title: Wyrok Trybunału (pierwsza izba) z dnia 17 listopada 2016 r.#Stadt Wiener Neustadt przeciwko Niederösterreichische Landesregierung.#Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Verwaltungsgerichtshof.#Odesłanie prejudycjalne – Ocena skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne – Dyrektywa 85/337/EWG – Dyrektywa 2011/92/UE – Zakres stosowania – Pojęcie „szczególnego aktu ustawodawstwa krajowego” – Brak oceny oddziaływania na środowisko – Ostateczne zezwolenie na inwestycję – Późniejsza konwalidacja aktem ustawodawczym braku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko – Zasada współpracy – Artykuł 4 TUE.#Sprawa C-348/15.

text:
         WYROK TRYBUNAŁU (pierwsza izba)
      z dnia 17 listopada 2016 r. (
            *1
         )
      „Odesłanie prejudycjalne — Ocena skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne — Dyrektywa 85/337/EWG — Dyrektywa 2011/92/UE — Zakres zastosowania — Pojęcie „szczególnego aktu ustawodawstwa krajowego” — Brak oceny oddziaływania na środowisko — Ostateczne zezwolenie na inwestycję — Późniejsza konwalidacja aktem ustawodawczym braku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko — Zasada współpracy — Artykuł 4 TUE”
      W sprawie C‑348/15
      mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Verwaltungsgerichtshof (trybunał administracyjny, Austria) postanowieniem z dnia 25 czerwca 2015 r., które wpłynęło do Trybunału w dniu 10 lipca 2015 r., w postępowaniu:

         Stadt Wiener Neustadt

      przeciwko

         Niederösterreichische Landesregierung,

      przy udziale:

         .A.S.A. Abfall Service AG,

      TRYBUNAŁ (pierwsza izba),
      w składzie: R. Silva de Lapuerta, prezes izby, E. Regan, J.C. Bonichot (sprawozdawca), A. Arabadjiev i S. Rodin, sędziowie,
      rzecznik generalny: J. Kokott,
      sekretarz: A. Calot Escobar,
      uwzględniając pisemny etap postępowania,
      rozważywszy uwagi przedstawione:

               —

               w imieniu Stadt Wiener Neustadt przez E. Allingera, Rechtsanwalt,

               —

               w imieniu .A.S.A. Abfall Service przez H. Kraemmera, Rechtsanwalt,

               —

               w imieniu Komisji Europejskiej przez L. Pignataro-Nolin oraz C. Hermesa, działających w charakterze pełnomocników,

         po zapoznaniu się z opinią rzecznika generalnego na posiedzeniu w dniu 8 września 2016 r.,
      wydaje następujący

         Wyrok

               1

               Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 1 ust. 5 dyrektywy Rady 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (Dz.U. 1985, L 175, s. 40 – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 15, t. 1, s. 248), zmienionej dyrektywą Rady 97/11/WE z dnia 3 marca 1997 r. (Dz.U. 1997, L 73, s. 5 – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 15, t. 3, s. 151) (zwanej dalej „dyrektywą 85/337”), art. 1 ust. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz.U. 2012, L 26, s. 1), a także zasad pewności prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań.

               2

               Wniosek ten został przedstawiony w ramach sporu Stadt Wiener Neustadt (miasta Wiener Neustadt, Austria) z Niederösterreichische Landesregierung (rządem kraju związkowego Dolna Austria) w przedmiocie zgodności z prawem decyzji, mocą której organ ten stwierdził, że eksploatację przez spółkę .A.S.A. Abfall Service instalacji do wytwarzania paliw zastępczych uznaje się za dozwoloną.

         Ramy prawne

         Prawo Unii

               3

               Artykuł 1 ust. 1 dyrektywy 85/337, którego treść została powtórzona w art. 1 ust. 1 dyrektywy 2011/92, stanowi:
               „Niniejsza dyrektywa stosuje się do oceny skutków środowiskowych wywieranych przez przedsięwzięcia publiczne i prywatne, które mogą znacząco oddziaływać na środowisko”.

               4

               Artykuł 1 ust. 2 dyrektywy 85/337, którego treść została zasadniczo powtórzona w art. 1 ust. 2 lit. c) dyrektywy 2011/92, stanowi:
               „Do celów niniejszej dyrektywy:
               […]
               »zezwolenie na inwestycję« [oznacza]:
               decyzję właściwej władzy lub władz, na podstawie której wykonawca otrzymuje prawo do wykonania przedsięwzięcia.
               […]”.

               5

               Artykuł 1 ust. 5 dyrektywy 85/337, którego treść została zasadniczo powtórzona w art. 1 ust. 4 dyrektywy 2011/92, ma następujące brzmienie:
               „Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do przedsięwzięć, których szczegółowe rozwiązania zostały przyjęte przez szczególny akt ustawodawstwa krajowego, ponieważ cele tej dyrektywy, łącznie z dostarczeniem informacji, są osiągane w procesie ustawodawczym”.

               6

               Zgodnie z brzmieniem art. 2 ust. 1 dyrektywy 85/337:
               „Państwa członkowskie przyjmują wszystkie niezbędne środki, aby zapewnić, że przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko naturalne między innymi z powodu ich charakteru, rozmiarów lub lokalizacji podlegają ocenie w odniesieniu do ich skutków przed udzieleniem zezwolenia. Przedsięwzięcia te są określone w art. 4”.

         Prawo austriackie

               7

               Paragraf 3 ust. 6 Umweltverträglichkeitsprüfungsgesetz (UVP-G 2000) [austriackiej ustawy w sprawie oceny oddziaływania na środowisko UVP-G 2000), BGBl. 697/1993], w brzmieniu obowiązującym w czasie zaistnienia okoliczności faktycznych analizowanych w postępowaniu głównym (zwanej dalej „UVP-G 2000”), stanowi:
               „Zezwolenia nie mogą zostać udzielone przed zakończeniem oceny oddziaływania na środowisko lub indywidualnej kontroli w odniesieniu do przedsięwzięć, które podlegają ocenie na podstawie ustępów 1, 2 lub 4, zaś oświadczenia złożone na podstawie przepisów administracyjnych przed zakończeniem oceny oddziaływania na środowisko są pozbawione skutków prawnych. Zezwolenia udzielone z naruszeniem niniejszego przepisu mogą zostać unieważnione w terminie trzech lat przez właściwy organ zgodnie z § 39 ust. 3”.

               8

               Paragraf 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000 stanowi:
               „Do wejścia w życie przepisów, którym nadano nowe brzmienie ustawą federalną BGBl. I, 87/2009 lub przepisów dodanych tą ustawą federalną, jak również do przejścia do nowej sytuacji prawnej stosuje się następujące przepisy:
               […]

                        4.

                        Przedsięwzięcia, których zezwolenia w momencie wejścia w życie ustawy federalnej BGBl. I, 87/2009 nie są już narażone na ryzyko nieważności wynikające z § 3 ust. 6, uznaje się za dozwolone na podstawie tej ustawy federalnej”.

               9

               Z postanowienia odsyłającego wynika, że przytoczone w pkt 8 niniejszego wyroku brzmienie § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000 zostało nadane mocą Bundesgesetz, mit dem das Umweltverträglichkeitsprüfungsgesetz 2000 geändert wird (UVPG-Novelle 2009) [ustawy federalnej zmieniającej ustawę z 2000 r. w sprawie oceny oddziaływania na środowisko (UVP-G-Novelle 2009), BGBl. I, 87/2009], która weszła w życie z dniem 19 sierpnia 2009 r.

         Okoliczności faktyczne sporu w postępowaniu głównym i pytanie prejudycjalne

               10

               Spółka .A.S.A. Abfall Service eksploatuje w mieście Wiener Neustadt instalację do wytwarzania paliw zastępczych, w której zasadniczo przetwarzane są odpady z tworzyw sztucznych poprzez ich rozdrabnianie na małe kawałki, aż do momentu uzyskania paliwa przeznaczonego głównie dla przemysłu cementowego. W instalacji tej ma miejsce fizyczne przetwarzanie odpadów innych niż niebezpieczne.

               11

               W latach 1986 i 1993 burmistrz tego miasta wydał zezwolenia na eksploatację tej instalacji, określając jej dozwoloną moc przerobową na 9990 ton rocznie.

               12

               Decyzją z dnia 10 grudnia 2002 r. szef rządu kraju związkowego Dolna Austria zezwolił na zwiększenie maksymalnej mocy przerobowej do 34000 ton rocznie na podstawie przepisów w sprawie gospodarowania odpadami. Ten wzrost mocy przerobowej miał zostać osiągnięty poprzez rozbudowę istniejącej linii przerobowej oraz budowę kolejnej takiej linii.

               13

               Zezwolenie to wydano bez poddania planowanej rozbudowy ocenie oddziaływania na środowisko przewidzianej w UVP-G 2000.

               14

               Pismem z dnia 30 kwietnia 2014 r. Umweltanwalt (rzecznik ds. środowiska) kraju związkowego Dolna Austria zwrócił się do rządu tego kraju związkowego o ustalenie, czy wskazaną instalację należało poddać ocenie oddziaływania na środowisko, zgodnie z przepisami UVP-G 2000.

               15

               Decyzją z dnia 27 czerwca 2014 r. rząd tego kraju związkowego udzielił na zadane mu pytanie odpowiedzi przeczącej, wskazując, że instalację tę należy uznać za dozwoloną na podstawie § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000.

               16

               Miasto Wiener Neustadt wniosło do Bundesverwaltungsgericht (federalnego sądu administracyjnego, Austria) skargę o stwierdzenie nieważności tej decyzji.

               17

               Orzeczeniem z dnia 12 września 2014 r. sąd ten oddalił skargę jako bezzasadną.

               18

               Bundesverwaltungsgericht (federalny sąd administracyjny) uznał bowiem, że nie trzeba badać, czy zwiększenie mocy przerobowej, na które zezwolono w decyzji z dnia 10 grudnia 2002 r., powinno zostać wcześniej poddane ocenie oddziaływania na środowisko na podstawie UVP-G 2000, ponieważ § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000 pozwala uznać, że takie zezwolenie dotyczące eksploatacji instalacji, o której mowa w postępowaniu głównym, zostało udzielone w sposób zgodny z prawem. Ponadto przepis ten nie jest niezgodny z prawem Unii.

               19

               Miasto Wiener Neustadt wniosło skargę rewizyjną na ten wyrok do Verwaltungsgerichtshof (trybunału administracyjnego, Austria). Utrzymuje ono, że § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000 jest sprzeczny z prawem Unii. Miasto to twierdzi w szczególności, że przesłanki, na podstawie których przedsięwzięcie może zostać wyłączone przez ustawodawstwo krajowe z zakresu zastosowania dyrektywy 85/337 bądź z zakresu zastosowania dyrektywy 2011/92, nie zostały spełnione w sprawie rozpatrywanej w postępowaniu głównym.

