Avviż Legali Importanti

|

52004PC0475

Proposta ta’ regolament tal-Parlament ewropew u tal-Kunsill li jiddetermina r-regoli ġenerali għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja tal-Komunità fil-qasam tan-networks transewropej ta’ trasport u ta’ l-enerġija u li jemenda r-regolament tal-Kunsill KE Nru 2236/95  /* KUMM/2004/0475 finali - COD 2004/0154 */

	Brussell, l-14.7.2004KUMM(2004) 475 finali2004/0154 (COD)Proposta ta’F REGOLAMENT TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILLli jiddetermina r-regoli ġenerali għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja tal-Komunità fil-qasam tan- networks transewropej ta’ trasport u ta’ l-enerġija u li jemenda r-Regolament tal-Kunsill KE Nru 2236/95preżentata mill-KummissjoniSPJEGAZZJONI TA’ L-GĦANIJIETI in- NETWORKS TRANSEWROPEJ TAT-TRASPORT U L-ENERġIJA L-MUTURI TA' L-IżVILUPP U L-KOEżJONI1. Ma jeżistux ekonomiji kompetittivi mingħajr networks ta’ trasport jew ta’ enerġija kompetittivi. It-twaqqif u t-tħaddim tajjeb tan- networks transewropej fil-qasam tat-trasporti, l-enerġija u t-telekomunikazzjonijiet li ilhom rikonoxxuti bħala politika komunitarja għal aktar minn għaxar snin, jirrappreżentaw tnejn mill-kondizzjonijiet essenzjali għas-suċċes tas-suq intern, sabiex tkun garantita mobilità sostenibbli u s-sigurtà tal-provvisti ta' enerġija f'Unjoni mkabbra. Minkejja dan, in- network għadu konfrontat bi żvilupp qawwi iżda żbilanċjat tat-traffiku, filwaqt li qed tirrinforza lilha nfisha l-esiġenza ta’ l-iżvilupp sostenibbli u n-neċessità li jkunu integrati n- networks , kemm it-trasport kif ukoll l-enerġija ta' l-Istati Membri ġodda saru urġenza li ma tistax tkun evitata.2. Bl-iskop li jitkompla n- networking fil-livell komunitarju, dawn in- networks jirrikjedu investimenti sinifikattivi. Iċ-ċifra totali ta’ dawn l-investimenti biex jitlesta n- network transewropew ta’ trasport (TEN-T) fl-Unjoni mkabbra, hekk kif kienet approvata mill-Kunsill u l-Parlament fid-29 ta’ April 2004 se tlaħħaq għalhekk għal aktar minn 600 biljun € lejn l-orizzont tas-sena 2020, iżda l-infrastrutturi ta’ trasporti u f’ċerti każijiet ta’ enerġija għadhom b'nuqqas ta' finanzjament, minħabba nuqqas ta’ mezzi finanzjarji adegwati, u minħabba n-nuqqas ta’ struttura propizja għall-investimenti.3. Iċ-ċifra neċessarja sabiex jitkompla n- network transewropew ta’ enerġija (TEN-E) kienet stmata madwar 28 biljun € għall-proġetti prijoritarji weħedhom. Jekk in- network ta’ trasport jibqa’ jiddependi b’mod wiesa’ fuq il-fondi pubbliċi, in- networks transewropej ta’ enerġija jagħmlu talba normalment għall-finanzjament ta’ l-operaturi tas-settur.4. Kontrarjament għas-settur tat-telekomunikazzjonijiet, fejn l-enfasi hi fuq kollox fuq applikazzjonijiet, in- networks transewropej ta’ trasport u enerġija jkun għad għandhom bżonn tat-twaqqif ta’ infrastrutturi bażiċi importanti; b’mod partikulari konnessjonijiet nieqsa fil-livell ta’ l-interkonnessjonijiet ta’ bejn il-fruntieri għadhom mhumiex lesti. Hu f’dan il-kuntest li l-Kunsill Ewropew ta’ Diċembru 2003 poġġa n- networks transewropej ta’ trasport u ta’ enerġija fiċ-ċentru ta’ l-Azzjoni tiegħu għall-Iżvilupp.5. Fid-dawl ta’ din l-evoluzzjoni u fil-perspettiva ta’ maniġġjar aktar effikaċi, jidher għalhekk opportun li jkun maħsub Regolament li jikkonċerna n- networks ta’ trasport u enerġija.II. FINANZJAMENTI INSUFFIĊJENTI GĦAN- NETWORKS TRANSEWROPEJ TA’ TRASPORT1. Sitwazzjoni kontrastata.6. Mill-2001, il-Kummissjoni fil- White Paper tagħha dwar il-politika komuni tat-trasporti, kienet ġibdet l-attenzjoni dwar id-dewmien fit-twettiq ta' dan in- network . Fil-fatt, minkejja l-impenji magħmula mill-Istati fil-Kunsill Ewropew ta’ Essen f’Diċembru 1994 sabiex ikunu mwettqa minn issa sa l-2010 erbatax-il proġett kbir ta’ infrastruttura, sa l-aħħar ta’ l-2003, tlieta biss minn dawn il-proġetti kienu tlestew. Inqas minn kwart ta’ l-investimenti neċessarji għall-konnessjonijiet transnazzjonali ta’ dawn il-proġetti kienu misjuba. Bir-ritmu ta’ l-investiment attwali, sabiex ikun lest in-network kollu transewropew ta' trasport hekk kif kien rivedut fl-2004, se jkunu għalhekk meħtieġ aktar minn 20 sena oħra.7. Biex ikunu finanzjati dawn il-proġetti ta’ trasport huma l-kontributorji nazzjonali, il-baġit tal-Komunità u l-investimenti privati jew kontribuzzjoni minnhom it-tlieta, li jistgħu jġibu l-finanzjamenti neċessarji.8. F’dak li jikkonċerna l-baġits nazzjonali, l-Istati Membri jiltaqgħu spiss ma’ diffikultajiet ta’ baġit marbuta, fost oħrajn, ma’ l-osservazzjoni tal-patt ta’ stabbilità u ta’ l-iżvilupp sabiex ikunu finanzjati dawn l-infrastrutturi. Il-finanzjament nazzjonali hu, barra minn hekk, ta’ spiss sottomess għall-prijoritajiet nazzjonali l-aktar immedjati u wera b’mod ċar il-limiti tiegħu billi pprivileġġa s-sezzjonijiet domestiċi għad-detriment tal-proġetti li l-vantaġġi tagħhom jittieħdu mill-Istati l-oħra.9. Sabiex jitkomplew dawn is-sorsi ta’ finanzjament, il-klijenti se jkunu għalhekk imġiegħla jikkontribwixxu aktar fil-finanzjament ta’ l-infrastrutturi, hekk kif previst mill-proposta tal-Kummissjoni dwar ir-rati ta’ prezzijiet tat-trakkijiet[1], (direttiva « Ewrodisk »)10. It-tama – ħafna drabi mixtieqa – li jkun hemm żvilupp fil-parteċipazzjoni ta’ l-investituri privati fil-finanzjament ta’ dawn l-infrastrutturi kbar għadha attwalment – ħlief f’każijiet rari u eċċezzjonali – insinifikanti. Ir-rata minima ta’ ko-finanzjament awtorizzata tar-Regolament TEN li tiddetermina r-regoli għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja lin- network transewropew[2] kienet ukoll reċentement limitata għal 10%, l-għajnuna komunitarja ma setgħetx ikollha rwol veru ta’ katalizzatur għall-Sħubijiet Pubbliċi Privati (PPP). Kif muri mill-Kunsill Ewropew ta’ Diċembru 2003, fl-ambitu ta’ l-Inizjattiva għall-iżvilupp, biex ikun iffaċilitat dan it-tip ta’ PPP se jkun meħtieġ, f’dan ir-rigward, l-eliminazzjoni ta' ċerti ostakoli amministrattivi, notevolment ekwivalenza baxxa tan-normi kompatibbli ta’ l-intrapriżi għall-konċessjonijiet prattikati mill-PPP.11 Ir-rapport Van Miert ikkalkula għaldaqstant li s-settur privat se jkun jista’ jikkontribwixxi sa 20 % ta’ l-ispejjeż ta’ dawn l-infrastrutturi, dan jirrappreżenta għal finanzi pubbliċi li huma diġà ssolleċitati b’mod qawwi ħafna għat-twettiq tan- network għajnuna importanti, iżda b’ċerti kondizzjonijiet. B’mod partikulari, li r-rata ta’ ko-finanzjament komunitarju tkun imkabbra u li l-istrumenti finanzjarji, impoġġija għad-dispożizzjoni permezz tar-Regolament TEN għandhom ikunu sfruttati sabiex ikunu koperti r-riskji posterjuri għall-fażi ta’ kostruzzjoni.12. Hemm bżonn, barra minn hekk, li jkun enfasizzat li t-twettiq ta’ dawn l-infrastrutturi transewropej ta’ trasport mhix il-politika ta’ xogħlijiet kbar denunzjata minn x’uħud. Hi timmira biex tiżviluppa l-iskambji u d-dinamiżmu tas-suq intern, tirrinforza l-koeżjoni, u tikkontribwixxi għal żvilupp sostenibbli. Kif juri l-analiżi dwar l-impatt imwettaq fl-2003, dan il-programm iżomm mal-linja ta’ l-objettivi ta’ żvilupp sostenibbli tal-Kunsill Ewropew ta’ Götenborg. 80% tal-proġetti l-kbar jinvolvu fil-fatt mezzi li ma għandhomx x’jaqsmu mat-toroq. Huma se jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2 b’4%, kif ukoll it-tniġġis atmosferiku, b’mod partikulari fiż-żoni delikati tal-muntanji. Huma se jnaqqsu l-konġestjoni fit-toroq b’14% u se jiffrankaw il-ħin fit-trasporti bejn ir-reġjuni biex jippermettu li ssir ekonomija sensibbli fl-infiq. Dawn il-proġetti jikkontribwixxu biex jistabbilizzaw id-distribuzzjoni modali (statistiku) u se jippermettu anki li dan jinqaleb favur il-mezzi ta’ trasporti li jirrispettaw l-aktar l-ambjent skond l-akkordji prinċipali internazzjonali. Barra minn hekk, filwaqt li jikkontribwixxu għall-iżvilupp ta’ skambji bejn l-Istati Membri, u filwaqt li jtejbu l-aċċessibbiltà, dawn il-proġetti għandhom ikabbru l-potenzjal ta’ l-iżvilupp minn 0.2 għal 0.3 % tal-GDP, li għandu jikkorrispondi mal-ħolqien jew maż-żamma ta’ miljun impjieg permanenti. [3]2. Bżonnijiet ġodda.13. Bil-wasla ta’ l-għaxar Stati Membri ġodda fi ħdan l-Unjoni, it-traffiku bejn l-Istati Membri sejjer kważi jirdoppja minn issa sa l-2020 fuq infrastrutturi li kultant diġà għamlu żmienhom jew li l-kapaċità tagħhom hi llum il-ġurnata diġà nieqsa minn ħafna bżonnijiet. In-nuqqas ta’ konnessjonijiet effiċjenti transewropej biex tkun iffaċċjata din id-domanda qiegħed għalhekk jirriskja li jitfa’ lura serjament il-kompetittività ta’ l-Unjoni u ta’ l-Istati u r-reġjuni periferali li mhux se jkunu jistgħu – jew mhux se jkunu jistgħu aktar – jipprofittaw bi sħiħ mill-effetti vantaġġjużi ta’ suq kbir uniku.14. Dan il-fatt allarmanti, ġiegħel lill-Kummissjoni li tagħmel inventarju aktar preċiż tas-sitwazzjoni u tidentifika l-bżonnijiet nieqsa li jridu jitwettqu bi prijorità. Ir-rapport tal-grupp presedut minn Mr. Karel Van Miert, pubblikat f' Ġunju 2003, ma għamilx ħlief ikkonferma l-urġenza li jitħaddem avviċinament aktar volontarju fil-livell ta’ l-Unjoni. Hu jirrakkomanda notevolment li tkun rinforzata l-intensità ta’ l-għajnuna finanzjarja tal-Komunità u li l-azzjoni tagħha tkun konċentrata fuq sensiela ta’ kurituri prijoritarji.15. Fuq il-bażi tax-xogħlijiet ta’ dan il-grupp, il-Kummissjoni preżentat – f’Ottubru 2003 – proposta ta’ reviżjoni ta’ l-orjetazzjonijiet li għandhom x’jaqsmu man- network transewropew ta’ trasport, u b’mod partikulari aġġornament tal-lista ta’ proġetti prijoritarji – minn issa ’l quddiem mat-30 wieħed, fosthom l-14 identifikati f’Essen. Din adottata mill-Parlament u l-Kunsill fid-29 ta’ April 2004. Dawn il-proġetti kienu evalwati b’mod dettaljat mill-grupp Van Miert imbagħad mill-Kummissjoni fl-istudju profond ta’ impatt tagħha. Il-programmi, l-ispejjeż u l-karatteristiċi prinċipali ta’ dawn il-proġetti huma minn issa ’l quddiem magħrufa[4] anki jekk l-arranġament eżatt tal-pjan tagħhom u l-impatt lokali fuq l-ambjent għad jistgħu jkunu preċiżati.3. Il-valur miżjud tal-finanzjament komunitarju16. Jekk il-Komunità għandha l-kompetenzi fil-qasam tal-pjanifikazzjoni tan- networks transewropej, dawn ma kinux għaldaqstant akkumpanjati minn stadju finanzjarju adegwat sabiex ikun megħjun it-twettiq ta’ dawn in- networks .17. Il-finanzjamenti komunitarji jippreżentaw għaldaqstant vantaġġi sinifikattivi meta mqabbla mal-finanzjamenti nazzjonali. Huma joffru stabbiltà ta’ finanzjamenti matul iż-żmien li ħafna mill-baġits nazzjonali, sottomessi għar-riskji tas-sitwazzjoni ekonomika u għat-tibdil ta’ arbittraġġ, ma jistgħux joffru; huma għandhom l-effett ta’ lieva filwaqt li jħeġġu lill-Istati Membri biex jinvestu fi proġetti Ewropej b’valur miżjud qawwi iżda wkoll sabiex iħeġġuhom biex jikkoordinaw bejniethom. Huma jikkontribwixxu għat-tħaddim tal-politika tat-trasporti, b’mod partikulari billi jipprivileġġjaw il-mezzi l-aktar “sostenibbli”, notevolment il-konnessjonijiet ferrovjarji ta’ bejn il-fruntieri[5] u huma jistgħu wkoll iservu ta’ katalizzatur għat-twaqqif ta’ sħubijiet pubbliċi-privati.18. Aspett prinċipali ieħor jitlob mhux biss għal żieda tar-rata ta’ parteċipazzjoni komunitarja, iżda, b’mod ugwali għal approvazzjoni fl-iqsar żmien possibbli tal-baġit (globali) li se jkunu jistgħu jiddisponu minnu l-proġetti l-kbar tan- networks transewropej ta’ trasport: il-proġetti prinċipali prijoritarji li d-dati tal-bidu tagħhom jinstabu x’imkien bejn is-snin 2006 u 2008 (Brenner jew Lyon-Turin-Venezja-Trieste-Ljubljana-Budapest) jew bejn dawk li bdew diġà (bħal dak ta’ Perpignan-Figueras) se jkollhom bżonn ta’ assigurazzjonijiet f’dak li jikkonċerna d-disponibbiltajiet finanzjarji komunitarji għall-perijodu 2007-2013. L-għarfien taċ-ċifri u tar-Regolament ta’ applikazzjoni ta’ l-għajnuna komunitarja huma essenzjali biex ikunu evitati d-dewmien li jikkonċernaw id-deċiżjoni inizjatriċi. Il-Komunità filwaqt li