				|

		52014PC0017

			Proposta għal DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL dwar il-konklużjoni ta’ Ftehim dwar l-Ispazju Komuni tal-Avjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha u l-Ukraina /* COM/2014/017 final - 2014/0007 (NLE) */

			   	MEMORANDUM
TA’ SPJEGAZZJONI
 1.         Kuntest tal-proposta
   || ·      Ir-raġunijiet għall-proposta u l-għanijiet tagħha Il-Ftehim dwar Spazju Komuni tal-Avjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha u l-Ukraina kien innegozjat mill-Kummissjoni skont l-awtorizzazzjoni mogħtija mill-Kunsill f’Ġunju tal-2006. Is-suq tas-servizzi tal-ajru bejn l-UE u l-Ukraina huwa sinifikanti. It-traffiku bl-ajru jinvolvi aktar minn erba' miljun passiġġier (sors: l-Eurostat, fl-2012), u dan kiber b’rata medja annwali ta’ 17 % matul l-aħħar 10 snin. Is-servizzi tal-avjazzjoni għall-merkanzija qegħdin jiżdiedu wkoll, u rreġistraw tkabbir doppju matul l-istess perjodu. Ta’ min jinnota wkoll li t-traffiku bejn l-UE u l-Ukraina laħaq medja ta’ kważi 43 % tat-traffiku internazzjonali totali tal-Ukraina matul l-aħħar erba' snin. Is-servizzi tal-ajru bejn l-UE u l-Ukraina fil-preżent joperaw fuq il-bażi ta’ ftehimiet bilaterali bejn l-Istati Membri individwali u l-Ukraina. Hija parti mill-politika esterna tal-UE dwar l-avjazzjoni li tinnegozja ftehimiet komprensivi dwar is-servizzi tal-ajru mal-pajjiżi ġirien, f’każijiet fejn ikunu ntwerew il-valur miżjud u l-benefiċċji ekonomiċi tat-tali ftehimiet. Il-Ftehim għandu l-għan, b’mod partikulari: - li jiftaħ is-suq b’mod gradwali f’termini tal-aċċess għar-rotot u tal-kapaċità, fuq bażi reċiproka; - li jiżgura l-konverġenza regolatorja u l-konformità effettiva min-naħa tal-Ukraina mal-leġiżlazzjoni tal-UE relatata mal-avjazzjoni; kif ukoll - li joħloq kundizzjonijiet indaqs għall-operaturi ekonomiċi li jiżguraw li ma jkun hemm l-ebda diskriminazzjoni.
   || ·      Kuntest ġenerali Id-direttivi tan-negozjar stabbilixxew l-għan ġenerali li jiġi nnegozjat ftehim komprensiv dwar it-trasport bl-ajru bil-għan li jinfetaħ, b’mod gradwali u reċiproku, l-aċċess għas-suq u li jiġu żgurati l-konverġenza regolatorja u l-implimentazzjoni effettiva tal-istandards u r-rekwiżiti tal-UE. Skont id-direttivi tan-negozjar, l-abbozz tal-Ftehim mal-Ukraina ġie inizjalat miż-żewġ naħat fit-28 ta’ Novembru 2013.
   || ·      Dispożizzjonijiet eżistenti fil-qasam tal-proposta Id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim għandhom jiddominaw fuq id-dispożizzjonijiet rilevanti tal-ftehimiet bilaterali eżistenti tas-servizzi tal-ajru bejn l-Istati Membri u l-Ukraina. Madankollu, id-drittijiet tat-traffiku eżistenti li joriġinaw minn dawn il-ftehimiet bilaterali u li mhumiex koperti minn dan il-Ftehim jistgħu jkomplu jiġu eżerċitati, bil-kundizzjoni li ma jkun hemm l-ebda diskriminazzjoni bejn l-Istati Membri u ċ-ċittadini tagħhom.
   || ·      Il-konsistenza mal-politiki u mal-għanijiet l-oħra tal-Unjoni Il-konklużjoni ta’ ftehim komprensiv dwar it-trasport bl-ajru mal-Ukraina hija element importanti fl-iżvilupp tal-politika esterna tal-UE dwar l-avjazzjoni u komponent kruċjali tal-politika tal-UE tal-viċinat u fil-ħolqien ta’ Spazju Komuni Ewropew tal-Avjazzjoni usa’, kif deskritt fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni COM(2012) 556 finali dwar “Il-Politika Esterna tal-UE dwar l-Avjazzjoni – Nindirizzaw l-Isfidi tal-Futur”.
 2.         Konsultazzjoni mal-partijiet interessati u valutazzjoni tal-impatt F'konformità mal-Artikolu 218(4) tat-TFUE, il-Kummissjoni wettqet in-negozjati b'konsultazzjoni ma' kumitat speċjali. Barra minn hekk, ikkonsultat il-partijiet interessati matul il-proċess kollu.
   || ·      Konsultazzjoni mal-partijiet interessati
   || Il-metodi ta’ konsultazzjoni, is-setturi ewlenin fil-mira u l-profil ġenerali ta’ dawk li wieġbu Il-Kummissjoni kkonsultat il-partijiet interessati, b'mod partikolari permezz tal-Forum Konsultattiv magħmul minn rappreżentanti tat-trasportaturi tal-ajru, tal-ajruporti u tat-trejdjunjins.
   || Sommarju tat-tweġibiet u ta’ kif tqiesu Il-kummenti kollha mill-partijiet interessati, marbuta l-aktar mal-bilanċ bejn il-ftuħ tas-suq u l-implimentazzjoni mill-Ukraina tar-rekwiżiti u l-istandards tal-avjazzjoni tal-UE, ġew ikkunsidrati kif xieraq fit-tħejjija tal-pożizzjoni tan-negozjar tal-Unjoni. Wara li ġew iffinalizzati n-negozjati, il-partijiet interessati qalu li huma jinsabu ħerqana biex jaraw il-ftehim iffirmat u implimentat.
   || ·      Il-ġbir u l-użu tal-għarfien espert
   || Ma kienx hemm bżonn ta’ għarfien espert estern. ·      Valutazzjoni tal-impatt Bħal fil-każ ta’ ftehimiet oħra bejn l-UE u pajjiżi terzi, huwa mistenni li minħabba l-liberalizzazzjoni tas-suq bejn l-UE u l-Ukraina, se jinfetħu rotot ġodda bejn l-ajruporti tal-Partijiet. Huwa mistenni wkoll li jidħlu fis-suq linji tal-ajru ġodda. Dan l-iżvilupp se jwassal għal aktar kompetizzjoni u se jippermetti li l-konsumaturi jkollhom aktar għażla u prezzijiet aħjar. Barra minn hekk, din hija l-ewwel darba li ftehim bħal dan jagħti (unilateralment) lit-trasportaturi tal-UE l-possibbiltà li jwettqu operazzjonijiet indipendenti u konsekuttivi ta’ kabotaġġ fis-suq domestiku Ukrain. Barra minn hekk, l-implimentazzjoni mill-Ukraina tar-rekwiżiti u l-istandards tal-avjazzjoni tal-UE fl-aspetti kollha li jikkonċernaw l-operat tal-linji tal-ajru (pereżempju rigward is-sikurezza, il-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru, is-sigurtà, l-istandards soċjali u l-ambjent) se tippermetti l-istabbiliment ta’ kundizzjonijiet tal-kompetizzjoni ġusti għal-linji tal-ajru kollha. Barra minn hekk, il-Ftehim jiftaħ opportunitajiet tal-investiment għat-trasportaturi tal-ajru tal-Partijiet billi jippermetti s-sjieda reċiproka b’maġġoranza ta’ ishma, li se tiffaċilita l-iżvilupp tal-linji tal-ajru u tippromwovi l-konsolidazzjoni tas-settur. Barra minn hekk, il-Ftehim se jtaffi diversi kwistjonijiet li jinqalgħu waqt in-negozju, peress li jipprovdi għal serje ta’ prospetti relatati man-negozju mmirati biex jiffaċilitaw l-operat tal-linji tal-ajru, bħall-ftehimiet ta’ qsim tal-kodiċi, il-groundhandling, il-kiri ("leasing"), it-trasport intermodali, kif ukoll id-dritt għal waqfiet billejl fl-ajruporti taż-żewġ Partijiet. B’mod aktar ġenerali, l-biċċa l-kbira tas-swieq tal-avjazzjoni tal-UE u tal-Ukraina se jiġu interkonnessi u mkabbra b'mod progressiv.
 3.         Elementi legali tal-proposta
   || ·      Sommarju tal-azzjoni proposta Il-Ftehim joħloq kundizzjonijiet uniformi u ugwali ta’ aċċess għas-suq għal-linji tal-ajru kollha tal-Unjoni, u jistabbilixxi arranġamenti ġodda għall-kooperazzjoni regolatorja u l-konverġenza bejn l-Unjoni Ewropea u l-Ukraina f’oqsma essenzjali għat-tħaddim mingħajr periklu, sigur u effiċjenti tas-servizzi tal-ajru. Notevolment, il-Ftehim jippermetti estensjoni tat-termini tiegħu għat-28 Stat Membru, billi japplika l-istess regoli mingħajr diskriminazzjoni u jkun ta’ benefiċċju għat-trasportaturi tal-ajru kollha tal-UE, tkun xi tkun in-nazzjonalità tagħhom. Dawn it-trasportaturi se jkunu jistgħu joperaw b’mod liberu minn kwalunkwe punt fl-Unjoni Ewropea lejn kwalunkwe punt fl-Ukraina, li bħalissa mhuwiex il-każ. Il-Ftehim jikkonsisti mit-test ewlieni, li jinkludi l-prinċipji ewlenin, u minn seba' Annessi, li huma: l-Anness I dwar ir-rekwiżiti u l-istandards tal-UE applikabbli; l-Anness II dwar is-servizzi li ntlaħaq qbil dwarhom u r-rotot speċifikati; l-Anness III dwar id-dispożizzjonijiet tranżitorji; l-Anness IV dwar il-lista ta’ ċertifikati li għandhom jiġu rrikonoxxuti; l-Anness V dwar il-lista ta’ Stati msemmijin fl-Artikoli 17, 19 u 22 tal-Ftehim u fl-Annessi II u III tiegħu; l-Anness VI dwar ir-regoli proċedurali; u l-Anness VII dwar il-kriterji msemmija fil-paragrafu 4 tal-Artikolu 26 tal-Ftehim. ·      Bażi legali
   || L-Artikolu 100(2), flimkien mal-Artikolu 218(6)(a) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea.
   || ·      Għażla tal-istrumenti Strument propost: ftehim internazzjonali. Mezzi oħra ma jkunux xierqa għar-raġuni li ġejja: Ir-relazzjonijiet esterni fil-qasam tal-avjazzjoni jista’ jkollhom effett biss permezz ta’ ftehimiet internazzjonali.
 4.         Implikazzjoni baġitarja
   || Il-proposta ma għandha l-ebda implikazzjoni għall-baġit tal-Unjoni.
2014/0007 (NLE)
Proposta għal
DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
dwar il-konklużjoni ta’ Ftehim dwar
l-Ispazju Komuni tal-Avjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri
tagħha u l-Ukraina
IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidra t-Trattat dwar
il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 100(2)
tiegħu, flimkien mal-Artikolu 218(6) tiegħu,
Wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni
Ewropea,
Wara li kkunsidra l-proposta tal-Parlament
Ewropew,
Billi:
(1)       skont id-Deċiżjoni
tal-Kunsill 2014/xxx ta’ (...) il-Ftehim dwar Spazju Komuni tal-Avjazzjoni
mal-Ukraina (minn hawn’ il quddiem, il- “Ftehim”) ġie ffirmat fi (...),
suġġett għall-konklużjoni tiegħu f’data aktar tard.
(2)        Il-Ftehim joħloq
kundizzjonijiet uniformi u ugwali ta’ aċċess għas-suq
għal-linji tal-ajru kollha tal-Unjoni, u jistabbilixxi arranġamenti
ġodda għall-kooperazzjoni regolatorja u l-konverġenza bejn
l-Unjoni Ewropea u l-Ukraina f’oqsma essenzjali għat-tħaddim
mingħajr periklu, sikur u effiċjenti tas-servizzi tal-ajru.
(3)       Il-Ftehim għandu
jiġi approvat f’isem l-Unjoni Ewropea,
ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1

1.           Il-Ftehim dwar l-Ispazju
Komuni tal-Avjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha u
l-Gvern tal-Ukraina huwa b’dan approvat f’isem l-Unjoni.
2.         It-test
tal-Ftehim huwa mehmuż ma’ din id-Deċiżjoni.
Artikolu 2
Il-President
tal-Kunsill għandu jaħtar il-persuna bis-setgħa li
tipproċedi, f’isem l-Unjoni Ewropea, skont l-avviż previst
fl-Artikolu 38 tal-Ftehim, sabiex tesprimi l-kunsens tal-Unjoni Ewropea li
tkun marbuta bil-Ftehim.
Artikolu 3

Din id-Deċiżjoni għandha
tidħol fis-seħħ fil-jum tal-adozzjoni tagħha.[1]
Magħmul fi Strasburgu,
                                                                       Għall-Kunsill
                                                                       Il-President
                                                                       […]
[1]               Id-data tad-dħul fis-seħħ tal-Protokoll
ser tiġi ppubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea
mis-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill.
ANNESS
Abbozz ta’
FTEHIM DWAR
SPAZJU KOMUNI TAL-AVJAZZJONI
BEJN L-UNJONI
EWROPEA U L-ISTATI MEMBRI TAGĦHA
U L-UKRAINA
IR-RENJU TAL-BELĠJU,
IR-REPUBBLIKA TAL-BULGARIJA,
IR-REPUBBLIKA TAL-KROAZJA,
IR-REPUBBLIKA ĊEKA,
IR-RENJU TAD-DANIMARKA,
IR-REPUBBLIKA FEDERALI TAL-ĠERMANJA,
IR-REPUBBLIKA TAL-ESTONJA,
L-IRLANDA,
IR-REPUBBLIKA ELLENIKA,
IR-RENJU TA’ SPANJA,
IR-REPUBBLIKA FRANĊIŻA,
IR-REPUBBLIKA TALJANA,
IR-REPUBBLIKA TA’ ĊIPRU,
IR-REPUBBLIKA TAL-LATVJA,
IR-REPUBBLIKA TAL-LITWANJA,
IL-GRAN DUKAT TAL-LUSSEMBURGU,
L-UNGERIJA,
MALTA,
IR-RENJU TAL-PAJJIŻI L-BAXXI,
IR-REPUBBLIKA TAL-AWSTRIJA,
IR-REPUBBLIKA TAL-POLONJA,
IR-REPUBBLIKA PORTUGIŻA,
IR-RUMANIJA,
IR-REPUBBLIKA TAS-SLOVENJA,
IR-REPUBBLIKA SLOVAKKA,
IR-REPUBBLIKA TAL-FINLANDJA,
IR-RENJU TAL-IŻVEZJA,
IR-RENJU UNIT TAL-GRAN BRITTANJA U L-IRLANDA
TA’ FUQ,
Partijiet għat-Trattat dwar l-Unjoni
Ewropea u t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (minn hawn ’il
quddiem imsejħin “it-Trattati tal-UE”) u bħala Stati Membri
tal-Unjoni Ewropea (minn hawn ’il quddiem imsejħin l-“Istati Membri”), u
L-UNJONI EWROPEA, minn hawn ’il quddiem
imsejħa “l-Unjoni” jew “l-Unjoni Ewropea” jew “l-UE”, minn naħa
waħda,
u
l-UKRAINA, min-naħa l-oħra,
dawk kollha msemmijin hawn fuq minn hawn ’il
quddiem flimkien imsejħin “il-Partijiet”.
XEWQANA li joħolqu Spazju Komuni
tal-Avjazzjoni (CAA) ibbażat fuq aċċess reċiproku
għas-suq għas-swieq tat-trasport bl-ajru tal-Partijiet,
b’kundizzjonijiet indaqs ta' kompetizzjoni, u rispett tal-istess regoli - inklużi
fl-oqsma tas-sikurezza, is-sigurtà, il-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru,
l-armonizzazzjoni soċjali u l-ambjent;
FILWAQT LI JIRRIKONOXXU l-karattru integrat
tal-avjazzjoni ċivili internazzjonali u d-drittijiet u l-obbligi
tal-Ukraina u l-Istati Membri tal-UE li joħorġu mis-sħubija tagħhom
fl-organizzazzjonijiet internazzjonali tal-avjazzjoni, b’mod partikolari
l-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali u
l-Organizzazzjoni Ewropea għas-Sigurtà tan-Navigazzjoni bl-Ajru, kif ukoll
taħt ftehimiet internazzjonali ma’ partijiet terzi u organizzazzjonijiet
internazzjonali;
XEWQANA li jsaħħu r-relazzjonijiet
bejn il-Partijiet fil-qasam tat-trasport bl-ajru, inkluż fil-qasam
tal-koperazzjoni industrijali, u li jibnu fuq il-qafas tas-sistema
eżistenti ta’ ftehimiet dwar is-servizzi bl-ajru biex jippromwovu
r-rabtiet ekonomiċi, kulturali u tat-trasport bejn il-Partijiet;
XEWQANA li jiffaċilitaw l-espansjoni
tal-opportunitajiet tat-trasport bl-ajru, inkluż bl-iżvilupp ta’
netwerks tat-trasport bl-ajru, biex jaqdu l-ħtiġijiet tal-passiġġieri
u tat-trasportaturi tal-merkanzija għal servizzi konvenjenti tat-trasport
bl-ajru;
FILWAQT LI JIRRIKONOXXU l-importanza
tat-trasport bl-ajru fil-promozzjoni tal-kummerċ, tat-turiżmu u
tal-investiment;
FILWAQT LI JINNUTAW il-Konvenzjoni dwar
l-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali, li nfetħet għall-firem
f’Chicago fis-7 ta’ Diċembru 1944;
FILWAQT LI JŻOMMU F’MOĦĦHOM li
l-Ftehim ta’ Sħubija u ta’ Kooperazzjoni bejn il-Komunitajiet Ewropej u
l-Istati Membri tagħhom u l-Ukraina jipprevedi li, bil-għan li
jiġi żgurat l-iżvilupp koordinat tat-trasport bejn il-Partijiet,
li jkun adattat għall-ħtiġijiet kummerċjali tagħhom,
il-kundizzjonijiet tal-aċċess reċiproku għas-suq u
l-forniment ta’ servizzi tat-trasport bl-ajru jistgħu jiġu
indirizzati bi ftehimiet speċifiċi;
XEWQANA li joħolqu l-possibbiltà
għat-trasportaturi tal-ajru li joffru prezzijiet u servizzi kompetittivi
fi swieq miftuħa lill-passiġġieri u lit-trasportaturi
tal-merkanzija;
XEWQANA li s-setturi kollha tal-industrija
tat-trasport bl-ajru, inklużi l-ħaddiema tat-trasportaturi tal-ajru,
ikunu jistgħu jgawdu minn ftehim liberalizzat;
BIL-ĦSIEB li jkomplu jiżviluppaw
il-qafas tal-ftehimiet eżistenti tat-trasport bl-ajru bil-għan li
jiftħu bil-mod il-mod l-aċċess għas-swieq u li jkabbru kemm
jista’ jkun il-benefiċċji għall-konsumaturi, it-trasportaturi
tal-ajru, il-ħaddiema u l-komunitajiet taż-żewġ Partijiet;
FILWAQT LI JAQBLU li huwa xieraq li r-regoli
tas-CAA jkunu bbażati fuq il-leġiżlazzjoni rilevanti tal-Unjoni
Ewropea, kif stabbilit fl-Anness I ta’ dan il-Ftehim, mingħajr
preġudizzju għal dawk id-dispożizzjonijiet li jinsabu
fit-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea u fit-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni
Ewropea (it-Trattati tal-UE) u fil-Kostituzzjoni tal-Ukraina;
FILWAQT LI JINNUTAW l-intenzjoni tal-Ukraina li tinkorpora
fil-leġiżlazzjoni tal-avjazzjoni tagħha r-rekwiżiti u
l-istandards korrispondenti tal-Unjoni Ewropea, inkluż fir-rigward ta’
żviluppi leġiżlattivi futuri fl-UE;
XEWQANA li jiżguraw l-ogħla grad ta’
sikurezza u sigurtà fit-trasport internazzjonali bl-ajru u li jaffermaw
mill-ġdid it-tħassib serju tagħhom dwar atti jew theddid kontra
s-sigurtà tal-inġenji tal-ajru li jipperikolaw is-sikurezza tal-persuni
jew tal-proprjetà, li jolqtu ħażin l-operat tal-inġenji tal-ajru
u li jnaqqsu l-kunfidenza tal-passiġġieri fis-sikurezza
tal-avjazzjoni ċivili;
FILWAQT LI JIRRIKONOXXU li l-konformità
sħiħa mar-regoli tas-CAA tintitola lill-Partijiet igawdu
mill-vantaġġi kollha tiegħu, inkluż l-aċċess
miftuħ għas-swieq u l-massimu tal-benefiċċji għall-konsumaturi,
u l-industriji taż-żewġ Partijiet;
FILWAQT LI JIRRIKONOXXU li l-ħolqien
tas-CAA u l-implimentazzjoni tar-regoli tiegħu ma jistgħux jinkisbu
mingħajr arranġamenti tranżizzjonali;
FILWAQT LI JIRRIKONOXXU l-importanza ta’
għajnuna adegwata f’dan ir-rigward;
FILWAQT LI JENFASIZZAW li t-trasportaturi
tal-ajru għandhom ikunu ttrattati b'mod trasparenti u mhux diskriminatorju
fir-rigward tal-aċċess tagħhom għall-infrastruttura
tat-trasport bl-ajru, speċjalment meta dawn l-infrastrutturi jkunu
limitati, inkluż l-aċċess għall-ajruporti, iżda mhux
limitat għalih biss;
XEWQANA li jiżguraw kundizzjonijiet
ugwali għat-trasportaturi tal-ajru kollha, li jippermettu opportunitajiet
indaqs u ġusti għat-trasportaturi tal-ajru tagħhom biex
jipprovdu s-servizzi miftehma;
FILWAQT LI JIRRIKONOXXU li s-sussidji
tal-gvern jistgħu jolqtu ħażin il-kompetizzjoni bejn
it-trasportaturi tal-ajru u jistgħu jipperikolaw l-għanijiet
bażiċi ta’ dan il-Ftehim;
FILWAQT LI JAFFERMAW l-importanza li
jħarsu l-ambjent fl-iżvilupp u fl-implimentazzjoni ta’ politika
internazzjonali dwar l-avjazzjoni, u filwaqt li jagħrfu d-drittijiet
tal-Istati sovrani li jieħdu miżuri xierqa għal dan
il-għan;
FILWAQT LI JINNUTAW l-importanza li
jitħarsu l-konsumaturi, inklużi l-protezzjonijiet mogħtija permezz
tal-Konvenzjoni għall-Unifikazzjoni ta’ Ċerti Regoli tat-Trasport
Internazzjonali bl-Ajru, magħmula f’Montreal fit-28 ta’ Mejju 1999;
FILWAQT LI JILQGĦU B’FERĦ id-djalogu
kontinwu bejn il-Partijiet biex isaħħu r-relazzjonijiet tagħhom
f’oqsma oħra, b’mod partikolari biex jiiffaċilitaw il-moviment
tal-persuni,
FTEHMU KIF ĠEJ:
TITOLU I
DISPOŻIZZJONIJIET
ĠENERALI
ARTIKOLU 1
GĦANIJIET U
KAMP TA' APPLIKAZZJONI
L-għan ta’ dan il-Ftehim huwa li jinħoloq, b’mod gradwali,
Spazju Komuni tal-Avjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea, l-Istati Membri tagħha
u l-Ukraina, li jkun ibbażat b’mod partikolari fuq regoli identiċi
fl-oqsma tas-sikurezza, is-sigurtà, il-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru,
l-ambjent, il-protezzjoni tal-konsumaturi u s-sistemi kompjuterizzati ta’ prenotazzjoni,
kif ukoll rigward l-aspetti soċjali. Għal dan il-għan, dan
il-Ftehim jistabbilixxi r-regoli, ir-rekwiżiti tekniċi,
il-proċeduri amministrattivi, l-istandards operattivi bażiċi u
r-regoli implimentattivi applikabbli bejn il-Partijiet bil-kundizzjonijiet
stabbiliti wkoll minn hawn ’il quddiem.
Dan l-Ispazju Komuni tal-Avjazzjoni għandu jkun ibbażat fuq
l-aċċess ħieles għas-suq tat-trasport bl-ajru u fuq
kundizzjonijiet ugwali ta’ kompetizzjoni.
ARTIKOLU 2
DEFINIZZJONIJIET
Għall-finijiet ta’ dan il-Ftehim, sakemm ma jingħadx mod
ieħor, it-termini li ġejjin ifissru hekk:
1.
“servizzi miftehma” u
“rotot speċifikati” jfissru trasport internazzjonali bl-ajru skont
l-Artikolu 16 (Għoti ta’ Drittijiet) u l-Anness II ta’ dan
il-Ftehim;
2.
“Ftehim” ifisser dan il-Ftehim
u l-Annessi tiegħu u kwalunkwe emenda għalihom;
3.
“trasport bl-ajru” tfisser
il-ġarr pubbliku, b’inġenji tal-ajru, ta’ passiġġieri,
bagalji, merkanzija u posta, b’mod separat jew flimkien, bi ħlas jew
b’kiri, u li, biex ikun evitat kull dubju, għandu jinkludi s-servizzi
skedati jew mhux skedati (charter), kif ukoll is-servizzi sħaħ
tal-merkanzija;
4.
"trasportatur
tal-ajru" tfisser kumpanija jew impriża li għandha liċenzja
valida tal-operat jew ekwivalenti;
5.
"l-awtoritajiet
kompetenti" jfissru l-aġenziji jew l-entitajiet tal-gvern li huma
responsabbli għall-funzjonijiet amministrattivi skont dan il-Ftehim;
6.
“kumpaniji jew
impriżi” jfissru entitajiet stabbiliti skont il-liġijiet ċivili
jew kummerċjali, inklużi s-soċjetajiet koperattivi u persuni
ġuridiċi oħra rregolati bil-liġijiet pubbliċi jew
privati, ħlief għal dawk bla skop ta' qligħ;
7.
“Konvenzjoni” tfisser
il-Konvenzjoni dwar l-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali, li nfetħet
għall-firem f’Chicago fis-7 ta’ Diċembru 1944, u
tinkludi:
(a)    kull emenda li daħlet fis-seħħ
taħt l-Artikolu 94(a) tal-Konvenzjoni u li ġiet ratifikata kemm
mill-Ukraina u kemm minn Stat Membru tal-UE jew mill-Istati Membri tal-UE;
kif ukoll
(b)    kull Anness jew emenda tiegħu li tkun ġiet
adottata skont l-Artikolu 90 tal-Konvenzjoni, sakemm dak l-Anness jew dik
l-emenda tkun effettiva fi kwalunkwe mument kemm għall-Ukraina u kemm
għal Stat Membru tal-UE jew għall-Istati Membri tal-UE skont kif ikun
rilevanti għall-kwistjoni kkonċernata;
8.
"Ftehim
tal-ECAA" tfisser il-Ftehim multilaterali bejn il-Komunità Ewropea u
l-Istati Membri tagħha, ir-Repubblika tal-Albanija,
il-Bosnja-Ħerzegovina, ir-Repubblika tal-Kroazja, dik li kienet
ir-Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, ir-Repubblika tal-Islanda,
ir-Repubblika tal-Montenegro, ir-Renju tan-Norveġja, ir-Repubblika
tas-Serbja u l-Missjoni ta’ Amministrazzjoni Temporanja tan-Nazzjonijiet Uniti
fil-Kosovo[1] dwar l-istabbiliment ta’ Spazju Komuni
Ewropew tal-Avjazzjoni;
9.
"EASA" tfisser
l-Aġenzija Ewropea tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni stabbilita skont ir-Regolament
(KE) Nru 216/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tal-20 ta’ Frar 2008 dwar regoli komuni fil-kamp tal-avjazzjoni
ċivili u li jistabbilixxi Aġenzija Ewropea tas-Sikurezza
tal-Avjazzjoni, u li jħassar id-Direttiva tal-Kunsill 91/670/KEE,
ir-Regolament (KE) Nru 1592/2002 u d-Direttiva 2004/36/KE;
10.
"kontroll
effettiv" tfisser relazzjoni kostitwita permezz ta’ jeddijiet, kuntratti
jew kull mezz ieħor li jagħtu l-possibbiltà li, jew separatament jew
konġuntament u meta jitqiesu l-fatti jew il-liġijiet involuti,
tiġi eżerċitata, direttament jew indirettament, influwenza
deċiżiva fuq xi impriża, b'mod partikolari permezz ta':
(a)     id-dritt li
jintuża kull ass tal-impriża jew parti minnhom;
(b)    jeddijiet jew kuntratti li jagħtu influwenza
deċiżiva fuq il-kompożizzjoni, il-votazzjoni jew
id-deċiżjonijiet tal-korpi tal-impriża jew li jinfluwenzaw b’mod
ieħor b'mod deċiżiv it-tħaddim tal-operat kummerċjali
tal-impriża;
11.
