lub kilka nieruchomości na terytorium pierwszego państwa członkowskiego
         i gdy drugie państwo członkowskie nie jest związane z pierwszym państwem klauzulą wzajemności, tych samych korzyści co przyznane
         przez tę klauzulę?”.

       W przedmiocie pytań prejudycjalnych
      19      Tytułem wstępu należy zauważyć, że przedmiotem sporu przed sądem krajowym są okoliczności faktyczne dotyczące państw członkowskich,
         z wyłączeniem jakichkolwiek państw trzecich. W związku z tym odpowiedź na pytania prejudycjalne dotyczy wyłącznie stosunków
         pomiędzy państwami członkowskimi.

       W przedmiocie drugiego pytania prejudycjalnego
      20      W drugim pytaniu prejudycjalnym, które należy rozpoznać w pierwszej kolejności, sąd krajowy zastanawia się nad tym, czy sporny
         podatek stanowi podatek majątkowy w rozumieniu art. 1 dyrektywy 77/799.

      21      W tym zakresie, po pierwsze, należy przypomnieć, że z art. 1 ust. 2 dyrektywy 77/799 wynika, że za podatek od dochodu i podatek
         majątkowy, bez względu na sposób ich pobierania, uważa się podatki od całkowitego dochodu, całkowitego majątku lub od składników
         dochodu lub majątku, łącznie z podatkami od przychodów z tytułu sprzedaży kapitału ruchomego lub nieruchomego, podatki od
         wynagrodzeń płacone przez przedsiębiorstwa, jak również podatki od wzrostu wartości kapitału.

      22      Z przepisu tego jasno wynika, że oprócz podatków od całkowitego dochodu i całego majątku dyrektywa dotyczy również podatków
         pobieranych od składników dochodu lub majątku. W związku z tym takie podatki, niezależnie od ich nazwy, również stanowią część
         podatków, w związku z którymi właściwe organy państw członkowskich wymieniają zgodnie z dyrektywą 77/799 wszelkie informacje,
         które mogą umożliwić im prawidłowe ustalenie tych podatków.

      23      Po drugie, zgodnie z art. 1 ust. 3 dyrektywy 77/799, w odniesieniu do Francji podatkami i opłatami przewidzianymi w ust. 2
         tego artykułu są w szczególności: podatek dochodowy (impôt sur le revenu), podatek dochodowy od osób prawnych (impôt sur les
         sociétés), podatek lokalny od działalności gospodarczej (taxe professionnelle), podatek od nieruchomości zabudowanych oraz
         od nieruchomości niezabudowanych (taxe foncière sur les propriétés bâties i taxe foncière sur les propriétés non bâties).

      24      W sposób jednoznaczny z przepisu art. 1 ust. 3 dyrektywy 77/799 wynika, że wyliczenie podatków i opłat przywołanych w tym
         artykule nie jest wyczerpujące.

      25      W tych okolicznościach już na wstępie należy oddalić argument, zgodnie z którym, jako że sporny podatek nie znajduje się pomiędzy
         podatkami i opłatami przewidzianymi w art. 1 ust. 3 dyrektywy 77/799, dyrektywa ta nie znajduje zastosowania do postępowania
         przed sądem krajowym.

      26      Niewyczerpujący charakter wyliczenia podatków i opłat w art. 1 ust. 3 dyrektywy 77/799 potwierdza ust. 4 tego artykułu, który
         przewiduje, że właściwe organy państw członkowskich udzielają sobie również wszelkich informacji, które mogą im umożliwić
         dokonanie prawidłowego naliczenia podatków o identycznym lub podobnym charakterze, niezależnie od tego, czy naliczane są one
         dodatkowo w stosunku do podatków wymienionych w ust. 3, czy też zostały wprowadzone zamiast nich.

      27      Przyznając, że wyliczenie podatków i opłat przewidzianych w art. 1 ust. 3 dyrektywy 77/799 nie jest wyczerpujące, rząd francuski
         twierdzi jednak, że cechy charakterystyczne spornego podatku nie pozwalają na zrównanie go z podatkiem majątkowym w rozumieniu
         art. 1 ust. 1–3 dyrektywy 77/799 oraz że w związku z tym dyrektywa ta nie ma zastosowania do postępowania przed sądem krajowym.

      28      W tym względzie rząd ten podnosi z jednaj strony, że sporny podatek ciąży nie na osobach fizycznych, lecz na osobach prawnych,
         oraz z drugiej strony – że celem tego podatku jest zwalczanie unikania opodatkowania.

      29      Jeżeli chodzi o pierwszy z przywołanych argumentów, to w pierwszej kolejności należy stwierdzić, że z art. 1 ust. 3 dyrektywy
         77/799 wynika, że do podatków i opłat, w związku z którymi właściwe organy państw członkowskich udzielają sobie wszelkich
         informacji, które mogą im umożliwić dokonanie prawidłowego naliczenia podatków, należą te podatki i opłaty, które ciążą również
         na osobach prawnych, takie jak lokalny podatek od działalności gospodarczej (taxe professionnelle), do którego odnosi się
         wyraźnie art. 1 ust. 3 dyrektywy 77/799.

      30      Z powyższego wynika, że należy odrzucić argument, zgodnie z którym podatki i opłaty przewidziane przez dyrektywę 77/799 nie
         dotyczą osób prawnych.

      31      Jeżeli chodzi o drugi argument przedstawiony przez rząd francuski, należy podnieść, że nawet jeżeli by przyjąć, że celem spornego
         podatku jest zwalczanie unikania opodatkowania, to samo to twierdzenie w żadnym razie nie mogłoby podważyć stosowania do sprawy
         przed sądem krajowym dyrektywy 77/799.

      32      Ponadto należy przypomnieć, że to właśnie w celu zwalczania praktyk oszustw podatkowych i unikania opodatkowania oraz w celu
         umożliwienia prawidłowego ustalenia podatku dochodowego i majątkowego dyrektywa 77/799 ustanowiła mechanizmy zmierzające do
         wzmocnienia współpracy pomiędzy organami podatkowymi we Wspólnocie (zob. podobnie wyroki z dnia 13 kwietnia 2000 r. w sprawie
         C‑420/98 W.N., Rec. str. I‑2847, pkt 22, oraz z dnia 26 stycznia 2006 r. w sprawie C‑533/03 Komisja przeciwko Radzie, Zb.Orz.
         str. I‑1025, pkt 70 i 71).

      33      Wydaje się jednak, że za pomocą tego argumentu rząd francuski zmierza do wykazania, że sporny podatek nie powinien być uznawany
         za podatek majątkowy w rozumieniu dyrektywy 77/799. Twierdzenie to potwierdza fakt, że sporny podatek ciąży na osobach prawnych.

      34      Niemniej jednak argument ten należy odrzucić.

      35      W rzeczywistości bowiem, poza wskazaną w pkt 29 niniejszego wyroku okolicznością, iż dyrektywa 77/799 w żaden sposób nie wyłącza
         z zakresu jej zastosowania podatków i opłat ciążących na osobach prawnych, należy przypomnieć, że sporny podatek ciąży na
         osobach prawnych, które są właścicielami nieruchomości położonych we Francji i jest ustalany na podstawie wartości tych nieruchomości.

      36      Należy stwierdzić, że podatek ten ciąży na jednej części majątku danej osoby prawnej. Należy on zatem do podatków i opłat,
         które niezależnie od ich nazwy są pobierane od składników dochodu lub majątku w rozumieniu art. 1 ust. 2 dyrektywy 77/799.

      37      Ze wszystkich powyższych rozważań wynika, że na drugie pytanie należy odpowiedzieć, iż sporny podatek jest podatkiem mającym
         charakter podobny do podatków przewidzianych w art. 1 ust. 3 dyrektywy 77/799, który jest pobierany od składników majątku
         w rozumieniu art. 1 ust. 2 tej dyrektywy.

       W przedmiocie pytania trzeciego
      38      W celu udzielenia odpowiedzi na to pytanie należy przypomnieć, po pierwsze, obowiązki ciążące na państwach członkowskich wynikające
         z właściwych przepisów dyrektywy 77/799 oraz po drugie, te obowiązki, które ciążą na obydwu państwach członkowskich, których
         dotyczy niniejsza sprawa, na podstawie konwencji z dnia 1 kwietnia 1958 r.

      39      Jeżeli chodzi o obowiązki nałożone przez dyrektywę 77/799, to w pierwszej kolejności należy stwierdzić, że zgodnie z art. 1
         ust. 1, 3 i 4 tej dyrektywy, właściwe organy państw członkowskich udzielają sobie wszelkich informacji, które mogą im umożliwić
         prawidłowe ustalenie podatku dochodowego i majątkowego oraz podatków i opłat o podobnym charakterze, takich jak sporny podatek.

      40      Następnie, zgodnie z art. 2 dyrektywy 77/799, owa wymiana informacji następuje na wniosek właściwego organu danego państwa
         członkowskiego. Tak jak to wynika z art. 3 tej dyrektywy, właściwe organy państw członkowskich bez uprzedniego wniosku regularnie
         wymieniają informacje w odniesieniu do określonych kategorii spraw przewidzianych przez dyrektywę, a nawet, zgodnie z jej
         art. 4, wymieniają te informacje z urzędu.

      41      W tym zakresie art. 8 ust. 1 dyrektywy 77/799 przewiduje, że dyrektywa ta nie zobowiązuje do przeprowadzania dochodzeń lub
         do udzielania informacji, jeżeli przepisy lub praktyka administracyjna państwa członkowskiego, które ma udzielić informacji,
         nie zezwalają właściwym organom ani na przeprowadzenie takich dochodzeń, ani na wykorzystanie takich informacji do własnych
         celów tego państwa.