saret – għal dawn il-proġetti – sieħba inevitabbli għat-twaqqif tal-pjanijiet ta’ finanzjament, l-assenza ta’ ċertezzi jista’ jkollha impatt negattiv fuq l-iffriżar ta’ dan ta’ l-aħħar. Din tkun qed tikkontradixxi b’mod sħiħ l-għażla tal-politiki difiżi mill-Komunità fil-firxa kollha tagħha u b’mod partikulari, in-neċesssità essenzjali li jitkomplew dawn il-proġetti kbar bl-iqsar dewmien possibbli, bħalma kienu enfasizzaw għal bosta drabi l-Parlament Ewropew u l-Kunsill.19. Minkejja dawn il-vantaġġi kollha, ir-riżorsi allokati għan- networks transewropej sas-sena 2006 jidhru baxxi ħafna meta jiġu mqabbla ma’ l-ispejjeż għat-twettiq tan- network . Ir-Regolament attwali li jiddetermina r-regoli ġenerali għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja fil-qasam tan- networks transewropej, jikkonsisti għall-perijodu 2000-2006 f’baġit globali ta’ 4,600 M€ (li minnhom 4,170 M€ huma destinati għat-trasport[6]), bilkemm 600 M€ fis-sena għall-perijodu, li jibqa’ insuffiċjenti ħafna meta mqabbel mal-ħtiġijiet finanzjarji identifikati għan- network transewropew ta’ trasport u meta mqabbla mad-domandi ta’ l-għajnuna magħmula mill-Istati Membri li jirrappreżentaw bosta drabi dan il-baġit.20. Forsi 1.9 biljun Euro jkunu mogħtija kull sena mill-Fond ta’ koeżjoni li miegħu tiżdied għajnuna mhux negliġibbli mill-Fond Ewropew għal Żvilupp Reġjonali (ERDF), dawn l-aħħar żewġ strumenti ma jivvantaġġawx ħlief ċerti pajjiżi jew reġjuni periferiċi u mhux l-infrastrutturi tar-reġjuni ċentrali fejn huma kkonċernati l-fenomini ta’ konġestjoni. Kif ukoll, bil-maqlub ta’ dak li ħafna jaħsbu, il-biċċa l-kbira tal-proġetti prijoritarji tan- network transewropew jinstabu fil-pajjiżi li mhumiex se jkunu aktar eleġibbli għal dawn iż-żewġ strumenti.21. Il-Bank Ewropew ta’ l-Investiment (BEI) jikkontribwixxi wkoll għall-finanzjament tan- networks , iżda permezz ta’ self. Dan irid ikun għaldaqstant imħallas lura u jikkonċentra ruħu essenzjalment fuq proġetti li għandhom ftit riskji b’detriment għal proġetti ferrovjarji jew bejn il-fruntieri aktar komplessi u li jħallu ftit qligħ wara ftit ta’ żmien.22. Fil-fatt, dewmien l-aktar flagranti qed jeffettwa l-proġetti ferrovjarji u l-konnessjonijiet ta’ bejn il-fruntieri u mhux qed jippermetti li jintlaħaq il-massimu ta’ dinamiżmu maħluq mill-ftuħ tas-suq ferrovjarju[7]: l-ebda waħda mit-traversati Alpini, bħalma huma dawk ta’ Brenner u ta’ Lyon-Turin li dwarhom ilhom jitkellmu mill-aħħar tas-snin 80 u li l-għan tagħhom hu li jneħħu l-konġestjonijiet mit-toroq prinċipali importanti li huma miżgħuda bit-trakkijiet ma għadha lesta u t-twettiq tagħhom mhux previst – jekk wieħed ikun ottimist – ħlief wara l-2015. Dan id-dewmien, barra minn hekk, huwa wieħed mis-sorsi prinċipali ta’ konġestjoni u ta’ żbilanċi bejn il-mezzi ta’ trasport fl-ikbar toroq prinċipali importanti.23. F’dan il-kuntest, huwa opportun li jitfakkar li t-twettiq tas-sezzjonijiet ta’ bejn il-fruntieri – li hu suġġett għal għajnuna komunitarja adatta – bi ftehim ma’ dik ta’ sezzjonijiet nazzjonali jippermetti li tiżdied ir-rata ta’ dħul bħala profitt ta’ dawn ta’ l-aħħar u se jkollha riperkussjonijiet ta’ benefiċċju fuq komponenti oħra tan- network . Fil-fatt, bosta proġetti prijoritarji – bħalma huma l-proġetti ta’ konnessjoni ferrovjarja Pariġi-Brussell-Köln-Amsterdam-Londra (PBKAL) – soffrew fil-passat minn nuqqas ta’ kontinwità tan- network .24. Sabiex ikun imminimizzat riskju bħal dan, se jkun hemm bżonn li jkun inkoraġġut – permezz ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja adegwata – il-finanzjament ta’ infrastrutturi minn Stati li mhumiex direttament konċernati mix-xogħlijiet, iżda li jibbenefikaw mir-riperkussjonijiet ta’ dawn ix-xogħlijiet. Dan diġà huwa l-każ ta’ ċerti proġetti kbar prijoritarji. L-aħħar eżempju reċenti jikkonċerna l-ftehim Franko-Taljan ta’ l-5 ta’ Mejju 2004 għat-twettiq tal-mina prinċipali ta’ Lyon-Turin li għandha parteċipazzjoni finanzjarja mill-Italja ta’ 63% kontra 37% minn Franza, sabiex ikun ibbilanċjat il-piż ta’ l-investimenti relattivi mal-proġett kollu – u b’hekk tiffaċilita t-twettiq – billi jkun ikkonsidrat notevolment il-fatt li t-toroq ta’ aċċess li jridu jitwettqu jinstabu essenzjalment fi Franza.4. Bżonnijiet finanzjarji konsiderevoli.25. Il-bżonnijiet finanzjarji tat-30 proġett prijoritarju fis-sens ta’ l-Anness III għad-Deċiżjoni fuq l-orjentazzjonijiet li għandhom x’jaqsmu man- networks transewropej ta’ trasport identifikati mill-Kunsill u mill-Parlament[8] jirrappreżentaw weħedhom biss 225 biljun € li minnhom il-biċċa l-kbira ta' l-ispejjeż se jkunu appoġġati bejn l-2007 u l-2013, li tirrappreżenta bejn wieħed u ieħor 140 biljun €. It-tabella hawn taħt tagħti stima ta’ l-ispejjeż – matul il-perijodu 2007-2013 – u ta’ l-għajnuna neċessarja lil 3 proġetti kbar prijoritarji fost dawk l-aktar magħrufa.Investimenti neċessarji matul il-perijodu 2007-2013 u l-għajnuna annwali bażata fuq ir-rata ta’ 50% (stimi f'M€) |Studji | Kostruzzjoni |1. Proġetti prijoritarji[24] | 50% | sa 30% |is-sezzjonijiet ta’ bejn il-fruntieri tagħhom | 50% | sa 50% |2a. Proġetti oħra fosthom l-Interoperabilità – sigurtà – sigurezza | 50% | sa 50% |2b. Proġetti oħra ta’ interess komuni | 50% | sa 15% |F’dan is-settur ta’ l-enerġija, l-appoġġ għall-istudji jista’ jleħħaq il-50% ta’ l-ispejjeż eliġibbli, filwaqt li rata applikabbli għall-kostruzzjoni hi normalment limitata għal 10% ta’ l-ispejjeż eleġibbli. F’każijiet eċċezzjonali, u notevolment għall-proġetti prijoritarji li jridu jegħlbu sfidi finanzjarji importanti u li jippreżentaw benefiċċji b’mod partikulari importanti identifikati fuq skala Ewropea – li hu normalment il-każ tal-proġetti ta’ bejn il-fruntieri jew l-interkonnessjoni bejn il-pajjiżi ġirien – dawn il-proġetti jistgħu jkunu sussidjati sa 20%. Minħabba l-karattru kompetittiv ta’ l-enerġija, mhux qed ikun propost li jiżdied il-perċentwali massimu ta’ appoġġ lilhinn mil-livell aċċettat fl-istruttura tar-Regolament TEN attwali. Il-finanzjament TEN-enerġija għax-xogħlijiet għandu jkun limitat għall-partijiet tal-proġetti li jinstabu ġewwa l-Komunità. L-appoġġ ta’ l-istudji se jkun jista’ jkopri t-totalità tal-proġett li jinkludi l-elementi tiegħu misjubin barra l-Komunità.Rigward l-appoġġ finanzjarju għall-kostruzzjoni tal-proġetti fis-sezzjonijiet tal-proġetti li jinstabu f’pajjiżi mseħbin, il-koordinazzjoni ma’ strumenti ta’ l-Unjoni (strumenti dedikati għall-politika esterna, il-Bank Ewropew għall-Investiment eċċ.) hu essenzjali, sabiex jirrendi possibbli appoġġ finanzjarju permezz ta’ dawn l-istrumenti għall-pajjiżi mseħbin fil-proġetti TEN-Enerġija. Strumenti finanzjarji bħalma huma l-kapital-riskju, is-sussidji lir-rati ta’ interess għas-self, il-garanziji ta’ self, il-kopertura tar-riskji mhux kummerċjali, eċċ., jistgħu jkunu disponibbli permezz ta’ dawn l-istrumenti għall-proġetti importanti ta’ infrastruttura tal-pajjiżi mseħbin tagħna.Forom ta’ interventBosta metodi huma għad-dispożizzjoni tal-promoturi sabiex jiffaċilitaw it-tħaddim tal-proġetti. Minn barra l-bonusijiet ta’ interess, li jimmiraw biex jimmoderaw il-piż ta’ l-interess tas-self, li huma kemm kemm użati attwalment – u l-parteċipazzjoni fil-kapital ta’ riskju – li jagħmlu diġà parti mid-dispożizzjonijiet maħsuba mir-Regolament li għadu għaddej, il-ħolqien ta’ strument ta’ garanzija, li jkopri r-riskji speċifiċi tal-proġetti TEN fil-fażi posterjuri għall-kostruzzjoni jagħmel parti mill-istrumenti finanzjarji speċifiċi li r-Regolament il-ġdid qed jipproponi li jintroduċi. L-objettiv ta’ dan l-instrument ġdid ta’ garanzija hu li jeżerċita effett ta’ lieva għall-finanzjament ta’ proġetti tan- network transewropew ta’ trasport permezz tas-settur privat. Hu għandu jgħin biex ikun ikkontrollat l-infiq tal-finanzjament u biex tkun aċċellerata l-konklużjoni ta’ “pakketti” finanzjarji mis-settur privat, notevolment permezz tal-banek privati. Il-garanzija se tkun limitata għall-fażi ta’ tluq operazzjonali tal-proġett u / jew għal perċentwali massimu ta’ self lis-settur privat. Kontribuzzjoni sinifikattiva ta’ l-Istati Membri li fihom il-proġetti se jkunu mwettqa se tkun obbligatorja. Il-proposta dettaljata kif ukoll il-kondizzjonijiet u l-metodi ta’ applikazzjoni se jkunu s-suġġett ta’ komunikazzjoni separata. Meta tkun ikkunsidrata l-komplessità relattiva tat-totalità ta’ dawn l-istrumenti, il-bżonn li wieħed jirrikorri għal kompetenza biex ikunu mmaniġġjati l-istrumenti finanzjari ta’ dan it-tip se tkun tista’ turi li hi neċessarja.ManiġġjarIt-tħaddim tal-proġetti jaqa’ l-ewwelnett taħt ir-responsabbiltà ta’ l-Istati Membri skond is-sistema istituzzjonali partikulari ta’ kull Stat. Din ir-responsabbiltà titħaddem b’konfomità mar-Regolament ġdid li jippreċiża l-mezzi mħaddma, ir-responsabbiltajiet rispettivi tal-Kummissjoni u l-Istati Membri għas-selezzjoni, l-immaniġġjar tal-proġetti u l-kontroll tas-sussidji. B’mod partikulari, ir-Regolament ġdid – filwaqt li jżomm ir-rwol deċiżiv tal-Kummissjoni rigward id-Deċiżjoni finali dwar is-selezzjoni tal-proġetti – jipproponi li jagħti rwol prinċipali lill-Istati Membri fil-kontroll tat-teknika u ċ-ċertifikar ta’ l-ispejjeż.Għall-eżekuzzjoni ta’ dan ir-Regolament, il-Kummissjoni tirriserva d-dritt li tiddelega l-immaniġġjar ta’ dan il-programm lill-Aġenzija eżekuttiva għan- networks transewropej ta’ trasport billi jkun rispettat ir-Regolament tal-Kunsill Nru 58/2003 tad-19 ta’ Diċembru 2002. Din l-eventwalità ma titfax dubju dwar ir-responsabbiltà tal-programmazzjoni mill-Kummissjoni. Se jkun ikkonċernat sempliċement id-delegar ta’ ċerti xogħlijiet ta’ mmaniġġjar lill-Aġenzija.V. Kummentarji li jikkonċernaw l-artikoliArtikolu 1 jiddefinixxi s-suġġett tal-programm. Dan l-Artikolu huwa kważi l-istess bħall-ewwel Artikolu ta’ dan ir-Regolament f’dak li jikkonċerna l-għoti ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja fil-qasam tan- networks transewropej ta’ trasport u enerġija.Artikolu 2 jagħti d-definizzjonijiet tat-termini użati f’dan ir-Regolament.L-Artikolu 3 jiddefinixxi l-kriterji ta’ eliġibbiltà tal-kandidati u jikkorrispondi ma’ l-Artikolu 2 ta’ dan ir-Regolament.L-Artikolu 4 jistabbilixxi l-klawsoli ta’ preżentazzjoni tad-domandi ta’ għajnuna u jarġa’ jaqbad sa ċertu punt l-Artikolu 8 ta’ dan ir-Regolament.L-Artikolu 5 juri l-kriterji tas-selezzjoni għall-għoti ta’ għajnun fil-qasam tat-trasport u ta’ l-enerġija. L-Artikolu jipprevedi li hu neċessarju li tkun mogħtija attenzjoni partikulari lill-proġetti prijoritarji li jibbenefikaw bħala konsegwenza minn finanzjament miżjud.L-Artikolu 6 jiddefinixxi l-qasam ta’ applikazzjoni tar-Regolament li huwa identiku ma’ dak ta’ dan ir-Regolament ħlief fir-riskji inerenti għall-fażi ta’ wara l-kostruzzjoni li huma minn issa ’l quddiem koperti minn instrument ta’ garanzija.L-Artikolu 7 jistabbilixxi l-klawsoli ta’ intervent kif ukoll ir-rati massimi ta’ appoġġ finanzjarju komunitarju. Dan l-Artikolu jispeċifika wkoll li l-Kumissjoni se tiddeċiedi l-klawsoli, il-programm u ċ-ċifri ta’ pagamenti għall-istrumenti finanzjarji permezz tal-komitoloġija.L-Artikolu 8 jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet relatati ma’ l-akkumulazzjoni ta' l-għajnuna finanzjarja komunitarja għall-azzjonijiet differenti fl-ambitu ta' l-istess proġett.L-Artikolu 9 jittratta l-koordinazzjoni u l-kompatibilità mal-politiki l-oħra komunitarji li għandhom jirrispettaw il-proġetti finanzjati fl-ambitu tar-Regolament.Artikolu 10 jistabbilixxi r-responsabbilità tal-Kummissjoni għat-tħaddim tar-Regolament.L-Artikolu 11 jipprevedi li l-Kummissjoni tistabbilixxi programm għal numru ta’ snin li jkopri l-proġetti prijoritarji u jiddefinixxi ċ-ċifra ta’ l-għajnuna finanzjarja għall-perijodu 2007-2013. Programm annwali se jiddefinixxi l-kriterji għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja għall-proġetti ta’ interess komuni