“kontroll regolatorju
effettiv” tfisser li l-awtorità tal-liċenzji kompetenti ta’ Parti li tkun
ħarġet liċenzja tal-operat jew permess lil trasportatur
tal-ajru, tivverifika kontinwament li l-kriterji applikabbli
għat-tħaddim ta’ servizzi internazzjonali bl-ajru, li abbażi
tagħhom tinħareġ liċenzja operattiva jew jinħareġ
permess, ikunu qed jiġu ssodisfati min-naħa ta' dan it-trasportatur
tal-ajru, skont il-liġijiet u r-regolamenti nazzjonali rilevanti, filwaqt
li, fir-rigward tas-sikurezza u s-sigurtà, l-awtorità kompetenti tissorvelja
kif xieraq il-konformità tal-inqas mal-istandards tal-ICAO;
12.
“it-Trattati tal-UE”
jfissru t-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea u t-Trattat dwar il-Funzjonament
tal-Unjoni Ewropea;
13.
“Stat Membru tal-UE”
jfisser Stat Membru tal-Unjoni Ewropea;
14.
“adegwatezza" tfisser
jekk trasportatur tal-ajru jiflaħx iħaddem servizzi internazzjonali
tal-ajru, jiġifieri jekk għandux il-kapaċità finanzjarja u
l-għarfien adattat tat-tmexxija u jekk hux lest ikun konformi
mal-liġijiet, mar-regolamenti u mar-rekwiżiti li jirregolaw
it-tħaddim tat-tali servizzi;
15.
“id-dritt tal-ħames
libertà” jfisser id-dritt jew il-privileġġ mogħti minn Stat
partikulari (“l-Istat li jagħti”) lit-trasportaturi tal-ajru ta’ Stat
ieħor (“l-Istat li jirċievi”), sabiex dawn jipprovdu servizzi
internazzjonali tat-trasport bl-ajru bejn it-territorju tal-Istat li
jagħti u dak ta’ pajjiż terz, dejjem jekk it-tali servizzi jkunu
jibdew jew jispiċċaw fit-territorju tal-Istat li jirċievi;
16.
“il-kost totali” tfisser
in-nefqa biex jingħata s-servizz bl-ajru flimkien ma' ħlas
raġonevoli għall-ispejjeż amministrattivi u, fejn ikun jgħodd,
kwalunkwe imposta applikabbli li jkollha l-għan li tirrifletti l-kosti
ambjentali u li tkun applikata mingħajr distinzjoni marbuta
man-nazzjonalità;
17.
“ICAO” tfisser
l-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali stabbilita skont
il-Konvenzjoni;
18.
“trasport internazzjonali
bl-ajru” tfisser it-trasport bl-ajru bejn punti f’mill-inqas żewġ
Stati;
19.
“trasport intermodali”
tfisser it-trasport pubbliku ta’ passiġġieri, bagalji, merkanzija u
posta, separatament jew flimkien, permezz ta' inġenji tal-ajru u ta’ mezz
tat-trasport wieħed jew aktar għal ħlas jew kiri;
20.
“miżura” tfisser kull
miżura minn Parti, kemm jekk tkun fil-forma ta' liġi, regolament,
regola, proċedura, deċiżjoni jew azzjoni amministrattiva, u kemm
jekk tkun f’xi forma oħra;
21.
“ċittadin” tfisser:
(a)    kwalunkwe persuna li għandha n-nazzjonalità
Ukraina fil-każ tal-Ukraina, jew in-nazzjonalità ta’ Stat Membru tal-UE
fil-każ tal-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha; jew
(b)    kwalunkwe entità legali (i) li tkun il-proprjetà,
direttament jew b’maġġoranza ta’ ishma, ta' persuni jew entitajiet li
għandhom in-nazzjonalità Ukraina fil-każ tal-Ukraina, jew ta’ persuni
jew entitajiet li għandhom in-nazzjonalità ta’ Stat Membru tal-UE jew ta’
wieħed mill-istati l-oħra elenkati fl-Anness V fil-każ
tal-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, u li tkun ikkontrollata b’mod
effettiv f’kull ħin minnhom, u (ii) li l-post ewlieni tan-negozju
tagħha jkun jinsab fl-Ukraina fil-każ tal-Ukraina, jew fi Stat Membru
fil-każ tal-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha;
22.
“nazzjonalità”, meta
tissemma fil-kuntest ta' trasportatur tal-ajru, tfisser jekk trasportatur
tal-ajru jissodisfax ir-rekwiżiti dwar ċerti kwistjonijiet
bħalma huma s-sjieda tiegħu, il-kontroll effettiv tiegħu u
l-post ewlieni tan-negozju tiegħu jew le;
23.
“Liċenzja tal-operat”
tfisser:
(a)     fil-każ tal-Unjoni Ewropea u tal-Istati Membri tagħha,
awtorizzazzjoni mogħtija mill-awtorità kompetenti tal-liċenzji lil
kumpanija jew impriża, li tippermettilha tipprovdi servizzi tal-ajru skont
il-leġiżlazzjoni rilevanti tal-UE, u
(b)    fil-każ
tal-Ukraina tfisser liċenzja għat-trasport bl-ajru ta’
passiġġieri u/jew ta’ merkanzija, mogħtija skont
il-leġizlazzjoni rilevanti tal-Ukraina;
24.
"prezz" tfisser:
(a)    "in-nollijiet tal-ajru" li għandhom
jitħallsu lit-trasportaturi tal-ajru jew lill-aġenti tagħhom jew
lil bejjiegħa oħra tal-biljetti għat-trasport ta'
passiġġieri u bagalji permezz tas-servizzi bl-ajru u kwalunkwe
kundizzjoni li biha japplikaw dawk il-prezzijiet, inklużi r-remunerazzjoni
u l-kundizzjonijiet offruti lill-aġenzija u lil servizzi awżiljarji
oħra; kif ukoll
(b)    "ir-rati tal-ajru" li għandhom
jitħallsu għat-trasport tal-posta u tal-merkanzija u
l-kundizzjonijiet li bihom japplikaw dawk il-prezzijiet, inklużi
r-remunerazzjoni u l-kundizzjonijiet offruti lill-aġenzija u lil servizzi
awżiljarji oħra.
Din
id-definizzjoni tkopri, fejn hu xieraq, it-trasport bis-superfiċje b’rabta
mat-trasport internazzjonali bl-ajru, u l-kundizzjonijiet li għalihom hija
soġġetta l-applikazzjoni tagħhom.
25.
“Ftehim ta’ Sħubija u
Kooperazzjoni” tfisser il-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni bejn
il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom u l-Ukraina,
magħmul fil-Lussemburgu fl-14 ta’ Ġunju 1994, u kwalunkwe strument
suċċessiv tiegħu;
26.
“post ewlieni tan-negozju”
tfisser l-uffiċċju ewlieni jew l-uffiċċju reġistrat
ta’ trasportatur tal-ajru li fih jitwettqu l-funzjonijiet finanzjarji ewlenin u
l-kontroll tal-operat, inkluża l-ġestjoni tal-ajrunavigabbilità
kontinwa ta’ dan it-trasportatur tal-ajru;
27.
“obbligu ta’ servizz
pubbliku” tfisser kwalunkwe obbligu impost fuq it-trasportaturi tal-ajru
sabiex, fuq rotta speċifikata, jkun żgurat il-forniment minimu ta’
servizzi tal-ajru skedati li jkunu jissodisfaw l-istandards stabbiliti
tal-kontinwità, tar-regolarità, tal-prezz u tal-kapaċità minima, li
t-trasportaturi tal-ajru ma jassumux li kieku kellhom iqisu biss l-interessi
kummerċjali tagħhom. It-trasportaturi tal-ajru jistgħu
jingħataw kumpens mill-Parti kkonċernata talli jkunu wettqu l-obbligi
tas-servizz pubbliku;
28.
“SESAR” tfisser
il-Programm ta' Riċerka dwar il-Ġestjoni tat-Traffiku bl-Ajru
tal-Ajru Uniku Ewropew li huwa l-element teknoloġiku tal-Ajru Uniku
Ewropew li l-għan tiegħu huwa li, sal-2020, l-UE tingħata
infrastruttura ta’ kontroll tat-traffiku bl-ajru li tkun effikaċi
ħafna biex it-trasport bl-ajru jkun jista’ jiżviluppa b’mod sikur u
ekoloġiku;
29.
"sussidju"
tfisser kwalunkwe kontribuzzjoni finanzjarja mogħtija minn entità pubblika
jew minn organizzazzjoni pubblika reġjonali jew minn xi organizzazzjoni
pubblika oħra, jiġifieri meta:
(a)    prattika ta’ gvern jew ta’ entità pubblika
reġjonali jew ta’ organizzazzjoni pubblika oħra tinvolvi
t-trasferiment dirett ta’ fondi bħalma huma l-għotjiet, is-self jew
l-infużjonijiet tal-ekwità, it-trasferiment dirett potenzjali ta’ fondi
lill-kumpanija, it-teħid ta’ obbligazzjonijiet tal-kumpanija bħalma
huma l-garanziji fuq is-self, l-injezzjonijiet tal-kapital, is-sjieda,
il-protezzjoni kontra l-falliment jew l-assigurazzjoni;
(b)    dħul ta’ gvern jew ta’ entità reġjonali jew
organizzazzjoni pubblika oħra li jkun dovut b’xi mod  jinħafer jew ma
jinġabarx jew jitnaqqas b’mod mhux xieraq;
(c)     gvern jew entità reġjonali jew organizzazzjoni
pubblika oħra tipprovdi prodotti jew servizzi minbarra l-infrastruttura
ġenerali, jew tixtri prodotti jew servizzi; jew
(d)    gvern jew entità reġjonali jew organizzazzjoni
pubblika oħra tħallas lil mekkaniżmu ta’ finanzjament jew
tqabbad jew tordna lil entità privata sabiex twettaq funzjoni waħda jew
iktar tat-tip spjegati fil-punti (a), (b) u (c), li normalment ikunu
f’idejn il-gvern u li, fil-prattika, ma jkunux ivarjaw minn dawk il-prattiki li
normalment isegwu l-gvernijiet;
u
meta benefiċċju jingħata b’dan il-mod;
30.
“il-Partijiet”
għandha tfisser, minn naħa waħda, l-Unjoni Ewropea jew l-Istati
Membri tagħha, jew l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, skont
is-setgħat rispettivi tagħhom, u min-naħa l-oħra,
l-Ukraina;
31.
“territorju” tfisser,
għall-Ukraina, l-artijiet u l-ilmijiet territorjali li jmissu magħha
li għandha taħt is-sovranità tagħha, u, għall-Unjoni
Ewropea, l-artijiet (iż-żoni kontinentali u l-gżejjer),
l-ilmijiet interni u l-ibħra territorjali fejn japplikaw it-Trattat dwar
l-Unjoni Ewropea u t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea u
taħt il-kundizzjonijiet stabbiliti f’dawk it-Trattati u fi kwalunkwe
strument suċċessiv ieħor. L-applikazzjoni ta' dan il-Ftehim
għall-ajruport ta' Ġibiltà hija mifhuma li hi mingħajr
preġudizzju għall-pożizzjonijiet legali rispettivi tar-Renju ta'
Spanja u tar-Renju Unit fir-rigward tat-tilwima tagħhom dwar is-sovranità
tat-territorju fejn jinstab l-ajruport. Din l-applikazzjoni hija ddeterminata
mill-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni għall-ajruport
ta’ Ġibiltà. L-Ukraina għandha tkun infurmata bl-ambitu ta' dik
l-applikazzjoni;
32.
“Ftehim dwar
it-Tranżitu” tfisser il-Ftehim Internazzjonali tat-Tranżitu
tas-Servizzi bl-Ajru magħmul f’Chicago fis-7 ta’ Diċembru 1944;
kif ukoll
33.
“ħlas mill-utent”
tfisser ħlas impost fuq it-trasportaturi tal-ajru mill-awtorità kompetenti
jew permess minn dik l-awtorità għall-użu, minn inġenji
tal-ajru, l-ekwipaġġi tagħhom, il-passiġġieri,
il-merkanzija u l-posta, ta’ faċilitajiet u servizzi relatati
man-navigazzjoni bl-ajru (inkluż fil-każ ta’ titjiriet li
jgħaddu minn fuq iż-żona), mal-kontroll tat-traffiku tal-ajru u
mas-sigurtà tal-ajruport u tal-avjazzjoni.
ARTIKOLU 3
IMPLIMENTAZZJONI
TAL-FTEHIM
1.        Il-Partijiet
għandhom jieħdu l-miżuri x-xierqa kollha, kemm jekk ikunu
ġenerali u kemm jekk ikunu partikolari, sabiex jiżguraw li
jintlaħqu l-obbligi li joriġinaw minn dan il-Ftehim. L-istess
Partijiet għandhom jevitaw kwalunkwe miżura li tista’ tipperikola
b’xi mod il-kisba tal-għanijiet ta’ dan il-Ftehim.
2.        L-implimentazzjoni tal-miżuri msemmija hawn fuq
għandha tkun mingħajr preġudizzju għad-drittijiet u
l-obbligi ta’ kwalunkwe Parti li joħorġu mill-parteċipazzjoni
tagħha f’organizzazzjonijiet internazzjonali u/jew fi ftehimiet
internazzjonali, b’mod partikolari l-Konvenzjoni u l-Ftehim dwar
it-Tranżitu.
3.           Huma u japplikaw il-prinċipji
tal-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu, il-Partijiet għandhom:
(a)    fil-kamp ta' applikazzjoni ta’ dan il-Ftehim,
jabolixxu l-miżuri unilaterali kollha amministrattivi, tekniċi jew
oħrajn li jistgħu jikkostitwixxu restrizzjoni indiretta u li jista’
jkollhom effetti diskriminatorji fuq il-forniment tas-servizzi bl-ajru skont
dan il-Ftehim; kif ukoll
(b)    fil-kamp ta' applikazzjoni ta' dan il-Ftehim, jevitaw
li jimplimentaw miżuri leġiżlattivi, amministrattivi jew
tekniċi li jistgħu jwasslu għal diskriminazzjoni kontra
ċittadini jew kumpaniji jew impriżi tal-Parti l-oħra
fil-forniment ta’ servizzi skont dan il-Ftehim.
ARTIKOLU 4
NUQQAS TA’ DISKRIMINAZZJONI
Fil-kamp ta' applikazzjoni ta’ dan il-Ftehim,
u mingħajr preġudizzju għal kwalunkwe dispożizzjoni
speċjali fih, kull diskriminazzjoni fuq il-bażi tan-nazzjonalità
għandha tkun ipprojbita.
TITOLU II
KOOPERAZZJONI REGOLATORJA
ARTIKOLU 5
PRINĊIPJI
ĠENERALI TAL-KOOPERAZZJONI
REGOLATORJA
1.           Il-Partijiet għandhom
jikkooperaw bil-mezzi kollha possibbli biex jiżguraw l-inkorporazzjoni
progressiva fil-leġiżlazzjoni tal-Ukraina tar-rewiżiti u
l-istandards tal-atti tal-Unjoni Ewropea msemmija fl-Anness I ta’ dan
il-Ftehim, kif ukoll l-implimentazzjoni, min-naħa tal-Ukraina, ta' dawn
id-dispożizzjonijiet permezz:
(a)     ta’ konsultazzjonijiet perjodiċi, fil-qafas
tal-Kumitat Konġunt imsemmi fl-Artikolu 29  ta’ dan il-Ftehim
(Kumitat Konġunt), dwar l-interpretazzjoni tal-leġiżlazzjoni
tal-UE msemmija fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu relatata mas-sikurezza
u s-sigurtà tal-avjazzjoni, mal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru,
mal-protezzjoni ambjentali, mal-aċċess għas-suq u kwistjonijiet
anċillari, ma’ kwistjonijiet soċjali, mal-protezzjoni tal-konsumaturi
u ma’ oqsma oħra koperti mill-Ftehim;
(b)    tal-forniment ta' assistenza adegwata f'oqsma
speċifiċi identifikati mill-Partijiet;
(c)     ta’ konsultazzjonijiet u l-iskambju ta’ informazzjoni
dwar leġiżlazzjoni ġdida skont l-Artikolu 15 ta’ dan
il-Ftehim (Leġiżlazzjoni ġdida).
2.           L-Ukraina għandha tadotta l-miżuri
meħtieġa biex tintegra r-rekwiżiti u l-istandards tal-atti
tal-Unjoni Ewropea elenkati fl-Anness I ta' dan il-Ftehim fis-sistema
legali tal-Ukraina u timplimentahom skont l-arranġamenti
tranżizzjonali speċifikati fl-Artikolu 33 (Arranġamenti
Tranżizzjonali) u fl-Anness relatat miegħu, jiġifieri
l-Anness III ta' dan il-Ftehim.
3.           Il-Partijiet
għandhom jinfurmaw lil xulxin dwar l-awtoritajiet rispettivi tagħhom
li huma responsabbli għall-qasam tas-sorveljanza tas-sikurezza,
tal-ajrunavigabbiltà, tal-liċenzjar tat-trasportaturi tal-ajru,
tal-kwistjonijiet marbutin mal-ajruporti, tas-sigurtà tal-avjazzjoni,
tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru, tal-investigazzjoni
tal-aċċidenti u l-inċidenti, tal-istabbiliment tan-navigazzjoni
bl-ajru u tal-imposti tal-ajruporti mingħajr dewmien permezz tal-Kumitat
Konġunt imsemmi fl-Artikolu 29 ta’ dan il-Ftehim (Kumitat
Konġunt).
ARTIKOLU 6
KONFORMITÀ
MAL-LIĠIJIET U R-REGOLAMENTI
1.           Meta inġenju tal-ajru jidħoljew iħalli
t-territorju ta’ Parti waħda jew ikun fih, it-trasportaturi tal-ajru
tal-Parti l-oħra għandhom josservaw kemm il-liġijiet u
r-regolamenti li huma applikabbli f’dak it-territorju u li jikkonċernaw
id-dħul fit-territorju tagħha jew it-tluq minnu ta’ inġenju
tal-ajru li jkun qed iwettaq it-trasport bl-ajru u kemm dawk dwar l-operat u
n-navigazzjoni tal-inġenji tal-ajru.
2.           Waqt
id-dħul fit-territorju ta’ waħda mill-Partijiet, ġewwa fih, jew
waqt it-tluq minnu, il-liġijiet u r-regolamenti applikabbli f’dak
it-territorju li jkunu relatati mad-dħul fit-territorju tagħha jew
mat-tluq minnu ta’ passiġġieri, membri tal-ekwipaġġ jew
merkanzija fuq l-inġenji tal-ajru (inklużi r-regolamenti relatati
mad-dħul, il-permessi, l-immigrazzjoni, il-passaporti, id-dwana u
l-kwarantina jew, fil-każ tal-posta, ir-regolamenti postali) għandhom
jiġu osservati minn, jew f’isem, it-tali passiġġieri, membri
tal-ekwipaġġ jew merkanzija tat-trasportaturi tal-ajru tal-Parti
l-oħra.
ARTIKOLU 7
SIKUREZZA
TAL-AVJAZZJONI
1.           Suġġetti
għad-dispożizzjonijiet tranżizzjonali stipulati
fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim, il-Partijiet għandhom jaġixxu
f’konformità mal-leġiżlazzjoni rispettiva tagħhom dwar
ir-rekwiżiti u l-istandards marbutin mas-sikurezza tal-avjazzjoni
speċifikata fil-Parti C tal-Anness I ta' dan il-Ftehim, skont
il-kundizzjonijiet stipulati minn hawn 'il quddiem.
2.           Filwaqt li
timpenja ruħha li twettaq il-funzjonijiet u l-kompiti tal-Istat
tad-disinn, tal-manifattura, tar-reġistrazzjoni u tal-operatur, kif
previst mill-Konvenzjoni, l-Ukraina għandha tinkorpora
fil-leġiżlazzjoni tagħha r-rekwiżiti u l-istandards
imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu u timplimentahom b’mod
effettiv, skont id-dispożizzjonijiet tranżizzjonali stipulati
fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim.
3.           Il-Partijiet għandhom jikkooperaw biex
jiżguraw l-implimentazzjoni effettiva min-naħa tal-Ukraina
tal-leġiżlazzjoni tagħha adottata bil-għan li jiġu
inkorporati r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’
dan l-Artikolu. Għal dan il-għan, l-Ukraina għandha tkun
involuta fil-ħidma tal-EASA bħala osservatur mid-data tad-dħul
fis-seħħ ta’ dan il-Ftehim, kif previst fl-Anness VI ta’ dan
il-Ftehim.
4.           Biex
jiżguraw it-tħaddim ta’ servizzi miftehma taħt
il-paragrafi 1(a), (b), (c) u (d) tal-Artikolu 16 ta’ dan il-Ftehim
(Għoti ta’ Drittijiet), kull Parti għandha tirrikonoxxi bħala
validi ċ-ċertifikati tal-ajrunavigabbiltà, iċ-ċertifikati
ta’ kompetenza u l-liċenzji maħruġa jew ivvalidati mill-Parti
l-oħra u li jkun għadhom fis-seħħ, sakemm ir-rekwiżiti
għal dawn iċ-ċertifikati jew il-liċenzji jkunu tal-inqas
ugwali għall-istandards minimi li jistgħu jiġu stabbiliti skont
il-Konvenzjoni.
5.           Ir-rikonoxximent,
min-naħa tal-Istati Membri tal-UE, ta’ ċertifikati maħruġin
mill-Ukraina u msemmijin fit-Taqsima I tal-Anness IV ta’ dan
il-Ftehim għandu jiġi deċiż skont id-dispożizzjonijiet
stipulati fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim.
6.           Il-Partijiet
għandhom jikkooperaw biex jaslu għall-konverġenza tas-sistemi
ta’ ċertifikazzjoni fl-oqsma tal-ajrunavigabbiltà inizjali u kontinwa.
7.           Il-Partijiet
għandhom jiżguraw li meta inġenju tal-ajru reġistrat
f’Parti waħda li dwaru jkun hemm suspett li dan ma jkunx konformi mal-istandards
internazzjonali dwar is-sikurezza tal-avjazzjoni stabbiliti skont
il-Konvenzjoni, jinżel f’ajruporti miftuħa għat-traffiku
internazzjonali tal-ajru fit-territorju tal-Parti l-oħra, dan
għandhom isirulu spezzjonijiet fir-rampa abbord jew madwaru
mill-awtoritajiet kompetenti ta’ dik il-Parti l-oħra. Dawn
l-ispezzjonijiet isiru biex ikunu vverifikati kemm il-validità tad-dokumenti
tal-inġenju tal-ajru u tal-ekwipaġġ tiegħu, u kemm
il-kundizzjonijiet viżibbli tal-inġenju tal-ajru u tat-tagħmir
tiegħu.
8.           Il-Partijiet
għandhom jiskambjaw l-informazzjoni identifikata matul l-ispezzjonijiet
fir-rampa mwettqin skont il-paragrafu 7 ta’ dan l-Artikolu, inkluż
dik dwar kwalunkwe sejba, permezz tal-mezzi rilevanti.
9.           L-awtoritajiet
kompetenti ta’ Parti jistgħu jitolbu konsultazzjonijiet mal-awtoritajiet
kompetenti tal-Parti l-oħra fi kwalunkwe ħin dwar l-istandards
tas-sikurezza tal-Parti l-oħra, inklużi f’oqsma minbarra dawk koperti
mill-atti msemmija fl-Anness I ta’ dan il-Ftehim, jew fuq is-sejbiet identifikati
matul l-ispezzjonijiet fir-rampa. It-tali konsultazzjonijiet għandhom
jitwettqu fi żmien tletin (30) jum minn meta ssir it-talba.
10.        Xejn f’dan
il-Ftehim ma għandu jinftiehem li jillimita l-awtorità ta’ Parti sabiex
tieħu l-miżuri kollha xierqa u immedjati kull meta taċċerta
ruħha li inġenju tal-ajru, prodott jew servizz jista’:
(a)    jonqos milli jilħaq l-istandards minimi
stabbiliti skont il-Konvenzjoni jew ir-rekwiżiti u l-istandards
speċifikati fil-Parti C tal-Anness I ta’ dan il-Ftehim, skont liema
minn dawn ikunu applikabbli;
(b)    iwassal għal tħassib serju – stabbilit
bl-ispezzjoni msemmija fil-paragrafu 7 ta’ dan l-Artikolu – li
l-inġenju tal-ajru jew it-tħaddim tiegħu ma jkunx konformi
mal-istandards minimi stabbiliti skont il-Konvenzjoni jew ir-rekwiżiti u
l-istandards speċifikati fil-Parti C tal-Anness I ta’ dan
il-Ftehim, skont liema minn dawn ikunu applikabbli; jew
(c)    iwassal għal tħassib serju li jkun hemm
nuqqas ta’ manutenzjoni u ta’ amministrazzjoni effettiva tal-istandards minimi
stabbiliti skont il-Konvenzjoni jew ir-rekwiżiti u l-istandards
speċifikati fil-Parti C tal-Anness I ta’ dan il-Ftehim, skont
liema minn dawn ikunu applikabbli.
11.        Meta Parti
waħda tieħu azzjoni skont il-paragrafu 10 ta’ dan l-Artikolu,
din għandha tinforma minnufih lill-awtoritajiet kompetenti tal-Parti
l-oħra dwar it-teħid tat-tali azzjoni u għandha tagħti
r-raġunijiet għal dan.
12.        Meta
l-miżuri meħudin biex jiġi applikat il-paragrafu 10 ta’ dan
l-Artikolu ma jitwaqqfux minkejja li l-bażi biex dawn jittieħdu ma
tkunx għadha teżisti, kwalunkwe Parti tista’ tirreferi din
il-kwistjoni lill-Kumitat Konġunt.
13.        Kwalunkwe emenda
fil-liġi nazzjonali fir-rigward tal-istatus tal-awtoritajiet kompetenti
tal-Ukraina jew ta’ kwalunkwe awtorità kompetenti tal-Istati Membri tal-UE
għandha tiġi nnotifikata mingħajr dewmien mill-Parti
kkonċernata lill-Partijiet l-oħra.
ARTIKOLU 8
SIGURTÀ
TAL-AVJAZZJONI
1.           L-Ukraina
għandha tinkorpora fil-leġiżlazzjoni tagħha
d-dispożizzjonijiet li jinsabu fil-Parti II tad-Dokument 30 tal-ECAC
(il-Konferenza Ewropea tal-Avjazzjoni Ċivili) u timplimentahom b’mod
effettiv, skont id-dispożizzjonijiet tranżizzjonali stipulati
fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim. Fil-kuntest tal-valutazzjonijiet previsti
fil-paragrafu 2 tal-Artikolu 33 ta’ dan il-Ftehim (Arranġamenti
Tranżizzjonali), l-ispetturi tal-Kummissjoni Ewropea jistgħu
jipparteċipaw bħala osservaturi fl-ispezzjonijiet imwettqin
mill-awtoritajiet kompetenti tal-Ukraina f’ajruporti li jinsabu fit-territorju
tal-Ukraina, skont mekkaniżmu miftiehem miż-żewġ Partijiet.
Dan il-Ftehim għandu jkun mingħajr preġudizzju
għad-drittijiet u l-obbligi tal-Ukraina u tal-Istati Membri tal-UE skont
id-dispożizzjonijiet tal-Anness 17 tal-Konvenzjoni.
2.           Minħabba
li l-garanzija tas-sikurezza għall-inġenji tal-ajru ċivili,
għall-passiġġieri u għall-ekwipaġġ tagħhom
hija prerekwiżit fundamentali għall-operat tas-servizzi
internazzjonali bl-ajru, il-Partijiet jaffermaw mill-ġdid l-obbligi
reċiproki tagħhom li jipprovdu għas-sigurtà tal-avjazzjoni
ċivili kontra atti ta’ interferenza illegali, u partikolarment l-obbligi
tagħhom taħt il-Konvenzjoni, il-Konvenzjoni dwar ir-Reati u
Ċerti Atti Oħra li Jsiru Abbord l-Inġenju tal-Ajru, iffirmata
f’Tokjo fl-14 ta’ Settembru 1963, il-Konvenzjoni
għat-Trażżin ta’ Ħtif Illegali ta’ Inġenji tal-Ajru,
iffirmata f’The Hague fis-16 ta’ Diċembru 1970,
il-Konvenzjoni għat-Trażżin ta’ Atti Illegali kontra s-Sikurezza
tal-Avjazzjoni Ċivili, iffirmata f’Montreal fit-23 ta’ Settembru 1971,
il-Protokoll għat-Trażżin ta’ Atti Illegali ta’ Vjolenza
fl-Ajruporti li Jservu l-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali, iffirmat
f’Montreal fl-24 ta’ Frar 1988 u l-Konvenzjoni dwar l-Immarkar
ta’ Bombi tal-Plastik għal Għanijiet ta’ Skoperta, iffirmata
f’Montreal fl-1 ta’ Marzu 1991, bil-kundizzjoni li
ż-żewġ Partijiet ikunu firmatarji ta’ dawn il-konvenzjonijiet,
kif ukoll taħt il-konvenzjonijiet u l-protokolli l-oħra kollha li
jikkonċernaw is-sigurtà tal-avjazzjoni ċivili li tagħhom
iż-żewġ Partijiet ikunu firmatarji.