      42      Wreszcie zgodnie z art. 11 dyrektywy 77/799 jej przepisy nie stoją na przeszkodzie realizacji dalej idących obowiązków, które
         służą wymianie informacji, a które mogłyby wynikać z innych aktów prawnych.

      43      Jeżeli chodzi o obowiązki wynikające z konwencji z dnia 1 kwietnia 1958 r., to jej art. 22 ust. 1 stanowi, że organy administracyjne
         obu państw – w niniejszym przypadku Republiki Francuskiej i Wielkiego Księstwa Luksemburga – mogą w celu prawidłowego stosowania
         tej konwencji, bądź to z urzędu, bądź to na wniosek, na zasadzie wzajemności wymieniać między sobą te informacje, które można
         uzyskać na podstawie przepisów podatkowych w ramach normalnej praktyki administracyjnej. Owa wymiana informacji nie dotyczy
         jednakże spółek holdingowych prawa luksemburskiego.

      44      Z postanowień tej konwencji jasno wynika, że przewiduje ona obowiązki o tym samym charakterze co obowiązki wynikające z dyrektywy
         77/799.

      45      W tych okolicznościach sąd krajowy zastanawia się, czy obowiązki nałożone na państwa członkowskie przez dyrektywę 77/799 w dziedzinie
         wzajemnej pomocy w sprawach podatkowych sprzeciwiają się stosowaniu przez państwa członkowskie obowiązków wynikających z konwencji
         z dnia 1 kwietnia 1958 r.

      46      W tym zakresie w pierwszej kolejności podniesiono, że zobowiązania wynikające z tej konwencji nie mają żadnego wpływu na stosowanie
         dyrektywy 77/799. Zdaniem greckiego rządu obowiązki te zostały w każdym wypadku objęte przez art. 11 dyrektywy, który przewiduje,
         że jej przepisy nie stoją na przeszkodzie realizacji dalej idących obowiązków, które służą wymianie informacji, a które mogłyby
         wynikać z innych aktów prawnych.

      47      Argument ten należy odrzucić już na samym początku. W rzeczywistości bowiem nie ma wątpliwości, że odnośnie do spółek holdingowych
         prawa luksemburskiego zobowiązania wynikające z konwencji z dnia 1 kwietnia 1958 r. nie mają większego zakresu w dziedzinie
         wymiany informacji. Wręcz przeciwnie, zmierzają one do ograniczenia, to znaczy wyłączenia tej wymiany, gdy dotyczy ona wymiany
         informacji związanych z takimi spółkami holdingowymi.

      48      Z powyższego wynika, że nie można się skutecznie powoływać na art. 11 dyrektywy 77/799 w ramach postępowania przed sądem krajowym.

      49      W drugiej kolejności rząd francuski podnosi, że z przepisu art. 8 ust. 1 dyrektywy 77/799 wynika, że nie sprzeciwia się ona
         zastosowaniu w niniejszym przypadku konwencji z dnia 1 kwietnia 1958 r., która wyłącza z systemu wymiany informacji pomiędzy
         odnośnymi krajowymi organami administracyjnymi spółki holdingowe prawa luksemburskiego.

      50      W tym zakresie z art. 8 ust. 1 dyrektywy 77/799 wynika, że nie zobowiązuje ona państw członkowskich do przeprowadzania dochodzeń
         lub przekazania informacji, wówczas gdy przepisy lub praktyka administracyjna państwa członkowskiego, które powinno udzielić
         informacji, nie zezwalają właściwemu organowi na przeprowadzenie takich dochodzeń lub na uzyskanie lub wykorzystanie takich
         informacji dla własnych potrzeb tego państwa.

      51      Zdaniem rządu francuskiego właściwe przepisy luksemburskie wymagają jedynie, aby spółki holdingowe prawa luksemburskiego udzielały
         informacji na temat ich statusu prawnego, oraz przewidują, że nie można żądać żadnych informacji dla celów podatkowych.

      52      W związku z tym – jeżeli tak stanowią właściwe przepisy luksemburskie, co powinno zostać zweryfikowane przez sąd krajowy –
         sytuacja spółek holdingowych prawa luksemburskiego w zakresie wzajemnej pomocy pomiędzy państwami członkowskimi w dziedzinie
         podatków pośrednich i bezpośrednich jest objęta art. 8 ust. 1 dyrektywy 77/799.

      53      Podobnie jest w przypadku konwencji z dnia 1 kwietnia 1958 r., z której wynika, że umawiające się strony wyłączyły z systemu
         informacji przewidzianego przez tę konwencję owe spółki holdingowe.

      54      W rzeczywistości bowiem konwencja z dnia 1 kwietnia 1958 r. odzwierciedla jedynie stan luksemburskich przepisów w tej dziedzinie,
         w taki sposób, ze konwencja ta będzie również objęta, w odniesieniu do jej ograniczonego zakresu zastosowania, art. 8 ust. 1
         dyrektywy 77/799.

      55      W tych okolicznościach na pytanie trzecie należy odpowiedzieć, iż dyrektywa 77/799, a w szczególności jej art. 8 ust. 1 nie
         sprzeciwiają się temu, aby dwa państwa członkowskie były związane konwencją międzynarodową w sprawie unikania podwójnego opodatkowania
         i ustanowienia zasad wzajemnej pomocy administracyjnej w dziedzinie podatku dochodowego i majątkowego, która wyłącza ze swojego
         zakresu zastosowania w stosunku do jednego państwa członkowskiego jedną kategorię podatników podlegającą podatkowi należącemu
         do zakresu tej dyrektywy, o ile przepisy lub praktyka administracyjna państwa członkowskiego, które powinno udzielić informacji,
         nie zezwala właściwemu organowi na uzyskanie lub wykorzystanie tych informacji na własne potrzeby tego państwa członkowskiego,
         czego weryfikacja należy do sadu krajowego.

       W przedmiocie pytania pierwszego
      56      Przez pierwsze pytanie prejudycjalne sąd krajowy usiłuje ustalić, czy przepisy traktatu dotyczące swobody przedsiębiorczości
         i swobodnego przepływu kapitału sprzeciwiają się obowiązywaniu przepisów krajowych, takich jak w postępowaniu przed sądem
         krajowym, które zwalniają z rzeczonego podatku spółki mające siedzibę we Francji, podczas gdy w przypadku spółek mających
         siedzibę w innym państwie członkowskim uzależniają to zwolnienie od istnienia konwencji o pomocy administracyjnej zawartej
         pomiędzy Republiką Francuską a tym państwem w celu zwalczania oszustw podatkowych i unikania opodatkowania lub od okoliczności,
         że zgodnie z traktatem zawierającym klauzulę o niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową owe spółki nie mogą
         podlegać wyższemu podatkowi niż podatek, któremu podlegają spółki mające siedzibę we Francji.

      57      Ponieważ sąd krajowy wnosi do Trybunału o dokonanie wykładni zarówno art. 52 traktatu, dotyczącego swobody przedsiębiorczości,
         jak i art. 73B traktatu, dotyczącego swobodnego przepływu kapitału, należy ustalić, czy uregulowanie krajowe, takie jak w postępowaniu
         przed sądem krajowym, może zostać objęte zakresem tych swobód.

      58      Odnosząc się do art. 73B traktatu należy przypomnieć, że prawo do nabywania, użytkowania i zbywania dóbr nieruchomych na terytorium
         innego państwa członkowskiego, które stanowi niezbędne uzupełnienie swobody przedsiębiorczości, tak jak to wynika z art. 54
         ust. 3 lit. e) traktatu WE [obecnie, po zmianie, z art. 44 ust. 2 lit. e) WE] powoduje w trakcie jego wykonywania przepływ
         kapitału (wyrok z dnia 25 stycznia 2007 r. w sprawie C‑370/05 Festersen, Zb.Orz. str. I‑1129, pkt 22 i przytoczone tam orzecznictwo).

      59      Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przepływy kapitału obejmują czynności, poprzez które nierezydenci dokonują inwestycji w nieruchomości
         na terytorium państwa członkowskiego, jak wynika z nomenklatury przepływów kapitału znajdującej się w załączniku I do dyrektywy
         Rady 88/361/EWG z dnia 24 czerwca 1988 r. w sprawie wykonania art. 67 traktatu [artykuł uchylony traktatem z Amsterdamu] (Dz.U.
         L 178, str. 5), która zachowuje walor instrukcyjny dla zdefiniowania pojęcia przepływu kapitału (zob. ww. wyrok w sprawie
         Festersen, pkt 23 i przytoczone tam orzecznictwo).

      60      Wiadomo, że skarżąca w postępowaniu przed sądem krajowym jako spółka holdingowa prawa luksemburskiego dokonała zakupu nieruchomości
         we Francji. Nie ma wątpliwości, że inwestycja transgraniczna stanowi przepływ kapitału w rozumieniu tej nomenklatury (zob.
         wyrok z dnia 5 lipca 2005 r. w sprawie C‑376/03 D., Rec. str. I‑5821, pkt 24).

      61      Z powyższego wynika, że uregulowanie krajowe, takie jak sporne uregulowanie przed sądem krajowym, należy do zakresu swobody
         przepływu kapitału.