li mhumiex inklużi fil-programmazzjoni mifruxa fuq numru ta’ snin.L-Artikolu 12 jispeċifika l-klawsoli ta’ l-għoti ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja li tirriżulta fl-adottament tad-deċiżjonijiet ta’ eżekuzzjoni tal-baġit annwali kkondizzjonati mill-istat ta’ progress tal-proġetti u tad-disponibiltajiet tal-baġits. L-Artikolu jiddefinixxi l-klawsoli ta’ notifikazzjoni tad-deċiżjonijiet ta’ l-għoti tal-Kummissjoni.L-Artikolu 13 jirripeti l-ex-Artikolu 11 li għandu x’jaqsam mad-dispożizzjonijiet tal-pagament.L-Artikolu 14 jittratta r-responsibbiltà ta’ l-Istati Membri. L-Istati Membri se jkollhom jikkontrollaw u jivverifikaw l-azzjonijiet li huma benefiċjarji ta’ għajnuna komunitarja.L-Artikolu 15 jikkonċerna l-klawsoli ta’ kontroll, ta’ annullament, ta’ riduzzjoni, ta’ sospensjoni u ta’ soppressjoni ta’ l-għajnuna komunitarja u jibqa’ kważi l-istess bħall-Artikolu 13 ta’ dan ir-Regolament. Il-Kummissjoni tista’ fil-każijiet konċernati teżiġi r-rimborż ta’ l-għajnuna finanzjarja, b’konformità mal-prinċipju ta’ proporzjonalità.L-Artikolu 16 jipprevedi l-miżuri ta’ protezzjoni finanzjarji sabiex tkun assigurata l-eżekuzzjoni adatta ta’ l-azzjonijiet appoġġati u biex ma tħallix u biex tissanzjona l-irregolaritajiet.L-Artikolu 17 jipprevedi li l-Kummissjoni se tkun assistita minn kumitat tat-tip imsejjaħ konsultattiv fit-tħaddim ta’ ċerti artikoli tar-Regolament.L-Artikolu 18 jipprevedi evalwazzjoni ta’ l-azzjonijiet appoġġati, mill-Kummissjoni u mill-Istati Membri.L-Artikolu 19 jipprevedi li l-Kummissjoni se tagħmel rapport lill-istituzzjonijiet l-oħra kull tliet snin dwar l-attivitajiet imwettqa. Dan l-Artikolu jeżiġi wkoll li l-Istati Membri u l-benefiċjarji jxandru b’mod pubbliku l-għajnuna komunitarja.L-Artikolu 20 jagħti ċ-ċifra finanzjarja ta’ referenza għall-perijodu 2007-2013.L-Artikolu 21 jipprevedi klawsola ta’ reviżjoni tal-programm għal wara l-2013 ibbażat fuq l-esperjenzi akkwistati u komunikati lill-Parlament u lill-Kunsill qabel l-aħħar ta’ l-2010.L-Artikolu 22 jikkonċerna l-emendi mwassla minn dan ir-Regolament għar-Regolament Nru 2236/95.L-Artikolu 23 jipprevedi d-dħul fis-seħħ tar-Regolament, kif ukoll l-applikazzjoni tiegħu mill-1 ta’ Jannar 2007. Għall-azzjonijiet li għadhom għaddejjin waqt id-dħul fis-seħħ tar-Regolament, ir-Regolament Nru 2236/95 jibqa’ applikabbli.ANNESS GĦAD-DESKRIZZJONI TA' L-GĦANIJIETI. Valur miżjud komunitarju, sussidjarjetà u proporzjonalità-  Liema huma l-objettivi tal-miżuri previsti mqabbla ma’ l-obbligazzjonijiet tal-Komunità?Taħt it-Titolu XV tat-Trattat, il-Komunità għandha l-obbligazzjoni li tikkontribwixxi fit-twaqqif u fl-iżvilupp tan- networks transewropej fil-qasam tat-trasport u ta’ l-enerġija. L-azzjoni tal-Komunità timmira – fost l-oħrajn – li tippromwovi l-interkonnessjonijiet u l-interoperabilità tan- networks nazzjonali bl-iskop li tkun assigurata kontinwità ta’ dawn ta’ l-aħħar u livell għoli ta’ sigurtà u sigurezza għall-klijenti.-  Il-miżuri previsti jaqgħu taħt il-kompetenza esklussiva tal-Komunità jew din hi maqsuma ma’ l-Istati Membri?Il-kompetenza hi maqsuma ma’ l-Istati Membri.-  X’inhi d-dimenzjoni komunitarja tal-problema?L-infrastrutturi tat-trasport jiddependu essenzjalment mill-finanzjamenti mogħtija mill-baġits nazzjonali. Issa dawn, f’perijodu ta’ restrizzjonijiet intensivi tal-baġit, jagħtu preferenza lill-investimenti tas-sezzjonijiet domestiċi meta mqabbla mal-konnessjonijiet transnazzjonali li għalihom id-dħul finanzjarju hu aktar dgħajjef u b’diffikutajiet importanti ta’ koordinazzjoni bejn il-fruntieri. Jekk il-Komunità ma taċċettax il-parti ta’ finanzjament, il-biċċa l-kbira tal-konnessjonijiet transnazzjonali, għalkemm fil-qalba tal-ġustifikazzjoni politika tan- network transewropew mistenni li jikkonnettja n- networks nazzjonali, se jkollhom dewmien konsiderevoli.Għan- networks ta’ enerġija, id-dimensjoni komunitarja tiġi essenzjalment mis-suq intern ta’ l-elettriċità li ġie stabbilit mill-ġdid. Bħalma l-Kunsill Ewropew ikkonkluda f’bosta okkażjonijiet, infrastrutturi inadegwati se jimminaw b’mod fondamentali l-progressi magħmulin fil-qasam tas-suq ta’ l-elettriċità u fl-ambitu statutorju. Fis-snin li ġejjin, l-infrastrutturi ta’ l-enerġija fl-Ewropa se jkollhom jiġu adattati biex ikunu jifilħu għall-flussi ta’ enerġija li għalihom huma ma kinux fil-bidunett maħdumin għad-daqs tagħhom. Il-konsumaturi tal-Komunità kollha se jibbenefikaw mill-investimenti bħal dawk dedikati għall-interkonnessjonijiet li se jippermettu t-tħaddim tan- networks fuq skala Ewropea. Bl-istess mod, huma se jibbenefikaw mill-investimenti fl-infrastruttura l-ġdida ta’ l-offerta esterna lill-Ewropa, li hemm bżonnha minħabba d-dipendenza ta’ l-enerġija li qed tiżdied. Fl-aħħarnett, dawn in- networks transewropej se jinkoraġġixxu użu effikaċi ta’ sorsi ta’ enerġija minn naħa għal oħra ta’ l-Ewropa, notevolment ta’ enerġiji rinnovabbli.-  Jistgħu dawn l-objettivi jkunu milħuqa b’mod adatt mill-Istati Membri?Fis-settur tat-trasport, il-proġetti l-kbar sabiex tkun imtejba l-kotra tat-traffiku għandhom riperkussjonijiet transewropej li jeċċedu l-fruntieri nazzjonali. Mhux kredibbli li jkun mistenni li dawn il-pajjiżi jiffinanzjaw – waħidhom – dawn l-infrastrutturi filwaqt li l-biċċa l-kbira tal-vantaġġi ta’ proġetti simili jittieħdu minn pajjiżi oħra.Fin- networks ta’ l-enerġija, l-għajnuniet għall-investiment kienu emendati mill-ftuħ u l-integrazzjoni tas-swieq. L-investimenti li huma essenzjalment ta’ interess transewropew, bħall-interkonnessjonijiet, ma jistgħux ikunu mħallsa biss mill-kontributorji ta’ wieħed jew tnejn mill-Istati Membri weħedhom.-  X’inhi s-soluzzjoni l-aktar effikaċi, dik li titwettaq permezz ta’ azzjoni komunitarja jew dik li titwettaq permezz ta’ azzjoni nazzjonali? X’inhu l-valur miżjud miġjub mill-azzjoni komunitarja u x’ser ikun il-prezz li jrid jitħallas jekk ma jsir xejn?F’dan il-qasam tat-trasport, il-proġetti ta’ interess komuni kienu diġà identifikati fid-Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill relattiva ma’ l-orjentazzjonijiet TEN-T. Għaldaqstant, l-interess nazzjonali bl-iskop li jitwettqu investimenti sabiex ikun possibbli s-seħħ ta’ network ta’ trasport interkonness u interoperabbli, kompetittiv u aċċertat mhux probabbilment daqshekk għoli daqs l-interess miġjub mill-Komunità. Id-dewmien fit-twettiq tal-proġetti 14-il proġett prijoritarji identifikati f’Essen u b’mod partikulari tal-proġetti bejn il-fruntieri jwassal għall-konferma ta’ din il-konklużjoni. Filwaqt li jikkontribwixxu għall-iżvilupp ta’ skambji, notevolment bejn l-Istati Membri, u filwaqt li jtejbu l-aċċessibbiltà, dawn il-proġetti għandhom ikabbru l-potenzjal ta’ l-iżvilupp minn 0.2 għal 0.3 % tal-GDP, li jikkorrispondi għal miljun impjieg permanenti. Huma se jnaqqsu l-emissjonijiet tas-CO2 b’4% meta mqabbla mat-tendenza. F’dan il-kuntest, l-appoġġ komunitarju għal dawn il-proġetti ta’ interess komuni jista’ jipprova li hu essenzjali u fil-każijiet kollha li hu ġustifikat. Il-prezz tan-nuqqas ta’ seħħ ta’ l-azzjonijiet jirriżulta f’infrastruttura notorjament inadatta meta mqabbla mal-bżonnijiet, li jista’ jkollu impatt negattiv mhux biss fuq in- networks ta’ trasport b’mod ġenerali, iżda wkoll fuq il-livell tal-konġestjoni, tas-sigurtà, tat-tniġġis u l-aċċessibbiltà tar-reġjuni periferiċi b’effetti indiretti fuq l-iżvilupp u l-kompetittività ta’ l-Unjoni kollha.Għan- networks ta’ enerġija, proġetti ta’ interess Ewropew għandhom ikunu wkoll identifikati, fid-Deċiżjoni tal-Kunsill u tal-Parlament dwar l-orjentazzjonijiet TEN-Enerġija. Għaldaqstant, l-interessi nazzjonali fl-investimenti li jippermettu l-iżvilupp ta’ suq ta’ enerġija integrata u kompetittiva fl-Ewropa jistgħu ma jkunux daqstant importanti daqs l-interess tal-Komunità. Il-progressi bil-lajma reġistrati fl-investimenti ta’ bejn il-fruntieri jikkonfermaw din il-konklużjoni. Hu għalhekk appoġġ komunitarju għal proġetti ta’ interess Ewropew li jista’ jkun ipprovat essenzjali u se jkun f’kull każ ġustifikat. Mhux tant kwistjoni li jkun offrut valur miżjud lill-azzjoni ta’ Stat Membru iżda li tkun magħmula enfasi speċifika fuq l-investimenti b’interess Ewropew. Il-prezz ta’ nuqqas ta’ azzjoni se jkun infrastruttura inadegwata, li ddgħajjef l-iżvilupp tas-suq intern ta’ l-enerġija.-  L-intensità ta’ l-azzjoni tal-Komunità hija proporzjonali għall-objettivi li jridu jkunu milħuqa?Għat-trasport hu propost appoġġ medju (globali) ta’ madwar 15% ta’ l-ispiża totali ta’ l-investimenti għall-proġetti prijoritarji hu propost. Is-sezzjonijiet ta’ bejn il-fruntieri se jibbenefikaw minn dan l-appoġġ bi prijorità. Il-vantaġġi f’terminu ta’ żieda fl-iżvilupp ta’ network interoperabbli u interkonness se jkunu importanti bħalma n-nuqqas ta’ azzjoni kien se jkollu prezz għoli fuq l-ekonomija tal-Komunità inġenerali.Għan- networks ta’ enerġija, l-għajnuna finanzjarja proposta tikkorrespondi għal 1.7% ta’ l-ispiża totali ta’ l-investimenti fl-Ewropa għall-proġetti prijoritarji idenifikati fl-orjentazzjonijiet TEN-Eneġija. L-appoġġ tat-TEN-Enerġija se jkun ikkonċentrat b’mod partikulari fuq proġetti essenzjali sabiex ikunu milħuqa l-objettivi politiċi ffissati mill-Unjoni. Il-vantaġġi f’terminu ta’ żieda fl-iżvilupp ta’ network interkonness se jkunu importanti bħalma nuqqas ta’ azzjoni kien se jkollu prezz għoli fuq l-ekonomija tal-Komunità inġenerali.-  Liema hi l-aħjar soluzzjoni biex ikunu mwettqa dawn l-objettivi? (rakkomandazzjonijiet, appoġġ finanzjarju, għarfien reċiproku, leġislazzjoni, eċċ.).Hija regola li l-appoġġ finanzjarju jkun ibbażat fuq Regolament tal-Parlament u tal-Kunsill.-  Fl-ambitu tal-leġislazzjoni, il-qasam ta’ applikazzjoni, it-tul tal-ħin, u l-intensità huma aktar importanti milli neċessarji?Minħabba l-limitazzjoni ta’ l-investimenti pubbliċi u d-diffikultà biex ikunu attirati l-investituri privati, l-għajnuna finanzjarja komunitarja għall-infrastrutturi li għandhom vantaġġi fil-livell Ewropew tiġġustifika lilha nfisha u tkompli l-istruttura politika li teżisti kif definit fil- White Paper dwar it-trasport u l-linji gwida għat-TEN-T.F’dak li jikkonċerna n- networks ta’ l-enerġija, l-appoġġ finanzjarju ta’ l-investimenti li jippreżentaw vantaġġ fil-livell Ewropew, se jkun ġustifikat f’ċertu każ, anki fl-ambitu tas-suq ħieles, l-investimenti fl-infrastrutturi għat-trasmissjoni ta’ l-enerġija huma, attwalment, magħmula mill-operaturi tan- networks , fuq bażi ta’ spejjeż integrati fit-tariffi regolati.II. Evalwazzjoni ta’ impattFl-ambitu tar-reviżjoni ta’ l-orjentazzjonijiet TEN-Trasport (KUMM(2003) 564) il-Kummissjoni qabdet biex tkun imwettqa analiżi profonda dwar l-impatt tal-proposta li temenda d-Deċiżjoni Nru 1692/96/KE dwar l-iżvilupp tan- network transewropew tat-trasport. Ir-rimarki prinċipali tad-dokument SEC (2003) 1060 huma li ġejjin:a. Il-programm ta’ investiment TEN-T se jistimula l-kompetittività u l-ekonomija fl-Ewropa. Hu se jikkontribwixxi fl-iżvilupp tal-kummerċ internazzjonali, notevolment fil-pajjiżi membri ġodda.b. Fil-futur qrib, ix-xogħlijiet ta’ kostruzzjoni se jistimulaw l-impjieg, b’mod partikulari fir-reġjuni konċernati.c. Fil-futur aktar imbiegħed, it-titjib tal-kondizzjonijiet tal-ħajja li jirriżulta mill-multiplikazzjoni ta’ l-okkażjonijiet ta’ tilqigħ u ta’ żvilupp tal-perspettivi kummerċjali bis-saħħa tat-titjib tal-konnessjonijiet u ta’ l-aċċessibbiltà huma kkalkulati li jammontaw għal 0.23 % tal-GNP u jirrappreżentaw madwar miljun impjieg sostenibbli.Il-bżonnijiet fl-investimenti li kienu kkalkulati fl-ambitu tar-rapport Van Miert jammontaw għal 600 biljun € għall-proġetti kollha ta’ interess komuni, li minnhom 225 biljun għall-proġetti prijoritarji (140 biljun għall-proġetti għal perijodu waħdu bejn l-2007-2013).Għan- networks ta’ l-enerġija, l-evalwazzjoni ta’ impatti tal-proġetti eliġibbli, jiġifieri ta’ proġetti ta’ interess komuni u b’mod partikulari, il-proġetti prijoritarji, kienet ippreżentata mill-Kummissjoni fl-istess ħin tal-proposta ta’ l-10 ta’ Diċembru 2003 għall-orjentazzjonijiet ġodda TEN-Enerġija[25].Fl-evalwazzjoni, kien konkluż li t-tħaddim tal-proġetti identifikati fl-orjentazzjonijiet attwali ta’ Ġunju 2003 u dawk proposti fl-orjentazzjonijiet ġodda se jkollhom impatt posittiv fuq l-ekonomija kollettiva, fuq il-koeżjoni permezz ta’ l-integrazzjoni tan- networks ta’ enerġija ta’ l-Istati Membri ġodda, fuq l-ambjent billi tkun iffaċilitata l-integrazzjoni tal-produzzjoni tar-riżorsi ta’ enerġija rinnovabbli, fis-suq intern ta’ l-enerġija billi jiżdiedu l-kapaċitajiet għall-iskambji kummerċjali, fil-garanzija tal-provvista ta’ enerġija billi jiżdiedu l-kapaċitajiet ta’ importazzjoni u jkunu diversifikati s-sorsi u l-itinerarji ta’ importazzjonijiet, u fl-aħħarnett fil-kooperazzjoni ma’ l-istati ġirien.Huwa ċar li l-appoġġ lin- networks TEN-Enerġija ma jippreżentax l-istess vantaġġ għat-tipi kollha ta’ infrastrutturi ta’ enerġija. B’mod partikolari, l-estenzjoni tan- networks se tkun ta’ vantaġġ għall-produzzjoni ta’ elettriċità fuq skala kbira. Mill-banda l-oħra, l-interkonnessjoni diretta tas-sorsi ta’ enerġija flimkien mas-sistemi ta’ distribuzzjoni lokali ta’ elettriċità (komuni għal ċerti enerġiji rinnovabbli u teknoloġiji konġunti ta’ elettriċità – sħana) ma tidħolx fil-mandat ta’ appoġġ tat-TEN-Enerġija, skond dawn l-orjentazzjonijiet .L-appoġġ komunitarju propost se jservi biex jinkoraġġixxi u jaċċellera t-tħaddim ta’ dawn il-proġetti ta’ infrastruttura ta’ enerġija identifikati fl-orjentazzjonijiet TEN-Enerġija, u se jippermetti għalhekk li jkunu mwassla l-vantaġġi mistennija.  