3.           Fuq talba,
il-Partijiet għandhom jipprovdu l-għajnuna kollha meħtieġa
lil xulxin biex ikunu evitati atti ta’ ħtif illegali ta’ inġenji
tal-ajru ċivili u atti illegali oħrajn kontra s-sikurezza ta’ dawn
l-inġenji tal-ajru, il-passiġġieri u l-ekwipaġġ
tagħhom, l-ajruporti u l-faċilitajiet tan-navigazzjoni bl-ajru, u
kwalunkwe theddida oħra li jista’ jkun hemm għas-sigurtà
tal-avjazzjoni ċivili.
4.           Fir-relazzjonijiet
reċiproki tagħhom, il-Partijiet għandhom jaġixxu b’mod li
jkun konformi mal-Istandards tas-sigurtà tal-avjazzjoni u, safejn ikunu
japplikawhom, mal-Prattiki Rrakkomandati stabbiliti mill-Organizzazzjoni
tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali (l-ICAO) u li jidhru bħala
Annessi tal-Konvenzjoni, safejn dawn id-dispożizzjonijiet dwar is-sigurtà
jkunu japplikaw għall-Partijiet. Iż-żewġ Partijiet
għandhom jitolbu lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru
tar-reġistru tagħhom, lill-operaturi li jkollhom il-post
prinċipali tan-negozju tagħhom jew ir-residenza permanenti
tagħhom fit-territorju tagħhom u lill-operaturi tal-ajruporti
fit-territorju tagħhom, biex jaġixxu f’konformità mat-tali
dispożizzjonijiet tas-sigurtà tal-avjazzjoni.
5.           Kull Parti
għandha tiżgura li fit-territorju tagħha jittieħdu
miżuri effettivi biex l-avjazzjoni ċivili titħares minn atti ta’
interferenza illegali, inkluż, iżda mhux esklussivament, il-verifiki
fuq il-passiġġieri u l-bagalji li dawn iġorru magħhom
fil-kabina, il-verifiki fuq il-bagalji li jkun hemm fl-istiva u l-kontrolli
tas-sigurtà fuq il-merkanzija u l-posta qabel ma dawn jitilgħu abbord jew
jitgħabbew fuq l-inġenju tal-ajru, kif ukoll il-kontrolli tas-sigurtà
fuq il-provvisti għal matul it-titjira u l-provvisti tal-ajruport u
l-kontroll tal-aċċess u l-verifiki ta' persuni minbarra
l-passiġġieri mad-dħul tagħhom f’żoni ristretti
tas-sigurtà. Dawk il-miżuri għandhom jiġu aġġustati
kif meħtieġ, sabiex jindirizzaw il-vulnerabbiltajiet u t-theddid
fl-avjazzjoni ċivili. Kull Parti taqbel li t-trasportaturi tal-ajru
tagħha jistgħu jintalbu josservaw id-dispożizzjonijiet tas-sigurtà
tal-avjazzjoni msemmija fil-paragrafu 4 ta’ dan l-Artikolu li jkunu
meħtieġa mill-Parti l-oħra għad-dħul fit-territorju
ta’ dik il-Parti l-oħra jew għat-tluq minnu jew waqt li inġenju
tal-ajru jkun fih.
6.           Kull Parti
għandha wkoll tqis b’mod pożittiv kwalunkwe talba mill-Parti
l-oħra għal miżuri tas-sigurtà speċjali li jkunu
raġonevoli sabiex jilqgħu għal xi theddida partikolari.
Ħlief fejn dan ma jkunx possibbli b’mod raġonevoli fil-każ ta’
emerġenza, kull Parti se tinforma lill-Parti l-oħra bil-quddiem bi
kwalunkwe miżura tas-sigurtà speċjali li beħsiebha
tintroduċi li jista’ jkollha impatt finanzjarju jew operattiv sinifikanti
fuq is-servizzi tat-trasport bl-ajru pprovduti skont dan il-Ftehim. Kull Parti
tista’ titlob laqgħa tal-Kumitat Konġunt biex ikunu diskussi miżuri
tas-sigurtà bħal dawn, kif previst fl-Artikolu 29 ta’ dan il-Ftehim
(Kumitat Konġunt).
7.           Meta
jseħħ inċident jew meta jkun hemm theddida ta’ inċident ta’
ħtif illegali ta’ inġenji tal-ajru ċivili jew atti illegali
oħrajn kontra s-sikurezza tat-tali inġenji tal-ajru, tal-passiġġieri
u tal-ekwipaġġi tagħhom, tal-ajruporti jew tal-faċilitajiet
tan-navigazzjoni bl-ajru, il-Partijiet għandhom jgħinu lil xulxin
billi jiffaċilitaw il-komunikazzjonijiet u l-miżuri x-xierqa
l-oħra maħsubin biex itemmu malajr u bla periklu t-tali inċident
jew it-tali theddida.
8.           Kull Parti
għandha tieħu l-miżuri kollha possibbli li hija tqis bħala
prattiċi biex tiżgura li inġejnu tal-ajru li jkun
soġġett għal att ta’ ħtif illegali jew atti oħra ta’
interferenza illegali u li jkun fuq l-art fit-territorju tagħha
jinżamm fuq l-art sakemm ikun meħtieġ it-tluq tiegħu
minħabba l-obbligu imperattiv li tiġi protetta l-ħajja umana.
Kull meta jkun prattiku, dawn il-miżuri għandhom jittieħdu
abbażi ta’ konsultazzjonijiet reċiproki.
9.           Meta Parti
jkollha raġunijiet biżżejjed biex temmen li l-Parti l-oħra
ma tkunx segwiet id-dispożizzjonijiet tas-sigurtà tal-avjazzjoni ta’ dan
l-Artikolu, dik il-Parti għandha titlob li jsiru konsultazzjonijiet
immedjati mal-Parti l-oħra.
10.        Mingħajr
preġudizzju għall-Artikolu 19 ta’ dan il-Ftehim (Rifjut, Revoka,
Sospensjoni u Limitazzjoni tal-Awtorizzazzjoni jew tal-Permess Tekniku),
in-nuqqas li jintlaħaq ftehim sodisfaċenti fi żmien
ħmistax-il ġurnata (15) mid-data ta’ din it-talba għandu jwassal
biex jiġu miżmuma, revokati jew limitati l-awtorizzazzjonijiet
tal-operat ta’ trasportatur tal-ajru wieħed jew aktar tat-tali Parti
l-oħra, jew biex jiġu imposti ċerti kundizzjonijiet fuq it-tali
awtorizzazzjonijiet.
11.        F’każ ta’
theddida immedjata u straordinarja, Parti tista’ tieħu azzjoni temporanja
qabel ma jiskadi l-perjodu ta’ ħmistax-il ġurnata (15).
12.        Kwalunkwe azzjoni
li tittieħed skont il-paragrafi 10 u 11 ta’ dan l-Artikolu
għandha titwaqqaf hekk kif il-Parti l-oħra tikkonforma
mad-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Artikolu.
ARTIKOLU 9
ĠESTJONI
TAT-TRAFFIKU TAL-AJRU
1.           Suġġetti
għad-dispożizzjonijiet tranżizzjonali stipulati
fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim, il-Partijiet għandhom jaġixxu
f’konformità mal-leġiżlazzjoni rispettiva tagħhom dwar
ir-rekwiżiti u l-istandards marbutin mal-ġestjoni tat-traffiku
tal-ajru speċifikata fil-Parti B tal-Anness I ta' dan il-Ftehim,
skont il-kundizzjonijiet stipulati minn hawn 'il quddiem.
2.           L-Ukraina
għandha tinkorpora fil-leġiżlazzjoni tagħha
r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’ dan
l-Artikolu u timplimentahom b’mod effettiv, skont id-dispożizzjonijiet
tranżizzjonali stipulati fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim.
3.           Il-Partijiet
għandhom jikkooperaw fil-qasam tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru,
sabiex jiżguraw l-implimentazzjoni effettiva min-naħa tal-Ukraina
tal-leġiżlazzjoni tagħha adottata bil-għan li jiġu
inkorporati r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’
dan l-Artikolu, kif ukoll bil-għan li jiġi estiż l-Ajru Uniku
Ewropew għall-Ukraina sabiex jissaħħu l-istandards attwali
tas-sikurezza u l-effiċjenza ġenerali tat-tħaddim ġenerali
tat-traffiku tal-ajru fl-Ewropa u sabiex jiġu ottimizzati
l-kapaċitajiet tal-kontroll tat-traffiku tal-ajru, jiġi mminimizzat
id-dewmien u tiżdied l-effiċjenza ambjentali.
4.           Għal dan
il-għan, l-Ukraina għandha tkun involuta bħala osservatur
fil-Kumitat dwar Ajru Uniku mid-data tad-dħul fis-seħħ
tal-Ftehim u l-entitajiet kompetenti u/jew l-awtoritajiet Ukraini għandhom
ikunu assoċjati fuq bażi mhux diskriminatorja, permezz tal-koordinazzjoni
x-xierqa rigward is-SESAR, skont il-leġiżlazzjoni rilevanti.
5.           Il-Kumitat
Konġunt għandu jkun responsabbli għall-monitoraġġ u
l-iffaċilitar tal-kooperazzjoni fil-qasam tal-ġestjoni tat-traffiku
tal-ajru.
6.           Sabiex
jiffaċilitaw l-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni dwar l-Ajru Uniku
Ewropew:
(a)    l-Ukraina għandha tieħu l-miżuri
meħtieġa biex taġġusta l-istrutturi istituzzjonali
tagħha tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru għall-Ajru Uniku
Ewropew; u
(b)    l-Unjoni Ewropea għandha tiffaċilita
l-parteċipazzjoni tal-Ukraina f’attivitajiet operattivi fl-oqsma
tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru, tal-użu tal-ispazju tal-ajru u
tal-interoperabbiltà li joriġinaw mill-Ajru Uniku Ewropew.
7.           Dan il-Ftehim għandu jkun mingħajr
preġudizzju għad-drittijiet u l-obbligi tal-Ukraina skont
il-Konvenzjoni, kif ukoll għall-ftehimiet reġjonali tan-navigazzjoni
bl-ajru fis-seħħ u approvati mill-Kunsill tal-ICAO. Wara d-dħul
fis-seħħ ta’ dan il-Ftehim, kwalunkwe ftehim reġjonali sussegwenti
għandu jikkonforma mad-dispożizzjonijiet tiegħu.
8.           Bil-għan
li jinżamm livell għoli ta’ sikurezza li jimmassimizza
l-kapaċità tal-ispazju tal-ajru u l-effiċjenza tal-ġestjoni
tat-traffiku tal-ajru u suġġetta għad-dispożizzjonijiet
tranżizzjonali stipulati fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim, l-Ukraina
għandha torganizza l-ispazju tal-ajru li jaqa’ taħt ir-responsabbiltà
tagħha f’konformità mar-rekwiżiti tal-UE dwar l-istabbiliment ta’
blokok ta’ spazju tal-ajru funzjonali (FABs), kif imsemmi fil-Parti B
tal-Anness I ta’ dan il-Ftehim.
Il-Partijiet għandhom jikkooperaw biex jikkunsidraw il-possibbiltà
li l-ispazju tal-ajru li jaqa’ taħt ir-responsabbiltà tal-Ukraina
jiġi integrat fi blokk ta’ spazju tal-ajru funzjonali, f’konformità
mal-leġiżlazzjoni tal-UE u filwaqt li jitqiesu l-benefiċċji
operattivi ta’ integrazzjoni bħal din.
9.        Ir-rikonoxximent,
min-naħa tal-Istati Membri tal-UE, taċ-ċertifikati rilevanti
maħruġin mill-Ukraina u msemmijin fit-Taqsima 2
tal-Anness IV ta' dan il-Ftehim għandu jiġi deċiż
skont id-dispożizzjonijiet stipulati fl-Anness III ta' dan il-Ftehim.
ARTIKOLU 10
AMBJENT
1.           Il-Partijiet
jirrikonoxxu l-importanza li jħarsu l-ambjent waqt li jkunu qed
jiżviluppaw u jimplimentaw il-politika tal-avjazzjoni. Il-Partijiet
jirrikonoxxu li hija meħtieġa azzjoni globali, reġjonali, nazzjonali
u/jew lokali effettiva biex l-impatt tal-avjazzjoni ċivili fuq l-ambjent
jiġi minimizzat.
2.           Suġġetti
għad-dispożizzjonijiet tranżizzjonali stipulati
fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim, il-Partijiet għandhom jaġixxu
f’konformità mal-leġiżlazzjoni rispettiva tagħhom dwar
ir-rekwiżiti u l-istandards dwar l-ambjent speċifikata
fil-Parti D tal-Anness I ta’ dan il-Ftehim, skont il-kundizzjonijiet
stipulati minn hawn 'il quddiem.
3.           L-Ukraina
għandha tinkorpora fil-leġiżlazzjoni tagħha
r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 2 ta’ dan
l-Artikolu u timplimentahom b’mod effettiv, skont id-dispożizzjonijiet
tranżizzjonali stipulati fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim.
4.           Il-Partijiet
għandhom jikkooperaw biex jiżguraw l-implimentazzjoni effettiva
min-naħa tal-Ukraina tal-leġiżlazzjoni tagħha adottata
bil-għan li jiġu inkorporati r-rekwiżiti u l-istandards
imsemmijin fil-paragrafu 2 ta’ dan l-Artikolu, filwaqt li jirrikonoxxu
l-importanza li jaħdmu flimkien, u sabiex iqisu, fil-qafas ta’
diskussjonijiet multilaterali, l-effetti tal-avjazzjoni fuq l-ambjent, u biex
jiżguraw li kwalunkwe miżura ta’ mitigazzjoni tkun konsistenti b’mod
sħiħ mal-għanijiet ta’ dan il-Ftehim.
5.           Xejn f’dan
il-Ftehim ma għandu jinftiehem li jillimita l-awtorità tal-awtoritajiet
kompetenti ta’ Parti milli jieħdu l-miżuri x-xierqa kollha biex
jevitaw jew inkella jindirizzaw l-impatti ambjentali tat-trasport bl-ajru,
sakemm dawn il-miżuri jiġu applikati mingħajr distinzjoni ta’
nazzjonalità u ma jikkontradixxux id-drittijiet u l-obbligi tal-Partijiet skont
il-liġijiet internazzjonali.
ARTIKOLU 11
PROTEZZJONI
TAL-KONSUMATURI
1.           Suġġetti
għad-dispożizzjonijiet tranżizzjonali stipulati
fl-Anness II ta’ dan il-Ftehim, il-Partijiet għandhom jaġixxu
f’konformità mal-leġiżlazzjoni rispettiva tagħhom dwar
ir-rekwiżiti u l-istandards relatati mal-protezzjoni tal-konsumaturi
speċifikata fil-Parti F tal-Anness I ta' dan il-Ftehim.
2.           L-Ukraina għandha tinkorpora
fil-leġiżlazzjoni tagħha r-rekwiżiti u l-istandards
imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu u timplimentahom b’mod
effettiv, skont id-dispożizzjonijiet tranżizzjonali stipulati
fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim.
3.           Il-Partijiet għandhom jikkooperaw biex
jiżguraw l-implimentazzjoni effettiva min-naħa tal-Ukraina
tal-leġiżlazzjoni tagħha adottata bil-għan li jiġu
inkorporati r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’
dan l-Artikolu.
4.           Il-Partijiet għandhom jikkooperaw ukoll
biex jiżguraw il-ħarsien tad-drittijiet tal-konsumaturi li
jirriżultaw minn dan il-Ftehim.

ARTIKOLU 12
KOOPERAZZJONI
INDUSTRIJALI
1.        Il-Partijiet għandhom jimmiraw li
jsaħħu l-kooperazzjoni industrijali, b’mod partikolari permezz:
(i)        tal-iżvilupp ta' rabtiet kummerċjali
bejn il-manifatturi fil-qasam tal-avjazzjoni taż-żewġ
naħat;
(ii)      tal-promozzjoni u l-iżvilupp ta’
proġetti konġunti li jimmiraw li jiżviluppaw b’mod sostenibbli
s-settur tat-trasport bl-ajru, inkluża l-infrastruttura tiegħu;
(iii)     tal-kooperazzjoni teknika
għall-implimentazzjoni tal-istandards tal-UE;
(iv)     tal-promozzjoni ta' opportunitajiet
għall-manifatturi u d-disinjaturi fil-qasam tal-avjazzjoni; kif ukoll
(v)      tal-promozzjoni tal-investment fil-kamp ta' applikazzjoni ta' dan il-Ftehim.
2.        Dan il-Ftehim għandu jkun mingħajr
preġudizzju għall-istandards tekniċi u industrijali
eżistenti fl-Ukraina għall-manifattura tal-inġenji tal-ajru u
tal-komponenti tagħhom li mhumiex koperti mill-Anness I ta’ dan
il-Ftehim.
3.        Il-Kumitat Konġunt għandu
jimmonitorja u jiffaċilita l-proċess ta’ kooperazzjoni industrijali.
ARTIKOLU 13
SISTEMI
KOMPJUTERIZZATI TA' PRENOTAZZJONI
1.        Suġġetti għad-dispożizzjonijiet
tranżizzjonali stipulati fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim,
il-Partijiet għandhom jaġixxu f’konformità
mal-leġiżlazzjoni rispettiva tagħhom dwar ir-rekwiżiti u
l-istandards relatati mas-sistemi kompjuterizzati ta' prenotazzjoni
speċifikata fil-Parti G tal-Anness I ta’ dan il-Ftehim.
Il-Partijiet għandhom jiggarantixxu aċċess ħieles
mis-sistemi ta’ riservazzjoni kompjuterizzati ta' Parti waħda
għas-suq tal-Parti l-oħra.
2.        L-Ukraina għandha tinkorpora fil-leġiżlazzjoni
tagħha r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’
dan l-Artikolu u timplimentahom b’mod effettiv, skont id-dispożizzjonijiet
tranżizzjonali stipulati fl-Anness III ta' dan il-Ftehim.
3.        Il-Partijiet għandhom jikkooperaw biex
jiżguraw l-implimentazzjoni effettiva min-naħa tal-Ukraina
tal-leġiżlazzjoni tagħha adottata bil-għan li jiġu
inkorporati r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’
dan l-Artikolu.
ARTIKOLU 14
ASPETTI
SOĊJALI
1.        Suġġetti għad-dispożizzjonijiet
tranżizzjonali stipulati fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim,
il-Partijiet għandhom jaġixxu f’konformità
mal-leġiżlazzjoni rispettiva tagħhom dwar ir-rekwiżiti u
l-istandards relatati mal-aspetti soċjali speċifikata
fil-Parti E tal-Anness I ta’ dan il-Ftehim.
2.        L-Ukraina għandha tadotta l-miżuri
meħtieġa biex tinkorpora fil-leġiżlazzjoni tagħha
r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’ dan
l-Artikolu u timplimentahom b’mod effettiv, skont id-dispożizzjonijiet
tranżizzjonali stipulati fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim.
3.        Il-Partijiet għandhom jikkooperaw biex
jiżguraw l-implimentazzjoni effettiva min-naħa tal-Ukraina
tal-leġiżlazzjoni tagħha adottata bil-għan li jiġu
inkorporati r-rekwiżiti u l-istandards imsemmijin fil-paragrafu 1 ta’
dan l-Artikolu.
ARTIKOLU 15
LEĠIŻLAZZJONI
ĠDIDA
1.        Dan il-Ftehim għandu jkun mingħajr
preġudizzju għad-dritt ta’ kull Parti, suġġett
għall-konformità mal-prinċipju tan-nondiskriminazzjoni u
mad-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Artikolu u tal-Artikolu 4  ta' dan
il-Ftehim (Nondiskriminazzjoni), li tadotta b’mod unilaterali
leġiżlazzjoni ġdida jew li temenda l-leġiżlazzjoni
eżistenti tagħha fil-qasam tat-trasport bl-ajru jew f’qasam
assoċjat imsemmija fl-Anness I ta' dan il-Ftehim.
2.        Meta waħda mill-Partijiet tkun qed tqis
l-adozzjoni ta’ leġiżlazzjoni ġdida li taqa’ fil-kamp ta'
applikazzjoni ta’ dan il-Ftehim jew emenda għal-leġiżlazzjoni
tagħha, din għandha tinforma lill-Parti l-oħra. Fuq talba ta’
kwalunkwe Parti, il-Kumitat Konġunt għandu, fi żmien xahrejn
minn meta ssir it-talba, iwettaq skambju tal-ideat fuq l-implikazzjonijiet li
din il-leġiżlazzjoni jew l-emenda l-ġdida jista’ jkollha fuq
it-tħaddim tajjeb ta’ dan il-Ftehim.
3.          Il-Kumitat Konġunt għandu:
(a)
jadotta
deċiżjoni li tirrevedi l-Anness I ta’ dan il-Ftehim biex
jintegra fih, jekk ikun meħtieġ fuq il-bażi
tar-reċiproċità, il-leġiżlazzjoni jew l-emenda l-ġdida
kkonċernata; jew
(b)
jadotta
deċiżjoni fis-sens li l-leġiżlazzjoni jew l-emenda
l-ġdida kkonċernata għandha titqies bħala konformi ma’ dan
il-Ftehim; jew
(c)
jirrakkomanda kwalunkwe
miżura oħra li għandha tiġi adottata f’perjodu
taż-żmien raġonevoli, biex ikun żgurat it-tħaddim
tajjeb ta’ dan il-Ftehim.
TITOLU III
DISPOŻIZZJONIJIET EKONOMIĊI
ARTIKOLU 16
GĦOTI TA’
DRITTIJIET
1.           Kull Parti għandha tagħti lill-Parti
l-oħra, f’konformità mal-Anness I u l-Anness III ta’ dan
il-Ftehim, id-drittijiet li ġejjin għat-twettiq tat-trasport
internazzjonali bl-ajru mit-trasportaturi tal-ajru tal-Parti l-oħra:
(a)        id-dritt li jtiru fuq it-territorju tagħha
mingħajr inżul;
(b)       id-dritt li jieqfu fit-territorju tagħha
għal kwalunkwe għan għajr dak li jgħabbu fuq l-ajruplani
jew li jniżżlu minnhom passiġġieri, bagalji, merkanzija
u/jew posta waqt it-trasport bl-ajru (għanijiet mhux tat-traffiku);
(c)        id-dritt li, waqt li jkun qed isir servizz miftiehem
fuq rotta speċifikata, isiru waqfiet fit-territorju tagħha biex ikun
jista’ jibda jew jintemm it-traffiku internazzjonali tal-passiġġieri,
tal-merkanzija u/jew tal-posta, b’mod separat jew b’mod ikkombinat; kif ukoll
(d)       id-drittijiet li huma speċifikati b’mod
ieħor f’dan il-Ftehim.
2.           Xejn f’dan il-Ftehim ma għandu jitqies li
qed jagħti lit-trasportaturi tal-ajru tal-Ukraina d-dritt li jtellgħu
abbord, fit-territorju ta’ xi Stat Membru tal-UE, passiġġieri,
bagalji, merkanzija u/jew posta li jinġarru bi ħlas lejn punt ta’
destinazzjoni ieħor fit-territorju ta’ dak l-Istat Membru.
ARTIKOLU 17
AWTORIZZAZZJONI
U PERMESS TEKNIKU
Hekk
kif jirċievu l-applikazzjonijiet għall-awtorizzazzjoni tal-operat jew
għall-permess tekniku minn trasportatur tal-ajru ta' Parti minnhom, li
għandhom jiġu sottomessi fil-forma u l-manjiera preskritti
għall-awtorizzazzjonijiet tal-operat jew għall-permessi tekniċi,
l-awtoritajiet kompetenti tal-Parti l-oħra għandhom jagħtu
l-awtorizzazzjonijiet ix-xierqa bl-inqas dewmien possibbli, sakemm:
(a)    għal
trasportatur tal-ajru tal-Ukraina:
–
it-trasportatur tal-ajru
jkollu l-post ewlieni tan-negozju tiegħu fl-Ukraina u jkollu liċenzja
valida tal-operat f’konformità mal-liġijiet applikabbli tal-Ukraina; kif
ukoll
–
l-Ukraina tkun
teżerċita u żżomm kontroll regolatorju effettiv fuqu u
l-awtorità kompetenti rilevanti tkun identifikata b’mod ċar; kif ukoll
–
sakemm ma jkunx stabbilit
mod ieħor skont l-Artikolu 20 ta’ dan il-Ftehim (Investiment
fit-Trasportaturi tal-Ajru), it-trasportatur tal-ajru jkun, direttament jew
b’maġġoranza ta’ ishma, il-proprjetà tal-Ukraina u/jew
taċ-ċittadini tagħha u jkun ikkontrollat effettivament minnhom;
(b) għal trasportatur
tal-ajru tal-Unjoni Ewropea:
–
it-trasportatur tal-ajru
jkollu l-post ewlieni tan-negozju tiegħu fit-territorju ta' Stat Membru
tal-UE skont it-Trattati tal-UE u huwa jkollu liċenzja valida tal-operat
f’konformità mal-liġijiet applikabbli tal-Unjoni Ewropea; kif ukoll
–
l-Istat Membru li jkun
responsabbli għall-ħruġ taċ-Ċertifikat tal-Operaturi
tal-Ajru tiegħu jkun jeżerċita u jżomm kontroll regolatorju
effettiv fuqu u l-awtorità kompetenti rilevanti tkun identifikata b’mod
ċar; kif ukoll
–
sakemm ma jkunx stabbilit
mod ieħor skont l-Artikolu 20 ta’ dan il-Ftehim (Investiment
fit-Trasportaturi tal-Ajru), it-trasportatur tal-ajru jkun, direttament jew
b’maġġoranza ta’ ishma, il-proprjetà ta’ Stati Membri tal-UE u/jew
taċ-ċittadini tagħhom jew ta’ Stati oħra msemmija
fl-Anness V u/jew taċ-ċittadini tagħhom u jkun ikkontrollat
effettivament minnhom;
(c)  it-trasportatur tal-ajru jkun jissodisfa
l-kundizzjonijiet preskritti fil-liġijiet u r-regolamenti msemmijin
fl-Artikolu 6 ta’ dan il-Ftehim (Konformità mal-Liġijiet u
r-Regolamenti); kif ukoll
(d) jkunu qed jitħarsu u jiġu amministrati d-dispożizzjonijiet
stabbiliti fl-Artikolu 7  u fl-Artikolu 8 ta’ dan il-Ftehim (Sikurezza
tal-Avjazzjoni u Sigurtà tal-Avjazzjoni rispettivament).
ARTIKOLU 18
RIKONOXXIMENT REĊIPROKU TAD-DEĊIŻJONIJIET REGOLATORJI
DWAR
L-ADEGWATEZZA FINANZJARJA TAT-TRASPORTATURI TAL-AJRU U N-NAZZJONALITÀ
TAGĦHOM
1.        Hekk kif jirċievu applikazzjoni
għall-awtorizzazzjoni tal-operat jew għall-permess tekniku minn
trasportatur tal-ajru ta’ Parti minnhom, l-awtoritajiet kompetenti tal-Parti
l-oħra għandhom jirrikonoxxu kwalunkwe deċiżjoni dwar
l-adegwatezza finanzjarja u/jew in-nazzjonalità li tkun ittieħdet
mill-awtoritajiet kompetenti tal-ewwel Parti fir-rigward ta’ dak
it-trasportatur tal-ajru daqs li kieku din id-deċiżjoni tkun
ittieħdet mill-awtoritajiet kompetenti tagħha stess, mingħajr ma
toqgħod tinvestiga aktar dwar kwistjonijiet bħal dawn, ħlief
hekk kif previst hawn taħt.
2.        Jekk, wara li jirċievu applikazzjoni
għall-awtorizzazzjoni tal-operat jew għall-permess tekniku minn
trasportatur tal-ajru, jew wara li tingħata t-tali awtorizzazzjoni
tal-operat jew jingħata t-tali permess tekniku, l-awtoritajiet kompetenti
tal-Parti li tirċievi l-applikazzjoni jkollhom raġuni speċifika
biex jitħassbu li, minkejja d-deċiżjoni tal-awtoritajiet
kompetenti tal-Parti l-oħra, il-kundizzjonijiet preskritti
fl-Artikolu 17 ta’ dan il-Ftehim (Awtorizzazzjoni u Permess Tekniku)
għall-għoti tal-awtorizzazzjonijiet tal-operat jew tal-permessi
t-tekniċi x-xierqa ma jkunux ġew issodisfati, huma għandhom
javżaw minnufih lil dawk l-awtoritajiet b’dan, u jagħtuhom
raġunijiet sostantivi għat-tħassib tagħhom. F’dak
il-każ, kull Parti tista’ titlob li jsiru konsultazzjonijiet, li
jistgħu jinkludu r-rappreżentanti tal-awtoritajiet kompetenti
rilevanti, u/jew tikseb informazzjoni addizzjonali li tkun rilevanti għal
dan it-tħassib, u dawn it-talbiet għandhom jintlaqgħu kemm
jista’ jkun malajr. Jekk il-kwistjoni tibqa’ ma tissolviex, kull Parti tista’
tressaq il-kwistjoni quddiem il-Kumitat Konġunt stabbilit skont
l-Artikolu 29 ta’ dan il-Ftehim (Kumitat Konġunt).