      62      Jeżeli chodzi o art. 52 traktatu, to z utrwalonego orzecznictwa wynika, że swoboda wykonywania działalności gospodarczej,
         którą ten artykuł przyznaje obywatelom wspólnotowym i która oznacza dla nich dostęp do działalności na własny rachunek oraz
         możliwość jej wykonywania, jak również prawo tworzenia przedsiębiorstw i zarządzania nimi na tych samych warunkach co określone
         przez przepisy państwa członkowskiego położenia przedsiębiorstwa dla jego własnych obywateli, obejmuje przysługujące spółkom
         utworzonym zgodnie z przepisami państwa członkowskiego i mającym statutową siedzibę, zarząd lub główny zakład na terytorium
         Wspólnoty prawo wykonywania działalności w danym państwach członkowskich za pośrednictwem spółki zależnej, oddziału lub agencji
         (wyroki z dnia 23 lutego 2006 r. w sprawie C‑471/04 Keller Holding, Rec. str. I‑2107, pkt 29, z dnia 14 września 2006 r. w sprawie
         C‑386/04 Centro di Musicologia Walter Stauffer, Rec. str. I‑8203, pkt 17 i przytoczone tam orzecznictwo).

      63      Ponadto pojęcie swobody przedsiębiorczości w rozumieniu traktatu jest pojęciem bardzo szerokim, oznaczającym możliwość uczestniczenia
         przez obywatela wspólnotowego w sposób trwały i nieprzerwany w życiu gospodarczym państwa członkowskiego innego niż jego państwo
         pochodzenia i czerpania z tego tytułu korzyści, a tym samym wspieranie w ten sposób wzajemnego gospodarczego i społecznego
         przenikania wewnątrz Wspólnoty na płaszczyźnie działalności wykonywanej na własny rachunek (zob. w szczególności ww. wyrok
         w sprawie Centro di Musicologia Walter Stauffer, pkt 18 i przytoczone tam orzecznictwo).

      64      Niemniej jednak aby możliwe było zastosowanie przepisów dotyczących swobody wykonywania działalności gospodarczej, co do zasady
         konieczne jest, by była zagwarantowana stała obecność w przyjmującym państwie członkowskim, a w przypadku nabywania i posiadania
         nieruchomości – aby zarząd tymi nieruchomościami był czynny (ww. wyrok w sprawie Centro di Musicologia Walter Stauffer, pkt 19).

      65      W niniejszej sprawie, pomimo że skarżąca w postępowaniu przed sądem krajowym posiada nieruchomości we Francji, to jednak ani
         z opisu stanu faktycznego przedstawionego przez sąd krajowy, ani z uwag przedstawionych przed Trybunałem nie wynika, że skarżąca
         przed sądem krajowym posiada owe nieruchomości w ramach wykonywania przez nią działalności ani też że sama zarządza swoim
         majątkiem nieruchomym.

      66      Tym samym należy stwierdzić, że przepisy dotyczące swobody wykonywania działalności gospodarczej nie znajdują co do zasady
         zastosowania do okoliczności faktycznych, takich jak okoliczności przedstawione w postanowieniu odsyłającym.

      67      Z powyższych rozważań wynika, że należy zbadać, czy przepisy krajowe takie jak sporne przepisy przed sądem krajowym stanowią
         ograniczenie przepływu kapitału.

      68      W tym zakresie należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem mimo iż podatki bezpośrednie należą do kompetencji
         państw członkowskich, to jednak państwa te muszą wykonywać ją z poszanowaniem prawa wspólnotowego (zob. w szczególności wyroki
         z dnia z dnia 7 września 2004 r. w sprawie C‑319/02 Manninen, Rec. str. I‑7477, pkt 19, z dnia 6 marca 2007 r. w sprawie C‑292/04
         Meilicke i in., Zb.Orz. str. I‑1835, pkt 19, oraz z dnia 24 maja 2007 r. w sprawie C‑157/05 Holböck, Zb.Orz. str. I‑4051,
         pkt 21).

      69      Z utrwalonego orzecznictwa wynika również, że do środków zakazanych przez art. 73B ust. 1 traktatu, stanowiących ograniczenia
         w przepływie kapitału, zaliczają się te, które mogą zniechęcić osoby niebędące rezydentami do dokonania inwestycji w danym
         państwie członkowskim, lub które mogą zniechęcić rezydentów tego państwa członkowskiego do dokonywania inwestycji w innych
         państwach (zob. ww. wyrok w sprawie Festersen, pkt 24 i przytoczone tam orzecznictwo).

      70      Jeżeli chodzi o osoby prawne, których rzeczywiste centrum zarządu znajduje się we Francji, to są one zwolnione na podstawie
         art. 990E pkt 3 CGI ze spornego podatku, o ile przekazują one lub podejmą się i przestrzegają obowiązku przekazania organowi
         podatkowemu na jego żądanie położenia i opisu nieruchomości posiadanych na dzień 1 stycznia oraz tożsamości adresu ich akcjonariuszy,
         wspólników lub innych członków, liczby akcji, udziałów lub innych praw posiadanych przez każdego z nich oraz zaświadczenia
         o ich miejscu zamieszkania dla celów podatkowych.

      71      Jeżeli chodzi o osoby prawne, które mają siedzibę w innym państwie niż Francja, art. 990E pkt 2 CGI przewiduje, że są one
         zwolnione ze spornego podatku – podobnie jak osoby prawne, których centrum rzeczywistego zarządu znajduje się we Francji –
         jeżeli złożą one każdego roku oświadczenie zawierające położenie, opis i wartość nieruchomości posiadanych na dzień 1 stycznia,
         tożsamość oraz adres ich wspólników na ten dzień oraz liczbę akcji lub udziałów posiadanych przez każdego z nich.

      72      Niemniej jednak zgodnie z tym samym przepisem CGI wymaga się ponadto, by była zawarta konwencja o wzajemnej pomocy administracyjnej
         w celu zwalczania oszustw podatkowych i unikania opodatkowania lub – zgodnie z art. 990E pkt 3 CGI – traktatu, na podstawie
         którego na dane osoby prawne nie można nałożyć wyższego podatku niż na osoby prawne, których rzeczywiste centrum zarządu znajduje
         się we Francji.

      73      Jeśli chodzi o zwolnienie przewidziane w art. 990E pkt 2 CGI, to konwencja, do której odnosi się ten artykuł została zawarta,
         jednakże spółki holdingowe prawa luksemburskiego, takie jak skarżąca w sprawie przed sądem krajowym, zostały wyłączone z jej
         zakresu zastosowania, a w związku z tym spółki te nie mogą skorzystać ze zwolnienia ze spornego podatku.

      74      Jeżeli chodzi o osoby prawne, których siedziba zarządu nie znajduje się we Francji, a które mogą korzystać ze zwolnienia przewidzianego
         w art. 990E pkt 3 CGI, to należy wskazać, że w chwili obecnej nie została zawarta żadna specjalna konwencja pomiędzy Republiką
         Francuską a Wielkim Księstwem Luksemburga zmierzająca do uregulowania kwestii podwójnego opodatkowania. W tych to okolicznościach,
         co także zostało wyraźnie wskazane w postanowieniu odsyłającym, organ podatkowy stosując przepisy art. 990E pkt 3 CGI, oddalił
         wniosek o zwolnienie ze spornego podatku złożony przez skarżącą.

      75      Z powyższych rozważań wynika, że aby korzystać ze zwolnienia ze spornego podatku na podstawie art. 990D i art. 990E pkt 2
         i 3 CGI, osoby prawne niemające siedziby zarządu we Francji podlegają, w odróżnieniu od innych podatników, dodatkowej przesłance,
         a mianowicie przesłance związanej z istnieniem konwencji zawartej pomiędzy Republiką Francuską a danym państwem.

      76      W tym względzie należy podnieść, że w braku takiej konwencji osoba prawna niemająca siedziby zarządu we Francji, zostaje pozbawiona
         możliwości skutecznego domagania się zwolnienia ze spornego podatku na podstawie art. 990D i art. 990E pkt 2 i 3 CGI. Z uwagi
         na okoliczność, że tylko do zainteresowanych państw członkowskich należy decyzja o zaciągnięciu zobowiązania w drodze konwencji,
         przesłanka dotycząca istnienia konwencji o pomocy administracyjnej lub umowy międzynarodowej może oznaczać de facto dla tej
         kategorii osób prawnych system wyłączający w sposób stały zwolnienie ze spornego podatku.

      77      Z powyższego wynika, że wymogi przewidziane przez sporne uregulowanie krajowe dla skorzystania ze zwolnienia ze spornego podatku
         czynią inwestowanie w nieruchomości we Francji mniej atrakcyjnym dla spółek niebędących rezydentami, takich jak spółki holdingowe
         prawa luksemburskiego.

      78      W związku z tym uregulowanie to stanowi dla tychże osób prawnych ograniczenie swobodnego przepływu kapitału, które co do zasady
         jest zakazane przez art. 73B traktatu.

      79      W tych okolicznościach należy zbadać, na trzecim i ostatnim miejscu, czy ograniczenie wynikające ze spornego podatku jest
         uzasadnione nadrzędnym względem interesu powszechnego.

      80      W tym zakresie rząd francuski twierdzi, że sporny podatek stanowi jeden ze środków służących zwalczaniu oszustw podatkowych,
         którego celem jest skłonienie osób prawnych, które w sposób pośredni lub bezpośredni posiadają nieruchomość we Francji, do
         ujawnienia tożsamości osób fizycznych lub prawnych będących ich wspólnikami.

      81      Z orzecznictwa Trybunału w sposób wyraźny wynika, że zwalczanie oszustw podatkowych stanowi nadrzędny wzgląd interesu powszechnego,
         który może uzasadniać ograniczenie jednej ze swobód przepływu (zob. ww. wyrok w sprawie Centro di Musicologia Walter Stauffer,
         pkt 32, a także z dnia 30 stycznia 2007 r. w sprawie C‑150/04, Zb.Orz. str. I‑1163, pkt 51 i przytoczone tam orzecznictwo).