2004/0154 (COD)Proposta ta’F REGOLAMENT TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILLli jiddetermina r-regoli ġenerali għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja tal-Komunità fil-qasam tan- networks transewropej ta’ trasport u ta’ enerġija u li jemenda r-Regolament tal-Kunsill KE Nru 2236/95IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TA’ L-UNJONI EWROPEAwara li kkunsidraw it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u notevolment l-Artikolu 156 tiegħu,wara li kkunsidraw il-proposta tal-Kummissjoni[26]wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew[27]wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni[28]li jagħtu deċiżjoni b’konformità mal-proċedura prevista mill-Artikolu 251 tat-Trattat[29]Billi:Il-Kunsill ta’ Barċellona tal-15 u s-16 ta’ Marzu 2002 enfasizza fil-konklużjonijiet tiegħu li n- networks qawwija u integrati fis-setturi ta’ l-enerġija u tat-trasporti jikkostitwixxu l-bażi tas-suq intern Ewropew u li użu aħjar tan- networks eżistenti u t-twaqqif ta’ konnessjonijiet neqsin se jippermettu li jżiedu l-effikaċità u l-kompetittività u li jiggarantixxu livell adegwat ta’ kwalità, kif ukoll it-tnaqqis tal-punti fejn xejn iżjed ma jista’ jkun assorbit u, bħala konsegwenza, vijabilità għal żmien twil. Dawn il-bżonnijiet iżommu ma’ l-istruttura ta’ l-istrateġija adottata mill-Mexxejja ta’ l-Istati u tal-gvernijiet fis- summit ta’ Lisbona u li huma mfakkra konsegwentement b’mod regolari.Il-Kunsill Ewropew tat-12 u t-13 ta’ Diċembru 2003 approva Azzjoni Ewropea għall-iżvilupp billi stieden lill-Kummissjoni biex tirriorjenta l-ispejjeż, jekk hemm bżonn, lejn investimenti fil-kapital fiżiku notevolment l-investimenti fl-infrastruttura tan- network transewropej li l-proġetti prijoritarji tagħhom jippreżentaw l-elementi essenzjali biex tkun rinforzata l-koeżjoni tas-suq intern.Id-dewmien reġistrat għas-seħħ ta’ konnessjonijiet effiċjenti transewropej, b’mod partikulari s-sezzjonijiet ta’ bejn il-fruntieri, jirriskja li jitfa’ lura serjament il-kompetittività ta’ l-Unjoni u ta’ l-Istati u tar-reġjuni periferali li mhux se jkunu jistgħu – jew mhux se jkunu jistgħu aktar – jipprofittaw bi sħiħ mill-effetti vantaġġjużi ta’ suq kbir uniku.Fid-Deċiżjoni Nru 1692/96/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-orjentazzjonijiet fil-qasam ta’ l-iżvilupp tan- network transewropew ta’ trasport[30], hawn taħt TEN-T, kif ġiet emendata bid-Deċiżjoni 884/2004/KE, l-ispiża minn issa sa l-2020, biex ikun lest in- network transewropew ta’ trasport kienet ikkalkulata li tleħħaq 600 biljon Ewro. L-investimenti neċessarji għall-proġetti prijoritarji weħedhom skond l-Anness II għad-Deċiżjoni jirrappreżentaw viċin il-140 biljun Ewro għall-perijodu 2007-2003.Biex ikunu milħuqa dawn l-objettivi, kemm il-Kunsill kif ukoll il-Parlament enfasizzaw in-neċessità li jkun irrinforzati u adattati l-istrumenti finanzjarji permezz taż-żieda fil-livell ta’ ko-finanzjament komunitarju, billi tkun prevista l-possibbiltà ta’ l-applikazzjoni ta’ rata ta’ ko-finanzjament komunitarju aktar għolja notevolment għall-progetti li jiddistingwu ruħhom permezz tal-karattru ta’ bejn il-fruntieri tagħhom, il-funzjoni ta’ ġarr, jew minħabba li jridu jaqsmu ostakoli naturali.Id-Deċiżjoni 1229/2003/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta’ Ġunju 2003 tistabbilixxi ġabra ta’ orjentazzjonijiet relattivi man- network transewropew fis-settur ta’ l-enerġija u tabroga d-Deċiżjoni 1254/93/KE[31], tidentifika l-objettivi, il-prijoritajiet ta’ azzjoni u l-proġetti ta’ interess komuni biex ikun komplut u żviluppat in- network , li jinkludi l-proġetti prijoritarji. L-investimenti neċessarji, li jippermettu lill-Istati Membri kollha li jipparteċipaw bi sħiħ fis-suq intern u biex jitkomplew l-interkonnessjonijiet ma’ pajjiżi ġirien, jammontaw għal 28 biljun € minn issa sa l-2013, għall-proġetti prijoritarji waħidhom. Din l-aħħar ċifra tinkludi madwar 8 biljun € ta’ investimenti li jridu jseħħu f’pajjiżi terzi.Il-Kunsill Ewropew tat-12-13 ta’ Diċembru 2003 stieden barra minn hekk lill-Kummissjoni biex tkompli tistudja n-neċessità li jinħoloq strument ta’ garanzija komunitarja speċifika destinata biex tkopri ċerti riskji posterjuri għall-kostruzzjoni fl-ambitu tal-proġetti tan- networks transewropej ta’ trasport. F’dak li jikkonċerna l-enerġija, il-Kunsill stieden lill-Kummissjoni, biex tirriorjenta, jekk ikun hemm bżonn, l-ispejjeż ta' l-investimenti fil-kapital fiżiku sabiex tistimula l-iżvilupp.Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2236/95 tat-18 ta' Settembru 1995 jiddetermina r-regoli ta' l-għoti ta' għajnuna finanzjarja komunitarja fil-qasam tan- networks transewropej[32], hekk kif inhu emendat bir-Regolament KE Nru 1655/99 u bir-Regolament KE Nru 807/2004 jirrappreżenta diġà progress reali, għaliex hu jawtorizza għall-proġetti dikjarati prijoritarji rata ta’ finanzjament aktar għolja, li tammonta għal 20%[33]. Hu jibqa’ għaldaqstant dipendenti fuq ir-regoli tat-tħaddim li jimmeritaw simplifikazzjoni u somma ta’ flus fil-baġit li r-riżorsi tiegħu huma limitati. Jidher għalhekk neċessarju, bħala komplement tal-finanzjamenti nazzjonali pubbliċi u privati, li tiżdied l-għajnuna komunitarja f’termini kemm taċ-ċifra u tar-rata ta’ intervent bl-iskop li jkun rinforzat l-effett ta’ lieva tal-fondi komunitarji li jippermettu għalhekk li jitwettqu l-proġetti prijoritarji mwaqqfin.Fid-dawl ta’ l-iżviluppi ta’ kull wieħed mill-komponenti tan- networks transewropej - trasport, enerġija u telekomunikazzjonijiet - u tal-karatteristiċi intrinsiċi tagħhom, u bl-istess għan ta’ mmaniġġjar aktar effikaċi ta’ kull programm, wieħed għandu jipprevedi bosta Regolamenti distinti għall-oqsma koperti s'issa mir-Regolament (KE) Nru 2236/95 tal-Kunsill tat-18 ta' Settembru 1995.Permezz ta’ dan ir-Regolament, hemm bżonn li jitwaqqaf programm li jiddetermina r-regoli ġenerali għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja fil-qasam tan- networks transewropej ta’ trasport u ta’ enerġija. Dan il-programm li għandu jirrispetta l- acquis communautaire , notevolment fil-qasam ta' l-ambjent – għandu jgħin fit-tisħiħ tas-suq intern u jkollu effett li jistimula l-kompetittività u l-iżvilupp tal-Komunità.Minħabba li l-objettivi tat-tħaddim tan- networks transewropej ta’ trasport u ta' l-enerġija ma jistgħux ikunu mwettqa b'mod suffiċjenti mill-Istati Membri meta tkun kunsidrata, notevolment, in-neċessità ta’ koordinazzjoni ta’ l-azzjonijiet nazzjonali u minħabba dan il-fatt jistgħu jkunu mwettqa aħjar fil-livell komunitarju, il-Komunità tista’ tieħu miżuri b’konformità mal-prinċipju ta’ sussidjarjetà stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat. B’konformità mal-prinċipju ta’ proporzjonalità hekk kif inhu miktub fl-Artikolu msemmi, dan ir-Regolament ma jeċċedix dak li hu neċessarju biex jintleħqu l-objettivi.Il-programm għandu jkun karatterizzat minn għajnuna finanzjarja komunitarja ffokata fuq il-proġetti u l-partijiet tal-proġetti li jippreżentaw l-akbar valur miżjud qawwi Ewropew u għandu jipprova jinkoraġġixxi lill-parteċipanti biex jaċċelleraw it-tħaddim tal-proġetti prijoritarji tad-Deċiżjonijiet 1692/96/KE u 1229/2003/KE. Dan il-programm għandu jippermetti li jkunu finanzjati ukoll il-proġetti l-oħra ta’ infrastruttura Ewropea ta’ interess komuni definiti fl-imsejħa deċiżjonijiet.L-għajnuna finanzjarja komunitarja hi mogħtija bl-iskop li jkunu żviluppati proġetti ta’ investiment fin- networks transewropej ta’ trasport u enerġija, biex ikun provdut impenn finanzjarju sod, biex ikunu mmobbilizzati l-investimenti istituzzjonali u biex tkun inkoraġġuta l-formazzjoni ta’ sħubija ta’ finanzjament fis-setturi pubbliċi u privati. Fis-settur ta’ l-enerġija, l-għajnuna finanzjarja għandha prinċipalment tgħin biex ikunu mirbuħa l-ostakoli finanzjarji li jistgħu jimponu lilhom infushom waqt il-preparazzjoni tal-proġetti u waqt l-iżvilupp preliminari tal-kostruzzjoni u għandha tkun konċentrata fuq is-sezzjonijiet ta' bejn il-fruntieri tal-proġetti prijoritarji u fuq l-interkonnessjonijiet mal-pajjiżi ġirien.L-għajnuna finanzjarja komunitarja għandha tkun tista’ tieħu bosta forom ta’ intervenzjoni, prinċipalment sovvenzjoni diretta, bonus ta’ interess, strumenti ta’ garanzija ta’ self, parteċipazzjoni fil-fondi ta’ kapital ta’ riskju u għandha tkun ukoll kapaċi tkopri r-riskji speċifiċi posterjuri għall-fażi ta’ kostruzzjoni.Għat-tħaddim ta’ l-appoġġ finanzjarju komunitarju għall-proġetti fuq skala kbira li jitqassmu fuq bosta snin, hu meħtieġ li jkun possibbli impenn tal-Komunità fuq bażi mifruxa fuq numru ta’ snin. Fil-fatt, impenn finanzjarju sod, attraenti u li jinvolvi l-Komunità għal tul ta’ żmien biss jista’ jippermetti li jitnaqqsu l-inċertezzi marbuta mat-twettiq ta’ dawn il-proġetti u biex ikunu mmobilizzati l-investituri kemm pubbliċi kif ukoll privati.Attenzjoni partikulari għandha tkun mogħtija lill-koordinazzjoni effikaċi ta’ ġabra ta’ azzjonijiet komunitarji li għandhom impatt fuq in- networks transewropej, notevolment il-finanzjamenti li joriġinaw mill-fondi strutturali u mill-Fond ta’ koeżjoni kif ukoll l-interventi tal-Bank Ewropew ta' l-Investiment.Dan id-dokument jistabbilixxi, għat-tul kollu tal-programm, baġit finanzjarju li jikkostitwixxi għall-awtorità tal-baġit ir-referenza privileġġata skond punt 33 ta’ l-akkordju interistituzzjonali tas-6 ta’ Mejju 1999 bejn il-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni, dwar id-dixxiplina fil-baġit u t-titjib tal-proċedura[34].Meta tkun ikkunsidrata l-esperjenza akkwistata fl-applikazzjoni tar-Regolament Nru 2236/95 u tan-natura tal-kompetenzi mogħtija lill-Kummissjoni minn dan ir-Regolament, hemm bżonn li jkunu deċiżi l-mizuri neċessarji biex ikun imħaddem dan ir-Regolament b'konformità mad-Deċiżjoni Nru 1999/468/KE tal-Kunsill ta’ 28 ta’ Ġunju 1999 li tiffissa l-klawsoli tat-tħaddim tal-kompetenzi ta’ eżekuzzjoni mogħtija lill-Kummissjoni[35].Meta jkun ikkunsidrat l-adottament, permezz ta' dan ir-Regolament, tad-dispożizzjonijiet speċifiċi fil-qasam tat-trasport u ta’ l-enerġija u permezz tar-Regolament (KE) Nru .... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill[36], ta' dispożizzjonijiet li jikkonċernaw is-sistemi ta' ppożizzjonar u ta' navigazzjoni bis-satellita, hemm bżonn li jkun emendat ir-Regolament (KE) Nru 2236/95 sabiex ikun limitat il-qasam ta’ applikazzjoni għal qasam waħdu tat-telekomunikazzjoni. IDDEĊIDEW DAN IR-REGOLAMENT:Kapitolu IDispożizzjonijiet ġeneraliArtikolu 1SuġġettDan ir-Regolament jiddefinixxi l-kondizzjonijiet, il-klawsoli u l-proċeduri tat-tħaddim ta’ l-għajnuna komunitarja favur il-proġetti ta’ interess komuni fil-qasam tan- networks transewropej ta’ trasport u enerġija, bl-istess mod ta’ l-Artikolu 155(1) tat-Trattat.Artikolu 2DefinizzjonijietGħall-finijiet ta’ dan ir-Regolament, wieħed jifhem bi:1) “proġett ta’ interess komuni” : proġett jew parti ta’ proġett identifikata bħala ta’ interess komuni għall-Komunità fil-qasam tat-trasport, fl-ambitu tad-Deċiżjoni Nru 1692/96/KE u fil-qasam ta’ l-enerġija fl-ambitu tad-Deċiżjoni Nru 1229/2003/KE; .2) “proġett prijoritarju” : proġett ta’ interess komuni kkunsidrat bħala prijorità għall-Komunità fil-qasam tat-trasport fl-ambitu ta’ l-Anness III għad-Deċiżjoni Nru 1692/96/KE u fil-qasam ta’ l-enerġija fl-ambitu tad-Deċiżjoni Nru 1229/2003/KE;3) “parti ta’ proġett” : kull attività indipendenti, finanzjarjament, teknikament jew fil-passat, li tkun ta’ għajnuna għat-twettiq tal-proġett;4) “benefiċjarju”: organizzazzjoni pubblika jew privata li għandha r-responsabbiltà li tikkontrolla x-xogħol tal-proġett u li tipproponi lilha nfisha biex tinvesti l-fondi tagħha jew fondi provduti minn oħrajn bl-iskop li jitħaddem il-proġett;5) “studji” : l-istudji neċessarji għad-definizzjoni tal-proġett, fosthom studji preparatorji, ta’ probabilità u ta’ evalwazzjoni u ta’ kull miżura oħra ta’ appoġġ tekniku li tinkludi l-azzjonijiet li jsiru qabel ix-xogħlijiet, neċessarji għad-definizzjoni kompleta tal-proġett u t-teħid tad-deċiżjoni tal-finanzjament tiegħu bħalma huma l-azzjonijiet ta’ għarfien dwar il-lokalitajiet konċernati u l-preparazzjoni ta’ l-arranġamenti finanzjarji.6) “xogħlijiet”: ix-xiri u l-forniment tal-komponenti, tas-sistemi u tas-servizzi u tat-twettiq tax-xogħlijiet ta’ kostruzzjoni u ta’ installazzjoni li għandhom x’jaqsmu mal-proġett, fosthom ir-riċezzjoni ta’ l-installazzjonijiet u ta’ tħaddim tas-servizz tal-proġett;7) “riskji posterjuri għall-fażi ta’ kostruzzjoni”:ir-riskji li jintervjenu fl-ewwel snin li jsegwu t-tmiem tal-kostruzzjoni minħabba fatturi speċifiċi u li jġibu tnaqqis fid-dħul ta’ flus ta’ utilizzazzjoni bi tqabbil mal-previżjonijiet.8) “spiża tal-proġett” : -ispiża totali ta’ l-istudji u tax-xogħlijiet direttament marbuta u neċessarji għat-twettiq tal-proġett u li verament appoġġati mill-benefiċjarju;9) “spiża eliġibbli”: il-parti ta’ l-ispiża tal-proġett ikkunsidrata mill-Kummissjoni għall-kalkolu ta’ l-għajnuna finanzjarja komunitarja.Kapitolu IIProġetti eleġibbli, forom ta’ intervenzjoni u Pluralità tal-finanzjamentiArtikolu 3Eliġibbiltà tal-proġetti1. Il-proġetti biss ta’ interess komuni, identifikati fl-istruttura tad-Deċiżjonijiet Nru 1692/96/KE u Nru 1229/2003/KE, jistgħu jibbenefikaw minn għajnuna finanzjarja komunitarja permezz ta’ dan ir-Regolament.2. L-eleġibbiltà hija kondizzjonata skond ir-regoli komunitarji, b’mod partikulari fil-qasam tal-kompetittività, tal-protezzjoni ta’ l-ambjent, ta’ l-istipulazzjoni tas-swieq pubbliċi, kif ukoll it-tħaddim effettiv tal-dispożizzjonijiet komunitarji fil-qasam ta’ l-interoperabilità tan- networks, notevolment ferrovjarji.3. Fil-qasam tat-trasport uniku, l-eleġibbiltà hi wkoll kondizzjonata bl-impenn ta’ kull Stat Membru konċernat li jikkontribwixxi finanzjarjament fil-proġett ta’ l-applikant għall-għajnuna finanzjarja komunitarja, billi jkunu miġbura, jekk ikun hemm bżonn, fondi privati.Artikolu 4Preżentazzjoni ta’ domandi ta’ għajnunaId-domandi ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja huma preżentati lill-Kummissjoni mill-Istati Membri konċernati. Fil-qasam ta’ l-enerġija, huma jistgħu wkoll ikunu preżentati bl-akkordju ta’ dan jew ta’ dawn ta’ l-aħħar, mill-intrapriżi jew l-organiżmi pubbliċi direttatment konċernati.Artikolu 5Selezzjoni tal-proġetti1. Il-proġetti ta’ interess komuni jibbenefikaw minn għajnuna finanzjarja komunitarja skond il-livell ta’ kontribuzzjoni għall-objettivi u għall-prijoritajiet definiti fl-ambitu tad-Deciżjonijiet Nru 1692/96/KE u Nru 1229/2003/KE.2 Fil-qasam tat-trasport, attenzjoni partikulari hi mogħtija lill-proġetti u l-programmi li ġejjin:a) proġetti preżentati b’mod konġunt minn ta’ l-inqas żewġ Stati Membri, notevolment fil-każ tal-proġetti ta’ bejn il-fruntieri;b) proġetti li jikkontribwixxu għall-kontinwità tan- network u għat-titjib tal-kapaċità tiegħu;c) proġetti prijoritarji li jikkontribwixxu għall-integrazzjoni tas-suq intern fil-Komunità mkabbra u għall-bilanċ mill-ġdid tal-metodi ta’ trasport li jipprivileġġaw dawk li l-aktar jirrispettaw l-ambjent, notevolment it-trasport tal-ġarr ta’ merkanzija li jinvolvi distanza fit-tul; b’dan l-iskop, kull domanda ta’ finanzjament ta’ linja ferrovjarja ta’ veloċità kbira għandha tkun akkumpanjata minn analiżi dettaljat tal-kapaċitajiet liberati fin- network konvenzjonali favur il-ġarr ta’ merkanzija minħabba t-trasferiment ta’ traffiku fuq il-linji li jivvjaġġaw b’veloċità kbira.d) proġetti li jikkontribwixxu għat-titjib tal-kwalità ta’ servizz offrut min- network transewropew u li jiffavorixxu, fost oħrajn, permezz ta’ intervenzjonijiet fuq l-infrastrutturi, is-sigurtà u s-sigurezza tal-klijenti u jassiguraw l-interoperabilità bejn in- networks nazzjonali;e) programmi ta’ skjarament tas-sistemi ta’ mmaniġġjar tat-traffiku ferrovjarju u fil-komponenti tiegħu kollha, kif ukoll tas-sistemi ta’ mmaniġġjar tat-traffiku bl-ajru u marittimu li jiggarantixxu l-interoperabilità.3. Fil-qasam ta’ l-enerġija attenzjoni partikulari se tkun mogħtija lill-proġetti li jikkontribwixxu għall-:a) kontinwità tan- network u għat-titjib tal-kapaċità tiegħu,b) integrazzjoni tas-suq intern ta’ l-enerġija, u notevolment tas-sezzjonijiet ta’ bejn il-fruntieri,c) garanzija ta’ provvista ta’ enerġija, u notevolment ta’ interkonnessjonijiet ma’ pajjiżi oħra,d) konnessjoni tas-sorsi ta’ enerġija rinnovabbli u/jewe) sigurezza, kredibilità u interoperabilità tan- networks interkonnessi.Artikolu 6Forom ta’ għajnunaL-għajnuna finanzjarja komunitarja tkopri l-istudji u x-xogħlijiet kif ukoll ir-riskji posterjuri għall-fażi ta’ kostruzzjoni.Arikolu 7Klawsoli ta’ intervenzjoni1. L-għajnuna finanzjarja komunitarja għall-istudji u għax-xogħlijiet li jikkonċernaw il-proġetti indikati fl-Artikolu 3(1) tista' tieħu waħda jew bosta mill-forom ta' intervenzjoni li ġejjin:a) sussidjib) bonusijiet ta’ interess fuq is-self mogħti mill-Bank Ewropew ta' l-Investiment (EIB) u organizzazzjonijiet finanzjarji oħra pubbliċi u privati;c) garanziji ta’ self, biex ikunu koperti r-riskji posterjuri għall-fażi ta’ kostruzzjoni;d) parteċipazzjoni għall-fondi ta’ kapital ta’ riskju;e) f'każ ta' bżonn, għadd ta' għajnuniet komunitarji indikati f'punti a) d), bl-għan li jinkiseb effett massimu ta' stimulazzjoni mir-riżorsi mobbilizzati tal-baġit.2. L-għajnuna finanzjarja komunitarja ma teċċediex ir-rati li ġejjin:a) f’dak li jikkonċerna l-istudji 50% ta’ l-ispiża totali eleġibbli ta’ l-istudji, hu x’inhu l-proġett ta’ interess komuni konċernat;b) f’dak li jikkonċerna x-xogħlijiet:i) għall-proġetti prijoritarji fil-qasam tat-trasporti massimu ta’ 30% ta' l-ispiża eleġibbli tax-xogħlijiet; f’każ eċċezzjonali, is-sezzjonijiet ta’ bejn il-fruntieri ta' dawn il-proġetti jibbenefikaw minn rata ta' għajnuna ta' 50% tal-massimu ta' l-ispiża totali eleġibbli tax-xogħlijiet, bil-kondizzjoni li jkunu mibdija qabel l-2010 u li l-Istati Membri konċernati jkunu preżentaw lill-Kumissjoni pjan li jagħti l-garanziji kollha neċessarji fuq il-pjan ta' l-appoġġ finanzjarju ta' l-Istati Membri u fuq l-iskeda tat-tħaddim tal-proġett, din ir-rata hija aġġustata skond il-benefiċċji akkwistati mill-Istati l-oħra;ii) għall-proġetti prijoritarji fil-qasam ta’ l-enerġija, massimu ta’ 20% ta’ l-ispiża totali eleġibbli tax-xogħlijiet;iii) għall-progetti l-oħra fil-qasam tat-trasporti massimu ta’ 15 % ta' l-ispiża totali eleġibbli tax-xogħlijiet; f’każ eċċezzjonali, għall-proġetti li jagħmlu parti mill-iskjarament tas-sistemi ta’ interoperabilità, ta' sigurtà u ta’ sigurezza, din ir-rata tista’ tilħaq massimu ta’ 50% ta’ l-ispiża eleġibbli totali tax-xogħlijiet b’aġġustament skond il-benefiċċji akkwistati mill-Istati Membri l-oħra;iv) għall-proġetti l-oħra fil-qasam ta’ l-enerġija, massimu ta’ 10% ta’ l-ispiża eleġibbli totali.3. Il-Kummissjoni tiddeċiedi b’konformità mal-proċedura indikata fl-Artikolu 17(2), il-klawsoli, l-iskeda u ċ-ċifri ta’ ħlas għall-istrumenti indikati fil-paragrafu 1 punt b), c) u d) ta’ dan l-Artikolu.Artikolu 8Pluralità ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja1. L-għajnuniet finanzjarji relattivi ma’ l-istudji, u dawk relattivi max-xogħlijiet huma simultanji.2. L-intervenzjonijiet tal-EIB huma kompatibbli ma’ l-għoti ta’ għajnuna finanzjarja skond dan ir-Regolament.3. L-għajnuna finanzjarja komunitarja hija eskluża mill-partijiet tal-proġetti li jibbenefikaw minn sorsi oħra ta’ finanzjament li jaqgħu taħt l-ispejjeż tal-baġit komunitarju.Arikolu 9Kompatibilità u koordinazzjoni mal-politiki komunitarji1. Il-proġetti ta’ interess komuni finanzjati bl-awtorità ta’ dan ir-Regolament għandhom ikunu konformi mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat, ma’ l-Atti adottati minħabba fihom u mal-politiki komunitarji, fosthom dawk li jikkonċernaw il-protezzjoni ta’ l-ambjent, l-interoperabilità, il-kompetittività u t-trasmissjoni tas-swieq pubbliċi.2. Il-Kummissjoni tara li l-koordinazzjoni u l-koerenza tal-proġetti aċċettati li jsiru fl-ambitu ta’ dan ir-Regolament bl-azzjonijiet aċċettati bis-saħħa tal-kontribuzzjonijiet tal-baġit komunitarju, ta’ l-intervenzjoniet ta’ l-EIB u ta’ l-istrumenti finanzjarji l-oħra tal-Komunità.Kapitolu IIITħaddim, Programmazzjoni, KontrollArtikolu 10 TħaddimIl-Kummissjoni hija responsabbli għat-tħaddim ta’ dan ir-Regolament. Hi tippreċiża l-klawsoli u l-kondizzjonijiet ta’ eżekuzzjoni tal-proġetti ta’ interess komuni fid-deċiżjonijiet ta’ l-għoti ta’ għajnuna finanzjarja.Artikolu 11Programmazzjoni fuq numru ta’ snin u programm annwali1. Il-Kummissjoni tistabbilixxi b’konformità mal-proċedura ffissata fl-Artikolu 17(2), programmazzjoni fuq bosta snin u programm annwali.2. Il-programmazzjoni fuq numru ta’ snin tkopri proġetti prijoritarji u tistabbilixxi l-kriterji ta’ għoti ta’ għajnuna u l-baġit finanzjarju tal-perijodu kollu 2007-2013. Iċ-ċifra għandha tkun bejn 65 u 85 % tar-riżorsi tal-baġit indikati fl-Artikolu 20.3. Il-programm annwali se jiddefinixxi l-kriterji għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja għall-proġetti ta’ interess komuni li mhumiex inklużi fil-programmazzjoni mifruxa fuq numru ta’ snin. Kull sena, ir-riżorsi li mhumiex utilizzati fl-ambitu tal-programmazzjoni TEN-T pjanata għal numru ta’ snin huma assenjati lill-finanzjament tal-proġetti ta’ interess komuni li jagħmlu parti mill-programm annwali.Artikolu 12Għoti ta’ għajnuna1. Kull proġett ta’ interess komuni, selezzjonat bħala programmazzjoni fuq numru ta' snin, hu s-suġġett ta' deċiżjoni ta' għoti ta' għajnuna unika tal-Kummissjoni, deċiża b'konformità ma’ l-Artikolu 17(2). L-impenn tal-baġit ta’ kull parti annwali hija mwettqa mill-Kummissjoni fuq il-bażi tad-deċiżjoni, ta’ għoti, fejn tkun ikkunsidrata l-evalwazzjoni ta’ l-istat ta’ progress tal-proġetti, tal-bżonnijiet proviżjorji u tad-disponibilità tal-baġits.2. Kull proġett ta’ interess komuni, barra dawk indikati fil-paragrafi 1 huma s-suġġett ta’ deċiżjoni ta’ għoti u ta’ impenn tal-baġit tal-Kummissjoni.3. Il-Kummissjoni tinnotifika lill-Istati