ARTIKOLU 19
RIFJUT, REVOKA,
SOSPENSJONI U LIMITAZZJONI
TAL-AWTORIZZAZZJONI JEW TAL-PERMESS TEKNIKU
1.        L-awtoritajiet kompetenti ta’ kull Parti jistgħu
jirrifjutaw, jirrevokaw, jissospendu jew jillimitaw l-awtorizzazzjonijiet
tal-operat jew il-permessi tekniċi jew inkella jissospendu jew jillimitaw
l-operat ta’ trasportatur tal-ajru tal-Parti l-oħra meta:
(a)
għal trasportatur tal-ajru tal-Ukraina:
–
it-trasportatur tal-ajru
ma jkollux il-post ewlieni tan-negozju tiegħu fl-Ukraina jew ma jkollux
liċenzja valida tal-operat f’konformità mal-liġijiet applikabbli
tal-Ukraina; jew
–
l-Ukraina ma tkunx
teżerċita jew iżżomm kontroll regolatorju effettiv fuqu jew
l-awtorità kompetenti rilevanti ma tkunx ġiet identifikata b’mod ċar;
jew
–
sakemm ma jkunx stabbilit
mod ieħor skont l-Artikolu 20 ta’ dan il-Ftehim (Investiment
fit-Trasportaturi tal-Ajru), it-trasportatur tal-ajru ma jkunx, direttament jew
b’maġġoranza ta’ ishma, il-proprjetà tal-Ukraina u/jew
taċ-ċittadini tagħha jew ma jkunx ikkontrollat effettivament
minnhom;
(b)
għal trasportatur tal-ajru tal-Unjoni Ewropea:
–
it-trasportatur tal-ajru
ma jkollux il-post ewlieni tan-negozju tiegħu fit-territorju ta' Stat
Membru skont it-Trattati tal-UE, jew ma jkollux liċenzja valida tal-operat
f’konformità mal-liġijiet applikabbli tal-Unjoni Ewropea; jew
–
l-Istat Membru tal-UE li
jkun responsabbli għall-ħruġ taċ-Ċertifikat
tal-Operaturi tal-Ajru tiegħu ma jkunx jeżerċita jew iżomm
kontroll regolatorju effettiv fuqu jew l-awtorità kompetenti ma tkunx ġiet
identifikata b’mod ċar; jew
–
sakemm ma jkunx stabbilit
mod ieħor skont l-Artikolu 20 ta’ dan il-Ftehim (Investiment
fit-Trasportaturi tal-Ajru), it-trasportatur tal-ajru ma jkunx, direttament jew
b’maġġoranza ta’ ishma, il-proprjetà ta’ Stati Membri tal-UE u/jew taċ-ċittadini
tagħhom jew ta’ Stati oħra msemmija fl-Anness V u/jew
taċ-ċittadini tagħhom jew ma jkunx ikkontrollat effettivament
minnhom;
(c)
it-trasportatur tal-ajru jkun naqas milli jikkonforma mal-liġijiet u
r-regolamenti msemmijin fl-Artikolu 6 ta’ dan il-Ftehim (Konformità
mal-Liġijiet u r-Regolamenti); jew
(d)
id-dispożizzjonijiet stabbiliti fl-Artikolu 7 u fl-Artikolu 8
ta’ dan il-Ftehim (Sikurezza tal-Avjazzjoni u Sigurtà tal-Avjazzjoni
rispettivament) ma jkunux qed jitħarsu jew jiġu amministrati; jew
(e)
xi Parti tkun ħadet id-deċiżjoni, f’konformità
mal-Artikolu 26(5) ta’ dan il-Ftehim (Ambjent Kompetittiv), li
l-kundizzjonijiet għal ambjent kompetittiv mhux qed jiġu ssodisfati.
2.        Sakemm ma jkunx essenzjali li tittieħed azzjoni
immedjata biex jiġi evitat aktar nuqqas ta’ konformità mal-punti (c)
jew (d) tal-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu, id-drittijiet stabbiliti b’dan
l-Artikolu għandhom jiġu eżerċitati biss wara li ssir
konsultazzjoni mal-awtoritajiet kompetenti tal-Parti l-oħra.
3.        L-ebda Parti ma għandha tuża d-drittijiet
tagħha stabbiliti b’dan l-Artikolu biex tirrifjuta, tirrevoka, tissospendi
jew tillimita l-awtorizzazzjonijiet jew il-permessi tekniċi ta' kwalunkwe
trasportatur tal-ajru ta' xi Parti fuq il-bażi li s-sjieda
b’maġġoranza ta’ ishma u/jew il-kontroll effettiv ta' dak
it-trasportatur tal-ajru hija f’idejn Parti waħda jew aktar tal-Ftehim
tal-ECAA jew taċ-ċittadini tagħhom, sakemm din il-Parti jew dawn
il-Partijiet għall-Ftehim tal-ECAA joffru trattament reċiproku u japplikaw
it-termini u l-kundizzjonijiet tal-Ftehim tal-ECAA.
ARTIKOLU 20
INVESTIMENT
FIT-TRASPORTATURI TAL-AJRU
1.        Minkejja
l-Artikoli 17  u 19 ta’ dan il-Ftehim (Awtorizzazzjoni u Permess Tekniku u
Rifjut, Revoka, Sospensjoni u Limitazzjoni tal-Awtorizzazzjoni jew tal-Permess
Tekniku rispettivament), is-sjieda b’maġġoranza ta’ ishma jew
il-kontroll effettiv ta' trasportatur tal-ajru tal-Ukraina minn Stati Membri
tal-UE u/jew miċ-ċittadini tagħhom, jew ta' trasportatur
tal-ajru tal-Unjoni Ewropea mill-Ukraina u/jew miċ-ċittadini
tagħha, għandhom ikunu permessi permezz ta’ deċiżjoni minn
qabel tal-Kumitat Konġunt stabbilit b’dan il-Ftehim skont
l-Artikolu 29 ta’ dan il-Ftehim (Kumitat Konġunt).
2.        Din id-deċiżjoni għandha
tispeċifika l-kundizzjonijiet assoċjati mal-operat tas-servizzi miftehma
skont dan il-Ftehim u mas-servizzi ta’ bejn il-pajjiżi terzi u
l-Partijiet. Id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 29(8) ta’ dan
il-Ftehim (Kumitat Konġunt) ma għandhomx jgħoddu għal din
it-tip ta’ deċiżjoni.
ARTIKOLU 21
ABOLIZZJONI
TAR-RESTRIZZJONIJIET KWANTITATTIVI
1.        Mingħajr preġudizzju għal
dispożizzjonijiet aktar favorevoli fi ftehimiet eżistenti u fil-kamp
ta' applikazzjoni ta’ dan il-Ftehim, il-Partijiet għandhom
ineħħu r-restrizzjonijiet kwantitattivi u l-miżuri li jkollhom
effett ekwivalenti fuq it-trasferiment ta’ tagħmir, provvisti, spare
parts, u apparat ieħor meta dawn ikunu meħtieġa għal
trasportatur tal-ajru biex ikompli jipprovdi s-servizzi tat-trasport bl-ajru
bil-kundizzjonijiet previsti f’dan il-Ftehim.
2.        L-obbligu msemmi fil-paragrafu 1 ta’ dan
l-Artikolu m’għandux jipprekludi lill-Partijiet milli jipprojbixxu jew
jimponu restrizzjonijiet fuq it-tali trasferimenti minħabba
raġunijiet ta’ politika pubblika jew sigurtà pubblika, tal-ħarsien
tas-saħħa u l-ħajja tal-bnedmin, tal-annimali jew tal-pjanti,
jew tal-protezzjoni tal-proprjetà intellettwali, industrijali u
kummerċjali. Madanakollu, dawn il-projbizzjonijiet jew ir-restrizzjonijiet
m'għandhomx jikkostitwixxu diskriminazzjoni arbitrarja jew restrizzjoni
moħbija fuq il-kummerċ bejn il-Partijiet.
ARTIKOLU 22
OPPORTUNITAJIET
KUMMERĊJALI
Twettiq ta’ negozju
1.        Il-Partijiet jaqblu li l-ostakli għat-twettiq
tan-negozju tal-operaturi kummerċjali jfixklu l-benefiċċji li
jridu jinkisbu b’dan il-Ftehim. Għaldaqstant, il-Partijiet jaqblu li
jimpenjaw ruħhom fi proċess effettiv u reċiproku
għat-tneħħija tal-ostakli għat-twettiq tan-negozju
tal-operaturi kummerċjali taż-żewġ Partijiet, fejn it-tali
ostakli jistgħu jfixklu l-operazzjonijiet kummerċjali,
jgħawġu l-kompetizzjoni jew ifixklu l-iżvilupp ta’
kundizzjonijiet ugwali.
2.        Il-Kumitat Konġunt stabbilit skont
l-Artikolu 29 ta’ dan il-Ftehim (Kumitat Konġunt) għandu
jiżviluppa proċess ta’ kooperazzjoni fir-rigward tat-twettiq
tan-negozju u tal-opportunitajiet kummerċjali; għandu jimmonitorja
l-progress billi jindirizza b’mod effettiv l-ostakli li jaffettwaw
lill-operaturi kummerċjali fit-twettiq tan-negozju tagħhom u
għandu jirrevedi b’mod regolari l-iżviluppi, inkluż, jekk ikun
meħtieġ, fir-rigward ta’ bidliet leġiżlattivi u
regolatorji. Skont l-Artikolu 29 ta’ dan il-Ftehim (Kumitat Konġunt),
Parti tista’ titlob li tiġi organizzata laqgħa tal-Kumitat
Konġunt sabiex tiġi diskussa kwalunkwe kwistjoni relatata
mal-applikazzjoni ta’ dan l-Artikolu.
Rappreżentanti tat-Trasportaturi tal-Ajru
3.        It-trasportaturi tal-ajru ta’ kull Parti għandu
jkollhom id-dritt li jwaqqfu uffiċċji fit-territorju tal-Parti
l-oħra għall-promozzjoni u l-bejgħ tal-attivitajiet tat-trasport
bl-ajru u għal attivitajiet relatati oħra, inkluż id-dritt li
jbigħu u joħorġu kwalunkwe biljett u/jew polza tat-tagħbija
bl-ajru, kemm tagħhom stess u/jew kemm ta’ kwalunkwe trasportatur tal-ajru
ieħor.
4.        It-trasportaturi tal-ajru ta’ kull Parti għandhom
ikunu intitolati, skont il-liġijiet u r-regolamenti tal-Parti l-oħra
dwar id-dħul, ir-residenza u l-impjieg, li jġibu u jżommu
fit-territorju tal-Parti l-oħra impjegati maniġerjali,
tal-bejgħ, tekniċi, tal-operat, u impjegati speċjalizzati
oħra li jkunu meħtieġa biex jagħtu appoġġ sabiex
jiġi pprovdut it-trasport bl-ajru. Jekk ikunu jridu t-trasportaturi
tal-ajru, dawn il-ħtiġijiet għall-persunal jistgħu jkunu
ssodisfati mill-persunal tagħhom stess jew billi jintużaw is-servizzi
ta’ kwalunkwe organizzazzjoni, kumpanija jew trasportatur tal-ajru ieħor
li jopera fit-territorju tal-Parti l-oħra u li jkun awtorizzat iwettaq
it-tali servizzi fit-territorju ta’ dik il-Parti. Iż-żewġ
Partijiet għandhom jiffaċilitaw u jħaffu l-għoti ta’
permessi tal-impjieg, meta jkunu meħtieġa, lil dawk il-persuni li
jkunu impjegati fl-uffiċċji skont dan il-paragrafu, inklużi dawk
li jwettqu ċerti kompiti temporanji li ma jkunux jaqbżu
d-disgħin (90) jum, suġġett għal-liġijiet u
r-regolamenti rilevanti li jkunu fis-seħħ.
Groundhandling
5.        Suġġett
għad-dispożizzjonijiet tranżizzjonali stipulati
fl-Anness III ta’ dan il-Ftehim:
(a)   mingħajr preġudizzju għall-punt
(b) ta’ hawn taħt, b’rabta mal-groundhandling fit-territorju tal-Parti
l-oħra, kull trasportatur tal-ajru għandu jkollu:
(i)            id-dritt li jwettaq huwa stess
il-groundhandling tiegħu stess (“self-handling”) jew jekk
jagħżel dan;
(ii)           id-dritt li jagħżel minn fost
il-fornituri kompetituri li jipprovdu servizzi ta’ groundhandling kompluti jew
parzjali, f’każ li dawn il-fornituri jingħataw aċċess
għas-suq skont il-liġijiet u r-regolamenti ta’ kull Parti u
f’każ li dawn ikunu preżenti fis-suq;
(b)   għall-kategoriji ta’ servizzi ta’ groundhandling
li ġejjin, jiġifieri l-ġestjoni tal-bagalji, il-ġestjoni
fuq ir-rampa, il-ġestjoni tal-fjuwil u ż-żejt, il-ġestjoni
tal-merkanzija u tal-posta, partikolarment f’dak li għandu x’jaqsam
mal-ġestjoni fiżika tal-merkanzija u l-posta bejn it-terminal
tal-ajru u l-inġenju tal-ajru, id-drittjiet skont il-punt (a)(i) u
(ii) jistgħu jiġu suġġetti għal-limiti skont
il-liġijijiet u r-regolamenti applikabbli fit-territorju tal-Parti
l-oħra. Fejn dawn il-limiti ma jippermettux lit-trasportatur tal-ajru
jwettaq huwa stess il-groundhandling tiegħu stess (is-“self-handling”) u
fejn ma jkun hemm l-ebda kompetizzjoni effettiva bejn il-fornituri li jipprovdu
s-servizzi tal-groundhandling, dawn is-servizzi kollha għandhom ikunu
disponibbli għat-trasportaturi tal-ajru kollha b’mod ugwali u
mingħajr diskriminazzjoni;
(c)   kull fornitur tal-groundhandling ta' kull Parti, kemm
jekk dan ikun trasportatur tal-ajru u kemm jekk le, għandu jkollu d-dritt,
fir-rigward tal-groundhandling fit-territorju tal-Parti l-oħra, li
jipprovdi s-servizzi tal-groundhandling lit-trasportaturi tal-ajru
tal-Partijiet li joperaw fl-istess ajruport, meta dan ikun awtorizzat
mil-liġijiet u r-regolamenti applikabbli u jkun konsistenti magħhom.
Allokazzjoni ta’ slotts fl-ajruporti
6.        L-allokazzjoni tal-ispazji disponibbli fl-ajruporti
fit-territorji tal-Partijiet għandha titwettaq b’mod indipendenti,
trasparenti, mhux diskriminatorju u f’waqtu.
Bejgħ, Spejjeż Lokali, u
Trasferiment ta’ Fondi
7.        Kwalunkwe trasportatur tal-ajru ta’ kull Parti jista’
jwettaq bejgħ ta’ servizzi ta’ trasport bl-ajru u servizzi relatati
fit-territorju tal-Parti l-oħra b’mod dirett u/jew, jekk it-trasportatur
tal-ajru jkun irid, permezz tal-aġenti tal-bejgħ tiegħu, permezz
ta’ intermedjarji oħra li jkunu maħtura minnu, permezz ta’
trasportatur tal-ajru ieħor jew permezz tal-internet. Kull trasportatur
tal-ajru għandu jkollu d-dritt li jbigħ dawn is-servizzi tat-trasport
u servizzi relatati, u kull persuna għandha tkun libera li tixtri t-tali
trasport u servizzi fil-munita ta’ dak it-territorju jew f’muniti li
jistgħu jiġu skambjati b’mod ħieles skont
il-leġiżlazzjoni monetarja lokali.
8.        Kull trasportatur tal-ajru għandu jkollu d-dritt
li jsarraf f’muniti li jistgħu jiġu skambjati b’mod ħieles u li
jibgħat dħul lokali mit-territorju tal-Parti l-oħra lejn
it-territorju tiegħu stess jew lejn il-pajjiż jew il-pajjiżi li
jagħżel huwa stess, skont il-leġiżlazzjoni applikabbli.
It-tali tisrif u rimessi għandhom ikunu awtorizzati mingħajr
restrizzjoni jew dewmien jew tassazzjoni fir-rigward tagħhom bir-rata
uffiċjali tal-kambju tas-suq applikabbli għal transazzjonijiet u
rimessi attwali fid-data li fiha t-trasportatur tal-ajru jkun għamel l-applikazzjoni
inizjali għar-rimessa.
9.        It-trasportaturi tal-ajru ta’ kull Parti għandhom
jitħallew iħallsu għall-ispejjeż lokali, inkluż
ix-xiri ta’ fjuwil, fit-territorju tal-Parti l-oħra fil-munita nazzjonali.
Jekk ikunu jridu, it-trasportaturi tal-ajru ta’ kull Parti jistgħu
jħallsu dawn l-ispejjeż fit-territorju tal-Parti l-oħra f’muniti
li jistgħu jiġu skambjati b’mod ħieles skont
il-leġiżlazzjoni monetarja lokali.
Arranġamenti Kooperattivi
10.      Waqt l-operat jew il-forniment ta’ servizzi skont dan
il-Ftehim, kwalunkwe trasportatur tal-ajru ta’ Parti jista’ jidħol
f’arranġamenti ta’ kummerċjalizzazzjoni kooperattiva, bħalma
huma ftehimiet ta’ spazju magħluq jew arranġamenti ta’ qsim ta’
kodiċi, ma’:
(a) kwalunkwe trasportatur jew
trasportaturi tal-ajru tal-Partijiet; kif ukoll
(b) kwalunkwe trasportatur jew
trasportaturi tal-ajru ta’ pajjiż terz; kif ukoll
(c) kwalunkwe fornitur
tat-trasport bis-superfiċje (bil-baħar jew fuq l-art),
sakemm:
(i) it-trasportatur li jopera s-servizz ikollu l-awtorità x-xierqa u (ii)
it-trasportaturi involuti fil-kummerċjalizzazzjoni jkollhom l-awtorità
x-xierqa għar-rotta bażika fi ħdan id-dispożizzjonijiet
bilaterali rilevanti u (iii) l-arranġamenti jkunu jissodisfaw
ir-rekwiżiti tas-sikurezza u tal-kompetizzjoni li s-soltu jkunu japplikaw
għalihom. F’dak li għandu x’jaqsam mal-bejgħ ta’ trasport
tal-passiġġieri li jinvolvi l-kondiviżjoni tal-kodiċi,
ix-xerrej għandu jkun infurmat waqt il-bejgħ dwar liema fornitur
tat-trasport se jkun qed jopera kull parti tas-servizz, jew fi kwalunkwe
każ għandu jkun infurmat b’dan waqt ir-reġistrazzjoni, jew
x’ħin jitla’ abbord l-ajruplan f’każ li ma tkun meħtieġa
l-ebda reġistrazzjoni għal titjira ta’ konnessjoni.
Trasport intermodali
11.      Fir-rigward tat-trasport tal-passiġġieri,
il-fornituri tat-trasport bis-superfiċje ma għandhomx ikunu
suġġetti għal-liġijiet u r-regolamenti li jirregolaw
it-trasport bl-ajru biss minħabba li dan it-trasport bis-superfiċje
jkun qed isir minn trasportatur tal-ajru f’ismu stess. Il-fornituri tat-trasport
bis-superfiċje għandhom id-dritt jiddeċiedu jekk jidħlux
f’arranġamenti kooperattivi jew le. Meta jiddeċiedu dwar kwalunkwe
arranġament partikolari, il-fornituri tat-trasport bis-superfiċje
jistgħu jikkunsidraw, fost affarijiet oħra, l-interessi tal-konsumaturi
kif ukoll ir-restrizzjonijiet tekniċi, ekonomiċi, ta’ spazju u ta’
kapaċità.
12.      a)         Mingħajr preġudizzju
għar-rekwiżiti tal-liġijiet u r-regolamenti applikabbli u
minkejja kwalunkwe dipożizzjoni oħra ta’ dan il-Ftehim,
it-trasportaturi tal-ajru u l-fornituri indiretti tat-trasport tal-merkanzija
tal-Partijiet għandhom ikunu awtorizzati jużaw, mingħajr
restrizzjoni, fejn jidħol it-trasport internazzjonali bl-ajru bl-istess
polza tat-tagħbija bl-ajru, kwalunkwe trasport bis-superfiċje
tal-merkanzija lejn jew minn kwalunkwe punt fit-territorji tal-Ukraina u
tal-Unjoni Ewropea, jew f’pajjiżi terzi. Dan jinkludi t-trasport lejn u
mill-ajruporti kollha li jkollhom il-faċilitajiet ta’ dwana kif ukoll,
fejn jgħodd, id-dritt li jġorru l-merkanzija fid-dwana. It-tali merkanzija,
kemm jekk tkun qed tinġarr bis-superfiċje u kemm jekk tkun qed
tinġarr bl-ajru, għandu jkollha aċċess
għall-ipproċessar u għall-faċilitajiet doganali
tal-ajruporti. It-trasportaturi tal-ajru jistgħu jagħżlu li
jwettqu t-trasport bis-superfiċje tagħhom stess jew li jipprovduh
permezz ta’ arranġamenti ma’ trasportaturi oħra bis-superfiċje,
inkluż it-trasport bis-superfiċje li jitħaddem minn
trasportaturi oħra tal-ajru kif ukoll minn fornituri indiretti
tat-trasport tal-merkanzija bl-ajru. Dawn is-servizzi li fihom jintużaw
diversi mezzi tat-trasport għall-ġarr tal-merkanzija jistgħu
jiġu offruti bi prezz wieħed, li jinkludi t-trasport bl-ajru u
bis-superfiċje flimkien, sakemm it-trasportaturi tal-merkanzija ma jkunux
żgwidati dwar il-fatti marbutin mat-tali trasport.
b)        Għall-għanijiet
tas-subparagrafu (a) ta’ dan il-paragrafu, it-trasport bis-superfiċje
għandu jinkludi kemm it-trasport fuq l-art u kemm dak marittimu.
Kiri
13.      (a)       It-trasportaturi tal-ajru ta’ kull Parti
għandu jkollhom id-dritt jipprovdu s-servizzi miftehma billi jużaw
inġenji tal-ajru mikrija bl-ekwipaġġ jew mingħajru
mingħand kwalunkwe trasportatur tal-ajru, inkluż minn pajjiżi
terzi, sakemm il-parteċipanti kollha fit-tali arranġamenti jkunu
jissodisfaw il-kundizzjonijiet preskritti fil-liġijiet u fir-regolamenti
li l-Partijiet is-soltu japplikaw għat-tali arranġamenti.
(b)       L-ebda Parti ma għandha teħtieġ li
t-trasportaturi tal-ajru li jkunu qed jagħtu t-tagħmir tagħhom
b’kera jkollhom drittijiet tat-traffiku skont dan il-Ftehim.
(c)       Il-kiri bl-ekwipaġġ ("wet-leasing")
minn trasportatur tal-ajru tal-Ukraina ta’ inġenju tal-ajru ta’
trasportatur tal-ajru ta’ pajjiż terz jew minn trasportatur tal-ajru
tal-Unjoni Ewropea ta’ inġenju tal-ajru ta’ trasportatur tal-ajru ta’
pajjiż terz għajr dawk imsemmija fl-Anness V ta’ dan il-Ftehim,
biex jiġu sfruttati d-drittijiet stabbiliti f'dan il-Ftehim, għandu
jibqa’ wieħed eċċezzjonali jew li jissodisfa ħtiġijiet
temporanji. Dan għandu jiġi ppreżentat għall-approvazzjoni
minn qabel lill-awtorità tal-għoti tal-liċenzja tat-trasportatur
bl-ajru li jkun qed jikri l-inġenju tal-ajru bl-ekwipaġġ
b'kollox, kif ukoll lill-awtorità kompetenti tal-Parti l-oħra.
Konċessjoni Kummerċjali/Franchising/Markar korporattiv
14.      It-trasportaturi tal-ajru ta’ kull Parti għandhom
ikunu intitolati li jidħlu f’arranġamenti ta’ franchising jew ta’
markar korporattiv jew ta' konċessjoni kummerċjali ma’ kumpaniji,
inklużi trasportaturi tal-ajru, ta’ kull Parti jew pajjiżi terzi,
sakemm it-trasportaturi tal-ajru għandhom l-awtorità xierqa u jissodisfaw
il-kundizzjonijiet preskritti skont il-liġijiet u r-regolamenti normalment
applikati mill-Partijiet għal arranġamenti bħal dawn, b’mod
partikolari dawk li jeħtieġu li tiġi żvelata l-identità
tat-trasportatur tal-ajru li qed jopera s-servizz.
Waqfiet tul
il-lejl (Night-stops)
15.      It-trasportaturi tal-ajru ta’ kull Parti għandu
jkollhom id-dritt li jagħmlu night-stops fl-ajruporti tal-Parti
l-oħra li huma miftuħa għat-traffiku internazzjonali.
ARTIKOLU 23
TASSAZZJONI U
DAZJI DOGANALI
1.        Meta jasal fit-territorju ta’ waħda
mill-Partijiet, l-inġenju tal-ajru li jitħaddem mit-trasportaturi
tal-ajru tal-Parti l-oħra għat-trasport internazzjonali bl-ajru,
it-tagħmir regolari tiegħu, il-fjuwil, il-lubrikanti, il-provvisti tekniċi
konsumabbli, it-tagħmir ta’ fuq l-art, l-ispare parts (inklużi
magni), il-provvisti ta’ fuq l-inġenju tal-ajru (inklużi iżda
mhux limitati għal oġġetti bħal ikel, xorb u likuri, tabakk
u prodotti oħrajn li jkunu maħsuba biex jinbiegħu jew
jintużaw mill-passiġġieri fi kwantitajiet limitati waqt
it-titjira), u oġġetti oħra maħsuba jew użati biss
b’rabta mal-operat jew it-tiswija tal-inġenju tal-ajru li jkun
f’ħidma ta’ trasport internazzjonali bl-ajru, għandhom ikunu
eżentati, fuq bażi reċiproka, skont il-leġiżlazzjoni
rilevanti applikabbli, mir-restrizzjonijiet kollha tal-importazzjoni, mit-taxxi
fuq il-proprjetà u mill-imposti kapitali, mid-dazji doganali, mit-taxxi
tas-sisa, u minn tariffi u imposti simili li (a) huma imposti mill-awtoritajiet
nazzjonali jew lokali jew mill-Unjoni Ewropea, u li (b) mhumiex ibbażati
fuq l-ispiża tas-servizzi pprovduti, sakemm dak it-tagħmir u dawk
il-provvisti jibqgħu abbord l-inġenju tal-ajru.
2.        Dawn li ġejjin għandhom ikunu eżentati
wkoll, fuq bażi reċiproka, skont il-leġiżlazzjoni rilevanti
applikabbli, mit-taxxi, mis-sisa, mid-dazji, mit-tariffi u mill-imposti
msemmija fil-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu, ħlief għal imposti
ibbażati fuq l-ispiża tas-servizz provdut:
(a)   il-provvisti tal-inġenju tal-ajru
mdaħħla jew fornuti fit-territorju ta’ Parti u mtellgħin abbord
f’limiti raġonevoli, għall-użu fuq l-inġenju tal-ajru li
jkun se jitlaq ta’ trasportatur tal-ajru tal-Parti l-oħra involuta
fit-trasport internazzjonali bl-ajru, anke meta dawn il-provvisti jkunu se
jintużaw waqt parti mill-vjaġġ imwettaq fuq it-territorju
msemmi;
(b)   it-tagħmir ta’ fuq l-art u l-ispare parts
(inklużi magni) li jidħlu fit-territorju ta’ Parti għat-tiswija,
għall-manutenzjoni jew għaż-żamma ta’ inġenju tal-ajru
ta’ trasportatur tal-ajru tal-Parti l-oħra li jintuża għal
trasport internazzjonali bl-ajru;
(c)    il-fjuwil, il-lubrikanti u l-provvisti
tekniċi konsumabbli mdaħħla jew fornuti fit-territorju ta’ Parti
biex jintużaw f’inġenju tal-ajru ta’ trasportatur tal-ajru tal-Parti
l-oħra involuta fit-trasport internazzjonali bl-ajru, anke meta dawn
il-provvisti jkunu se jintużaw waqt parti mill-vjaġġ imwettaq
fuq it-territorju msemmi;
(d)   materjal stampat, kif previst
bil-leġiżlazzjoni tad-dwana ta’ kull Parti, li jiddaħħal
jew li jkun fornut fit-territorju ta’ Parti waħda u li jintuża abbord
l-inġenju tal-ajru li jkun sejjer, ta' trasportatur tal-ajru tal-Parti
l-oħra li jkun impenjat fi trasport internazzjonali bl-ajru, anke meta
dawn il-provvisti jkunu se jintużaw f’parti mill-vjaġġ li jkun
se jsir fit-territorju msemmi; kif ukoll
(e)    it-tagħmir tas-sikurezza u tas-sigurtà biex
jintuża fl-ajruporti jew fit-terminali tal-merkanzija.