      82      Niemniej jednak sporne ograniczenie powinno być właściwe dla zamierzonego celu i nie wykraczać poza to, co jest konieczne
         dla jego osiągnięcia (zob. podobnie ww. wyroki w sprawie Manninen, pkt 29; w sprawie Centro di Musicologia Walter Stauffer,
         pkt 32; w sprawie Komisja przeciwko Danii, pkt 46, oraz wyrok z dnia 5 lipca 2007 r. w sprawie C‑522/04 Komisja przeciwko
         Belgii, Zb.Orz. str. I‑5701, pkt 47).

      83      W związku z tym należy zbadać, czy sporny podatek jest właściwy dla zwalczania oszustw podatkowych oraz czy nie wykracza poza
         to, co jest konieczne dla osiągnięcia tego celu.

      84      Zdaniem rządu francuskiego sporny podatek zmierza do zniechęcenia podatników podlegających francuskiemu podatkowi majątkowemu
         do unikania tego podatku poprzez tworzenie spółek, które stają się właścicielami nieruchomości położonych we Francji, w państwach,
         które nie zawarły z Republiką Francuską konwencji o pomocy administracyjnej lub umowy międzynarodowej zawierającej klauzulę
         o niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową, zgodnie z którą spółki te nie mogą podlegać wyższemu podatkowi niż
         podatek, któremu podlegają spółki mające siedzibę we Francji.

      85      Sporny podatek ma na celu w szczególności zwalczanie praktyk polegających na tworzeniu przez osoby fizyczne mające miejsce
         zamieszkani we Francji, których nieruchomości normalnie podlegałyby podatkowi majątkowemu, spółek mających siedzibę dla celów
         podatkowych w innym państwie, od którego Republika Francuska nie może uzyskać właściwych informacji dotyczących osób fizycznych
         posiadających udziały w tych spółkach.

      86      Z powyższego wynika, że zasadniczym kryterium zwolnienia jest w istocie zapewnienie w drodze dwustronnej umowy podatkowej,
         iż francuskie organy podatkowe będą mogły żądać bezpośrednio od zagranicznych organów podatkowych wszelkich informacji w celu
         sprawdzenia deklaracji złożonych przez spółki, którym przysługuje prawo własności lub inne prawo rzeczowe na nieruchomościach
         położonych we Francji zgodnie z art. 990E CGI, jak również deklaracji złożonych przez osoby fizyczne będące rezydentami francuskimi
         dotyczących mienia podlegającego podatkowi majątkowemu.

      87      Opodatkowując wszystkie spółki, które nie spełniają tej przesłanki, sporne przepisy francuskie skutkują opodatkowaniem nieruchomości
         posiadanych przez spółki będące niejako parawanem dla osób fizycznych, które w innym przypadku podlegałyby podatkowi majątkowemu.

      88      W ten sposób sporny podatek umożliwia zwalczanie praktyk, których jedynym celem jest uniknięcie zapłaty podatku majątkowego
         we Francji przez osoby fizyczne, a przynajmniej czyni je mniej atrakcyjnymi. Jest on zatem odpowiedni do celu polegającego
         na zwalczaniu oszustw podatkowych.

      89      Do ustalenia pozostaje jednak to, czy sporny podatek nie wykracza poza to, co jest niezbędne dla osiągnięcia tego celu.

      90      W tym zakresie rząd francuski twierdzi, iż do zwolnienia ze spornego podatku konieczne jest podejście ścisłe, z powodu trudności
         napotykanych przez francuskie organy podatkowe przy udowadnianiu oszustwa podatkowego w braku wiarygodnych informacji umożliwiających
         sprawdzenie informacji przedstawionych przez podatników w ich deklaracjach podatkowych.

      91      W tym względzie należy przypomnieć, ze zgodnie z utrwalonym orzecznictwem uzasadnienie oparte na zwalczaniu oszustw podatkowych
         może zostać dopuszczone jedynie wówczas, gdy dotyczy ono całkowicie sztucznych konstrukcji podatkowych, których jedynym celem
         jest obejście ustawy podatkowej, co wyłącza jakiekolwiek ogólne domniemanie oszustwa. Tym samym ogólne domniemanie unikania
         opodatkowania lub oszustwa podatkowego nie jest wystarczające dla uzasadnienia przepisu podatkowego, który stanowi naruszenie
         celów traktatowych (zob. podobnie wyroki z dnia 26 września 2000 r. w sprawie C‑478/98 Komisja przeciwko Belgii, Rec. str. I‑7587,
         pkt 45; z dnia 4 marca 2004 r. w sprawie C‑334/02 Komisja przeciwko Francji, Rec. str. I‑2229, pkt 27, a także z dnia 12 września
         2006 r. w sprawie C‑196/04 Cadbury Schweppes i Cadbury Schweppes Overseas, Zb.Orz. str. I‑7995, pkt 50 i przytoczone tam orzecznictwo).

      92      Również zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału państwo członkowskie może powoływać się na dyrektywę 77/799 w celu uzyskania
         od właściwych organów innego państwa członkowskiego wszystkich koniecznych informacji umożliwiających mu ustalenie prawidłowej
         kwoty podatków objętych tą dyrektywą (zob. ww. wyroki w sprawie Cadbury Schweppes i Cadbury Schweppes Overseas, pkt 71, oraz
         w sprawie Komisja przeciwko Danii, pkt 52). Ponadto z odpowiedzi udzielonej na pytanie drugie wynika, że sporny podatek jest
         objęty zakresem dyrektywy 77/799.

      93      Z odpowiedzi na trzecie z przedłożonych pytań w sposób jasny wynika, że w świetle okoliczności sprawy przed sądem krajowym
         ograniczenie zakresu zastosowania konwencji z dnia 1 kwietnia 1958 r. należy do ograniczeń wymiany informacji przewidzianych
         w art. 8 ust. 1 dyrektywy 77/799, w taki sposób że francuskie organy podatkowe mogą znaleźć się w sytuacji, w której niemożliwe
         będzie skuteczne zwalczanie oszustw podatkowych w przypadku spółek holdingowych prawa luksemburskiego.

      94      Jednakże z utrwalonego orzecznictwa Trybunału wynika również, że pomimo iż art. 8 ust. 1 dyrektywy nie nakłada na organy podatkowe
         państw członkowskich obowiązku współpracy, jeżeli praktyki administracyjne tych państw nie zezwalałyby właściwym organom na
         przeprowadzenie dochodzenia lub uzyskanie informacji bądź na ich wykorzystanie dla ich własnych celów, to jednak niemożność
         żądania takiej współpracy nie może uzasadniać odmowy przyznania korzyści podatkowej.

      95      W istocie bowiem nic nie stoi na przeszkodzie temu, aby dane organy podatkowe zażądały od podatnika zainteresowanej takich
         dowodów, jakie uznają za konieczne dla prawidłowego ustalenia podatków i opłat, a w razie potrzeby – aby odmówiły objętego
         wnioskiem zwolnienia, jeżeli dowody te nie zostaną dostarczone (zob. ww. wyrok w sprawie Komisja przeciwko Danii, pkt 54 i przytoczone
         tam orzecznictwo).

      96      Podobnie nie można a priori wykluczyć możliwości, że podatnik będzie w stanie dostarczyć właściwe dowody umożliwiające organom
         podatkowym państwa członkowskiego, w którym następuje opodatkowanie, ustalenie w jasny i dokładny sposób, iż nie zamierza
         on uniknąć ani obejść zapłaty podatku (zob. podobnie wyrok z dnia 8 lipca 1999 r. w sprawie C‑254/97 Baxter i in., Rec. str. I‑4809,
         pkt 19 i 20, oraz wyrok z dnia 10 marca 2005 r. w sprawie C‑39/04 Laboratoires Fournier, Zb.Orz. str. I‑2057, pkt 25).

      97      Ponadto należy podnieść, że w okolicznościach postępowania przed sądem krajowym ewentualny brak możliwości bezpośredniego
         żądania współpracy ze strony luksemburskich organów podatkowych może uczynić weryfikację informacji trudniejszą.

      98      Niemniej jednak przeszkoda ta nie może uzasadniać bezwzględnej odmowy przyznania korzyści podatkowej w odniesieniu do inwestycji
         dokonanych przez inwestorów pochodzących z tego państwa członkowskiego. W rzeczywistości bowiem skoro to spółki holdingowe
         prawa luksemburskiego wnoszą o zwolnienie ze spornego podatku, to francuskie organy podatkowe mogą zażądać od tych spółek
         dostarczenia dowodów, które uznają za konieczne dla zapewnienia pełnej przejrzystości ich stosunków własnościowych oraz struktury
         akcjonariatu, niezależnie od istnienia konwencji o pomocy administracyjnej lub traktatu przewidującego klauzulę o niedyskryminacji
         w dziedzinie podatków.

      99      Sporne przepisy francuskie nie zezwalają spółkom wyłączonym z zakresu zastosowania konwencji o pomocy administracyjnej i nieobjętym
         traktatem przewidującym klauzulę o niedyskryminacji w dziedzinie podatków, które jednak inwestują w nieruchomości położone
         we Francji, na dostarczenie dowodów w postaci dokumentów umożliwiających ustalenie tożsamości ich akcjonariuszy i udziałowców,
         ani jakichkolwiek innych informacji, które organy francuskie uznałyby za konieczne. W związku z tym przepisy te w każdym wypadku
         stanowią przeszkodę w tym, aby owe spółki mogły udowodnić, że nie realizują oszukańczego celu.