               20

               W tych okolicznościach Verwaltungsgerichtshof (trybunał administracyjny) postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującym pytaniem prejudycjalnym:
               „Czy prawo Unii, w szczególności dyrektywa 2011/92, a zwłaszcza jej art. 1 ust. 4, bądź dyrektywa 85/337, zwłaszcza jej art. 1 ust. 5, stoi na przeszkodzie przepisowi krajowemu przewidującemu, że przedsięwzięcia, które podlegały obowiązkowi oceny oddziaływania na środowisko, ale nie dysponowały zezwoleniem na podstawie UVP-G 2000, lecz jedynie zezwoleniami udzielonymi na podstawie różnych ustaw sektorowych [na przykład Abfallwirtschaftsgesetz (austriackiej ustawy o gospodarowaniu odpadami)], które w dniu 19 sierpnia 2009 r. […] nie mogły już zostać unieważnione z powodu upływu trzyletniego terminu przewidzianego w prawie krajowym (§ 3 ust. 6 UVP-G 2000), uznaje się za dozwolone na podstawie UVP-G 2000, czy też takie uregulowanie jest zgodne z obowiązującymi w prawie Unii zasadami pewności prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań?”.

         W przedmiocie pytania prejudycjalnego

               21

               Na wstępie należy zaznaczyć, że projekt zwiększenia mocy przerobowej instalacji, o której mowa w postępowaniu głównym, mógł – zważywszy na datę wydania zezwolenia na podstawie przepisów o gospodarce odpadami, czyli dzień 10 grudnia 2002 r. – podlegać prawu Unii i z tego względu być przedmiotem oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast nie jest tak w wypadku zezwoleń na eksploatację wydanych w latach 1986 i 1993, czyli przed przystąpieniem Republiki Austrii do Unii.

               22

               Należy także wyjaśnić, że zadaniem sądu odsyłającego jest dokonanie oceny, czy tego rodzaju przedsięwzięcie należało poddać ocenie oddziaływania na środowisko, zgodnie z art. 2 ust. 1 dyrektywy 85/337, oraz, w stosownym wypadku, czy – jak utrzymuje przedsiębiorstwo – zezwolenie sektorowe udzielone mocą decyzji z dnia 10 grudnia 2002 r., na podstawie przepisów o gospodarce odpadami, umożliwiło w praktyce spełnienie przewidzianych w dyrektywie wymogów w zakresie ochrony środowiska.

               23

               Należy wreszcie podkreślić, że ze względu na datę wydania decyzji rozpatrywanych w postępowaniu głównym nie należy powoływać się na dyrektywę 2011/92.

               24

               Należy zatem stwierdzić, że poprzez swe pytanie sąd odsyłający dąży w istocie do ustalenia, po pierwsze, czy art. 1 ust. 5 dyrektywy 85/337 należy interpretować w ten sposób, że wyłącza on z zakresu zastosowania tej dyrektywy przepis ustawowy taki jak § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000, w myśl którego przedsięwzięcie będące przedmiotem decyzji wydanej z naruszeniem obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w odniesieniu do której termin na wniesienie skargi o stwierdzenie nieważności już upłynął, należy uznać za dozwolone przez prawo.

               25

               Mówiąc ogólniej, sąd odsyłający dąży również do ustalenia, po drugie, czy taki przepis prawa może być uzasadniony w świetle prawa Unii zasadami pewności prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań.

               26

               W odniesieniu do pierwszego aspektu pytania prejudycjalnego z utrwalonego orzecznictwa Trybunału wynika, że art. 1 ust. 5 dyrektywy 85/337 uzależnia wyłączenie przedsięwzięcia z zakresu zastosowania tej dyrektywy od spełnienia dwóch warunków. Po pierwsze, szczegółowe rozwiązania przedsięwzięcia muszą zostać przyjęte w szczególnym akcie ustawodawczym. Po drugie, cele dyrektywy, w tym cel dostarczenia informacji, powinny być osiągnięte w procesie ustawodawczym (zob. wyroki: z dnia 16 września 1999 r., WWF i in., C‑435/97, EU:C:1999:418, pkt 57; a także z dnia 18 października 2011 r., Boxus i in., od C‑128/09 do C‑131/09, C‑134/09 i C‑135/09, EU:C:2011:667, pkt 37).

               27

               Warunek pierwszy polega na tym, że akt ustawodawczy musi mieć te same cechy, co zezwolenie w rozumieniu art. 1 ust. 2 dyrektywy 85/337. Akt ten powinien w szczególności nadać wykonawcy prawo do realizacji przedsięwzięcia oraz powinien zawierać, tak jak zezwolenie na inwestycję, wszystkie elementy przedsięwzięcia istotne z punktu widzenia oceny oddziaływania na środowisko po rozważeniu ich przez ustawodawcę (zob. podobnie wyroki: z dnia 16 września 1999 r., WWF i in., C‑435/97, EU:C:1999:418, pkt 58, 59; a także z dnia 18 października 2011, Boxus i in., od C‑128/09 do C‑131/09, C‑134/09 i C‑135/09, EU:C:2011:667, pkt 38, 39). Akt ustawodawczy powinien zatem wykazywać, że w stosunku do danego przedsięwzięcia zostały osiągnięte cele dyrektywy 85/337 (zob. podobnie wyrok z dnia 18 października 2011 r., Boxus i in., od C‑128/09 do C‑131/09, C‑134/09 i C‑135/09, EU:C:2011:667, pkt 39 i przytoczone tam orzecznictwo).

               28

               Nie jest tak, jeśli akt ten nie zawiera informacji niezbędnych dla oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (zob. podobnie wyroki: z dnia 16 września 1999 r., WWF i in., C‑435/97, EU:C:1999:418, pkt 62; a także z dnia 18 października 2011 r., Boxus i in., od C‑128/09 do C‑131/09, C‑134/09 i C‑135/09, EU:C:2011:667, pkt 40).

               29

               Drugi warunek polega na tym, że cele dyrektywy 85/337 powinny zostać osiągnięte w procesie ustawodawczym. Z art. 2 ust. 1 tej dyrektywy wynika bowiem, że jej zasadniczym celem jest zapewnienie, by przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko naturalne między innymi z powodu ich charakteru, rozmiarów lub lokalizacji podlegały „przed udzieleniem zezwolenia” ocenie w odniesieniu do ich oddziaływania na środowisko (zob. podobnie wyrok z dnia 18 października 2011 r., Boxus i in., od C‑128/09 do C‑131/09, C‑134/09 i C‑135/09, EU:C:2011:667, pkt 41 i przytoczone tam orzecznictwo).

               30

               Wynika stąd, że w momencie zatwierdzenia przedsięwzięcia ustawodawca powinien dysponować wystarczającymi informacjami. Informacje, których ma w tym względzie dostarczyć wykonawca, obejmują co najmniej opis przedsięwzięcia zawierający informacje o miejscu, projekcie i wielkości przedsięwzięcia, opis środków przewidzianych w celu uniknięcia, zmniejszenia i, jeżeli to możliwe, naprawienie poważnych niekorzystnych skutków, jak również dane wymagane do rozpoznania i oszacowania głównych skutków, które mogą być spowodowane w środowisku przez to przedsięwzięcie (zob. podobnie wyrok z dnia 18 października 2011 r., Boxus i in., od C‑128/09 do C‑131/09, C‑134/09 i C‑135/09, EU:C:2011:667, pkt 43).

               31

               Chociaż to sąd krajowy powinien zbadać, czy warunki te zostały spełnione, uwzględniając zarówno treść przyjętego aktu ustawodawczego, jak i cały proces ustawodawczy, który doprowadził do jego wydania, a w szczególności akty przygotowawcze i debaty parlamentarne (wyrok z dnia 18 października 2011 r., Boxus i in., od C‑128/09 do C‑131/09, C‑134/09 i C‑135/09, EU:C:2011:667, pkt 47), to jednak wydaje się, że przepis ustawy taki jak § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000 nie spełnia tych wymogów.

               32

               Z przedłożonych Trybunałowi akt wynika bowiem, że przepis ten nie posiada, w odniesieniu do przedsięwzięć, do których się odnosi, tych samych cech charakterystycznych co zezwolenie na inwestycję w rozumieniu art. 1 ust. 2 dyrektywy 85/337.

               33

               Nie wydaje się też, aby § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000 umożliwiał realizację celów tej dyrektywy, zważywszy, że na etapie przyjmowania tego przepisu ustawodawca krajowy nie dysponował informacjami na temat oddziaływania na środowisko przedsięwzięć, których ów przepis może dotyczyć, i że w każdym razie wskazany przepis ma być stosowany do przedsięwzięć już zrealizowanych.

               34

               W konsekwencji przepis ustawowy taki jak § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000 nie spełnia raczej wymogów określonych w art. 1 ust. 5 dyrektywy 85/337, wobec czego nie mógł on skutkować wyłączeniem z zakresu zastosowania wskazanej dyrektywy operacji, do których przepis ten się odnosi. Zadaniem sądu odsyłającego jest jednak zweryfikowanie tego wniosku w świetle wszystkich charakterystycznych cech prawa krajowego i dokładnego zakresu zastosowania, jaki powinien zostać nadany badanemu przepisowi.

               35

               Co się tyczy drugiego aspektu pytania prejudycjalnego, a mianowicie możliwości uzasadnienia na poziomie prawa Unii, zasadami pewności prawa i ochrony uzasadnionych oczekiwań, przepisu ustawowego takiego jak przepis analizowany w postępowaniu głównym, należy przedstawić następujące wyjaśnienia.

               36

               Prawo Unii nie stoi na przeszkodzie krajowym przepisom prawa, które w pewnych wypadkach pozwalają na legalizację operacji lub działań sprzecznych z tym prawem. Taka możliwość powinna być jednak uwarunkowana tym, że nie będzie ona stwarzać zainteresowanym okazji do obejścia norm prawa Unii lub uchylenia się od ich stosowania i że pozostanie ona wyjątkiem (wyrok z dnia 3 lipca 2008 r., Komisja/Irlandia, C‑215/06, EU:C:2008:380, pkt 57).

               37

               Trybunał orzekł zatem, że przepis przyznający zezwoleniu legalizacyjnemu, które może zostać wydane, nawet jeżeli nie wystąpiły wyjątkowe okoliczności, takie same skutki, jakie ma zezwolenie budowlane, narusza wymogi dyrektywy 85/337. Przedsięwzięcia, w odniesieniu do których wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko, powinny bowiem – w myśl art. 2 ust. 1 tej dyrektywy – zostać zidentyfikowane, a następnie, przed wydaniem zezwolenia i siłą rzeczy przed ich realizacją, poddane procedurze udzielenia zezwolenia i wspomnianej ocenie (wyrok z dnia 3 lipca 2008 r., Komisja/Irlandia, C‑215/06, EU:C:2008:380, pkt 61).

               38

               To samo tyczy się przepisu ustawowego, takiego jak § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000, który najwyraźniej pozwala – przy czym zadaniem sądu odsyłającego jest ustalenie, czy rzeczywiście tak jest – i to nawet bez wymogu przeprowadzenia późniejszej oceny i bez zaistnienia jakichkolwiek szczególnych okoliczności nadzwyczajnych, aby w odniesieniu do przedsięwzięcia, które należało poddać ocenie oddziaływania na środowisko w rozumieniu art. 2 ust. 1 dyrektywy 85/337, przyjąć fikcję, że zostało ono poddane takiej ocenie.

               39

               Jest prawdą, że przepis analizowany w postępowaniu głównym dotyczy jedynie „przedsięwzięć, w wypadku których zezwolenia inwestycyjne nie są już narażone na ryzyko nieważności” ze względu na upływ trzymiesięcznego terminu zaskarżenia przewidzianego w § 3 ust. 6 UVP-G 2000.