3.        Minkejja kwalunkwe dispożizzjoni oħra kontra
dan, xejn f’dan il-Ftehim ma għandu jimpedixxi lil Parti milli timponi
taxxi, imposti, dazji, tariffi jew ħlasijiet fuq il-fjuwil fornut
fit-territorju tagħha fuq bażi mhux diskriminatorja
għall-użu fl-inġenju tal-ajru ta’ trasportatur tal-ajru li
jopera bejn żewġ punti fit-territorju tagħha.
4.        Jista’ jkun meħtieġ li t-tagħmir u
l-provvisti msemmija fil-paragrafi 1 u 2 ta’ dan l-Artikolu jibqgħu
taħt is-superviżjoni jew il-kontroll tal-awtoritajiet xierqa u ma
jkunux trasferiti mingħajr il-pagamenti tad-dazji doganali u t-taxxi
rilevanti.
5.        L-eżenzjonijiet previsti f’dan l-Artikolu
għandhom ikunu disponibbli wkoll meta t-trasportaturi tal-ajru ta’ Parti
waħda jkunu daħlu f'kuntratt ma’ trasportatur tal-ajru ieħor, li
jkun igawdi bl-istess mod minn tali eżenzjonijiet mill-Parti l-oħra,
għas-self jew it-trasferiment fit-territorju tal-Parti l-oħra
tal-oġġetti speċifikati fil-paragrafi 1 u 2 ta’ dan
l-Artikolu.
6.        Xejn f’dan il-Ftehim ma għandu jimpedixxi
kwalunkwe Parti milli timponi taxxi, imposti, dazji, miżati jew
ħlasijiet fuq oġġetti mibjugħa abbord
lill-passiġġieri għajr il-konsum abbord matul parti minn servizz
bl-ajru bejn żewġ punti fit-territorju tagħha li fiha l-imbark
jew l-iżbark ikunu ġew awtorizzati.
7.        Il-bagalji u l-merkanzija fi tranżitu dirett minn
parti għall-oħra tat-territorju ta’ Parti għandhom jiġu
eżentati mit-taxxi, dazji doganali, imposti u tariffi simili oħra li
ma jkunux ibbażati fuq l-ispiża tas-servizz fornut.
8.        It-tagħmir regolari li jinġarr abbord, kif
ukoll il-materjal u l-provvisti normalment miżmuma abbord inġenju
tal-ajru użat minn trasportatur tal-ajru ta’ Parti, jista’ jinħatt
fit-territorju tal-Parti l-oħra biss bl-approvazzjoni tal-awtoritajiet
doganali ta’ dak it-territorju. F’każ bħal dan, jista’ jkun
meħtieġ li jitqiegħdu taħt is-sorveljanza tal-awtoritajiet
imsemmija sa meta jiġu esportati mill-ġdid jew imneħħija
b’mod ieħor skont ir-regolamenti doganali.
9.        L-istipulazzjonijiet ta’ dan il-Ftehim ma
għandhomx jaffettwaw il-qasam tal-VAT, bl-eċċezzjoni tat-taxxa
fuq il-fatturat fuq l-importazzjonijiet. Id-dispożizzjonijiet ta’ dan
il-Ftehim ma għandhomx jaffettwaw id-dispożizzjonijiet ta’ ebda
konvenzjoni li fiż-żmien rilevanti tkun fis-seħħ bejn xi
Stat Membru u l-Ukraina biex tkun evitata t-tassazzjoni doppja fuq id-dħul
u fuq il-kapital.
ARTIKOLU 24
IMPOSTI FUQ
L-UTENTI GĦALL-AJRUPORTI U GĦALL-FAĊILITAJIET U S-SERVIZZI TAL-AVJAZZJONI
1.        Kull Parti għandha tiżgura li l-imposti fuq
l-utenti li jistgħu jkunu imposti mill-awtoritajiet jew korpi kompetenti
tagħha fuq it-trasportaturi tal-ajru tal-Parti l-oħra
għall-użu tal-kontroll tan-navigazzjoni bl-ajru u tat-traffiku tal-ajru,
tal-ajruport, tas-sigurtà tal-avjazzjoni u tal-faċilitajiet u s-servizzi
relatati għandhom ikunu ġusti, raġonevoli, mhux diskriminatorji
b’mod inġust, u mqassma ġustament fost il-kategoriji tal-utenti.
Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 9 (Ġestjoni tat-traffiku
tal-ajru), dawn l-imposti jistgħu jirriflettu, imma m’għandhomx
jaqbżu, l-ispiża sħiħa magħmula mill-awtoritajiet jew
mill-korpi kompetenti li jagħmlu l-imposta biex jipprovdu
l-faċilitajiet u s-servizzi x-xierqa tal-ajruport u tas-sigurtà tal-avjazzjoni
f’dak l-ajruport jew fis-sistema ta’ dak l-ajruport. Dawn l-imposti
jistgħu jinkludu qligħ raġonevoli fuq l-assi, wara
d-deprezzament. Il-faċilitajiet u s-servizzi li fuqhom ikun hemm imposta
fuq l-utenti għandhom ikunu pprovduti fuq bażi effiċjenti u
ekonomika. F’kull każ, dawn l-imposti għandhom jiġu applikati
għat-trasportaturi tal-ajru tal-Parti l-oħra skont termini li ma
jkunux inqas favorevoli mit-termini l-aktar favorevoli disponibbli għal
kwalunkwe trasportatur tal-ajru ieħor fiż-żmien meta dawn
l-imposti jiġu stabbiliti. Il-ħlasijiet mill-utent għandhom
jiġu stabbiliti mill-awtoritajiet jew korpi kompetenti li jitolbu
l-ħlasijiet tal-partijiet f’munita nazzjonali jew barranija.
2.        Kull Parti għandha tinkoraġġixxi jew
teħtieġ konsultazzjonijiet skont il-lieġiżlazzjoni
applikabbli eżistenti, bejn l-awtoritajiet jew korpi kompetenti li jitolbu
l-ħlas fit-territorju tagħha u t-trasportaturi tal-ajru u/jew
il-korpi rappreżentanti tagħhom li jużaw is-servizzi u
l-faċilitajiet, u għandha tiżgura li l-awtoritajiet jew korpi
kompetenti li jitolbu l-ħlas u li t-trasportatur tal-ajru jew il-korpi
rappreżentanti tagħhom jiskambjaw tali tagħrif li jista’ jkun
meħtieġ biex tkun tista’ ssir analiżi preċiża dwar
kemm ikunu raġonevoli l-imposti skont il-prinċipji tal-paragrafu 1
ta’ dan l-Artikolu. Kull Parti għandha tiżgura li l-awtoritajiet jew
korpi kompetenti li jagħmlu imposta jagħtu lill-utenti avviż
raġonevoli rigward kwalunkwe proposta ta’ bidliet fl-imposti fuq l-utenti
sabiex dawk l-awtoritajiet ikunu jistgħu jqisu l-fehmiet espressi
mill-utenti qabel isiru l-bidliet.
ARTIKOLU 25
PPREZZAR
1.        Il-Partijiet għandhom jippermettu li l-prezzijiet
ikunu stabbiliti liberament mit-trasportaturi tal-ajru abbażi ta’
kompetizzjoni ħielsa u ġusta.
2.        Il-Partijiet ma għandhomx jirrekjedu li
l-prezzijiet ikunu rreġistrati jew notifikati.
3.        Jekk l-awtoritajiet kompetenti ta’ kwalunkwe Parti
jemmnu li kwalunkwe prezz huwa inkonsistenti mal-konsiderazzjonijiet stipulati
f’dan l-Artikolu, huma għandhom jibagħtu avviż xieraq
lill-awtoritajiet kompetenti tal-Parti l-oħra kkonċernati u tista’
titlob konsultazzjonijiet ma’ dawn l-awtoritajiet. Jistgħu jsiru
konsultazzjonijiet bejn l-awtoritajiet kompetenti fuq kwistjonijiet bħal,
imma mhux limitati għal, prezzijiet li jistgħu jkunu inġusti,
mhux raġonevoli, diskriminatorji jew sussidjati. Dawn
il-konsultazzjonijiet għandhom isiru mhux iktar tard minn tletin (30) jum
wara d-data tal-wasla tat-talba.
ARTIKOLU 26
KUNTEST
KOMPETITTIV
1.        Fi ħdan l-kamp ta applikazzjoni ta’ dan il-Ftehim,
id-dispożizzjonijiet tat-Titolu VI (“Kompetizzjoni, protezzjoni
tal-proprjetà intellettwali industrijali u kummerċjali u kooperazzjoni
leġiżlattiva”) tal-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni jew kull
Ftehim segwenti bejn l-Unjoni Ewropea, l-Istati Membri tagħha u l-Ukraina
għandhom japplikaw ħlief meta regoli aktar speċifiċi dwar
il-kompetizzjoni u l-għajnuna mill-Istat għas-settur tal-avjazzjoni
huma inklużi f’dan il-Ftehim.
2         Il-partijiet jagħrfu li huwa għan
konġunt tagħhom li jkun hemm ambjent ġust u kompetittiv
għat-tħaddim tas-servizzi bl-ajru. Il-Partijiet jirrikonoxxu li
prattiki kompetittivi ġusti mit-trasportaturi tal-ajru għandhom aktar
probabbiltà li jseħħu meta dawn it-trasportaturi tal-ajru jaħdmu
fuq bażi kummerċjali b’mod sħiħ u ma jkunux issussidjati.
3.        Għajnuna tal-istat li tfixkel jew thedded li
tfixkel il-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċerti kumpaniji jew
impriżi jew ċerti prodotti jew servizzi tal-avjazzjoni hija
inkompatibbli mal-funzjonament korrett ta’ dan il-Ftehim, peress li tista’
taffettwa l-kummerċ bejn il-Partijiet fis-settur tal-avjazzjoni.
4.        Rigward għajnuna mill-Istat, kull prattika kontra
dan l-Artikolu għandha tiġi vvalutata abbażi ta’ kriterji li
jkunu ġejjin mill-applikazzjoni tar-regoli tal-kompetizzjoni applikabbli
fl-Unjoni Ewropea u b’mod partikolari dawk speċifikati fl-Anness VII ma’
dan il-Ftehim.
5.        Jekk Parti waħda ssib li jeżistu
kundizzjonijiet fit-territorju tal-Parti l-oħra, b’mod partikolari
minħabba sussidju, li jistgħu jaffettwaw b’mod negattiv
l-opportunitjiet ġusti u ugwali tat-trasportaturi tal-ajru tagħha
biex jikkompetu, tista’ tissottometti osservazzjonijiet lill-Parti l-oħra.
Barra minn hekk, hija tista’ titlob laqgħa tal-Kumitat Konġunt, kif
previst fl-Artikolu 29 (Kumitat Konġunt) ta’ dan il-Ftehim. Mal-wasla
ta’ talba bħal din, il-konsultazzjonijiet għandhom jibdew fi
żmien tletin (30) jum. Jekk ma jintlaħaqx qbil sodisfaċenti fi
żmien tletin (30) jum mill-bidu tal-konsultazzjonijiet, dan għandu
jikkostitwixxi l-bażi għall-Parti li talbet il-konsultazzjonijiet biex
tieħu azzjoni ta’ rifjut, revoka, sospensjoni jew limitazzjoni
tal-awtorizzazzjonijiet tat-trasportatur(i) bl-ajru kkonċernat(i),
b’konsistenza mal-Artikolu 19 (Rifjut, Revoka, Sospensjoni jew Limitazzjoni
tal-Awtorizzazzjoni) ta’ dan il-Ftehim.
6.        L-azzjonijiet imsemmija fil-paragrafu 5 ta’ dan
l-Artikolu, għandhom ikunu adattati, proporzjonati u ristretti fir-rigward
tal-kamp ta' applikazzjoni u t-tul ta’ żmien għal dak li huwa
strettament meħtieġ. Għandhom ikunu esklussivament diretti lejn
it-trasportatur tal-ajru jew it-trasportaturi tal-ajru li qed jibbenefikaw minn
sussidju jew il-kundizzjonijiet imsemmija f’dan l-Artikolu, u għandhom
ikunu mingħajr preġudizzju għad-dritt ta' Parti jew oħra li
tieħu azzjoni skont l-Artikolu 31 (Miżuri ta’ Salvagwardja) ta’
dan il-Ftehim.
7.        Kull Parti, meta tkun innotifikata mill-Parti
oħra, tista’ tavviċina lill-entitajiet governattivi responsabbli
fit-territorju tal-Parti l-oħra, inklużi entitajiet fil-livell
statali, provinċjali jew lokali, biex tiddiskuti kwistjonijiet relatati
ma’ dan l-Artikolu.
8.        L-ebda dispożizzjoni f’dan il-Ftehim ma tillimita
jew tipperikola s-setgħa tal-awtoritajiet tal-kompetizzjoni tal-Partijiet
fis-sens li l-kwistjonijiet kollha relatati mal-infurzar tal-liġi dwar
il-kompetizzjoni jaqgħu taħt il-kompetenza esklussiva tagħhom.
Kwalunkwe azzjoni meħuda skont dan l-Artikolu għandha tkun
mingħajr preġudizzju għal azzjonijiet meħuda minn dawn
l-awtoritajiet, li għandhom ikunu kompletament indipendenti minn
azzjonijiet meħuda skont dan l-Artikolu.
9.        Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Artikolu
għandhom japplikaw mingħajr preġudizzju  għal-liġijiet
u r-regolamenti tal-Partijiet fir-rigward tal-obbligi tas-servizzi
pubbliċi fit-territorji tal-Partijiet.
10.      Il-Partijiet għandhom jiskambjaw din l-informazzjoni,
waqt li jikkunsidraw il-limitazzjonijiet imposti mir-rekwiżiti
tas-segretezza professjonali u kummerċjali.
ARTIKOLU 27
STATISTIKA
1.        Kull Parti għandha tipprovdi lill-Parti
l-oħra statistika li tkun meħtieġa mil-liġijiet u
r-regolamenti nazzjonali, u, meta jintalab, tagħrif statistiku ieħor
disponibbli kif ikun meħtieġ b’mod raġonevoli għall-fini
ta’ analiżi tal-operat tas-servizzi tal-ajru.
2.        Il-Partijiet għandhom jikkooperaw fil-qafas
tal-Kumitat Konġunt taħt l-Artikolu 29 (Kumitat Konġunt) biex
jiffaċilitaw l-iskambju bejniethom tal-informazzjoni statistika
għall-fini tal-monitoraġġ tal-iżvilupp tas-servizzi
tal-ajru skont dan il-Ftehim.
TITOLU IV
DISPOŻIZZJONIJIET
ISTITUZZJONALI
ARTIKOLU 28
INTERPRETAZZJONI
U INFURZAR
1.        Il-Partijiet għandhom jieħdu l-miżuri
xierqa kollha, kemm jekk ikunu ġenerali kif ukoll speċifiċi,
sabiex jiżguraw li jintlaħqu l-obbligi li joriġinaw minn dan
il-Ftehim u għandhom jevitaw kwalunkwe miżura li tipperikola b’xi mod
il-kisba tal-għanijiet ta’ dan il-Ftehim.
2.        Kull Parti għandha tkun responsabbli,
fit-territorju tagħha stess, biex tinforza b’mod xieraq dan il-Ftehim.
L-Ukraina għandha tkun responsabbli ukoll għall-implimentazzjoni
tal-leġiżlazzjoni tagħha adottata bil-għan li tinkorpora
fis-sistema legali tagħha r-rekwiżiti u l-istandards ta’ atti
tal-Unjoni Ewropea li jirrelataw għall-avjazzjoni ċivili, imsemmija
fl-Anness I ta’ dan il-Ftehim.
3.        Kull Parti għandha tagħti lill-Parti
l-oħra t-tagħrif u l-għajnuna kollha meħtieġa
fil-każ ta’ investigazzjonijiet dwar ksur possibbli ta’
dispożizzjonijiet ta’ dan il-Ftehim, li dik il-Parti l-oħra tkun qed
twettaq taħt il-kompetenzi rispettivi tagħha, kif previst f’dan
il-Ftehim.
4.        Kull meta l-Partijiet jaġixxu skont
is-setgħat mogħtija lilhom b’dan il-Ftehim fuq kwistjonijiet li jkunu
ta’ interess sostanzjali għall-Parti l-oħra u li jkunu
jikkonċernaw lill-awtoritajiet jew lill-kumpanniji jew
lill-intrapriżi tal-Parti l-oħra, l-awtoritajiet kompetenti tal-Parti
l-oħra għandhom ikunu informati b’mod sħiħ u mogħtija
l-opportunità biex jikkummentaw qabel ma tittieħed deċiżjoni
finali.
5.        Safejn id-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Ftehim u
d-dispożizzjonijiet tal-atti speċifikati fl-Anness I għal
dan il-Ftehim huma identiċi fis-sustanza għar-regoli korrispondenti
tat-Trattati tal-UE u għall-atti adottati skont it-Trattati tal-UE, dawk
id-dispożizzjonijiet għandhom, fl-implimentazzjoni u l-applikazzjoni
tagħhom, jiġu interpretati f'konformità mas-sentenzi u
d-deċiżjonijiet rilevanti tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea,
minn hawn 'l quddiem imsejħa "il-Qorti tal-Ġustizzja" u
tal-Kummissjoni Ewropea rispettivament.
ARTIKOLU 29
KUMITAT
KONĠUNT
1.        Hawnhekk qed jiġi stabbilit Kumitat Konġunt
li huwa magħmul mir-rappreżentanti tal-Partijiet (minn hawn ’il
quddiem imsejjaħ il-Kumitat Konġunt) u se jkun responsabbli
mill-amministrazzjoni ta’ dan il-Ftehim u għandu jiżgura
l-implimentazzjoni xierqa tiegħu. Għal dan il-għan, għandu
jagħmel rakkomandazzjonijiet u jieħu deċiżjonijiet fejn dan
ikun previst b’mod espliċitu minn dan il-Ftehim.
2.        Id-deċiżjonijiet tal-Kumitat Konġunt
għandhom jiġu adottati b’kunsens u jkunu jorbtu lill-Partijiet.
Il-Partijiet għandhom iqegħduhom fis-seħħ skont
il-proċeduri interni tagħhom. Il-Partijiet għandhom jinfurmaw
lil xulxin dwar il-finalizzazzjoni ta’ tali proċeduri u d-data
tad-dħul fis-seħħ tad-deċiżjonijiet. Kull meta
deċiżjoni meħuda mill-Kumitat Konġunt tkun tinkudi
rekwiżit biex tittieħed azzjoni minn Parti, din il-Parti għandha
tieħu l-miżuri meħtieġa u tinforma lill-Kumitat
Konġunt dwar dan.
3.        Il-Kumitat Konġunt għandu jadotta,
b’deċiżjoni, ir-regoli tal-proċedura tiegħu.
4.        Il-Kumitat Konġunt għandu jiltaqa’ kif u
meta jħoss il-ħtieġa meta jintalab minn Parti.
5.        Parti tista’ wkoll tagħmel talba li ssir
laqgħa tal-Kumitat Konġunt biex tinstab soluzzjoni għal
kwalunkwe kwistjoni li tkun tikkonċerna l-interpretazzjoni jew
l-applikazzjoni ta’ dan il-Ftehim. Laqgħa bħal din għandha
isseħħ fl-eqreb data possibbli, iżda mhux iktar tard minn
xahrejn mid-data tal-wasla tat-talba, sakemm ma jkunx maqbul mod ieħor
bejn il-Partijiet.
6.        Għall-finijiet tal-implimentazzjoni xierqa ta’
dan il-Ftehim, il-Partijiet għandhom jiskambjaw it-tagħrif u, fuq
talba li ssir minn kwalunkwe waħda mill-Partijiet, iwettqu
l-konsultazzjonijiet fi ħdan il-Kumitat Konġunt.
7.        Jekk, skont waħda mill-Partijiet,
id-deċiżjoni tal-Kumitat Konġunt ma tkunx implimentata kif
xieraq mill-Parti l-oħra, l-ewwel Parti tista’ titlob li l-kwistjoni
tiġi diskussa mill-Kumitat Konġunt. Jekk il-Kumitat Konġunt ma
jkunx jista’ jsolvi l-kwistjoni fi żmien xahrejn minn mindu tkun saret
it-talba, il-Parti li tkun għamlet it-talba tista’, skont
l-Artikolu 31 (Miżuri ta’ Salvagwardja), tieħu l-miżuri ta’
salvagwardja li jkunu xierqa.
8.        Mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 2
ta’ dan l-Artikolu, jekk il-Kumitat Konġunt ma jiħux
deċiżjoni dwar kwistjoni li tkun ġiet riferuta lilu fi
żmien sitt xhur mid-data tat-talba, il-Partijiet jistgħu jieħdu
l-miżuri temporanji ta’ salvagwardja li jkunu xierqa skont
l-Artikolu 31 (Miżuri ta’ Salvagwardja) ta' dan il-Ftehim.
9.        B’konformità mal-Artikolu 20 (Investiment
fit-Trasportaturi tal-Ajru) ta’ dan il-Ftehim, il-Kumitat Konġunt
għandu janalizza kwistjonijiet relatati ma’ investimenti bilaterali ta'
sjieda maġġoritarja, jew ma’ bidliet fil-kontroll effettiv
tat-trasportaturi tal-ajru tal-Partijiet.
10.      Il-Kumitat Konġunt għandu jiżviluppa
wkoll il-kooperazzjoni bejn il-Partijiet billi:
(a)   iwettaq analiżi tal-kundizzjonijiet
tas-suq li jaffettwaw is-servizzi tal-ajru skont dan il-Ftehim;
(b)   jindirizza u jsib l-aktar soluzzjoni effettiva
għall-kwistjonijiet ta’ “twettiq ta’ negozju” li jistgħu, fost
oħrajn, ifixklu l-aċċess għas-suq kif ukoll l-operat bla
xkiel tas-servizzi miftehma koperti minn dan il-ftehim bħala mezz biex
ikunu żgurati kundizzjonijiet ugwali u l-konverġenza regolatorja u
biex jitnaqqas kemm jista’ jkun il-piż regolatorju minn fuq l-operaturi
kummerċjali;
(c)    irawwem skambji fil-livell ta’ esperti dwar
inizjattivi u żviluppi leġiżlattivi jew regolatorji ġodda,
kif ukoll l-adozzjoni ta’ strumenti ġodda internazzjonali tal-liġi
tal-avjazzjoni pubblika u privata, b’mod partikolari fl-oqsma tas-sigurtà,
tas-sikurezza, tal-ambjent, tal-infrastruttura tal-avjazzjoni (inklużi
slots), tal-ajruporti, tal-kooperazzjoni industrijali, tal-ġestjoni tat-traffiku
tal-ajru, tal-ambjent kompetittiv u tal-protezzjoni tal-konsumatur;
(d)   jeżamina regolarment l-effetti
soċjali ta’ dan il-Ftehim skont il-mod kif dan ikun qed jiġi
implimentat, l-aktar fil-qasam tal-impjiegi, u billi jiżviluppa
reazzjonijiet xierqa għal problemi li jinsab li huma leġittimi;
(e)    iqis l-oqsma potenzjali għal żvilupp
ulterjuri ta’ dan il-Ftehim, inkluża r-rakkomandazzjoni ta’ emendi
għal dan il-Ftehim;
(f)    jaqbel, abbażi ta’ kunsens, fuq proposti,
approċċi jew dokumenti ta’ natura proċedurali li huma marbutin
b’mod dirett mal-funzjonament ta’ dan il-Ftehim;
(g)   jikkonsidra u jiżviluppa għajnuna
teknika fl-oqsma koperti minn dan il-Ftehim; kif ukoll
(h)   irawwem il-kooperazzjoni fil-fora
internazzjonali rilevanti u jistinka biex jistabbilixxi pożizzjonijiet
koordinati.
ARTIKOLU 30
SOLUZZJONI TA’
TILWIM U ARBITRAĠĠ
1.        Jekk tinqala’ disputa bejn il-Partijiet relatata
mal-interpretazzjoni jew l-applikazzjoni ta’ dan il-Ftehim, huma għandhom
fl-ewwel lok jippruvaw jilħqu ftehim permezz ta’ konsultazzjonijiet
formali fi ħdan il-Kumitat Konġunt f’konformità mal-paragrafu 5
tal-Artikolu 29 (Kumitat Konġunt) ta’ dan il-Ftehim. F’każijiet meta
l-Kumitat Konġunt jieħu deċiżjonijiet skont din
il-proċedura dwar l-interpretazzjoni jew l-applikazzjoni
tar-rekwiżiti u l-istandards imsemmija fl-Anness I ma’ dan il-Ftehim, dawn
għandhom jirrispettaw id-deċiżjonijiet tal-Qorti
tal-Ġustizzja relatati mal-interpretazzjoni tar-rekwiżiti u standards
pertinenti, kif ukoll id-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni Ewropea, li
jittieħdu skont it-termini ta’ rekwiżiti u standards korrispondenti.
2.        Kull Parti tista’ tirriferi kwalunkwe disputa relatata
mal-applikazzjoni jew l-interpretazzjoni ta’ dan il-Ftehim li ma kienx
possibbli li tissolva skont il-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu, quddiem bord ta’
arbitraġġ ta’ tliet arbitri skont il-proċedura stipulata hawn
taħt:
(a)   kull Parti għandha taħtar arbitru fi
żmien (60) sittin jum mid-data li fiha l-bord tal-arbitraġġ ikun
irċieva n-notifika għal talba tal-arbitraġġ indirizzata
mill-Parti l-oħra permezz ta’ mezzi diplomatiċi; it-tielet arbitru
għandu jinħatar miż-żewġ arbitri l-oħra fi
żmien (60) sittin jum ieħor. Jekk waħda mill-Partijiet ma tkunx
ħatret arbitru fiż-żmien miftiehem, jew jekk it-tielet arbitru
ma jinħatarx fiż-żmien miftiehem, kull Parti tista’ titlob
lill-President tal-Kunsill tal-ICAO biex jaħtar arbitru jew arbitri, skont
liema minn dawn tkun applikabbli. Jekk il-President ikun tal-istess
nazzjonalità bħal waħda mill-Partijiet, il-Viċi President
l-iktar superjuri li ma jkunx skwalifikat għal dik ir-raġuni
għandu jagħmel il-ħatra.
(b)   it-tielet arbitru li jinħatar taħt
it-termini tal-paragrafu a) ta’ hawn fuq għandu jkun ċittadin
ta’ Stat terz u għandu jaġixxi bħala l-President tal-bord
tal-arbitraġġ;
(c)    il-bord tal-arbitraġġ għandu
jaqbel dwar ir-regoli ta’ proċedura tiegħu; kif ukoll
(d)   soġġett għad-deċiżjoni finali
tal-bord tal-arbitraġġ, l-ispejjeż inizjali
tal-arbitraġġ għandhom jinqasmu b’mod ugwali bejn il-Partijiet.
3.        Fuq talba ta’ Parti, il-bord tal-arbitraġġ
jista’ jordna lill-Parti l-oħra timplimenta miżuri temporanji ta’
rimedju sad-deċiżjoni finali tal-bord.
4.        Kwalunkwe deċiżjoni provviżorja jew
finali tal-bord tal-arbitraġġ għandha torbot lill-Partijiet.
It-tribunal tal-arbitraġġ għandu jfittex li jadotta kwalunkwe
deċiżjoni provviżorja jew finali b’kunsens. Meta ma jkunx
possibbli li jintlaħaq kunsens, it-tribunal tal-arbitraġġ
għandu jadotta d-deċiżjonijiet tiegħu
b’maġġoranza tal-voti.
5.        Jekk waħda mill-Partijiet ma taġixxix skont
id-deċiżjoni tal-bord tal-arbitraġġ li tkun ittieħdet
skont it-termini ta’ dan l-Artikolu fi żmien (30) tletin ġurnata
mid-data tal-wasla tan-notifika tad-deċiżjoni msemmija hawn fuq,
il-Parti l-oħra tista’, sakemm idum għaddej dan in-nuqqas, tillimita,
tissospendi jew tirrevoka d-drittijiet jew il-privileġġi li din tkun
tat taħt it-termini ta’ dan il-Ftehim lill-Parti li tkun qed tonqos.
