title: Deċiżjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/261 tat-22 ta' Jannar 2014 dwar il-miżuri ta' għajnuna SA.32014 (2011/C), SA.32015 (2011/C), SA.32016 (2011/C) implimentati mir-Reġjun ta' Sardenja favur Saremar (notifikata bid-dokument C(2013) 9101) (Test b'rilevanza għaż-ŻEE. )

text:
                  22.2.2018

                  MT

                  Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

                  L 49/22

            DEĊIŻJONI TAL-KUMMISSJONI (UE) 2018/261
      tat-22 ta' Jannar 2014
      dwar il-miżuri ta' għajnuna SA.32014 (2011/C), SA.32015 (2011/C), SA.32016 (2011/C) implimentati mir-Reġjun ta' Sardenja favur Saremar

            (notifikata bid-dokument C(2013) 9101)

      (It-test Taljan biss huwa awtentiku)
      (Test b'rilevanza għaż-ŻEE)
      IL-KUMMISSJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 108(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidrat il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 62(1)(a) tiegħu,
      Wara li sejħet lill-partijiet interessati biex jippreżentaw il-kummenti tagħhom skont id-dispożizzjoni(jiet) msemmija hawn fuq (1) u wara li kkunsidrat il-kummenti tagħhom,
      Billi:
      1.   PROĊEDURA

                  (1)

                  Bid-deċiżjoni C(2011)6961 finali adottata fil-5 ta' Ottubru 2011 il-Kummissjoni fetħet il-proċedura ta' investigazzjoni formali (2) fir-rigward ta' diversi miżuri adottati mill-Italja favur il-kumpaniji tal-ex Grupp Tirrenia (3) (minn hawn 'il quddiem id-Deċiżjoni tal-2011). Id-Deċiżjoni tal-2011 ġiet ippubblikata f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea. Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati biex jippreżentaw il-kummenti tagħhom dwar il-miżuri koperti mid-Deċiżjoni tal-2011.

                  (2)

                  L-Italja ppreżentat l-osservazzjonijiet tagħha dwar id-Deċiżjoni tal-2011 fil-15 ta' Novembru 2011. Il-Kummissjoni rċeviet il-kummenti mill-partijiet interessati u għaddiethom lill-Italja, li ngħatat l-opportunità li tirreaġixxi. L-osservazzjonijiet tal-Italja dwar il-kummenti ppreżentati mill-partijiet interessati waslu permezz ta' ittri datati l-24 ta' April u l-4 ta' Mejju 2012.

                  (3)

                  Fl-4 ta' Ottubru 2011, id-19 ta' Ottubru 2011, it-2 ta' Diċembru 2011, is-27 ta' Jannar 2012, is-17 ta' Frar 2012 u t-28 ta' Frar 2012, il-Kummissjoni rċeviet ilmenti ġodda dwar l-allegata għajnuna lill-ex-kumpaniji tal-Grupp Tirrenia u/jew l-akkwirenti tagħhom. Xi wħud minn dawn l-ilmenti allegaw li Saremar – Sardegna Regionale Marittima (minn hawn 'il quddiem Saremar) kienet ingħatat għajnuna ġdida mir-Reġjun ta' Sardenja (Regione Autonoma della Sardegna) (minn hawn 'il quddiem RAS).

                  (4)

                  Fis-7 ta' Novembru 2012 il-Kummissjoni estendiet il-proċedura ta' investigazzjoni dwar, inter alia, ċerti miżuri ta' appoġġ li ngħataw mir-RAS lil Saremar. Bid-deċiżjoni C(2012)9452 finali tad-19 ta' Diċembru 2012 il-Kummissjoni adottat emenda għad-Deċiżjoni li testendi l-proċedura ta' investigazzjoni (minn hawn 'il quddiem id-Deċiżjoni tal-2012) (4). Id-Deċiżjoni tal-2012 ġiet ippubblikata f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea. Il-Kummissjoni stiednet lill-partijiet interessati biex jippreżentaw il-kummenti tagħhom dwar il-miżuri taħt investigazzjoni.

                  (5)

                  Il-kummenti tar-RAS dwar il-miżuri li jikkonċernaw lil Saremar waslu fit-13 ta' Diċembru 2012 u fis-26 ta' Frar 2013.

                  (6)

                  Speċifikament dwar dawn il-miżuri, il-Kummissjoni rċeviet kummenti mill-benefiċjarju u l-kompetituri. Għaddiethom lill-Italja, li ngħatat l-opportunità li tirreaġixxi. L-Italja ma kkummentatx dwar l-osservazzjonijiet tal-partijiet interessati fir-rigward tal-miżuri soġġetti għal din id-Deċiżjoni.

                  (7)

                  B'ittra tal-14 ta' Mejju 2013, ir-RAS talab lill-Kummissjoni biex tissepara l-miżuri li jikkonċernaw lil Saremar mill-proċedura ta' investigazzjoni formali li nfetħet bid-Deċiżjonijiet tal-2011 u l-2012 u biex tagħti prijorità lil dawn il-miżuri, speċjalment fid-dawl tal-privatizzazzjoni imminenti tal-kumpanija.

                  (8)

                  Il-miżuri in kwistjoni ġew diskussi waqt diversi laqgħat li saru bejn il-Kummissjoni u r-rappreżentanti tar-RAS u Saremar fl-24 ta' April 2012, it-2 ta' Mejju 2013, l-10 ta' Lulju 2013 u l-10 ta' Ottubru 2013, u bejn il-Kummissjoni u l-ilmentaturi fis-27 ta' Lulju 2012, l-20 ta' Novembru 2012 u t-8 ta' Awwissu 2013.

                  (9)

                  B'ittra ddatata s-6 ta' Awwissu 2013 il-Kummissjoni talbet informazzjoni addizzjonali lill-Italja dwar il-miżuri soġġetti għall-investigazzjoni. L-Italja wieġbet għal din it-talba fis-26 ta' Settembru 2013 u l-25 ta' Ottubru 2013.

                  (10)

                  Sottomissjonijiet ulterjuri mir-RAS u Saremar waslu għand il-Kummissjoni fit-3 ta' Settembru 2013, l-24 ta' Ottubru 2013, it-13 ta' Novembru 2013 u l-21 ta' Novembru 2013.

                  (11)

                  Din id-Deċiżjoni tindirizza t-talba tar-RAS biex il-miżuri dwar Saremar jiġu ttrattati bi prijorità.

            2.   IL-MIŻURI SOĠĠETTI GĦAL INVESTIGAZZJONI BIS-SAĦĦA TAD-DEĊIŻJONIJIET TAL-2011 U TAL-2012

                  (12)

                  L-investigazzjoni formali li nfetħet bid-Deċiżjonijiet tal-2011 u tal-2012 tkopri l-miżuri li ġejjin:

                              (a)

                              Kumpens għall-forniment ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali (SIEĠ) taħt l-estensjoni tal-Konvenzjonijiet inizjali;

                              (b)

                              Il-privatizzazzjoni tal-kumpaniji tal-ex Grupp Tirrenia, inkluż kontro-garanzija għal CdI, ix-xerrej ta' Siremar, u l-ħlas differit tal-prezz tax-xiri minn CIN, ix-xerrej ta' Tirrenia di Navigazione;

                              (c)

                              Il-prijorità ta' irmiġġ;

                              (d)

                              Il-miżuri stabbiliti bil-Liġi 163 tal-1 ta' Ottubru 2010 li tikkonverti d-Digriet Liġi 125/2010 tal-5 ta' Awwissu 2010;

                              (e)

                              Miżuri addizzjonali adottati mir-RAS favur Saremar (il-kumpens għall-operat ta' żewġ rotot marittimi bejn Sardenja u l-Italja kontinentali fl-2011/2012, il-proġett Bonus Sardo – Vacanza, is-self ta' EUR 3 miljun u l-ittri ta' rassigurazzjoni, u r-rikapitalizzazzjoni);

                              (f)

                              L-użu ħażin ta' għajnuna ta' salvataġġ;

                              (g)

                              Kumpens għall-provvediment ta' SIEĠ taħt il-Konvenzjonijiet/kuntratti ta' servizz pubbliku futuri.

                  (13)

                  Din id-Deċiżjoni tirrigwarda biss ċerti miżuri adottati mir-RAS favur Saremar, li se jiġu identifikati hawn taħt. Il-proġett Bonus Sardo - Vacanza se jiġi vvalutat separatament.

            2.1.   IL-BENEFIĊJARJU

                  (14)

                  Inizjalment il-Grupp Tirrenia kien jikkonsisti minn sitt kumpaniji, jiġifieri Tirrenia di Navigazione (minn hawn 'il quddiem Tirrenia), Adriatica, Caremar, Saremar, Siremar u Toremar. Il-kumpaniji kienu jipprovdu servizzi ta' trasport marittimu taħt kuntratti separati tas-servizz pubbliku konklużi mal-Istat fl-1991, fis-seħħ sa tmiem l-2008 (minn hawn 'il quddiem il-Konvenzjonijiet inizjali). Il-kumpanija pubblika Fintecna – Finanziaria per i Settori Industriale e dei Servizi S.p.A. (minn hawn 'il quddiem Fintecna) (5) kellha 100 % tal-kapital azzjonarju tat-Tirrenia li min-naħa tagħha kienet proprjetarja tal-kumpaniji reġjonali Adriatica, Caremar, Saremar, Siremar u Toremar.

                  (15)

                  Fl-2004 it-Tirrenia ingħaqdet ma' Adriatica. Mill-2004, il-Grupp Tirrenia kien iffurmat minn Tirrenia, Caremar, Saremar, Siremar u Toremar. (6)

                  (16)

                  L-artikolu 19ter tad-Digriet Liġi 135/2009 li ġie kkonvertit fil-Liġi 166/2009 (minn hawn 'il quddiem il-liġi tal-2009) stabbilixxa fost oħrajn li fid-dawl tal-privatizzazzjoni tagħhom, il-kumpaniji reġjonali Caremar, Saremar u Toremar ġew trasferiti lir-Reġjuni tal-Campania, Sardenja u Toskana. Stabbilixxa wkoll li sal-31 ta' Diċembru 2009 kellhom jiġu konklużi Konvenzjonijiet ġodda bejn l-Istat Taljan u t-Tirrenia u Siremar. Bl-istess mod, il-forniment ta' servizzi reġjonali kellha tkun minquxa fil-Kuntratti ġodda għal servizzi pubbliċi li kellhom jiġu konklużi bejn Saremar, Toremar, u Caremar u r-Reġjuni rispettivi sal-31 ta' Diċembru 2009 u t-28 ta' Frar 2010 rispettivament. Il-Konvenzjonijiet/kuntratti għal servizzi pubbliċi l-ġodda kellhom jidħlu fis-seħħ mal-privatizzazzjoni ta' kull waħda mill-kumpaniji tal-ex Grupp Tirrenia. (7)

                  (17)

                  Għalhekk Saremar ġiet trasferita lir-RAS bis-saħħa tal-liġi tal-2009. Tradizzjonalment il-kumpanija kienet sempliċiment topera kollegamenti ta' kabotaġġ lokali bejn Sardenja u l-gżejjer lejn il-Grigal u l-Lbiċ ta' Sardenja, u kollegament internazzjonali ma' Korsika, taħt il-Konvenzjoni inizjali mal-Istat. Saremar ma żviluppatx attivitajiet li ma kinux sussidjati.

                  (18)

                  Bis-saħħa tal-Liġi Reġjonali 18 tas-26 ta' Lulju 2013, il-pubblikazzjoni tas-sejħa għall-offerti għall-privatizzazzjoni ta' Saremar ġiet posposta għall-31 ta' Diċembru 2013. Din id-Deċiżjoni ma tippreġudikax il-pożizzjoni tal-Kummissjoni dwar miżuri oħra favur Saremar u lanqas dwar xi kwistjonijiet potenzjali ta' għajnuna mill-Istat imqajma mill-privatizzazzjoni tal-kumpanija. Il-miżuri kollha pendenti koperti mid-Deċiżjonijiet tal-2011 u tal-2012, inkluż il-proġett Bonus Sardo – Vacanza, attwalment qed jiġu investigati taħt il-kawżi SA.32014, SA.32015 u SA.32016 u għalhekk mhumiex koperti minn din id-Deċiżjoni.

            2.2.   DESKRIZZJONI DETTALJATA TAL-MIŻURI KOPERTI MINN DIN ID-DEĊIŻJONI

                  (19)

                  Fl-2011 u l-2012 ir-RAS adotta diversi miżuri għall-promozzjoni tat-turiżmu u l-iżvilupp reġjonali u biex tiġi żgurata l-kontinwità territorjali. Skont ir-RAS, dawk l-inizjattivi kienu primarjament ġustifikati minn żewġ żviluppi sinifikanti fis-suq għas-servizzi tat-trasport lejn il-gżira fl-2011.

                  (20)

                  L-ewwel nett, għalkemm il-kumpanija prinċipali Tirrenia kienet diġà tpoġġiet għall-bejgħ fl-2010, Compagnia Italiana di Navigazione (CIN) akkwistat il-kumpanija u ffirmat il-Konvenzjoni l-ġdida biss f'Lulju 2012. Preżumibbilment sad-data eżatta li l-Konvenzjoni l-ġdida ġiet iffirmata, ma kienx ċert jekk is-servizzi marittimi bejn Sardenja u l-Italja kontinentali kinux se jkomplu jiġu sussidjati u jekk, taħt il-Konvenzjoni l-ġdida max-xerrej tat-Tirrenia, il-kamp ta' applikazzjoni tas-servizz pubbliku kienx se jitnaqqas.

                  (21)

                  It-tieni nett, il-kumpaniji privati li kienu joperaw ir-rotot bejn Sardenja u l-kontinent, kienu qed jiġu investigati mill-Awtorità Nazzjonali Taljana tal-Kompetizzjoni (NCA) fuq ksur potenzjali tal-Artikolu 101 tat-TFUE, minħabba żieda sinifikanti fil-prezzijiet tat-trasport fuq ċerti rotot bejn Sardenja u l-kontinent. L-NCA ikkonkludiet il-proċedimenti tagħha fil-11 ta' Ġunju 2013. (8) Iż-żieda fil-prezzijiet tas-servizzi tat-trasport (tal-passiġġieri) mill-partijiet fis-sajf tal-2011 kienet ikkwalifikata bħala prattika konċertata bi ksur tal-Artikolu 101 tat-TFUE. Skont l-NCA il-ksur seħħ mill-inqas bejn Settembru 2010 u l-aħħar ta' Settembru 2011.

                  (22)

                  F'dan il-kuntest bid-Deċiżjoni tagħha tal-2012 il-Kummissjoni fetħet il-proċedura ta' investigazzjoni formali dwar uħud mill-miżuri adottati mir-RAS. F'dan li ġej, il-Kummissjoni se tippreżenta fid-dettall il-miżuri taħt investigazzjoni.

            2.2.1.   KUMPENS GĦALL-OPERAT TAŻ-ŻEWĠ ROTOT BEJN SARDENJA U L-ITALJA KONTINENTALI
      2.2.1.1.
            Qafas legali

                  (23)

                  Ir-RAS jassumi li l-operat ta' żewġ rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-Italja kontinentali minn Saremar, jiġifieri bejn Olbia (Golfo Aranci) u Civitavecchia u bejn Vado Ligure u Porto Torres fl-2011 u l-2012, jikkwalifika bħala SIEĠ, li kien ingħata b'mod leġittimu lill-operatur permezz ta' diversi Deċiżjonijiet Reġjonali (l-atti ta' mandat) ippreżentati f'aktar dettall hawn taħt.

         Deċiżjoni Reġjonali 20/57 tas-26 ta' April 2011

                  (24)

                  Skont ir-RAS, fir-rebbiegħa tal-2011 il-kumpaniji privati li kienu joperaw kollegamenti lejn u minn Sardenja żiedu l-prezzijiet għal livelli insostenibbli. Id-Deċiżjoni Reġjonali 20/57 tas-26 ta' April 2011 (minn hawn 'il quddiem id-Deċiżjoni 20/57) fakkret li sa mill-1 ta' Marzu 2011 kienu għaddejjin diskussjonijiet tekniċi mal-operaturi ewlenin preżenti fuq dawn ir-rotot dwar modi possibbli “biex in-nollijiet jiġu stabilizzati f'livelli aċċettabbli” fuq żmien qasir, medju u twil. Skont ir-RAS, madankollu ma kienx kemm rieda fost l-operaturi privati li jappoġġjaw is-sejħa tar-RAS għal “sforzi komuni bl-għan li jiżdiedu l-flussi turistiċi” billi jiċċarġjaw nollijiet aktar baxxi fuq dawn ir-rotot.

                  (25)

                  Minħabba t-tnaqqis sinifikanti fid-domanda tat-turisti u t-tħassib imqajjem mis-setturi produttivi li kienu jeħtieġu kollegamenti bi prezz raġonevoli mal-kontinent, ir-RAS kien iffaċċjat bil-ħtieġa li jieħu “azzjoni urġenti biex tiġi żgurata alternattiva kompetittiva għan-nollijiet mitluba mill-operaturi privati”. Huwa ddeċieda li Saremar kellha tibda l-operat “fuq termini tas-suq” ta' kollegamenti kontinentali u internazzjonali “fuq ir-rotot turistiċi u kummerċjali ewlenin” lejn u minn Sardenja. Kellha tinżamm kontabbiltà separata sabiex jiġi ggarantit ekwilibriju ekonomiku, u biex b'hekk tiġi bbilanċjata d-domanda għas-servizzi tat-trasport mal-vijabilità ekonomika tal-attività.

                  (26)

                  Saremar kellha b'mod partikolari tivverifika l-possibbiltà li tibda topera fuq bażi ta' prova bejn il-15 ta' Ġunju 2011 u l-15 ta' Settembru 2011 fuq mill-inqas tnejn mill-kollegamenti li ġejjin (servizzi mħallta):

                              (a)

                              Il-Grigal ta' Sardenja (Olbia jew Golfo Aranci) - l-Italja Ċentrali u tan-Nofsinhar (Civitavecchia jew Napli) u r-ritorn;

                              (b)

                              Il-Grigal ta' Sardenja (Olbia jew Golfo Aranci) - l-Italja Ċentrali tat-Tramuntana (La Spezia, Carrara jew Livorno) u r-ritorn;

                              (c)

                              Il-Majjistral ta' Sardenja (Porto Torres) – l-Italja ta' Fuq (Ġenova jew Savona) u r-ritorn.

                  (27)

                  Saremar setgħet ukoll liberament iżżid l-għadd ta' kollegamenti internazzjonali.

         Deċiżjoni Reġjonali 25/69 tad-19 ta' Mejju 2011

                  (28)

                  Id-Deċiżjoni Reġjonali 25/69 tad-19 ta' Mejju 2011 (Deċiżjoni 25/69) approvat it-tariffa li kellha tiġi applikata minn Saremar għas-servizzi tal-passiġġieri u tal-merkanzija fuq ir-rotta bejn Golfo Aranci u Civitavecchia bejn il-15 ta' Ġunju 2011 sal-15 ta' Settembru 2011. Ir-rotta kkonċernata kienet preżumibbilment identifikata bħala “fost l-aktar rotot mitluba.”

                  (29)

                  In-nollijiet setgħu jiġu emendati mill-operatur sabiex jiġi żgurat li l-operat ma jagħmilx telf u jiġi żgurat l-ogħla sodisfazzjon lill-klijenti. Kull emenda bħal din kellha tiġi nnotifikata bil-quddiem lir-RAS. Kien hemm rati differenti applikati fl-istaġuni għolja u baxxi. In-nollijiet kellhom japplikaw bl-istess mod kemm għar-residenti u kemm għal mhux-residenti.

         Deċiżjoni Reġjonali 27/4 tal-1 ta' Ġunju 2011

                  (30)

                  Id-Deċiżjoni Reġjonali 27/4 tal-1 ta' Ġunju 2011 (Deċiżjoni 27/4) approvat it-tariffa li kellha tiġi applikata minn Saremar għal servizzi tal-passiġġieri u tal-merkanzija fuq ir-rotta bejn Vado Ligure u Porto Torres mit-22 ta' Ġunju 2011 sal-15 ta' Settembru 2011.

                  (31)

                  Barra minn hekk, ipprovdiet skont ta' 15 % għar-residenti ta' Sardenja. Saremar setgħet temenda n-nollijiet sabiex jiġi żgurat li l-operat ma jagħmilx telf u jiġi żgurat l-ogħla sodisfazzjon lill-klijenti.

         Deċiżjoni Reġjonali 36/6 tal-1 ta' Settembru 2011

                  (32)

                  Id-Deċiżjoni Reġjonali 36/6 tal-1 ta' Settembru 2011 (Deċiżjoni 36/6) fakkret li ż-żieda fil-prezzijiet tat-trasport fuq ir-rotot lejn il-kontinent seħħet fid-dawl tal-bejgħ tal-ex-kumpanija prinċipali Tirrenia (ara l-premessa 75).

                  (33)

                  F'dan is-sens, ir-RAS kienet se tappoġġja l-annullament tal-proċedura ta' bejgħ u s-separazzjoni tal-bejgħ tat-Tirrenia mill-proċedura ta' offerti pubbliċi għall-għoti tal-Konvenzjoni l-ġdida u b'hekk jiġi evitat monopolju de facto fil-kabotaġġ marittimu lejn u minn Sardenja. Kellha tittieħed azzjoni biex tiġi żgurata t-tnedija ta' proċeduri ta' sejħiet għall-offerti miftuħa għall-impożizzjoni ta' obbligi ta' servizz pubbliku (OSP) biex tintgħażel l-aħjar offerta f'termini ta' għadd ta' rotot u portijiet, frekwenzi, veloċità, kwalità tas-servizz u nollijiet, kemm għall-passiġġieri kif ukoll għall-merkanzija.

                  (34)

                  L-interruzzjoni tal-operat tar-rotot lejn il-kontinent minn Saremar kellha effettivament tirrestawra s-sitwazzjoni monopolistika preċedenti. Fit-tul, l-għan ewlieni fil-livell reġjonali kien se jkun li tiġi ppreservata l-kompetizzjoni effettiva fis-suq tal-kabotaġġ. Dan kien se jinkiseb billi jiġu imposti OSP fuq ir-rotot ewlenin meqjusa strateġiċi għall-gżira fuq dawk l-operaturi li joffru l-aqwa kundizzjonijiet għas-servizz.

                  (35)

                  Id-Deċiżjoni 36/6 tistabbilixxi li Saremar kellha tivverifika, abbażi ta' pjan ta' direzzjoni tan-negozju, il-vijabilità tal-operat fuq bażi ta' prova għall-perjodu bejn it-30 ta' Settembru 2011 u t-30 ta' Settembru 2012, ta' mill-inqas waħda mir-rotot imħallta li ġejjin: Olbia – Livorno, Porto Torres - Livorno jew Cagliari – Piombino.

                  (36)

                  Bl-istess mod, Saremar kellha terġa tibda l-linji bejn Golfo Aranci (jew Olbia) u Civitavecchia u Porto Torres u Vado Ligure (jew Ġenova) bejn il-15 ta' Mejju 2012 u l-15 ta' Settembru 2012. Ir-rotot kienu se jiġu operati permezz ta' żewġ vapuri tal-kruċieri li kienu għadhom kif inkrew.

                  (37)

                  Id-Deċiżjoni 36/6 stabbilixxiet ukoll li Saremar kienet se tiġi rikapitalizzata għal ammont ugwali għall-pretensjoni tagħha kontra t-Tirrenia f'riċevitura (ara l-premessa 89 et seqq).

         Deċiżjoni Reġjonali 48/65 tal-1 ta' Diċembru 2011

                  (38)

                  Filwaqt li aġixxew skont id-Deċiżjoni 36/6, ir-RAS u Saremar eżaminaw il-vijabilità li joperaw waħda mil-linji mħallta bejn Olbia – Livorno, Porto Torres - Livorno jew Cagliari – Piombino bejn it-30 ta' Settembru 2011 u t-30 ta' Settembru 2012. B'mod partikolari, id-domanda attwali u dik ipproġettata għal servizzi mħallta, in-nollijiet, l-ispejjeż u d-dħul imbassra, u l-profittabilità ta' servizzi alternattivi ġew ivvalutati. L-analiżi żvelat dan li ġej:

                              (a)

                              fuq ir-rotot Cagliari – Piombino u Porto Torres – Livorno, riskju għoli ta' żbilanċ ekonomiku, varjazzjoni tad-domanda u pressjoni kompetittiva ta' servizzi sostitwibbli;

                              (b)

                              fuq ir-rotta Olbia – Livorno, għalkemm kien hemm il-probabbiltà ta' pressjoni kompetittiva fuq il-prezzijiet, madankollu kien possibbli li jintlaħaq bilanċ ekonomiku;

                              (c)

                              fuq ir-rotta bejn Olbia - Civitavecchia, seta' jintlaħaq bilanċ ekonomiku.

                  (39)

                  Id-Deċiżjoni 36/6 tinnota li l-“obbligu li jinżamm bilanċ ekonomiku, sabiex jiġi evitat li tingħata għajnuna inkompatibbli mill-Istat, fl-immedjat ma jippermettix, li jinbdew rotot oħra”. L-operat ta' rotot li fuq perjodu ta' żmien qasir ippreżenta prospetti tajbin ta' vijabilità u l-introduzzjoni ta' linji ġodda fl-istaġun għoli, li diġà taw riżultati pożittivi matul il-perjodu ta' prova, kien meqjus neċessarju.

                  (40)

                  Konsegwentement, Saremar ingħatat struzzjonijiet biex tattiva minnufih il-linja mħallta bejn Olbia u Civitavecchia. Ir-rotta kienet se titħaddem kuljum permezz ta' vapuri li kienu inkrew minn Saremar fl-2011. In-noll għall-istaġun baxx li ġie ċċarġjat minn Saremar fl-2011 ġie approvat bħala n-noll standard, li Saremar setgħat tbiddel biex jittieħed kont dovut tad-domanda u jiġi żgurat l-objettiv ta' bilanċ ekonomiku.

                  (41)

                  Tal-anqas kienu se jinkrew tliet vapuri tal-kruċieri b'kapaċità għolja biex tittejjeb il-kapaċità fuq ir-rotot Olbia – Civitavecchia u Porto Torres – Vado Ligure (jew Ġenova) minn Mejju sa Settembru 2012.

                  (42)

                  Saremar kellha tiddefinixxi n-noll standard għal-linji kollha, irrispettivament mill-istaġun, sabiex il-kumpanija titħalla tilħaq l-objettiv doppju ta' bilanċ ekonomiku tal-operat u l-ogħla sodisfazzjon tal-klijenti.

         Deċiżjoni Reġjonali 12/28 tal-20 ta' Marzu 2012

                  (43)

                  Permezz tad-Deċiżjoni Reġjonali 12/28 tal-20 ta' Marzu 2012 (Deċiżjoni 12/28), ir-RAS jieħu nota tal-proposta ta' Saremar għal tariffa għall-istaġun tas-sajf tal-2012 fuq ir-rotta bejn Olbia u Civitavecchia, abbażi ta' inkjesta tas-suq li saret mill-kumpanija.

                  (44)

                  In-noll kellu jiddistingwi bejn l-istaġun baxx, tmiem il-ġimgħa u l-istaġun għoli. Fir-rigward tan-noll applikabbli fl-istaġun għoli (Awwissu), Saremar ipproponiet tliet alternattivi, jiġifieri li jinżamm il-livell tan-noll tal-istaġun għoli tal-2011, li n-noll għal “posto letto” jiżdied b'EUR 5 jew alternattivament b'EUR 10

                  (45)

                  Id-Deċiżjoni 12/28 tagħti s-setgħa lil Saremar li fost in-nollijiet proposti tadotta dak li bl-aħjar mod jibbilanċja l-għanijiet ta' interess pubbliku mal-ħtieġa li jiġi żgurat bilanċ ekonomiku u finanzjarju tal-operat.

         Id-Deċiżjoni Reġjonali 22/14 tat-22 ta' Mejju 2012

                  (46)

                  Permezz tad-Deċiżjoni Reġjonali 22/14 tat-22 ta' Mejju 2012 (Deċiżjoni 22/14) ir-RAS jieħu nota tal-proposta ta' Saremar għal tariffa għall-istaġun tas-sajf tal-2012 (l-1 ta' Ġunju 2012 – il-15 ta' Settembru 2012) fuq ir-rotta bejn Porto Torres u Vado Ligure, abbażi ta' inkjesta tas-suq li saret mill-kumpanija.