Membri konċernati bid-deċiżjoni ta’ għoti kif ukoll bil-klawsoli ta’ l-għajnuna finanzjarja konċernata u dwarhom tinforma lill-benefiċjarji.Artikolu 13Dispożizzjonijiet finanzjarji1. L-għajnuna komunitarja ma tistax tkopri ħlief l-ispejjeż li jikkonċernaw il-proġett u li huma appoġġati mill-benefiċjarji jew minn oħrajn inkarigati b’eżekuzzjoni tiegħu.2. L-ispejjeż magħmula qabel id-data li fiha l-Kummissjoni tkun irċievit id-domanda ta’ għajnuna li tikkonċernahom mhumiex eleġibbli3. Id-deċiżjonijiet ta’ għoti ta’ għajnuna finanzjarja meħuda mill-Kummissjoni bis-saħħa ta’ l-Artikolu 12 jakkwistaw l-impenn ta’ l-ispejjeż awtorizzati mill-baġit4. Bħala regola ġenerali, il-pagamenti huma magħmula taħt forma ta’ self antiċipat, b’pagamenti intermedjarji u b’pagament finali. Is-self antiċipat, li ma jistax normalment jaqbeż il-50% ta’ l-ewwel parti annwali, huwa mħallas meta d-domanda ta’ għajnuna tkun ġiet approvata Il-pagamenti intermedjarji huma magħmula fuq il-bażi tad-domandi ta’ ħlas u billi jkun ikkunsidrat l-istat ta’ progress tal-proġett jew ta’ l-istudju kif ukoll, jekk neċessarju, ikunu kkunsidrati, b’mod rigoruż u trasparenti, il-pjanijiet finanzjarji previsti.5. Il-klawsoli ta’ ħlas jikkunsidraw il-fatt li t-tħaddim tal-proġetti ta’ infrastruttura jitqassam fuq bosta snin u li hu importanti bħala konsegwenza li jkun previst tqassim simili tal-finanzjament.6. Il-Kummissjoni tagħmel il-ħlas finali wara l-aċċettazzjoni tar-rapport finali relattiv mal-proġett jew ma’ l-istudju, preżentat mill-benefiċjarju u ċertifikat mill-Istat Membru, li juri l-ispejjeż kollha li jkunu effettivament saru.Artikolu 14Responsabbiltajiet ta’ l-Istati Membri1. L-Istati Membri jagħmlu minn kollox biex jesegwixxu, fil-qasam tar-responsabbiltà tagħhom, il-proġetti ta’ interess komuni li jibbenefikaw minn għajnuna finanzjarja komunitarja mogħtija fl-ambitu ta’ dan ir-Regolament.2. L-Istati Membri jagħmlu kontroll tekniku u kontroll finanzjarju tal-proġetti b’kollaborazzjoni mill-viċin mal-Kummissjoni u jiċċertifikaw ir-realtà u l-konformità ta’ l-ispejjeż magħmula f’isem il-proġett jew tal-parti tal-proġett. L-Istat Membru jista’ jitlob il-parteċipazzjoni tal-Kummissjoni waqt il-kontrolli fuq il-post.3. L-Istati Membri, jinformaw lill-Kummissjoni bil-miżuri meħuda skond paragrafu 2 u jagħtuha notevolment deskrizzjoni tas-sistemi ta’ kontroll, ta’ l-immaniġġjar u tal-kontroll stabbiliti biex jassiguraw li l-proġetti qed ikunu mressqin lejn tmiem tajjeb.Artikolu 15Annullament, riduzzjoni, sospensjoni u soppressjoni ta’ l-għajnuna1. Ħlief f’każijiet li jkunu ġustifikati b’mod korrett quddiem il-Kummissjoni, l-għajnuniet finanzjarji komunitarji mogħtija għall-proġetti ta’ interess komuni li ma jkunux bdew fis-sentejn ta’ wara d-data prevista għall-bidu tagħhom, indikata fid-deċiżjoni ta’ għoti ta’ l-għajnuniet, ikunu annullati mill-Kummissjoni.2. Jekk, għat-twettiq ta’ proġett, parti jew it-totalità ta’ l-għajnuna li lilu kienet allokata ma tkunx tinħass li qed tiġġustifika ruħha, il-Kummissjoni tipproċedi billi tagħmel eżami adatt ta’ l-inkartament u, notevolment, tistaqsi lill-Istat Membru, u/jew lill-benefiċjarju, biex jippreżentaw l-osservazzjonijiet tagħhom f’dewmien ta’ żmien stipulat.3. Wara l-eżaminazzjoni indikata fil-paragrafu 2, il-Kummissjoni tista’ tnaqqas, tissospendi jew tneħħi l-għajnuna għall-operazzjoni involuta jekk l-eżaminazzjoni turi li irregolarità kienet imwettqa jew li waħda mill-kondizzjonijiet li bihom kienet akkumpanjata d-deċiżjoni ta’ l-għoti ta’ għajnuna ma kinitx rispettata, notevolment jekk tkun saret, mingħajr ma kienet mitluba l-approvazzjoni tal-Kummissjoni, emenda importanti li teffettwa n-natura jew il-klawsoli ta’ l-eżekuzzjoni tal-proġett.4. Kull inkompatibilità mhux awtorizzata tagħti lok għall-irkupru tas-somom ta’ flus mħallsa b’mod inkorrett.5. Jekk, għaxar snin wara l-għoti ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja lill-proġett, dan il-proġett ma jkunx twassal fit-tmiem tiegħu, il-Kummissjoni tista’ titlob, fl-ambitu tal-prinċipju ta’ proporzjonalità, ir-rimborż ta’ l-għajnuna mħallsa, filwaqt li jkunu kunsidrati l-fatturi kollha rilevanti.6. Kull somma flus li tikkważa ripetizzjoni tad-dejn għandha tkun imħallsa lill-Kummissjoni.Artikolu 16Protezzjoni ta’ l-interessi finanzjarji komunitarji1. L-Uffiċċju Ewropew ta’ Kontra l-Frodi (OLAF) jista’ jipproċedi biex isiru kontrolli u verifiki fil-post ta’ l-applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (Euratom, KE) Nru 2185/96 [37].2. Għall-azzjonijiet komunitarji finanzjati minn dan ir-Regolament, in-nozzjoni ta’ irregolarità indikata fl-Artikolu 1(2), tar-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 2988/95 [38]tikkunsidra kull ksur ta’ dispożizzjoni tad-dritt komunitarju jew kull nuqqas ta’ għarfien ta’ obbligu kuntrattwali li jirriżulta minn att jew minn ommissjoni minn entità ġuridika li għandha jew se jkollha bħala effett li toħloq preġudizzju lill-baġit ġenerali tal-Komunitajiet jew lill-baġits immaniġġjati minnhom bħala spiża li mhix awtorizzata.3. Id-deċiżjonijiet meħudin skond dan ir-Regolament jipprevedu notevolment follow-up u kontroll finanzjarju mill-Kummissjoni – jew minn kull rappreżentant awtorizzat minnha – u mill-awdituri ta’ l-Uffiċċju ta’ l-Awdituri, f’każ ta’ bżonn fil-post.4. L-Istat Membru konċernat u l-Kummissjoni jgħaddu immedjatament lil xulxin l-informazzjonijiet kollha adatti li jikkonċernaw ir-riżultati tal-kontrolli li jkunu saru.Kapitolu IVDispożizzjonijiet finaliArtikolu 17Kumitat1. Il-Kummissjoni hi assistita minn kumitat.2. Fil-każ fejn hemm referenza għal dan il-paragrafu, l-Artikoli 3 u 7 tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 1999/468/KE japplikaw, billi jkunu osservati d-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 8 tagħha.3. Il-Kumitat jadotta r-Regolament intern.4. L-EIB jagħżel rappreżentant fil-Kumitat li ma jiħux sehem fil-votazzjoni.Artikolu 18EvalwazzjoniIl-Kummissjoni u l-Istati Membri, assistiti mill-benefiċjarji, jistgħu jipproċedu fl-evalwazzjoni tal-klawsoli ta’ twettiq tal-proġetti ta’ interess komuni u fil-programmi kif ukoll dwar l-impatt tat-tħaddim tagħhom, sabiex ikun apprezzat jekk l-objettivi previsti, li jinkludu l-qasam ta' protezzjoni ta' l-ambjent, ikunux intleħqu. Il-Kummissjoni tista’ titlob lil Stat Membru benefiċjarju biex jippreżenta evalwazzjoni speċifika tal-proġetti ta’ interess komuni, finanzjati fl-ambitu ta’ dan ir-Regolament jew, f'każ ta' bżonn, li jagħtiha l-informazzjonijiet u l-assistenza neċessarja biex tipproċedi fl-evalwazzjoni ta' dawn il-proġetti.Artikolu 19Informazzjoni u pubbliċità1. Il-Kummissjoni tippreżenta kull tliet snin lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali u lill-Kumitat tar-Reġjuni rapport dwar l-attivitajiet imwettqa fl-ambitu ta’ dan ir-Regolament. Dan ir-rapport għandu evalwazzjoni tar-riżultati milħuqa permezz ta’ l-intervenzjoni komunitarja f’oqsma differenti ta’ applikazzjoni, jikkonċerna l-objettivi inizjali, kif ukoll kapitolu dwar is-sustanza u tħaddim tal-programmazzjoni fuq numru ta’ snin li tkun għaddejja.2. L-Istati Membri konċernati u f’każ ta’ bżonn, il-benefiċjarji jaraw li pubbliċità adegwata tkun dedikata lill-għajnuna mogħtija bl-awtorità ta’ dan ir-Regolament sabiex ikun mgħarraf lill-opinjoni pubblika r-rwol li għandha l-Komunità fit-twettiq tal-proġetti ta’ interess komuni.Artikolu 20Riżorsi tal-baġit1 Iċ-ċifra finanzjarja ta’ referenza għat-tħaddim ta’ dan ir-Regolament għall-perijodu 2007-2013 hi ta’ 20.690 miljun Euro, li minnhom 20.350 miljuni għat-trasporti u 340 miljun għall-enerġija.2 Il-krediti annwali huma awtorizzati mill-awtorità tal-baġit fil-limitu tal-perspettivi finanzjarji.Artikolu 21Klawsola ta’ reviżjoniQabel l-aħħar tas-sena 2010, il-Kummissjoni ssottomettiet lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill rapport ġenerali dwar l-esperjenza akkwistata bil-mekkaniżmi previsti minn dan ir-Regolament għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja.Il-Parlament Ewropew u l-Kunsill, li jiddeċiedu skond il-proċedura prevista fl-Artikolu 156(1), tat-Trattat, jiddeċiedu jekk u f'liema kondizzjonijiet l-azzjonijiet previsti f'dan ir-Regolament se jkunu miżmuma jew emendati lilhinn mill-perijodu indikat fl-Artikolu 20(1)1.Artikolu 22Emenda tar-Regolament (KE) Nru 2236/95Ir-Regolament (KE) Nru 2236/95, hu emendat kif ġej:1) It-titolu jkun sostitwit bit-titolu li ġej:"Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2236/95 tat-18 ta’ Settembru 1995 li jiddetermina r-regoli ġenerali għall-għoti ta’ għajnuna finanzjarja komunitarja fil-qasam tan- networks transewropej ta’ telekomunikazzjonijiet"2) L-Artikolu 1 hu sostitwit mit-test li ġej:"L-Artikolu 1: Definizzjoni u qasam ta' applikazzjoniDan ir-Regolament jiddefinixxi l-kondizzjonijiet, il-klawsoli u l-proċeduri tat-tħaddim ta’ l-għajnuna komunitarja favur il-proġetti ta’ interess komuni fil-qasam tan- networks transewropej ta’ telekomunikazzjonijiet, skond l-Artikolu 155(1) tat-Trattat.3) Fl-Artikolu 4, it-3 paragrafu hu mneħħi:4) Fl-Artikolu 5(3) hu sostitwit mit-test li ġej:« 3. Indipendentement mill-forma ta’ intervenzjoni magħżula, iċ-ċifra totali ta’ għajnuna komunitarja mogħtija skond dan ir-Regolament ma tistax taqbeż X% ta’ l-ispiża totali ta’ l-investimenti."5) L-Artikolu 5b hu mneħħi6) F’Artikolu 9(1) fil-punt (a), ir-raba’ hyphen hu mneħħi7) L-Artikolu 10 hu sostitut bit-test li ġej:"Artikolu 10Għoti ta’ għajnuna finanzjarjaB’konformità ma’ l-Artikolu 274 tat-Trattat, il-Kummissjoni tiddeċiedi l-għoti ta' għajnuna finanzjarja bl-awtorità ta’ dan ir-Regolament li għandu l-funzjoni li jiddetermina d-domandi rigward il-kriterji ta’ selezzjoni."8). Fl-Artikolu 11, il-paragrafu 7 hu sostitwit mit-test li ġej:« 7. Il-Kummissjoni tiddeċiedi, b’konformità mal-proċedura indikata fl-Artikolu 17(3), struttura għall-klawsoli, l-iskeda u ċ-ċifri tal-pagamenti ta' bonusijiet ta' interess tas-sussidji lill-primjums ta' garanziji u ta' għajnuna taħt il-forma ta' parteċipazzjoni fil-fondi ta' kapital ta' riskju, f'dak li jikkonċerna l-fondi ta' investiment jew ta' l-istituzzjonijiet finanzjarji komparabbli, li għandhom bħala prijorità li jfornu l-kapitali ta’ riskju għal proġetti ta’ networks transewropej".9) L-Artikolu 14 hu mneħħi10) Fl-Artikolu 15(3), l-ewwel sentenza, ir-referenza għall-Artikoli 5 u 6 hija sostitwita b’ referenza għall-Artikolu 5(1) u (2), u għall-Artikolu 6.11) Fl-Artikolu 16 l-ewwel paragrafu hu sostitwit mit-test li gej: «1. Il-Kummissjoni tippreżenta kull sena lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali u lill-Kumitat tar-Reġjuni rapport annwali dwar l-attivitajiet imwettqa fl-ambitu ta’ dan ir-Regolament. Dan ir-rapport għandu l-evalwazzjoni tar-riżultati milħuqa permezz ta’ l-intervent komunitarju f’oqsma differenti ta’ applikazzjoni, b’ħarsa lejn l-objettivi tal-bidu”.12) L-Anness hu mneħħi.Artikolu 23Dħul fis-seħħDin ir-Regolament jidħol fis-seħħ għoxrin ġurnata wara l-pubblikazzjoni tiegħu fil- Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea.Hu jibda jseħħ mill-1 ta’ Jannar 2007.L-azzjonijiet għaddejjin fil-qasam tat-trasport u ta’ l-enerġija fid-data ta’ l-applikazzjoni ta’ dan ir-Regolament ikomplu jaqgħu taħt il-kontroll tar-Regolament (KE) Nru 2236/95, fil-verżjoni fis-seħħ mill-31 ta’ Diċembru 2006.Dan ir-Regolament hu obbligatorju fl-elementi tiegħu kollha u japplika direttament f’kull Stat Membru.Magħmul fi Brussell, fiMill-Parlament EwropewIl-PresidentMill-Kunsill Il-PresidentFORMOLA FINANZJARJA LEĠISLATTIVAQasam(Oqsma) politiku (ċi): Promozzjoni tal-kompetittività, tas-sigurtà u tas-sostenibilità fil-qasam ambjentali tan-networks ta’ bejn il-fruntieri. Attività(jiet): Network Transewropew ta’ Trasport u ta’ Enerġija |ISEM TA’ L-AZZJONI: GħAJNUNA FINANZJARJA GħALL-PROġETTI TA’ INTERESS KOMUNI FIN-NETWORK TRANSEWROPEW