      100    Z powyższego wynika, że rząd francuski mógł przyjąć znacznie mniej restrykcyjne przepisy w celu osiągnięcia celu polegającego
         na zwalczaniu oszustw podatkowych.

      101    W związku z tym sporny podatek nie może zostać uzasadniony zwalczaniem takich oszustw.

      102    W konsekwencji na pierwsze z przedłożonych Trybunałowi pytań należy odpowiedzieć, że artykuł 73B traktatu powinien być interpretowany
         w ten sposób, iż sprzeciwia się on obowiązywaniu przepisów krajowych takich jak sporne przepisy w postępowaniu przed sądem
         krajowym, które zwalniają ze spornego podatku spółki mające siedzibę we Francji, podczas gdy uzależniają owo zwolnienie w przypadku
         spółek mających siedzibę w innym państwie członkowskim od istnienia konwencji o pomocy administracyjnej zawartej pomiędzy
         Republiką Francuską a tym państwem w celu zwalczania oszustwa podatkowych i unikania opodatkowania lub od okoliczności, że
         na podstawie traktatu zawierającego klauzulę o niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową spółki te nie powinny
         podlegać wyższemu opodatkowaniu niż opodatkowanie, któremu podlegają spółki mające siedzibę we Francji, i nie zezwalają spółkom
         mającym siedzibę w innym państwie członkowskim na przedstawienie dowodów umożliwiających ustalenie tożsamości ich akcjonariuszy
         będących osobami fizycznymi.

       W przedmiocie pytania czwartego
      103    Z uwagi na odpowiedź udzieloną przez Trybunał na trzy pierwsze pytania nie ma potrzeby udzielania odpowiedzi na czwarte z pytań
         zadanych przez sąd krajowy.

       W przedmiocie kosztów
      104    Dla stron postępowania przed sądem krajowym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej
         przed tym sądem; do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi,
         inne niż poniesione przez strony postępowania przed sądem krajowym, nie podlegają zwrotowi.

      Z powyższych względów Trybunał (czwarta izba) orzeka, co następuje:
      1)      Podatek od wartości rynkowej nieruchomości posiadanych we Francji przez osoby prawne jest podatkiem mającym charakter podobny
            do podatków przewidzianych w art. 1 ust. 3 dyrektywy Rady 77/799/EWG z dnia 19 grudnia 1977 r. dotyczącej wzajemnej pomocy
            właściwych władz państw członkowskich w dziedzinie podatków bezpośrednich i pośrednich, zmienionej przez dyrektywę Rady 92/12/EWG
            z dnia 25 lutego 1992 r., który jest pobierany od składników majątku w rozumieniu art. 1 ust. 2 tej dyrektywy.
      2)      Dyrektywa 77/799, zmieniona dyrektywą 92/12, a w szczególności jej art. 8 ust. 1 nie sprzeciwiają się temu, aby dwa państwa
            członkowskie były związane konwencją międzynarodową w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i ustanowienia zasad wzajemnej
            pomocy administracyjnej w dziedzinie podatku dochodowego i majątkowego, która wyłącza ze swojego zakresu zastosowania w stosunku
            do jednego państwa członkowskiego jedną kategorię podatników podlegającą podatkowi należącemu do zakresu tej dyrektywy, o ile
            przepisy lub praktyka administracyjna państwa członkowskiego, które powinno udzielić informacji, nie zezwala właściwemu organowi
            na uzyskanie lub wykorzystanie tych informacji na własne potrzeby tego państwa członkowskiego, co powinien zbadać sąd krajowy.
      3)      Artykuł 73B traktatu (obecnie art. 56 WE) powinien być interpretowany w ten sposób, iż sprzeciwia się on obowiązywaniu przepisów
            krajowych takich jak sporne przepisy w postępowaniu przed sądem krajowym, które zwalniają z podatku od wartości rynkowej nieruchomości
            posiadanych we Francji przez osoby prawne spółki mające siedzibę we Francji, podczas gdy uzależniają owo zwolnienie w przypadku
            spółek mających siedzibę w innym państwie członkowskim od istnienia konwencji o pomocy administracyjnej zawartej pomiędzy
            Republiką Francuską a tym państwem w celu zwalczania oszustw podatkowych i unikania opodatkowania lub od okoliczności, że
            na podstawie traktatu zawierającego klauzulę o niedyskryminacji ze względu na przynależność państwową spółki te nie powinny
            podlegać wyższemu opodatkowaniu niż opodatkowanie, któremu podlegają spółki mające siedzibę we Francji, i nie zezwalają spółkom
            mającym siedzibę w innym państwie członkowskim na przedstawienie dowodów umożliwiających ustalenie tożsamości ich akcjonariuszy
            będących osobami fizycznymi.
      Podpisy
      * Język postępowania: francuski.


Wyrok Trybunału z dnia 4 marca 1986 r. # Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Danii. # Sprawa 106/84.


Wyrok Trybunału z dnia 14 czerwca 1990 r. # Michel Weiser przeciwko Caisse nationale des barreaux français. # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Tribunal d'instance de Paris - Francja. # Urzędnicy - Przekazanie praw do świadczeń emerytalnych. # Sprawa C-37/89.


Wyrok Trybunału (piąta izba) z dnia 23 października 2003 r. # RTL Television GmbH przeciwko Niedersächsische Landesmedienanstalt für privaten Rundfunk. # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Niedersächsisches Oberverwaltungsgericht - Niemcy. # Dyrektywa 89/552/CEE - Artykuł 11. # Sprawa C-245/01.


title: Wyrok Trybunału (trzecia izba) z dnia 25 stycznia 2007 r.#Postępowanie karne przeciwko Uwe Kay Festersen.#Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Vestre Landsret - Dania.#Swoboda przedsiębiorczości - Swobodny przepływ kapitału - Artykuły 43 WE i 56 WE - Ograniczenia nabycia gospodarstw rolnych - Obowiązek nabywcy ustanowienia stałego miejsca zamieszkania na nieruchomości rolnej.#Sprawa C-370/05.

text:
      Sprawa C‑370/05
      Postępowanie karne
      przeciwko
      Uwemu Kayowi Festersenowi
      (wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Vestre Landsret)
      Swoboda przedsiębiorczości – Swobodny przepływ kapitału – Artykuły 43 WE i 56 WE – Ograniczenia w nabywaniu gospodarstw rolnych – Obowiązek ustanowienia przez nabywcę stałego miejsca zamieszkania na nieruchomości rolnej
      Streszczenie wyroku
      Swobodny przepływ kapitału – Ograniczenia w nabywaniu nieruchomości
      (art. 56 WE)
      Artykuł 56 WE sprzeciwia się temu, aby przepisy krajowe uzależniały nabycie nieruchomości rolnej od spełnienia warunku polegającego
         na ustanowieniu przez nabywcę stałego miejsca zamieszkania na tej nieruchomości na okres ośmiu lat niezależnie od konkretnych
         okoliczności dotyczących cech indywidualnych danej nieruchomości rolnej.

      Wprawdzie można przyjąć, że przepisy krajowe zawierające taki obowiązek zamieszkania, mający na celu zapobieganie nabywaniu
         gruntów rolnych w celach czysto spekulacyjnych, a który służy w ten sposób ułatwianiu nabywania tych gruntów przede wszystkim
         osobom zamierzającym je uprawiać, odpowiadają celowi służącemu interesowi ogólnemu w państwie członkowskim, w którym grunty
         rolne stanowią ograniczony zasób naturalny. Jednak obowiązek zamieszkania stanowi środek, który wykracza ponad to, co jest
         konieczne dla osiągnięcia tego celu. Po pierwsze bowiem, okazuje się on szczególnie uciążliwy przez to, że ogranicza nie tylko
         swobodny przepływ kapitału, ale także prawo do swobodnego wyboru miejsca zamieszkania przez nabywcę, gwarantowane europejską
         konwencją praw człowieka i chronione przez wspólnotowy porządek prawny, naruszając w ten sposób prawo podstawowe. Po drugie,
         nic nie pozwala twierdzić, że dla osiągnięcia zamierzonego celu nie można by podjąć innych środków, mniej restrykcyjnych niż
         ten obowiązek. Obowiązek taki, tym bardziej gdy jest on zestawiony z warunkiem, by miejsce zamieszkania zostało utrzymane
         przez wiele lat, wykracza ponad to, co można by uznać za konieczne.

      (por. pkt 33–37, 41, 42, 50 oraz pkt 1 sentencji)
WYROK TRYBUNAŁU (trzecia izba)
      z dnia 25 stycznia 2007 r. (*)

      Swoboda przedsiębiorczości – Swobodny przepływ kapitału – Artykuły 43 WE i 56 WE – Ograniczenia w nabywaniu gospodarstw rolnych – Obowiązek ustanowienia przez nabywcę stałego miejsca zamieszkania na nieruchomości rolnej
      W sprawie C‑370/05
      mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 234 WE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Vestre
         Landsret (Dania) postanowieniem z dnia 5 października 2005 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 10 października 2005 r.,
         w postępowaniu karnym przeciwko:

      Uwemu Kayowi Festersenowi,

      TRYBUNAŁ (trzecia izba),
      w składzie: A. Rosas, prezes izby, A. Tizzano, A. Borg Barthet, J. Malenovský (sprawozdawca) i U. Lõhmus, sędziowie,
      rzecznik generalny: C. Stix-Hackl,
      sekretarz: B. Fülöp, administrator,
      uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 12 lipca 2006 r.,
      rozważywszy uwagi przedstawione:
      –        w imieniu U. K. Festersena przez K. Berninga, adwokata,
      –        w imieniu rządu duńskiego przez J. Molde’a, działającego w charakterze pełnomocnika, wspieranego przez P. Bieringa, adwokata,

      –        w imieniu rządu norweskiego przez K. Moena i I. Holten, działających w charakterze pełnomocników,
      –        w imieniu Komisji Wspólnot Europejskich przez H. Støvlbæka, działającego w charakterze pełnomocnika,
      po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 3 października 2006 r.,
      wydaje następujący
      Wyrok
      1        Niniejszy wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 43 WE i 56 WE.