                  (47)

                  Il-kumpanija tat parir li jiġu stabbiliti nollijiet differenti għall-istaġun baxx (mill-1 sal-14 ta' Ġunju u mit-3 sal-15 ta' Settembru), medju (mill-15 ta' Ġunju sat-13 ta' Lulju) u għoli (mill-14 ta' Lulju sat-2 ta' Settembru). Kien se jkun hemm skont ta' 15 % li japplika għar-residenti ta' Sardenja.

                  (48)

                  Madanakollu d-Deċiżjoni ma tispeċifikax in-nollijiet preċiżi li Saremar għandha tiċċarġja fuq ir-rotta. Il-kumpanija ngħatat struzzjonijiet biex timmonitorja kontinwament l-iżvilupp tas-suq u taġġusta n-nollijiet sabiex jinstab l-aħjar bilanċ bejn l-għanijiet ta' interess pubbliku u l-ħtieġa li jiġi segwit ekwilibriju ekonomiku u finanzjarju tal-operat. Barra minn hekk, ir-RAS ħadet nota tal-kirja tal-vapur Coraggio li kellu jintuża fuq ir-rotta bejn l-1 ta' Ġunju u l-15 ta' Settembru 2012.

         Il-Liġi Reġjonali 15 tas-7 ta' Awwissu 2012

                  (49)

                  Il-Liġi Reġjonali 15 tas-7 ta' Awwissu 2012 (minn hawn 'il quddiem il-Liġi Reġjonali) tistabbilixxi fost oħrajn il-pubblikazzjoni immedjata (fi żmien 60 jum mid-data tad-dħul fis-seħħ tal-Liġi Reġjonali) tas-sejħa għall-offerti għall-privatizzazzjoni ta' Saremar.

                  (50)

                  Il-Liġi Reġjonali tistabbilixxi wkoll li r-RAS kellu jkopri l-iżbilanċ potenzjali fl-operat tal-kollegamenti mal-kontinent minn Saremar. Għal dak l-għan ġie awtorizzat sussidju fl-ammont ta' EUR 10 miljun.

            2.2.1.2.
            Tul

                  (51)

                  Saremar ġiet fdata bl-operat taż-żewġ rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-Italja kontinentali permezz tal-atti dettaljati fit-tabella hawn taħt.

                     Tabella 1

                     Deċiżjonijiet Reġjonali li nkarigaw lil Saremar bl-operat taż-żewġ rotot

                              Golfo Aranci (Olbia) – Civitavecchia

                              Vado Ligure - Porto Torres

                              L-istaġun tas-sajf tal-2011

                              Deċiżjoni 25/69 tad-19 ta' Mejju 2011
                              (mill-15 ta' Ġunju sal-15 ta' Settembru 2011)

                              Deċiżjoni 27/4 tal-1 ta' Ġunju 2011
                              (mit-22 ta' Ġunju sal-15 ta' Settembru 2011)

                              L-istaġun tax-xitwa tal-2012

                              Deċiżjoni 48/65 tal-1 ta' Diċembru 2011
                              (attivazzjoni immedjata tal-linja)

                                 Mhux operata

                              L-istaġun tas-sajf tal-2012

                              Deċiżjoni 36/6 tal-1 ta' Settembru 2011
                              (mill-15 ta' Mejju sal-15 ta' Settembru 2012)

                              Deċiżjoni 36/6 tal-1 ta' Settembru 2011
                              (mill-15 ta' Mejju sal-15 ta' Settembru 2012)

                  (52)

                  Madankollu, fl-aħħar mill-aħħar l-iskeda tal-operat approvata minn qabel ma ġietx osservata għal kollox.

                  (53)

                  B'mod partikolari, fl-2011 Saremar operat ir-rotta bejn Civitavecchia u Olbia (Golfo Aranci) kuljum bejn il-15 ta' Ġunju u l-15 ta' Settembru 2011. F'dak iż-żmien Moby, Tirrenia, Grandi Navi Veloci (GNV) u Forship (Sardinia Ferries) kienu wkoll qed joperaw ir-rotta.

                  (54)

                  Fl-2012, Saremar operat ir-rotta mis-16 ta' Jannar 2012 sal-15 ta' Settembru 2012. Matul il-perjodu tas-sajf Saremar operat ir-rotta kuljum mill-1 ta' Ġunju 2012 sal-15 ta' Settembru 2012 (minflok mill-15 ta' Mejju 2012 kif stabbilit bid-Deċiżjoni 36/6). Moby u CIN/Tirrenia kienu preżenti fuq ir-rotta fil-perjodu tas-sajf. Matul il-perjodu tax-xitwa (mis-16 ta' Jannar 2012 sat-30 ta' Mejju 2012) Saremar operat ir-rotta 6 ijiem/ġimgħa. (9) It-Tirrenia operat ir-rotta wkoll soġġett għall-obbligi ta' servizz pubbliku skont il-Konvenzjoni inizjali. Ma kien hemm l-ebda operatur privat fuq ir-rotta fl-istaġun tax-xitwa.

                  (55)

                  Saremar operat ir-rotta bejn Vado Ligure u Porto Torres 4 ijiem/ġimgħa (10) mit-22 ta' Ġunju 2011 sal-15 ta' Settembru 2011 u mill-1 ta' Ġunju 2012 (minflok mill-15 ta' Mejju 2012 kif stabbilit bid-Deċiżjoni 36/6) sal-15 ta' Settembru 2012. Moby, Tirrenia u GNV kienu preżenti fuq ir-rotta fl-2011. Moby, CIN/Tirrenia u GNV kienu preżenti fuq ir-rotta fl-2012.

                  (56)

                  Is-servizz fuq iż-żewġ rotot twaqqaf fil-15 ta' Settembru 2012.

            2.2.1.3.
            Obbligi ta' servizz pubbliku

                  (57)

                  Ir-RAS isostni li kienu ġew imposti OSP fir-rigward tan-nollijiet iċċarġjati minn Saremar fuq iż-żewġ rotot lejn il-kontinent. Il-ġustifikazzjoni sottostanti għall-impożizzjoni tal-OSP kienet iż-żieda fil-prezzijiet għad-detriment tal-komunità ta' Sardenja b'riżultat tal-ftehim antikompetittiv li ġie konkluż minn operaturi privati fuq ir-rotot in kwistjoni.

                  (58)

                  Id-dispożizzjonijiet speċifiċi dwar in-nollijiet fl-atti ta' mandat huma ddettaljati hawn taħt:

                              (a)

                              Id-Deċiżjoni 20/57 ma għandha l-ebda dispożizzjoni espliċita dwar in-nollijiet li kellhom jiġu ċċarġjati minn Saremar fuq ir-rotot proposti;

                              (b)

                              Id-Deċiżjoni 25/69 approvat it-tariffa li kellha tiġi applikata minn Saremar fuq ir-rotta bejn Golfo Aranci u Civitavecchia mill-15 ta' Ġunju 2011 sal-15 ta' Settembru 2011. In-nolijiet setgħu jiġu aġġustati mill-operatur, b'avviż minn qabel lir-RAS, sabiex jiġi żgurat li l-operat ma jagħmilx telf u jiġi żgurat l-ogħla sodisfazzjon lill-klijenti;

                              (c)

                              Id-Deċiżjoni 27/4 approvat it-tariffa li kellha tiġi applikata minn Saremar għal servizzi mħallta (passiġġieri u merkanzija) fuq ir-rotta bejn Vado Ligure u Porto Torres mit-22 ta' Ġunju 2011 sal-15 ta' Settembru 2011. Kien se jkun hemm skont ta' 15 % li japplika għar-residenti ta' Sardenja. In-nolijiet setgħu jiġu aġġustati mill-operatur, b'avviż minn qabel lir-RAS, sabiex jiġi żgurat li l-operat ma jagħmilx telf u jiġi żgurat l-ogħla sodisfazzjon lill-klijenti;

                              (d)

                              Id-Deċiżjoni 36/6 ma tirreferix għan-nollijiet;

                              (e)

                              Id-Deċiżjoni 48/65 tat struzzjonijiet lil Saremar biex b'mod immedjat terġa tibda l-operat tar-rotta bejn Olbia u Civitavecchia, u bħala noll standard tadotta n-noll tal-istaġun baxx iċċarġjat minn Saremar fl-2011. Dan in-noll seta' jiġi aġġustat minn Saremar soġġett għal notifika minn qabel lir-RAS biex jittieħed kont tad-domanda attwali u jiġi żgurat l-għan ta' bilanċ ekonomiku;

                              (f)

                              Id-Deċiżjoni 12/28 tapprova l-proposta ta' Saremar biex jiġu applikati nollijiet differenti fis-sajf tal-2012 fuq ir-rotta bejn Olbia u Civitavecchia, b'distinzjoni bejn l-istaġun baxx (ġranet tax-xogħol ta' Ġunju u Lulju), tmiem il-ġimgħa u l-istaġun għoli (Awwissu) u tieħu nota tat-tliet alternattivi proposti minn Saremar fir-rigward tan-noll applikabbli fl-istaġun għoli. Id-Deċiżjoni Reġjonali ma speċifikatx in-nollijiet preċiżi li kienu ġew proposti mill-operatur. Barra minn hekk ir-RAS ma ddeċidiex fuq waħda mit-tliet rati alternattivi proposti minn Saremar għall-istaġun għoli. Pjuttost, ir-RAS ta struzzjonijiet lil Saremar biex timplimenta n-noll li bl-aħjar mod jibbilanċja l-interess pubbliku mal-objettiv ta' vijabilità ekonomika. Skont id-Deċiżjoni 12/28, in-noll standard stabbilit bid-Deċiżjoni 48/65 kellu jinżamm minn Saremar sal-aħħar ta' April 2012;

                              (g)

                              Id-Deċiżjoni 22/14 tapprova l-proposta ta' Saremar biex jiġu applikati nollijiet differenti fl-istaġun baxx (l-ewwel nofs ta' Ġunju u l-ewwel nofs ta' Settembru), medju (minn nofs Ġunju sa nofs Lulju) u għoli (minn nofs Lulju sat-2 ta' Settembru) tal-2012 fuq ir-rotta bejn Porto Torres u Vado Ligure. Id-Deċiżjoni Reġjonali ma speċifikatx in-nollijiet preċiżi li kienu ġew proposti mill-operatur. Madanakollu tistabbilixxi li kien se jkun hemm skont ta' 15 % li japplika għar-residenti ta' Sardenja.

                  (59)

                  Fir-rigward tal-operat taż-żewġ rotot fl-2012, fil-kors tal-investigazzjoni r-RAS ippreżenta lill-Kummissjoni l-ittri li permezz tagħhom Saremar ikkomunikat in-nollijiet li kellhom jiġu ċċarġjati fuq ir-rotot fl-2012, formalment adottati mir-RAS bid-Deċiżjonijiet 12/28 u 22/14. Fir-rigward tar-rotta bejn Olbia u Civitavecchia, Saremar infurmat li r-rotot kienu sejrin jiġu operati minnTirrenia, Moby u GNV flimkien, b'nollijiet differenti skont l-istaġun. Saremar ikkonfermat ukoll li fost dawk l-operaturi t-Tirrenia offriet l-aħjar prezzijiet. L-ittra tagħti dettalji tan-nollijiet applikabbli fuq ir-rotta fis-sajf tal-2012 u fl-istaġun baxx, fi tmiem il-ġimgħa u l-istaġun għoli, bi tliet proposti għall-istaġun għoli (wieħed li jżomm it-tariffa tal-2011, it-tieni u t-tielet jirriflettu żieda fil-prezz ta' EUR 5 u 10, rispettivament, għal kull post f'kabina) u tikkonferma li, bħal fl-2011, ma kien se jkun hemm l-ebda tnaqqis fil-prezz applikabbli għar-residenti. Saremar tikkonferma wkoll li l-proposta tagħha tat-tariffi hija msejsa fuq valur referenzjarju man-nollijiet tat-Tirrenia. Għar-rotta bejn Porto Torres u Vado Ligure, Saremar infurmat li kien ġie deċiż li jinbeda l-operat tas-servizzi fl-2012 abbażi tar-riżultati pożittivi rreġistrati fl-2011. Ġiet proposta żieda moderata fin-nollijiet fl-istaġuni medji u għoljin, li kienu jippermettu li l-kumpanija ma tagħmilx telf.

                  (60)

                  Għall-finijiet ta' kompletezza, il-Kummissjoni tinnota li d-Deċiżjoni 48/65 dwar il-bidu tar-rotta bejn Olbia u Civitavecchia f'Jannar 2012 issemmi li Saremar kellha topera r-rotta kuljum permezz ta' vapuri tal-kruċieri. Eżami tal-atti ta' mandat juri li l-ebda kundizzjoni vinkolanti oħra ma ġiet imposta fuq Saremar dwar l-operat taż-żewġ rotot (pereżempju dwar il-frekwenza) minbarra l-forniment ta' servizzi mħallta (passiġġieri u merkanzija). Fil-kors tal-proċedura ta' investigazzjoni formali, l-awtoritajiet Taljani ma ppreżentaw lill-Kummissjoni ebda evidenza li kien hemm xi ħtiġijiet oħra imposti minn strumenti legali oħra lil hinn minn dawk stipulati fl-atti ta' mandat ta' hawn fuq.

            2.2.1.4.
            Kumpens

                  (61)

                  L-ebda wieħed mill-atti ta' mandat ma għamel referenza għal kumpens li kellu jingħata lill Saremar għall-operat taż-żewġ rotot lejn il-kontinent fl-2011/2012. Għall-kuntrarju, abbażi tad-dispożizzjonijiet tal-atti in kwistjoni, is-servizzi kellhom jiġu pprovduti fuq termini kummerċjali u Saremar ingħatat marġni wiesgħa ta' manuvrar biex taġġusta l-livell tan-nollijiet sabiex jiġi żgurat li ż-żewġ rotot ma jagħmlux telf.

                  (62)

                  Sussidju fl-ammont ta' EUR 10 miljun mill-baġit reġjonali tal-2012 kien awtorizzat mil-Liġi Reġjonali 15 tas-7 ta' Awwissu 2012 biex ikopri “d-defiċit potenzjali” fl-operat tal-kollegamenti mal-kontinent minn Saremar. Abbażi ta' informazzjoni pubblikament disponibbli (11) il-kumpens effettivament tħallas lil Saremar f'żewġ pagamenti fis-6 ta' Novembru 2012 u fit-3 ta' Diċembru 2012.

                  (63)

                  Skont l-informazzjoni li waslet fil-kors tal-investigazzjoni, Saremar irreġistrat telf ta' EUR 214 000 fl-2011 u telf ta' EUR 13 440 220 fl-2012 fl-operat taż-żewġ rotot.

            2.2.1.5.
            Sitwazzjoni kompetittiva fuq ir-rotot

                  (64)

                  Is-sitwazzjoni kompetittiva fuq ir-rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-Italja kontinentali tbiddlet b'mod pjuttost sinifikanti matul l-2011-2012.

                  (65)

                  Fir-rebbiegħa tal-2011 kien hemm erba' operaturi privati preżenti fuq ir-rotot lejn u minn Sardenja, minbarra l-operatur pubbliku t-Tirrenia: Moby, Forship, SNAV (12) u GNV.

                  (66)

                  Moby hija kkontrollata minn Onorato Partecipazioni S.r.l. (minn hawn 'il quddiem Onorato Partecipazioni). Moby hija attiva fis-suq tas-servizzi tat-trasport marittimu għall-passiġġieri u l-merkanzija fil-Baħar Mediterran.

                  (67)

                  GNV hija operatur privat miżmuma b'mod konġunt minn Marinvest, kumpanija azzjonarja ta' grupp ta' impriżi attivi fit-trasport marittimu, u Investitori Associati SGR. Il-kumpanija topera bosta rotot fil-Mediterran.

                  (68)

                  SNAV hija interament ikkontrollata minn Marinvest u topera kważi esklussivament servizzi tal-passiġġieri fuq diversi rotot fil-Mediterran.

                  (69)

                  Forship, ikkontrollata mill-kumpanija Franċiża Lotta Maritime S.A., tipprovdi servizzi tat-trasport tal-passiġġieri u l-vetturi fil-Mediterran, b'mod partikolari lejn u minn Sardenja, bl-użu tal-marki kummerċjali Corsica Ferries u Sardinia Ferries.

                  (70)

                  F'Mejju 2011 l-operaturi (kollha minbarra t-Tirrenia) ġew investigati mill-NCA fuq ksur potenzjali tal-Artikolu 101 tat-TFUE dwar l-operat ta' rotot lejn l-Italja kontinentali, inklużi ż-żewġ rotot operati minn Saremar matul l-2011-2012. L-NCA ikkonkludiet il-proċedimenti tagħha fil-11 ta' Ġunju 2013. (13) Iddeċidiet li ż-żieda fil-prezzijiet tas-servizzi tat-trasport tal-passiġġieri mill-partijiet kienet tirrappreżenta prattika miftiehma bi ksur tal-Artikolu 101 tat-TFUE. Il-ksur seħħ tal-anqas bejn Settembru 2010 u t-tmiem ta' Settembru 2011.

                  (71)

                  Skont l-NCA, f'termini ta' passiġġieri li nġarru Moby (sa 40 %) u Tirrenia (sa 35 %) kienu l-operaturi prinċipali fuq ir-rotta bejn Civitavecchia u Olbia (Golfo Aranci) bejn l-2009-2010. Fl-2011 it-Tirrenia żiedet is-sehem tagħha tas-suq għad-detriment ta' Moby, filwaqt li Saremar kisbet anqas minn 10 % tas-suq. (14) L-NCA innotat li fuq din ir-rotta:

                              —

                              Moby kienet irreġistrat telf (ta' inqas minn EUR 1 miljun) matul l-2008 – 2010 u bilanċ favorevoli fl-2011;

                              —

                              SNAV kienet irreġistrat telf matul l-2008 – 2010, għalkemm fuq xejra 'l isfel;

                              —

                              Forship irreġistrat ukoll riżultati negattivi matul l-2008 - 2011.

                  (72)

                  Fuq ir-rotta bejn Ġenova (Vado Ligure) u Porto Torres, Moby, Tirrenia u GNV kellhom sehem simili tas-suq bejn l-2009-2010. Bl-istess mod, fl-2011 is-sehem tas-suq tat-Tirrenia żdied filwaqt li ta' Moby naqas. GNV naqqset il-preżenza tagħha fis-suq b'aktar minn nofs. Saremar qabdet anqas minn 10 % tas-suq. L-NCA innotat wkoll li:

                              —

                              Moby tejbet ir-riżultati minn telf żgħir fl-2008 għal profitti fl-2011;

                              —

                              GNV irreġistrat telf sinifikanti bejn l-2008 – 2010.

                  (73)

                  Fil-kors tal-investigazzjoni tal-NCA l-operaturi privati kienu ġġustifikaw iż-żieda fil-prezzijiet fl-istaġun tas-sajf tal-2011 (ġeneralment ogħla minn 85 % meta mqabbla mal-2010 fuq ir-rotta bejn Olbia u Civitavecchia u ta' 75 % fuq ir-rotta bejn Ġenova u Porto Torres) minħabba ż-żieda sinifikanti fl-ispejjeż tal-fjuwil Skont l-NCA, it-Tirrenia kienet implimentat żieda aktar moderata fil-prezzijiet, jiġifieri sa 30 % fuq ir-rotta bejn Civitavecchia u Golfo Aranci u sa 15 % fuq ir-rotta bejn Ġenova u Porto Torres.

                  (74)

                  Barra minn hekk, skont id-Deċiżjoni tal-NCA, fir-rebbiegħa tal-2011 ġew iffirmati żewġ ftehimiet bejn Moby u GNV. B'mod partikolari, iż-żewġ kumpaniji iffirmaw ftehim ta' kondiviżjoni tal-kodiċi fuq ir-rotta bejn Civitavecchia u Olbia għall-perjodu bejn April u Diċembru 2011, li permezz tiegħu ż-żewġ kumpaniji operaw ir-rotta b'mod konġunt u pparteċipaw fir-riżultati skont perċentwali stabbilit minn qabel, irrispettivament mill-biljetti mibjugħa. Abbażi tat-tieni ftehim, GNV setgħet tbigħ biljetti lil Moby fuq ir-rotta bejn Ġenova u Porto Torres matul Ġunju - Diċembru 2011. Fil-fatt, matul il-perjodu ta' referenza, GNV għaddiet lil Moby d-domanda li ma setgħetx tissodisfa hija stess, għad-detriment tat-Tirrenia u Saremar. Abbażi ta' dak il-ftehim, l-NCA kkonkludiet li ż-żewġ kumpaniji ma kellhom l-ebda inċentiv biex jikkompetu fuq il-prezzijiet fuq ir-rotot in kwistjoni. Ftehim simili ġie stabbilit mill-istess kumpaniji fl-2012.

                  (75)

                  Bl-akkwist tat-Tirrenia, fit-18 ta' Lulju 2012 CIN iffirmat il-Konvenzjoni l-ġdida mal-Istat Taljan (ara l-premessa 16) li permezz tagħha l-kumpanija ġiet fdata bit-twettiq tal-OSP fost oħrajn fuq ir-rotot bejn Civitavecchia u Olbia u bejn Ġenova u Porto Torres. CIN hija konsorzju li, fiż-żmien li t-Tirrenia tpoġġiet għall-bejgħ, kienet magħmula minn Moby, SNAV u GNV (l-aħħar tnejn permezz ta' Marinvest) u Grimaldi Compagnia di Navigazione, jiġifieri l-kompetituri ewlenin tat-Tirrenia fuq ir-rotot tradizzjonalment operati taħt ir-reġim tas-servizz pubbliku. (15)

                  (76)

                  L-akkwist tat-Tirrenia minn CIN ġie nnotifikat lill-Kummissjoni u fit-18 ta' Jannar 2012 il-Kummissjoni ddeċidiet li tibda proċeduri skont l-Artikolu 6(1)(c) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 139/2004. (16) Sussegwentement il-partijiet irtiraw l-operat u ġie nnotifikat lill-NCA operat ġdid, b'parteċipazzjoni azzjonarja ġdida ta' CIN, ġie nnotifikat lill-NCA. Il-fużjoni ġdida ġiet approvata mill-NCA permezz ta' deċiżjoni kondizzjonali fil-21 ta' Ġunju 2012. (17)

                  (77)

                  GNV u Forship waqqfu l-operat tar-rotta bejn Civitavecchia - Olbia fl-2012. Bil-kummenti tagħha fil-kors tal-investigazzjoni, GNV sostniet li l-ħruġ tagħha mis-suq kien ir-riżultat dirett tal-appoġġ li ngħata mir-RAS lil Saremar, li ppermetta lil din tal-aħħar tipprattika nollijiet bi prezz baxx (ara l-premessa 135).

                  (78)

                  Is-sitwazzjoni kompetittiva fuq iż-żewġ rotot fil-mument li Saremar daħlet fis-suq kienet kif ġej:

                     Tabella 2

                     Sitwazzjoni kompetittiva fuq ir-rotot

                              Golfo Aranci (Olbia) – Civitavecchia

                              Vado Ligure - Porto Torres

                              L-istaġun tas-sajf tal-2011 (Ġunju – Settembru)

                              Moby, Tirrenia, GNV (18), Forship (Sardinia Ferries)

                              Moby, Tirrenia, GNV

                              L-istaġun tax-xitwa tal-2012
                              (Jannar – nofs Mejju)

                              CIN/Tirrenia

                                 Mhux operata

                              L-istaġun tas-sajf tal-2012
                              (nofs Mejju - Settembru)

                              Moby, CIN/Tirrenia

                              Moby, CIN/Tirrenia, GNV

                  (79)

                  Permezz tad-Deċiżjoni adottata fit-18 ta' Ġunju 2013 (19), l-NCA fetħet il-proċedura ta' investigazzjoni formali fuq vjolazzjoni potenzjali minn Moby u CIN tal-kundizzjonijiet imposti mid-Deċiżjoni tal-NCA li tawtorizza l-fużjoni tat-Tirrenia/CIN, fost oħrajn il-kundizzjoni li tillimita ż-żidiet fil-prezzijiet (kif imqabbla man-nollijiet ta' Moby fl-2009) fuq tliet rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-kontinent, inklużi ż-żewġ rotot taħt investigazzjoni fil-każ preżenti, għaż-żieda fl-ispejjeż tal-fjuwil.

            2.2.2.   ATTIVITAJIET PROMOZZJONALI

                  (80)

                  Permezz tad-Deċiżjoni Reġjonali 20/58 tas-26 ta' April 2011 (Deċiżjoni 20/58), l-Agenzia Sardegna Promozione (minn hawn 'il quddiem l-Aġenzija) kellha tiffinanzja l-kummerċjalizzazzjoni tal-hekk imsejjaħ Bonus Sardo - Vacanza b'EUR 3 miljun (VAT inkluża). (20)

                  (81)

                  Permezz tad-Deċiżjoni Reġjonali 25/53 tad-19 ta' Mejju 2011 (Deċiżjoni 25/53), ir-RAS inkariga lil Saremar bil-kompitu li twettaq attivitajiet promozzjonali li essenzjalment kienu jikkonsistu fil-wiri ta' logos u reklamar fuq il-bastimenti ta' Saremar bl-għan li s-Sardenja tiġi promossa bħala destinazzjoni turistika, iżda mingħajr il-promozzjoni espliċita tal-proġett Bonus Sardo – Vacanza. Id-Deċiżjoni 25/53 tat ukoll struzzjonijiet lill-Aġenzija biex talloka lil Saremar l-ammont ta' EUR 3 miljun previst mid-Deċiżjoni 20/58, bi ħlas immedjat bil-quddiem ta' 80 %.

            2.2.3.   IS-SELF TA' EUR 3 MILJUN U L-EWWEL ITTRA TA' RASSIGURAZZJONI

                  (82)

                  Permezz tad-Deċiżjoni Reġjonali 23/2 tat-12 ta' Mejju 2011 (Deċiżjoni 23/2), Saremar ġiet awtorizzata tikkuntratta self ta' EUR 3 miljun, b'imgħax skont “ir-rata medja tas-suq”, b'maturità indikattiva ta' tmien xhur, biex jiġu ndirizzati l-ħtiġijiet ta' likwidità tagħha.

                  (83)

                  Permezz tad-Deċiżjoni Reġjonali 31/24 tal-20 ta' Lulju 2011 (Deċiżjoni 31/24), ir-RAS, bħala l-uniku azzjonist ta' Saremar, ħareġ ittra ta' rassigurazzjoni favur il-Banco di Sardegna S.p.A (minn hawn 'il quddiem il-bank BS) bħala prekundizzjoni għall-approvazzjoni tal-linja ta' kreditu.

                  (84)

                  Fl-ittra ta' rassigurazzjoni r-RAS intrabat li jinforma lill-bank BS bil-quddiem dwar kwalunkwe tibdil potenzjali fil-parteċipazzjoni azzjonarja tiegħu fil-kumpanija u biex ifittex jara li l-kumpanija tiġi ġestita b'mod effiċjenti.

                  (85)

                  Permezz tad-Deċiżjoni Reġjonali 12/15 tal-20 ta' Marzu 2012 (Deċiżjoni 12/15) ir-RAS għamilha pubblika li fl-aħħar mill-aħħar il-linja ta' kreditu ta' EUR 3 miljun approvata mid-Deċiżjoni 23/2 ma ġietx ikkuntrattata minn Saremar u l-ittra ta' rassigurazzjoni approvata mid-Deċiżjoni 31/24 eventwalment skadiet.

            2.2.4.   IT-TIENI ITTRA TA' RASSIGURAZZJONI

                  (86)

                  Permezz tad-Deċiżjoni Reġjonali 52/119 tat-23 ta' Diċembru 2011 (Deċiżjoni 52/119), ir-RAS approva t-tieni ittra ta' rassigurazzjoni biex Saremar tkun tista' tikseb faċilità ta' overdraft ta' EUR 5 miljun biex tiġi żgurata likwidità biżżejjed fl-immedjat għall-operat tal-kollegamenti mal-kontinent. Il-bank Monte dei Paschi di Siena (minn hawn 'il quddiem il-bank MPS) talab garanzija bħala prekundizzjoni għall-approvazzjoni tal-faċilità.

                  (87)

                  L-ittra ta' rassigurazzjoni tfakkar li Saremar hija interament ikkontrollata mir- RAS, li kienet ġiet approvata rikapitalizzazzjoni ta' EUR 11,5 miljuni u li l-kumpanija kienet sejra tkompli l-operat tal-kollegamenti mal-kontinent. Ir-RAS impenja ruħu li jinforma lill-mutwanti bil-quddiem dwar kwalunkwe tibdil potenzjali fil-parteċipazzjoni azzjonarja tiegħu fil-kumpanija u biex ifittex jara li l-kumpanija tiġi ġestita b'mod effiċjenti.