ARTIKOLU 31
MIŻURI TA’
SALVAGWARDJA
1.        Mingħajr preġudizzju għall-Artikoli 7
(Sikurezza tal-Avjazzjoni) u 8 (Sigurtà tal-Avjazzjoni) u l-valutazzjonijiet
ta’ sikurezza u sigurtà msemmija fl-Anness III għal dan il-Ftehim, Parti
tista’ tieħu l-miżuri ta’ salvagwardja xierqa jekk tikkunsidra li
l-Parti l-oħra tkun naqset milli twettaq obbligu skont dan il-Ftehim. Il-miżuri
ta’ salvagwardja għandhom ikunu limitati fir-rigward tal-kamp ta'
applikazzjoni u tat-tul taż-żmien tagħhom, għal dak li huwa
strettament meħtieġ sabiex titranġa s-sitwazzjoni jew sabiex
jinżamm il-bilanċ ta’ dan il-Ftehim. Għandha tingħata
prijorità għal dawk il-miżuri li jfixklu l-inqas it-tħaddim ta’
dan il-Ftehim.
2.        Kwalunkwe Parti li tkun qed tikkonsidra li tieħu
miżuri ta’ salvagwardja għandha tavża mingħajr dewmien
lill-Parti l-oħra permezz tal-Kumitat Konġunt u għandha tforni
t-tagħrif rilevanti kollu.
3.        Il-Partijiet għandhom jikkonsultaw minnufih
lill-Kumitat Konġunt bil-għan li tinstab soluzzjoni
aċċettabbli għal kulħadd.
4.        Mingħajr preġudizzju
għall-Artikoli 7 (Sikurezza tal-Avjazzjoni) u 8 (Sigurtà
tal-Avjazzjoni) ta' dan il-Ftehim, il-Parti kkonċernata ma tistax
tieħu miżuri ta’ salvagwardja qabel ma jkun għadda xahar
mid-data tan-notifika taħt il-paragrafu 2 ta’ dan l-Artikolu, sakemm
il-proċedura ta’ konsultazzjoni taħt il-paragrafu 3 ta’ dan
l-Artikolu ma tkunx intemmet qabel ma jiskadi l-limitu ta’ żmien dikjarat.
5.        Il-Parti konċernata għandha, mingħajr
dewmien, tavża lill-Kumitat Konġunt dwar il-miżuri meħuda u
għandha tforni l-informazzjoni rilevanti kollha.
6.        Kwalunkwe azzjoni li tkun ittieħdet taħt
it-termini ta’ dan l-Artikolu għandha tiġi sospiża hekk kif
il-Parti li jkollha t-tort tissodisfa id-dispożizzjonijiet ta’ dan
il-Ftehim.
ARTIKOLU 32
ŻVELAR TA’
INFORMAZZJONI
Ir-rappreżentanti, id-delegati u
l-esperti tal-Partijiet, kif ukoll uffiċjali oħra li jaġixxu
skont dan il-Ftehim, għandhom ikunu meħtieġa, anke wara li jkunu
waqfu mid-dmirijiet tagħhom, li ma jiżvelawx lil partijiet terzi
informazzjoni koperta mill-obbligu tal-kunfidenzjalità professjonali, b’mod
partikolari informazzjoni dwar sigurtà rilevanti u informazzjoni dwar kumpaniji
jew impriżi, ir-relazzjonijiet ta’ negozju jew il-komponenti
tal-ispejjeż tagħhom.
ARTIKOLU 33
ARRANĠAMENTI TRANŻIZZJONALI
1.        L-Anness III għal dan il-Ftehim jistabbilixxi
l-arranġamenti tranżizzjonali u l-perjodi korrispondenti li japplikaw
bejn il-Partijiet.
2.      It-tranżizzjoni tal-Ukraina għall-implimentazzjoni effettiva
tar-rekwiżiti u l-istandards tal-atti tal-Unjoni Ewropea msemmija
fl-Anness I ma' dan il-Ftehim u l-eżekuzzjoni tal-kundizzjonijiet
taħt l-Anness III għandha tkun suġġetta għal
valutazzjonijiet, li jitwettqu mill-Kummissjoni Ewropea b'kooperazzjoni
mal-Ukraina u fir-rigward tal-ispezzjonijiet tal-istandardizzazzjoni
tas-sikurezza tal-avjazzjoni għandhom jitwettqu mill-EASA skont
ir-rekwiżiti u l-istandards speċifikati fil-Parti C tal-Anness I ma'
dan il-Ftehim;
Meta
l-Ukraina tkun sodisfatta li r-rekwiżiti u l-istandards leġislattivi
rilevanti ikunu ġew inkorporati fil-leġiżlazzjoni Ukraina u
implimentati, hija għandha tinforma lill-Kummissjoni Ewropea li
għandha ssir valutazzjoni.
3.      Jekk il-Kummissjoni Ewropea tiddetermina li l-Ukraina
tissodisfa r-rekwiżiti u l-istandards rilevanti, hija għandha tressaq
il-kwistjoni quddiem il-Kumitat Konġunt stabbilit skont l-Artikolu 29
(Kumitat Konġunt) ta’ dan il-Ftehim sabiex tkun tista’ tieħu
deċiżjoni jekk l-Ukraina tikkwalifikax biex tgħaddi
għall-perjodu tranżizzjonali li jmiss jew tikkonformax ma’ dawn
ir-rekwiżiti kollha.
4.      Jekk il-Kummissjoni Ewropea tiddetermina li l-Ukraina
ma tissodisfax ir-rekwiżiti u l-istandards rilevanti, hija għandha
tirraporta dan lill-Kumitat Konġunt. Il-Kummissjoni Ewropea għandha,
minn hawn 'l quddiem, tirrakkomanda lill-Ukraina titjib speċifiku u
tiddetermina, f’konsultazzjoni mal-Ukraina, il-perjodu ta’ implimentazzjoni li
matulu jistgħu raġonevolment jiġu indirizzati n-nuqqasijiet
rilevanti. Qabel tmiem il-perjodu ta’ implimentazzjoni, għandha ssir
it-tieni valutazzjoni, u jekk ikun neċessarju jsiru aktar
valutazzjonijiet, dwar jekk il-miżuri rakkomandati jkunux ġew
implimentati b’mod effettiv u sodisfaċenti.
5.      Jekk il-Kummissjoni Ewropea tiddetermina li n-nuqqasijiet rilevanti
jkunu ġew indirizzati, hija għandha tissottometti l-kwistjoni
lill-Kumitat Konġunt sabiex jiddeċiedi skont dan u kif stipulat
fil-paragrafu 3 ta’ dan l-Artikolu.
ARTIKOLU 34
RELAZZJONI MA’
FTEHIMIET OĦRA U/JEW ARRANĠAMENTI
1.        Id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim għandhom
jipprevalu fuq id-dispożizzjonijiet rilevanti tal-ftehimiet bilaterali
tas-servizzi bl-ajru u/jew bejn il-Partijiet.
2.        Minkejja l-paragrafu 1 ta’ dan l-Artikolu,
id-dispożizzjonijiet li jirrigwardaw is-sjieda, id-drittijiet
tat-traffiku, il-kapaċità, il-frekwenzi, it-tip jew il-bidla
tal-inġenji tal-ajru, it-taqsim tal-kodiċi u l-ipprezzar ta’ ftehim
jew arranġament bilaterali bejn l-Ukraina u l-Unjoni Ewropea jew Stat
Membru tal-UE, għandhom japplikaw bejn il-Partijiet tiegħu jekk tali
ftehim u/jew arranġament bilaterali ikun aktar favorevoli, f’termini ta’
libertà għat-trasportaturi tal-ajru kkonċernati, jew inkella aktar
favorevoli f'sens ieħor u sakemm ma jkun hemm l-ebda diskriminazzjoni bejn
l-Istati Membri tal-UE u ċ-ċittadini tagħhom. L-istess japplika
għal dispożizzjonijiet li mhumiex koperti b’dan il-Ftehim.
3.        Jekk il-Partijiet isiru partijiet għal xi ftehim
multilaterali, jew japprovaw deċiżjoni adottata mill-ICAO jew minn xi
organizzazzjoni internazzjonali oħra, li tindirizza kwistjonijiet koperti
minn dan il-Ftehim, huma għandhom jikkonsultaw fil-Kumitat Konġunt
sabiex ikun determinat jekk dan il-Ftehim għandux jiġi rrivedut
sabiex jitqiesu tali żviluppi.
ARTIKOLU 35
Dispożizzjonijiet
Finanzjarji
Mingħajr
preġudizzju għall-Artikolu 5(1)(b) (Prinċipji Ġenerali
ta’ Kooperazzjoni Regolatorja) ta’ dan il-Ftehim, il-Partijiet għandhom
jallokaw ir-riżorsi finanzjarji meħtieġa, inklużi dawk
relatati mal-Kumitat Konġunt, għall-implimentazzjoni ta’ dan
il-Ftehim fit-territorji rispettivi tagħhom.
TITOLU V
DĦUL
FIS-SEĦĦ, REVIŻJONI, TERMINAZZJONI U DISPOŻIZZJONIJIET
OĦRA
ARTIKOLU 36
EMENDI
1.        Il-Kumitat Konġunt jista’, fuq proposta li ssir
minn waħda mill-Partijiet u skont dan l-Artikolu, jiddeċiedi li,
b’kunsens, jimmodifika l-Annessi ma' dan il-Ftehim kif previst fis-subparagrafu
3(a) tal-Artikolu 15 (Leġiżlazzjoni Ġdida).
2.        L-emendi għall-Annessi ma' dan il-Ftehim
għandhom jidħlu fis-seħħ wara t-tlestija mill-Partijiet
tal-proċeduri interni neċessarji.
3.      Fuq talba ta’ kwalunkwe Parti u fi qbil
mal-proċeduri relevanti, b’kont meħud tal-possibbiltà ta’
rakkomandazzjonijiet mill-Kumitat Konġunt, dan il-Ftehim għandu
jiġi rivedut fid-dawl tal-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tiegħu,
bil-għan li jiġi kkunsidrat kwalunkwe żvilupp futur li jista'
jkun neċessarju. Kwalunkwe emenda li hija riżultat
tad-dispożizzjonijiet ta’ dan il-Ftehim għandha tidħol
fis-seħħ kif previst fl- Artikolu 38 (Dħul
fis-Seħħ u Applikazzjoni Provviżorja) ta’ dan il-Ftehim.
ARTIKOLU 37
TMIEM
Kull Parti tista’, f’kull waqt, tibgħat
avviż bil-miktub permezz ta' mezzi diplomatiċi lill-Parti l-oħra
dwar id-deċiżjoni tagħha li ttemm dan il-Ftehim. It-tali
avviż għandu jintbagħat fl-istess ħin lill-ICAO. Dan
il-Ftehim għandu jiġi tterminat f’nofs il-lejl GMT fi tmiem
l-istaġun tat-traffiku tal-Assoċjazzjoni Internazzjonali tat-Trasport
bl-Ajru li jkun fis-seħħ sena wara d-data tal-avviż ta’
terminazzjoni bil-miktub, sakemm l-avviż ma jiġix irtirat bi qbil
reċiproku bejn il-Partijiet qabel it-tmiem ta’ dan il-perijodu.
ARTIKOLU 38
DĦUL
FIS-SEĦĦ U APPLIKAZZJONI PROVVIŻORJA
1.      Dan il-Ftehim għandu jkun suġġett
għar-ratifika jew l-approvazzjoni mill-firmatarji skont il-proċeduri
tagħhom infushom.
2.      Dan il-Ftehim jidħol fis-seħħ xahar
wara d-data tal-aħħar nota fi skambju ta' noti diplomatiċi bejn
il-Partijiet li jikkonfermaw li l-proċeduri kollha meħtieġa biex
dan il-Ftehim jidħol fis-seħħ ikunu tlestew.
Għall-għan ta’ dan l-iskambju, l-Ukraina għandu jwassal
lis-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea n-nota diplomatika
tiegħu lill-Unjoni Ewropea u lill-Istati Membri tagħha, u
s-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea għandu jwassal
lill-Ukraina n-nota diplomatika tiegħu mingħand l-Unjoni Ewropea u
l-Istati Membri tagħha. In-nota diplomatika mill-Unjoni Ewropea u l-Istati
Membri tagħha għandha tinkludi l-komunikazzjonijiet minn kull Stat
Membru li jikkonfermaw li l-proċeduri tagħhom meħtieġa biex
dan il-Ftehim jidħol fis-seħħ ikunu tlestew.
3.           Minkejja l-paragrafu 2 ta’ dan
l-Artikolu, il-Partijiet jaqblu li japplikaw provviżorjament dan
il-Ftehim, f’konformità mal-proċeduri u/jew mal-leġislazzjoni
nazzjonali interna tagħhom kif applikabbli, mill-ewwel jum tax-xahar li
jiġi wara d-data tal-aktar nota riċenti li biha l-Partijiet ikunu
nnotifikaw lil xulxin dwar it-tlestija tal-proċeduri nazzjonali rilevanti
biex japplikaw provviżorjament jew jikkonkludu dan il-Ftehim, skont kif
ikun il-każ.
ARTIKOLU 39
REĠISTRAZZJONI
MAL-ICAO U MAS-SEGRETARJAT TAN-NAZZJONIJIET UNITI
Dan il-Ftehim u l-emendi kollha għalih
għandhom jiġu rreġistrati mill-Ukraina mal-ICAO u
mas-Segretarjat tan-Nazzjonijiet Uniti, skont l-Artikolu 102 tal-Karta
tan-Nazzjonijiet Uniti, wara d-dħul fis-seħħ tiegħu.
B’XHIEDA TA’ DAN, il-firmatarji, debitament
awtorizzati, iffirmaw dan il-Ftehim.
Magħmul fi …, fil-… jum ta' … fis-sena … f’żewġ kopji
bil-lingwa Bulgara, Kroata, Ċeka, Daniża, Olandiża,
Ingliża, Estonjana, Finlandiża, Franċiża,
Ġermaniża, Griega, Ungeriża, Taljana, Latvjana, Litwana, Maltija,
Pollakka, Portugiża, Rumena, Slovakka, Slovena, Spanjola, Svediża u
Ukraina, b’kull test ikun ugwalment awtentiku.
_______________________________
ANNESS I
LISTA
TAR-REKWIŻITI APPLIKABBLI U L-ISTANDARDS ADOTTATI MILL-UNJONI EWROPEA
FIL-QASAM TAL-AVJAZZJONI ĊIVILI LI GĦANDHA TIĠI INKORPORATA
FIL-LEĠIŻLAZZJONI TAL-UKRAINA
Ir-“Rekwiżiti u standards applikabbli”
tal-atti tal-Unjoni Ewropea li ġejjin għandhom jiġu inkorporati
fil-leġiżlazzjoni Ukraina u meqjusa bħala li huma parti minn dan
il-Ftehim u għandhom ikunu applikabbli f’konformità ma’ dan il-Ftehim u
l-Anness III ma' dan il-Ftehim, sakemm ma jkunx speċifikat mod ieħor
minn hemm’ il quddiem. Fejn meħtieġ, hawn taħt qed jiġu
stabbiliti wkoll l-adattamenti speċifiċi għal kull att
individwali.
Ir-rekwiżiti u l-istandards applikabbli
ta’ Atti msemmija f’dan l-Anness għandhom jorbtu lill-Partijiet u jkunu
parti, jew isiru parti, mill-ordni legali intern tagħhom kif ġej:
(a)         Ir-Regolamenti u d-Direttivi tal-Unjoni Ewropea jorbtu
l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha skont it-Trattati tal-UE;
(b)         L-atti nazzjonali tal-Ukraina adottati bil-għan
li jimplimentaw id-dispożizzjonijiet tar-Regolamenti u d-Direttivi
tal-Unjoni Ewropea korrispondenti jorbtu legalment lill-Ukraina, filwaqt li
l-forma u l-metodu ta’ implimentazzjoni qed jitħallew f'idejn l-Ukraina.
A. AĊĊESS
GĦAS-SUQ U KWISTJONIJIET ANĊILLARI
Nru 1008/2008
Ir-Regolament (KE) Nru 1008/2008
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Settembru 2008
dwar regoli komuni għall-operat ta' servizzi tal-ajru fil-Komunità
(Riformulazzjoni).
Rekwiżiti u standards applikabbli:
Kapitolu IV.
Nru 95/93
Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 95/93
tat-18 ta' Jannar 1993 dwar ir-regoli komuni għall-allokazzjoni ta' slots
f'ajruporti tal-Komunità,
kif emendat bi:
Ir-Regolament (KE) Nru 894/2002 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tat-27 ta’ Mejju 2002 li jemenda ir-Regolament
tal-Kunsill (KEE) Nru 95/93
Ir-Regolament (KE) Nru 1554/2003 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tas-22 ta’ Lulju 2003 li jemenda ir-Regolament
tal-Kunsill (KEE) Nru 95/93
Ir-Regolament (KE) Nru 793/2004 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ April 2004 li jemenda ir-Regolament
tal-Kunsill (KEE) Nru 95/93
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 12, 14 u 14a (2)
Fir-rigward tal-applikazzjoni
tal-Artikolu 12(2) it-terminu “Il-Kummissjoni” għandu jinqara
“il-Kumitat Konġunt”.
Nru 96/67
Id-Direttiva tal-Kunsill 96/67/KE
tal-15 ta' Ottubru 1996 dwar l-aċċess għas-suq
tal-groundhandling fl-ajruporti tal-Komunità
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 25 u l-Anness
Fir-rigward tal-applikazzjoni tal-Artikolu 10,
it-terminu "Stati Membri" għandu jinqara "Stati Membri
tal-KE".
Fir-rigward tal-applikazzjoni
tal-Artikolu 20(2) it-terminu “Il-Kummissjoni” għandu jinqara
“il-Kumitat Konġunt”.
Nru 785/2004
Ir-Regolament (KE) Nru 785/2004 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta' April 2004 dwar ir-rekwiżiti
tal-assigurazzjoni tat-trasportaturi tal-ajru u l-operaturi tal-ajruplani,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru
285/2010 tas- 6 ta’ April 2010 li jemenda r-Regolament (KE) Nru 785/2004
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar ir-rekwiżiti tal-assigurazzjoni
tat-trasportaturi tal-ajru u l-operaturi tal-ajruplani
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 8, u 10(2)
Nru 2009/12
Direttiva 2009/12/KE tal-Parlament Ewropew u
tal-Kunsill tal-11 ta' Marzu 2009 dwar l-imposti tal-ajruporti.
Rekwiżiti u standards applikabbli: kollha
minbarra l-Artikoli 12 (1), 13 u 14
B. IL-ĠESTJONI TAT-TRAFFIKU TAL-AJRU
Nru 549/2004
Ir-Regolament (KE) Nru 549/2004 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-10 ta’ Marzu 2004 li jippreskrivi l-qafas
għall-ħolqien tal-Ajru Uniku Ewropew (ir-Regolament qafas),
kif emendat bi:
Ir-Regolament (KE) Nru 1070/2009
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Ottubru 2009 biex itejjeb
il-prestazzjoni u s-sostenibbiltà tas-sistema Ewropea tal-avjazzjoni.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
l-Artikoli 1 sa 4, 6, u 9 sa 14.
Nru 550/2004
Ir-Regolament (KE) Nru 550/2004 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-10 ta’ Marzu 2004 dwar il-forniment ta’ servizzi ta’
navigazzjoni tal-ajru fl-ajru uniku Ewropew (ir-Regolament tal-forniment ta’
servizz),
kif emendat bi:
Ir-Regolament (KE) Nru 1070/2009
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Ottubru 2009 biex itejjeb
il-prestazzjoni u s-sostenibbiltà tas-sistema Ewropea tal-avjazzjoni.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 19, l-Annessi I u II.
Nru 551/2004
Ir-Regolament (KE) Nru 551/2004 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-10 ta' Marzu 2004 dwar l-organizzazzjoni u l-użu
tal-ispazju tal-ajra [ajru] fl-Ajru Uniku Ewropew (ir-Regolament tal-ispazju
tal-ajra [ajru]),
kif emendat bi:
Ir-Regolament (KE) Nru 1070/2009
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Ottubru 2009 biex itejjeb
il-prestazzjoni u s-sostenibbiltà tas-sistema Ewropea tal-avjazzjoni.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 11.
Nru 552/2004
Ir-Regolament (KE) Nru 552/2004 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-10 ta' Marzu 2004 dwar l-interoperabilita tax-Xibka
[network] Ewropea ta' Amministrazzjoni ta' Traffiku tal-Ajru (Ir-Regolament ta'
interoperabilità),
kif emendat bi:
Ir-Regolament (KE) Nru 1070/2009
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Ottubru 2009 biex itejjeb
il-prestazzjoni u s-sostenibbiltà tas-sistema Ewropea tal-avjazzjoni.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 12, l-Annessi I sa II.
Leġislazzjoni ta' Implimentazzjoni
Nru 691/2010
lr-Regolament tal-Kummissjoni (UE)
Nru 691/2010 tad-29 ta' Lulju 2010 li jistabbilixxi skema ta’ prestazzjoni
għas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u għall-funzjonijiet
tan-netwerk u li jemenda r-Regolament (KE) Nru 2096/2005 li jistabbilixxi
rekwiżiti komuni għall-forniment ta’ servizzi ta’ navigazzjoni bl-ajru,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE)
Nru 677/2011 tas-7 ta’ Lulju 2011 li jistabbilixxi regoli
dettaljati għall-implimentazzjoni tal-funzjonijiet tan-netwerk
tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru (ATM) u li jemenda r-Regolament (UE) Nru 691/2010
Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni (UE) Nru 1216/2011 tal-24 ta’ Novembru 2011 li
jemenda r-Regolament tal-Kummissjoni Nru 691/2010 li jistabbilixxi skema
ta' prestazzjoni għal servizzi ta' navigazzjoni bl-ajru u funzjonijiet
tan-netwerk
Ir-Regolament tal-Kummissjoni Nru 390/2013
tat-3 ta’ Mejju 2013 li jistabbilixxi skema ta’ prestazzjoni għas-servizzi
tan-navigazzjoni tal-ajru u għall-funzjonijiet tan-netwerk.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 25, l-Annessi I sa IV.
Nru 1794/2006
Ir-Regolament tal-Kummissjoni
(KE) 1794/2006 tas-6 ta' Diċembru 2006 li
jistabbilixxi skema komuni ta’ imposti għas-servizzi tan-navigazzjoni
tal-ajru,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru
1191/2010 tas-16 ta’ Diċembru 2010 li jemenda r-Regolament (KE) Nru
1794/2006 li jistabbilixxi skema komuni ta’ imposti għas-servizzi
tan-navigazzjoni bl-ajru
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) 391/2013
tat-3 ta’ Mejju 2013 li jistabbilixxi skema komuni ta’ imposti
għas-servizzi tan-navigazzjoni tal-ajru.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 17, l-Annessi I sa VI.
Nru 482/2008
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru
482/2008 tat-30 ta’ Mejju 2008 li jistabbilixxi sistema ta’ garanzija
tas-sigurtà tas-softwer li għandha tiġi implimentata mill-fornituri
tas-servizzi tan-navigazzjoni bl-ajru u li jemenda l-Anness II
għar-Regolament (KE) Nru 2096/2005,
kif emendat bi:
Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni (UE) Nru 1035/2011 tas-17 ta’ Ottubru 2011
li jistabbilixxi rekwiżiti komuni għall-forniment ta’ servizzi
tan-navigazzjoni tal-ajru u li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 482/2008 u
(UE) Nru 691/2010
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 6, l-Annessi I sa II.
Nru 1034/2011
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 1034/2011
tas-17 ta’ Ottubru 2011 dwar is-sorveljanza tas-sikurezza
fil-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru u s-servizzi ta’ navigazzjoni bl-ajru u
li jemenda r-Regolament (UE) Nru 691/2010.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 19.
Nru 1035/2011
Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni (UE) Nru 1035/2011 tas-17 ta’ Ottubru 2011
li jistabbilixxi rekwiżiti komuni għall-forniment ta’ servizzi
tan-navigazzjoni tal-ajru u li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 482/2008 u
(UE) Nru 691/2010,
kif
emendat bi:
ir-Regolament
ta' Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) Nru 923/2012
tas-26 ta’ Settembru 2012 li jistabbilixxi regoli komuni
tal-ajru u dispożizzjonijiet operattivi dwar is-servizzi u
l-proċeduri fin-navigazzjoni bl-ajru u li jemenda r-Regolament ta’
Implimentazzjoni (UE) Nru 1035/2011 u r-Regolamenti (KE)
Nru 1265/2007, (KE) Nru 1794/2006, (KE) Nru 730/2006, (KE)
Nru 1033/2006 u (UE) Nru 255/2010.
Rekwiżiti
u standards applikabbli: L-Artikoli 1 sa 14 u l-Annessi I sa V.
Nru 409/2013
Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 409/2013 tat- 3 ta’ Mejju
2013 dwar id-definizzjoni ta’ proġetti komuni, it-twaqqif ta’ governanza u
l-identifikazzjoni ta’ inċentivi li jappoġġjaw
l-implimentazzjoni tal-Pjan Regolatorju Ewropew għall-Ġestjoni
tat-Traffiku tal-Ajru.
Rekwiżiti u standards applikabbli: L-Artikoli minn 1 sa 15.
Nru 2150/2005
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 2150/2005
tat-23 ta’ Diċembru 2005 li jistabbilixxi regoli komuni
għall-użu flessibbli tal-ispazju tal-ajru
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 9, l-Anness.
Nru 730/2006
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) 730/2006
tal-11 ta' Mejju 2006 dwar il-klassifikazzjoni tal-ispazju
tal-ajru u l-aċċess tat-titjiriet VFR 'l fuq mil-livell 195 ta'
titjir
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 4.
Nru 255/2010
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 255/2010 tal-25 ta’ Marzu 2010
li jistabbilixxi regoli komuni dwar il-ġestjoni tal-fluss tat-traffiku
tal-ajru
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 15.
Nru 176/2011
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru
176/2011 tal- 24 ta’ Frar 2011 dwar l-informazzjoni li trid tiġi pprovduta
qabel l-istabbilment u l-modifikazzjoni ta’ blokk ta’ spazju tal-ajru
funzjonali.
Nru 923/2012
Ir-Regolament ta' Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni (UE) Nru 923/2012 tas-26 ta’ Settembru 2012
li jistabbilixxi regoli komuni tal-ajru u dispożizzjonijiet operattivi
dwar is-servizzi u l-proċeduri fin-navigazzjoni bl-ajru u li jemenda
r-Regolament ta' Implimentazzjoni (UE) Nru 1035/2011 u r-Regolamenti (KE)
Nru 1265/2007, (KE) Nru 1794/2006, (KE) Nru 730/2006, (KE)
Nru 1033/2006 u (UE) Nru 255/2010.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 10, l-Anness.
Nru 1032/2006
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 1032/2006 tas-6 ta’ Lulju 2006 li jistipula
rekwiżiti għal sistemi awtomatiċi għall-iskambju ta’
tagħrif dwar it-titjiriet bejn ċentri tal-kontroll tat-traffiku
tal-ajru għall-iskopijiet ta’ notifikazzjoni, koordinazzjoni u
trasferiment ta’ titjiriet,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 30/2009 tas-16 ta' Jannar 2009 li jemenda r-Regolament
(KE) Nru 1032/2006 f’dak li jikkonċerna r-rekwiżiti għal
sistemi awtomatiċi ta' skambju tad-dejta tat-titjira li
jappoġġjaw is-servizzi ta’ kollegamenti tad-dejta.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 10, l-Annessi I sa II.
Nru 1033/2006
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 1033/2006 tal-4 ta’ Lulju 2006 li jistabbilixxi
r-rekwiżiti dwar proċeduri għal pjanijiet ta’ titjiriet
fil-fażi ta’ qabel it-titjira għall-ajru uniku Ewropew,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru
428/2013 tat-8 ta’ Mejju 2013 li jemenda r-Regolament (KE) Nru 1033/2006
fir-rigward tad-dispożizzjonijiet tal-ICAO imsemmija fl-Artikolu 3(1)
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 5, l-Anness
Nru 633/2007
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru
633/2007 tas-7 ta’ Ġunju 2007 li jistipula rekwiżiti
għall-applikazzjoni ta' protokoll ta' trasferiment ta' messaġġ
tat-titjira użat għan-notifika, il-koordinazzjoni u t-trasferiment
ta' titjiriet bejn ċentri ta' kontroll tat-traffiku tal-ajru,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE)
Nru 283/2011 tat-22 ta’ Marzu 2011 li jemenda r-Regolament
(KE) Nru 633/2007 fir-rigward tal-arranġamenti tranżizzjonali
msemmija fl-Artikolu 7
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 7, it-tieni u t-tielet sentenzi tal-Artikolu 8,
l-Annessi I sa IV
Nru 29/2009
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 29/2009
tas-16 ta’ Jannar 2009 li jistabbilixxi rekwiżiti dwar servizzi ta’
kollegament tad-dejta għall-Ajru Uniku Ewropew.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 14, l-Annessi I sa VII
Nru 262/2009
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru
262/2009 tat-30 ta’ Marzu 2009 li jistabbilixxi l-ħtiġijiet
għall-allokazzjoni koordinata u għall-użu ta’ kodiċijiet
tal-interrogatur Mode S għall-ajru uniku Ewropew
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 12, l-Annessi I sa VI
Nru 73/2010
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 73/2010
tas-26 ta’ Jannar 2010 li jistipula r-rekwiżiti dwar il-kwalità tad-dejta
ajrunawtika u l-informazzjoni ajrunawtika għall-Ajru Uniku Ewropew.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 13, l-Annessi I sa X
Nru 1206/2011
Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni (UE) Nru 1206/2011 tat-22 ta’ Novembru 2011 li jistabbilixxi
rekwiżiti dwar l-identifikazzjoni ta’ inġenji tal-ajru
għas-sorveljanza fl-Ajru Uniku Ewropew.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 11, l-Annessi I sa VII.