      2        Wniosek ten został złożony w ramach postępowania karnego wszczętego przeciwko U. K. Festersenowi z tytułu nieprzestrzegania
         obowiązku ustanowienia stałego miejsca zamieszkania na nieruchomości rolnej, którą nabył on na terytorium gminy Bov w okręgu
         Jutlandii Południowej (Dania).

       Krajowe ramy prawne
      3        Zgodnie z art. 2 duńskiej ustawy rolnej (landbrugsloven) w brzmieniu wynikającym z rozporządzenia w sprawie ogłoszenia tekstu
         jednolitego nr 598 (lovbekendtgørelse nr 598) z dnia 15 lipca 1999 r. (zwanej dalej „ustawą rolną”):

      „1. Każda nieruchomość rolna podlega obowiązkowi uprawy według przepisów niniejszej ustawy.
      2. Przez nieruchomość rolną rozumie się nieruchomość oznaczoną jako taką w rejestrze katastralnym.
      […]”.
      4        Artykuł 4 ust. 6 ustawy rolnej przewiduje:

      „Jeżeli nieruchomość rolna jest podzielona lub w inny sposób zredukowana do powierzchni mniejszej niż 2 ha, znosi się obowiązek
         uprawy, chyba że właściciel zamierza ją utrzymać. […]”.

      5        Na podstawie art. 7 tej ustawy:

      „1. Każda nieruchomość rolna jest wykorzystywana w sposób niezależny i wyposażona w odpowiednie budynki mieszkalne, których
         mieszkańcy uprawiają grunty, z zastrzeżeniem przepisów art. 8 ust. 4 i 6, art. 9 ust. 1 i 2 oraz art. 10.

      2. Nieruchomość jest wykorzystywana w odpowiedni sposób, z uwzględnieniem możliwości uzyskiwania z niej korzyści gospodarczych,
         wymogów zdrowotnych dotyczących zwierząt domowych oraz przyrody i środowiska.

      […]”.
      6        Artykuł 16 tej ustawy stanowi:

      „1. Każda osoba fizyczna może nabyć nieruchomość rolną położoną w strefie rolnej, o powierzchni przekraczającej 30 ha, pod
         warunkiem, że:

      […]
      4) nabywca ustanowi stałe miejsce zamieszkania na nieruchomości w ciągu sześciu miesięcy po nabyciu,
      5) nabywca sam użytkuje nieruchomość
      […].
      2. Własność nieruchomości rolnej o powierzchni nieprzekraczającej 30 ha może zostać nabyta, jeżeli nabywca spełnia warunki
         przewidziane w ust. 1 pkt 1–4.

      […]”.
      7        Zgodnie z art. 18 ustawy rolnej:

      „1. Poza przypadkami przewidzianymi w art. 16, 17 i 17a, własność nieruchomości rolnej położonej w strefie rolnej można nabyć
         jedynie za zezwoleniem ministra żywności, rolnictwa i rybołówstwa.

      […]
      4. Minister może wydać zezwolenie na nabycie nieruchomości rolnej w następujących przypadkach:
      1)      nabycie ma miejsce w celu użytkowania określonego w art. 4 ust. 1 pkt 1 i można oczekiwać, że nieruchomość będzie wykorzystywana
         w tym celu w niedalekiej przyszłości;

      2)      nabycie ma miejsce w celach zarobkowych ze względu na użytkowanie pozarolnicze, które można uznać za pożądane z punktu widzenia
         interesu ogólnego;

      3)      nabycie ma miejsce ze względu na osiągnięcie szczególnych celów, takich jak między innymi użytkowanie nieruchomości w celach
         naukowych, edukacyjnych, społecznych, terapeutycznych lub rekreacyjnych;

      4)      nabycie ma miejsce w ramach czynności takiej jak utworzenie wilgotnych łąk lub rekultywacja gruntów w strefach przyrodniczych;
         lub

      5)      gdy przemawiają za tym inne szczególne okoliczności.
      […]”.
      8        Artykuł 27 ust. 2 ustawy rolnej przewiduje:

      „Jeżeli wniosek o wydanie zezwolenia na nabycie lub dzierżawę nieruchomości rolnej nie zostanie złożony w odpowiednim czasie,
         […] właściwy minister może nakazać właścicielowi przeniesienie własności nieruchomości w terminie od sześciu miesięcy do jednego
         roku bądź nakazać dzierżawcy nieruchomości lub najemcy zakończenie stosunku umownego w tym terminie. Dotyczy to też przypadku,
         gdy odmówiono zezwolenia bądź zezwolenie wygasło, lub gdy warunki zezwolenia nie zostały spełnione. […]”.

      9        Zgodnie z art. 33 tej ustawy:

      „1. Grzywnie podlega ten, kto:
      […]
      3) nie wykonuje wezwania skierowanego doń na podstawie art. 8 ust. 5 i 7, art. 9 ust. 5 lub art. 27.
      […]”.
      10      Zgodnie z art. 62 okólnika nr 26 z dnia 22 lutego 2000 r. dotyczącego ustawy rolnej:

      „Zezwolenie na podstawie art. 18 ustawy [rolnej] dotyczące nabycia nieruchomości rolnej ze zwolnieniem na czas nieokreślony
         z obowiązku zamieszkania określonego w art. 16 ust. 1 pkt 4 może być wydane jedynie w szczególnych okolicznościach. Dotyczy
         to na przykład przypadku, gdy z powodu położenia nieruchomości niemożliwe jest zachowanie warunku zamieszkiwania przez znaczną
         część roku. Przepis ten stosuje się ściśle”.

      11      Według art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 627 z dnia 26 lipca 1999 r. dotyczącego warunków rozwoju i zamieszkania w związku z ustawą
         rolną (bekendtgørelse nr 627 af 26. juli 1999 om uddannelseskrav og bopælskrav m.v. i henhold til landbrugsloven), obowiązek
         stałego zamieszkania na nieruchomości rolnej oznacza, że dana osoba przebywa na niej w sposób stały i ciągły oraz spędza tam
         noce, oprócz wystąpienia szczególnych okoliczności trwających przez czas określony. Osoba ta powinna być wpisana do ewidencji
         ludności gminy jako mieszkaniec tej nieruchomości w taki sposób, że stanowi ona jego główne miejsce zamieszkania z podatkowego
         punktu widzenia.

      12      Artykuł 4 ust. 2 tego rozporządzenia przewiduje, że nabywca powinien spełniać obowiązek zamieszkania w ciągu ośmiu lat od
         nabycia nieruchomości rolnej.

       Postępowanie przed sądem krajowym i pytania prejudycjalne
      13      U. K. Festersen, obywatel niemiecki, w 1998 r. nabył w okręgu Jutlandii Południowej nieruchomość oznaczoną jako rolna w rejestrze
         katastralnym. Składa się ona z dwóch działek: jednej o powierzchni 24 a położonej w strefie miejskiej i przeznaczonej pod
         zabudowę i drugiej o powierzchni 3,29 ha położonej w strefie rolnej, która jest łąką.

      14      Ponieważ zainteresowany nie wykonał obowiązku ustanowienia swego miejsca zamieszkania na tej nieruchomości, komisja rolna
         okręgu Jutlandii Południowej wezwała go do uregulowania sytuacji, nakazując w dniu 8 września 2000 r. przeniesienie własności
         nieruchomości w terminie sześciu miesięcy, chyba że w międzyczasie uzasadni pod względem prawnym swój tytuł własności uzyskując
         zwolnienie z obowiązku uprawy lub spełniając warunek zamieszkania.

      15      W dniu 16 lipca 2001 r. komisja ta udzieliła U. K. Festersenowi nowego sześciomiesięcznego terminu do przeniesienia własności
         nieruchomości, chyba że przed jego upływem podejmie on konieczne działania w celu zmniejszenia obszaru nieruchomości do powierzchni
         mniejszej niż 2 ha i ubiegania się w tym samym czasie o zwolnienie z obowiązku uprawy albo w celu ustanowienia na niej swego
         miejsca zamieszkania.

      16      W dniu 18 sierpnia 2003 r. sąd rejonowy w Gråsten skazał U. K. Festersena na grzywnę w wysokości 5 000 DKK za naruszenie art. 33
         ust. 1 pkt 3 i art. 27 ust. 2 ustawy rolnej poprzez niewykonanie nakazu komisji rolnej okręgu Jutlandii Południowej. Został
         on też skazany na grzywnę w wysokości 5 000 DKK za każdy miesiąc opóźnienia, jeżeli nie wykona tego nakazu przed dniem 1 grudnia
         2003 r.

      17      U. K. Festersen, który osiedlił się na nieruchomości w dniu 12 czerwca 2003 r., jest wpisany do ewidencji ludności gminy Bov
         jako zamieszkały pod tym adresem od dnia 12 września 2003 r.

      18      Złożył on odwołanie od tego orzeczenia do Vestre Landsret i wniósł o uniewinnienie. Prokuratura wniosła o utrzymanie orzeczenia
         wydanego w pierwszej instancji.