                  (88)

                  Ir-RAS sostna li fl-aħħar mill-aħħar l-ittra ta' rassigurazzjoni approvata mid-Deċiżjoni 52/119 ma nħarġitx u ngħatat biss linja ta' kreditu ta' EUR 2,5 miljun mill-MPS b'rati tas-suq bl-ebda garanzija mir-RAS. Bil-kummenti tiegħu dwar id-deċiżjoni tal-ftuħ tal-2012, ir-RAS ipprovda lill-Kummissjoni bil-ftehim tal-linja ta' kreditu mal-Bank MPS. Il-kuntratt jistipula linja ta' kreditu sa EUR 2,5 miljun b'imgħax varjabbli abbażi tal-EURIBOR ta' xahar + 5 %.

            2.2.5.   IR-RIKAPITALIZZAZZJONI

                  (89)

                  Skont id-Deċiżjoni 36/6, il-pretensjoni ta' Saremar ta' EUR 11 546 403,59 kontra t-Tirrenia fl-insolvenza kienet ġiet irreġistrata kif dovut mill-Awla tal-Falliment tal-Qorti Ċivili ta' Ruma u ġiet dikjarata inforzabbli fl-1 ta' April 2011. It-tniżżil fil-valur tal-kreditu b'EUR 5 773 201,80, jiġifieri b'50 %, meta l-karta tal-bilanċ tal-kumpanija tal-2010 kienet approvata, wassal għal telf ta' EUR 5 253 530,05 fl-2010. Fit-28 ta' Marzu 2012 l-Assemblea tal-Azzjonisti ta' Saremar iddeċidew li jgħattu t-telf ta' EUR 4 890 950,36 (21) riportat għall-2012 bi tnaqqis fil-kapital minn EUR 6 099 961 għal EUR 1 209 010,64.

                  (90)

                  Skont il-Kodiċi Ċivili Taljan, l-azzjonisti huma meħtieġa jirrikapitalizzaw kumpanija meta l-kapital tagħha jkun naqas b'aktar minn terz. Konsegwentement, fil-15 ta' Ġunju 2012 l-Assemblea tal-Azzjonisti ddeċidiet li żżid il-kapital ta' Saremar minn EUR 1 209 010,64 għal EUR 6 099 961 li minnhom EUR 824 309,69 tħallsu fil-11 ta' Lulju 2012, jiġifieri l-ammont minimu meħtieġ biex il-kapital jinġieb konformi mar-rekwiżiti legali. Il-bqija kienu se jiġu implimentati soġġett li l-miżura tiġi notifikata bil-quddiem lill-Kummissjoni.

                  (91)

                  Sal-lum il-Kummissjoni ma ġietx infurmata b'injezzjonijiet ulterjuri ta' kapital.

            3.   RAĠUNIJIET BIEX TINBEDA L-PROĊEDURA

      3.1.   KUMPENS GĦALL-OPERAT TAŻ-ŻEWĠ ROTOT BEJN SARDENJA U L-ITALJA KONTINENTALI

      3.1.1.   KWALIFIKA GĦALL-GĦAJNUNA

                  (92)

                  Fid-deċiżjoni tagħha tal-2012, il-Kummissjoni adottat il-fehma preliminari li l-atti li nkarigaw lil Saremar bl-operat taż-żewġ rotot lejn il-kontinent ma kkwalifikawx b'mod espliċitu s-servizzi in kwistjoni bħala SIEĠ, u lanqas ma rreferew għal xi kumpens lill-Saremar għat-twettiq tal-OSP. Il-Kummissjoni nnotat ukoll li, abbażi tal-informazzjoni disponibbli f'dak l-istadju, il-kumpens ta' EUR 10 miljun li ngħata lil Saremar deher li qabeż it-telf operattiv.

                  (93)

                  Il-Kummissjoni adottat ukoll il-fehma preliminari li r-raba' kundizzjoni Altmark (22) ma ġietx osservata peress li l-operat taż-żewġ rotot addizzjonali fdati lil Saremar fl-2011 ma kinux saru b'sejħa għall-offerti. Barra minn hekk il-Kummissjoni ma kellha l-ebda evidenza biex issostni l-argument li fil-fatt Saremar kienet ipprovdiet is-servizz bl-anqas spiża għall-komunità.

            3.1.2.   KOMPATIBBILTÀ

                  (94)

                  Il-Kummissjoni qieset li l-għajnuna taħt il-forma ta' kumpens pubbliku lil Saremar ma setgħetx tinstab kompatibbli mas-suq intern u eżenti mir-rekwiżit ta' notifika skont id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2005/842/KE (23) (minn hawn 'il quddiem id-Deċiżjoni SIEĠ tal-2005), u lanqas skont id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2012/21/UE (24) (minn hawn 'il quddiem id-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011).

                  (95)

                  Il-Kummissjoni qajmet dubji fir-rigward tal-kompatibbiltà tal-kumpens abbażi tal-qafas tal-Unjoni Ewropea għall-Għajnuna mill-Istat fil-forma ta' kumpens ta' servizz pubbliku (2011) (25) (minn hawn 'il quddiem il-Qafas SIEĠ tal-2011), minħabba l-kwalifika dubjuża tas-servizzi bħala SIEĠ u l-fatt li Saremar setgħet ingħatat kumpens żejjed.

                  (96)

                  Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni innotat li, wara l-31 ta' Jannar 2012, sabiex jitqiesu kompatibbli mas-suq intern, is-SIEĠ għandhom ukoll josservaw kundizzjonijiet addizzjonali stabbiliti bil-paragrafi 14, 19, 20, 24, 39 u 60 tal-2011 tal-Qafas SIEĠ. Il-Kummissjoni qieset li f'dan il-każ dawk il-kundizzjonijiet ma kinux ġew osservati.

            3.2.   ATTIVITAJIET PROMOZZJONALI

                  (97)

                  Il-Kummissjoni stiednet lill-Italja biex tiċċara kif kien ġie stabbilit il-prezz tal-attivitajiet promozzjonali u biex tippreżenta evidenza li dawn kienu ġew ipprezzati skont il-valur tas-suq, pereżempju billi tipprovdi valuri referenzjarji disponibbli fis-suq.

            3.3.   IS-SELF TA' EUR 3 MILJUN U L-ITTRI TA' RASSIGURAZZJONI

                  (98)

                  Il-Kummissjoni adottat il-fehma preliminari li l-ittri ta' rassigurazzjoni ma kinux jagħtu vantaġġi mhux mistħoqqa lil Saremar sal-punt li fl-aħħar mill-aħħar ma ntużawx biex jiggarantixxu xi self jew obbligu finanzjarju ieħor tal-benefiċjarju. Hija talbet lill-Italja u lill-partijiet interessati biex jippreżentaw kummenti f'dan ir-rigward.

                  (99)

                  Il-Kummissjoni stiednet ukoll lill-Italja biex tippreżenta evidenza li s-self ta' EUR 3 miljun li ħa Saremar minn Banco di Sardegna S.p.A. kien konformi mat-termini tas-suq.

            3.4.   IR-RIKAPITALIZZAZZJONI

                  (100)

                  Fir-rigward tar-rikapitalizzazzjoni ta' Saremar, il-Kummissjoni adottat il-fehma preliminari li l-miżuri kienu taw vantaġġ ekonomiku lill-kumpanija, peress li ma kienx probabbli li f'ċirkostanzi simili azzjonist privat kien se jissottoskrivi l-kapital in kwistjoni. Hija talbet lill-Italja u lill-partijiet interessati biex jippreżentaw kummenti f'dan ir-rigward.

            4.   IL-KUMMENTI MIR-RAS U SAREMAR

      4.1.   KUMPENS GĦALL-OPERAT TAŻ-ŻEWĠ ROTOT BEJN SARDENJA U L-ITALJA KONTINENTALI

                  (101)

                  Saremar tappoġġja u tissupplimenta l-argumenti żviluppati mir-RAS fir-rigward tal-kumpens li rċeviet għall-operat taż-żewġ rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-kontinent fl-2011 u l-2012. Dawn il-kummenti ġew ittrattati flimkien hawn taħt.

                  (102)

                  Il-kumpanija ma kkummentatx dwar il-miżuri l-oħra soġġetti għall-investigazzjoni

            4.1.1.   KWISTJONIJIET DWAR IL-KWALIFIKA GĦALL-GĦAJNUNA

                  (103)

                  L-ewwel nett, ir-RAS argumenta li l-kumpens li ngħata lil Saremar għall-operat taż-żewġ kollegamenti mal-kontinent huwa konformi mal-prinċipju ta' investitur f'ekonomija tas-suq (minn hawn 'il quddiem MEIP). Anki jekk l-operat tar-rotot kien qed jagħmel telf, kien leġittimu li wieħed jassumi li l-attività kienet se tirrendi qligħ. Meta adotta l-miżuri in kwistjoni, ir-RAS aġixxa bħala investitur prudenti fis-suq, peress li d-deċiżjonijiet tiegħu li jattiva ż-żewġ rotot in kwistjoni kienu bbażati fuq pjanijiet ta' direzzjoni tan-negozju mħejjija ex-ante. Partikolarment:

                              (a)

                              f'Marzu/April tal-2011, meta r-RAS iddeċieda li Saremar kienet se tibda sservi rotot ġodda lejn il-kontinent, huwa qies biss ir-rotot li setgħu jiġu operati fuq bilanċ ekonomiku;

                              (b)

                              permezz tad-Deċiżjoni 36/6, ir-RAS iddeċieda li, abbażi ta' pjan ta' direzzjoni tan-negozju, Saremar kellha tivverifika l-vijabilità tal-operat għall-perjodu mit-30 ta' Settembru 2011 sat-30 ta' Settembru 2012, ta' mill-inqas rotta addizzjonali waħda fost Olbia – Livorno, Porto Torres - Livorno u Cagliari – Piombino. Abbażi ta' pjan ta' direzzjoni tan-negozju, Saremar kienet ukoll meħtieġa terġa' tibda l-linji bejn Golfo Aranci (jew Olbia) u Civitavecchia, Porto Torres u Vado Ligure (jew Ġenova) mill-15 ta' Mejju 2012 sal-15 ta' Settembru 2012. Id-deċiżjoni biex ma tibdiex isservi rotot ġodda, iżda li pjuttost li fl-istaġun tas-sajf tal-2012 terġa tibda l-operat taż-żewġ rotot diġà operati minn Saremar fl-2011, kienet ugwalment ibbażata fuq raġunijiet ta' profittabilità;

                              (c)

                              id-deċiżjoni tar-RAS li jrażżan it-telf operattiv bl-interruzzjoni tas-servizz fuq iż-żewġ rotot fl-aħħar tal-istaġun għoli tal-2012 u li jikkumpensa parzjalment it-telf operattiv kien strumentali biex jiġi żgurat li r-riskju tan-negozju tiegħu jitnaqqas għal minimu. Għalhekk, bl-istess mod investitur privat xorta kien se jieħu deċiżjoni bħal din.

                  (104)

                  It-tieni nett, ir-RAS saħaq li, f'dan il-każ, l-erba' kriterji Altmark kienu ġew osservati għar-raġunijiet żviluppati hawn taħt.

         Altmark 1

                  (105)

                  L-awtoritajiet nazzjonali għandhom setgħa wiesgħa ta' diskrezzjoni f'dak li jikkonċerna d-definizzjoni ta' SIEĠ. Permezz tal-Liġi 296 tas-7 ta' Diċembru 2006 ir-RAS kien ingħata kompetenzi fir-rigward tal-kontinwità territorjali u għalhekk huwa l-awtorità fl-aħjar pożizzjoni li tiddefinixxi SIEĠ fir-rigward ta' kollegamenti minn Sardenja lejn l-Italja kontinentali. Abbażi ta' dan, ir-RAS jissottolinja l-interess tiegħu biex tiġi żgurata kontinwità territorjali b'nollijiet affordabbli. L-affidament tas-servizz lil Saremar fuq bażi ta' prova kien ikun jindirizza ħtiġijiet ta' interess ġenerali u kien jiġi ggwidat minn raġunijiet ta' urġenza.

                  (106)

                  Fir-rigward tal-ħtieġa attwali tal-impożizzjoni tal-OSP, ir-RAS l-ewwel ifakkar il-kriżi gravi tal-ex kumpanija prinċipali t-Tirrenia, li tradizzjonalment kienet topera kollegamenti bejn Sardenja u l-Italja kontinentali. L-inkwiet finanzjarju tat-Tirrenia allegatament kien wassal għal inċertezza estrema fir-rigward tal-operat tas-servizz pubbliku, mill-anqas sa Lulju 2012 meta CIN iffirmat il-Konvenzjoni l-ġdida. Ir-RAS ifakkar li l-bejgħ tat-Tirrenia lil CIN, fil-kompożizzjoni oriġinali tal-azzjonisti tagħha, kienet ġiet imblukkata mill-Kummissjoni.

                  (107)

                  It-tieni nett, ir-RAS isostni li ż-żieda fil-prezzijiet tat-trasport fuq ir-rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-kontinent fix-xhur ta' wara affettwat serjament lil ħafna utenti, u b'mod partikolari l-parti soċjalment vulnerabbli tal-komunità ta' Sardenja.

                  (108)

                  Kien għal dawn ir-raġunijiet li, f'April 2011, ir-RAS iddeċieda li jwaqqaf, fuq bażi ta' prova, servizzi ta' trasport pubbliku bl-għan li tiġi żgurata l-kontinwità territorjali mal-kontinent b'rati affordabbli. L-operaturi privati, minkejja li ġew ikkonsultati dwar il-kwistjoni, skont ir-RAS ma kienu wrew l-ebda rieda biex irażżnu l-prezzijiet u rrifjutaw kwalunkwe forma ta' obbligu erga omnes dwar in-nollijiet.

                  (109)

                  L-operat tas-SIEĠ ġie fdat lil Saremar permezz ta' diversi atti ta' mandat, li jiddeskrivu b'mod ċar l-objettiv ta' interess pubbliku. Ir-RAS jenfasizza li l-inkarigu tal-operat tas-servizzi in kwistjoni lil Saremar kien l-unika alternattiva vijabbli sabiex jiġi evitat tfixkil serju għall-kontinwità territorjali.

                  (110)

                  Saremar tikkwalifika bħala operatur in-house tar-RAS: hija kkontrollata direttament mir-RAS, li huwa l-uniku azzjonist tagħha; kienet statutorjament fdata bl-operat tal-kollegamenti minn Sardenja lejn il-gżejjer minuri u Korsika min-naħa, u mal-kontinent mill-oħra; ma tiddisponi minn ebda diskrezzjoni fir-rigward tal-operat tas-servizzi fdati lilha, li huma unilateralment stabbiliti mir-RAS; barra minn hekk, Saremar ma tiżviluppa l-ebda attività kuntrarja għall-interess tar-RAS. Konsegwentement, ir-RAS isostni li, skont ir-regoli dwar l-akkwist pubbliku, ma kienx meħtieġ li joħroġ sejħa għall-offerti għall-forniment tas-servizz, iżda kien liberu li jagħtiha direttament lill-operatur intern. Sakemm il-kumpens ma kienx jaqbeż l-ispejjeż imġarrba fl-operat tas-servizz, l-għajnuna mill-Istat ma kinitx involuta.

                  (111)

                  F'dan is-sens, ir-RAS ifakkar li r-Regolament (KE) Nru 370/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (26) jistabbilixxi b'mod espliċitu li l-awtoritajiet nazzjonali jistgħu jafdaw lil operatur intern/dipartiment bil-forniment ta' servizzi ta' trasport, mingħajr sejħa għall-offerti għal kuntratt għal servizzi pubbliċi. Ir-Regolament (KE) Nru 1008/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (27) ugwalment jipprevedi l-possibbiltà li l-awtoritajiet pubbliċi jieħdu “miżuri ta' emerġenza fil-każ ta' interruzzjoni tas-servizzi jew riskju ta' interruzzjoni tas-servizzi”, li jistgħu jieħdu l-forma ta' “għoti dirett ta' kuntratt għal servizzi pubbliċi jew it-titwil komunement maqbul ta' kuntratt għal servizzi pubbliċi”.

                  (112)

                  Skont ir-RAS, din il-fehma ġiet ikkonfermata mill-Kummissjoni fil-qafas tal-proċedura ta' ksur dwar in-nuqqas min-naħa tal-Italja li tosserva r-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3577/92 tas-7 ta' Diċembru 1992 li japplika l-prinċipju ta' libertà li jiġu pprovduti servizzi għat-trasport marittimu fi ħdan l-Istati Membri (kabotaġġ marittimu) (28) (minn hawn 'il quddiem ir-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu), li f'dan il-kuntest il-Kummissjoni ddikjarat li “jekk ir-reġjuni kellhom joperaw is-servizz internament skont it-tifsira tal-każistika ANAV (C-410/04) bl-osservanza tar-rekwiżiti kollha rilevanti, ir-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu jitqies li jkun ġie osservat”.

                  (113)

                  Ir-RAS jenfasizza li l-għażla tar-rotot li kellhom jiġu operati minn Saremar kienet saret abbażi ta' studju ta' fattibilità li ħa kont xieraq tal-ħtieġa li tiġi ggarantita kontinwità territorjali u tiġi żgurata l-vijabilità ekonomika tal-attività. Kif ġie mfakkar mid-Deċiżjonijiet 25/69 u 27/4 sussegwenti, kien abbażi ta' dan l-istudju u l-informazzjoni tas-suq li nġabret minn Saremar li r-rotot bejn Civitavecchia u Golfo Aranci u bejn Vado Ligure u Porto Torres ġew attivati għall-istaġun għoli, jiġifieri mill-15 ta' Ġunju sal-15 ta' Settembru 2011 u mit-22 ta' Ġunju sal-15 ta' Settembru 2012 rispettivament.

                  (114)

                  Ir-RAS ifakkar li l-operat tar-rotot bejn Ġenova u Porto Torres u bejn Civitavecchia u Olbia fl-istaġun tas-sajf jaqa' barra mill-kamp ta' applikazzjoni tal-Konvenzjoni l-ġdida konkluża mill-Istat Taljan ma' CIN u għalhekk mhuwiex soġġett għall-OSP biex tiġi ggarantita l-affordabbiltà tas-servizzi. Fi kwalunkwe każ, dik il-Konvenzjoni l-ġdida tippermetti għar-reviżjoni tal-prezzijiet biex tagħmel tajjeb għaż-żidiet fl-ispejjeż (b'mod partikolari l-ispejjeż tal-bastiment), u għalhekk ma tiggarantixxix l-affordabbiltà tas-servizzi lir-residenti ta' Sardenja.

                  (115)

                  Skont ir-RAS, l-operat bi prova taż-żewġ rotot lejn il-kontinent intemm b'mod definittiv f'Settembru 2012. Ir-RAS imbagħad elabora proġett strutturat għall-operat ta' kollegamenti mal-kontinent, li dwaru l-Kummissjoni kienet notifikata bil-quddiem, jiġifieri l-proġett Flotta Sarda. Kumpanija ġdida, Flotta Sarda S.p.A. (Flotta Sarda), kompletament miżmuma u ffinanzjata mir-RAS, se tiġi stabbilita, biex tiġi fdata bil-forniment taħt reġim ta' servizz pubbliku ta' servizzi ta' trasport marittimu fuq erba' rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-Italja kontinentali. Il-Flotta Sarda se tirċievi kumpens annwali biex tkopri l-ispejjeż tas-servizz pubbliku.

         Altmark 2

                  (116)

                  Il-fatt li d-Deċiżjonijiet Reġjonali li jinkarigaw lil Saremar biex tibda l-operat tas-rotot in kwistjoni ma jipprevedux għad-dritt tagħha għal kumpens ma jaffettwax l-osservanza tat-tieni kriterju Altmark. L-awtoritajiet pubbliċi ma għandhomx għalfejn jiddefinixxu ex-ante l-ammont preċiż tal-kumpens li se jingħata għall-operat ta' servizzi pubbliċi. Pjuttost, huwa biżżejjed li jidentifikaw minn qabel il-mezzi li bihom se jiġu kkalkolati l-ispejjeż eliġibbli, sal-punt li dawn l-ispejjeż ikunu direttament attribwibbli għat-twettiq tas-SIEĠ. Tabilħaqq, f'dan il-każ, meta r-RAS iddeċieda li jagħti struzzjonijiet lil Saremar biex twaqqaf kollegamenti mal-kontinent, kien ħaseb li l-operat ta' dawn is-servizzi ma kienx se jwassal għal telf. Teoretikament il-kumpens kien ikun meqjus bla bżonn, madankollu ma kienx ġie eskluż.

                  (117)

                  Ir-RAS jenfasizza li peress li l-operat tas-servizzi in kwistjoni kien soġġett għal kontabbiltà separata, l-ispejjeż netti mġarrba fil-forniment tas-servizz pubbliku, setgħu faċilment jiġu identifikati.

         Altmark 3

                  (118)

                  Saremar operat is-servizzi pubbliċi in kwistjoni taħt kontabbiltà separata. Ir-RAS huwa tal-fehma li dan huwa biżżejjed biex jiġi żgurat li r-riżorsi pubbliċi kienu ntużaw biss biex jikkumpensaw lill-operatur għall-iżbilanċ irreġistrat. Għalhekk fil-fehma tar-RAS, Saremar ma kinitx ingħatat kumpens żejjed.

         Altmark 4

                  (119)

                  Ir-RAS jiddefendi li r-raba' kundizzjoni Altmark ġiet issodisfata peress li l-bastimenti użati fuq ir-rotot kienu ġew mikrija wara konsultazzjoni tas-suq u l-ispejjeż tal-bastimenti josservaw ir-rati tas-suq. Il-komponenti l-oħra kollha tal-ispejjeż (l-assigurazzjoni, is-servizzi awżiljarji għan-navigazzjoni, id-drittijiet tal-port) huma bbażati fuq is-suq.

            4.1.2.   KWISTJONIJIET DWAR KOMPATIBBILTÀ

                  (120)

                  Ir-RAS isostni li l-kwalifika ta' Saremar bħala operatur intern tipprekludi l-applikazzjoni tal-kundizzjoni ta' nuqqas ta' diskriminazzjoni stabbilita mir-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu u għalhekk l-għoti tas-servizz pubbliku lil Saremar ma jiksirx la d-Deċiżjoni SIEĠ tal-2005 u lanqas tal-2011.

                  (121)

                  Ir-RAS jispjega li l-miżura kienet diġà ġiet definita fl-elementi kollha essenzjali tagħha f'April 2011. Kwalunkwe għajnuna applikata qabel id-dħul fis-seħħ tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011 għandha tiġi vvalutata abbażi tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2005. Ir-RAS jassumi li l-kundizzjonijiet ta' kompatibbiltà stabbiliti fiha ġew imħarsa. B'mod partikolari:

                              (a)

                              is-servizz ġie fdat lil Saremar abbażi ta' kundizzjonijiet trasparenti mhux diskriminatorji skont it-tifsira tar-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu;

                              (b)

                              il-limiti massimi fl-Artikolu 2(1)(a) u (c) tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2005 ġew osservati: is-sussidju huwa anqas minn EUR 30 miljun u fuq kull rotta nġarru anqas minn 300 000 passiġġier;

                              (c)

                              is-servizzi ġew legalment ikkwalifikati bħala SIEĠ u fdati lil Saremar permezz ta' diversi atti ta' mandat, skont l-Artikolu 4 tagħha;

                              (d)

                              il-kumpens li ngħata lill Saremar għall-operat tar-rotot lejn il-kontinent ma jaqbiżx dak li hu meħtieġ biex ikopri l-ispejjeż imġarrba fl-operat tas-servizzi, f'konformità mal-Artikolu 6 tagħha.

                  (122)

                  Ir-RAS isostni li, fi kwalunkwe każ, il-miżura kienet se tkun konformi wkoll mad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011, peress li:

                              (a)

                              it-tieni limitu massimu stabbilit bl-Artikolu 2(1)(d) tagħha ġie osservat;

                              (b)

                              is-servizz ġie fdat lil Saremar wara diskussjonijiet tekniċi ma' operaturi privati. Barra minn hekk, ir-RAS kien irċieva bosta lmenti dwar is-servizz ipprovdut minn operaturi privati;

                              (c)

                              il-kumpens iqis l-ispejjeż netti li l-operatur sostna fl-operat tas-servizz;

                              (d)

                              ir-rekwiżiti ta' trasparenza ġew osservati peress li d-Deċiżjonijiet Reġjonali dwar il-kwistjoni kienu ġew ippubblikati.

                  (123)

                  Fl-aħħar nett, ir-RAS isostni li l-miżura ma tistax titqies li ħolqot distorsjoni fil-kompetizzjoni b'mod li jmur kontra l-interess tal-Unjoni, peress li l-għan tagħha huwa li tiġi żgurata l-kontinwità territorjali u hija limitata għall-iżbilanċ sostnut fl-operat tas-SIEĠ.

            4.2.   ATTIVITAJIET PROMOZZJONALI

                  (124)

                  Skont ir-RAS, is-sussidju għall-attivitajiet promozzjonali jikkorrispondi għas-servizzi li effettivament ingħataw minn Saremar u għalhekk ma jagħti l-ebda vantaġġ ekonomiku li mhux dovut lill-kumpanija.

                  (125)

                  Ir-RAS iqis li, meta tiġi vvalutata l-konformità tal-prezz mal-kundizzjonijiet tas-suq, għandu jittieħed in kunsiderazzjoni l-fatt li l-attivitajiet promozzjonali in kwistjoni ma ġewx limitati għall-istaġun għoli tal-2011 kif oriġinarjament kien previst, iżda eventwalment ġew estiżi għal-2012.

                  (126)

                  Tard fil-proċedura, fit-28 ta' Ġunju 2013, ir-RAS ippreżenta lill-Kummissjoni opinjoni esperta biex jiġġustifika l-prezz tal-attivitajiet promozzjonali. L-espert wasal għall-konklużjoni li l-valur tas-suq tal-attivitajiet promozzjonali li saru minn Saremar fl-2011 u fl-2012 kienu jvarjaw bejn EUR 2 458 168 u EUR 2 609 631 (VAT eskluża). Għalhekk, ir-RAS iqis li l-prezz li ħallas lil Saremar kien ġustifikat. L-ispejjeż tas-suq ġew imqabbla mal-ispejjeż medji tar-reklamar kull metru kwadru stmati abbażi ta' parametri bħat-tul ta' żmien (ġew ikkunsidrati ċerti skontijiet għall-kontinwazzjoni tal-kampanja ta' reklamar fl-2012), it-tip ta' reklamar (intern jew estern) u l-post (bliet ewlenin, influss importanti ta' popolazzjoni, żoni ta' mobbiltà).

                  (127)

                  Ir-RAS isostni li, kieku l-prezz imħallas lil Saremar għall-attivitajiet promozzjonali kellu jitqies bħala eċċessiv, il-vantaġġ li ngħata lill-kumpanija kien se jkun limitat għad-differenza bejn il-prezz li attwalment tħallas u l-valur tas-suq tas-servizzi. Fl-aħħar nett, ir-RAS iqis li l-kompatibbiltà ta' għajnuna bħal din se jkollha tiġi vvalutata abbażi tal-Artikolu 106(2) tat-TFUE.

            4.3.   IS-SELF TA' EUR 3 MILJUN U L-ITTRI TA' RASSIGURAZZJONI

                  (128)

                  Ir-RAS jenfasizza li l-linja ta' kreditu ta' EUR 3 miljun li Saremar kisbet ma kienet tinvolvi ebda fondi reġjonali. Ingħatat lil Saremar b'rati tas-suq mill-bank BS, istituzzjoni finanzjarja privata. Madankollu, l-linja ta' kreditu ma ġietx attivata minn Saremar, u bħala riżultat l-ittra ta' rassigurazzjoni ta' Lulju 2011, maħruġa skont id-Deċiżjoni 23/2, skadiet fit-30 ta' Novembru 2011. Minħabba li l-ittra ta' rassigurazzjoni ma kinitx marbuta ma' xi obbligu finanzjarju tal-kumpanija, ma tistax tiġi kkwalifikata bħala garanzija.

                  (129)

                  It-tieni ittra ta' rassigurazzjoni, approvata mid-Deċiżjoni 52/119, ma nħarġitx, u għalhekk ir-RAS ma daħal għal ebda obbligu vinkolanti favur Saremar. Fil-fatt, it-tranżazzjoni finanzjarja prevista mid-Deċiżjoni 52/119 (faċilità ta' overdraft ta' EUR 5 miljun) qatt ma ġiet konkluża. Kif imfakkar mid-Deċiżjoni 12/15, is-self kuntrattat mal-bank MPS kien intalab u nkiseb minn Saremar mingħajr garanzija mir-RAS.