               40

               Sama ta okoliczność nie pozwala jednak na podważenie sformułowanego wyżej wniosku. Z utrwalonego orzecznictwa Trybunału wynika wprawdzie, że w braku uregulowań prawa Unii w danej dziedzinie do wewnętrznego porządku prawnego każdego państwa członkowskiego należy wyznaczenie właściwych sądów oraz ustanowienie szczegółowych zasad proceduralnych dotyczących środków zaskarżenia mających na celu zapewnienie ochrony praw jednostek wynikających z prawa Unii, o ile zasady te nie będą mniej korzystne od zasad dotyczących podobnych środków istniejących w prawie krajowym (zasada równoważności) i o ile nie uczynią one wykonywania praw przyznanych przez porządek prawny Unii praktycznie niemożliwym lub nadmiernie utrudnionym (zasada skuteczności).

               41

               Trybunał orzekł również, że wyznaczenie rozsądnych terminów zaskarżenia leży w interesie pewności prawa, która równocześnie chroni zainteresowaną jednostkę oraz organ, i jest zgodne z prawem Unii. W szczególności Trybunał orzekł, że terminy takie nie mogą uniemożliwiać w praktyce lub nadmiernie utrudniać wykonywania uprawnień gwarantowanych w porządku prawnym Unii (zob. podobnie wyroki: z dnia 15 kwietnia 2010 r., Barth, C‑542/08, EU:C:2010:193, pkt 28; z dnia 16 stycznia 2014 r., Pohl, C‑429/12, EU:C:2014:12, pkt 29).

               42

               W konsekwencji prawo Unii, które nie przewiduje reguł dotyczących terminów zaskarżania zezwoleń wydanych z naruszeniem obowiązku przeprowadzenia uprzedniej oceny oddziaływania na środowisko, o której mowa w art. 2 ust. 1 dyrektywy 85/337, nie sprzeciwia się – co do zasady i z zastrzeżeniem poszanowania zasady równoważności – ustaleniu przez dane państwo członkowskie trzyletniego terminu zaskarżenia, takiego jak przewidziany w § 3 ust. 6 UVP-G-2000, na który powołano się w § 46 ust. 20 pkt 4 UVP-G 2000.

               43

               Nie byłby jednak zgodny z tą dyrektywą przepis krajowy, z którego wynikałoby – czego zweryfikowanie należy do sądu odsyłającego – że przedsięwzięcia, w odniesieniu do których zezwolenie na inwestycję nie może już zostać bezpośrednio zaskarżone ze względu na upływ przewidzianego w ustawodawstwie krajowym terminu zaskarżenia, uznaje się po prostu za dozwolone przez prawo w kontekście obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

               44

               Jak stwierdziła w istocie rzecznik generalna w pkt 42–44 opinii, dyrektywa 85/337 już sama w sobie sprzeciwia się tego rodzaju przepisowi, chociażby dlatego, że skutkiem prawnym takiego przepisu jest zwolnienie właściwych władz z obowiązku wzięcia pod uwagę okoliczności, że przedsięwzięcie w rozumieniu tej dyrektywy zostało zrealizowane bez poddania go ocenie oddziaływania na środowisko, i zapewnienia, aby taka ocena została przeprowadzona, w sytuacji gdy prace lub fizyczne interwencje związane z tym przedsięwzięciem wymagają zezwolenia na późniejszym etapie (zob. podobnie wyrok z dnia 17 marca 2011 r., Brussels Hoofdstedelijk Gewest i in., C‑275/09, EU:C:2011:154, pkt 37).

               45

               Ponadto z utrwalonego orzecznictwa Trybunału wynika, że państwa członkowskie są zobowiązane do naprawienia wszelkich szkód, których źródłem jest nieprzeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko (wyrok z dnia 7 stycznia 2004 r., Wells, C‑201/02, EU:C:2004:12, pkt 66).

               46

               W związku z tym właściwe władze krajowe powinny podjąć wszelkie środki o charakterze ogólnym bądź szczegółowym w celu usunięcia skutków takiego zaniechania (wyrok z dnia 7 stycznia 2004 r., Wells, C‑201/02, EU:C:2004:12, pkt 68).

               47

               W tym względzie należy wyjaśnić, że choć przesłanki wniesienia takiej skargi o odszkodowanie – w szczególności zaś te dotyczące kwestii, czy każdą niezgodność z prawem należy uznać za zawinioną, jak też te dotyczące wykazania związku przyczynowego – w braku stosownych uregulowań w przepisach prawa Unii podlegają prawu krajowemu, i choć tego rodzaju skarga może, jak wynika z utrwalonego orzecznictwa Trybunału, zostać obwarowana określonym terminem, pod warunkiem przestrzegania zasad równoważności i skuteczności, to jednak w myśl zasady skuteczności należy umożliwić wykonywanie prawa do wniesienia takiej skargi na rozsądnych warunkach.

               48

               Z powyższego wynika, że jeśli przepis krajowy uniemożliwia wniesienie, po upływie określonego terminu, jakiejkolwiek skargi o odszkodowanie za naruszenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, o której mowa w art. 2 ust. 1 dyrektywy 85/337, mimo że nie upłynął termin zaskarżenia, w ramach którego prawo krajowe dopuszcza wniesienie skargi o odszkodowanie, to przepis ten będzie niezgodny z prawem Unii również z tego powodu.

               49

               Wobec tego na przedstawione pytanie należy udzielić odpowiedzi, że art. 1 ust. 5 dyrektywy 85/337 należy interpretować w ten sposób, że nie wyłącza on z zakresu zastosowania tej dyrektywy przedsięwzięcia, o którym mowa w przepisie ustawowym takim jak przepis analizowany w postępowaniu głównym, w myśl którego przedsięwzięcie będące przedmiotem decyzji wydanej z naruszeniem obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w odniesieniu do której termin na wniesienie skargi o stwierdzenie nieważności już upłynął, należy uznać za dozwolone przez prawo. Prawo Unii sprzeciwia się takiemu przepisowi ustawowemu w zakresie, w jakim przewiduje on, że należy przyjąć fikcję, iż ocena oddziaływania na środowisko, która powinna poprzedzać takie przedsięwzięcie, została przeprowadzona.

         W przedmiocie kosztów

               50

               Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.

               Z powyższych względów Trybunał (pierwsza izba) orzeka, co następuje:

                     Artykuł 1 ust. 5 dyrektywy Rady 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne, zmienionej dyrektywą Rady 97/11/WE z dnia 3 marca 1997 r. należy interpretować w ten sposób, że nie wyłącza on z zakresu zastosowania tej dyrektywy przedsięwzięcia, o którym mowa w przepisie ustawowym takim jak przepis analizowany w postępowaniu głównym, w myśl którego przedsięwzięcie będące przedmiotem decyzji wydanej z naruszeniem obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w odniesieniu do której termin na wniesienie skargi o stwierdzenie nieważności już upłynął, należy uznać za dozwolone przez prawo. Prawo Unii Europejskiej sprzeciwia się takiemu przepisowi ustawowemu w zakresie, w jakim przewiduje on, że należy przyjąć fikcję, iż ocena oddziaływania na środowisko, która powinna poprzedzać takie przedsięwzięcie, została przeprowadzona.

                     Podpisy

            (
            *1
         )	Język postępowania: niemiecki.


Wyrok Trybunału (szósta izba) z dnia 30 marca 2000 r. # Jämställdhetsombudsmannen przeciwko Örebro läns landsting. # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Arbetsdomstolen - Szwecja. # Polityka społeczna - Dyrektywa 75/117/EWG. # Sprawa C-236/98.


Wyrok Trybunału (pierwsza izba) z dnia 12 grudnia 1989 r. # Evagelos Adamou Exarchos przeciwko Parlamentowi Europejskiemu. # Urzędnicy. # Sprawa C-331/87.


Wyrok Trybunału z dnia 30 stycznia 1985 r. # Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Francuskiej. # Sprawa 290/83.


title: Wyrok Sądu pierwszej instancji (siódma izba) z dnia 15 października 2008 r.#Ashley Neil Mote przeciwko Parlamentowi Europejskiemu.#Przywileje i immunitety - Poseł do Parlamentu Europejskiego - Uchylenie immunitetu.#Sprawa T-345/05.

text:
      Sprawa T‑345/05
      Ashley Neil Mote
      przeciwko
      Parlamentowi Europejskiemu
      Przywileje i immunitety – Poseł do Parlamentu Europejskiego – Uchylenie immunitetu
      Streszczenie wyroku
      1.      Skarga o stwierdzenie nieważności – Akty zaskarżalne – Akty Parlamentu, których celem jest wywołanie skutków prawnych wobec
            osób trzecich
      (art. 230 ust. 1 WE; Protokół w sprawie przywilejów i immunitetów Wspólnot Europejskich)
      2.      Skarga o stwierdzenie nieważności – Osoby fizyczne lub prawne – Akty dotyczące ich bezpośrednio i indywidualnie
      (art. 230 ust. 4 WE; Protokół w sprawie przywilejów i immunitetów Wspólnot Europejskich, art. 9, 10)
      3.      Parlament – Kompetencje – Przywileje i immunitety posłów do Parlamentu Europejskiego
      (Protokół w sprawie przywilejów i immunitetów Wspólnot Europejskich, art. 8, 10)
      4.      Postępowanie – Podnoszenie nowych zarzutów w toku postępowania – Przesłanki
      (regulamin Sądu, art. 44 § 1 lit. c), art. 48 § 2)
      1.      Ponieważ decyzja, poprzez którą Parlament uchylił immunitet jednego ze swoich posłów, wywiera lub ma wywierać skutki prawne
         wobec osób trzecich, może ona być poddana kontroli legalności przez sąd wspólnotowy zgodnie z art. 230 akapit pierwszy WE.

      Ponieważ poprzez uchylenie immunitetu decyzja ta umożliwia ściganie danego posła, rodzi ona w istocie skutki prawne wykraczające
         poza ramy organizacyjne Parlamentu.

      W tym względzie, nawet jeżeli przywileje i immunitety przewidziane w Protokole w sprawie przywilejów i immunitetów Wspólnot
         Europejskich zostały przyznane wyłącznie w interesie Wspólnoty, nie zmienia to faktu, że przyznano je w sposób wyraźny urzędnikom
         i innym pracownikom instytucji Wspólnoty, a także posłom do Parlamentu Europejskiego. Fakt, iż przywileje i immunitety obowiązują
         we wspólnotowym interesie publicznym, uzasadnia przyznaną instytucjom kompetencję do uchylenia w razie potrzeby immunitetu,
         lecz nie oznacza, że te przywileje i immunitety zostały przyznane Wspólnocie, a nie bezpośrednio jej urzędnikom, innym pracownikom
         i posłom. Protokół rodzi więc w odniesieniu do tych osób podmiotowe prawo, którego poszanowanie jest zagwarantowane za pomocą
         prawa do wniesienia skargi, ustanowionego w art. 230 WE.

      (por. pkt 28, 29, 31)
      2.      Warunek, iż decyzja musi dotyczyć bezpośrednio jednostki, wymaga, by zaskarżony akt wspólnotowy wywoływał bezpośredni skutek
         na sytuację prawną tej jednostki i nie pozostawiał jakiegokolwiek zakresu swobodnego uznania po stronie adresatów, których
         obowiązkiem jest go wykonać, co ma mieć charakter automatyczny i wynikać z samej regulacji wspólnotowej, bez potrzeby stosowania
         przepisów pośrednich.