      19      U. K. Festersen i prokuratura nie są zgodni co do kwestii, czy obowiązek zamieszkania przewidziany przez ustawę rolną jest
         zgodny z zasadami swobody przedsiębiorczości i swobodnego przepływu kapitału ustanowionymi w art. 43 WE i 56 WE.

      20      W tych okolicznościach Vestre Landsret postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującymi pytaniami
         prejudycjalnymi:

      „1. Czy przepisy art. 43 WE i 56 WE sprzeciwiają się uzależnieniu przez państwo członkowskie nabycia nieruchomości rolnej
         od spełnienia warunku polegającego na ustanowieniu przez nabywcę stałego miejsca zamieszkania na tej nieruchomości?

      2. Czy dla udzielenia odpowiedzi na pytanie pierwsze ma znaczenie okoliczność, że nieruchomość nie może stanowić samodzielnego
         gospodarstwa i że budynek mieszkalny znajduje się w strefie miejskiej?”.

       W przedmiocie pytań prejudycjalnych
       W przedmiocie pytania pierwszego
      21      W pytaniu pierwszym sąd krajowy zasadniczo dąży do ustalenia, czy przepisy traktatu WE dotyczące prawa przedsiębiorczości
         (art. 43 WE) i swobodnego przepływu kapitału (art. 56 WE) sprzeciwiają się przepisom krajowym takim jak te stanowiące przedmiot
         postępowania przed sądem krajowym, które uzależniają nabycie nieruchomości rolnej od spełnienia warunku polegającego na ustanowieniu
         przez nabywcę stałego miejsca zamieszkania na tej nieruchomości.

      22      Tytułem wstępu należy przypomnieć, że wykonywanie prawa do nabywania, użytkowania i zbywania dóbr nieruchomych na terytorium
         innego państwa członkowskiego, które stanowi niezbędne uzupełnienie swobody przedsiębiorczości, tak jak to wynika z art. 44
         ust. 2 lit. e) WE (wyrok z dnia 30 maja 1989 r. w sprawie 305/87 Komisja przeciwko Grecji, Rec. str. 1461, pkt 22), powoduje
         przepływ kapitału (wyrok z dnia 5 marca 2002 r. w sprawach połączonych C‑515/99, od C‑519/99 do C‑524/99 i od C‑526/99 do
         C‑540/99 Reisch i in., Rec. str. I‑2157, pkt 29).

      23      Przepływy kapitału obejmują czynności, poprzez które nierezydenci dokonują inwestycji w nieruchomości na terytorium państwa
         członkowskiego, jak wynika z nomenklatury przepływów kapitału znajdującej się w Załączniku I do dyrektywy Rady 88/361/EWG
         z dnia z dnia 24 czerwca 1988 r. w sprawie wykonania art. 67 traktatu [artykuł uchylony traktatem z Amsterdamu] (Dz.U. L 178,
         str. 5), która zachowuje instrukcyjny charakter dla zdefiniowania pojęcia przepływu kapitału (zob. wyroki z dnia 16 marca
         1999 r. w sprawie C‑222/97 Trummer i Mayer, Rec. str. I‑1661, pkt 21; z dnia 11 stycznia 2001 r. w sprawie C‑464/98 Stefan,
         Rec. str. I‑173, pkt 5; ww. wyrok w sprawie Reisch i in., pkt 30; oraz wyrok z dnia 14 września 2006 r. w sprawie C‑386/04
         Centro di Musicologia Walter Stauffer, Zb.Orz. str. I‑8203, pkt 22).

      24      Należy zatem zbadać, czy przepisy krajowe takie jak te stanowiące przedmiot postępowania przed sądem krajowym stanowią ograniczenie
         przepływu kapitału. W tym zakresie z utrwalonego orzecznictwa wynika, że do środków zakazanych przez art. 56 ust. 1 WE, stanowiących
         ograniczenia w przepływie kapitału zaliczają się te, które mogą zniechęcić osoby niebędące rezydentami do dokonania inwestycji
         w danym państwie członkowskim, lub które mogą zniechęcić rezydentów tego państwa członkowskiego do dokonywania inwestycji
         w innych państwach (zob. podobnie wyrok z dnia 23 lutego 2006 r. w sprawie C‑513/03 Van Hilten-van der Heijden, Zb.Orz. str. I‑1957,
         pkt 44).

      25      Nawet jeżeli duńskie przepisy dotyczące rolnictwa nie tworzą dyskryminacji pomiędzy obywatelami duńskimi a obywatelami innych
         państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego, to ustanowiony w nich warunek zamieszkania,
         który może być zniesiony jedynie na podstawie zezwolenia ministra właściwego ds. rolnictwa, ogranicza swobodę przepływu kapitału.

      26      Środek taki może jednak być dopuszczony pod warunkiem, że dąży do celu służącego interesowi ogólnemu, jest stosowany w sposób
         niedyskryminujący oraz przestrzega zasady proporcjonalności, to znaczy, musi być odpowiedni do zapewnienia realizacji zamierzonego
         celu i nie wykraczać ponad to, co jest konieczne do jego osiągnięcia (wyrok z dnia 1 czerwca 1999 r. w sprawie C‑302/97 Konle,
         Rec. str. I‑3099, pkt 40; ww. wyrok w sprawie Reisch i in., pkt 33; oraz wyrok z dnia 23 września 2003 r. w sprawie C‑452/01
         Ospelt i Schlössle Weissenberg, Rec. str. I‑9743, pkt 34).

      27      W odniesieniu do warunku dotyczącego spełnienia celu służącego interesowi ogólnemu rząd duński podtrzymuje, że przepisy krajowe,
         po pierwsze, mają na celu zachowanie uprawy gruntów rolnych poprzez zagospodarowanie bezpośrednie, które stanowi jedną z form
         tradycyjnej uprawy w Danii i służą temu, aby nieruchomości rolne były w przeważającym stopniu zamieszkiwane i uprawiane przez
         ich właścicieli, po drugie, utrzymaniu w celu planowania przestrzennego stałej populacji w środowisku rolnym, a po trzecie,
         wspieranie rozsądnego użytkowania dostępnych gruntów, poprzez zwalczanie presji rynku nieruchomości.

      28      Cele te same w sobie leżą w interesie ogólnym i mogą uzasadniać ograniczenia swobodnego przepływu kapitału (zob. podobnie
         ww. wyroki w sprawach Konle, pkt 40, Reisch i in., pkt 34, oraz Ospelt i Schlössle Weissenberg, pkt 38 i 39). Ponadto, jak
         też twierdzi rząd duński i Komisja Wspólnot Europejskich, cele te są zgodne ze wspólną polityką rolną, która na mocy art. 33
         ust. 1 lit. b) WE ma na celu „zapewnienie […] odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej” i której ustalanie winno uwzględniać,
         zgodnie z ust. 2 lit. a) tego artykułu, „szczególny charakter gospodarki rolnej, wynikający ze struktury społecznej rolnictwa
         oraz z różnic strukturalnych i przyrodniczych między poszczególnymi regionami rolniczymi” (zob. podobnie ww. wyrok w sprawie
         Ospelt i Schlössle Weissenberg, pkt 40).

      29      W odniesieniu do warunku proporcjonalności należy sprawdzić, czy obowiązek ustanowienia przez nabywcę stałego miejsca zamieszkania
         na nabytej nieruchomości rolnej stanowi, jak twierdzą rządy duński i norweski, środek odpowiedni i konieczny do realizacji
         celów wymienionych w pkt 27 niniejszego wyroku.

      30      Jeśli chodzi o odpowiedni charakter środka krajowego stanowiącego przedmiot postępowania przed tamtejszym sądem, należy zauważyć,
         że dotyczy on jedynie obowiązku zamieszkania i w przypadku nabywcy nieruchomości rolnej o powierzchni mniejszej niż 30 ha
         nie jest połączony z obowiązkiem osobistego użytkowania tego dobra. Taki środek sam w sobie nie wydaje się zatem zapewniać
         realizacji powołanego celu zachowania tradycyjnej formy użytkowania poprzez zagospodarowanie bezpośrednie.

      31      Niemniej jednak w odniesieniu do drugiego celu określonego przez ustawę rolną należy stwierdzić, że obowiązek zamieszkania
         może z definicji przyczyniać się do utrzymania ludności w środowisku rolnym i jest odpowiedni do tego, by być lepiej spełnianym
         przez rolników, którzy zgodnie z ogólnymi celami ustawy rolnej mającymi wspierać sposób użytkowania poprzez zagospodarowanie
         bezpośrednie, sami wykorzystują swoje narzędzia produkcji.

      32      Należy jednak zauważyć, że biorąc pod uwagę zjawiska towarzyszące zmniejszeniu liczby gospodarstw rolnych i ich scalaniu,
         które wynikają z uwag na piśmie przedłożonych Trybunałowi, a które nie zostały zakwestionowane na rozprawie, cel polegający
         na zatrzymaniu ludności w środowisku rolnym nie może zostać osiągnięty, jeżeli czynność nabycia jest dokonywana akurat przez
         rolnika, który mieszka już w innym gospodarstwie. W takiej sytuacji obowiązek zamieszkania nie zapewnia osiągnięcia tego celu,
         a tym samym nie wydaje się, aby w rzeczywistości obowiązek ten sam mógł odpowiadać temu celowi.

      33      W odniesieniu do trzeciego celu, do którego dąży ustawa rolna, należy stwierdzić, że obowiązek zamieszkania służy zredukowaniu
         liczby potencjalnych nabywców nieruchomości rolnych, i że w rezultacie może zmniejszyć presję rynku nieruchomości na nie.
         Można więc przyjąć, że przepisy krajowe zawierające taki obowiązek, mający na celu zapobieganie nabywaniu gruntów rolnych
         w celach czysto spekulacyjnych, a który służy w ten sposób ułatwianiu nabywania tych gruntów przede wszystkim osobom zamierzającym
         je uprawiać, odpowiadają celowi służącemu interesowi ogólnemu w państwie członkowskim, w którym grunty rolne bezspornie stanowią
         ograniczony zasób naturalny.