            4.4.   IR-RIKAPITALIZZAZZJONI

                  (130)

                  Ir-RAS jenfasizza li r-rikapitalizzazzjoni ma għandha l-ebda rabta mal-operat taż-żewġ rotot lejn l-Italja kontinentali minn Saremar. Pjuttost il-miżura tikkonċerna s-servizzi operati minn Saremar lejn il-gżejjer minuri u Korsika taħt il-Konvenzjoni inizjali, kif estiża.

                  (131)

                  Il-EUR 11,5 miljun stabbiliti mid-Deċiżjoni 36/6 jikkorrispondu għall-pretensjoni ppreżentata kontra t-Tirrenia fil-proċedimenti ta' insolvenza. Madankollu dan l-ammont jirreferi għall-operazzjonijiet finanzjarji fil-Grupp Tirrenia li saru qabel l-2009. Għalhekk dan l-ammont kien ikun diġà ġie awtorizzat fl-2004, meta l-Kummissjoni adottat id-deċiżjoni finali tagħha dwar il-Konvenzjonijiet inizjali sal-aħħar tal-2008.

                  (132)

                  Sal-lum ir-rikapitalizzazzjoni twettqet biss parzjalment. Bid-Deċiżjoni tal-15 ta' Ġunju 2012, l-Assemblea tal-Azzjonisti ta' Saremar iddeċidiet li żżid il-kapital tal-kumpanija minn EUR 1 209 010,64 għal EUR 6 099 961, billi ħarġet 307 765 sehem ordinarju ta' valur nominali ta' EUR 19,82. Fil-11 ta' Lulju 2012 ir-RAS żied il-kapital ta' Saremar b'EUR 824 309,6 biss. Ir-RAS ikkondizzjona s-sottoskrizzjoni tal-EUR 4 066 640,67 li kien għad fadal għall-osservanza tal-klawżola ta' sospensjoni u n-notifika tal-operazzjoni lill-Kummissjoni.

                  (133)

                  Ir-RAS jenfasizza li r-rikapitalizzazzjoni serviet biss biex jiġu rkuprati fondi li, fi kwalunkwe każ, kienu diġà għad-dispożizzjoni ta' Saremar. Il-miżura ma tinvolvix trasferiment ta' riżorsi pubbliċi ġodda u għalhekk ma tikkostitwix għajnuna mill-Istat. Il-miżura għandha titqies konformi mal-MEIP peress li hija bbażata fuq pjan ta' direzzjoni tan-negozju definita ex-ante u għandha l-għan li tottimizza r-rikavat tal-bejgħ ta' kumpanija b'perspettivi ta' vijabilità affidabbli.

                  (134)

                  Fl-aħħar nett, ir-RAS jenfasizza li l-operaturi privati, b'mod partikolari GNV u Moby, ibbenefikaw minn żidiet kapitali biex jikkumpensaw għat-telf operattiv. Xi wħud minn dawn l-operazzjonijiet preżumibbilment seħħew flimkien mal-miżura li ttieħdet mir-RAS favur Saremar.

            5.   KUMMENTI MILL-PARTIJIET INTERESSATI

      5.1.   MOBY

      5.1.1.   KUMPENS GĦALL-OPERAT TAŻ-ŻEWĠ ROTOT BEJN SARDENJA U L-ITALJA KONTINENTALI

                  (135)

                  Moby ssostni li matul l-2011 u l-2012 Saremar kienet kapaċi topera ż-żewġ kollegamenti lejn il-kontinent bi prezzijiet aktar baxxi mill-ispejjeż biss minħabba s-sussidju li ngħata mir-RAS. Moby issostni li, bħala riżultat tal-prezzijiet eċċessivament baxxi ċċarġjati minn Saremar, l-istruttura tas-suq ġiet mibdula b'mod sinjifikanti. L-operaturi privati attivi fuq ir-rotot in kwistjoni sal-2011, bħal GNV jew Forship (Sardina Ferries), ma kellhom l-ebda alternattiva ħlief li joħorġu mis-suq.

                  (136)

                  Skont Moby, il-miżura ma tistax tiġi ġġustifikata fuq raġunijiet ta' interess pubbliku għall-inqas għal żewġ raġunijiet.

                  (137)

                  L-ewwel nett, kwalunkwe interess legali ta' servizz pubbliku kien tqies mill-Italja meta fit-18 ta' Lulju 2012 ikkonkludiet il-Konvenzjoni l-ġdida ma' CIN, li kienet tinkludi t-twettiq ta' OSP fuq ir-rotot bejn Sardenja u l-Italja kontinentali. Il-Konvenzjoni l-ġdida stabbilixxiet l-OSP dwar l-operat tar-rotot bejn Ġenova — Porto Torres u Civitavecchia – Olbia matul l-istaġun baxx (is-sena kollha, ħlief minn Ġunju sa Settembru) b'tal-anqas frekwenza ta' kuljum. Dik il-Konvenzjoni stabbilixxiet ukoll limitu fuq in-nollijiet u tnaqqis addizzjonali fin-nollijiet għar-residenti fuq ir-rotot kollha operati taħt reġim ta' servizz pubbliku. Hija imponiet rekwiżiti minimi ta' kapaċità, identifikati speċifikament fuq kull rotta in kwistjoni.

                  (138)

                  It-tieni nett, m'hemm l-ebda interess ġenwin ta' servizz pubbliku inerenti fil-miżura, peress li ż-żewġ rotot in kwistjoni huma ta' natura kummerċjali. Ir-rotot kienu operati minn Saremar mhux biss fl-istaġun baxx, iżda wkoll fl-istaġuni għolja tal-2011 u l-2012, meta kien hemm diversi operaturi oħra preżenti fis-suq. Kien preċiżament minħabba l-karattru kummerċjali tar-rotot in kwistjoni fl-istaġun tas-sajf li dawn ġew esklużi mill-kamp ta' applikazzjoni tal-Konvenzjoni l-ġdida.

                  (139)

                  Barra minn hekk, l-atti ta' mandat ma jiddefinixxux b'mod espliċitu s-servizzi in kwistjoni bħala SIEĠ u ma jagħtux dritt lill-operatur għal kumpens. Barra minn hekk, ir-RAS inkarigat direttament lil Saremar bil-forniment ta' dawk is-servizzi, mingħajr ma qabel ħareġ sejħa għall-offerti.

                  (140)

                  Moby tikkonkludi li l-kumpens ma kienx ġustifikat u fi kwalunkwe każ mhuwiex proporzjonali għat-telf sostnut minn Saremar fil-forniment tas-servizzi.

            5.1.2.   ATTIVITAJIET PROMOZZJONALI

                  (141)

                  Moby tqis li s-sussidju ta' EUR 2 479 000 (VAT eskluża) li ngħata lil Saremar għall-attivitajiet promozzjonali huwa b'mod ċar sproporzjonat. Barra minn hekk, l-avvanz immedjat ta' 80 % tal-ammont ma jistax jitqies bħala prattika normali tan-negozju.

                  (142)

                  Moby issostni wkoll, billi bbażat ruħha fuq il-karta tal-bilanċ ta' Saremar għall-2011, li minbarra l-ammont ta' EUR 3 miljun, l-Aġenzija tat lil Saremar EUR 1 157 000 (VAT eskluża) bħala rimborż ta' ammont preżumibbilment avvanzat minn Saremar taħt il-qafas tal-“Kampanja Flotta Sarda – Sajf 2011” (ara l-premessa 80). Moby ssostni li dan l-ammont jikkostitwixxi wkoll għajnuna lil Saremar.

                  (143)

                  Fl-aħħar nett, l-Aġenzija ma kinitx wettqet proċedura ta' sejħa għall-offerti qabel l-għoti tas-servizzi promozzjonali.

            5.1.3.   IS-SELF TA' EUR 3 MILJUN U L-ITTRI TA' RASSIGURAZZJONI

                  (144)

                  Fir-rigward tat-tieni ittra ta' rassigurazzjoni (ara l-premessa 87), Moby tfakkar li, bid-Deċiżjoni 52/119, ir-RAS ikkonferma li kien hemm il-ħtieġa ta' self immedjat mill-bank MPS biex jitnieda s-servizz fuq ir-rotta bejn Civitavecchia – Olbia u li l-bank kien talab garanzija mir-RAS. Il-fatt li l-ittra ta' rassigurazzjoni kienet ġiet formalment irtirata bid-Deċiżjoni 12/15 hija irrelevanti għall-kwalifika tal-miżura bħala għajnuna mill-Istat, peress li kienet ġiet espliċitament mitluba mill-bank MPS u kienet diġà pproduċiet l-effetti tagħha.

            5.1.4.   IR-RIKAPITALIZZAZZJONI

                  (145)

                  Moby tappoġġja bis-sħiħ l-opinjoni preliminari tal-Kummissjoni dwar ir-rikapitalizzazzjoni. Hija ssostni li investitur privat ma kienx jidħol għall-istess investiment minħabba s-sitwazzjoni finanzjarja diffiċli tal-kumpanija u n-nuqqas ta' prospetti prevedibbli ta' ritorn għall-vijabilità. Barra minn hekk ir-rikapitalizzazzjoni effettivament taffiet l-aċċess ta' Saremar għas-self mill-bank MPS u għalhekk għandha effetti simili għal dawk ta' garanzija, u b'hekk tagħti vantaġġ ekonomiku lil Saremar.

            5.1.5.   MIŻURI OĦRA

                  (146)

                  Moby tirreferi wkoll għal ammont addizzjonali ta' EUR 4 miljun li ngħata lil Saremar mir-RAS f'Ottubru 2011. L-ammont preżumibbilment kien jissupplimenta s-sussidji mill-Istat b'riżultat taż-żieda fl-ispejjeż operattivi fuq ir-rotot lejn il-gżejjer minuri u Korsika operati minn Saremar taħt il-Konvenzjoni inizjali, kif estiża. Moby targumenta li din il-miżura tikkostitwixxi għajnuna addizzjonali lil Saremar, li ma kinitx ġiet innotifikata bil-quddiem lill-Kummissjoni.

                  (147)

                  Moby tikkwalifika l-miżuri kollha taħt valutazzjoni bħala li jikkostitwixxu għajnuna illegali u inkompatibbli lil Saremar.

            5.2.   PARTIJIET OĦRA

                  (148)

                  L-ebda parti oħra ma kkummentat dwar il-miżuri soġġetti għal din id-Deċiżjoni fi żmien id-dati tal-iskadenzi proċedurali.

                  (149)

                  Tard fil-kors tal-investigazzjoni, fit-3 ta' Lulju 2013, GNV ippreżentat żewġ dokumenti lill-Kummissjoni: (i) ir-rapport tal-espert maħtur mill-Qorti fil-kuntest tal-litigazzjoni ċivili mibdija minn GNV kontra Saremar quddiem il-Qorti ta' Ġenova, u (ii) l-Inġunzjoni tal-11 ta' Ġunju 2013 li ammettiet ir-rapport.

                  (150)

                  L-espert eżamina tliet kwistjonijiet ta' rilevanza għall-valutazzjoni tal-għajnuna attwali mill-Istat u ġew inklużi fir-rapport: (i) jekk ir-rikapitalizzazzjoni tatx vantaġġ lill-fergħa tan-negozju li topera ż-żewġ kollegamenti mal-kontinent jew le, (ii) il-konformità tar-rikapitalizzazzjoni mal-MEIP, u (iii) il-konformità mas-suq tas-sussidju mħallas lill Saremar għall-attivitajiet promozzjonali.

                  (151)

                  Skont ir-rapport, ir-rikapitalizzazzjoni kellha l-għan li żżomm il-kumpanija għaddejja, fid-dawl tal-titwil inċert tal-Konvenzjoni inizjali għat-tnax-il xahar segwenti u għalhekk tad-disponibbiltà tal-kumpens għas-sena ta' wara. Ir-rapport jistrieħ fuq dokument approvat bil-karta tal-bilanċ tal-2011 (29), li jfakkar li fl-2011 iż-żewġ kollegamenti lejn l-Italja kontinentali pproduċew telf operattiv ta' EUR 214 000 u li, minħabba l-inċertezza dwar il-privatizzazzjoni tat-Tirrenia, anke s-sussidji mill-Istat kienu inċerti. Ir-rapport jikkonkludi li r-rikapitalizzazzjoni kienet meħtieġa sabiex tiġi żgurata l-kontinwità tal-operat. Kienet ta' benefiċċju kemm għall-fergħa tan-negozju li kienet topera kollegamenti għall-gżejjer minuri u lil dik li kienet tipprovdi servizzi lill-kontinent.

                  (152)

                  Ir-rapport ikompli jgħid li fl-2011 Saremar kellha bilanċ pożittiv ġenerali ta' EUR 2 523 439. Dan kien jinkludi profitt ta' EUR 2 737 797 fuq il-linji operati taħt il-Konvenzjoni mal-Istat u telf ta' EUR 214 358 fuq ir-rotot lejn il-kontinent.

                  (153)

                  L-espert ikkonkluda wkoll li r-rikapitalizzazzjoni ma kinitx konformi mal-MEIP, minħabba l-kundizzjoni prekarja tal-kumpanija, li kienet tilfet aktar minn terz tal-kapital reġistrat tagħha, u s-suq kompetittiv ħafna li l-kumpanija kienet topera fih u l-perspettivi limitati tagħha tan-negozju. Huwa kkonkluda li kien probabbli li investitur privat ma kienx jinvesti f'attività bħal din.

                  (154)

                  Fir-rigward tal-kongruwenza tal-prezz tal-attivitajiet promozzjonali mal-valur tas-suq, l-espert innota li, skont il-karta tal-bilanċ tal-kumpanija għall-2011, Saremar kienet irċeviet EUR 2 479 000 bħala kumpens għall-forniment ta' servizzi ta' reklamar fuq il-bastimenti li joperaw ir-rotot lejn il-kontinent. Huwa analizza l-konformità ta' dan il-prezz mas-suq billi ddivida l-ispejjeż sostnuti fil-forniment ta' servizzi tat-trasport bl-għadd ta' passiġġieri li nġarru. Il-figura ta' EUR 18,47 li tirriżulta bħala l-ispiża għall-kull passiġġier kienet meqjusa bħala eċċessiva meta mqabbla mal-ispejjeż normali għal dan it-tip ta' reklamar, l-aktar meta wieħed iqis il-fatt li r-reklamar kien dirett lejn passiġġieri abbord, li għalhekk, diġà kienu għażlu lil Sardenja bħala destinazzjoni turistika. Il-prezz imħallas mir-RAS kien meqjus li ma jirriflettix il-valur tas-suq tal-attivitajiet promozzjonali li saru minn Saremar.

                  (155)

                  GNV ippreżentat ukoll lill-Kummissjoni l-kummenti ta' Saremar dwar ir-rapport ipprovdut fil-kuntest tal-proċedimenti nazzjonali. Fil-kummenti tagħha Saremar enfasizzat li l-NCA kienet diġà kkonfermat li s-sehem tagħha tas-suq għas-servizzi ta' trasport marittimu li jgħaqqdu lil Sardenja mal-Italja kontinentali kienu baqgħu marġinali u għalhekk ma kinitx responsabbli għat-tibdil fil-kundizzjonijiet pre-eżistenti tas-suq. Saremar ikkonfermat ukoll ir-riżultat negattiv fl-2011 (EUR 214 358) fuq ir-rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-kontinent. Hija sostniet li, sabiex tpatti għat-telf fuq iż-żewġ rotot lejn il-kontinent, il-kumpanija kien ikollha żżid in-nollijiet għal-livelli ċċarġjati mill-operaturi privati.

                  (156)

                  Il-fatt li s-servizzi fuq iż-żewġ rotot twaqqfu f'Settembru 2011 għen biex it-telf operattiv jiġi limitat. Il-kontinwazzjoni tal-operat kien ikollha impatt negattiv fuq ir-riżultati u kienet twassal għal intervent mir-RAS biex ikopri t-telf operattiv.

                  (157)

                  Saremar enfasizzat li s-sitwazzjoni tal-kumpanija fil-mument tar-rikapitalizzazzjoni kienet kritika, minħabba r-riskju (aktar minn moderat) ta' tnaqqis fis-sussidji pubbliċi. Minħabba l-inkapaċità tal-Istat li jappoġġja l-kumpanija, anke f'termini maniġerjali, is-sitwazzjoni finanzjarja tal-kumpanija qajmet tħassib sostanzjali. Skont Saremar, minħabba dan kwalunkwe tqabbil ma' operaturi privati ma jkunx xieraq.

            6.   KUMMENTI MILL-ITALJA DWAR IL-KUMMENTI MILL-PARTIJIET INTERESSATI

                  (158)

                  L-Italja ma kkummentatx dwar l-osservazzjonijiet ippreżentati mill-partijiet interessati fir-rigward tal-miżuri adottati mir-RAS favur Saremar.

            7.   VALUTAZZJONI

      7.1.   L-EŻISTENZA TA' GĦAJNUNA SKONT IT-TIFSIRA TAL-ARTIKOLU 107(1) TAT-TFUE

                  (159)

                  Skont l-Artikolu 107(1) tat-TFUE “kull għajnuna, ta' kwalunkwe forma, mogħtija minn Stat Membru jew permezz ta' riżorsi tal-Istat, li twassal għal distorsjoni jew theddida ta' distorsjoni għall-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċerti impriżi jew ċerti produtturi għandha, safejn tolqot il-kummerċ bejn l-Istati Membri, tkun inkompatibbli mas-suq intern”.

                  (160)

                  Il-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 107(1) huma kumulattivi. Għalhekk, sabiex jiġi determinat jekk il-miżuri nnotifikati jirrapreżentawx għajnuna mill-Istat skont it-tifsira tal-Artikolu 107(1), jeħtieġ li l-kundizzjonijiet kollha msemmija hawn fuq jiġu ssodisfati. Jiġifieri, l-appoġġ finanzjarju għandu:

                              (a)

                              jingħata minn Stat Membru jew permezz ta' riżorsi tal-Istat,

                              (b)

                              jiffavorixxi ċerti impriżi jew il-produzzjoni ta' ċerti oġġetti,

                              (c)

                              iwassal għal distorsjoni jew jhedded li jwassal għal distorsjoni tal-kompetizzjoni,

                              (d)

                              jaffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri.

            7.1.1.   KUMPENS GĦALL-OPERAT TAŻ-ŻEWĠ ROTOT ADDIZZJONALI LI JGĦAQQDU LIL SARDENJA MAL-KONTINENT

         Riżorsi tal-istat

                  (161)

                  Sabiex tiġi kkwalifikata bħala għajnuna mill-Istat, miżura finanzjarja trid tkun imputabbli lill-Istat u tingħata direttament jew indirettament permezz ta' riżorsi tal-Istat.

                  (162)

                  Il-kumpens għall-operat taż-żewġ rotot marittimi minn Saremar ġie mħallas mir-RAS mill-baġit reġjonali. Għalhekk huwa imputabbli lill-Istat u ingħata permezz ta' riżorsi tal-Istat.

                  (163)

                  Is-sussidju li ngħata lil Saremar għall-attivitajiet promozzjonali jista' jiġi imputat lill-Istat peress li l-Aġenzija hija interament proprjetà tar-RAS u sservi biex timplimenta politiki reġjonali f'termini ta' turiżmu u żvilupp reġjonali. La l-informazzjoni għad-dispożizzjoni tal-Kummissjoni u lanqas il-kummenti mill-partijiet interessati ppreżentati wara l-ftuħ tal-proċedura ma qiegħdu fid-dubju l-imputabbiltà ta' dik il-miżura lill-Istat.

                  (164)

                  Fir-rigward tal-ittri ta' rassigurazzjoni, il-Kummissjoni tinnota li dawn sempliċiment jistabbilixxu l-impenn tar-RAS li jinnotifika lill-banek bi kwalunkwe tibdil fil-parteċipazzjoni azzjonarja tiegħu fil-kumpanija, flimkien ma' dikjarazzjoni li r-RAS jiżgura, fil-kapaċità tiegħu bħala azzjonist, li Saremar tiġi ġestita b'mod effiċjenti, effettiv u ekonomiku. Peress li dawk l-ittri ta' rassigurazzjoni ma kienu jiggarantixxu l-ebda obbligu finanzjarju ta' Saremar, ma ħolqux piż potenzjali futur fuq ir-riżorsi tal-Istat. Abbażi ta' dan, il-Kummissjoni tikkonkludi li ma jikkostitwixxux għajnuna mill-Istat.

                  (165)

                  Il-miżuri l-oħra kollha ingħataw mir-RAS direttament mill-baġit reġjonali u għalhekk jammontaw għal riżorsi tal-Istat.

         Selettività

                  (166)

                  Il-miżuri kollha taħt valutazzjoni, inkluż il-kumpens għall-operat tar-rotot marittimi, ingħataw lil riċevitur wieħed u għalhekk huma b'mod ċar selettivi.

         Vantaġġ ekonomiku

         Kumpens għall-operat taż-żewġ rotot bejn Sardenja u l-Italja kontinentali

                  (167)

                  Matul il-proċedura ta' investigazzjoni formali, ir-RAS l-ewwel argumenta, li l-kumpens għall-operat taż-żewġ rotot kien konformi mal-MEIP. Ir-RAS imbagħad assuma li ssodisfa l-kriterji Altmark.

                  (168)

                  Il-limitu safejn il-kumpens jissodisfa l-kriterji Altmark ġie vvalutat fil-premessa 180 et seqq. Bħala osservazzjoni ġenerali, madankollu, il-Kummissjoni tinnota li huwa neċessarju li ssir distinzjoni bejn l-applikazzjoni tat-test tal-MEIP u l-issodisfar tal-kriterji Altmark. Filwaqt li ż-żewġ testijiet iservu biex jivvalutaw l-eżistenza ta' vantaġġ għall-benefiċjarju, huwa ċar li jirreferu għar-rwoli differenti li l-awtoritajiet pubbliċi jistgħu jieħdu meta jadottaw miżuri finanzjarji favur impriża partikolari. L-MEIP japplika meta l-awtoritajiet pubbliċi jaġixxu fir-rwol tagħhom bħala azzjonisti (jiġifieri l-ewwel nett bl-għan li jinkiseb profitt mill-operat), filwaqt li Altmark huwa rilevanti meta l-awtoritajiet pubbliċi jsegwu għanijiet ta' interess pubbliku, li mhumiex tipiċi ta' operatur privat (jiġifieri l-perspettiva li jagħmlu profitt huwa ta' importanza sekondarja, jekk xejn). (30) L-argumenti mqajma mir-RAS biex jiġġustifikaw il-kumpens għall-operat taż-żewġ rotot bejn Sardenja u l-Italja kontinentali għalhekk jidhru kontradittorji.

                  (169)

                  Barra minn hekk il-Kummissjoni tinnota li miżura tista' biss tkun konformi mal-MEIP jekk tkun ibbażata fuq perspettivi ta' vijabilità soda għall-benefiċjarju. Ir-RAS jargumenta li l-proċess u l-passi li segwa qabel ħa d-deċiżjoni li jinkariga lil Saremar bl-operat tar-rotot in kwistjoni huma komparabbli ma' dawk ta' operatur privat tas-suq f'ċirkostanzi simili. Madankollu, il-pjan ta' direzzjoni tan-negozju jew l-investigazzjoni tas-suq li preżumibbilment saru minn Saremar qabel ma kisbet is-sostenn pubbliku ma ġewx ipprovduti lill-Kummissjoni fil-kors tal-investigazzjoni, anki jekk kienet ir-responsabbiltà tal-Istat Membru li jipprovdi evidenza oġġettiva li tkun turi li l-kumpens għall-operat taż-żewġ rotot bejn Sardenja u l-Italja kontinentali għandu jiġi attribwit lill-Istat li jaġixxi bħala azzjonist. (31) Għall-kuntrarju, permezz tal-ittra tas-26 ta' Settembru 2013 ir-RAS ikkonferma li, għalkemm id-Deċiżjoni 36/6 kienet ipprevediet it-tħejjija ta' pjan ta' direzzjoni tan-negozju, ma tħejja l-ebda pjan fir-rigward tal-operat tar-rotot fis-sajf tal-2012. Għalhekk, għall-anqas fir-rigward tal-istaġun tas-sajf tal-2012, ir-RAS ħa d-deċiżjoni biex jerġa jinbeda l-operat fuq iż-żewġ rotot qabel ma Saremar fasslet pjan ta' direzzjoni tan-negozju. Barra minn hekk, skont il-karta tal-bilanċ ta' Saremar, u kif ikkonfermat minn Saremar fil-qafas tal-proċedimenti ċivili nazzjonali, l-operat taż-żewġ rotot fl-istaġun tas-sajf tal-2011 kien qed jagħmel telf u għalhekk ma setgħetx tiġġ ġġustifika b'mod raġonevoli d-deċiżjoni li jitkompla l-operat tal-istess żewġ rotot fl-2012, b'mod partikolari fin-nuqqas ta' pjan ta' direzzjoni tan-negozju jew projezzjonijiet li juru li r-rotot kienu se jsiru sostanzjalment profitabbli fil-futur. Bħala konklużjoni, il-Kummissjoni ssib li l-kumpens għall-operat taż-żewġ rotot bejn Sardenja u l-Italja kontinentali ma jistax jiġi attribwit lill-Istat li jaġixxi bħala azzjonist u bħala konsegwenza mhuwiex konformi mal-MEIP.

                  (170)

                  Fir-rigward tal-allegat twettiq tal-kriterji Altmark, l-Italja ssostni li l-missjoni pubblika definita kienet l-operat taż-żewġ rotot ta' kabotaġġ imsemmija hawn fuq b'rati raġonevoli. (32) F'dan il-kuntest, il-Kummissjoni tinnota li s-servizzi setgħu biss jiġu kwalifikati bħala SIEĠ jekk fin-nuqqas ta' kumpens pubbliku ma setgħux jiġu pprovduti mis-suq b'mod sodisfaċenti u taħt kundizzjonijiet (bħal prezz) simili għal dawk definiti mill-awtoritajiet pubbliċi. (33) Skont ir-RAS, l-għoti tal-inkarigu lil Saremar għall-operat proviżorju taż-żewġ rotot kien miżura għal żmien qasir, sakemm jiġu stabbiliti miżuri korrettivi aktar effettivi biex jiġi ndirizzat il-falliment tas-suq fil-forniment ta' kollegamenti affordabbli bejn Sardenja u l-Italja kontinentali.

                  (171)

                  Għalkemm ma jikkwalifikawx b'mod espliċitu l-operat taż-żewġ rotot lejn il-kontinent bħala SIEĠ, l-atti ta' mandat jirreferu għall-affordabbiltà tan-nollijiet bħala prerekwiżit ġenerali tal-operat. Matul il-proċedura ta' investigazzjoni formali, ir-RAS u Saremar insistew fuq il-ġustifikazzjoni tal-miżura bħala SIEĠ. Din il-ġustifikazzjoni hija partikolarment evidenti fil-kummenti tagħhom dwar id-Deċiżjoni tal-2012, minkejja l-argument addizzjonali dwar il-konformità mal-MEIP.

                  (172)

                  F'dan li ġej, il-Kummissjoni se teżamina l-allegata osservanza tal-kundizzjonijiet stabbiliti mill-Qorti fis-sentenza tagħha fil-kawża Altmark, sabiex jiġi konkluż jekk il-kumpens li tħallas lil Saremar għall-operat tas-servizzi pubbliċi jikkostitwixxix vantaġġ jew le skont it-tifsira tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE. Dawk il-kundizzjonijiet huma kumulattivi, b'tali mod li jekk wieħed minnhom biss ma jkunx ġie ssodisfat, il-kumpens jitqies li jagħti vantaġġ skont it-tifsira tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE lill-benefiċjarju. Dawk il-kundizzjonijiet jistgħu jiġu mqassra kif ġej:

                              (a)

                              l-impriża benefiċjarja effettivament irid ikollha obbligi ta' servizz pubbliku xi twettaq u dawn l-obbligi jridu jkunu definit b'mod ċar (Altmark 1);

                              (b)

                              il-parametri li abbażi tagħhom il-kumpens jiġi kkalkulat iridu jiġu stabbilit bil-quddiem b'mod oġġettiv u trasparenti (Altmark 2);

                              (c)

                              il-kumpens ma jistax jaqbeż dak li huwa neċessarju biex ikopri l-ispejjeż kollha jew parti minnhom sostnuti fit-twettiq tal-obbligi ta' servizz pubbliku, fejn jitqiesu r-rikavati rilevanti u profitt raġonevoli għat-twettiq ta' dawk l-obbligi (Altmark 3);

                              (d)

                              meta l-impriża li għandha twettaq obbligi ta' servizz pubbliku, f'każ speċifiku, ma tintgħażilx skont proċedura ta' akkwist pubbliku li għandha tippermetti l-għażla tal-offerent li kapaċi jipprovdi dawk is-servizzi bl-inqas spiża għall-komunità, il-livell tal-kumpens meħtieġ irid jiġi determinat abbażi ta' analiżi tal-ispejjeż li impriża tipika, ġestita sew u mgħammra b'mod adegwat b'mezzi ta' trasport sabiex tkun tista' tissodisfa r-rekwiżiti meħtieġa ta' servizz pubbliku, kienet issostni biex twettaq dawk l-obbligi, filwaqt li jitqies id-dħul rilevanti kif ukoll profitt raġonevoli għat-twettiq tal-obbligi (Altmark 4).