      Ponieważ immunitet, o którym mowa w art. 9 i 10 Protokołu w sprawie przywilejów i immunitetów Wspólnot Europejskich, chroni
         posłów przed niektórymi działaniami mogącymi stanowić przeszkodę w sprawowaniu ich funkcji, decyzja Parlamentu o uchyleniu
         immunitetu jednego ze swoich posłów zmienia sytuację prawną tego ostatniego przez sam fakt uchylenia tej ochrony i przywrócenia
         mu statusu osoby podlegającej powszechnie obowiązującemu prawu państw członkowskich, co sprawia, że podlega on, bez konieczności
         zastosowania żadnych pośrednich przepisów, środkom, w szczególności zaś zatrzymaniu i pociągnięciu do odpowiedzialności przed
         sądem, ustanowionym w tym powszechnie obowiązującym prawie.

      Swobodne uznanie przysługujące krajowym organom po uchyleniu immunitetu w kwestii podjęcia lub umorzenia postępowania wszczętego
         przeciwko posłowi pozostaje bez wpływu na fakt, że decyzja o uchyleniu immunitetu dotyczy bezpośrednio jego sytuacji prawnej,
         ponieważ skutki związane z tą decyzją ograniczają się do uchylenia ochrony, z której korzystał on jako poseł, i nie wynika
         z niej konieczność jakiegokolwiek dodatkowego środka służącego jej wdrożeniu.

      (por. pkt 33–35)
      3.      Z art. 10 akapit ostatni Protokołu w sprawie przywilejów i immunitetów Wspólnot Europejskich, zgodnie z którym immunitet nie
         może stanowić przeszkody w wykonywaniu przez Parlament Europejski prawa uchylenia immunitetu w odniesieniu do któregokolwiek
         ze swoich członków, wynika, że Parlament jest właściwy, by podjąć decyzję w przedmiocie wniosku o uchylenie immunitetu posła
         europejskiego. Nie istnieje natomiast ani w protokole, ani w regulaminie Parlamentu przepis stanowiący, że Parlament jest
         organem właściwym do stwierdzenia istnienia przywileju określonego w art. 8 protokołu.

      Artykuły 8 i 10 protokołu nie mają zresztą tego samego zakresu przedmiotowego. Artykuł 10 ma na celu zapewnienie niezależności
         posłów do Parlamentu poprzez zapobieżenie temu, by w trakcie trwania sesji Parlamentu wywierano na nich naciski w postaci
         gróźb aresztowania lub wszczęcia postępowania karnego, podczas gdy art. 8 ma za zadanie ochronę posłów do Parlamentu przed
         ograniczeniami ich swobody przemieszczania się innego rodzaju niż ograniczenia sądowe.

      Z uwagi na brak uprawnienia Parlamentu do uchylenia przywileju określonego w art. 8 Parlament nie narusza prawa, podejmując
         decyzję o uchyleniu immunitetu posła, nie wypowiadając się na temat przywileju, który został mu nadany jako posłowi do Parlamentu.

      (por. pkt 45–47, 50, 51, 69)
      4.      Z przepisów art. 44 § 1 lit. c) w związku z art. 48 § 2 regulaminu Sądu wynika, że skarga wszczynająca postępowanie w sprawie
         powinna wskazywać przedmiot sporu oraz zawierać zwięzłe przedstawienie powołanych zarzutów oraz że nie można podnosić nowych
         zarzutów w toku postępowania, chyba że ich podstawą są okoliczności prawne i faktyczne ujawnione dopiero w toku postępowania.

      (por. pkt 85)
WYROK SĄDU PIERWSZEJ INSTANCJI (siódma izba)
      z dnia 15 października 2008 r.(*)

      Przywileje i immunitety – Poseł do Parlamentu Europejskiego – Uchylenie immunitetu
      W sprawie T‑345/05
      Ashley Neil Mote, poseł do Parlamentu Europejskiego, reprezentowany przez J. Lofthouse’a i C. Hayesa, barristers, oraz M. Monan, solicitor,

      strona skarżąca,
      przeciwko
      Parlamentowi Europejskiemu, reprezentowanemu przez H. Krücka, D. Moore’a oraz M. Windisch, działających w charakterze pełnomocników,

      strona pozwana,
      mającej za przedmiot wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Parlamentu z dnia 5 lipca 2005 r. w sprawie uchylenia skarżącemu
         immunitetu parlamentarnego,

      SĄD PIERWSZEJ INSTANCJI WSPÓLNOT EUROPEJSKICH(siódma izba),

      w składzie: N.J. Forwood, prezes, D. Šváby i L. Truchot (sprawozdawca), sędziowie,
      sekretarz: K. Pocheć, administrator,
      uwzględniając procedurę pisemną i po przeprowadzeniu rozprawy w dniu 21 lutego 2008 r.,
      wydaje następujący
      Wyrok
       Ramy prawne
      1        Rozdział III Protokołu w sprawie przywilejów i immunitetów Wspólnot Europejskich z dnia 8 kwietnia 1965 r., stanowiącego załącznik
         do Traktatu ustanawiającego Jedną Radę i Jedną Komisję Wspólnot Europejskich (Dz.U. 1967, 152, s. 13) (zwanego dalej „protokołem”)
         stanowi:

      „Rozdział III
      Członkowie Parlamentu Europejskiego
      Artykuł 8
      Swoboda przepływu [przemieszczania się] członków Parlamentu Europejskiego podróżujących do lub z miejsca obrad Parlamentu
         Europejskiego nie podlega żadnym ograniczeniom administracyjnym lub innym.

      […]
      Artykuł 9
      Wobec członków Parlamentu Europejskiego nie można prowadzić dochodzenia, postępowania sądowego, ani też ich zatrzymywać z powodu
         ich opinii lub stanowiska zajętego przez nich w głosowaniu w czasie wykonywania przez nich obowiązków służbowych.

      Artykuł 10
      Podczas sesji Parlamentu Europejskiego jego członkowie korzystają:
      a)      na terytorium swojego państwa – z immunitetów przyznawanych członkom parlamentu ich państwa;
      b)      na terytorium innego państwa członkowskiego – z immunitetu chroniącego przed zatrzymaniem oraz immunitetu jurysdykcyjnego.
      Immunitet chroni także członków podczas ich podróży do i z miejsca, gdzie odbywa się posiedzenie Parlamentu Europejskiego.
      Nie można powoływać się na immunitet, w przypadku gdy członek został schwytany na gorącym uczynku i nie może on stanowić przeszkody
         w wykonywaniu przez Parlament Europejski prawa uchylenia immunitetu w odniesieniu do któregokolwiek ze swoich członków”.

       Okoliczności powstania sporu
      2        Ashley Neil Mote, obywatel Zjednoczonego Królestwa, korzystał w latach 1996–2002 z różnego rodzaju pomocy publicznej. Od listopada
         2003 r. toczy się przeciwko niemu postępowanie karne ze względu na to, że pomoc tę otrzymał na podstawie nieprawdziwych oświadczeń.
         W styczniu 2004 r. został wezwany do stawiennictwa, w dniu 27 kwietnia 2004 r. przedstawiono mu zarzuty, a w dniu 10 czerwca
         2004 r. został mu doręczony odpis aktu oskarżenia i streszczenie postawionych mu zarzutów.

      3        Po tym, jak został on wybrany do Parlamentu Europejskiego w czerwcu 2004 r., skarżący wniósł o zawieszenie toczącego się postępowania
         karnego, powołując się na przywileje i immunitety, które mu przysługują jako posłowi europejskiemu. Chichester Crown Court
         (sąd koronny w Chichester) wydał postanowienie o zawieszeniu postępowania w dniu 25 listopada 2004 r. Sąd ten uznał, że status
         osoby przebywającej na wolności za kaucją, którym był objęty A.N. Mote, stanowi przeszkodę w swobodzie przemieszczania się
         członków Parlamentu i narusza w związku z tym art. 8 protokołu.

      4        Wnioskiem z dnia 3 lutego 2005 r. Attorney General (prokurator generalny Anglii i Walii) zwrócił się do Parlamentu o:

      –        potwierdzenie, że wszczęte przeciwko skarżącemu postępowanie karne nie narusza protokołu, a w szczególności art. 8;
      –        w razie gdyby A.N. Mote korzystał z przywileju lub immunitetu na mocy protokołu, o uchylenie tego przywileju lub immunitetu.
      5        Wniosek ten został przekazany komisji prawa Parlamentu (zwanej dalej „komisją prawa”) i był przedmiotem debaty komisji w dniach
         21 kwietnia, 24 maja i 20 czerwca 2005 r. Podczas przesłuchania zorganizowanego przez komisję prawa w dniu 24 maja 2005 r.
         A.N. Mote’a reprezentował inny poseł. W piśmie przedłożonym komisji w tym samym dniu (zwanym dalej „pismem”) wniósł on o oddalenie
         wniosku o uchylenie immunitetu.

      6        W dniu 20 czerwca 2005 r. komisja prawa jednogłośnie przyjęła sprawozdanie zawierające zalecenie dla Parlamentu uchylenia
         immunitetu A.N. Mote’a (zwane dalej „sprawozdaniem”). Sprawozdanie to zawiera uzasadnienie oraz projekt decyzji Parlamentu
         Europejskiego.

      7        Decyzją z dnia 5 lipca 2005 r. na posiedzeniu plenarnym Parlament zdecydował o uchyleniu immunitetu i zarządził przekazanie
         decyzji i sprawozdania odpowiednim organom w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (zwaną dalej „zaskarżoną
         decyzją”).

      8        Działając na podstawie uchylenia przez Parlament immunitetu A.N. Mote’a organ odpowiedzialny za prowadzenie postępowania w Zjednoczonym
         Królestwie wystąpił do High Court of Justice (England & Wales) [wysokiego trybunału (Anglia i Walia)] o podjęcie zawieszonego
         postępowania karnego. Decyzją z dnia 17 października 2006 r. sąd ten postanowił podjąć postępowanie przeciwko skarżącemu.

      9        Dnia 4 maja 2007 r. skarżący złożył wniosek o ochronę swojego immunitetu i swoich przywilejów, który został oddalony przez
         Parlament decyzją z dnia 10 lipca 2007 r.

      10      W dniu 17 sierpnia 2007 r. Portsmouth Crown Court (sąd koronny w Portsmouth) orzekł winę A.N. Mote’a, a następnie, wyrokiem
         z dnia 4 września 2007 r., skazał go na karę dziewięciu miesięcy pozbawienia wolności. Wyrokiem z dnia 21 grudnia 2007 r.
         Court of Appeal (England & Wales) [sąd apelacyjny (Anglia i Walia)] oddalił wszystkie, z wyjątkiem jednego, zarzuty podniesione
         przeciwko wyrokowi z dnia 17 sierpnia. Skarżący wystąpił z wnioskiem o dopuszczenie do złożenia apelacji w dniu 18 stycznia
         2008 r.

       Przebieg postępowania i żądania stron
      11      Pismem złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 5 września 2005 r. skarżący wniósł skargę w niniejszej sprawie.