TA’ TRASPORT U TA’ ENERġIJA |1. LINJA (I) TAL-BAĠIT(S) + INTESTATURA(I)06.0301: Għajnuna finanzjarja lill-proġetti ta’ interess komuni tan- network transewropew ta’ trasport06.01.04.04: Għajnuna finanzjarja lill-proġetti ta’ interess komuni tan- network transewropew ta’ trasport – Spejjeż ta’ l-immaniġġjar amministrattiv06.03.02: Għajnuna finanzjarja lill-proġetti ta’ interess komuni tan- network transewropew ta’ enerġija06.01.04.05: Għajnuna finanzjarja lill-proġetti ta’ interess komuni tan- network transewropew ta’ enerġija – Spejjeż ta’ l-immaniġġjar amministrattiv2. DATA TAL-FIGURI GLOBALI2.1 Somma totali ta’ l-azzjoni (parti B): miljuni ta’ Euros fi KI20.690 miljun € bħala krediti ta’ impennId-deċiżjoni mill-awtorità legislattiva tkun meħuda mingħajr preġudizzju fid-deċiżjonijiet tal-baġit meħuda fil-kuntest tal-proċedura annwali.2.2 Perijodu ta’ applikazzjoni:2007-20132.3 Stima globali fuq numru ta’ snin ta’ l-ispejjeż:a) Skeda tal-krediti ta’ impenn/krediti ta’ pagament (intervent finanzjarju) (cf. punt 6.1.1)Miljuni ta’ Euros (sat-tielet deċimali)NOE | DA | LE | LE | LE | Nru 1A |4. BAŻI ĠURIDIKAL-Artikolu 156 tat-TrattatIr-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2236/95 tat-18 ta’ Settembru 1995 li jiddetermina r-regoli ġenerali ta’ l-għoti ta’ l-għajnuna finanzjarja komunitarja fil-qasam tan- network transewropej, emendat mir-Regolament (KE) Nru 1655/1999 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tad-19 ta’ Lulju 1999 u emendat mir-Regolament (KE) Nru 807/2004 tal-21 ta’ April 2004.Id-Deċiżjoni Nru 1692/96/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-23 ta’ Lulju 1996, dwar l-orjentazzjonijiet komunitarji għall-iżvilupp ta’ network transewropew ta’ trasport emendata mid-Deċiżjoni Nru 1346/2001/KE f’dak li jikkonċerna l-portijiet marittimi, il-portijiet ta’ navigazzjoni interna u t- terminals fejn jiltaqgħu mezzi differenti ta’ trasport kif ukoll il-proġett Nru 8 ta’ l-Anness III u emendata bid-Deċiżjoni Nru 884/2004/KE tad-29 ta’ April 2004.DEĊIŻJONI Nru 1229/2003/KE TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL tas-26 ta’ Ġunju 2003 li tistabbilixxi grupp ta’ orjentazzjonijiet relattivi man- networks transewropej fis-settur ta’ l-enerġija, u li tabroga d-Deċiżjoni Nru 1254/96/KEIs-somma finanzjarja tal-programm tista’ wkoll tkopri l-ispejjeż ta’ dejn pagabbli ta’ l-azzjonijiet ta’ preparazzjoni, ta’ follow-up , ta’ kontroll, ta’ awditjar u ta’ evalwazzjoni, direttament neċessarji għall-immaniġġjar tal-programm u għat-twettiq ta’ l-objettivi, notevolment, ta’ l-istudji, tal-laqgħat, ta’ l-azzjonijiet ta’ informazzjoni u ta’ pubblikazzjoni, (ta’ l-ispejjeż marbuta man- networks ta’ l-informazzjoni li għandhom l-għan ta’ skambju ta’ informazzjonijiet), kif ukoll kull xorta oħra ta’ spiża ta’ assistenza amministrattiva u teknika li għaliha tista’ tirrikorri l-Kummissjoni għall-immaniġġjar tal-programm.FORMOLA FINANZJARJA LEĠISLATTIVA: PUNTI SPEĊIFIĊI GĦAN- NETWORK TRANSEWROPEW TAT- TRASPORT{0< GħAJNUNA FINANZJARJA GħALL-PROġETTI TA’ INTERESS KOMUNI FIN-NETWORK TRANSEWROPEW TAT-TRASPORT<0} |1. LINJA (I) TAL-BAĠIT(S) + INTESTATURA(I)ara hawn fuq2. DATA TAL-FIGURI GLOBALI2.1 Somma totali ta’ l-azzjoni (parti B): miljuni ta’ Euros fil-KI20.350 miljun € bħala krediti ta’ impenn2.2 Perijodu ta’ applikazzjoni:2007-20132.3 Stima globali fuq numru ta’ snin ta’ l-ispejjeż:a) Skeda tal-krediti ta’ impenn/krediti ta’ pagament (intervent finanzjarju) (cf. punt 6.1.1)Miljuni ta’ Euros (sat-tielet deċimali)1) Assistenza teknika u amministrattiva (TAA): |a) Uffiċċji ta’ assistenza teknika (TAO) |b) Assistenza oħra teknika u amministrattiva - ġol-belt - barra l-belt għall-kostruzzjoni u l-manteniment tas-sistemi kompjuterizzati ta’ l-immaniġġjar tagħhom | 1,0 | 1,0 | 1,0 | 1,0 | 1,0 | 2,0 |Total parzjali 1 | 1,0 | 1,0 | 1,0 | 1,0 | 1,0 | 2,0 |2) Spejjeż ta’ appoġġ (DDA) |a) Studji | 4,5 | 5,0 | 6,0 | 8,5 | 8,5 | 17 |b) Laqgħat ta’ esperti |c) Informazzjoni u pubblikazzjonijiet | 0,5 | 0,5 | 0,5 | 0,5 | 0,5 | 1 |Total parzjali 2 | 5,0 | 5,5 | 6,5 | 9,0 | 9,0 | 18,0 |TOTAL | 6,0 | 6,5 | 7,5 | 10,0 | 10,0 | 20,0 |6.2. Kalkolu ta’ l-ispejjeż għar-raġunijiet previsti fil-parti B (għall-perijodu kollu tal-programmazzjoni) [43]Krediti ta’ impenn f’miljuni ta’ Euros (sat-tielet deċimali)Analiżi statistika ta’ l-infiq <0} | -Tip ta’ twettiq/ outputs (proġetti, inkartamenti ...) | Numru ta’ twettiq/ outputs (total għal snin 1...nru) | Spiża unitarja medja | Spiża totali (total għal snin 1...nru) |1 | 2 | 3 | 4=(2X3) |Studji u xogħlijiet għat-twettiq tal-proġetti TEN-T | Studji tekniċi, ambjentali, ekonomiċi, finanzjarji Xogħlijiet | 40 160 |SPIŻA TOTALI | 200 |(Jekk neċessarju, spjega l-metodu ta' kalkolu)7. IMPATT FUQ L-IMPJEGATI U L-ISPEJJEŻ AMMINISTRATTIVI7.1. Impatt fuq ir-riżorsi umaniIl-bżonnijiet f’riżorsi umani u amministrattivi se jkunu koperti mill-kontribuzzjoni allokata lid-DĠ li tkun qed timmaniġġja fl-ambitu tal-proċedura ta’ allokazzjoni annwaliL-allokazzjoni ta’ karigi se tiddependi minn naħa mill-organizzazzjoni interna tal-Kummissjoni li jmiss u minn oħra ta’ riallokazzjoni ta' karigi bejn is-servizzi skond il-perspettivi finanzjarji ġodda.Sitwazzjoni attwali Tipi ta’ impjiegi | Impjegati li għandhom ikunu allokati għall-immaniġġjar ta' l-azzjoni permezz ta' l-użu tar-riżorsi eżistenti u/jew supplimentari | Total | Deskrizzjoni tax-xogħlijiet li jsegwu mill-azzjoni |Numru ta’ impjiegi permanenti | Numru ta’ impjiegi temporanji |Impjegati jew aġenti temporanji | A B C | 27 11 20 | 27 11 20 | (Jekk neċessarja, deskrizzjoni aktar kompluta tax-xogħlijiet tista’ tkun annessa.) |Riżorsi umani oħra |Total | 58 | 58 |Sitwazzjoni futura Tipi ta’ impjiegi Varjazzjoni mqabbla mas-sitwazzjoni attwali | Impjegati li għandhom ikunu allokati għall-immaniġġjar ta' l-azzjoni permezz ta' l-użu tar-riżorsi eżistenti u/jew supplimentari | Total | Deskrizzjoni tax-xogħlijiet li jsegwu mill-azzjoni |Numru ta’ impjiegi permanenti | Numru ta’ impjiegi temporanji |Impjegati jew aġenti temporanji | A B C | 37 (+10) 29 (+18) 27 (+7) | 37 (+10) 29 (+18) 27 (+7) | (Jekk neċessarju, deskrizzjoni aktar kompluta tax-xogħlijiet tista’ tkun annessa.) |Riżorsi umani oħra |Total | 93 (+35) | 93 (+35) |7.2 Impatt finanzjarju globali tar-riżorsi umaniTip ta’ riżorsi umani | Ċifri f’Euros | Metodu ta’ kalkolu* |Impjegati Aġenti temporanji | 10.044.000 | 108.000 € bejn wieħed u ieħor għal kull impjegat u għal kull sena |Riżorsi umani oħra (indika l-linja tal-baġit) |Total | 10.044.000 |Iċ-ċifri jikkorrispondu ma’ l-ispejjeż totali għal 12-il xahar.7.3 Spejjeż oħra ta’ tħaddim li jsegwu mill-azzjoniLinja tal-baġit (nru u titolu) | Ċifri f’Euros | Metodu ta’ kalkolu* |Somma globali (Titolu A7) A0701 – Missjonijiet A07030 – Laqgħat A07031 – Kumitati obbligatorji (1) A07032 – Kumitati li mhumiex obbligatorji (1) A07040 – Konferenzi A0705 – Studji u konsultazzjonijiet Spejjeż oħra (indika liema huma) | 200.000 162.000 | 200 missjoni fis-sena u 1.000 € għal kull missjoni 4 laqgħat tal-kumitat statutorju obbligatorju TEN-T fis-sena ta’ 27 u 1.500 € għal kull persuna |Sistemi ta’ informazzjoni (A-5001/A-4300) |Spejjeż oħra - parti A (indika liema huma) |Total | 362.000 |Iċ-ċifri jikkorrispondu ma' l-ispejjeż totali ta’ l-azzjoni għal 12-il xahar.(1) Ippreċiża t-tip ta’ kumitat kif ukoll il-grupp li hu jappartieni għalih.I Total annwali (7.2 + 7.3) II. Tul taż-żmien ta’ l-azzjoni III. Spiża totali ta’ l-azzjoni (I x II) | 10.406.000 Euros 7 snin 72.842.000 Euros |8. KONTROLL U EVALWAZZJONI8.1 Sistema ta’ kontrollIr-Regolament jipprevedi għan-neċessità ta’ kontroll u ta’ evalwazzjoni għal kull azzjoni. Hu għalhekk previst li d-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni jinkludu, f’każ ta’ bżonn, ta’ indikaturi fiżiċi stabbiliti b’akkordju ma’ l-Istati Membri.Mill-banda l-oħra, skond it-termini tad-Deċizjonijiet standard tal-Kummissjoni, il-benefiċjarji għandhom jagħtu kull sena informazzjonijiet dwar il-progress ta' l-azzjonijiet (Project Status Report) li jagħtu informazzjoni lill-analiżijiet li jippermettu l-evalwazzjoni konġunta ma’ l-Istati Membri dwar il-klawsoli tat-twettiq tal-proġetti.L-istudji, li għalihom l-indikaturi ma jistgħux ikunu elaborati, se jkunu evalwati b'mod konġunt ma' l-Istati Membri, skond it-tħaddim ta' l-objettivi segwiti.8.2 Klawsoli u perjodiċità ta’ l-evalwazzjoni previstaIndikaturi ta’ impatt skond l-objettivi segwitiL-impatt u r-riżultati meta mqabbla ma’ l-objettivi speċifikati se jkunu evalwati kemm jista’ jkun possibbli skond l-effetti derivati:- żieda tal-kapaċitajiet u ta’ l-effikaċja ta' l-infrastrutturi TEN-T;- sigurtà tat-trasporti (passiġġieri, merkanzija perikuluża eċċ.) u tnaqqis tan-numru ta' aċċidenti;- evoluzzjoni ta' indikaturi soċjo-ekonomiċi bi tqabbil mal-previżjonijiet ex-ante ;- tnaqqis tal-konġestjoni;- tnaqqis tat-tniġġis ;- evalwazzjoni kwalifikattiva fost il-klijenti tan- networks ;- benefiċċji akkwistati mill-Istati Membri l-oħra;- vantaġġi ekonomiċi mnissla mill-intervent komunitarju (li jinkludi ġustifikazzjoni ta’ l-għażla ta’ strumenti finanzjarji, f’dan il-każ il-bonusijiet ta’ interess, sussidji diretti, primjums ta’ garanzija eċċ.).Dawn l-indikaturi se jkunu assessjati skond it-tip ta' azzjoni evalwata u wara diskussjoni ma' l-Istati Membri.Evalwazzjoni puntwali: għal numru limitat ta’ azzjonijiet, hu possibbli li jkunu llanċjati evalwazzjonijiet ta’ proġetti jew ta’ grupp kollu ta' proġetti.Barra minn hekk, evalwazzjoni f’nofs triq se tkun imwettqa qabel l-aħħar ta’ l-2010 biex ikun adattat il-programm jekk neċessarju. Evalwazzjoni ġenerali tar-riżultati ta’ l-attivitajiet TEN-Enerġija se jkunu mwettqa fl-aħħar tal-programm.Din l-evalwazzjoni se timmira biex tkejjel ir-riżultati ta’ l-azzjonijiet finanzjati fl-ambitu tat-TEN-trasport u biex jintwera sa fejn dawn l-azzjonijiet ikkontribwew bl-impatt tagħhom biex ikun milħuqa jew avviċinati l-objettivi politiċi ta' l-Unjoni. Hi tippermetti wkoll l-adattament futur ta' l-orjentazzjoni TEN-trasport.9. MIŻURI KONTRA L-FRODIId-dispożizzjonijiet ta’ kontra l-frodi huma stabbiliti mir-Regolament emendat li jipprevedi dispożizzjonijiet rinforzati meta mqabbla mar-Regolament fis-seħħ u jiddefinixxu li l-Istati Membri u l-Kummissjoni, kull wieħed/waħda fil-qasam tal-kompetenza rispettiva tiegħu/ha, jieħdu l-miżuri neċessarji biex jivverifikaw l-eżekuzzjoni tal-proġetti, jipprojbixxu jew jissanzjonaw l-irregolaritajiet u jirkupraw il-fondi mitlufa minħabba irregolarità.1. Sabiex tkun garantita l-opportunità, il-legalità u r-regolarità ta’ l-ispejjeż koperti fl-ambitu tal-proġetti finanzjati f’isem dan ir-Regolament, l-Istati Membri u l-Kummissjoni, kull wieħed fil-qasam tiegħu ta’ kompetenza, jieħdu l-miżuri neċessarji biex:- - jivverifikaw regolarment li l-proġetti u l-istudji li jibbenefikaw minn appoġġ finanzjarju komunitarju kienu esegwiti b’mod korrett;- - jibbrojbixxu u jissanzjonaw l-irregolaritajiet, jirkupraw il-fondi mitlufa bħala konsegwenza ta’ irregularità, li tinkludi l-interessi li għandhom x’jaqsmu magħha.2. L-Istat Membru jagħmel il-kontrolli neċessarji li jinkudu kontrolli fuq il-post sabiex tkun verifikata u ċertifikata r-regolarità u l-eżattezza tad-domandi ta’ pagamenti stabbiliti. L-Istat Membru jista’ jitlob il-parteċipazzjoni tal-Kummissjoni waqt il-kontrolli fuq il-post.L-Uffiċċju tal-Ġlieda ta’ Kontra l-Frodi tal-Kummissjoni (OLAF) jista’ jipproċedi biex isiru kontrolli u verifiki fil-post ta’ l-applikazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (Euratom, KE) Nru 2185/96 .Għall-azzjonijiet komunitarji finanzjati minn dan ir-Regolament, in-nozzjoni ta’ irregolarità indikata fl-Artikolu 1(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 2988/95 tikkunsidra kull ksur ta’ dispożizzjoni tad-dritt komunitarju jew kull nuqqas ta’ għarfien ta’ obbligu kuntrattwali