         Altmark 2

                  (173)

                  Għal raġunijiet ta' ċarezza, f'dan il-każ il-Kummissjoni tqis li huwa aktar opportun li tibda l-analiżi tagħha mit-tieni kundizzjoni Altmark.

                  (174)

                  F'dan ir-rigward, il-Kummissjoni tinnota li l-parametri għall-kalkolu tal-kumpens ma ġewx stabbiliti bil-quddiem. Fil-fatt, ma ġiet stabbilita l-ebda referenza espliċita għal kwalunkwe kumpens li għandu jingħata lil Saremar għall-operat tar-rotot in kwistjoni mill-atti ta' mandat, jiġifieri d-Deċiżjoni 25/69, id-Deċiżjoni 48/65 u d-Deċiżjoni 36/6 għar-rotta bejn Golfo Aranci u Civitavecchia, u d-Deċiżjoni 27/4 u d-Deċiżjoni 36/6 għar-rotta bejn Vado Ligure u Porto Torres. Ir-RAS innifsu ammetta li inizjalment ma kien hemm l-ebda kumpens previst għax ir-rotot kienu meqjusa kummerċjalment vijabbli u kien maħsub li Saremar tisfrutta dawk ir-rotot sabiex jintlaħaq bilanċ ekonomiku. Tabilħaqq, l-intenzjoni tar-RAS ma kinitx li tikkumpensa lil Saremar għaż-żewġ rotot in kwistjoni. Minħabba li l-ewwel nett ma kien previst l-ebda kumpens għall-operat taż-żewġ rotot in kwistjoni, u t-tieni, Saremar ingħatat marġni ta' manuvra biex taġġusta n-nollijiet preċiżament sabiex ma tagħmilx telf, il-Kummissjoni ma tistax tqis li l-parametri għall-kalkolu ta' dak il-kumpens (ineżistenti) kienu stabbiliti bil-quddiem b'mod oġġettiv u trasparenti.

                  (175)

                  Kif jidher mid-Deċiżjoni 20/57, l-obbligu li tinżamm kontabbiltà separata kellu l-għan li jiġi żgurat li Saremar tiżgura ekwilibriju ekonomiku fl-operat tar-rotot, aktar milli jiġu stabbiliti l-parametri għall-kumpens ipotetiku fil-futur, li fil-fatt kien eskluż mill-bidu.

                  (176)

                  Id-deċiżjoni tar-RAS li jikkumpensa lil Saremar għall-operat taż-żewġ rotot in kwistjoni ittieħdet biss fis-7 ta' Awwissu 2012 u, għalhekk, il-mekkaniżmu ta' kumpens ġie żviluppat ex-post, wara li kien ħareġ l-iżbilanċ fl-operat tar-rotot. Kif diġà ssemma, la l-ammont tal-kumpens, u lanqas il-parametri għall-kalkolu tiegħu ma setgħu ġew stabbiliti ex-ante peress li l-operat taż-żewġ rotot, meqjusa bħala l-“linji kummerċjali u turistiċi ewlenin” (34), kien meqjus vijabbli u r-rotot in kwistjoni kienu maħsuba biex jiġu sfruttati minn Saremar fuq bilanċ ekonomiku. Il-Kummissjoni tfakkar li l-atti ta' mandat stabbilixxew b'mod ċar il-libertà ta' Saremar li taġġusta n-nollijiet sabiex tiġi żgurata l-vijabilità tal-operat taż-żewġ rotot. Il-Kummissjoni tinnota wkoll li, Saremar mhux biss kienet intitolata li temenda n-nollijiet f'konformità mal-objettiv ta' vijabilità, iżda fil-fatt hekk għamlet. B'mod partikolari, il-proposta ta' Saremar għan-nollijiet fuq ir-rotta bejn Porto Torres u Vado Ligure fl-2012 semmiet li n-nollijiet proposti kienu jirriflettu żieda żgħira meta mqabbla ma' dawk li kienu applikati fuq l-istess rotta fl-2011 biex jippermettu li l-kumpanija ma tagħmilx telf. Abbażi tat-tariffa proposta dak iż-żmien Saremar kienet ipproponiet żieda ta' EUR […] (*1) fuq ir-rotta.

                  (177)

                  Barra minn hekk, id-Deċiżjoni 36/6 semmiet li l-“obbligu li jinżamm bilanċ ekonomiku, sabiex jiġi evitat li tingħata għajnuna inkompatibbli mill-istat, fl-immedjat ma jippermettix li jinbdew rotot oħra”. Għalhekk, anke fil-ħin li nħarġu l-atti ta' mandat kien ċar li r-RAS kien bi ħsiebu li ma jagħti l-ebda kumpens għaż-żewġ rotot in kwistjoni. Barra minn hekk, huwa wkoll ċar li anke dak iż-żmien ir-RAS kien jaf li, fid-dawl tas-sitwazzjoni prevalenti fis-suq, is-sussidji li ngħataw għall-operat ta' rotot ta' kabotaġġ lejn l-Italja kontinentali probabbilment kienu jikkwalifikaw bħala għajnuna inkompatibbli mill-Istat. Il-Qorti Taljana tal-Awdituri fir-rapport tagħha dwar id-dikjarazzjonijiet finanzjarji tar-RAS għall-2012 ikkonkludiet: “l-operat taż-żewġ rotot […] mhux talli ma kienx josserva l-obbligu li jinżamm bilanċ ekonomiku sabiex jiġi evitat li tingħata għajnuna inkompatibbli mill-Istat, kif stabbilit mid-Deċiżjoni 48/65, imma kien jiġġenera assenti l-EUR 10 miljun mħallsa mir-Reġjun defiċit ta' aktar minn EUR 13-il miljun”. (35)

                  (178)

                  Fl-aħħar nett, kif spjegat hawn taħt fir-rigward tal-analiżi tal-ewwel kundizzjoni Altmark, il-Kummissjoni tqis li għall-parti tal-perjodu analizzat fid-Deċiżjoni attwali, Saremar ma kinitx fdata b'obbligu li jiddefinixxi b'mod ċar il-livell tan-nollijiet li kellhom jitqiesu bħala affordabbli. Peress li l-parametri għall-kalkolu tal-kumpens għat-twettiq tal-OSP dwar nollijiet affordabbli jridu neċessarjament ikunu marbuta mal-livell ta' nollijiet meqjus affordabbli u li fil-każ attwali l-livell ma kienx dejjem definit b'mod ċar, il-parametri għall-kalkolu tal-kumpens ma jistgħux jitqiesu li ġew stabbiliti minn qabel b'mod oġġettiv u trasparenti.

                  (179)

                  Bħala konklużjoni, il-Kummissjoni tqis li fil-każ attwali t-tieni kundizzjoni Altmark ma tistax titqies bħala ssodisfata u għalhekk il-kumpens ta vantaġġ lil Saremar skont it-tifsira tal-Artikolu 107 (1) tat-TFUE.

         Altmark 1

                  (180)

                  Il-Kummissjoni għandha wkoll dubji serji rigward l-issodisfar tal-ewwel kundizzjoni Altmark.

                  (181)

                  F'dan ir-rigward, irid jiġi osservat li m'hemmx definizzjoni uniformi u preċiża ta' servizz li jista' jikkostitwixxi SIEĠ taħt il-liġi tal-Unjoni, jew skont it-tifsira tal-ewwel kundizzjoni Altmark jew skont it-tifsira tal-Artikolu 106(2) tat-TFUE. (36) Il-Punt 46 tal-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli Ewropej dwar l-għajnuna mill-Istat għal kumpens li ngħata għall- forniment ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali (37) huwa fformulat kif ġej:
                  “Fin-nuqqas ta' regoli speċifiċi tal-Unjoni li jiddefinixxu l-ambitu għall-eżistenza ta' SGEI, l-Istati Membri għandhom marġini wiesgħa ta' diskrezzjoni fid-definizzjoni ta' servizz partikolari bħala SGEI u fl-għoti ta' kumpens lill-fornitur tas-servizz. Il-kompetenza tal-Kummissjoni f'dan ir-rigward hija limitata għal li tiċċekkja jekk l-Istat Membru għamilx żball ċar meta ddefinixxa s-servizz bħala SGEI (77) u li tevalwa l-għajnuna mill-Istat involuta fil-kumpens. Fejn jeżistu regoli tal-Unjoni speċifiċi, id-diskrezzjoni tal-Istati Membri hija ulterjorment marbuta minn dawn ir-regoli, mingħajr ħsara għad-dmir tal-Kummissjoni li twettaq valutazzjoni dwar jekk l-SGEI ġiex definit b'mod korrett għall-għan tal-kontroll tal-għajnuna mill-Istat.”

                  (182)

                  Għalhekk l-awtoritajiet nazzjonali huma intitolati li jqisu li ċerti servizzi huma fl-interess ġenerali u jridu jiġu operati permezz ta' OSP biex jiġi żgurat li jiġi protett l-interess pubbliku meta l-forzi tas-suq ma jkunux biżżejjed biex jiggarantixxu li dawn jiġu pprovduti fil-livell jew skont il-kundizzjonijiet meħtieġa.

                  (183)

                  F'dan il-każ, l-allegata missjoni ta' servizz pubbliku definita mill-Italja kienet l-operat ta' żewġ rotot ta' kabotaġġ li jgħaqqdu lill-Italja kontinentali ma' Sardenja, jiġifieri Civitavecchia – Olbia/Golfo Aranci u Vado Ligure – Porto Torres b'rati affordabbli.

                  (184)

                  Fil-qasam tal-kabotaġġ, fir-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu ġew stabbiliti regoli dettaljati tal-Unjoni li jirregolaw l-OSP u, għall-fini tal-eżami tal-għajnuna potenzjal mill-Istat lill-impriżi involuti fit-trasport marittimu, fil-linji gwida Komunitarji dwar l-għajnuna mill-Istat għat-trasport marittimu (minn hawn 'il quddiem il-Linji Gwida Marittimi). (38)

                  (185)

                  L-Artikolu 4(1) tar-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu jipprevedi:
                  “Stat Membru jista' jagħmel kuntratti ta' servizz pubbliku ma' jew jimponi obbligazzjonijiet ta' servizz pubbliku bħala kundizzjoni għall-għoti ta' servizzi ta' kabotaġġ, fuq kumpanniji ta' ġarr marittimu li jipparteċipaw f'servizzi regolari lejn, minn u bejn gżejjer. Kull meta Stat Membru jagħmel kuntratti ta' servizz pubbliku jew jimponi obbligazzjonijiet ta' servizz pubbliku, dan għandu jagħmel hekk fuq bażi mhux diskriminatorja għar-rigward ta' proprjetarji ta' vapuri tal-Komunità.”

                  (186)

                  Skont is-sezzjoni 9 tal-Linji Gwida Marittimi, “jistgħu jiġu imposti obbligi ta' servizz pubbliku (OSP) jew jistgħu jiġu konklużi kuntratti għal servizzi pubbliċi (PSCs) għas-servizzi indikati fl-Artikolu 4 tar-Regolament (KEE) Nru 3577/92”, jiġifieri servizzi skedati lejn, minn u bejn il-gżejjer.

                  (187)

                  Mill-każistika jirriżulta li l-OSP jistgħu jiġu imposti biss jekk ikunu ġustifikati mill-ħtieġa li jiġu żgurati servizzi adegwati regolari tat-trasport marittimu li ma jistgħux jiġu żgurati mill-forzi tas-suq weħedhom. (39) Il-Komunikazzjoni dwar l-interpretazzjoni tar-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu (40) tikkonferma li “huwa l-kompitu tal-Istati Membri (inklużi l-awtoritajiet reġjonali u lokali fejn xieraq) li jiddeterminaw liema rotot jeħtieġu obbligi ta' servizz pubbliku. B'mod partikolari, obbligi ta' servizz pubbliku jistgħu jkunu maħsuba għal servizzi regolari (skedati) ta' kabotaġġ bejn il-gżejjer fil-każ ta' falliment tas-suq li jipprovdu servizzi adegwati.” Barra minn hekk, l-Artikolu 2(4) tar-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu jiddefinixxi OSP bħala obbligazzjonijiet li l-proprjetarju ta' vapur in kwistjoni, jekk ikun qiegħed jikkonsidra l-interessi kummerċjali tiegħu, ma jassumix jew ma jassumix sal-istess grad jew taħt l-istess kundizzjonijiet.

                  (188)

                  Kif imsemmi hawn fuq, ir-RAS iqis li f'dan il-każ l-OSP ġew imposti f'termini ta' rekwiżiti fuq Saremar biex tiċċarġja rati affordabbli fuq iż-żewġ rotot ta' kabotaġġ lejn l-Italja kontinentali. It-tabella li ġejja tagħti dettalji dwar in-nollijiet speċifiċi li kellhom jiġu ċċarġjati minn Saremar fuq ir-rotot, kif stabbilit mill-atti ta' mandat. Għall-2012, peress li fl-atti ta' mandat ma kienu msemmija l-ebda nollijiet preċiżi, ġew ikkunsidrati n-nollijiet proposti minn Saremar lir-RAS.

                     Tabella 3

                     Nollijiet għall-passiġġieri (passaġġ fuq il-gverta tal-vapur mhux f'kabina) stabbiliti mill-atti ta' mandat

                              Golfo Aranci (Olbia) – Civitavecchia

                              Vado Ligure - Porto Torres

                              L-istaġun tas-sajf tal-2011

                              (Deċiżjoni 25/69)

                                          —

                                          EUR 21 mill-15 ta' Ġunju - 15 ta' Lulju u mill-1 - 15 ta' Settembru;

                                          —

                                          EUR 35 mis-16 ta' Lulju - 31 ta' Awwissu.

                              (Deċiżjoni 27/4)

                                          —

                                          EUR 35 mit-22 ta' Ġunju - 15 ta' Lulju u mill-1 - 15 ta' Settembru;

                                          —

                                          EUR 40 mis-16 ta' Lulju - 31 ta' Awwissu,

                                    Kien se jkun hemm skont ta' 15 % li japplika għar-residenti ta' Sardenja.

                              L-istaġun tax-xitwa tal-2012

                              (Deċiżjoni 48/65)

                                          —

                                          Saremar kellha tapplika n-noll tal-istaġun baxx iċċarġjat fl-2011 (jiġifieri EUR 21).

                                 Mhux operata

                              L-istaġun tas-sajf tal-2012

                                          —

                                          EUR 21 mis-16 ta' Jannar sat-30 ta' Mejju, Ġunju u Lulju (It-Tnejn sal-Ħamis) u mit-3 ta' Settembru sal-31 ta' Diċembru 2012;

                                          —

                                          EUR 25 Ġunju u Lulju (Il-Ġimgħa sal-Ħadd), 30 u 31 ta' Lulju, 1 u 2 ta' Settembru;

                                          —

                                          EUR 35 mill-1 sal-31 ta' Awwissu.

                                          —

                                          EUR 35 (EUR 30 għar-residenti) mill-1 sal-14 ta' Ġunju u mit-3 sal-15 ta' Settembru;

                                          —

                                          EUR 38 (EUR 33 għar-residenti) mill-15 ta' Ġunju sat-13 ta' Lulju;

                                          —

                                          EUR 44 (EUR 38 għar-residenti) mill-14 ta' Lulju sat-2 ta' Settembru.

                  (189)

                  Il-Kummissjoni tinnota li l-atti ta' mandat ma jimponu l-ebda OSP oħra fir-rigward tal-frekwenza, il-kapaċità, jew ir-regolarità tas-servizzi (imħallta) offruti minn Saremar, bl-eċċezzjoni possibbli tad-Deċiżjoni 48/65 dwar il-bidu tas-servizz fuq ir-rotta bejn Olbia u Civitavecchia fl-istaġun tax-xitwa tal-2012, li stabbiliet li Saremar kienet meħtieġa topera r-rotta kuljum permezz ta' vapuri tal-kruċieri. Fil-kors tal-investigazzjoni l-awtoritajiet Taljan lanqas ma ppreżentaw lill-Kummissjoni li kienu ġew imposti rekwiżiti oħra fuq Saremar li ma kinux ġew definiti bl-atti ta' mandat msemmija hawn fuq.

                  (190)

                  Il-Kummissjoni tqis li l-obbligu li jiġu applikati nollijiet affordabbli, anke jekk jittieħed waħdu, jista' jiġi kkwalifikat bħala OSP u għalhekk li l-objettiv ta' interess pubbliku segwit f'dan il-każ jista' jkun leġittimu, speċjalment fil-kuntest taż-żieda fil-prezzijiet tas-servizzi tat-trasport tal-passiġġieri lejn il-gżira fis-sajf tal-2011, sal-punt li jista' jitqies li s-suq ma kienx diġà offra servizz komparabbli b'dawk in-nollijiet.

                  (191)

                  Sabiex tiġi verifikata l-eżistenza tal-OSP fdati lil Saremar u jekk kien meħtieġ li din tal-aħħar tiġi kkumpensata għall-ispejjeż supplimentari sostnuti biex dawn l-obbligi jintlaħqu, il-Kummissjoni għalhekk trid teżamina:

                              (a)

                              l-ewwel nett, jekk is-servizz kienx ikun inadegwat kieku l-forniment tiegħu kellu jitħalla f'idejn il-forzi tas-suq weħedhom fid-dawl tal-ħtieġa ta' servizz pubbliku dwar nollijiet affordabbli imposti mill-Istat Membru, u

                              (b)

                              it-tieni nett, jekk tabilħaqq l-operatur kienx verament fdat b'obbligi ta' servizz pubbliku li kienu definiti b'mod ċar.

                  (192)

                  Abbażi tar-raġunijiet dettaljati hawn taħt, il-Kummissjoni tikkonkludi li f'dan il-każ dawk il-kundizzjonijiet ma kinux ġew rispettati għal kollox.

         L-istaġuni tas-sajf tal-2011 u tal-2012

                  (193)

                  Fis-sajf tal-2011, meta Saremar ġiet fdata bl-operat taż-żewġ rotot, kien hemm erba' operaturi oħra li kienu jipprovdu servizz regolari fuq ir-rotta bejn Civitavecchia u Olbia u tlieta fuq ir-rotta bejn Ġenova u Porto Torres. (41) Barra minn hekk, it-Tirrenia kienet qed toffri servizzi simili għal dawk ipprovduti minn Saremar u li kienu jissodisfaw l-obbligi pjuttost vagi stabbiliti mill-att(i) ta' mandat. Tabilħaqq, kif spjegat hawn fuq, sa Lulju 2012 it-Tirrenia pprovdiet servizzi mħallta kemm fuq rotot bejn Ġenova u Porto Torres u bejn Civitavecchia u Olbia taħt reġim ta' servizz pubbliku soġġett għall-OSP dwar it-tip ta' bastiment, il-frekwenza tas-servizz u rati mnaqqsa għar-residenti ta' Sardenja u għal kategoriji speċjali taħt il-Konvenzjonijiet inizjali (ara l-premessa 14 hawn fuq). Oriġinarjament il-Konvenzjoni inizjali, li baqgħet fis-seħħ sa Ġunju 2012, stabbiliet ukoll OSP f'termini ta' nollijiet sabiex tiġi ggarantita l-affordabbiltà tas-servizzi in kwistjoni. Fid-dawl tal-fatt li ċerti rotot, u partikolarment iż-żewġ rotot taħt valutazzjoni, “kienu jiżguraw livelli partikolarment għoljin ta' traffiku”, l-awtoritajiet Taljani ddeċidew li jissospendu l-obbligi dwar in-nollijiet imposti fuq it-Tirrenia fl-istaġun tas-sajf (bl-eċċezzjoni tan-nollijiet għar-residenti u obbligi oħra li jittrattaw il-frekwenzi u t-tip ta' bastimenti) sabiex jiġi żgurat li t-Tirrenia tgawdi libertà kummerċjali sħiħa fir-rigward tal-prezzijiet offruti lill-klijenti tagħha. (42) L-istess libertà kummerċjali ngħatat lit-Tirrenia/CIN mill-Konvenzjoni l-ġdida fir-rigward tan-nollijiet fuq iż-żewġ rotot in kwistjoni minn Lulju 2012. (43) Għalhekk, id-deċiżjoni li t-Tirrenia u t-Tirrenia/CIN jitħallew fil-libertà li jiffissaw il-prezzijiet fl-istaġun tas-sajf meta jiġu rreġistrati livelli għoljin ta' traffiku u meta jkun hemm diversi kumpaniji marittimi oħra li qed joperaw dawk ir-rotot mhijiex għażla każwali tal-awtoritajiet Taljani, iżda r-riżultat tal-valutazzjoni tagħhom rigward l-adegwatezza tas-servizzi pprovduti mill-forzi tas-suq f'dak il-perjodu tas-sena. Il-fatt li r-RAS innifsu inizjalment ikkunsidra li Saremar setgħet topera ż-żewġ rotot u toffri prezzijiet affordabbli u tilħaq ekwilibriju ekonomiku jissuġġerixxi li l-kundizzjonijiet tas-suq fuq dawk ir-rotot huma tali li l-forzi tas-suq huma kapaċi joffru servizzi sodisfaċenti, speċjalment fis-sajf meta t-traffiku jkun partikolarment għoli.

                  (194)

                  Min-naħa l-oħra, ir-RAS ma pprovda l-ebda ġustifikazzjoni oġġettiva għaliex is-servizzi diġà pprovduti mit-Tirrenia taħt il-Konvenzjoni inizjali, li kienu diġà ġew estiżi fiż-żmien li Saremar ħadet il-kariga, ma kinux ikunu adegwati biex tiġi ggarantita kontinwità territorjali. L-argument imqajjem mir-RAS fir-rigward taż-żieda fil-prezz irreġistrata fl-2011 ma għandu l-ebda użu f'dan il-kuntest. Fil-fatt, id-Deċiżjoni tal-NCA dwar iż-żieda fil-prezzijiet lejn/minn Sardenja issanzjonat biss lill-operaturi privati għall-ksur tal-Artikolu 101 tat-TFUE. Id-Deċiżjoni tal-NCA tiċċara li filwaqt li sa ċertu punt fil-perjodu ta' referenza t-Tirrenia kienet żiedet ukoll il-prezzijiet, din iż-żieda kienet ferm aktar baxxa minn dik tal-kompetituri privati.

                  (195)

                  Fir-rigward tal-argument tar-RAS li l-impożizzjoni tal-OSP kienet tkun ġustifikata mill-inċertezza dwar il-proċess ta' privatizzazzjoni tat-Tirrenia, il-Kummissjoni tinnota li l-Konvenzjoni inizjali kienet diġà ġiet estiża sat-tmiem tal-proċess ta' privatizzazzjoni fl-2010. Konsegwentement, kwalunkwe dewmien fil-bejgħ tal-fergħa tan-negozju li kienet qed topera s-servizzi pubbliċi ma seta' kkawża l-ebda interruzzjoni fl-operat tar-rotot rilevanti.

                  (196)

                  Fir-rigward tal-istaġun tas-sajf tal-2012, bid-Deċiżjoni 36/6 tal-1 ta' Settembru 2011 Saremar ġiet fdata bl-operat tar-rotot bejn Golfo Aranci (Olbia) u Civitavecchia u bejn Vado Ligure u Porto Torres bejn il-15 ta' Mejju u l-15 ta' Settembru 2012. Ir-RAS sostna li d-deċiżjoni li jerġa' jinbeda l-operat tar-rotot fl-2012 kienet ibbażata fuq perspettivi ta' vijabilità, appoġġati mir-riżultati rreġistrati fis-sajf tal-2011. Iż-żewġ rotot kienu effettivament operati mill-1 ta' Ġunju 2012.

                  (197)

                  Minn Lulju 2012, meta daħlet fis-seħħ il-Konvenzjoni l-ġdida bejn l-Istat Taljan u CIN, il-preżenza tat-Tirrenia fuq iż-żewġ rotot ġiet sostitwita minn Tirrenia/CIN. Il-Konvenzjoni l-ġdida tistabbilixxi l-frekwenzi minimi u l-kapaċità kif ukoll il-prezzijiet massimi għall-istaġun tax-xitwa u rati mnaqqsa għar-residenti ta' Sardenja u għal kategoriji speċjali matul is-sena.

                  (198)

                  Ir-RAS isostni li taħt il-Konvenzjoni l-ġdida l-operat ta' ċerti rotot fl-istaġun tas-sajf, inklużi ż-żewġ rotot soġġetti għall-valutazzjoni, mhuwiex soġġett għal OSP fuq in-nollijiet sabiex tiġi ggarantita l-affordabbiltà tas-servizz. Tabilħaqq, skont l-NCA, il-Ministeru tal-Infrastruttura u tat-Trasport kien ikkonferma li, minkejja li l-Konvenzjoni l-ġdida kienet stabbiliet nollijiet speċifiċi (massimi) matul is-sena, fosthom minn Ġunju sa Settembru, kif ukoll rati speċjali għar-residenti ta' Sardenja, l-operat tar-rotot matul dan il-perjodu kien jaqa' barra mill-kamp ta' applikazzjoni tal-Konvenzjoni l-ġdida, u għalhekk ma kienu japplikaw l-ebda OSP. Għalhekk CIN topera r-rotot bejn Ġenova u Porto Torres u bejn Civitavecchia u Olbia fuq termini kummerċjali mill-1 ta' Ġunju – 30 ta' Settembru.

                  (199)

                  Minbarra dak li diġà ġie enfasizzat hawn fuq fil-premessi 193-194, il-Kummissjoni tinnota li f'Ġunju 2012 l-NCA awtorizzat il-fużjoni bejn Tirrenia/CIN permezz ta' deċiżjoni kundizzjonali. Id-Deċiżjoni kienet timponi kundizzjonijiet speċifiċi fuq il-partijiet fost oħrajn dwar in-nollijiet li kellhom jiġu ċċarġjati fuq ir-rotot in kwistjoni. B'mod partikolari, fl-istaġun tas-sajf tal-2012, fuq ir-rotot bejn Civitavecchia u Olbia, bejn Ġenova u Porto Torres u bejn Ġenova u Olbia CIN u Moby kienu se jżommu livell ta' nollijiet sabiex jinżamm id-dħul medju għal kull unità li kien inkiseb minn Moby fis-sajf tal-2009 (ħlief għal żieda direttament attribwibbli għaż-żieda fl-ispejjeż tal-bunker). Fis-sajf tal-2013, CIN u Moby kienu se jżommu d-dħul medju għal kull unità tal-2012. Barra minn hekk, fl-istaġuni tas-sajf tal-2012 u tal-2013 kienu se jkun hemm rati speċjali skontati li japplikaw għar-residenti.

                  (200)

                  Għalhekk, id-Deċiżjoni tal-NCA dwar il-fużjoni tiżgura li t-Tirrenia/CIN ma japplikawx nollijiet eċċessivi fuq iż-żewġ rotot in kwistjoni. Huwa minnu li meta r-RAS inkariga lil Saremar bl-operat taż-żewġ rotot permezz tad-Deċiżjoni 36/6 tal-1 ta' Settembru 2011, ma setax ikun jaf il-kundizzjonijiet possibbli li l-NCA kienet se timponi. Madankollu, jibqa' l-fatt li f'Settembru 2011 it-Tirrenia kienet għadha obbligata li tipprovdi servizzi mħallta s-sena kollha fuq ir-rotot taħt l-estensjoni tal-Konvenzjoni l-qadima, u kien hemm pluralità ta' operaturi preżenti fuq ir-rotot fl-istaġun tas-sajf. Bl-istess mod, l-awtoritajiet Taljani kienu diġà ddeċidew li ma kien hemm l-ebda ħtieġa li jimponu obbligi ta' nollijiet fuq it-Tirrenia, minħabba l-kundizzjonijiet tas-suq fl-istaġun tas-sajf.