Nru 1207/2011
Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni (UE) Nru 1207/2011 tat-22 ta’ Novembru 2011 li
jistabbilixxi rekwiżiti għall-prestazzjoni u l-interoperabilità
tas-sorveljanza għall-ajru uniku Ewropew.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 14, l-Annessi I sa IX.
Nru 1079/2012
Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni (UE) Nru 1079/2012 tas-16 ta’ Novembru 2012 li
jistabbilixxi rekwiżiti ta’ spazjar bejn il-kanali ta’ komunikazzjoni
vokali għall-Ajru Uniku Ewropew u jirrevoka r-Regolament (KE)
Nru 1265/2007.
Rekwiżiti u standards applikabbli: L-Artikoli
1 sa 15, l-Annessi I sa V.
Ir-Regolament SESAR
Nru 219/2007
Ir-Regolament tal-Kunsill (KE)
Nru 219/2007 tas-27 ta’ Frar 2007 dwar l-istabbiliment ta'
Impriża Konġunta għall-iżvilupp tas-sistema Ewropea ta'
ġenerazzjoni ġdida għall-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru
(SESAR)
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kunsill (KE)
Nru 1361/2008 tas-16 ta’ Diċembru 2008 li jemenda
r-Regolament (KE) Nru 219/2007 dwar l-istabbiliment ta' Impriża
Konġunta għall-iżvilupp tas-sistema Ewropea ta' ġenerazzjoni
ġdida għall-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru (SESAR).
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikolu 1(1)-(2) u (5)-(7), l-Artikoli 2 sa 3,
l-Artikolu 4(1), l-Anness.
Liċenzji ta’ kontrolluri tat-traffiku
tal-ajru
Nru 805/2011
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE)
Nru 805/2011 tal-10 ta’ Awwissu 2011 li jistabbilixxi
regoli ddettaljati għal liċenzji u ċerti ċertifikati
tal-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru skont ir-Regolament (KE)
Nru 216/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 32, l-Annessi I sa IV
Deċiżjonijiet tal-Kummissjoni
Nru 2011/121
Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni
tal-21 ta’ Frar 2011 li tistabbilixxi l-miri ta’ prestazzjoni u
l-limiti ta’ twissija għall-Unjoni Ewropea kollha għall-forniment
tas-servizzi tan-navigazzjoni tal-ajru mill-2012 sal-2014 (2011/121/UE)
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 4.
Nru 2011/2611 finali
Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni tal-20
ta’ Mejju 2011 dwar l-eżenzjonijiet skont l-Artikolu 14
tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 29/2009 C (2011) 2611 finali.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 3, l-Annessi I u II.
Nru 2011/9074 finali
Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni tad-9 ta’ Diċembru 2011 dwar l-eżenzjonijiet skont l-
Artikolu 14 tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 29/2009 — C (2011)
9074 finali.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 3, l-Annessi I u II.
Nru 2012/9604 finali
Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni dwar l-approvazzjoni tal-Pjan Strateġiku għan-Netwerk
għall-funzjonijiet tan-netwerk tal-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru
tal-Ajru Uniku Ewropew għall-perjodu 2012-2019 — C (2012) 9604 finali.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 3.
C. SIKUREZZA
TAL-AVJAZZJONI
Nru 216/2008 (Regolament bażiku)
Ir-Regolament (KE) Nru 216/2008
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta’ Frar 2008 dwar
regoli komuni fil-kamp tal-avjazzjoni ċivili u li jistabbilixxi
Aġenzija Ewropea tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni, u li jħassar id-Direttiva
tal-Kunsill 91/670/KEE, ir-Regolament (KE) Nru 1592/2002 u
d-Direttiva 2004/36/KE,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 690/2009 tat-30 ta' Lulju 2009 li jemenda r-Regolament
(KE) Nru 216/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar regoli komuni
fil-kamp tal-avjazzjoni ċivili u li jistabblixxi Aġenzija Ewropea
tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni, u li jħassar id-Direttiva
tal-Kunsill 91/670/KEE, ir-Regolament (KE) Nru 1592/2002 u
d-Direttiva 2004/36/KE.
Ir-Regolament (KE) Nru 1108/2009
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal- 21 ta’ Ottubru 2009 li jemenda
r-Regolament (KE) Nru 216/2008 fil-qasam tal-ajrudromi, il-ġestjoni
tat-traffiku tal-ajru u s-servizzi tan-navigazzjoni tal-ajru u li jħassar
id-Direttiva 2006/23/KE.
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE)
Nru 6/2013 tat-8 ta’ Jannar 2013 li jemenda r-Regolament
(KE) Nru 216/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar regoli komuni
fil-kamp tal-avjazzjoni ċivili u li jistabblixxi Aġenzija Ewropea
tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni, u li jħassar id-Direttiva
tal-Kunsill 91/670/KEE, ir-Regolament (KE) Nru 1592/2002 u
d-Direttiva 2004/36/KE.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 11, 13 sa 16, 20 sa 25, 54, 55 u 68 u l-Annessi I sa
VI.
Ir-Regolament (KE) Nru 216/2008 u r-regoli ta’ implimentazzjoni
tiegħu għandhom jiġu applikati għall-Ukraina skont
id-dispożizzjonijiet li ġejjin:
1.        L-Ukraina ma għandhiex tiddelega
lill-EASA l-ebda funzjonijiet relatati mas-sikurezza kif previst skont
il-Konvenzjoni u l-Annessi tagħha;
2.        L-Ukraina għandha tkun soġġetta
għal spezzjonijiet ta’ standardizzazzjoni mwettqa mill-EASA skont l-
Artikolu 54 ta’ Regolament (KE) Nru 216/2008;
3.        L-applikazzjoni tal-Artikolu 11 tar-
Regolament (KE) Nru 216/2008 għal ċertifikati maħruġa
mill-Ukraina għandha tiġi deċiża mill-Kumitat Konġunt,
skont id-dispożizzjonijiet tal-Anness III għal dan il-Ftehim;
4.        L-ewwel paragrafu (1) tal-Artikolu 11,
tar-Regolament (KE) Nru 216/2008 ma' japplikax għal ċertifikati
tal-Ukraina maħruġa fiż-żoni fejn joperaw it-titjiriet u
ajrunavigabbiltà inizjali u kontinwa (Regolamenti ta' Implimentazzjoni Nru/i:
(UE) 965/2012, 748/2012 u (KE) 2042/2003);
5.        Il-Kummissjoni Ewropea għandha tgawdi
fl-Ukraina, is-setgħat konferiti lilha għad-deċiżjonijiet
adottati skont il-paragrafu 2 tal-Artikolu 11, il-paragrafi 5 u 7
tal-Artikolu 14, u l-paragrafu 5 tal-Artikolu 24, u l-paragrafu 1
tal-Artikolu 25 tar-Regolament (KE) Nru 216/2008 fl-oqsma li fihom
il-paragrafu 1 tal-Artikolu 11 huwa ddikjarat applikabbli mill-Kumitat
Konġunt;
6.        Fil-qasam tal-ajrunavigabbiltà, fejn mhemmx
ħidmiet imwettqa mill-EASA, l-Ukraina tista’ toħroġ
ċertifikati, liċenzji jew approvazzjonijiet fl-applikazzjoni ta’
ftehim jew arranġament konkluż mill-Ukraina ma’ pajjiż terz.
Nru 748/2012
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru
748/2012 li jistabbilixxi regoli ta’ implimentazzjoni
għaċ-ċertifikazzjoni tal-airworthiness u ambjentali ta’
inġenji tal-ajru u ta’ prodotti, partijiet u tagħmir relatati, kif
ukoll għaċ-ċertifikazzjoni ta’ organizzazzjonijiet relatati
mad-disinn u l-produzzjoni,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 7/2013 li jemenda r-Regolament (KE) Nru 748/2012 jistabbilixxi
regoli ta’ implimentazzjoni għaċ-ċertifikazzjoni
tal-airworthiness u ambjentali ta’ inġenji tal-ajru u ta’ prodotti,
partijiet u tagħmir relatati, kif ukoll għaċ-ċertifikazzjoni
ta’ organizzazzjonijiet relatati mad-disinn u l-produzzjoni.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1-2, 8-10 u l-Anness.
Nru 2042/2003
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 2042/2003 tal-20 ta' Ottubru 2003 dwar l-kapaċità
kontinwata li jintużaw fl-ajru ta' inġenji tal-ajru u prodotti,
partijiet u tagħmir ajrunawtiku, u dwar l-approvazzjoni ta'
organizzazzjonijiet u persunal involut f'dan ix-xogħol,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 707/2006 tat-8 ta’ Mejju 2006 li jemenda
r-Regolament (KE) Nru 2042/2003 dwar approvazzjonijiet għal
perjodu limitat u Annessi I u III
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 376/2007 tat-30 ta' Marzu 2007 li jemenda r-Regolament (KE) Nru
2042/2003 dwar il-kapaċità kontinwa li jintużaw fl-ajru ta'
inġenji tal-ajru u prodotti, partijiet u tagħmir ajrunawtiku, u dwar
l-approvazzjoni ta' organizzazzjonijiet u persunal involut f'dan
ix-xogħol;
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 1056/2008 tas-27 ta’ Ottubru 2008 li jemenda r-Regolament (KE) Nru
2042/2003 dwar l-adegwatezza għall-avjazzjoni kontinwata ta’ inġenji
tal-ajru u prodotti, partijiet u tagħmir ajrunawtiku, u dwar
l-approvazzjoni ta’ organizzazzjonijiet u persunal involuti f’dan
ix-xogħol;
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 127/2010
tat-5 ta’ Frar 2010 li jemenda r-Regolament (KE) Nru 2042/2003
dwar il-kapaċità kontinwata li jintużaw fl-ajru [navigabbiltà] ta'
inġenji tal-ajru u prodotti, partijiet u tagħmir ajrunawtiku, u dwar
l-approvazzjoni ta' organizzazzjonijiet u persunal involut f'dan ix-xogħol
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 962/2010 tat-26 ta’ Ottubru 2010 li jemenda
r-Regolament (KE) Nru 2042/2003 dwar il-kapaċità kontinwata li
jintużaw fl-ajru [ajrunavigabbiltà] ta' inġenji tal-ajru u prodotti,
partijiet u tagħmir ajrunawtiku, u dwar l-approvazzjoni ta'
organizzazzjonijiet u persunal involut f'dan ix-xogħol;
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 1149/2011 tat-21 ta’ Ottubru 2011 li jemenda
r-Regolament (KE) Nru 2042/2003 dwar il-kapaċità kontinwata li
jintużaw fl-ajru ta’ inġenji tal-ajru u prodotti, partijiet u
tagħmir ajrunawtiku, u dwar l-approvazzjoni ta’ organizzazzjonijiet u
persunal involut f’dan ix-xogħol;
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 593/2012  li jemenda r-Regolament (KE) Nru 2042/2003 dwar il-kapaċità
kontinwata li jintużaw fl-ajru ta' inġenji tal-ajru u prodotti,
partijiet u tagħmir ajrunawtiku, u dwar l-approvazzjoni ta'
organizzazzjonijiet u persunal involut f'dan ix-xogħol.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 6, l-Annessi I sa IV
Nru 996/2010
Ir-Regolament (UE) Nru 996/2010
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta’ Ottubru 2010 dwar
l-investigazzjoni u l-prevenzjoni ta’ aċċidenti u inċidenti
fis-settur tal-avjazzjoni ċivili u li jħassar id-Direttiva 94/56/KE
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 26, minbarra l-Artikoli 7(4) u 24.
Nru 2003/42
Id-Direttiva 2003/42/KE tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tat-13 ta’ Ġunju 2003 dwar rapporti
ta' okkorrenza fl-avjazzjoni ċivili
Rekwiżiti u standards applikabbli L-Artikoli 1
sa 11, l-Annessi I u II.
Nru 1321/2007
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 1321/2007 tat-12 ta’ Novembru 2007 li jistipula
r-regoli ta’ implimentazzjoni għall-integrazzjoni ta' tagħrif dwar
okkorrenzi fl-avjazzjoni ċivili skambjat skont id-Direttiva 2003/42/KE
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill f’depożitu ċentrali ta’
tagħrif.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 4.
Nru 1330/2007
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 1330/2007 tal-24 ta’ Novembru 2007 li jistipula
r-regoli implimentattivi għat-tqassim lill-partijiet interessati ta'
tagħrif dwar l-okkorrenzi tal-avjazzjoni ċivili msemmija fl-Artikolu
7(2) tad-Direttiva 2003/42/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 10, l-Annessi I sa II.
Nru 104/2004
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 104/2004 tat-22 ta' Jannar 2004 li jniżżel ir-regoli
dwar l-organizzazzjoni u l-komposizzjoni tal-Bord tal-Appell tal-Aġenzija
tas-Sigurta' tal-Avjazzjoni Ewropea.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 7 u l-Anness.
Nru 628/2013
Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni
tal-Kummissjoni (UE) Nru 628/2013
tat-28 ta’ Ġunju 2013 dwar metodi ta’ operat
tal-Aġenzija Ewropea tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni għat-twettiq ta’
spezzjonijiet ta’ standardizzazzjoni u għall-monitoraġġ
tal-applikazzjoni tar-regoli fir-Regolament (KE) Nru 216/2008
tal-Parlament u tal-Kunsill u li jħassar ir-Regolament tal-Kummissjoni
(KE) Nru 736/2006.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 27.
Nru 2111/2005
Ir-Regolament (KE) Nru 2111/2005
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tal-14 ta’ Diċembru 2005 dwar l-istabbiliment ta’ lista
Komunitarja ta’ kumpanniji tal-ajru li huma suġġetti għal
projbizzjoni ta’ operar fil-Komunità u li jinforma lill-passiġġieri tat-trasport
bl-ajru dwar l-identità tal-kumpanija tal-ajru li topera, u li tħassar
l-Artikolu 9 tad-Direttiva 2004/36/KE
Dispożizzjonijiet rekwiżiti u
standards applikabbli: L-Artikoli 1 sa 13, l-Anness.
Nru 473/2006
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 473/2006
tat-22 ta’ Marzu 2006 li jistabbilixxi regoli ta’ implimentazzjoni
għal-lista Komunitarja ta’ trasportaturi tal-ajru li huma
suġġetti għal projbizzjoni tal-operat fil-Komunità msemmija
fil-Kapitolu II tar-Regolament (KE) Nru 2111/2005 tal-Parlament Ewropew u
tal-Kunsill.
Dispożizzjonijiet rekwiżiti u
standards applikabbli: L-Artikoli 1 sa 6 u l-Annessi A sa C
Nru 474/2006
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE)
Nru 474/2006 tat-22 ta’ Marzu 2006 li jistabbilixxi l-lista
Komunitarja ta' kumpaniji tal-ajru li huma soġġetti għal
projbizzjoni fuq l-operat fil-Komunità skont il-Kapitolu II tar-Regolament (KE)
Nru 2111/2005 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill,
kif emendat l-aħħar permezz ta’:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru
659/2013 tal-10 ta' Lulju 2013 li jemenda r-Regolament (KE) Nru 474/2006 li
jistabbilixxi l-lista Komunitarja ta’ kumpaniji tal-ajru [trasportaturi
tal-ajru] li huma soġġetti għal projbizzjoni fuq l-operat
fil-Komunità.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 3, l-Annessi A sa B (jekk jogħġbok ara
l-aħħar emendihawn taħt):
Nru 1178/2011
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 1178/2011 ta’ 3 ta’
Novembru 2011 li jistabbilixxi rekwiżiti tekniċi u proċeduri
amministrattivi relatati mal-ekwipaġġi tal-ajruplani tal-avjazzjoni
ċivili skont ir-Regolament (KE) Nru 216/2008 tal-Parlament Ewropew u
tal-Kunsill,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru
290/2012 tat-30 ta’ Marzu 2012 li jemenda r-Regolament (UE) Nru 1178/2011
li jistabbilixxi rekwiżiti tekniċi u proċeduri amministrattivi
relatati mal-ekwipaġġi tal-ajruplani tal-avjazzjoni ċivili skont
ir-Regolament (KE) Nru 216/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 11, l-Annessi I sa VII.
Nru 965/2012
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE)
Nru 965/2012 tal-5 ta’ Ottubru 2012 li jistabbilixxi
rekwiżiti tekniċi u proċeduri amministrattivi relatati
mal-operazzjonijiet bl-ajru skont ir-Regolament (KE) Nru 216/2008
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE)
Nru 800/2013 tal-14 ta’ Awwissu 2013 li jemenda
r-Regolament tal-Kummissjoni (UE) Nru 965/2012 li jistabbilixxi
rekwiżiti tekniċi u proċeduri amministrattivi relatati
mal-operazzjonijiet bl-ajru skont ir-Regolament (KE) Nru 216/2008 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill.
Rekwiżiti u standards applikabbli):
L-Artikoli 1 sa 9, l-Annessi I sa VII.
Nru 1332/2011
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE)
Nru 1332/2011 tas-16 ta’ Diċembru 2011 li jistabbilixxi
r-rekwiżiti komuni dwar l-użu tal-ispazju tal-ajru u l-proċeduri
operattivi għall-evitar ta' kolliżjonijiet fl-ajru
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 4, l-Anness.
D. AMBJENT
Nru 2003/96
Id-Direttiva tal-Kunsill 2003/96/KE
tas-27 ta’ Ottubru 2003 li tirriforma l-istruttura tal-Komunità
dwar tassazzjoni fuq prodotti tal-enerġija u l-elettriku.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikolu 14(1)b u (2).
Nru 2006/93
Id-Direttiva 2006/93/KE tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta’ Diċembru 2006 dwar
ir-regolament tal-operazzjoni tal-ajruplani koperta mill-Parti II,
il-Kapitolu 3, il-Volum 1 tal-Anness 16 tal-Konvenzjoni dwar
l-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali, it-tieni edizzjoni (1988).
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 5.
Nru 2002/49
Id-Direttiva tal-Parlament Ewropew u
tal-Kunsill 2002/49/KE tal-25 ta’ Ġunju 2002 li tirrigwardja
l-istudju u l-amministrazzjoni tal-ħsejjes ambjentali
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 16, l-Annessi I sa VI.
Nru 2002/30
Id-Direttiva 2002/30/KE tal-Parlament Ewropew
u tal-Kunsill tas-26 ta' Marzu 2002 dwar l-istabbiliment ta'
regoli u proċeduri għall-introduzzjoni ta' restrizzjonijiet
tal-ħoss fl-ajruporti tal-Komunità,
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 15, l-Annessi I u II.
E. L-ASPETTI SOĊJALI
Nru 1989/391
Id-Direttiva tal-Kunsill 89/391/KEE tat-12 ta'
Ġunju 1989 dwar l-introduzzjoni ta' miżuri sabiex
jinkoraġġixxu titjib fis-sigurtà u s-saħħa
tal-ħaddiema fuq ix-xogħol
kif emendat bi:
Id-Direttiva 2007/30/KE tal-Parlament Ewropew
u tal-Kunsill ta’ l- 20 ta’ Ġunju 2007 li temenda d-Direttiva 89/391/KEE
tal-Kunsill, id-Direttivi partikulari tagħha kif ukoll id-Direttivi
tal-Kunsill 83/477/KEE, 91/383/KEE, 92/29/KEE u 94/33/KE, bil-ħsieb li
jiġu simplifikati u razzjonalizzati r-rapporti dwar l-implimentazzjoni
prattika,
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 16, u 18 sa 19
Nru 2003/88
Id-Direttiva 2003/88/KE tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-4 ta’ Novembru 2003 li
tikkonċerna ċerti aspetti tal-organizzazzjoni tal-ħin
tax-xogħol
Dispożizzjonijiet applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 19, 21 sa 24 u 26 sa 29
Nru 2000/79
Id-Direttiva tal-Kunsill 2000/79/KE
tas-27 Novembru 2000 dwar il-Ftehim Ewropew fuq l-Organizzazzjoni
tal-Ħinijiet tax-Xogħol ta' Ħaddiema Mobbli fl-Avjazzjoni
Ċivili konkluż mill-Assoċjazzjoni tal-Linji tal-Ajru Ewropej
(AEA), il-Federazzjoni Ewropea tal-Ħaddiema tat-Trasport (ETF),
l-Assoċjazzjoni Ewropea tal-Kabini tal-Piloti (ECA), l-Assoċjazzjoni
Ewropea tal-Linji ta' l-Ajru Reġjonali (ERA) u l-Assoċjazzjoni
Internazzjonali tat-Trasportazzjoni bl-Arju (IACA)
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 2 sa 3, l-Anness.
F. ĦARSIEN TAL-KONSUMATURI
Nru 90/314
Id-Direttiva tal-Kunsill 90/314/KEE
tat-13 ta’ Ġunju 1990 dwar il-vjaġġi kollox
kompriż (package travel), il-vaganzi kollox kompriż u t-tours kollox
kompriż.
Dispożizzjonijiet applikabbli: L-Artikoli
minn 1 sa 10.
Nru 93/13
Id-Direttiva tal-Kunsill 93/13/KEE tal-5 ta’
April 1993 dwar termini inġusti f’kuntratti tal-konsumaturi.
Dispożizzjonijiet applikabbli: L-Artikoli
1 sa 10 u l-Anness.
Fir-rigward tal-applikazzjoni tal-Artikoli 10,
it-terminu "Il-Kummissjoni" għandu jinqara "il-Partijiet
Kontraenti l-oħrajn kollha tal-ECAA"
Nru 95/46
Id-Direttiva 95/46/KE tal-Parlament Ewropew u
tal-Kunsill tal-24 ta’ Ottubru 1995 dwar il-protezzjoni ta’ individwi
fir-rigward tal-ipproċessar ta’ dejta personali u dwar il-moviment liberu
ta’ dik id-dejta.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 34.
Nru 2027/97
Ir-Regolament tal-Kunsill (KE)
Nru 2027/97 tad-9 ta’ Ottubru 1997 dwar ir-reponsabbiltà
ta’ trasportaturi tal-ajru fl-eventwalità ta’ inċidenti,
kif emendat bi:
Ir-Regolament (KE) Nru 889/2002
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-13 ta’ Mejju 2002 li
jemenda r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 2027/97
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 8.
Nru 261/2004
Ir-Regolament (KE) Nru 261/2004 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Frar 2004 li jistabbilixxi regoli komuni dwar
il-kumpens u l-assistenza għal passiġġieri fil-każ li ma
jitħallewx jitilgħu u ta’ kanċellazzjoni jew dewmien twil ta’
titjiriet, u li jħassar ir-Regolament (KEE) Nru 295/91.
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli minn 1 sa 17.
Nru 1107/2006
Ir-Regolament (KE) Nru 1107/2006 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta’ Lulju 2006 dwar id-drittijiet ta’ persuni
b’diżabbiltà u ta’ persuni b’mobbiltà mnaqqsa meta jivvjaġġaw
bl-ajru
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 16, l-Annessi I u II.
G. SISTEMI TA’
RESERVAZZJONI KKOMPJUTERIZZATI
Nru 80/2009
Ir-Regolament (KE) Nru 80/2009
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-14 ta’ Jannar 2009 dwar
Kodiċi ta’ Kondotta għal sistemi ta’ riservazzjoni kompjuterizzata u
li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2299/89
Rekwiżiti u standards applikabbli):
l-Artikoli 1 sa 19 u l-Annessi.
H. LEĠIŻLAZZJONI
OĦRA
Nru 437/2003
Ir-Regolament (KE) Nru 437/2003 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' Frar 2003 dwar il-prospetti tal-istatistika
rigward it-trasport tal-passiġġieri, l-merkanzija u l-posta bl-ajru,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru
1358/2003 tal-31 ta’ Lulju 2003 li jimplimenta [u jemenda] r-Regolament (KE)
Nru 437/2003 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill.
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru
546/2005 tat-8 ta’ April 2005 li jadatta r-Regolament (KE) Nru 437/2003
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill fir-rigward tal-allokazzjoni
tal-kodiċi tal-pajjiż li jirrapporta u li jemenda r-Regolament
tal-Kummissjoni (KE) Nru 1358/2003 fir-rigward tal-aġġornament
tal-lista tal-ajruporti tal-Komunità
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 11, l-Annessi I u II.
Nru 1358/2003
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru
1358/2003 tal-31 ta’ Lulju 2003 li jimplimenta r-Regolament (KE) Nru 437/2003
tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-prospetti tal-istatistika rigward
it-trasport tal-passiġġieri, il-merkanzija u l-posta bl-ajru u li
jemenda l-Annessi I u II tiegħu,
kif emendat bi:
Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru
158/2007 tas-16 ta’ Frar 2007 li jemenda r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru
1358/2003 fir-rigward tal-lista tal-ajruporti tal-Komunità [traduzzjoni mhux
uffiċjali]
Rekwiżiti u standards applikabbli:
L-Artikoli 1 sa 4, l-Annessi I sa III.
___________________
ANNESS II
SERVIZZI
MIFTIEHMA U ROTOT SPEĊIFIKATI
34.
Kull Parti tagħti
lit-trasportaturi tal-ajru tal-Parti l-oħra d-drittijiet biex dawn joperaw
servizzi bl-ajru fuq ir-rotot speċifikati hawn taħt:
(a)       għal
trasportaturi tal-ajru tal-Unjoni Ewropea: Kull punt fl-Unjoni Ewropea - punti
intermedji fit-territorji tal-imsieħba tal-Politika Ewropea
tal-Viċinat[2],
il-pajjiżi tal-ECAA[3],
jew pajjiżi elenkati fl-Anness V - Kull punt fir-Repubblika
tal-Ukraina - punti lil hinn;
(b)      għat-trasportaturi
tal-ajru tal-Ukraina: Kwalunkwe punt fl-Ukraina - punti intermedji
fit-territorji tal-imsieħba tal-Politika Ewropea tal-Viċinat,
il-pajjiżi tal-ECAA jew pajjiżi elenkati fl-Anness V - Kwalunkwe
punt fl-Unjoni Ewropea.
Id-drittijiet
eżistenti u ġodda, inkluzi d-drittijiet biex iservu lil hinn
mill-punti taħt ftehimiet bilaterali jew arranġamenti oħra bejn
l-Ukraina u l-Istati Membri tal-UE, li mhumiex koperti skont dan il-Ftehim,
jistgħu jiġu eżerċitati u miftiehma, sakemm ma jkun hemm
l-ebda diskriminazzjoni bejn trasportaturi tal-ajru fuq il-bażi ta’
nazzjonalità;
(c)       Trasportaturi
tal-ajru tal-Unjoni Ewropea għandhom ikunu intitolati wkoll li joperaw
is-servizzi tat-trasport bl-ajru bejn punti fl-Ukraina, kemm jekk tali servizzi
tat-trasport bl-ajru joriġinaw jew jintemmu fi ħdan l-UE jew le.
35.
Is-servizzi mħaddma
skont il-paragrafu 1(a) u (b) ta’ dan l-Anness għandhom
joriġinaw jew jintemmu fit-territorju tal-Ukraina, għat-trasportaturi
tal-ajru Ukraini, u fit-territorju tal-Unjoni Ewropea għat-trasportaturi
bl-ajru tal-Unjoni Ewropea.
36.
Trasportaturi tal-ajru
taż-żewġ Partijiet fir-rigward ta’ kwalunkwe titjira jew
it-titjiriet kollha u meta jagħżlu huma jistgħu:
(a)       joperaw titjiriet f’xi waħda mid-direzzjonijiet jew fit-tnejn;
(b)      jgħaqqdu
flimkien numri tat-titjiriet differenti f’operazzjoni waħda ta’
inġenju tal-ajru;
(c)       iservu punti
intermedji jew li jmorru lil hinn, kif speċifikat fil-paragrafu 1(a)
and (b) ta' dan l-Anness, u fil-punti fit-territorji tal-Partijiet fi kwalunkwe
kombinazzjoni u fi kwalunkwe ordni;
(d)      ma jagħmlux
waqfiet f’ċertu punt jew f’ċerti punti;
(e)       jittrasferixxu
t-traffiku minn kwalunkwe inġenju tal-ajru tagħhom għal
kwalunkwe inġenju tal-ajru ieħor tagħhom fi kwalunkwe punt;
(f)       jagħmlu
waqfiet skedati fi kwalunkwe punt kemm fit-territorju kif ukoll barra minnu ta’
xi waħda mill-Partijiet;
(g)       iġġorru
traffiku fi tranżitu mit-territorju tal-Parti l-oħra; kif ukoll
(h)      jgħaqqdu
flimkien it-traffiku fuq l-istess inġenju tal-ajru irrispettivament minn
fejn ikun beda t-tali traffiku.