      12      W dniu 3 listopada 2005 r. skarżący wniósł o ochronę anonimowości w postępowaniu głównym, której udzielono mu w dniu 14 listopada
         2005 r. Po zebraniu uwag stron na posiedzeniu w dniu 21 lutego 2008 r. prezes siódmej izby uchylił anonimowy status skarżącego.

      13      Wnioskiem o zastosowanie środka tymczasowego złożonym w sekretariacie Sądu w dniu 28 grudnia 2006 r. skarżący zwrócił się
         o zawieszenie wykonania zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 225 ust. 1 WE, art. 242 WE i 243 WE. Postanowieniem z dnia
         16 marca 2007 r. prezes Sądu oddalił ten wniosek.

      14      Wnioskiem o zastosowanie środka tymczasowego złożonym w dniu 8 maja 2007 r. skarżący ponownie zwrócił się o zawieszenie wykonania
         zaskarżonej decyzji. Wniosek ten został oddalony postanowieniem prezesa Sądu z dnia 27 czerwca 2007 r.

      15      W dniu 29 sierpnia 2007 r. skarżący złożył po raz trzeci wniosek o zastosowanie środków tymczasowych, podając to samo uzasadnienie,
         który to wniosek został oddalony postanowieniem prezesa Sądu z dnia 22 listopada 2007 r.

      16      Skarżący wnosi do Sądu o:

      –        stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji;
      –        w każdym razie stwierdzenie nieważności tej decyzji w zakresie, w jakim dotyczy ona uchylenia przywileju, takiego jak przywilej
         określony w art. 8 protokołu, ponieważ mowa jest w niej jedynie o immunitecie;

      –        obciążenie strony pozwanej kosztami postępowania.
      17      Parlament Europejski wnosi do Sądu o:

      –        tytułem żądania głównego – odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej;
      –        ewentualnie, oddalenie skargi jako bezzasadnej;
      –        obciążenie skarżącego kosztami postępowania.
       Co do prawa
       W przedmiocie dopuszczalności
      18      Parlament podnosi, że skargę należy uznać za niedopuszczalną ze względu na to, że decyzja o uchyleniu immunitetu nie dotyczy
         skarżącego bezpośrednio w rozumieniu art. 230 akapit czwarty WE, w szczególności ponieważ tego typu decyzja pozostawia adresatowi
         zakres swobodnego uznania.

      19      Na poparcie dopuszczalności swojej skargi A.N. Mote twierdzi, że chociaż przywileje i immunitety przynależą do Wspólnot, posłom
         przysługują one zgodnie z art. 5 regulaminu Parlamentu (Dz.U. 2005, L 44, s. 1) i że w związku z tym jakakolwiek decyzja odnosząca
         się do tych przywilejów i immunitetów dotyczy bezpośrednio danego posła.

      20      Na wstępie należy zbadać, czy decyzja o uchyleniu immunitetu parlamentarnego z dnia 5 lipca 2005 r. stanowi decyzję zaskarżalną.

      21      Z utrwalonego orzecznictwa wynika, że Wspólnota Europejska jest wspólnotą prawa w tym znaczeniu, że akty wydawane przez państwa
         członkowskie i instytucje podlegają kontroli zgodności z aktem zasadniczym, jakim jest traktat, oraz że traktat wprowadził
         całościowy system środków prawnych i procedur w celu powierzenia Trybunałowi kontroli zgodności z prawem aktów wydawanych
         przez instytucje (wyroki: Trybunału z dnia 23 kwietnia 1986 r. w sprawie 294/83 Les Verts przeciwko Parlamentowi, Rec. s. 1339,
         pkt 23, z dnia 23 marca 1993 r. w sprawie C‑314/91 Weber przeciwko Parlamentowi, Rec. s. I‑1093, pkt 8; Sądu z dnia 2 października
         2001 r. w sprawach połączonych T‑222/99, T‑327/99 i T‑329/99 Martinez i in. przeciwko Parlamentowi, Rec. s. II‑2823, pkt 48).
         Trybunał orzekł również, że akty Parlamentu co do zasady nie są wyłączone z zakresu skarg o stwierdzenie nieważności (ww.
         wyrok w sprawie Les Verts przeciwko Parlamentowi, pkt 24).

      22      Zgodnie z art. 230 akapit pierwszy WE sąd wspólnotowy kontroluje legalność aktów Parlamentu Europejskiego, których celem jest
         wywołanie skutków prawnych wobec osób trzecich i w tym celu dokonuje się rozróżnienia na dwie kategorie aktów.

      23      Przedmiotem skargi o stwierdzenie nieważności nie mogą być akty Parlamentu dotyczące jedynie wewnętrznej organizacji jego
         prac (postanowienia Trybunału: z dnia 4 czerwca 1986 r. w sprawie 78/85 Groupe des droites européennes przeciwko Parlamentowi,
         Rec. s. 1753, pkt 11, z dnia 22 maja 1990 r. w sprawie C‑68/90 Blot i Front national przeciwko Parlamentowi, Rec. s. I‑2101,
         pkt 11; ww. wyrok w sprawie Weber przeciwko Parlamentowi, pkt 9).

      24      Do tej kategorii należą akty Parlamentu, które albo nie wywołują skutków prawnych, albo wywołują skutki prawne jedynie wewnątrz
         Parlamentu w zakresie organizacji jego pracy i podlegają procedurom kontrolnym ustalonym w jego regulaminie (ww. wyrok w sprawie
         Weber przeciwko Parlamentowi, pkt 10; ww. wyrok w sprawie Martinez i in. przeciwko Parlamentowi, pkt 52).

      25      Natomiast są zaskarżalne przed sądem wspólnotowym akty Parlamentu, które wywołują bądź mają wywoływać skutki prawne wobec
         osób trzecich czy też, innymi słowy, akty, których skutki prawne wykraczają poza ramy wewnętrznej organizacji pracy tej instytucji
         (ww. wyrok w sprawie Weber przeciwko Parlamentowi, pkt 11, ww. wyrok w sprawie Martinez i in. przeciwko Parlamentowi, pkt 53).

      26      Sąd przypomniał, że posłowie sprawujący mandat przedstawicielski narodów wchodzących w skład Wspólnoty, w odniesieniu do aktu
         Parlamentu, wywierającego skutki prawne w zakresie warunków sprawowania tego mandatu, powinni być uznani za osoby trzecie
         w rozumieniu art. 230 akapit pierwszy WE (ww. wyrok w sprawie Martinez i in. przeciwko Parlamentowi, pkt 61).

      27      W szczególności w odniesieniu do protokołu przywileje i immunitety przyznane w tym dokumencie Wspólnotom Europejskim mają
         jedynie charakter funkcjonalny, gdyż stawiają sobie za cel uniknięcie przeszkody na drodze działania i niezależności Wspólnot
         (postanowienia Trybunału: z dnia 11 kwietnia 1989 r. w sprawie 1/88 SA Générale de Banque przeciwko Komisji, Rec. s. 857,
         pkt 9, z dnia 13 lipca 1990 r. w sprawie C‑2/88 IMM Zwartveld i in., Rec. s. I‑3365, pkt 19).

      28      Jednakże nawet jeżeli przywileje i immunitety zostały przyznane wyłącznie w interesie Wspólnoty, nie zmienia to faktu, że
         przyznano je w sposób wyraźny urzędnikom i innym pracownikom instytucji Wspólnoty, a także posłom do Parlamentu Europejskiego.
         Fakt, iż przywileje i immunitety obowiązują we wspólnotowym interesie publicznym uzasadnia przyznaną instytucjom kompetencję
         do uchylenia w razie potrzeby immunitetu, lecz nie oznacza, że te przywileje i immunitety zostały przyznane Wspólnocie, a nie
         bezpośrednio jej urzędnikom, innym pracownikom i posłom. Protokół rodzi więc w odniesieniu do tych osób podmiotowe prawo,
         którego poszanowanie jest zagwarantowane za pomocą prawa do wniesienia skargi, ustanowionego w art. 230 WE (zob. analogicznie
         wyrok Trybunału z dnia 16 grudnia 1960 r. w sprawie 6/60 Humblet przeciwko État belge, Rec. s. 1125).

      29      Należy stwierdzić, że decyzja, poprzez którą Parlament uchylił immunitet jednego ze swoich posłów rodzi skutki prawne wykraczające
         poza jego wewnętrzne ramy organizacyjne, ponieważ umożliwia ona ściganie posła, którego te okoliczności faktyczne dotyczą.

      30      Taka decyzja ma wpływ na warunki sprawowania mandatu przez tego posła, gdyż umożliwia ona wszczęcie lub dalsze prowadzenie
         przeciwko temu posłowi postępowania karnego, któremu w razie potrzeby mogą towarzyszyć środki ograniczenia wolności, mogące
         stanowić przeszkodę w sprawowaniu mandatu posła. W niniejszym przypadku zaskarżona decyzja umożliwiła organowi odpowiedzialnemu
         za prowadzenie postępowania w Zjednoczonym Królestwie wystąpienie z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania karnego
         wszczętego przeciwko A.N. Mote’owi i jego uwzględnienie postanowieniem High Court of Justice (England & Wales) z dnia 17 października
         2006 r.

      31      Zaskarżona decyzja powinna być zatem uważana za akt, który wywiera lub ma wywierać skutki prawne wobec osób trzecich. Z tego
         wynika, że zgodnie z kryteriami określonymi przez Trybunał w ww. wyroku w sprawie Weber przeciwko Parlamentowi musi istnieć
         możliwość poddania tego aktu kontroli legalności przez sąd wspólnotowy zgodnie z art. 230 akapit pierwszy WE.

      32      Jeśli chodzi o zarzut niedopuszczalności skargi, podniesiony przez Parlament na podstawie przepisów art. 230 akapit czwarty WE,
         należy stwierdzić, że Parlament przyznaje, iż decyzja dotyczy skarżącego indywidualnie, lecz kwestionuje, by dotyczyła go
         bezpośrednio.

      33      Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem warunek, iż decyzja musi dotyczyć bezpośrednio jednostki, wymaga, by zaskarżony akt wspólnotowy
         wywoływał bezpośredni skutek na sytuację prawną tej jednostki i nie pozostawiał jakiegokolwiek zakresu swobodnego uznania
         po stronie adresatów, których obowiązkiem jest go wykonać, co ma mieć charakter automatyczny i wynikać z samej regulacji wspólnotowej,
         bez potrzeby stosowania przepisów pośrednich (zob. wyroki Trybunału: z dnia 5 maja 1998 r. w sprawie C‑404/96 P Glencore Grain
         przeciwko Komisji, Rec. s. I‑2435, pkt 41 i przytoczone tam orzecznictwo, z dnia 29 czerwca 2004 r. w sprawie C‑486/01 P Front
         national przeciwko Parlamentowi, Zb.Orz. s. I‑6289, pkt 34, z dnia 2 maja 2006 r. w sprawie C‑417/04 P Regione Siciliana przeciwko
         Komisji, Zb.Orz. s. I‑3881, pkt 28).