                  (201)

                  Fit-18 ta' Ġunju 2013 l-NCA fetħet investigazzjoni dwar in-nuqqas ta' osservanza fis-sajf tal-2012 minn Tirrenia u Moby tal-kundizzjonijiet rilevanti imposti mid-Deċiżjoni tal-NCA dwar il-fużjoni bejn Tirrenia/CIN. Ir-RAS u Saremar sostnew li dan huwa biżżejjed sabiex jiġi ppruvat li n-nollijiet iċċarġjati mill-kompetituri fuq ir-rotot in kwistjoni ma kinux tali li jissodisfaw il-ħtieġa ta' affordabbiltà imposta mir-RAS. Il-Kummissjoni ma tistax taċċetta dan l-argument. L-operat taż-żewġ rotot fl-istaġun tas-sajf tal-2012 kien fdat lil Saremar permezz tad-Deċiżjoni 36/6 tal-1 ta' Settembru 2011, li ġiet qabel ma nfetħu l-prenotazzjonijiet għall-istaġun tas-sajf tal-2012. Għalhekk fil-mument ta' inkarigu r-RAS ma setax jipprevedi li l-partijiet kienu se jżidu n-nollijiet possibbilment bi ksur tad-Deċiżjoni tal-NCA.

                  (202)

                  Barra minn hekk, il-Kummissjoni tqis li anke jekk l-argument tar-RAS li CIN ma kellha l-ebda obbligu li żżomm nollijiet affordabbli fl-istaġun tas-sajf kellu jkun aċċettat, dan ikun ifisser li l-OSP fuq nollijiet affordabbli jkun ġustifikat fl-istaġun tas-sajf, minflok bejn Jannar u Mejju 2012. Għalhekk dan l-argument ma jiġġustifikax l-impożizzjoni tal-OSP fl-istaġun tax-xitwa.

                  (203)

                  Barra minn hekk, tqabbil bejn il-prezzijiet (tal-passiġġieri) tat-Tirrenia u Saremar fuq iż-żewġ rotot juri li n-nollijiet fuq ir-rotta bejn Olbia u Civitavecchia fl-istaġun tas-sajf kienu komparabbli. Fuq ir-rotta bejn Vado Ligure u Porto Torres, in-nollijiet ta' Saremar kienu aktar baxxi minn dawk tat-Tirrenia.

                     Tabella 4

                     Nollijiet għall-passiġġieri (passaġġ fuq il-gverta tal-vapur mhux f'kabina) fuq ir-rotta bejn Golfo Aranci (Olbia) – Civitavecchia

                              Saremar

                              Tirrenia/CIN

                              l-istaġun tas-sajf tal-2011

                                          —

                                          EUR 21 mill-15 ta' Ġunju sal-15 ta' Lulju u mill-15 ta' Settembru;

                                          —

                                          EUR 35 mis-16 ta' Lulju 2011 sal-31 ta' Awwissu 2011.

                              EUR 21,68 (EUR 21,46) għar-residenti).

                              l-istaġun tas-sajf tal-2012

                                          —

                                          EUR 21, f'Ġunju u f'Lulju matul il-ġimgħa u mit-3-15 ta' Settembru;

                                          —

                                          EUR 25, f'Ġunju u f'Lulju fi tmiem il-ġimgħa u t-30, 31 ta' Lulju u l-1, 2 ta' Settembru

                                          —

                                          EUR 35 f'Awwissu.

                              EUR 21,68 (EUR 21,46).

                     Tabella 5

                     Nollijiet għall-passiġġieri (passaġġ fuq il-gverta tal-vapur mhux f'kabina) fuq ir-rotta bejn Ġenova (Vado Ligure) u Porto Torres

                              Saremar

                              Tirrenia/CIN

                              l-istaġun tas-sajf tal-2011

                                          —

                                          EUR 35 (EUR 29,75) mit-22 ta' Mejju sal-15 ta' Lulju u mill-1-15 ta' Settembru;

                                          —

                                          EUR 40 (EUR 36) mis-16 ta' Lulju 2011 sal-31 ta' Awwissu 2011

                              EUR 53,63 (EUR 37,18)

                              l-istaġun tas-sajf tal-2012

                                          —

                                          EUR 35 (EUR 30) mill-1 - 14 ta' Ġunju u mit-3-15 ta' Settembru;

                                          —

                                          EUR 38 (EUR 33) mill-15 ta' Ġunju sat-13 ta' Lulju;

                                          —

                                          EUR 44 (EUR 38) mill-14 ta' Lulju sat-2 ta' Settembru

                              EUR 53,63 (EUR 37,18)

                  (204)

                  Għalhekk, il-Kummissjoni tqis li l-awtoritajiet Taljani ma wrewx l-eżistenza ta' ħtieġa ġenwina ta' servizz pubbliku fir-rigward tal-impożizzjoni tal-obbligu fuq Saremar li tapplika nollijiet affordabbli fl-istaġun tas-sajf tal-2011 u tal-2012. Fi kwalunkwe każ, in-nollijiet li ġew applikati minn Saremar fuq ir-rotta bejn Olbia u Civitavecchia kienu komparabbli u xi kultant ogħla minn dawk diġà offruti mit-Tirrenia u minn Tirrenia/CIN fin-nuqqas ta' rekwiżiti ta' servizz pubbliku relatati mal-livell tan-nollijiet.

         L-Istaġun tax-Xitwa

                  (205)

                  Fl-2011 Saremar waqqfet is-servizz fuq ir-rotta bejn Olbia u Civitavecchia minn Ottubru sa Diċembru 2011. Is-servizz reġa' nbeda fix-xitwa tal-2012, mis-16 ta' Jannar 2012 sal-31 ta' Mejju 2012. Fl-istess ħin it-Tirrenia kienet topera din ir-rotta taħt l-OSP imposti mill-Konvenzjoni inizjali, li b'mod partikolari jikkonċernaw ukoll in-nollijiet li t-Tirrenia kellha x'toffri. Ir-RAS ma ppropona l-ebda ġustifikazzjoni ċara biex jiġġustifika l-ħtieġa ta' obbligi ta' servizz pubbliku relatati man-nollijiet li kellhom jiġu applikati fuq ir-rotta in kwistjoni minn Saremar fl-istaġun tax-xitwa.

                  (206)

                  Barra minn hekk, tqabbil bejn in-nollijiet ta' Saremar u dawk offruti mit-Tirrenia juri li n-nollijiet ta' Saremar ma kinux aktar baxxi. Għalhekk, l-obbligi tan-nollijiet imposti fuq Saremar ma jistgħux jitqiesu li ġew imfassla apposta biex jissodisfaw il-ħtiġijiet ta' servizz pubbliku li ma kinux qed jiġu ssodisfati mill-obbligi diġà imposti fuq it-Tirrenia.

                     Tabella 6

                     Nollijiet għall-passiġġieri (passaġġ fuq il-gverta tal-vapur mhux f'kabina) fuq ir-rotta bejn Golfo Aranci (Olbia) u Civitavecchia

                              Saremar

                              Tirrenia/CIN

                              L-istaġun tax-xitwa tal-2012

                              EUR 21.

                                          —

                                          EUR 19,79 (EUR 18,16) staġun baxx;

                                          —

                                          EUR 20,61 (EUR 19,98) staġun medju (44);

                                          —

                                          EUR 21,68 (EUR 21,46) staġun għoli (45).

         Trasport tal-merkanzija

                  (207)

                  Fir-rigward tan-nollijiet għat-trasport tal-merkanzija, il-Kummissjoni tinnota li t-Tirrenia u t-Tirrenia/CIN ġew fdati bl-obbligu li jipprovdu servizzi mħallta fuq iż-żewġ rotot in kwistjoni. Barra minn hekk, fl-2011 kien hemm ħames operaturi (fosthom Saremar) li kienu qed joffru servizzi ta' trasport tal-merkanzija fuq ir-rotta bejn Olbia u Civitavecchia u tlieta fuq ir-rotta bejn Vado Ligure u Porto Torres.

                  (208)

                  Ir-RAS la pprovda spjegazzjoni għaliex in-nollijiet għat-trasport tal-merkanzija offruti mit-Tirrenia u minn operaturi oħra fuq ir-rotot in kwistjoni ma kinux adegwati biex jissodisfaw il-ħtiġijiet ta' trasport ta' Sardenja, u lanqas ma ta lill-Kummissjoni informazzjoni komparattiva dwar in-nollijiet għall-merkanzija applikati minn Saremar u l-kompetituri tagħha fuq ir-rotot in kwistjoni. Barra minn hekk, iż-żieda fil-prezzijiet iċċarġjati mill-operaturi privati fuq ir-rotot in kwistjoni kif sanzjonata mill-NCA tirreferi biss għall-2011 u hija limitata għan-nollijiet tal-passiġġieri. Bħala konsegwenza, il-Kummissjoni tqis li l-awtoritajiet Taljani ma wrewx l-eżistenza ta' ħtieġa reali ta' servizz pubbliku relatata mal-impożizzjoni ta' obbligi ta' servizz pubbliku fuq Saremar fir-rigward tat-trasport tal-merkanzija.

                  (209)

                  Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni tinnota li t-Tirrenia/CIN topera r-rotot in kwistjoni permezz ta' bastimenti ta' kwalità u kapaċità komparabbli ma' dawk ta' Saremar. Fil-kors tal-investigazzjoni la r-RAS u lanqas Saremar ma allegaw li l-bastimenti tat-Tirrenia ma kinux se jilħqu standards ta' kwalità definiti minn qabel.

                  (210)

                  Fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq, il-Kummissjoni tikkonkludi li r-RAS ma weriex b'mod ċar il-ħtieġa li jiġu imposti obbligi ta' servizz pubbliku relatati mal-applikazzjoni ta' nollijiet affordabbli fuq iż-żewġ rotot in kwistjoni u sa liema punt dawk l-obbligi kienu meħtieġa.

                  (211)

                  It-tieni nett, sabiex l-ewwel kundizzjoni Altmark tiġi ssodisfata, il-fornitur tas-servizz jrid ikun fdat b'OSP definiti b'mod ċar.

                  (212)

                  Fir-rigward tad-definizzjoni tal-missjoni pubblika fl-atti ta' mandat fil-każ attwali, il-Kummissjoni tinnota dan li ġej:

                              (a)

                              Id-Deċiżjoni 20/57 tat struzzjonijiet lil Saremar biex tivverifika l-vijabilità tal-provvediment ta' servizzi mħallta tal-passiġġieri u tal-merkanzija fuq tnejn mit-tliet kollegamenti proposti lejn il-kontinent. Ir-rotot preċiżi li kellhom jitħaddmu ma ntgħażlux mir-RAS iżda tħallew għad-diskrezzjoni tal-operatur. Għalkemm ir-RAS isostni li f'dan il-każ l-impożizzjoni tal-OSP kienet ġustifikata miż-żieda fin-nollijiet tal-operaturi kompetituri, ma ġie impost l-ebda obbligu speċifiku fuq Saremar li tiċċarġja nollijiet imnaqqsa fuq ir-rotot li kellhom jiġu operati;

                              (b)

                              fir-rigward tar-rotta bejn Golfo Aranci u Civitavecchia, id-Deċiżjoni 25/69 kienet approvat nollijiet speċifiċi għall-perjodu mill-15 ta' Ġunju 2011 sal-15 ta' Settembru 2011. In-noll standard għall-istaġun tax-xitwa (mis-16 ta' Jannar 2012 sal-15 ta' Ġunju 2012) kien stabbilit mid-Deċiżjoni 48/65. Bid-Deċiżjoni 12/28 dwar l-operat tar-rotta fl-istaġun tas-sajf tal-2012, ir-RAS sempliċiment ħa azzjoni fuq il-proposta ta' Saremar dwar l-applikazzjoni ta' nollijiet differenti fl-istaġun baxx, fi tmiem il-ġimgħa u fl-istaġun għoli u tat-tliet alternattivi proposti minn Saremar fir-rigward tan-noll applikabbli fl-istaġun għoli, iżda mingħajr ma speċifika n-nollijiet preċiżi li kienu ġew proposti mill-operatur. Ir-RAS lanqas ma ddeċieda dwar waħda mit-tliet nollijiet alternattivi proposti minn Saremar għall-istaġun għoli. Pjuttost, ir-RAS ta' struzzjonijiet lil Saremar biex timplimenta n-noll li bl-aħjar mod jibbilanċja l-interess pubbliku mal-għan ta' vijabilità ekonomika;

                              (c)

                              in-nollijiet applikabbli fuq ir-rotta bejn Ġenova (Vado Ligure) u Porto Torres fl-2011 kienu stabbiliti mid-Deċiżjoni 27/4. Fir-rigward tal-operat tar-rotta fl-istaġun tas-sajf tal-2012, permezz tad-Deċiżjoni 22/14 ir-RAS aċċetta l-proposta ta' Saremar dwar l-applikazzjoni ta' nollijiet differenti fl-istaġun baxx, medju u għoli. Kien se jkun hemm skont ta' 15 % li japplika għar-residenti ta' Sardenja. Dik id-Deċiżjoni ma tispeċifikax il-livell preċiż tan-nollijiet li kellhom jiġu ċċarġjati minn Saremar.

                  (213)

                  Għalhekk il-Kummissjoni tinnota li anke jekk sa ċertu punt xi wħud mill-atti ta' mandat jirregolaw in-nollijiet li kellhom jiġu ċċarġjati, huwa ċar li dawn id-dispożizzjonijiet jirrigwardaw biss frazzjoni tal-attività ta' Saremar. Fil-fatt in-nollijiet applikabbli ġew approvati minn qabel fuq iż-żewġ rotot għall-istaġun tas-sajf tal-2011. Fir-rigward tal-operat taż-żewġ rotot fl-istaġun tas-sajf tal-2012, l-atti ta' mandat ma jispeċifikawx in-nollijiet preċiżi li kellhom jiġu ċċarġjati mill-operatur. Tard fil-proċedura ta' investigazzjoni, ir-RAS ippreżenta lill-Kummissjoni n-nollijiet attwali li kienu ġew proposti minn Saremar u li impliċitament kienu approvati mid-Deċiżjoni 25/69 u d-Deċiżjoni 27/4.

                  (214)

                  Madankollu, il-Kummissjoni tinnota li Saremar kienet tħalliet diskrezzjoni kbira biex taddatta n-nollijiet. Saremar żammet il-fakultà li taġġusta n-nollijiet sabiex tiġi żgurata l-vijabilità ekonomika tal-attività u s-sodisfazzjoni tal-klijent, sakemm dawn jiġu notifikati bil-quddiem lir-RAS. Il-Kummissjoni tinnota li min-natura tagħhom is-SIEĠ huma servizzi li jindirizzaw fallimenti tas-suq peress li s-suq ma jipprovdihomx b'mod awtonomu għall-istandard meħtieġ mill-awtorità pubblika. Filwaqt li l-Kummissjoni tqis li ċerta flessibbiltà fir-rigward tal-prezzijiet tista' f'xi każijiet titħalla għall-fornituri tas-servizz pubbliku, meta l-allegat obbligu ta' servizz pubbliku huwa preċiżament relatat mal-ħtieġa li jiġu offruti nollijiet affordabbli, l-awtoritajiet pubbliċi iridu jiddefinixxu n-nollijiet massimi li l-operatur jista' japplika jew jgħaqqdu dik il-flessibbiltà jew ma' kriterji oġġettivi, li jippermettu li jiġi determinat bi grad raġonevoli ta' ċertezza liema livell ta' noll għandu jiġi meqjus bħala raġonevoli, jew ma' proċedura preċedenti ta' awtorizzazzjoni mill-awtorità li tkun qed tagħti l-inkarigu.

                  (215)

                  F'dan il-każ, madankollu, id-dispożizzjonijiet dwar in-nollijiet applikabbli fl-atti ta' mandat mhumiex preċiżi biżżejjed biex jiġu kkwalifikati bħala OSP definiti b'mod ċar (bl-eċċezzjoni tad-Deċiżjoni 25/69 u d-Deċiżjoni 27/4). Il-marġini ta' manuvrar ta' Saremar ma kienx marbut ma' kriterji oġġettivi jew għall-anqas ma' kriterji li ġew applikati b'mod oġġettiv. Ir-rekwiżit li jiġu sfruttati r-rotot fuq bilanċ ekonomiku b'mod ċar ma ntlaħaqx u s-sodisfazzjon tal-klijent ma ġiex imkejjel (safejn taf il-Kummissjoni). Bl-istess mod, huwa veru li Saremar kellha tinforma lir-RAS bit-tibdil fil-livell tan-nollijiet, iżda m'hemm l-ebda indikazzjoni li l-ftehim tar-RAS kien kundizzjoni għall-applikazzjoni tan-noll emendat.

                  (216)

                  Waqt il-proċedimenti ċivili quddiem il-Qorti ta' Ġenova Saremar kienet sostniet li, sabiex tagħmel tajjeb għat-telf fuq iż-żewġ rotot, il-kumpanija kien ikollha żżid in-nollijiet. Madankollu, ma hemm l-ebda evidenza fil-fajl tal-każ li, sabiex tipprova żżomm l-objettiv ta' vijabilità, f'xi ħin il-kumpanija kienet ipproponiet żieda fin-nollijiet li ġiet miċħuda mir-RAS. Għall-kuntrarju, id-dokumenti fil-fajl tal-każ juru li tabilħaqq Saremar, għallinqas fir-rigward tal-operat tar-rotta bejn Porto Torres u Vado Ligure, kienet żiedet in-nollijiet sabiex tiżgura li l-kumpanija ma tagħmilx telf. Għalhekk pjuttost jidher li l-kumpanija setgħet liberament tistabbilixxi n-nollijiet tagħha.

                  (217)

                  Fl-aħħar nett, mill-analiżi tal-atti ta' mandat jirriżulta li ma kien ġie impost l-ebda obbligu dwar in-nollijiet fuq Saremar għall-operat tar-rotta bejn Olbia u Civitavecchia mill-1 ta' Mejju sat-30 ta' Mejju 2012: ir-rata approvata mid-Deċiżjoni 48/65 kienet applikata sat-tmiem ta' April 2012, filwaqt li r-rata approvata mid-Deċiżjoni 12/28 kienet tapplika minn Ġunju 2012. Minħabba li l-operat tar-rotta ma twaqqafx, jirriżulta li l-prezzijiet ta' Saremar ma kinux soġġetti għar-regolament għall-anqas matul Mejju 2012.

                  (218)

                  Fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq, il-Kummissjoni tqis li Saremar ma kinitx fdata b'obbligi ċari fir-rigward tal-livell tan-nollijiet, bl-eċċezzjoni tas-servizz offrut fl-2011 skont id-Deċiżjoni 25/69 u d-Deċiżjoni 27/4.

                  (219)

                  Konsegwentement, il-Kummissjoni tqis li l-awtoritajiet Taljani ma wrewx li l-kumpens jissodisfa l-ewwel kundizzjoni Altmark.

         Altmark 3

                  (220)

                  Skont it-tielet kundizzjoni Altmark, il-kumpens riċevut għat-twettiq tal-OSP ma jistax jaqbeż dak li huwa neċessarju biex ikopri l-ispejjeż kollha jew parti minnhom sostnuti fit-twettiq ta' dawk l-obbligi, fejn jitqiesu r-rikavati rilevanti u profitt raġonevoli għat-twettiq tagħhom.

                  (221)

                  Inkwantu li l-Kummissjoni diġà kkonkludiet li r-RAS ma weriex l-eżistenza ta' ħtieġa reali ta' servizz pubbliku fuq iż-żewġ rotot in kwistjoni matul il-perjodu rilevanti, il-Kummissjoni tqis li Saremar ma kienet intitolata li tirċievi ebda kumpens taħt il-ġurisprudenza Altmark għall-ispejjeż sostnuti fl-operat taż-żewġ rotot.

                  (222)

                  Madankollu, ir-RAS argumenta li l-kumpens huwa anqas mit-telf sostnut minn Saremar biex topera dawn iż-żewġ rotot fl-2011 u l-2012 u li peress li ġie kkalkulat skont il-kontijiet separati għal dawk ir-rotot, ma jistax jibbenefika lil xi attività oħra ta' Saremar. Għalhekk għandu jitqies bħala konformi mat-tielet kundizzjoni Altmark. Madankollu, il-Kummissjoni tinnota li fin-nuqqas ta' definizzjoni ċara tal-obbligi imposti fuq Saremar matul il-perjodu kollu tal-mandat, huwa impossibbli li jiġu kkalkolati l-ispejjeż b'riżultat ta' dawk l-obbligi.

                  (223)

                  Għalhekk, il-Kummissjoni trid tikkonkludi li lanqas it-tielet kundizzjoni Altmark ma ġiet issodisfata.

                  (224)

                  Minħabba li l-ewwel tliet kundizzjonijiet Altmark ma ġewx issodisfati, il-Kummissjoni tikkonkludi li l-kumpens li ngħata lil Saremar mil-Liġi Reġjonali 15/2012 jipprovdi vantaġġ ekonomiku lil Saremar.

         Konklużjoni

                  (225)

                  Il-kumpens li ngħata lil Saremar permezz tal-Liġi Reġjonali 15/2012 jipprovdi vantaġġ ekonomiku lill-benefiċjarju.

         Attivitajiet promozzjonali

                  (226)

                  Fir-rigward tal-attivitajiet promozzjonali, il-Kummissjoni l-ewwel tinnota li l-logos u r-reklamar li effettivament saru fuq il-bastimenti ta' Saremar ma kinux jirreferu għat-tnaqqis fil-prezzijiet tas-servizzi tat-trasport marittimu iżda kienu maħsuba biex jippromwovu lil Sardenja bħala destinazzjoni turistika. Għalhekk, il-kwistjoni li tqum hija jekk Saremar irċevietx remunerazzjoni għal dawk l-attivitajiet promozzjonali li kienet ogħla mill-prezz tas-suq.

                  (227)

                  Ir-RAS argumenta li l-attivitajiet promozzjonali li saru minn Saremar ġew ipprezzati b'rati tas-suq. Il-Kummissjoni għandha preżumibbilment tieħu kont tal-fatt li dawn l-attivitajiet saru minn Saremar kemm fl-2011 kif ukoll fl-2012. Kif issemma hawn fuq, studju konkluż minn espert maħtur mir-RAS ġie ppreżentat lill-Kummissjoni f'Awwissu 2013. L-istudju kkonkluda li l-valur tas-suq tal-attivitajiet promozzjonali li saru minn Saremar fl-2011 u fl-2012 jista' jvarja bejn EUR 2 458 168 u EUR 2 609 631. Għalhekk il-prezz ta' EUR 2 479 000 stabbilit mir-RAS ikun ġustifikat.

                  (228)

                  F'dan il-każ, la kien hemm proċedura miftuħa u mingħajr kundizzjonijiet għall-offerti u lanqas valutazzjoni ex-ante minn espert indipendenti mħejjija għall-finijiet tal-għoti tas-servizzi sabiex jiġi żgurat li l-prezz jirrifletti b'mod adegwat il-valur tas-suq tas-servizzi. Peress li l-attivitajiet in kwistjoni ma saritilhomx sejħa għall-offerti, ma jistax jiġi preżunt li l-prezz li tħallas mir-RAS huwa f'konformità mal-kundizzjonijiet tas-suq, u b'hekk jeskludi l-possibbiltà li dan ta benefiċċju lil Saremar. Is-sempliċi fatt li oriġinarjament l-ammont kien ingħata bħala kumpens għall-attivitajiet promozzjonali li kellhom jitwettqu esklussivament fl-2011, u li suppost ma kellu jsir l-ebda reklamar minn Saremar fl-2012, jissuġġerixxi li l-prezz ma kienx ibbażat fuq valutazzjoni affidabbli ex-ante tal-ispejjeż.

                  (229)

                  Madankollu, ma jistax jiġi eskluż li f'każijiet bħal dawn jistgħu jiġu applikati metodi oħra ta' valutazzjoni, sakemm jiġi żgurat li l-prezz attwalment imħallas mix-xerrej abbażi ta' dawk il-metodi jirrifletti, kemm jista' jkun possibbli, il-valur tas-suq tas-servizz. (46)

                  (230)

                  Tabilħaqq ir-RAS ipproduċa rapport ta' valutazzjoni li juri li s-servizzi kienu pprezzati skont il-valur tas-suq. L-espert wasal għall-valur tas-suq tas-servizzi pprovduti minn Saremar lir-RAS abbażi ta' valuri referenzjarji bl-ispejjeż medji ta' reklamar għal kull metru kwadru stmat abbażi ta' parametri bħat-tul (ċerti skontijiet għall-kontinwazzjoni tal-kampanja ta' reklamar fl-2012 ittieħdu in konsiderazzjoni), it-tip ta' reklamar (intern jew estern) u l-post (bliet ewlenin, influss importanti ta' popolazzjoni, żoni ta' mobbiltà).

                  (231)

                  Minħabba li l-valutazzjoni kienet saret abbażi ta' standards ġeneralment aċċettati ta' valutazzjoni, li f'dan il-każ jikkonsistu minn analiżi ta' tranżazzjonijiet li jinvolvu servizzi simili, il-Kummissjoni tqis li l-valutazzjoni tirrifletti b'mod adegwat il-valur tas-suq tas-servizzi in kwistjoni.

                  (232)

                  Il-Kummissjoni tqis li ma tistax tibbaża ruħha fuq ir-rapport tal-espert ikkummissjonat mill-Qorti ta' Ġenova fil-kuntest ta' proċeduri ċivili li jikkonkludi li l-ipprezzar tal-attivitajiet promozzjonali kien eċċessiv: f'dak ir-rapport ma tqiesu l-ebda valuri referenzjarji u ma tressaq l-ebda valur tas-suq għal attivitajiet komparabbli ta' reklamar. Barra minn hekk, m'hemm l-ebda indikazzjoni li l-espert in kwistjoni għandu xi esperjenza rilevanti f'ħidmiet simili.

                  (233)

                  Abbażi ta' dan, il-Kummissjoni ma tistax tikkonkludi li l-prezz li tħallas mir-RAS għas-servizzi promozzjonali fih għajnuna mill-Istat.

         Is-self ta' EUR 3 miljun u l-ittri ta' rassigurazzjoni

                  (234)

                  Fil-premessa 164 hawn fuq il-Kummissjoni ikkonkludiet li ma kien sar l-ebda trasferiment tar-riżorsi tal-Istat. B'mod partikolari, il-linja ta' kreditu ta' EUR 3 miljun inizjalment ikkunsidrata ma nġibditx minn Saremar qabel skada l-ewwel rassigurazzjoni u fl-aħħar mill-aħħar it-tieni ittra ta' rassigurazzjoni awtorizzata mid-Deċiżjoni 52/119 ma nħarġitx mir-RAS.

         Ir-rikapitalizzazzjoni

                  (235)

                  Ir-RAS argumenta li (i) il-miżura ma kinitx tinvolvi t-trasferiment ta' riżorsi pubbliċi ġodda peress li sempliċiment implikat trasferiment ta' fondi li diġà kienu għad-dispożizzjoni ta' Saremar, (ii) il-miżura kienet iġġustifikata minn perspettivi ta' profittabilità u kienet ibbażata fuq pjan ta' direzzjoni tan-negozju mħejji ex-ante, u (iii) il-miżura kellha l-għan li timmassimizza l-qligħ mill-bejgħ u kienet dovuta għas-sitwazzjoni finanzjarja tal-ex kumpanija prinċipali t-Tirrenia. Ir-RAS sostna li l-miżura bl-ebda mod ma kienet marbuta mal-operat taż-żewġ rotot lejn il-kontinent minn Saremar, iżda pjuttost għall-forniment ta' SIEĠ taħt il-Konvenzjoni inizjali mal-Istat Taljan, kif estiża.

                  (236)

                  Sabiex jiġi vvalutat jekk ir-rikapitalizzazzjoni kinitx tinvolvi vantaġġ għal Saremar, il-Kummissjoni trid tevalwa jekk, f'ċirkustanzi simili, investitur privat f'ekonomija tas-suq kienx jagħmel kontribuzzjonijiet kapitali tal-istess daqs (47), filwaqt li b'mod partikolari jitqiesu l-informazzjoni disponibbli u l-iżviluppi prevedibbli fid-data ta' dawn il-kontribuzzjonijiet. (48) Il-MEIP għandu jiġi applikat ex-ante, jiġifieri wieħed għandu jiddetermina jekk fiż-żmien tal-investiment investitur privat f'ekonomija tas-suq kienx ikollu suċċess meta jagħmel kontribuzzjoni kapitali bħal din. Investitur fis-suq kien jieħu kont xieraq tar-riskji marbuta mal-investiment - sabiex tintalab profittabilità ogħla minn investimenti aktar riskjużi. Jekk, pereżempju, rekwiżiti regolatorji speċifiċi, bħal fuq il-kapital minimu jew fuq il-likwidità, jagħmlu l-investiment mhux profitabbli, investitur f'ekonomija tas-suq ma kienx jipproċedi bl-investimenti.