li jirriżulta minn att jew minn ommissjoni minn entità ġuridika li għandha jew se jkollha bħala effett li toħloq preġudizzju lill-baġit ġenerali ta’ Unjoni Ewropea jew lill-baġits immaniġġjati minnha bħala spiża li mhix awtorizzata.Id-deċiżonijiet meħudin skond dan ir-Regolament jipprevedu notevolment sorvelja u kontroll finanzjarju mill-Kummissjoni (jew minn kull rappreżentant awtorizzat minnha) u mill-awdituri ta’ l-Uffiċċju ta’ l-Awdituri, f’każ ta’ bżonn fil-post.L-Istat Membru konċernat u l-Kummissjoni jgħaddu immedjatament lil xulxin l-informazzjonijiet kollha adatti li jikkonċernaw ir-riżultati tal-kontrolli li jkunu saru.3. L-Istat Membru hu responsabbli għar-rimborż tas-somom ta’ flus li ma kellhomx jitħallsu.B’mod aktar speċifiku, il-Kummissjoni stabbiliet sensiela ta’ miżuri, destinati biex inaqqsu r-riskju ta’ frodi, fosthom jistgħu jkunu ċitati:It-twaqqif ta’ proċeduri finanzjarji u kuntrattwali derivati mid-dispożizzjonijiet tar-Regolament finanzjarju u tal-klawsoli tiegħu ta’ applikazzjoni; dawn il-proċeduri jippermettu li tkun assigurata applikazzjoni omoġenea tar-regoli;il-verifika tar-realtà ta’ l-għajnuna bażata fuq rapporti tekniċi dettaljati kif ukoll verifika sistematika ta’ l-analiżi ta’ l-istatistika finanzjarja qabel il-pagament filwaqt li jkunu kunsidrati l-obbligi kuntrattwali kif ukoll il-prinċipji ta’ ekonomija u ta’ mmaniġġjar finanzjarju tajjeb.it-twettiq ta’ verifiki finanzjarji fil-post, jew skond programm ibbażat fuq analiżi ta’ riskji, jew f’każ ta’ dubju dwar parti kuntrattwali;ir-reviżjoni tas-suffiċjenza tas-sistema ta’ kontroll intern permezz ta’ kapaċità ta’ verifika interna, ibbażata fuq l-analiżi tar-riskji.FORMOLA FINANZJARJA LEĠISLATTIVA: PUNTI SPEĊIFIĊI GĦAN- NETWORK TRANSEWROPEJ TA’ ENERĠIJAL-ISEM TA’ L-AZZJONI: PROGRAMM TEN-ENERġIJA |1. LINJA(I) TAL-BAĠIT(S) + INTESTATURA(I)2. DATA TAL-FIGURI GLOBALI2.1 Somma ta’ flus totali ta’ l-azzjoni (parti B): 340 Mil€ fi KI2.2 Perijodu ta’ applikazzjoni: 2007 - 20132.3 Stima globali fuq numru ta’ snin ta’ l-ispejjeż:Skeda tal-krediti ta’ impenn/krediti ta’ pagament (intervent finanzjarju) (cf. punt 6.1.1)Mil € (sat-tielet deċimali)1 | 2 | 3 | 4=(2X3) |Azzjoni 1 Azzjoni 2 | Studji Proġetti | 60 60 | 0.6 5 | 36 300 |SPIŻA TOTALI | 335 |7. IMPATT FUQ L-IMPJEGATI U L-ISPEJJEŻ AMMINISTRATTIVI7.1. Impatt fuq ir-riżorsi umaniL-impjegati attwali fl-immaniġġjar tan- networks transewropej ta’ Enerġija huma ta’ 2.5 persuni.Tipi ta’ impjiegi | Impjegati li għandhom ikun allokati għall-immaniġġjar ta' l-azzjoni permezz ta' l-użu tar-riżorsi eżistenti u/jew supplimentari | Total | Deskrizzjoni tax-xogħlijiet li jsegwu mill-azzjoni |Numru ta’ impjiegi temporanji permanenti | Numru ta’ impjiegi temporanji temporanji |Impjegati jew Aġenti temporanji | A B C | 3 1 | 3 1 | (Jekk neċessarju, deskrizzjoni aktar kompluta tax-xogħlijiet tista’ tkun annessa.) |Riżorsi oħra umani |Total | 4 | 4 |Il-bżonnijiet f’riżorsi umani u amministrattivi se jkunu koperti mill-kontribuzzjoni allokata lid-DĠ li tkun qed timmaniġġja fl-ambitu tal-proċedura ta’ allokazzjoni annwaliL-allokazzjoni ta’ karigi se tiddependi minn naħa mill-organizzazzjoni interna tal-Kummissjoni li jmiss u minn oħra mir-riallokazzjoni ta' karigi bejn is-servizzi skond il-perspettivi finanzjarji ġodda.7.2 Impatt finanzjarju globali tar-riżorsi umaniTip ta’ riżorsi umani | Ċifri € | Metodu ta’ kalkolu* |Impjegati Aġenti temporanji | 432.000 | 4*108.000 € |Riżorsi umani oħra (indika l-linji ta’ baġit) |Totali | 432.000 € |Iċ-ċifri jikkorrispondu ma’ l-ispejjeż totali għal 12-il xahar.7.3 Spejjeż oħra ta’ tħaddim li jsegwu mill-azzjoniLinja tal-baġit (nru u titolu) | Ċifri € | Metodu ta’ kalkolu* |Somma globali (Titolu A7) A0701 – Missjonijiet A07030 – Laqgħat A07031 – Kumitati obbligatorji (1) A07032 – Kumitati li mhumiex obbligatorji (1) A07040 – Konferenzi A0705 – Studji u konsultazzjonijiet Spejjeż oħra (indika liema huma) | 10.285 81.000 | 10 missjonijiet/ sena 2 laqgħat/sena x 27 esperti x 1500 € |Sistemi ta’ informazzjoni (A-5001/A-4300) | 50.000 | PMS : sistemi ta’ mmaniġġjar ta’ proġetti |Spejjeż oħra – parti A (indika liema huma) |Total | 141.285 |Iċ-ċifri jikkorrispondu ma’ l-ispejjeż totali ta' l-azzjoni għal 12-il xahar.(1) Ippreċiża t-tip ta’ kumitat kif ukoll il-grupp li għalih jappartieni.I Total annwali (7.2 + 7.3) II Tul ta’ żmien ta’ l-azzjoni III. Spiża totali ta’ l-azzjoni (I x II) | 573.285 € 7 Snin 4.012.996 € |(Fil-valutazzjoni tar-riżorsi umani u amministrattivi neċessarji għall-azzjoni, is-servizz/DĠ għandhom jikkunsidraw id-deċiżjonijiet meħuda mill-Kummissjoni waqt id-dibattitu ta' orjentazzjoni u ta' approvazzjoni ta' qabel il-proġett tal-baġit (PDB). Dan ifisser li d-DĠs se jkollhom jindikaw li r-riżorsi umani jistgħu jkunu koperti fl-allokazzjoni indikattiva ta’ qabel l-allokazzjoni proprja prevista waqt l-adozzjoni ta’ l-PDB.F’każijiet eċċezzjonli fejn l-azzjonijiet immirati mhumiex previsti waqt il-preparazzjoni ta’ l-PDB, il-Kummissjoni se jkollha tkun imqabbda sabiex tiddeċiedi jekk u kif (permezz ta' emenda ta' l-allokazzjoni indikattiva ta' qabel l-allokazzjoni proprja, operazzjoni ad hoc ta’ skjarament mill-ġdid, baġit emendat u supplimentari jew ittra emendata fil-proġett tal-baġit) it-tħaddim ta’ l-azzjoni proposta tista’ tkun aċċettata).8. KONTROLL U EVALWAZZJONI8.1 Sistemi ta’ kontrollMatul il-perijodu 2007-2013, l-attività “TEN-enerġija” se tkun is-suġġett ta’ mmonitarjar annwali li la hu evalwazzjoni lanqas verifika tal-kontijiet iżda jimmira essenzjalment biex jagħti analiżi indipendenti u rapida fit-tħaddim tal-programm sabiex ikun jista' jikkoreġi t-tibdil jew id-dgħufija.Hu jikkonċerna analiżi fattwali li, fil-bidu tal-perijodu 2007-2013, se jikkonċentra fuq l-azzjonijiet mibdija u li, ftit ftit mal-progress tas-snin, se jkollu x’jaqsam ukoll mar-riżultati u l-impatti. Parti mill-analiżi se tkun dedikata lill-valur miżjud Ewropew.L-esperti inkarigati mill-immonitorjar se jistudjaw is-sezzjonijiet li ġejjin:- effikaċja u trasparenza fit-tmexxija tal-programm (notevolment sejħiet ta' proposta, informazzjoni ta' dawk li jagħmlu l-offerti, preċedura ta' evalwazzjoni u ta' selezzjoni ta' offerti, aspetti kuntrattwali) u fil-koordinazzjoni interna tal-Kummissjoni;- koerenza tal-proġetti selezzjonati ma’ l-objettivi tal-programm u ma’ l-objettivi l-oħra politiċi ta’ l-Unjoni Ewropea;- distribuzzjoni ġeografika bilanċjata ta’ l-organizzazzjonijiet u ta’ l-intrapriżi magħżulin fit-tenders, billi jkunu kunsidrati l-bżonnijiet identifikati mill-orjentazzjonijiet TEN-enerġija;Ir-rapporti ta' l-immonitarjar se jkunu indirizzati lis-Segretarjat Ġenerali, fid-DĠ BUDG, lid-DĠ AUDIT u, f’każ ta’ bżonn, lis-servizzi interessati l-oħra tal-Kummissjoni.8.2 Klawsoli u perijodiċità ta’ l-evalwazzjoni previstaEvalwazzjoni nofs-triq se tkun imwettqa qabel l-aħħar ta’ l-2010 biex ikun adattat il-programm jekk hemm bżonn.Evalwazzjoni ġenerali tar-riżultati ta’ l-attività TEN-Enerġija se tkun imwettqa fl-aħħar tal-programm, kif inhu previst mir-Regolament.Din l-evalwazzjoni se timmira biex tkejjel ir-riżultati ta’ l-azzjonijiet finanzjati fl-ambitu tat-TEN-enerġija u biex jintwera sa fejn dawn l-azzjonijiet ikkontribwixxu bl-impatt tagħhom biex ikunu milħuqa jew avviċinati l-objettivi politiċi tat-TEN-enerġija. Hi se tippermetti wkoll l-adattament futur ta’ l-orjentazzjonijiet f’dak li għandu x’jaqsam ma' l-evalwazzjoni teknoloġika u l-bdil ta' l-istruttura ta' produzzjoni u ta' konsum ta' enerġija fl-Ewropa u għand il-ġirien tagħha konċernati mit-TEN-enerġija.Ir-rapporti ta’ evalwazzjoni se jkunu indirizzati lis-Segretarjat Ġenerali, fid-DĠ BUDG u f’każ ta’ bżonn, lis-servizzi interessati l-oħra tal-Kummissjoni. Huma se jkunu wkoll sottomessi lill-Istituzzjonijiet komunitarji oħra.9. MIŻURI KONTRA L-FRODIara punt 9 tad-dispożizzjonijiet għan- Networks transewropej ta’ trasport[1] KUMM(2003)448 finali tat-23.7.2003[2] Ir-Regolament 1655/99[3] Ċifri meħudin mis-SEC (2003) 1060 u mill-istudju “Xenarji, Traffiku u Analiżi tal-Kuritur tat-TEN-Trasport (TEN-STAC)”.[4] Cf. Il-Kapitolu II tar-rapport Van Miert li jista’ jiġi konsultat fil-website “Europa” kif ukoll id-Dokument SEC (2003) 1060, ta’ l-01/10/2003, “Analiżi profonda ta’ impatt tal-proposta li temenda d-Deċiżjoni Nru 1692/96/KE fuq l-iżvilupp tan-network transewropew ta’ trasport”.[5] Aktar minn 65% tal-baġit TEN huma dedikati għall-proġetti ferrovjarji u 20% għal sistemi intelliġenti ta’ trasport (ITS) u innovattivi, bħalma huma s-sistemi interoperazzjonabbli fil-qasam ferrovjarju jew fin-navigazzjoni ta’ l-ajru. Enfasi partikulari hi magħmula wkoll fuq l-iżvilupp ta’ proġetti kbar bejn il-fruntieri għat-trasport tal-merkanzija li jibbenefikaw mill-assigurazzjoni tal-finanzjamenti.[6] 255 M€ addizzjonali kienu mogħtija bejn l-2004 u l-2006 minħabba t-tkabbir.[7] Total tal-ġarr bejn l-2007 u l-2010 għall-konnessjonijiet internazzjonali tal-passiġġieri[8] Id-Deċiżjoni Nru 884/2204/KE[9] Mnaqqas mill-għajnuna diġà mogħtija[10] Spiża 2007-2009[11] Ir-Regolament 807/2004 tal-21/04/2004, Ġ.U. L 143 tat-30/04/2004[12] Din ir-rata miżjuda tikkonċerna wkoll il-proġetti prijoritarji fil-qasam ta’ l-enerġija.[13] Li rratifikat l-Inizjattiva Ewropea ta’ l-Iżvilupp.[14] Il-Green Paper “Lejn Strateġija Ewropea ta’ Provvista ta’ Enerġija” KUMM(2000)769[15] L-iżvilupp ta’ politika ta’ enerġija għal UE mkabbra, il-pajjiżi ġirien u msieħba, KUMM(2003)262[16] Kif indikat fil-"Parti ta’ l-enerġiji rinnovabbli fl-UE KUMM(2004)366[17] Id-Deċiżjoni 1254/96/KE, id-Deċiżjoni Nru 1229/2003/KE[18] Evalwazzjoni f’nofs triq tal-programm TEN-E, 2004[19] 1996-2000: Fondi strutturali, bejn wieħed u ieħor 2 biljuni € ta’ sussidju ; Bank Ewropew għall-Investiment, bejn wieħed u ieħor 3 biljuni € f’self.[20] Ta’ l-inqas għall-partijet tan- network barra l-UE[21] Id-Deċiżjoni Nru 1229/2003/KE u l-emendi proposti[22] Id-Deċiżjoni Nru KE/1999/468 tat-28 ta’ Ġunju 1999, ĠU L 184 tas-17 ta’ Ġunju 1999[23] Id-Direttiva Nru 2004/54 tad-29 April 2004, fil-qasam tas-sigurtà tal-mini.[24] Fis-sens ta’ l-Anness III għad-Deċiżjoni Nru 884/2004 tal-21 ta’ April 2004.[25] SEC(2003)1369, 10.12.2003[26] ĠU K ta’, p.[27] ĠU K ta’, p.[28] ĠU K ta’, p.[29] ….[30] ĠU L 228 tad-9/9/96 p.1 Id-Deċiżjoni emendata finalment mid-Deċiżjoni Nru 884/2004/KE (ĠU L 167 tat-30/04/2004, p.1)[31] ĠU L 176 tat-12/07/2003 p.11[32] ĠU L 228 tat-23.9.1995, p. 1. Regolament emendat finalment mir-Regolament (KE) Nru 807/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (ĠU L 143 tat-30.4.2004, p. 46).[33] Il-proġetti prijoritarji kollha fil-qasam ta’ l-enerġija jibbenefikaw minn din ir-rata, filwaqt li fil-qasam tat-trasport, huma kkonċernati biss is-sezzjonijiet ta’ bejn il-fruntieri fejn jinqasmu ostakoli naturali.[34] ĠU L[35] ĠU L 184 tat-17.7.1999, p. 23.[36] Ara l-paġna tal-Ġurnal Uffiċjali li għandu x’jaqsam mar-Regolament li jikkonċerna s-sistema tal-ippożizzjonar tan-navigazzjoni bis-satellita (GALILEO).37 ĠU L 292 tat-15.11.1996, p. 2[37] ĠU L 312 tat-23.12.1995, p. 1[38] Għal aktar informazzjoni, ara d-dokument separat ta’ orjentazzjoni[39] KUMM(2001) 370: "Il-politika Ewropea tat-trasporti fl-orizzont 2010: is-siegħa ta’ l-għażla"[40] Traffiku totali: +70% tat-traffiku tal-ġarr tal-merkanzija UE 15 u + 100% għall-EWR10.[41] Aktar minn 65% tal-baġit TEN huma dedikati għall-proġetti ferrovjarji, 20% għas-sistemi intelliġenti ta’ trasport (ITS) u innovattivi, bħalma huma s-sistemi ta’ interoperabilità fil-qasam ferrovjarju jew fin-navigazzjoni ta’ l-ajru. Enfasi partikulari hi magħmula wkoll fuq l-iżvilupp ta’ proġetti kbar bejn il-fruntieri għat-trasport tal-merkanzija li jibbenefikaw mill-assigurazzjoni tal-finanzjamenti.[42] Għal aktar informazzjoni, ara d-dokument separat ta’ orjentazzjoni[43] Għal aktar informazzjoni, ara d-dokument separat ta’ orjentazzjoni