      34      W niniejszym przypadku immunitet, o którym mowa w art. 9 i 10 protokołu, chroni posłów przed niektórymi działaniami mogącymi
         stanowić przeszkodę w sprawowaniu ich funkcji, tak że decyzja o uchyleniu immunitetu zmienia sytuację prawną posła przez sam
         fakt uchylenia tej ochrony i przywrócenia mu statusu osoby podlegającej powszechnie obowiązującemu prawu państw członkowskich,
         co sprawia, że podlega on, bez konieczności zastosowania żadnych pośrednich przepisów, środkom, w szczególności zaś zatrzymaniu
         i pociągnięciu do odpowiedzialności przed sądem, ustanowionym w tym powszechnie obowiązującym prawie. Wynika z tego, że zaskarżona
         decyzja dotyczy skarżącego bezpośrednio.

      35      Swobodne uznanie przysługujące krajowym organom po uchyleniu immunitetu w kwestii podjęcia lub umorzenia postępowania wszczętego
         przeciwko posłowi pozostaje bez wpływu na fakt, że decyzja o uchyleniu immunitetu dotyczy bezpośrednio jego sytuacji prawnej,
         ponieważ skutki związane z tą decyzją ograniczają się do uchylenia ochrony, z której korzystał on jako poseł i nie wynika
         z niej konieczność jakiegokolwiek dodatkowego środka służącego jej wdrożeniu.

      36      Z powyższego wynika, że skargę o stwierdzenie nieważności należy uznać za dopuszczalną.

       Co do istoty sprawy
      37      Na poparcie skargi o stwierdzenie nieważności A.N. Mote podnosi cztery zarzuty. W pierwszym zarzucie, naruszenia prawa, skarżący
         utrzymuje, że Parlament powinien był stwierdzić naruszenie przywileju przyznanego przez art. 8 protokołu. Drugi zarzut składa
         się z dwóch części. U podstaw pierwszej leży naruszenie regulaminu Parlamentu ze względu na to, że Parlament wyraził opinię
         na temat zasadności podjęcia wobec A.N. Mote’a postępowania karnego. W drugiej części skarżący utrzymuje, że Parlament nie
         uwzględnił w sposób sprawiedliwy i całościowy okoliczności faktycznych i argumentów, które skarżący przedstawił przed komisją
         prawa. Trzeci zarzut spoczywa na braku pełnego i odpowiedniego uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Ostatni zarzut wynika z nierozsądnego
         i nieproporcjonalnego charakteru decyzji. Zdaniem skarżącego argumenty, które podniósł, powinny były spowodować odmowę uchylenia
         mu immunitetu.

       W przedmiocie naruszenia prawa
       Argumenty uczestników
      38      Skarżący utrzymuje, że zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem prawa, ponieważ Parlament powinien był stwierdzić
         naruszenie przywileju, którym był on objęty na podstawie art. 8 protokołu. Należało bowiem odróżnić przywilej nadany w art. 8,
         dotyczący swobody przemieszczania się posłów, od immunitetu ustanowionego w art. 10, dotyczącego nienaruszalności posłów w razie
         wszczęcia przeciwko nim postępowania sądowego. W niniejszym przypadku charakter instytucji przebywania na wolności za kaucją
         w prawie karnym Zjednoczonego Królestwa narusza przywilej z art. 8, ponieważ oskarżony musi pozostawać do dyspozycji sądu
         krajowego. Udział w sesjach Parlamentu, a także w pracach komisji uzależniony jest zatem od swobodnego uznania sądu, co stanowi
         ograniczenie swobody przemieszczania się posłów i zamach na niezależność Parlamentu, bez względu na deklaracje organów wymiaru
         sprawiedliwości Zjednoczonego Królestwa co do ich woli współpracy. Taka wykładnia art. 8 skłoniła Chischester Crown Court
         do zawieszenia postępowania karnego w oczekiwaniu na odpowiedź Parlamentu na wniosek o uchylenie immunitetu. Przyjmując inną
         wykładnię art. 8 w uzasadnieniu do sprawozdania i nie wypowiadając się w kwestii uchylenia tego przywileju, Parlament naruszył
         prawo.

      39      Parlament uważa, że zarzut ten jest bezzasadny. Wyjaśnia on, że ograniczył się jedynie do udzielenia odpowiedzi na wniosek
         o uchylenie immunitetu. Wyjaśnia, że uzasadnienie niekoniecznie odzwierciedla jego stanowisko jako instytucji i zwraca uwagę
         na daną przez siebie wykładnię art. 8 i 10 protokołu, podkreślając funkcjonalny charakter tych przepisów.

      40      Zdaniem Parlamentu art. 8 protokołu, dostosowany do okoliczności w czasach, gdy przemieszczanie się na terytorium Wspólnot
         nie było równie łatwe jak dziś, ma zasadniczo na celu zakazanie wszelkich przeszkód o charakterze administracyjnym, policyjnym
         lub celnym w przemieszczaniu się posła. Jako taki nie przyznaje on immunitetu jurysdykcyjnego. Z kolei art. 10 protokołu ustanawia
         nienaruszalność posłów w przypadku czynów popełnionych na terytorium krajowym ich państwa członkowskiego lub jakiegokolwiek
         innego państwa członkowskiego, z wyjątkiem opinii lub stanowiska zajętego przez nich w głosowaniu w czasie wykonywania przez
         nich obowiązków służbowych, które objęte są zakresem art. 9. Co więcej, art. 10 nadaje posłom immunitet podczas ich podróży
         do i z miejsca, gdzie odbywa się posiedzenie Parlamentu Europejskiego. Przepisy te byłyby pozbawione sensu, gdyby przywilej
         nadany w art. 8 mógł stanowić przeszkodę we wszczęciu postępowania sądowego . Parlament dodaje, że żaden przywilej nadany
         na mocy art. 8 nie mógłby zostać uchylony na podstawie art. 10.

      41      Jeśli chodzi o pozostawioną sądowi krajowemu możliwość zakłócenia działalności Parlamentu Europejskiego, gdyby sąd ten mógł
         kontrolować przemieszczanie się skarżącego, Parlament przypomina, że w stosunkach między państwami członkowskimi a instytucjami
         wspólnotowymi obowiązuje zasada lojalnej współpracy na mocy art. 10 WE. Krajowe organy wymiaru sprawiedliwości mają obowiązek
         przyczyniania się, na ile to możliwe, do właściwego funkcjonowania instytucji wspólnotowych i przestrzegania ich prerogatyw,
         co też uczyniło Zjednoczone Królestwo, a gdyby tego nie uczyniło, mogłoby za to odpowiedzieć przez sądami wspólnotowymi.

      42      Skarżący przyznaje, że przywileje i immunitety Wspólnot mają przede wszystkim charakter funkcjonalny, i zaprzecza, by kiedykolwiek
         traktował przepisy art. 8 równoznacznie z bezwzględnym immunitetem jurysdykcyjnym. Jednakże podtrzymuje on, że interpretacja
         przywileju nadanego przez art. 8, której należy udzielać, jest bardzo ogólna i że w szczególnych okolicznościach może on stanowić
         przeszkodę w ściganiu, w którego naturze leżą środki ograniczenia wolności. Przywilej ten pozwala uniknąć zakłócania działalności
         posła w sposób zgoła odmienny niż przepisy art. 10.

      43      Parlament uważa, że należy odrzucić wykładnię art. 8 udzielaną przez A.N. Mote’a, gdyż zakaz ograniczeń w przemieszczaniu
         się posła nie może zapewnić ochrony przewyższającej ochronę wynikającą z immunitetu nadanego przez art. 10. W tym przypadku
         immunitet nadany posłowi jest bezwzględny, jako że przywileju nie można uchylić, w odróżnieniu od immunitetu.

       Ocena Sądu
      44      Skarżący zarzuca Parlamentowi, iż nie stwierdził, że skarżący chroniony jest przywilejem ustanowionym w art. 8 protokołu i że
         ten przywilej został naruszony poprzez wszczęcie przeciwko niemu postępowania, podczas gdy to Parlament, a nie sąd krajowy
         powinien wypowiedzieć się w tej kwestii, podejmując decyzję w przedmiocie niesionego przez postępowanie sądowe ryzyka zaistnienia
         przeszkód w sprawowaniu przez posła jego funkcji jako parlamentarzysty.

      45      Z art. 10 akapit ostatni protokołu, zgodnie z którym immunitet nie może stanowić przeszkody w wykonywaniu przez Parlament
         Europejski prawa uchylenia immunitetu w odniesieniu do któregokolwiek ze swoich członków, wynika, że Parlament jest właściwy,
         by podjąć decyzję w przedmiocie wniosku o uchylenie immunitetu posła europejskiego. Artykuły 6 i 7 regulaminu Parlamentu uzupełniają
         ten przepis, szczegółowo określając zasady obowiązujące w zakresie procedury uchylenia immunitetu.

      46      Nie istnieje natomiast ani w protokole, ani w regulaminie Parlamentu przepis stanowiący, że Parlament jest organem właściwym
         do stwierdzenia istnienia przywileju określonego w art. 8 protokołu.

      47      Należy ponadto wyjaśnić, że art. 8 i 10 protokołu nie mają tego samego zakresu przedmiotowego.

      48      Trybunał orzekł, że art. 8 akapit pierwszy protokołu skutkuje dla państw członkowskich zakazem wprowadzania, w szczególności
         przy pomocy praktyk w zakresie opodatkowania, ograniczeń administracyjnych w swobodzie przemieszczania się posłów (wyrok Trybunału
         z dnia 15 września 1981 r. w sprawie 208/80 Bruce of Donington, Rec. s. 2205, pkt 14). Zgodnie z tym przepisem przywilej ma
         na celu zagwarantowanie posłom do Parlamentu Europejskiego swobody podróżowania do lub z miejsca obrad Parlamentu.

      49      Należy jednak zwrócić uwagę, że choć art. 8 akapit pierwszy protokołu, mówiący o ograniczeniach administracyjnych lub „innych”,
         nie zawiera wyczerpującego wyliczenia tych ograniczeń, nie zaliczają się do nich ograniczenia wynikające z postępowania sądowego,
         gdyż należą one do zakresu przedmiotowego art. 10, który określa system prawny immunitetów, z wyjątkiem szczególnego zakresu
         dotyczącego głosowania i wyrażania opinii przez posłów w ramach sprawowania przez nich mandatu, który jest objęty art. 9.
         O pociągnięciu do odpowiedzialności przed sądem jest bowiem wyraźnie mowa w art. 10 akapit pierwszy lit. b) protokołu, który
         mówi, że poseł mu nie podlega, na terytorium jakiegokolwiek innego państwa członkowskiego niż jego własne, podczas sesji Parlamentu.
         Podobnie zgodnie z art. 10 akapit pierwszy lit. a) protokołu, poseł korzysta w tym czasie na terytorium swojego państwa z immunitetów
         przyznawanych członkom parlamentu swojego państwa, a niektóre z tych immunitetów chronią krajowych parlamentarzystów przed
         postępowaniem sądowym, które mogłoby być przeciwko nim wszczęte. Wreszcie art. 10 akapit drugi stanowi, że immunitetem posłowie
         objęci są również podczas podróży do i z miejsca, gdzie odbywa się posiedzenie Parlamentu. Fakt istnienia tego przepisu, który,
         podobnie jak art. 8 akapit pierwszy protokołu, chroni posłów przed naruszeniem ich swobody przemieszczania się, potwierdza,
         że ograniczenia, o których mowa w tym przepisie, nie obejmują wszelkich możliwych naruszeń swobody przemieszczania się posłów
         i że, jak wskazują na to analizowane wyżej przepisy art. 10, należy uznać, że postępowanie sądowe objęte jest zakresem prawnego
         rozwiązania ustanowionego w tym ostatnim artykule.