                  (237)

                  Ir-rikapitalizzazzjoni ta' Saremar ġiet finalment deċiża fil-15 ta' Ġunju 2012 meta l-Assemblea tal-Azzjonisti ddeċidiet li żżid il-kapital ta' Saremar minn EUR 1 209 010,64 għal EUR 6 099 961 li minnhom EUR 824 309,69 tħallsu fil-11 ta' Lulju 2012.

                  (238)

                  Minħabba li l-kumpanija dehret li kienet f'pożizzjoni finanzjarja prekarja, l-opinjoni preliminari tal-Kummissjoni fid-Deċiżjoni tal-2012 kienet li investitur f'ekonomija tas-suq kien ikun jeħtieġ l-implimentazzjoni ta' pjan biex terġa tinkiseb il-vijabilità tad-ditta, sabiex il-kumpanija tkun tista' tipprovdi ritorn suffiċjenti għall-azzjonisti tagħha. Din il-fehma kienet appoġġjata mill-partijiet interessati fil-kors tal-investigazzjoni.

                  (239)

                  Ir-RAS ipprovda lill-Kummissjoni l-pjan ta' direzzjoni tan-negozju ta' Saremar għall-2011-2022, li kien approvat f'Lulju 2010. Il-pjan ta' direzzjoni tan-negozju għandu sinifikat importanti f'dan is-sens għaliex investitur privat se jinjetta biss kapital ġdid f'kumpanija li l-kapital tagħha jkun waqa' taħt il-limitu legali jekk jistenna livell suffiċjenti ta' profittabilità. Il-Kummissjoni tqis li l-pjan ta' direzzjoni tan-negozju ta' Saremar għall-2011-2022 mhuwiex ibbażat fuq suppożizzjonijiet realistiċi peress li (i) ma għamilx referenza għall-kapitalizzazzjoni tal-kumpanija mill-azzjonist pubbliku, iżda pjuttost għal injezzjoni ta' kapital li kienet se ssir pari passu minn azzjonist privat fil-futur u r-RAS wara t-tmiem tal-privatizzazzjoni parzjali inizjalment prevista għal Novembru 2010; l-injezzjoni ta' kapital stabbilita mill-pjan ta' direzzjoni tan-negozju għall-2010 suppost kellha tipprovdi terz tal-finanzjament meħtieġ għall-akkwist ta' żewġ bastimenti, filwaqt li s-70 % li kien fadal kien se jinkiseb mill-ħlas lura tas-self ta' EUR 11,5 mit-Tirrenia lil Saremar (ara l-premessa 89 hawn fuq) u minn diversi istituzzjonijiet finanzjarji; (ii) jkopri t-tul ta' żmien ta' 12-il sena tal-kuntratt il-ġdid għal servizzi pubbliċi li kien se jiġi ffirmat max-xerrej tal-kumpanija, li inizjalment kien ippjanat li jiġi ffirmat fl-aħħar tal-2010. Għalhekk dan il-pjan jittratta biss il-miżuri li kellhom jiġu implimentati wara l-privatizzazzjoni parzjali tal-kumpanija. Fil-qosor, il-pjan ta' direzzjoni tan-negozju pprovdut mir-RAS jmur lura madwar sentejn mid-deċiżjoni vinkolanti għar-rikapitalizzazzjoni ta' Saremar. Fil-frattemp il-qagħda tas-suq kienet tbiddlet sostanzjalment: f'Awwissu 2010 it-Tirrenia kienet ammessa għall-proċedura ta' amministrazzjoni straordinarja u ġiet dikjarata insolventi mill-Qorti; sussegwentement l-ex kumpanija prinċipali ġiet akkwistata minn CIN u fit-18 ta' Lulju 2012 din tal-aħħar iffirmat Konvenzjoni ġdida li tistabbilixxi l-OSP fuq ir-rotot bejn Sardenja u l-Italja kontinentali; il-privatizzazzjoni ta' Saremar ġiet posposta. Il-Kummissjoni tqis li investitur privat kien jaġġorna l-pjan ta' direzzjoni tan-negozju tiegħu biex jieħu in konsiderazzjoni s-sitwazzjoni l-ġdida tas-suq qabel ma jiddeċiedi li jinjetta l-ammonti in kwistjoni.

                  (240)

                  Kemm ir-RAS u kemm Saremar ikkonfermaw li l-injezzjoni ta' kapital ġiet miftiehma sabiex jiġu ssodisfati r-rekwiżiti regolatorji, biex b'hekk il-kumpanija tkun tista' tkompli topera. Il-fajl tal-każ ma fih l-ebda dokument li juri li r-RAS qieset il-prospetti ta' profittabilità tal-kumpanija fis-sitwazzjoni mibdula tas-suq meta f'Ġunju 2012 iddeċidiet li tinjetta kapital f'Saremar.

                  (241)

                  Il-Kummissjoni tqis li konformità mar-rekwiżiti kapitali regolatorji ma kinitx tkun raġuni suffiċjenti għal investitur tas-suq privat biex jinjetta aktar kapital f'kumpanija. Kif previst fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tal-Artikoli 92 u 93 tat-Trattat tal-KEE [issa 107 u 108 tat-TFUE] (minn hawn 'il quddiem il-Komunikazzjoni dwar l-MEIP) (49), ħafna drabi l-investituri huma obbligati bil-liġi li jikkontribwixxu b'ekwità addizzjonali għall-impriżi li l-bażi kapitali tagħhom tkun tnaqqret minn telf kontinwu għal taħt livell predeterminat. Bħala tweġiba għad-dikjarazzjonijiet tal-Istati Membri li dawn l-injezzjonijiet ta' kapital ma jistgħux jitqiesu bħala għajnuna peress li sempliċiment qegħdin jissodisfaw obbligu legali, il-Komunikazzjoni dwar l-MEIP tipprevedi li l-investituri privati li jkunu qed jiffaċċjaw sitwazzjoni bħal din iqisu l-għażliet l-oħra kollha - inkluż il-likwidazzjoni jew li jnaqqsu n-nies (50) – u jagħżlu dik li finanzjarjament tkun l-aktar vantaġġuża.

                  (242)

                  Għall-fini tal-valutazzjoni tal-konformità mal-MEIP, il-Kummissjoni tista' tqis biss l-informazzjoni li kienet disponibbli fiż-żmien meta kienet ittieħdet id-deċiżjoni biex isir l-investiment, inklużi l-iżviluppi li kienu raġonevolment prevedibbli dak iż-żmien. Minħabba l-informazzjoni disponibbli fiż-żmien rilevanti, id-deċiżjoni biex il-kumpanija tiġi rikapitalizzata ma tidhirx li kienet ibbażata fuq valutazzjonijiet ekonomiċi komparabbli ma' dawk li, fiċ-ċirkostanzi rilevanti, kien jagħmel investitur privat razzjonali f'sitwazzjoni simili, qabel ma jagħmel l-investiment, sabiex tiġi determinata l-profittabilità futura tagħha. Tabilħaqq, il-Kummissjoni tinnota li, fil-mument li r-rikapitalizzazzjoni ġiet deċiża, il-kumpanija kienet qed tiffaċċja diffikultajiet finanzjarji akuti. Barra minn hekk, kif iddikjarat mir-RAS innifsu, f'dak l-istadju ma kienx ċert jekk l-operat tar-rotot lejn il-gżejjer minuri u Korsika kienx se jkompli jiġi sussidjat mill-Istat. Barra minn hekk, dak iż-żmien ma kien ġie stabbilit l-ebda kumpens biex ikopri d-defiċit potenzjali tal-operat għall-operat tar-rotot lejn il-kontinent (li ngħata biss f'Novembru 2012).

                  (243)

                  Il-Kummissjoni tqis li l-argument tar-RAS, li jgħid li diversi investituri tas-suq kienu ukoll injettaw kapital fil-kumpaniji tagħhom li kienu qed jikkompetu ma' Saremar, u b'hekk kienu qed jappoġġjaw l-operat tagħhom li kien qed jagħmel telf, huwa irrelevanti sal-punt li kull deċiżjoni ta' investiment trid tiġi vvalutata fuq il-merti tagħha stess. Projezzjonijiet kompluti ta' profittabilità setgħu kienu disponibbli għal dawn l-investituri privati fil-ħin tal-investimenti tagħhom. Barra minn hekk, dawn il-kumpanniji setgħu kienu f'sitwazzjoni finanzjarja aħjar qabel ir-rikapitalizzazzjoni, u b'hekk jagħmilha aktar probabbli li seta' jintlaħaq ritorn għall-profittabilità.

                  (244)

                  Bl-istess mod il-Kummissjoni trid tirrifjuta d-dikjarazzjoni tar-RAS li l-kapitalizzazzjoni tal-kumpanija bl-ebda mod ma kienet marbuta mal-operat tar-rotot lejn l-Italja kontinentali minn Saremar. Kif enfasizzat mir-RAS, l-għan tal-miżura kien li l-kumpanija tiġi permessa tkompli l-operat billi l-kapital, li kien waqa' b'aktar minn terz, jinġieb lura għall-istandards legalment approvati. Għalhekk, ir-rikapitalizzazzjoni ta' Saremar neċessarjament kienet ta' benefiċċju għall-attivitajiet kollha offruti minn dik l-impriża.

                  (245)

                  Għalhekk il-Kummissjoni tikkonkludi li d-deċiżjoni għar-rikapitalizzazzjoni tal-kumpanija mhijiex konformi mal-MEIP u għalhekk tagħti lil Saremar vantaġġ li kieku ma kinitx tirċievi f'kundizzjonijiet normali tas-suq.

         Affettazzjoni tal-kummerċ u distorsjoni tal-kompetizzjoni

                  (246)

                  Sabiex tiġi kkwalifikata bħala għajnuna mill-Istat, miżura finanzjarja trid taffettwa l-kummerċ bejn l-Istati Membri u tfixkel jew thedded li tfixkel il-kompetizzjoni. Fil-valutazzjoni tagħha ta' dawk iż-żewġ kundizzjonijiet, il-Kummissjoni mhijiex obbligata li tistabbilixxi li l-għajnuna għandha effett reali fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri u li effettivament il-kompetizzjoni qiegħda tiġi mfixkla, iżda biss li teżamina jekk l-għajnuna tistax taffettwa dan il-kummerċ u toħloq distorsjoni fil-kompetizzjoni. (51) Meta għajnuna li tingħata minn Stat Membru ssaħħaħ il-pożizzjoni ta' impriża meta mqabbla ma' impriżi oħra li jkunu qed jikkompetu fil-kummerċ intra-Unjoni, dawn tal-aħħar iridu jitqiesu bħala affettwati minn dik l-għajnuna.

                  (247)

                  F'dan il-każ, il-benefiċjarju jopera f'kompetizzjoni ma' impriżi oħra li jipprovdu servizzi ta' trasport marittimu fl-Unjoni, b'mod partikolari sa mid-dħul fis-seħħ tar-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu, li lliberalizza s-suq tal-kabotaġġ marittimu. Għalhekk, il-miżura taħt skrutinju tista' taffettwa l-kummerċ tal-Unjoni u tfixkel il-kompetizzjoni fis-suq intern. Il-fatt li s-sehem ta' Saremar f'dak is-suq baqa' marġinali ma jaffettwax din konklużjoni.

            7.2.   IL-LEGALITÀ TAL-GĦAJNUNA

                  (248)

                  Il-miżuri kollha soġġetti għal din id-Deċiżjoni kienu daħlu fis-seħħ qabel l-approvazzjoni formali mill-Kummissjoni. Għalhekk l-awtoritajiet Taljani ma rrispettawx l-obbligu tal-waqfien totali skont l-Artikolu 108(3) tat-TFUE.

            7.3.   IL-KOMPATIBBILTÀ TAL-GĦAJNUNA

                  (249)

                  Peress li l-miżuri identifikati hawn fuq jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat skont it-tifsira tal-Artikolu 107(1) tat-TFUE, il-kompatibbiltà tagħhom tista' tiġi vvalutata fid-dawl tal-eċċezzjonijiet stabbiliti fil-paragrafi 2 u 3 ta' dak l-Artikolu u tal-Artikolu 106(2) tat-TFUE.

                  (250)

                  Skont il-każistika tal-Qorti tal-Ġustizzja, hija r-responsabbiltà tal-Istati Membri li jinvokaw raġunijiet possibbli għal kompatibbiltà u biex juru li l-kundizzjonijiet għall-kompatibbiltà ġew issodisfati. (52) Ir-RAS iqis li l-ebda miżura vvalutata ma tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat u pprovda biss raġunijiet possibbli għall-kompatibbiltà fir-rigward tal-kumpens għall-operat taż-żewġ rotot lejn il-kontinent u s-sussidju mħallas għall-attivitajiet promozzjonali.

            7.3.1.   KUMPENS GĦALL-OPERAT TAŻ-ŻEWĠ ROTOT BEJN SARDENJA U L-ITALJA KONTINENTALI

                  (251)

                  Fil-31 ta' Jannar 2012 daħal fis-seħħ il-pakkett il-ġdid tas-SIEĠ. Minn din id-data, il-kompatibbiltà tal-għajnuna taħt il-forma ta' kumpens ta' servizz pubbliku għandha tiġi eżaminata fid-dawl tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011 u l-kriterji tal-Qafas tas-SIEĠ tal-2011.

                  (252)

                  Kif kien diġà l-każ taħt id-Deċiżjoni SIEĠ tal-2005, id-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011 tapplika biss għal għajnuna mill-Istat fil-forma ta' kumpens ta' servizz pubbliku li jingħata lil impriżi b'rabta ma' SIEĠ li huwa konformi mar-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu. Fid-Deċiżjoni tal-2012, il-Kummissjoni adottat il-fehma preliminari li, meta fdaw direttament l-operat tas-servizzi lil Saremar, l-awtoritajiet Taljani ma osservawx l-Artikolu 4(1) tar-Regolament dwar il-Kabotaġġ Marittimu dwar it-trattament mhux diskriminatorju tas-sidien tal-bastimenti.

                  (253)

                  Matul il-proċedura ta' investigazzjoni formali r-RAS sostna li Saremar ikkwalifikat bħala operatur intern tar-Reġjun. Skont ir-RAS, mill-każistika jista' jiġi konkluż (53) li l-applikazzjoni tal-prinċipju ta' nuqqas ta' diskriminazzjoni hija eskluża, sakemm il-kontroll eżerċitat fuq l-operatur minn awtorità pubblika jkun simili għal dak li l-awtorità teżerċita fuq id-dipartimenti tagħha stess u l-operatur iwettaq il-parti essenzjali tal-attività tiegħu mal-awtorità li tikkontrollah.

                  (254)

                  Jidher li fil-fatt Saremar taġixxi f'isem ir-RAS bħala strument għall-implimentazzjoni tal-politiki tat-trasport marittimu u tal-iżvilupp reġjonali tar-RAS. Madankollu mhuwiex ċar jekk dik iċ-ċirkostanza tistax tiġġustifika l-għoti dirett u esklussiv ta' kumpens lil Saremar. Fi kwalunkwe każ, għall-fini ta' dan il-każ il-Kummissjoni ma teħtieġx tiddeċiedi dwar din il-kwistjoni, peress li l-miżura ta' għajnuna mhijiex konformi mad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011.

         L-applikabbiltà tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011

                  (255)

                  Id-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011 tapplika biss għal għajnuna fil-forma ta' kumpens ta' servizz pubbliku b'rabta ma' servizzi ġenwini ta' SIEĠ. Abbażi tar-raġunijiet żviluppati fil-premessi 180–218 hawn fuq, il-Kummissjoni tikkonkludi li r-RAS la wera skont l-istandards legali meħtieġa l-eżistenza ta' ħtieġa reali ta' servizz pubbliku li tiġġustifika l-impożizzjoni ta' obbligi ta' servizz pubbliku fuq ir-rotot in kwistjoni, u lanqas li dawk l-obbligi kienu preċiżi biżżejjed. Konsegwentement, is-sussidju li ngħata lil Saremar għall-operat taż-żewġ rotot ma jistax jitqies bħala għajnuna kompatibbli skont id-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011.

                  (256)

                  Fi kwalunkwe każ, sabiex jitqies kompatibbli u eżenti mir-rekwiżit ta' notifika bis-saħħa tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011, l-operat tas-SIEĠ għandu neċessarjament jiġi fdat permezz ta' att wieħed jew aktar, li jistabbilixxu:

                              (a)

                              Il-kontenut u t-tul tal-OSP;

                              (b)

                              L-impriża u, fejn applikabbli, it-territorju kkonċernat;

                              (c)

                              In-natura ta' kwalunkwe dritt esklussiv jew speċjali mogħti lill-impriża;

                              (d)

                              Deskrizzjoni tal-mekkaniżmu ta' kumpens u l-parametri għall-kalkolu, il-kontroll u l-analiżi tal-kumpens;

                              (e)

                              L-arranġamenti sabiex jiġi evitat u jiġi rkuprat kwalunkwe kumpens żejjed;

                              (f)

                              Referenza għad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011.

                  (257)

                  Huwa ċar li f'dan il-każ l-atti ta' mandat ma jissodisfawx ir-rekwiżiti taħt l-ittri (d), (e) u (f), hawn fuq. Għalhekk, abbażi tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011 l-għajnuna in kwistjoni ma tistax titqies bħala kompatibbli.

                  (258)

                  Skont ir-RAS, il-miżura ġiet definita fl-elementi ewlenin tagħha qabel id-dħul fis-seħħ tal-pakkett il-ġdid tas-SIEĠ u, għalhekk, id-Deċiżjoni SIEĠ tal-2005, aktar milli d-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011, tkun applikabbli għall-fini tal-valutazzjoni tal-kompatibbiltà. Madankollu, f'dan il-każ il-kumpens ingħata biss f'Awwissu 2012 permezz tal-Liġi Reġjonali 15 tas-7 ta' Awwissu 2012 u għalhekk ma ngħatax qabel id-data tad-dħul fis-seħħ tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011. Għalhekk l-argument tar-RAS huwa insostenibbli.

                  (259)

                  Bħala konklużjoni, l-għajnuna lil Saremar ma tistax titqies kompatibbli u eżenti mir-rekwiżit ta' notifika abbażi tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011.

                  (260)

                  Fi kwalunkwe każ, minħabba n-nuqqas ta' dispożizzjoni li tistabbilixxi kumpens għall-operat taż-żewġ rotot, u tal-arranġamenti sabiex jiġi evitat u jiġi rkuprat kwalunkwe kumpens żejjed, il-kumpens in kwistjoni ma jistax jitqies kompatibbli u eżenti mill-ħtieġa ta' notifika lanqas abbażi tad-Deċiżjoni SIEĠ tal-2005.

         Saremar hija impriża f'diffikultà skont it-tifsira tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar

                  (261)

                  Għar-raġunijiet stabbiliti hawn taħt, il-Kummissjoni tqis li Saremar tista' titqies bħala impriża f'diffikultà skont it-tifsira tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar fiż-żmien li kien ingħatalha l-kumpens in kwistjoni.

                  (262)

                  Skont il-punt 9 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar, ditta titqies li tkun f'diffikultà jekk ma tkunx tista' tirkupra permezz tar-riżorsi tagħha stess jew billi żżid il-fondi li teħtieġ mingħand l-azzjonisti jew fis-suq, u jekk mingħajr l-intervent tal-awtoritajiet pubbliċi ikun kważi ċert li din se tfalli B'mod partikolari, skont il-punt 10 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar ditta titqies li tkun f'diffikultà:

                              (a)

                              fil-każ ta' kumpanija b'responsabbiltà limitata, fejn aktar minn nofs il-kapital reġistrat tagħha jkun sparixxa u aktar minn kwart ta' dak il-kapital ikun intilef fit-12-il xahar ta' qabel;

                              (b)

                              meta fil-każ ta' kumpanija fejn mill-anqas xi wħud mill-membri jkollhom responsabbiltà mhux limitata għad-dejn tal-kumpanija, fejn aktar minn nofs il-kapital tagħha kif muri fil-kontijiet tal-kumpanija jkun sparixxa u aktar minn kwart ikun intilef fit-12-il xahar ta' qabel;

                              (c)

                              meta, tkun xi tkun il-kumpanija kkonċernata, tissodisfa l-kriterji taħt il-liġi domestika tagħha biex tkun soġġetta għal proċedimenti ta' insolvenza kollettivi.

                  (263)

                  Il-Punt 11 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar jipprovdi li anke meta ma jkun hemm l-ebda waħda miċ-ċirkustanzi stabbiliti fil-punt 10 preżenti, ditta tista' xorta titqies bħala f'diffikultà u jelenka xi wħud mis-sinjali ta' sitwazzjoni bħal din, bħal: telf dejjem jiżdied, tnaqqis fil-fatturat, żieda fl-inventarji tal-istokk, kapaċità eċċessiva, tnaqqis fil-likwidità, żieda fid-dejn, żieda fl-ispejjeż relatati mal-imgħax u tnaqqis fil-valur tal-assi jew assi ta' ebda valur.

                  (264)

                  Fl-2010 Saremar kellha telf ta' EUR 5 253 530. Minkejja l-fatt li fl-2011 il-kumpanija esperjenzat profitt ta' EUR 2 523 439 dan ir-riżultat ma kienx biżżejjed biex ikopri t-telf sostnut fl-2010. Fil-fatt it-telf tal-2010 kien darbtejn ogħla mill-bilanċ favorevoli tal-2011. It-telf tal-2010 ġie riportat għall-2012 u ġie kopert minn tnaqqis fil-kapital tal-kumpanija minn EUR 6 099 961 għal EUR 1 209 010,64. Għalhekk, fl-2011 Saremar tilfet aktar minn 80 % tal-kapital tagħha u trid titqies bħala kumpanija f'diffikultà skont il-punt 10 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar.

                  (265)

                  Abbażi tal-karta tal-bilanċ ta' Saremar tal-2012 (54) il-kumpanija xorta rreġistrat telf ta' EUR 1,7 miljun fl-2012. Kif issemma fil-premessa 157 hawn fuq, il-Kummissjoni tinnota li Saremar innifisha qieset is-sitwazzjoni finanzjarja tagħha fl-2012 bħala kritika.

                  (266)

                  Dan l-istat ta' fatti ġie rifless mid-Deċiżjoni 41/23 adottata mir-RAS fil-15 ta' Ottubru 2012. Id-Deċiżjoni semmiet Nota ddatata l-4 ta' Ottubru 2012 ppreżentata mill-President ta' Saremar, li permezz tagħha dan tal-aħħar informa lir-RAS fost oħrajn li sakemm id-dispożizzjonijiet tal-Liġi Reġjonali 15 tas-7 ta' Awwissu 2012 li jistabbilixxu sussidju ta' EUR 10 miljun lill-kumpanija ma jiġux infurzati b'mod immedjat, id-dejn tal-kumpanija kien se jqajjem dubji dwar il-kontinwità tal-attività tagħha, b'impatt sinifikanti kemm fuq is-servizz pubbliku u kemm fuq il-privatizzazzjoni prevista tal-kumpanija. (55)

                  (267)

                  Minħabba t-telf kontinwu, il-problemi ta' likwidità u l-analiżi li saret minn Saremar innifisha, il-Kummissjoni tikkonkludi li l-kumpanija trid titqies bħala kumpanija f'diffikultà anke abbażi tal-punt 11 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar.

                  (268)

                  Fl-2012, id-diffikultajiet finanzjarji ta' Saremar ittaffew bl-għoti tal-kumpens f'Novembru/Diċembru 2012 soġġett għal din il-valutazzjoni. Kieku Saremar ma rċevietx dawn is-somom kienet tirreġistra telf ta' EUR 13-il miljun fl-2012.

                  (269)

                  Skont il-punt 9 tal-Qafas SIEĠ tal-2011, il-kumpens għas-SIEĠ li jingħata lil ditti f'diffikultà irid jiġi vvalutat skont il-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar. Peress li l-kundizzjonijiet stabbiliti fid-Deċiżjoni SIEĠ tal-2011 ma ġewx issodisfati, il-kumpens riċevut minn Saremar f'diffikultà għall-operat taż-żewġ rotot in kwistjoni jrid jiġi vvalutat skont il-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar, sabiex jiġi stabbilit jekk jistax jitqies kompatibbli mas-suq intern skont l-Artikolu 107(3) tat-TFUE.

                  (270)

                  Fl-aħħar għaxar snin il-kumpanija ma rċeviet l-ebda għajnuna għas-salvataġġ jew għar-ristrutturar. Għalhekk, il-Kummissjoni ssib li l-kumpanija hija konformi mal-prinċipju ta' “darba waħda, l-aħħar darba”, kif stabbilit fil-punt 72 et seqq. tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar.

                  (271)

                  Madankollu, il-kundizzjonijiet kollha stabbiliti fil-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar iridu jkunu rispettati sabiex l-għajnuna mill-Istat lil kumpanija f'diffikultà tiġi meqjusa kompatibbli mas-suq intern skont l-Artikolu 107(3)(c) tat-TFUE.

                  (272)

                  L-ewwel nett, skont il-punt 13 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar normalment ditta li tagħmel parti minn grupp akbar tan-negozju ma tkunx eliġibbli għal għajnuna għar-ristrutturar, ħlief fejn jista' jintwera li d-diffikultajiet tad-ditta huma tagħha u mhux riżultat ta' allokazzjoni arbitrarja ta' spejjeż fil-grupp, u li d-diffikultajiet huma serji wisq biex jiġu ttrattati mill-grupp innifsu. Wara t-trasferiment tagħha mill-kumpanija prinċipali Tirrenia, Saremar hija interament proprjetà tar-RAS u għalhekk mhijiex parti minn grupp.

                  (273)

                  It-tieni nett, sabiex miżura titqies kompatibbli skont il-punti 34 - 37 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar, il-pjan ta' ristrutturar għandu janalizza fid-dettall il-problemi li wasslu għad-diffikultajiet u jistabbilixxi l-mezzi li bihom tiġi restawrata l-vijabilità u s-saħħa fit-tul tad-ditta fi żmien raġonevoli. Dan għandu jsir abbażi ta' suppożizzjonijiet realistiċi rigward il-kundizzjonijiet operattivi futuri b'xenarji li jirriflettu l-aqwa, l-agħar u s-suppożizzjonijiet intermedji u s-saħħiet u d-dgħufijiet speċifiċi tal-kumpanija. Il-pjan irid jiġi ppreżentat bid-dettalji rilevanti kollha lill-Kummissjoni u jkun jinkludi, b'mod partikolari, stħarriġ tas-suq.

                  (274)

                  Dan il-pjan ma ngħatax lill-Kummissjoni. Huwa minnu li r-RAS ippreżenta l-pjan ta' direzzjoni tan-negozju ta' Saremar għall-perjodu 2011 - 2022, madankollu dak il-pjan mhuwiex konformi mar-rekwiżiti tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar.

                  (275)

                  F'dan il-każ il-pjan ta' direzzjoni tan-negozju ta' Saremar kien approvat f'Lulju 2010, qabel kien ingħata l-kumpens mir-RAS u ma kienx ibbażat fuq l-idea li din il-miżura tiġi adottata favur Saremar. Il-pjan kien ibbażat fuq is-suppożizzjoni li l-kumpanija kienet se tiġi parzjalment privatizzata (inizjalment ir-RAS kellu l-ħsieb li jbiegħ 49 % tas-sehem tiegħu fil-kumpanija) sa Novembru 2010 u kien ikopri l-perjodu ta' tnax-il sena tal-kuntratt il-ġdid għal servizzi pubbliċi li kien ippjanat li jiġi ffirmat max-xerrej fl-aħħar tal-2010. Il-pjan ma jippreżentax fid-dettall iċ-ċirkostanzi li wasslu għad-diffikultajiet tal-kumpanija, u lanqas ma jiddeskrivi l-mezzi biex terġa tinkiseb il-vijabilità tagħha fit-tul u ma jagħmel l-ebda riferiment għall-operat taż-żewġ kollegamenti bejn Sardenja u l-kontinent minn Saremar.

                  (276)

                  Abbażi ta' dan il-Kummissjoni tqis li l-miżura ma kinitx ġiet ikkondizzjonata fuq l-implimentazzjoni ta' pjan ta' direzzjoni tan-negozju li jissodisfa r-rekwiżiti tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar, li huwa biżżejjed biex tiġi eskluża l-kompatibbiltà tagħha mas-suq intern.