      34      Należy zatem zbadać, czy obowiązek zamieszkania stanowi środek, który nie wykracza ponad to, co jest konieczne dla osiągnięcia
         tego celu.

      35      Przy takiej ocenie należy wziąć pod uwagę okoliczność, że obowiązek ten ogranicza nie tylko swobodny przepływ kapitału, ale
         także prawo do swobodnego wyboru miejsca zamieszkania przez nabywcę, prawo, które zapewnia mu art. 2 ust. 1 protokołu nr 4
         do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, podpisanej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. (zwanej dalej
         „EKPC”).

      36      Zgodnie z art. 6 ust. 2 UE „Unia szanuje prawa podstawowe zagwarantowane w [EKPC] oraz wynikające z tradycji konstytucyjnych
         wspólnych dla państw członkowskich, jako zasady ogólne prawa wspólnotowego” (wyrok z dnia 27 czerwca 2006 r. w sprawie C‑540/03
         Parlament przeciwko Radzie, Zb.Orz. str. I‑5769, pkt 36).

      37      Obowiązek zamieszkania naruszający w ten sposób prawo podstawowe zagwarantowane przez EKPC okazuje się więc szczególnie uciążliwy.
         W rezultacie powstaje pytanie, czy można było przyjąć inne środki, mniej restrykcyjne niż ten obowiązek.

      38      W tym zakresie rząd duński twierdzi, że omawianego obowiązku nie można zastąpić mniej restrykcyjnymi środkami, które byłyby
         tak samo skuteczne dla zapobieżenia, aby na ceny gruntów rolnych przeznaczonych do produkcji miał wpływ popyt uzasadniony
         jedynie chęcią ulokowania kapitału na szkodę zawodowych rolników.

      39      Wprawdzie rząd ten twierdzi, że jedynym rozwiązaniem, które pozostawałoby dla utrzymania cen na zamierzonym poziomie, byłoby
         ich uregulowanie przez państwo, jednak nie precyzuje, w jaki sposób środek taki byłby bardziej uciążliwy niż istniejący obowiązek
         zamieszkania. Nie uzasadnił on też, dlaczego inny środek powołany w aktach, mianowicie zachęcanie do wydzierżawienia domów
         nabytych na nieruchomości rolnej, okazałby się bardziej restrykcyjny niż ten obowiązek. W uwagach tego rządu nie zostały też
         uwzględnione ani ocenione inne możliwe środki, w danym przypadku mniej zagrażające swobodnemu przepływowi kapitału, jak przepisy
         dotyczące wyższego opodatkowania czynności odsprzedaży gruntów dokonywanych wkrótce po nabyciu, czy też wymóg minimalnego
         znacznego okresu trwania dla umów dzierżawy gruntów rolnych.

      40      Zatem żadna z powyższych okoliczności nie pozwala Trybunałowi na stwierdzenie, że obowiązek zamieszkania jest konieczny dla
         osiągnięcia pożądanego celu.

      41      Nawet przyjmując, że obowiązek ten zostałby uznany za środek konieczny do osiągnięcia zamierzonego celu, na tej podstawie,
         że sam w sobie stwarzałby korzystne skutki dla rynku nieruchomości (zważywszy przeszkody powodowane każdą zmianą miejsca zamieszkania,
         co prowadzi do zniechęcania do czynności spekulacji gruntami), należy stwierdzić, że zestawiając ten obowiązek z warunkiem,
         by miejsce zamieszkania zostało utrzymane przez przynajmniej osiem lat, taki warunek dodatkowy z pewnością wykracza ponad
         to, co można by uznać za konieczne, w szczególności dlatego, że prowadzi do trwałego zawieszenia wykonywania podstawowej swobody
         wyboru miejsca zamieszkania.

      42      Wprawdzie, jak podnosi rząd duński, art. 18 ustawy rolnej pozwala ministrowi żywności, rolnictwa i rybołówstwa na wydanie
         zezwolenia na nabycie nieruchomości rolnej z wyłączeniem na czas nieokreślony obowiązku zamieszkania. Jednakże według okólnika
         nr 26 wykonywanie tego uprawnienia jest ściśle ograniczone do „szczególnych okoliczności” i przywołuje „stosowanie ścisłe”.

      43      Ponadto dostarczając tylko ten jedyny przykład tych okoliczności, okólnik ten nie wskazuje potencjalnym nabywcom szczególnych
         i obiektywnych okoliczności, w których przyznano by odstępstwo od obowiązku zamieszkania bądź go odmówiono. Taka nieprecyzyjność
         nie pozwala jednostkom na poznanie zakresu ich praw i obowiązków wynikających z art. 56 WE, a tym samym system taki należy
         uważać za sprzeczny z zasadą bezpieczeństwa prawnego (zob. podobnie wyroki z dnia 4 czerwca 2002 r. w sprawie C‑483/99 Komisja
         przeciwko Francji, Rec. str. I‑4781, pkt 50; oraz z dnia 13 maja 2003 r. w sprawie C‑463/00 Komisja przeciwko Hiszpanii, Rec.
         str. I‑4581, pkt 74 i 75). W każdym razie nie wydaje się, aby system ten uwzględniał sytuację obywateli Unii, którzy nie mieszkają
         w Danii, aby uniknąć dyskryminującego stosowania.

      44      W tych warunkach obowiązek zamieszkania, a fortiori w odniesieniu do tego, co w niniejszej sprawie jest połączone z warunkiem
         okresu ośmioletniego, któremu przepisy krajowe stanowiące przedmiot postępowania przed sądem krajowym poddają nabycie nieruchomości
         rolnych o powierzchni mniejszej niż 30 ha, nie wydaje się środkiem proporcjonalnym do zamierzonego celu, a zatem stanowi ograniczenie
         swobodnego przepływu kapitału niezgodne z art. 56 WE.

      45      Należy uznać, że rząd duński twierdzi ponadto, iż sporny w postępowaniu przed sądem krajowym obowiązek zamieszkania powinien
         także zostać dopuszczony na korzyść odstępstwa przewidzianego w protokole nr 16 dołączonym do traktatu, zgodnie z którym „nie
         naruszając postanowień niniejszego traktatu Dania może zachować swoje obecne prawodawstwo dotyczące nabywania drugich domów”.

      46      W tym zakresie należy jednak stwierdzić, że obowiązek ustanowienia miejsca zamieszkania na nabytej nieruchomości rolnej ma
         zastosowanie niezależnie od tego, czy omawiane miejsce zamieszkania jest pierwszym, czy drugim domem. Protokół nr 16 nie mógłby
         zatem być skutecznie przywołany dla uzasadnienia tego obowiązku.

      47      W związku z powyższym nie jest konieczne badanie pytań dotyczących wykładni art. 43 WE.

      48      Na pytanie pierwsze należy zatem odpowiedzieć, że art. 56 WE sprzeciwia się temu, aby przepisy krajowe takie jak te stanowiące
         przedmiot postępowania przed sądem krajowym uzależniały nabycie nieruchomości rolnej od spełnienia warunku polegającego na
         ustanowieniu przez nabywcę stałego miejsca zamieszkania na tej nieruchomości.

       W przedmiocie pytania drugiego
      49      W pytaniu drugim sąd krajowy zasadniczo dąży do ustalenia, czy wykładnia art. 56 WE, o którą wnioskuje się w pytaniu pierwszym,
         byłaby odmienna w przypadku, gdyby nabyta nieruchomość rolna nie stanowiła samodzielnego gospodarstwa rolnego, a budynek mieszkalny
         znajdował się w strefie miejskiej.

      50      Z odpowiedzi udzielonej na pytanie pierwsze wynika, że art. 56 WE sprzeciwia się omawianemu obowiązkowi zamieszkania niezależnie
         od konkretnych okoliczności dotyczących cech indywidualnych danej nieruchomości rolnej. Takie okoliczności, jak przywołane
         przez sąd krajowy w pytaniu drugim, nie mają zatem wpływu na wykładnię tego artykułu.

      51      W konsekwencji na pytanie drugie należy odpowiedzieć, że ta wykładnia art. 56 WE nie byłaby odmienna w przypadku, gdyby nabyta
         nieruchomość rolna nie stanowiła samodzielnego gospodarstwa rolnego i gdyby budynek mieszkalny znajdował się w strefie miejskiej.

       W przedmiocie kosztów
      52      Dla stron postępowania przed sądem krajowym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej
         przed tym sądem, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi,
         inne niż poniesione przez strony postępowania przed sądem krajowym, nie podlegają zwrotowi.

      Z powyższych względów Trybunał (trzecia izba) orzeka, co następuje:
      1)      Artykuł 56 WE sprzeciwia się temu, aby przepisy krajowe takie jak te stanowiące przedmiot postępowania przed sądem krajowym
            uzależniały nabycie nieruchomości rolnej od spełnienia warunku polegającego na ustanowieniu przez nabywcę stałego miejsca
            zamieszkania na tej nieruchomości.
      2)      Ta wykładnia art. 56 WE nie byłaby odmienna w przypadku, gdyby nabyta nieruchomość rolna nie stanowiła samodzielnego gospodarstwa
            rolnego i gdyby budynek mieszkalny znajdował się w strefie miejskiej.
      Podpisy
      * Język postępowania: duński.