      50      Artykuł 10 protokołu ma więc na celu zapewnienie niezależności posłów do Parlamentu, poprzez zapobieżenie temu, by w trakcie
         trwania sesji Parlamentu wywierano na nich naciski w postaci gróźb aresztowania lub wszczęcia postępowania karnego (postanowienie
         prezesa Sądu z dnia 2 maja 2000 r. w sprawie T‑17/00 R Rothley i in. przeciwko Parlamentowi, Rec. s. II‑2085, pkt 90).

      51      Artykuł 8 protokołu ma za zadanie ochronę posłów do Parlamentu przed ograniczeniami ich swobody przemieszczania się innego
         rodzaju niż ograniczenia sądowe.

      52      Ponieważ nie jest możliwy do utrzymania pogląd, iż czynnikami powodującymi ryzyko przeszkodzenia A.N. Mote’owi w sprawowaniu
         jego mandatu poselskiego były przeszkody o innym charakterze niż przeszkody wynikające z postępowania wszczętego przez organy
         wymiaru sprawiedliwości jego państwa pochodzenia, należy stwierdzić, że Parlament nie naruszył prawa w związku z podjęciem
         decyzji o uchyleniu immunitetu A.N. Mote’a, nie wypowiadając się przy tym w przedmiocie przywileju przysługującego mu jako
         posłowi do Parlamentu ani nie stwierdzając, że art. 8 został w niniejszym przypadku naruszony.

      53      Z powyższego wynika, że zarzut ten należy odrzucić.

       W przedmiocie wyrażenia przez komisję prawa opinii na temat zasadności podjęcia postępowania karnego z naruszeniem regulaminu
            Parlamentu oraz nieuwzględnienia w sposób sprawiedliwy i całościowy okoliczności faktycznych i argumentów
       Argumenty uczestników
      54      Podniesiony przez skarżącego zarzut składa się z dwóch części.

      –       W przedmiocie pierwszej części zarzutu, naruszenia regulaminu Parlamentu i wyrażenia opinii na temat zasadności postępowania
         karnego.

      55      Skarżący podnosi, że zgodnie z art. 7 ust. 7 regulaminu Parlamentu komisja prawa nie miała prawa wypowiedzieć się w swoim
         sprawozdaniu na temat zasadności toczącego się przeciwko niemu postępowania karnego. Naruszenie tego przepisu sprawiło, że
         zaskarżona decyzja jest obarczona błędem. Dodaje on, że wyrażona przez Parlament w tym samym sprawozdaniu opinia pozbawiona
         jest odniesienia do uwag przedstawionych przez niego w tym przedmiocie.

      56      Parlament odpiera, że zarzut ten jest oczywiście bezzasadny. Zwraca uwagę, że za treść uzasadnienia zawartą w sprawozdaniu
         odpowiedzialny był wyłącznie sprawozdawca i że na wyrażoną przez niego opinię nie można powoływać się w celu zakwestionowania
         rezolucji przyjętej przez Parlament. W każdym razie określenia użyte przez sprawozdawcę nie odnosiły się do zasadności postępowania,
         lecz do tego, że było ono poparte uzasadnieniem.

      –       W przedmiocie drugiej części zarzutu, nieuwzględnienia w sposób sprawiedliwy i całościowy okoliczności faktycznych i argumentów
      57      Skarżący utrzymuje, że w sprawozdaniu komisji prawa nic nie wskazuje na to, by ona, a tym samym Parlament, zbadali w sposób
         skuteczny i odpowiedni podniesione przez niego merytoryczne argumenty. Ta luka stoi na przeszkodzie realizacji prawa skarżącego
         do zapoznania się z wnioskami, do jakich doszła komisja prawa i powoduje, że decyzja jest w związku z tym nieważna.

      58      Parlament uważa, że zarzut ten jest bezzasadny. Przypomina, że zgodnie z przepisami art. 7 ust. 3 regulaminu A.N. Mote miał
         możliwość złożenia wyjaśnień przed komisją prawa poprzez swojego przedstawiciela będącego innym posłem, w dniu 24 maja 2005 r.
         Podnosi on, że w preambule zaskarżona decyzja odnosi się wyraźnie do tego przesłuchania.

       Ocena Sądu
      –       W przedmiocie pierwszej części zarzutu
      59      Na wstępie należy stwierdzić, że postępując zgodnie z przedłożoną przez komisję prawa propozycją uchylenia immunitetu A.N. Mote’owi
         i odnosząc się w zaskarżonej decyzji do sprawozdania tej komisji, nie czyniąc żadnych zastrzeżeń co do treści znajdującego
         się w tym dokumencie uzasadnienia, Parlament przyjął uzasadnienie do sprawozdania jako własny dokument. Wynika z tego, że
         krytyczne uwagi zawarte w pierwszej części niniejszego zarzutu należy traktować jako skierowane przeciwko uzasadnieniu zaskarżonej
         decyzji.

      60      Artykuł 7 ust. 7 regulaminu Parlamentu stanowi, że komisja prawna „[…] nie może w żadnym przypadku wypowiadać się o winie
         bądź braku winy posła oraz o zasadności wszczęcia wobec niego postępowania karnego na podstawie zarzutów, które są mu stawiane,
         nawet wtedy, gdy badanie wniosku pozwala komisji [prawnej] na dokładne zapoznanie się ze szczegółami sprawy”.

      61      Należy zbadać, czy komisja prawa zajęła w swoim sprawozdaniu przychylne stanowisko w sprawie wszczętego postępowania i czy
         wyraziła opinię w przedmiocie winy A.N. Mote’a. W pkt II.2 sprawozdania sprawozdawca stwierdza po pierwsze, że wnioski prokuratury
         są „poparte uzasadnieniem”. Oceny tej, wyrażającej opinię sprawozdawcy na temat tego, że uzasadnienie postępowania prowadzonego
         przeciwko A.N. Mote’owi jest wystarczające, nie można utożsamiać z opinią w przedmiocie jego winy lub uzasadnionego charakteru
         postępowania. To samo dotyczy następnie, w pkt II 3, całkowicie obiektywnego stwierdzenia sprawozdawcy na temat wagi tego
         naruszenia, w Zjednoczonym Królestwie i w większości państw członkowskich. Wreszcie poprzez stwierdzenie w tym samym punkcie,
         że „postępowanie wydaje się być dobrze zaawansowane”, sprawozdawca zwrócił po prostu uwagę na to, że postępowanie znajduje
         się w zaawansowanym stadium i powinno doprowadzić do posiedzenia, nie przesądzając przy tym o wyniku procesu.

      62      Z powyższego wynika, że art. 7 regulaminu Parlamentu nie został naruszony, a pierwszą część tego zarzutu należy w związku
         z tym odrzucić.

      –       W przedmiocie drugiej części zarzutu
      63      Argumenty merytoryczne, co do których skarżący utrzymuje, że nie zostały one faktycznie lub w odpowiedni sposób przeanalizowane
         przez Parlament, są następujące: zbyt późne podjęcie wobec niego postępowania, co skutkowało zakłóceniem prawidłowego funkcjonowania
         Parlamentu z naruszeniem art. 10 WE; sposób, w który organy Zjednoczonego Królestwa postępowały z wnioskiem o uchylenie mu
         immunitetu; niejasny charakter wniosku o uchylenie immunitetu w odniesieniu do powagi zarzucanych mu czynów oraz zasadności
         ścigania; uprawnienie Parlamentu do uchylenia przywileju.

      64      Po pierwsze, jeśli chodzi o brak uwzględnienia zarzutu opóźnienia, dotyczącego postępowania prowadzonego przez krajowe organy
         sprawiedliwości przeciwko A.N. Mote’owi, jego zdaniem to opóźnienie przeszkodziło mu w sprawowaniu mandatu poselskiego, a w związku
         z tym w funkcjonowaniu Parlamentu, powodując po stronie Zjednoczonego Królestwa naruszenie zasady lojalnej współpracy, o której
         mowa w art. 10 WE.

      65      Należy zauważyć, że poprzez wskazanie, iż nie ma żadnego powodu, by wątpić w deklaracje Attorney general, zgodnie z którymi
         „opinie lub obowiązki polityczne A.N. Mote’a nie mają żadnego wpływu na postępowanie, a […] śledztwo [zostało] przeprowadzone
         tak sprawnie, jak to możliwe” i że Chichester Crown Court mógł wystąpić z wnioskiem o uchylenie immunitetu, w przypadku gdyby
         „miał wątpliwości co do zamiarów prokuratora lub jakichkolwiek innych uczestników (co w sposób oczywisty nie miało miejsca)”,
         Parlament w sposób dorozumiany, lecz pewny, odrzucił zarzut opóźnienia. Uznał on, że u podstaw postępowania nie leżał jakikolwiek
         zamiar przeszkodzenia A.N. Mote’owi w sprawowaniu mandatu poselskiego, opierając się przy tym nie tylko na informacjach dostarczonych
         przez Attorney general, lecz również na analizie Chichester Crown Court.

      66      Należy dodać, że z argumentów podnoszonych przez skarżącego przed komisją prawa nie wynika, że czas trwania śledztwa, a tym
         samym opóźnienie, z jakim stanął on przed sądem karnym, świadczą o chęci zaszkodzenia jego działalności posła europejskiego.
         Uwagi przedstawione przez A.N. Mote’a stanowią bowiem odpowiedź na twierdzenia Attorney general, iż czas trwania śledztwa
         wynikał z zatajania przez niego informacji, w szczególności na temat konta bankowego na wyspie Man oraz z niewystarczającego
         stopnia współpracy z jego strony. A.N. Mote podniósł, że zaprzecza, by odmawiał współpracy z organami śledczymi, i że pragnął
         on zachować milczenie, zgodnie z tym, na co pozwala mu prawo do obrony. Uważał on ponadto, że prowadzący śledztwo dopuścili
         się nieuzasadnionego opóźnienia w skierowaniu zapytania do banku Barclays na wyspie Man. Żadna z tych okoliczności nie dowodziła
         jakiegokolwiek zamiaru zaszkodzenia jego działalności poselskiej.

      67      Po drugie, jeśli chodzi o stosunek wykazywany przez organy Zjednoczonego Królestwa przy postępowaniu w sprawie wniosku o uchylenie
         immunitetu, należy zauważyć, że Parlament wskazał, iż nie ulega żadnej wątpliwości, że wniosek został złożony z zachowaniem
         wymogów formalnych. Czyniąc to, Parlament wziął pod uwagę argumenty skarżącego dotyczące sposobu, w jaki postępowano z wnioskiem
         o uchylenie immunitetu i doszedł do wniosku, że żaden z nich nie stoi na przeszkodzie rozpatrzeniu tego wniosku.

      68      Po trzecie, należy stwierdzić, że Parlament nie zajął stanowiska w przedmiocie argumentów dotyczących braku jasności wniosku
         o uchylenie immunitetu, w tym w odniesieniu do zasadności postępowania oraz powagi zarzucanych naruszeń. Parlament powstrzymał
         się więc od wyrażenia jakiejkolwiek oceny w przedmiocie zasadności postępowania, której wymagało badanie tego zarzutu, a czyniąc
         to, postąpił zgodnie z przepisami art. 7 ust. 7 własnego regulaminu.