37.
Kull Parti għandha
tippermetti lil kull trasportatur tal-ajru li jistabbilixxi l-frekwenza u l-kapaċità
tat-trasport internazzjonali bl-ajru li dan ikun joffri abbażi ta’
konsiderazzjonijiet kummerċjali li jkun hemm fis-suq. B’mod konsistenti
ma’ dan id-dritt, l-ebda Parti ma għandha tillimita b’mod unilaterali
l-volum tat-traffiku, il-frekwenza jew ir-regolarità tas-servizz, jew it-tip
jew tipi ta’ inġenji tal-ajru li jitħaddmu mit-trasportaturi tal-ajru
tal-Parti l-oħra, ħlief għal raġunijiet ta’ dwana,
tekniċi, tal-operat, ambjentali, tal-ħarsien tas-saħħa jew
bl-applikazzjoni tal-Artikolu 26 (Ambjent Kompetittiv) ta’ dan il-Ftehim.
38.
It-trasportaturi tal-ajru
ta' kull Parti jistgħu jservu, inkluż fi ħdan il-qafas
tal-arranġamenti ta' qsim ta’ kodiċi kwalunkwe punt li jinsab
f'pajjiż terz li mhux inkluż fuq ir-rotot speċifikati, sakemm ma
jeżerċitawx id-drittijiet tal-ħames (5) libertà.
39.
Dan l-Anness huwa
soġġett għall-arranġamenti tranżizzjonali msemmija
fl-Anness III ma' dan il-Ftehim u l-estensjoni tad-drittijiet previsti fih.
ANNESS III
ARRANĠAMENTI
TRANŻIZZJONALI
Taqsima 1
Perjodi
tranżizzjonali
1.        It-tranżizzjoni tal-Ukraina lejn
l-implimentazzjoni effettiva tad-dispożizzjonijiet u l-kundizzjonijiet
kollha li joħorġu minn dan il-Ftehim għandhom jitwettqu permezz
ta’ żewġ perjodi ta’ tranżizzjoni.
2.        Din it-tranżizzjoni għandha tkun
suġġetta għal valutazzjonijiet u spezzjonijiet ta’
standardizzazzjoni, li għandhom jitwettqu mill-Kummissjoni Ewropea u
l-EASA rispettivament, kif ukoll Deċiżjoni tal-Kumitat Konġunt,
kif previst fl-Artikolu 33 (Arranġamenti Tranżizzjonali) ta’ dan
il-Ftehim.
Taqsima 2
Speċifikazzjonijiet
applikabbli matul l-ewwel perjodu tranżizzjonali
1.        Matul l-ewwel perjodu tranżizzjonali:
(a)        trasportaturi tal-ajru tal-Unjoni Ewropea u
t-trasportaturi tal-ajru li huma licenzjati mill-Ukraina għandhom
jitħallew jeżerċitaw drittijiet ta’ traffiku illimitati bejn
kwalunkwe punt fl-Unjoni Ewropea u kwalunkwe punt fl-Ukraina;
(b)        suġġett għal evalwazzjoni
rigward l-implimentazzjoni mill-Ukrajna tar-rekwiżiti u l-istandards
rilevanti tal-Unjoni Ewropea u wara l-informazzjoni mill-Kumitat Konġunt,
l-Ukraina għandha tkun involuta bħala osservatur fix-xogħol
tal-Kumitat stabbilit skont it-termini tar-Regolament (KEE) Nru 95/93 dwar
ir-regoli komuni għall-allokazzjoni ta’ slots f’ajruporti tal-Komunità;
kif ukoll
(c)        id-dispożizzjonijiet tas-sub-paragrafu 5(c)
tal-Artikolu 22 (Opportunitajiet Kummerċjali), groundhandling
għat-trasportaturi ta' Partijiet oħra) ma japplikawx.
2.       Il-kundizzjonijiet għat-tranżizzjoni
għat-tieni perjodu tranżizzjonali għandha tinvolvi dan li
ġej għall-Ukraina:
(a)       inkorporazzjoni fil-leġiżlazzjoni
nazzjonali implimentazzjoni tar-rekwiżiti applikabbli u l-istandards ta':
- Ir-Regolament (KE) 216/2008 (dwar regoli
komuni fil-kamp tal-avjazzjoni ċivili u li jistabblixxi Aġenzija
Ewropea tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni);
- Ir-Regolament (UE) 748/2012 (jistabbilixxi
regoli ta’ implimentazzjoni għaċ-ċertifikazzjoni
tal-airworthiness u ambjentali ta’ inġenji tal-ajru u ta’ prodotti,
partijiet u tagħmir relatati, kif ukoll għaċ-ċertifikazzjoni
ta’ organizzazzjonijiet relatati mad-disinn u l-produzzjoni);
jemenda r-Regolament (KE) Nru 2042/2003 (dwar
il-kapaċità kontinwata li jintużaw fl-ajru ta’ inġenji tal-ajru
u prodotti, partijiet u tagħmir ajrunawtiku, u dwar l-approvazzjoni ta’
organizzazzjonijiet u persunal involut f’dan ix-xogħol)
- Ir- Regolament (UE) Nru 965/2012 (li
jistabbilixxi rekwiżiti tekniċi u proċeduri amministrattivi
relatati mal-operazzjonijiet tal-ajru);
- Ir-Regolament (UE) Nru 1178/2011 ( li
jistabbilixxi rekwiżiti tekniċi u proċeduri amministrattivi
relatati mal-ekwipaġġi tal-ajruplani tal-avjazzjoni ċivili);
- Ir-Regolament (UE) Nru 996/2010 (dwar
l-investigazzjoni u l-prevenzjoni ta’ aċċidenti u inċidenti);
- Id-Direttiva 2009/12/KE (dwar l-imposti
tal-ajruporti);
- Id-Direttiva 96/67/KE (dwar
l-aċċess għas-suq tal-groundhandling fl-ajruporti tal-Komunità);
- Ir-Regolament (KEE) Nru 95/93 (dwar
ir-regoli komuni għall-allokazzjoni ta’ slots);
- Id-Direttiva 2000/79/KE (dwar il-Ftehim
Ewropew fuq l-Organizzazzjoni tal-Ħinijiet tax-Xogħol ta'
Ħaddiema Mobbli fl-Avjazzjoni Ċivili);
- Il-Kapitolu IV tar-Regolament (KE)
Nru 1008/2008 (dwar l-operat ta' servizzi tal-ajru);
- Ir-Regolament 785/2004 (dwar
ir-rekwiżiti tal-assigurazzjoni tat-trasportaturi tal-ajru u l-operaturi
tal-ajruplani);
- Ir-Regolament (KE) Nru 80/2009 (dwar
sistemi ta’ riservazzjoni kompjuterizzati);
- Ir-Regolament tal-Kunsill (KE)
Nru 2027/97 (dwar ir-responsabbilità ta' trasportaturi bl-ajru
fl-eventwalità ta' inċidenti);
- Ir-Regolament (KE) Nru 261/2004 li
jistabbilixxi regoli komuni dwar il-kumpens u l-assistenza għal
passiġġieri fil-każ li ma jitħallewx jitilgħu u ta'
kanċellazzjoni jew dewmien twil ta' titjiriet);
- Ir-Regolament (KE) Nru 549/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tal-10 ta’ Marzu 2004 li jippreskrivi l-qafas għall-ħolqien tal-Ajru
Uniku Ewropew (ir-Regolament qafas);
- Ir-Regolament (KE) Nru 550/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tal-10 ta’ Marzu 2004 dwar il-forniment ta’ servizzi ta’ navigazzjoni tal-ajru
fl-ajru uniku Ewropew (ir-Regolament tal-forniment ta’ servizz)
- Ir-Regolament (KE) Nru 551/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tal-10 ta' Marzu 2004 dwar l-organizzazzjoni u l-użu tal-ispazju tal-arja
[ajru] fl-ajru uniku Ewropew (ir-Regolament tal-ispazju tal-arja[ajru]);
- Ir-Regolament (KE) Nru 552/2004 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
tal-10 ta' Marzu 2004 dwar l-interoperabilita tax-Xibka [network] Ewropea ta'
Amministrazzjoni ta' Traffiku tal-Ajru (ir-Regolament dwar l-interoperabilita);
- Ir-Regolament (UE) Nru 691/2010 tal-Kummissjoni Ewropea tad-29 ta’
Lulju 2010 li jistabbilixxi skema ta’ prestazzjoni għas-servizzi
tan-navigazzjoni bl-ajru u għall-funzjonijiet tan-netwerk u li jemenda
r-Regolament (KE) Nru 2096/2005 li jistabbilixxi rekwiżiti komuni
għall-forniment ta’ servizzi ta’ navigazzjoni bl-ajru
- Ir-Regolament (KE) 1794/2006 tal-Kummissjoni Ewropea
tas-6 ta' Diċembru 2006 li jistabbilixxi skema komuni ta’
imposti għas-servizzi tan-navigazzjoni tal-ajru;
- Ir-Regolament (UE) Nru 1034/2011 tal-Kummissjoni Ewropea
tas-17 ta’ Ottubru 2011 dwar is-sorveljanza tas-sikurezza
fil-ġestjoni tat-traffiku tal-ajru u s-servizzi ta’ navigazzjoni bl-ajru u
li jemenda r-Regolament (UE) Nru 691/2010;
- Ir-Regolament (KE) Nru 2150/2005 tal-Kummissjoni Ewropea
tat-23 ta’ Diċembru 2005 li jistabbilixxi regoli komuni
għall-użu flessibbli tal-ispazju tal-ajru; kif ukoll
- Ir-Regolament (UE) Nru 255/2010 tal-Kummissjoni Ewropea
tal-25 ta’ Marzu 2010 li jistabbilixxi regoli komuni dwar
il-ġestjoni tal-fluss tat-traffiku tal-ajru
hekk kif inhuma stipulati, inklużi l-emendi tagħhom fl-Anness
I għal dan il-Ftehim;
(b)         applikazzjoni tar-regoli tal-liċenzjar operattivi
li huma sostanzjalment ekwivalenti għal dawk li jinsabu
fil-Kapitolu II tar-Regolament (KE) Nru 1008/2008 tal-Parlament
Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Settembru 2008 dwar regoli
komuni għall-operat ta' servizzi tal-ajru fil-Komunità. kif ukoll
(c)         rigward is-sigurtà tal-avjazzjoni, l-implimentazzjoni
tal-Parti II tad-Dokument 30 tal-ECAC fl-emenda l-aktar riċenti
applikabbli tagħha.
Taqsima 3
Speċifikazzjonijiet
applikabbli matul it-tieni perjodu tranżizzjonali
1.        Wara d-deċiżjoni tal-Kumitat
Konġunt, kif previst fl-Artikolu 33 (Arranġamenti
Tranżizzjonali) ta’ dan il-Ftehim, li tikkonferma li l-Ukraina tissodisfa
l-kundizzjonijiet kollha stipulati taħt Taqsima 2(2):
(a)       iċ-ċertifikati rilevanti
maħruġa mill-Ukraina, kif elenkati fit-Taqsima 1 tal-Anness IV,
għandu jkun rikonoxxut mill-Istati Membri skont il-kundizzjonijiet
stipulati fid-Deċiżjoni tal-Kumitat Konġunt u skont l- Artikolu 11
tar-Regolament (KE) Nru 216/2008;
(b)    id-dispożizzjonijiet fis-subparagrafu
5(c) tal-Artikolu 22 (Opportunitajiet Kummerċjali), (Groundhandling
għat-trasportaturi tal-ajru ta’ Partijiet oħra) ta’ dan il-Ftehim
għandhom japplikaw; kif ukoll
(c)    suġġett għal evalwazzjoni rigward
l-implimentazzjoni mill-Ukrajna tar-rekwiżiti u l-istandards rilevanti
tal-Unjoni Ewropea u wara l-informazzjoni mill-Kumitat Konġunt, l-Ukraina
għandha tkun involuta bħala osservatur fix-xogħol tal-Kumitat
stabbilit skont it-termini tar-Regolament (KE) Nru 2111/2005 dwar
l-istabbiliment ta’ lista Komunitarja ta’ kumpanniji ta’ l-ajru li huma
suġġetti għal projbizzjoni ta’ operar fil-Komunità.
2.        Il-kundizzjonijiet għat-tranżizzjoni
għall-implimentazzjoni sħiħa ta’ dan il-Ftehim għandha
tinvolvi dan li ġej għall-Ukraina:
(a)    l-inkorporazzjoni fil-leġiżlazzjoni
nazzjonali u l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti u l-istandards applikabbli
kollha tal-atti tal-Unjoni Ewropea stabbiliti fl-Anness I ma' dan il-Ftehim;
kif ukoll
(b)    l-ispazju tal-ajru
fir-responsabbiltà tagħha għandha tiġi organizzata b’konformità
mar-rekwiżiti applikabbli tal-UE għall-istabbiliment tal-FAB.
Taqsima 4
IMPLIMENTAZZJONI
SĦIĦA TA' DAN IL-FTEHIM
Wara d-deċiżjoni tal-Kumitat
Konġunt, kif previst fl-Artikolu 33 (Arranġamenti Tranżizzjonali)
ta’ dan il-Ftehim, li tikkonferma li l-Ukraina tissodisfa l-kundizzjonijiet
kollha stipulati fit-Taqsima 3(2) ta’ dan l-Anness, għandu japplika dan li
ġej:
1.        Minbarra d-drittijiet tat-traffiku stabbiliti
fit-Taqsima 2 (1) ta’ dan l-Anness:
(a)    it-trasportaturi tal-ajru tal-Unjoni Ewropea
għandu jitħallew jeżerċitaw drittijiet ta’ traffiku
illimitati bejn punti fl-Ukraina, punti intermedji fil-pajjiżi
tal-Politika Ewropea tal-Viċinat u l-pajjiżi tal-ECAA, kif ukoll
il-punti fil-pajjiżi elenkati fl-Anness V u punti lil hinn, sakemm
it-titjira tagħmel parti minn servizz li jaqdi punt fi Stat Membru.
It-trasportaturi tal-ajru tal-Unjoni Ewropea għandhom ukoll
jitħallew jeżerċitaw drittijiet ta’ traffiku bejn punti bla
limitu fl-Ukraina, kemm jekk dawn is-servizzi tal-ajru joriġinaw jew
jintemmu fi ħdan l-UE; kif ukoll
(b)    it-trasportaturi tal-ajru tal-Ukraina għandhom
jitħallew jeżerċitaw drittijiet ta’ traffiku illimitati bejn
kwalunkwe punt fl-Unjoni Ewropea, punti intermedji fil-pajjiżi tal-Politika
Ewropea tal-Viċinat u fil-pajjiżi tal-ECAA, kif ukoll
fil-pajjiżi elenkati fl-Anness V, sakemm it-titjira tagħmel parti
minn servizz li jaqdi punt fl-Ukraina.
2.        Iċ-ċertifikati relevanti kollha
inklużi fit-Taqsima 2 tal-Anness IV ma' dan il-Ftehim maħruġ
mill-Ukraina għandu jkun rikonoxxut mill-Istati Membri skont
il-kundizzjonijiet previsti minn dawn id-dispożizzjonijiet.
________________
ANNESS IV
LISTA TA’ ĊERTIFIKATI MSEMMIJA FL-ANNESS III
MA' DAN IL-FTEHIM
1. L-ekwipaġġ tal-ajru
Il-liċenzji tal-bdoti (il-ħruġ, iż-żamma,
l-emenda, il-limitazzjoni, is-sospensjoni jew ir-revoka tal-liċenzji)
(ir-Regolamenti (KE) Nru 216/2008, (UE) Nru 1178/2011, (UE)
Nru 290/2012 li jemendaw ir-Regolament (UE) Nru 1178/2011).
Iċ-ċertifikazzjoni ta’ persuni responsabbli biex jipprovdu
taħriġ fit-titjir jew taħriġ fis-simulazzjoni tat-titjir u
biex jivvalutaw il-ħiliet tal-bdoti (ir-Regolamenti (KE)
Nru 216/2008, (UE) Nru 1178/2011, (UE) Nru 290/2012 li jemendaw
ir-Regolament (UE) Nru 1178/2011).
Attestazzjonijiet tal-ekwipaġġ tal-kabina (il-ħruġ,
iż-żamma, l-emenda, il-limitazzjoni, is-sospensjoni jew ir-revoka
tal-attestazzjonijiet tal-ekwipaġġ tal-kabina) (ir-Regolamenti (KE)
Nru 216/2008, (UE) Nru 1178/2011, (UE) Nru 290/2012 li jemendaw
ir-Regolament (UE) Nru 1178/2011).
Iċ-ċertifikati mediċi għall-bdoti
(il-ħruġ, iż-żamma, l-emenda, il-limitazzjoni,
is-sospensjoni jew ir-revoka) (ir-Regolamenti (KE) Nru 216/2008, (UE) Nru
1178/2011), (UE) Nru 290/2012 li jemendaw ir-Regolament (UE) Nru 1178/2011.
Iċ-ċertifikazzjoni ta’ eżaminaturi ajrumediċi, kif
ukoll il-kundizzjonijiet li fihom tobba ġenerali jistgħu jaġixxu
bħala eżaminaturi ajrumediċi (ir-Regolamenti (KE) 216/2008, (UE)
Nru 1178/2011, (UE) Nru 290/2012 li jemendaw ir-Regolament (UE) Nru
1178/2011).
Il-valutazzjoni ajrumedika perjodika tal-membri tal-ekwipaġġ
tal-kabina - il-kwalifiki tal-persuni responsabbli minn din il-valutazzjoni
(ir-Regolamenti (KE) 216/2008, (UE) Nru 1178/2011, (UE) Nru 290/2012
li jemendaw ir-Regolament (UE) Nru 1178/2011).
Il-kundizzjonijiet sabiex jinħarġu, jinżammu, jiġu
emendati, ristretti, sospiżi jew irrevokati ċ-ċertifikati
tal-organizzazzjonijiet tat-taħriġ tal-bdoti (ir-Regolamenti (KE)
Nru 216/2008, (UE) Nru 1178/2011, (UE) Nru 290/2012 li jemendaw
ir-Regolament (UE) Nru 1178/2011).
Il-kundizzjonijiet għall-ħruġ, iż-żamma,
l-emendar, il-limitazzjoni, is-sospensjoni jew ir-revoka
taċ-ċertifikati taċ-ċentri ajrumediċi involuti
fl-ikkwalifikar u fil-valutazzjoni ajrumediċi tal-ekwipaġġ
tal-ajru tal-avjazzjoni ċivili (ir-Regolamenti (KE) 216/2008, (UE)
Nru 1178/2011, (UE) Nru 290/2012 li jemendaw ir-Regolament (UE) Nru
1178/2011).
Iċ-ċertifikazzjoni ta’ apparat ta’ taħriġ ta’
simulazzjoni tat-tajran u rekwiżiti għall-organizzazzjonijiet li
joperaw u li jużaw dak l-apparat (ir-Regolamenti (KE 216/2008, (UE)
Nru 1178/2011, (UE) Nru 290/2012 li jemendaw ir-Regolament (UE) Nru
1178/2011).
2. Ġestjoni tat-Traffiku tal-Ajru/Servizzi
tan-Navigazzjoni tal-Ajru
Iċ-ċertifikati ta’ fornituri ta’ servizzi tat-traffiku
tal-ajru (ir-Regolamenti (KE) Nru 216/2008, (UE) Nru 1034/2011, (UE)
Nru 1035/2011 Anness II Ir-rekwiżiti speċifiċi
għall-forniment ta’ servizzi tat-traffiku tal-ajru).
Iċ-ċertifikati ta' fornituri ta’ servizzi
meteoroloġiċi (ir-Regolamenti (KE) Nru 216/2008, (UE)
Nru 1034/2011, (UE) Nru 1035/2011 Anness III Rekwiżiti
speċifiċi għall-forniment ta’ servizzi meteoroloġiċi).
Iċ-ċertifikati ta' fornituri ta’ servizzi ta’ informazzjoni
ajrunawtika (ir-Regolamenti (KE) Nru 216/2008, (UE) Nru 1034/2011,
(UE) Nru 1035/2011 Anness IV Ir-rekwiżiti speċifiċi
għall-forniment ta’ servizzi ta’ informazzjoni ajrunawtika).
Iċ-ċertifikati ta' fornituri ta' servizzi ta’ komunikazzjoni,
navigazzjoni jew sorveljanza (ir-Regolamenti (KE) Nru 216/2008, (UE)
Nru 1034/2011, (UE) Nru 1035/2011 Anness V Ir-rekwiżiti
speċifiċi għall-forniment ta’ servizzi ta’ komunikazzjoni,
navigazzjoni jew sorveljanza).
Il-liċenzji tal-kontrolluri tat-traffiku tal-ajru (ATCO) u
kontrolluri studenti tat-traffiku tal-ajru (il-ħruġ, is-sospensjoni u
r-revoka) u klassifikazzjonijiet u approvazzjonijiet assoċjati
(ir-Regolamenti (KE) 216/2008, (UE) Nru 805/2011).
Iċ-ċertifikati mediċi tal-kontrolluri tat-traffiku
tal-ajru (ir-Regolamenti (KE) 216/2008, (UE) Nru 805/2011).
Iċ-ċertifikati
tal-organizzazzjonijiet ta’ taħriġ għal kontrolluri tat-traffiku
tal-ajru (ATCO) (il-validità, it-tiġdid, il-validazzjoni mill-ġdid u
l-użu) (ir-Regolamenti (UE) Nru 216/2008 u (UE) Nru 805/2011).
ANNESS V
LISTA TA’ STATI TERZI MSEMMIJA FL-ARTIKOLU 17,
19, 22
TA’ DAN IL-FTEHIM U
L-ANNESS I U II MA' DAN IL-FTEHIM
1.           Ir-Repubblika tal-Islanda (skont il-Ftehim
dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea);
2.           Il-Prinċipat tal-Liechtenstein (skont
il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea);
3.           Ir-Renju tan-Norveġja (skont il-Ftehim
dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea); kif ukoll
4.           Il-Konfederazzjoni Svizzera (skont il-Ftehim
bejn il-Komunità Ewropea u l-Konfederazzjoni Svizzera dwar it-Trasport
bl-Ajru).
ANNESS VI
REGOLI
PROĊEDURALI
Dan il-Ftehim għandu jkun applikabbli
skont ir-regoli proċedurali stabbiliti hawn taħt:
1. IL-PARTEĊIPAZZJONI TAL-UKRAINA
F’KUMITATI
Meta skont dan il-Ftehim l-Ukraina tkun
involuta f’Kumitat stabbilit permezz tal-atti rilevanti tal-Unjoni Ewropea,
hija takkwista status ta’ osservatur u tkun esposta għad-diskussjonijiet
rilevanti kollha u titħeġġeġ biex tipparteċipa
fid-dibattiti, skont ir-regoli ta’ proċedura tagħhom, filwaqt li tkun
eskluża mis-sessjonijiet li jinkludu l-votazzjoni.
Fir-rigward tas-settur tal-Ġestjoni
tat-Traffiku tal-Ajru, sabiex timplimenta l-leġiżlazzjoni tal-Ajru
Uniku Ewropew rilevanti, l-Ukraina għandha wkoll tkun involuta fil-korpi
kollha stabbiliti mill-Kummissjoni Ewropea, bħal Korp Konsultattiv
tal-Industrija (ICB) u l-Maniġer tan-Netwerk (NM).
2. IL-KSIB TAL-ISTATUS TA' OSSERVATUR FL-EASA
L-istatus ta’ osservatur fl-EASA jintitola lill-Ukraina biex
tipparteċipa fil-gruppi u l-korpi tekniċi tal-EASA miftuħa
għall-Istati Membri tal-UE u pajjiżi oħra Sħab
tal-Viċinat Ewropew, skont il-kundizzjonijiet stabbiliti għal din
il-parteċipazzjoni. L-istatus ta’ osservatur ma jkoprix id-dritt li
tivvota. Dan l-istatus mhux ser ikunu miksub fir-rigward tal-Bord ta’ Tmexxija
tal-EASA .
3. IL-KOOPERAZZJONI U L-ISKAMBJU
TAL-INFORMAZZJONI
Biex jiġi ffaċilitat
l-eżerċizzju tas-setgħat rilevanti tal-awtoritajiet kompetenti
tal-Partijiet, meta ssirilhom talba tali awtoritajiet għandhom jiskambjaw
b’mod reċiproku l-informazzjoni kollha neċessarja
għall-funzjonament kif xieraq ta’ dan il-Ftehim.
4. IR-REFERENZA GĦAL-LINGWI
Il-Partijiet għandu jkollhom id-dritt li jużaw,
fil-proċeduri stabbiliti fil-kamp ta' applikazzjoni ta' dan il-Ftehim,
kwalunkwe lingwa uffiċjali tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea jew
il-lingwa Ukraina. Il-Partijiet huma konxji, madankollu, li l-użu
tal-Ingliż jiffaċilita dawk il-proċeduri. Jekk lingwa, li
mhijiex lingwa uffiċjali tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea
tintuża f’dokument uffiċjali, għandha tiġi sottomessa
simultanjament traduzzjoni f’lingwa uffiċjali tal-istituzzjonijiet
tal-Unjoni Ewropea, b’kunsiderazzjoni għad-dispożizzjoni tas-sentenza
preċedenti. Jekk Parti tkun beħsiebha tuża, waqt proċedura
orali, lingwa li mhijiex lingwa uffiċjali tal-istituzzjonijiet tal-Unjoni
Ewropea, dik il-Parti għandha tiżgura interpretazzjoni simultanja
bl-Ingliż.

ANNESS VII
IL-KRITERJI MSEMMIJA FIL-PARAGRAFU 4 TAL-ARTIKOLU 26
TA' DAN IL-FTEHIM
1.           Dawn li ġejjin għandhom ikunu
kompatibbli mal-funzjonament korrett ta’ dan il-Ftehim:
(a)    għajnuna ta' karattru soċjali
mogħtija lill-konsumaturi individwali, sakemm dik l-għajnuna
tiġi mogħtija mingħajr diskriminazzjoni bażata fuq
l-oriġini tas-servizzi kkonċernati, kif ukoll
(b)    għajnuna li
tagħmel tajjeb għad-danni kkawżati minn diżastri naturali
jew avvenimenti eċċezzjonali.
2.           Barra minn
hekk, dawn li ġejjin jistgħu jiġu kkunsidrati kompatibbli
mal-funzjonament korrett ta’ dan il-Ftehim:
(a)    għajnuna għal promozzjoni
tal-iżvilupp ekonomiku f'żoni fejn il-livell tal-għixien huwa
baxx b'mod anormali jew fejn hemm nuqqas ta' impiegi serju;
(b)    għajnuna maħsuba sabiex
tiffaċilita l-iżvilupp ta’ ċerti attivitajiet ekonomiċi jew
ta’ ċerti żoni ekonomiċi fejn għajnuna bħal din ma
taffettwax ħażin l-operazzjonijiet kummerċjali tat-trasportaturi
tal-ajru fl-interessi tal-Partijiet; kif ukoll
(c)    għajnuna biex jinkisbu l-għanijiet,
permessa skont ir-regolamenti tal-UE ta’ eżenzjoni ġenerali
orizzontali u regoli dwar l-għajnuna mill-istat settorjali u orizzontali
mogħtija f’konformità mal-kundizzjonijiet stipulati hemmhekk.
________________
[1]     Din id-deżinjazzjoni hija mingħajr preġudizzju
għall-pożizzjonijiet dwar l-istatus, u hija konformi mal-UNSCR 1244
u mal-Opinjoni tal-QIĠ dwar id-Dikjarazzjoni ta' Indipendenza tal-Kosovo.
[2]               "Imsieħba tal-Politika Ewropea
tal-Viċinat" hawnhekk se tinftiehem bħala l-Alġerija, l-Armenja, l-Ażerbajġan, il-Belarus, l-Eġittu, il-Ġorġja, l-Iżrael, il-Ġordan, il-Libanu, il-Libja, il-Marokk,
il-Palestina, is-Sirja, it-Tuneżija u
r-Repubblika tal-Moldova, jiġifieri l-Ukraina mhijiex inkluża
hawnhekk.
[3]               “Il-pajjiżi tal-ECAA” huma l-Partijiet tal-Ftehim
Multilaterali li jistabbilixxi l-Ispazju Komuni Ewropew tal-Avjazzjoni, li huma:
l-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea, ir-Repubblika tal-Albanija,
il-Bosnja-Ħerzegovina, dik li kienet ir-Repubblika Jugoslava
tal-Maċedonja, ir-Repubblika tal-Islanda, ir-Repubblika tal-Montenegro,
ir-Renju tan-Norveġja, ir-Repubblika tas-Serbja u l-Kosovo (Din id-deżinjazzjoni hija mingħajr
preġudizzju għall-pożizzjonijiet fuq l-istatus, u hija
f'konformita mal-UNSCR Nru 1244
u l-opinjoni tal-QtĠ dwar id-Dikjarazzjoni ta’ Indipendenza tal-Kosovo).