      69      Wreszcie, jeśli chodzi o zarzut dotyczący uprawnienia Parlamentu do uchylenia przywileju ustanowionego w art. 8 protokołu,
         Parlament nie naruszył prawa, jak już wskazano powyżej w pkt 44–52, podejmując decyzję w przedmiocie immunitetu A.N. Mote’a,
         a nie wypowiadając się na temat przywileju, który został mu nadany jako posłowi, ani nie stwierdzając w niniejszym przypadku
         naruszenia art. 8 protokołu. Z uwagi na brak uprawnienia Parlamentu do uchylenia przywileju określonego w art. 8 nie można
         zarzucić mu, że nie uwzględnił wysuwanych w tym zakresie argumentów.

      70      Z powyższego wynika, że nie zostało wykazane, iż w zaskarżonej decyzji zaniechano uwzględnienia, w sposób faktyczny lub odpowiedni,
         okoliczności faktycznych i argumentów podnoszonych przez skarżącego.

      71      Wynika z tego, że drugą część zarzutu należy odrzucić.

       W przedmiocie braku pełnego i odpowiedniego uzasadnienia
       Argumenty uczestników
      72      Skarżący utrzymuje, że Parlament ma obowiązek uzasadnić decyzję o uchylenie immunitetu. Brak uzasadnienia narusza demokratyczne
         wymogi, którym Parlament Europejski podlega na mocy art. 6 UE, lecz również na mocy zasady przejrzystości działań, która zapisana
         jest w regulaminie.

      73      W niniejszym przypadku skarżący uważa, że sprawozdanie komisji prawa dostarcza uzasadnienia zaskarżonej decyzji, lecz kwestionuje
         jego pełny i odpowiedni charakter ze względu na to, że nie została zbadana całość argumentów przedłożonych na poparcie utrzymania
         jego immunitetu w mocy. Jego zdaniem wcześniejsze orzecznictwo Parlamentu w dziedzinie immunitetu powinno było doprowadzić
         do odpowiedniego uzasadnienia, a tymczasem udzielone uzasadnienie nie umożliwia ani zapoznającym się z nim osobom zrozumienia
         powodów, dla których decyzja została wydana, ani stronom – dokonania oceny jej ważności i ewentualnego jej podważenia.

      74      Parlament wnosi o odrzucenie tego zarzutu.

       Ocena Sądu
      75      Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 21 statutu Trybunału Sprawiedliwości i art. 44 § 1 lit. c) regulaminu Sądu skarga powinna
         zawierać przedmiot sporu oraz zwięzłe przedstawienie powołanych zarzutów. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, aby skarga była
         dopuszczalna, konieczne jest, by istotne okoliczności faktyczne i prawne, na których została oparta, wynikały, choćby w sposób
         zwięzły, lecz spójny i zrozumiały, z samej treści skargi. Choć sama treść skargi może zostać wsparta lub uzupełniona, w przypadku
         kwestii szczególnych, odesłaniami do poszczególnych fragmentów dokumentów do niej załączonych, ogólne odesłanie do innych
         dokumentów, nawet załączonych do skargi, nie może zastąpić braku istotnych elementów argumentacji prawnej, które zgodnie ze
         wspomnianymi powyżej przepisami muszą być zawarte w samej skardze (wyrok Trybunału z dnia 31 marca 1992 r. w sprawie C‑52/90
         Komisja przeciwko Danii, Rec. s. I‑2187, pkt 17; postanowienia Sądu: z dnia 29 listopada 1993 r. w sprawie T‑56/92 Koelman
         przeciwko Komisji, Rec. s. II‑1267, pkt 21, z dnia 21 maja 1999 r. w sprawie T‑154/98 Asia Motor France i in. przeciwko Komisji,
         Rec. s. II‑1703, pkt 49; wyrok Sądu z dnia 17 września 2007 r. w sprawie T‑201/04 Microsoft przeciwko Komisji, Zb.Orz. s. II‑3601,
         pkt 94). Zatem do Sądu nie należy poszukiwanie i odnajdywanie w załącznikach zarzutów i argumentów, które mogłyby być podstawą
         skargi, albowiem załączniki spełniają funkcję wyłącznie dowodową i dokumentacyjną (wyrok Sądu z dnia 7 listopada 1997 r. w sprawie
         T‑84/96 Cipeke przeciwko Komisji, Rec. s. II‑2081, pkt 34 i ww. wyrok w sprawie Microsoft przeciwko Komisji, pkt 94).

      76      W niniejszym przypadku skarżący podnosi brak pełnego i odpowiedniego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, nie wskazując, w którym
         miejscu jego zdaniem brak jest tego uzasadnienia. W skardze ogranicza się do przypomnienia konieczności, by nowoczesny demokratyczny
         organ uzasadniał swoje decyzje w sposób pełny i odpowiedni oraz badał wszystkie podniesione kwestie, a także do przypomnienia
         wagi takiego uzasadnienia. A.N. Mote nie wyszczególnia kwestii prawnych i okoliczności faktycznych, które jego zdaniem wymagałyby
         dodatkowego zabrania głosu przez Parlament. Jedyny dokładny zarzut dotyczy wyrażania opinii z naruszeniem art. 7 ust. 7 regulaminu
         Parlamentu. Był on przedmiotem pierwszej części drugiego zarzutu, odrzuconego w niniejszym wyroku.

      77      Z powyższego wynika, że ten zarzut należy uznać za niedopuszczalny.

       W przedmiocie nierozsądnego i nieproporcjonalnego charakteru decyzji
       Argumenty uczestników
      78      Skarżący utrzymuje, że argumenty, które podniósł, przeciwko uchyleniu mu immunitetu powinny były skłonić Parlament do podjęcia
         rozsądnej i proporcjonalnej decyzji, a więc do odmowy uchylenia immunitetu. Odwołuje się do argumentów znajdujących się w piśmie
         załączonym do skargi, wskazując, że nie przytoczy ich in extenso.

      79      Skarżący podnosi, że wobec braku powodu uzasadniającego odrzucenie argumentu dotyczącego opóźnienia żaden organ decyzyjny
         nie mógł w rozsądny sposób zdecydować o uchyleniu immunitetu i że Parlament powinien był odmówić uchylenia przywileju lub
         immunitetu.

      80      Podnosi on raczej kwestię uprawnienia Parlamentu do uchylenia przywileju, a nie immunitetu, w obliczu milczenia regulaminu
         Parlamentu na temat uchylania przywileju.

      81      Skarżący podkreśla, że pełna i właściwa analiza jego argumentów nie doprowadziłaby Parlamentu do uchylenia mu immunitetu,
         i odwołuje się do sprawozdania komisji prawa w sprawie Sichrowsky na poparcie twierdzenia, że Parlament stosuje domniemanie
         zmierzające do nieuchylania immunitetu w przypadku fumus persecutionis.

      82      Skarżący kładzie nacisk na spóźniony charakter wszczętego przeciwko niemu postępowania, co doprowadziło do zakłócenia działalności
         Parlamentu i naruszenia zasady lojalnej współpracy między instytucjami wspólnotowymi i państwami członkowskimi. Wyjaśnia,
         że chciałby zapoznać się z analizą Parlamentu w tej kwestii.

      83      Wreszcie w replice skarżący podnosi, że komisja prawa nie rozpatrzyła wniosków o dodatkowe informacje, które przedstawił on
         w swoim piśmie.

      84      Parlament uważa, że zarzut ten jest bezzasadny.

       Ocena Sądu
      85      Jeśli chodzi o zarzut braku rozpatrzenia wniosków o dodatkowe informacje przedstawionych w piśmie, podniesiony na etapie repliki,
         należy przypomnieć, że z przepisów art. 44 §1 lit. c) w związku z art. 48 § 2 regulaminu wynika, że skarga wszczynająca postępowanie
         w sprawie powinna wskazywać przedmiot sporu oraz zawierać zwięzłe przedstawienie powołanych zarzutów oraz że nie można podnosić
         nowych zarzutów w toku postępowania, chyba że ich podstawą są okoliczności prawne i faktyczne ujawnione dopiero w toku postępowania.
         Jednak zarzut, który stanowi rozwinięcie zarzutu podniesionego wcześniej bezpośrednio lub pośrednio w skardze i który ma z nim
         ścisły związek, należy uznać za dopuszczalny (wyrok Sądu z dnia 20 września 1990 r. w sprawie T‑37/89 Hanning przeciwko Parlamentowi,
         Rec. s. II‑463, pkt 38). Argument podniesiony na poparcie zarzutu należy traktować odpowiednio (wyrok Sądu z dnia 21 marca
         2002 r. w sprawie T‑231/99 Joynson przeciwko Komisji, Rec. s. II‑2085, pkt 156).

      86      W niniejszym przypadku w swojej replice skarżący podnosi po raz pierwszy zarzut braku rozpatrzenia przez komisję prawa jego
         wniosków lub pytań mających na celu uzyskanie szerszych informacji. Nie można uznać, że ten zarzut, dotyczący konkretnie rozpatrywania
         wniosku o uchylenie immunitetu przez komisję prawa, a nie analizy informacji, które powinny zostać uwzględnione przez Parlament
         przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji, stanowi rozwinięcie zarzutów podniesionych w skardze.

      87      Należy zatem uznać ten zarzut za niedopuszczalny.

      88      Jeśli chodzi o zarzut, iż argumenty podniesione w piśmie powinny były skłonić Parlament do podjęcia rozsądnej i proporcjonalnej
         decyzji zawierającej odmowę uchylenia immunitetu, należy stwierdzić, że argumenty te nie zostały przedstawione w skardze i że
         skarżący odsyła do tego pisma, znajdującego się w załączniku. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przytoczonym powyżej w pkt 75
         do Sądu nie należy poszukiwanie i odnajdywanie w załącznikach zarzutów i argumentów, które mogłyby być podstawą skargi.

      89      Zarzut ten należy więc uznać za niedopuszczalny z wyjątkiem fragmentu, gdzie mowa jest o opóźnieniu, którego dopuściły się
         krajowe organy wymiaru sprawiedliwości. Jednakże, ponieważ w pkt 64–66 powyżej Sąd dokonał już rozstrzygnięcia w przedmiocie
         tego argumentu, należy odrzucić go jako bezzasadny.

      90      Z całości powyższych rozważań wynika, że zarzut ten należy uznać w części za niedopuszczalny, a w części za bezzasadny i że
         skargę należy oddalić.

       W przedmiocie kosztów
      91      Zgodnie z art. 87 § 2 regulaminu Sądu kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę.
         Ponieważ skarżący przegrał sprawę, należy zgodnie z żądaniem Parlamentu obciążyć go kosztami postępowania.

      Z powyższych względów
      SĄD (siódma izba)
      orzeka, co następuje:
      1)      Skarga zostaje oddalona.
      2)      Ashley Neil Mote zostaje obciążony własnymi kosztami oraz kosztami poniesionymi przez Parlament Europejski.

               Forwood

                Šváby

                Truchot

         Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 15 października 2008 r.

               Sekretarz

                      Prezes

               E. Coulon

                      N.J. Forwood

         * Język postępowania: angielski.


Wyrok Trybunału (piąta izba) z dnia 11 grudnia 1984 r. # Postępowanie karne przeciwko J. G. Abbink. # Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym: Arrondissementsrechtbank Arnhem - Niderlandy. # Sprawa 134/83.