                  (277)

                  It-tielet nett, iridu jittieħdu miżuri biex jiġi żgurat li l-effetti negattivi tal-għajnuna fuq il-kundizzjonijiet tal-kummerċ jittaffew kemm jista' jkun. L-għajnuna ma għandhiex tfixkel bla bżonn il-kompetizzjoni. Dan normalment ifisser limitazzjoni tal-preżenza li l-kumpanija tista' tgawdi fis-swieq tagħha fit-tmiem tal-perjodu ta' ristrutturar. Il-miżuri ta' kumpens għandhom ikunu proporzjonali għall-effetti distorsivi tal-għajnuna u, b'mod partikolari, għad-daqs u l-importanza relattiva tad-ditta fis-suq jew fis-swieq tagħha. Il-grad tal-miżuri ta' kumpens irid jiġi stabbilit fuq bażi ta' każ b'każ u jkunu relatati mal-għan li terġa tinkiseb il-vijabilità fit-tul tal-kumpanija. Barra minn hekk, skont il-punt 7 tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar il-Kummissjoni se titlob miżuri ta' kumpens li jimminimizzaw l-effett fuq il-kompetituri. Ir-RAS ma ppropona l-ebda miżura ta' kumpens bħala kumpens għad-distorsjoni potenzjali tal-kompetizzjoni kkawżata mill-għoti tal-għajnuna.

                  (278)

                  Ir-raba' nett, l-għajnuna trid tkun limitata għall-minimu strett, neċessarju biex jiġi permess ir-ristrutturar. Il-benefiċjarju huwa mistenni li jagħmel kontribuzzjoni sinifikanti għall-pjan ta' ristrutturar mir-riżorsi tiegħu stess, inklużi l-bejgħ ta' assi mhux essenzjali għas-sopravivenza tal-kumpanija, jew minn finanzjament estern b'kundizzjonijiet tas-suq. Din il-kontribuzzjoni trid tkun reali, jiġifieri attwali, u teskludi l-profitti futuri kollha bħal-likwidità, u hija sinjal li s-swieq jemmnu fil-possibbiltà li terġa' tinkiseb il-vijabilità tal-kumpanija.

                  (279)

                  F'dan il-każ ma kienet prevista l-ebda kontribuzzjoni proprja.

                  (280)

                  Il-Kummissjoni tikkonkludi li s-sussidju li ngħata lil Saremar biex tkopri l-iżbilanċ kien riżultat tal-operat taż-żewġ rotot lejn l-Italja kontinentali fl-2011 u l-2012, jikkostitwixxi għajnuna inkompatibbli lil Saremar f'diffikultà.

                  (281)

                  Għall-finijiet ta' kompletezza, il-Kummissjoni vverifikat ukoll jekk l-għajnuna in kwistjoni kinitx tkun kompatibbli mal-Qafas SIEĠ tal-2011 kieku Saremar ma kinitx kumpanija f'diffikultà fil-mument li ngħatat.

         Servizz ġenwin ta' interess ekonomiku ġenerali kif imsemmi fl-Artikolu 106 tat-Trattat

                  (282)

                  Kif indikat fil-paragrafu 56 tal-Qafas SIEĠ tal-2011, l-Istati Membri għandhom marġni wiesa' ta' diskrezzjoni fir-rigward tan-natura tas-servizzi li jistgħu jiġu kklassifikati bħala SIEĠ. Il-kompitu tal-Kummissjoni huwa li tiżgura li l-marġni ta' diskrezzjoni jiġi applikat mingħajr żball ovvju fir-rigward tad-definizzjoni tas-SIEĠ.

                  (283)

                  Abbażi tar-raġunijiet żviluppati taħt il-premessi 188-210, il-Kummissjoni tqis li f'dan il-każ din il-kundizzjoni ma ġietx osservata.

         Il-ħtieġa għal att ta' mandat li jispeċifika l-OSP u l-metodi għall-kalkolu tal-kumpens

                  (284)

                  Skont it-taqsima 2.3 tal-Qafas SIEĠ tal-2011, il-kunċett ta' SIEĠ skont it-tifsira tal-Artikolu 106 tat-TFUE jfisser li l-impriża in kwistjoni ġiet fdata bl-operat tas-SIEĠ permezz ta' att uffiċjali wieħed jew aktar minn wieħed.

                  (285)

                  Dawn l-atti iridu jispeċifikaw, b'mod partikolari:

                              (a)

                              In-natura preċiża tal-obbligu ta' servizz pubbliku u t-tul tiegħu;

                              (b)

                              L-impriża u t-territorju kkonċernat;

                              (c)

                              In-natura tad-drittijiet esklussivi assenjati lil Saremar;

                              (d)

                              Id-deskrizzjoni tal-mekkaniżmu ta' kumpens u l-parametri għall-kalkolu, il-kontroll u l-analiżi tal-kumpens;

                              (e)

                              L-arranġamenti sabiex jiġi evitat u jitħallas lura kwalunkwe kumpens żejjed.

                  (286)

                  Il-Kummissjoni tinnota li, f'dan il-każ, l-atti ta' mandat ma jirreferu għall-ebda kumpens lil Saremar għat-twettiq tal-OSP u għalhekk mhumiex konformi mar-rekwiżiti taħt l-ittri (d) u (e) hawn fuq.

         It-tul tal-perjodu ta' inkarigu

                  (287)

                  Kif indikat fit-taqsima 2.4 tal-Qafas SIEĠ tal-2011, “it-tul tal-perjodu tal-inkarigu għandu jiġi ġustifikat b'referenza għal kriterji oġġettivi bħall-ħtieġa li jiġu amortizzati assi fissi mhux trasferibbli. Fil-prinċipju, it-tul tal-perjodu tal-inkarigu m'għandux jaqbeż il-perjodu meħtieġ għad-deprezzament tal-aktar assi sinifikanti meħtieġa biex jipprovdu s-SIEĠ.”

                  (288)

                  Minħabba li f'dan il-każ il-perjodu tal-operat tas-servizzi huwa limitat għall-2011 u l-2012, din il-kundizzjonijiet ġiet imħarsa.

         L-ammont tal-kumpens

                  (289)

                  Il-paragrafu 21 tal-Qafas SIEĠ tal-2011 jgħid li “(…) l-ammont tal-kumpens m'għandux jaqbeż dak li huwa meħtieġ biex ikopri l-ispiża għat-twettiq tal-obbligi ta' servizz pubbliku, inkluż profitt raġonevoli”. Sabiex titqies neċessarja, il-miżura ta' għajnuna, fl-ammont u l-forma tagħha, trid tkun neċessarja sabiex jintlaħaq l-objettiv ta' interess pubbliku. Trid tkun l-ammont minimu neċessarju biex jintlaħaq l-objettiv u tieħu l-aktar forma xierqa biex tirrimedja t-tfixkil. Għalhekk f'dan il-każ huwa neċessarju li jiġu kkwantifikati l-ispejjeż żejda tal-OSP imposti fuq Saremar mill-atti ta' mandat u dawn ispejjeż addizzjonali jiġu mqabbla mal-vantaġġi mogħtija lilha mir-RAS.

                  (290)

                  Il-kumpens ta' servizz pubbliku li ngħata lil Saremar jammonta għal EUR 10 miljun. Ir-RAS sostna li matul il-perjodu rilevanti, l-ispejjeż żejda sostnuti fil-forniment tas-servizz jikkorrispondu għall-appoġġ finanzjarju li ngħata lil Saremar mingħajr ma jitqies ebda profitt raġonevoli. L-investigazzjoni uriet li fuq ir-rotot in kwistjoni Saremar kellha telf ta' EUR 214 000 fl-2011 u telf ta' EUR 13 440 220 fl-2012.

                  (291)

                  Abbażi ta' dawn ir-riżultati, jidher li l-kumpens li ngħata mir-RAS ma jaqbiżx l-iżbilanċ sostnut fl-operat tas-servizzi. Madankollu, kif diġà ġie osservat fir-rigward tat-tielet kundizzjoni Altmark u għall-istess raġunijiet dettaljati hawn fuq, il-Kummissjoni tqis li Saremar ma kinitx intitolata li tirċievi xi kumpens għall-ispejjeż sostnuti fl-operat taż-żewġ rotot, u li l-kumpens ma kienx jirrifletti obbligi ta' servizz pubbliku definiti b'mod ċar.

                  (292)

                  Finalment, peress li l-għajnuna kienet ingħatat wara d-dħul fis-seħħ tal-Qafas SIEĠ il-ġdid, il-kompatibbiltà tagħha trid tiġi vvalutata wkoll skont il-kundizzjonijiet li ġejjin:

                              (a)

                              Paragrafu 14: meta l-fornitur jiġi fdat b'SIEĠ partikolari tingħata konsiderazzjoni xierqa lill-ħtiġijiet ta' servizz pubbliku;

                              (b)

                              Paragrafu 19: meta jingħata l-inkarigu ta' SIEĠ ikun hemm konformità mar-regoli tal-akkwist pubbliku tal-Unjoni;

                              (c)

                              Paragrafu 20: nuqqas ta' diskriminazzjoni;

                              (d)

                              Paragrafu 24 (u 'l quddiem): l-applikazzjoni tal-metodoloġija tal-kostijiet evitati netti biex jiġi kkalkolat il-kost nett;

                              (e)

                              Paragrafu 39 (u 'l quddiem): inċentivi għall-effikaċja;

                              (f)

                              Paragrafu 60: trasparenza.

                  (293)

                  Ir-RAS ma wettaqx konsultazzjoni pubblika, u lanqas ippubblika l-informazzjoni meħtieġa dwar l-OSP u l-kumpens li tħallas għat-twettiq tagħhom bil-quddiem. Fil-fatt, kif iddettaljat hawn fuq, inizjalment ma kien previst l-ebda kumpens, peress li s-servizzi kienu meqjusa kummerċjalment vijabbli.

                  (294)

                  Skont il-paragrafu 21 tal-Qafas SIEĠ tal-2012, “[l]-ammont tal-kumpens m'għandux jaqbeż dak li huwa meħtieġ biex ikopri l-kost nett tat-twettiq tal-obbligi ta' servizz pubbliku, inkluż profitt raġonevoli.” Skont il-paragrafu 24 tal-Qafas SIEĠ tal-2012 il-kost nett neċessarju għat-twettiq tal-OSP għandu jiġi kkalkolat abbażi ta' tqabbil tas-sitwazzjoni tal-fornitur bi u mingħajr l-obbligi li jwettaq servizz pubbliku. F'dan il-każ dan il-kalkolu ma sarx.

                  (295)

                  Barra minn hekk, fl-atti ta' mandat ma ġie stabbilit l-ebda mekkaniżmu biex jiġu inċentivati l-effiċjenzi. Ir-RAS lanqas ma ġġustifika li l-introduzzjoni ta' dawn l-inċentivi ma kinitx fattibbli jew xierqa. Fl-aħħar nett, l-obbligi ta' trasparenza ma ġewx imħarsa.

                  (296)

                  Għalhekk il-Kummissjoni tikkonkludi li skont il-Qafas SIEĠ tal-2011 il-kumpens li ngħata lil Saremar għall-operat tas-servizzi huwa inkompatibbli mas-suq intern.

            7.3.2.   IR-RIKAPITALIZZAZZJONI

                  (297)

                  Fil-kors tal-investigazzjoni, ir-RAS ressaq żewġ argumenti prinċipali fir-rigward tar-rikapitalizzazzjoni: l-ewwel, li l-miżura kienet ġiet implimentata biss parzjalment u, it-tieni, li kienet tirrigwarda finanzjament li għalih Saremar kienet legalment intitolata. Kif diġà ssemma, ir-RAS ma kienx argumenta li l-miżura kienet se tikkostitwixxi għajnuna għar-ristrutturar skont it-tifsira tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar. Fil-fatt, kif spjegat hawn fuq, ir-RAS ma kkummentax dwar il-kompatibbiltà tal-miżura mas-suq intern.

                  (298)

                  Madankollu, il-Kummissjoni tqis li skont it-tifsira tal-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar Saremar tikkwalifika bħala impriża f'diffikultà u għalhekk hija eliġibbli biex tirċievi għajnuna għar-ristrutturar. Ir-rikapitalizzazzjoni tikkostitwixxi għajnuna għar-ristrutturar li trid tiġi vvalutata taħt il-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar, sabiex jiġi stabbilit jekk tistax tkun kompatibbli mas-suq intern skont l-Artikolu 107(3) tat-TFUE.

                  (299)

                  Minħabba li l-kriterji ta' kompatibbiltà stabbiliti mil-Linji Gwida għas-Salvataġġ u r-Ristrutturar ma ġewx issodisfati (ara b'mod partikolari r-raġunijiet żviluppati fil-premessi 272-279 il-Kummissjoni tikkonkludi li l-kumpens li tħallas lil Saremar jikkostitwixxi għajnuna inkompatibbli għar-ristrutturar lil kumpanija f'diffikultà. Il-miżura ma tistax titqies kompatibbli mas-suq intern.

            7.3.3.   KONKLUŻJONI

                  (300)

                  Il-miżuri li ġejjin li ġew implimentati mir-RAS favur Saremar jikkostitwixxu għajnuna mill-Istat li hija inkompatibbli mas-suq intern:

                              (a)

                              Il-kumpens ta' EUR 10 miljun għall-operat taż-żewġ rotot addizzjonali li jgħaqqdu lil Sardenja mal-kontinent li ngħata mill-Liġi Reġjonali 15 tas-7 ta' Awwissu 2012 u li effettivament tħallas lil Saremar f'żewġ pagamenti fis-6 ta' Novembru 2012 u fit-3 ta' Diċembru 2012;

                              (b)

                              Ir-rikapitalizzazzjoni ta' EUR 6 099 961 deċiża fil-15 ta' Ġunju 2012 (li minnhom EUR 824 309,69 tħallsu fil-11 ta' Lulju 2012).

                  (301)

                  Il-ħlas tal-attivitajiet promozzjonali u l-ittri ta' rassigurazzjoni ma jinvolvux għajnuna mill-Istat lil Saremar.

            7.4.   KONKLUŻJONI

                  (302)

                  Il-miżuri ta' għajnuna in kwistjoni huma inkompatibbli mas-suq intern. L-Italja implimentat l-għajnuniet in kwistjoni b'mod illegali bi ksur tal-Artikolu 108(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea.

                  (303)

                  Skont it-TFUE u l-każistika stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, il-Kummissjoni hija kompetenti biex tiddeċiedi li l-Istat Membru kkonċernat irid jabolixxi jew ibiddel għajnuna (56) meta tinstab li hija inkompatibbli mas-suq intern. Il-Qorti konsistentement sostniet ukoll li l-obbligu fuq Stat li jabolixxi għajnuna li l-Kummissjoni tqis bħala inkompatibbli mas-suq intern ġie ddisinjat biex terġa' tiġi stabbilita s-sitwazzjoni li kienet teżisti qabel. (57) F'dan il-kuntest, il-Qorti ddikjarat li l-għan jintlaħaq ladarba l-benefiċjarju jkun ħallas lura l-ammonti mogħtija permezz tal-għajnuna illegali, biex b'hekk jintilef il-vantaġġ li kien igawdi fuq il-kompetituri tiegħu fis-suq, u tiġi restawrata s-sitwazzjoni ta' qabel il-pagament tal-għajnuna. (58)

                  (304)

                  Wara dik il-każistika, l-Artikolu 14 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 (59) stabbilixxa li “Fejn jittieħdu deċiżjonijiet negattivi f'każijiet ta' għajnuna illegali, il-Kummissjoni għandha tiddeċiedi li l-Istat Membru kkonċernat għandu jieħu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jirkupra l-għajnuna mill-benefiċjarju.”

                  (305)

                  Għalhekk, peress li l-miżuri identifikati fil-premessa 300 huma meqjusa għajnuna illegali u inkompatibbli mill-Istat, l-ammont tal-għajnuna ta' dawn il-miżuri li diġà ingħata, jiġifieri EUR 10 824 309,69, irid jiġi rkuprat sabiex terġa tiġi stabbilita s-sitwazzjoni li kienet teżisti fis-suq qabel l-għoti tal-għajnuna.

                  (306)

                  Din id-Deċiżjoni ma tikkonċernax jew tippreġudika xi kwistjonijiet oħra koperti mid-Deċiżjonijiet tal-2011 u tal-2012 jew li tressqu għall-attenzjoni tal-Kummissjoni minn partijiet interessati fil-kors tal-investigazzjoni li nfetħet taħt dawk id-Deċiżjonijiet.

            ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:
      Artikolu 1
      1.   Il-miżuri ta' għajnuna mill-Istat li ngħataw lil Saremar fil-forma ta' kumpens ta' servizz pubbliku permezz tal-Liġi Reġjonali 15 tas-7 ta' Awwissu 2012 u fil-forma ta' injezzjoni ta' kapital deċiża minn l-Assemblea tal-Azzjonisti ta' Saremar fil-15 ta' Ġunju 2012 huma inkompatibbli mas-suq intern. Din l-għajnuna ġiet implimentata b'mod illegali mill-Italja bi ksur tal-Artikolu 108(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea.
      2.   Il-ħlas tal-attivitajiet promozzjonali u l-ittri ta' appoġġ ma jinvolvux għajnuna mill-Istat lil Saremar.
      Artikolu 2
      1.   L-Italja tirkupra l-għajnuna inkompatibbli msemmija fl-Artikolu 1(1) mill-benefiċjarju.
      2.   Is-somom li għandhom jiġu rkuprati jiġġeneraw imgħax mid-data li fiha tpoġġew għad-dispożizzjoni tal-benefiċjarju sal-irkupru attwali tagħhom.
      3.   L-imgħax jiġi kkalkolat fuq bażi komposta skont il-Kapitolu V tar-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 794/2004 (60) u r-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 271/2008 (61) li jemenda r-Regolament (KE) Nru 794/2004.
      Artikolu 3
      1.   L-irkupru tal-għajnuna msemmija fl-Artikolu 1 ikun immedjat u effettiv.
      2.   L-Italja tiżgura li din id-Deċiżjoni tiġi implimentata fi żmien erba' xhur wara d-data ta' notifika ta' din id-Deċiżjoni.
      Artikolu 4
      1.   Fi żmien xahrejn min-notifika ta' din id-Deċiżjoni, l-Italja tippreżenta l-informazzjoni li ġejja:

                  (a)

                  l-ammont totali (imgħax prinċipali u ta' rkupru) li għandu jiġi rkuprat mill-benefiċjarju;

                  (b)

                  deskrizzjoni dettaljata tal-miżuri li diġà ttieħdu u dawk ippjanati biex ikun hemm konformità ma' din id-Deċiżjoni;

                  (c)

                  dokumenti li juru li l-benefiċjarju ġie ordnat iħallas lura l-għajnuna.

            2.   L-Italja żżomm lill-Kummissjoni informata bil-progress tal-miżuri nazzjonali li ttieħdu biex din id-Deċiżjoni tiġi implimentata sakemm l-irkupru tal-għajnuna li ngħatat taħt l-iskema msemmija fl-Artikolu 1 ikun komplet. Hija tissottometti immedjatament, fuq talba sempliċi mill-Kummissjoni, informazzjoni dwar il-miżuri li diġà ttieħdu u dawk ippjanati sabiex ikun hemm konformità ma' din id-Deċiżjoni. Tipprovdi wkoll informazzjoni dettaljata dwar l-ammonti tal-għajnuna u tal-imgħax ta' rkupru li diġà ġew irkuprati mingħand il-benefiċjarju.
      Artikolu 5
      Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lir-Repubblika Taljana.

         Magħmul fi Brussell, it-22 ta' Jannar 2014.

               Għall-Kummissjoni

            Joaquín ALMUNIA

               Viċi President

         (1)  ĠU C 28, 1.2.2012, p. 18 u ĠU C 84, 22.3.2013, p. 58.

         (2)  ĠU C 28, 1.2.2012, p. 18.

         (3)  Mill-2004, l-ex Grupp Tirrenia kien iffurmat minn Tirrenia di Navigazione S.p.A, Saremar - Sardegna Regionale Marittima S.p.A., Toremar - Toscana Regionale Marittima S.p.A., Siremar – Sicilia Regionale Marittima S.p.A. u Caremar - Campania Regionale Marittima S.p.A.

         (4)  ĠU C 84, 22.3.2013, p. 58.

         (5)  Fintecna hija interament ikkontrollata mill-Ministeru Taljan tal-Ekonomija u l-Finanzi u tispeċjalizza fil-ġestjoni ta' ishma azzjonarji u proċessi ta' privatizzazzjoni, u tittratta wkoll proġetti biex tirrazzjonalizza u tirristruttura kumpaniji li qed jiffaċċjaw diffikultajiet industrijali finanzjarji jew organizzattivi.

         (6)  Bis-saħħa tal-liġi tal-2009, il-fergħa tan-negozju li topera kollegamenti mal-Arċipelagu Pontino ġiet separata minn Caremar u ġiet trasferita lir-Reġjun tal-Lazio.

         (7)  L-Artikolu 19 ter (10) tal-liġi tal-2009.

         (8)  Każ I743 – Il-Prezzijiet tat-Traġitti lejn/minn Sardinja, dwar l-allegat ksur tal-Artikolu 101 tat-TFEU minn kompetituri privati (Onorato Participazioni S.r.l., Moby S.p.a., Marinsvest S.r.l., Investitori Associati SGR S.p.a., Grandi Navi Veloci S.p.a., SNAV S.p.a., Lotta Maritime S.A., Forship S.p.a, Clessidra SGR S.p.a. u L19 S.p.a.) dwar ċerti rotot li jgħaqqdu lil Sardenja mal-kontinent.

         (9)  Kollegament ta' kuljum mill-1 ta' April 2012.

         (10)  Tlett ijiem/ġimgħa mill-1 ta' Ġunju 2012 sad-19 ta' Ġunju 2012 u mill-4 ta' Settembru 2012 sal-15 ta' Settembru 2012.

         (11)  Relazione sul Rendiconto generale della Regione autonoma della Sardegna per l'esercizio finanziario 2012, paġna 359, disponibbli fuq: http://www.corteconti.it/export/sites/portalecdc/_documenti/controllo/sezioni_riunite/sezioni_riunite_regione_sardegna/2013/relazione_parifixa.pdf.

         (12)  SNAV kienet topera r-rotta bejn Olbia u Civitavecchia sa Mejju 2011, meta ġiet sostitwita minn GNV.

         (13)  Ara n-nota f'qiegħ il-paġna Nru 8.

         (14)  Id-Deċiżjoni tal-NCA Nru 24033 tal-31 ta' Ottubru 2012, SP136 – Saremar – Sardegna Regionale Marittima/Routes Civitavecchia – Golfo degli Aranci e Vado Ligure – Porto Torres.

         (15)  CIN twaqqfet f'Novembru 2010 minn Grimaldi, Marinvest u Moby bl-għan li tieħu sehem fl-offerta għall-akkwist tat-Tirrenia. Fil-bidu tal-2011 Marinvest (li tikkontrolla lil SNAV) akkwistat il-kontroll fuq GNV; barra minn hekk, f'Marzu 2011 Moby ittrasferiet is-sehem tagħha f'CIN lill-azzjonist kontrollanti tagħha Onorato Participazioni. Għalhekk f'Marzu 2011 l-azzjonisti prinċipali ta' CIN kienu Onorato Participazioni (li tikkontrolla lil Moby) u Marinvest (li tikkontrolla lil GNV u lil SNAV).

         (16)  Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 139/2004 tal-20 ta' Jannar 2004 dwar il-kontroll ta' konċentrazzjonijiet bejn impriżi (ir-Regolament tal-KE dwar l-Għaqdiet) (ĠU L 24, 29.1.2004, p. 1).

         (17)  Permezz tad-Deċiżjoni Nru 23650 tal-21 ta' Ġunju 2012, C11613, l-NCA approvat kundizzjonalment l-akkwist tal-fergħa tan-negozju tat-Tirrenia minn CIN, konġuntament miżmuma minn Moby (40 %), L19 (30 %), Gruppo Investimenti Portuali S.p.A. (20 %), Shipping Investment S.r.l. (10 %). Ċerti kundizzjonijiet ġew imposti mill-NCA fost oħrajn dwar il-ftehim ta' nuqqas ta' applikazzjoni tal-kondiviżjoni tal-kodiċi bejn Moby u CIN matul l-2012 – 2016 u l-applikazzjoni, fuq ir-rotot bejn Civitavecchia u Olbia, Genova u Porto Torres u Genova u Olbia ta' nollijiet sabiex jinżamm id-dħul medju għal kull unità li kien inkiseb minn Moby fis-sajf tal-2009 (ħlief iż-żieda direttament attribwibbli għaż-żieda fl-ispejjeż tal-bunker). CIN/Tirrenia se tissostitwixxi lil Moby fuq ir-rotta bejn Genova u Porto Torres. Fuq ir-rotta bejn Civitavecchia – Olbia Moby u CIN se jittrasferixxu 10 % tal-kapaċità tagħhom lil operaturi oħra fl-istaġuni tas-sajf tal-2013 u tal-2014.

         (18)  Tradizzjonalment SNAV kienet topera r-rotta sa Mejju 2011.

         (19)  Id-Deċiżjoni tal-NCA Nru 24418 tat-18 ta' Ġunju 2013, C11613B.

         (20)  Il-proġett Bonus Sardo - Vacanza kien approvat bl-għan li jippromwovi u jappoġġa t-turiżmu f'Sardenja. Taħt il-proġett, l-ispejjeż tat-trasport bil-vapur (b'limitu ta'EUR 90, applikabbli għal gruppi b'minimu ta' żewġ passiġġieri) ġew rimborsati direttament lill-passiġġieri li kienu qed jivvjaġġaw lejn/minn Sardenja u dan kien jeħtieġ mill-inqas tlett iljieli akkomodazzjoni f'Sardenja fis-sajf tal-2011.

         (21)  Wara l-użu tar-riserva legali u l-qligħ mis-snin finanzjarji preċedenti.

         (22)  Kawża C-280/00 - Altmark Trans u Regierungspräsidium Magdeburg [2003] Ġabra I-7747.

         (23)  Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2005/842/KE tat-28 ta' Novembru 2005 dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 86(2) tat-Trattat rigward għajnuna mill-Istat taħt il-forma ta' kumpens għal servizzi pubbliċi mogħti lil ċerti impriżi inkarigati bil-ġestjoni ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali (ĠU L 312, 29.11.2005, p. 67).

         (24)  Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2012/21/KE tal-20 ta' Diċembru 2011 dwar l-applikazzjoni tal-Artikolu 106(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea għall-għajnuna mill-Istat taħt il-forma ta' kumpens għas-servizzi pubbliċi mogħti lil ċerti impriżi inkarigati bil-ġestjoni ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali (ĠU L 7, 11.1.2012, p. 3).

         (25)  ĠU C 8, 11.1.2012, p. 15.

         (26)  Ir-Regolament (KE) Nru 1370/2007 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat- 23 ta' Ottubru 2007 dwar servizzi pubbliċi tat-trasport tal-passiġġieri bil-ferrovija u bit-triq u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nri 1191/69 u 1107/70 (ĠU L 315, 3.12.2007, p. 1).

         (27)  Ir-Regolament (KE) Nru 1008/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Settembru 2008 dwar regoli komuni għall-operat ta' servizzi tal-ajru fil-Komunità (ĠU L 293, 31.10.2008, p. 3).

         (28)  Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3577/92 tas-7 ta' Diċembru 1992 li japplika l-prinċipju ta' libertà li jiġu pprovduti servizzi għat-trasport marittimu fi ħdan l-Istati Membri (kabotaġġ marittimu) (ĠU L 364, 12.12.1992, p. 7).

         (29)  Ir-rapport jinvoka r-Relazione al bilancio 2011.

         (30)  Ara, mutatis mutandis, Kawżi Konġunti C-214/12 P, C-215/12 P, C-223/12 P, Land Burgenland kontra l-Kummissjoni, sentenza tal-24 ta' Ottubru 2013, għadha ma ġietx ippubblikata fil-Ġabra, paragrafu 56.

         (31)  Kawżi Konġunti C-214/12 P, C-215/12 P, C-223/12 P, iċċitati, paragrafu 57.

         (32)  Kif ikkonfermat mill-NCA, il-portijiet ta' Sardenja ta' Olbia u Golfo Aranci jistgħu jitqiesu bħala sostituti min-naħa tad-domanda. L-istess japplika għall-portijiet tal-Ligurja ta' Genova u Vado Ligure.

         (33)  Ara, l-paragrafu 47 u 48 tal-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli Ewropej dwar l-għajnuna mill-Istat għal kumpens mogħti għall-forniment ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali (ĠU C 8, 11.1.2012, p. 4).

         (34)  Id-Deċiżjoni 27/4.

         (*1)  Kopert mill-obbligu tas-sigriet professjonali.

         (35)  Relazione sul Rendiconto generale della Regione autonoma della Sardegna per l'esercizio finanziario 2012, paġna 360, disponibbli fuq: http://www.corteconti.it/export/sites/portalecdc/_documenti/controllo/sezioni_riunite/sezioni_riunite_regione_sardegna/2013/relazione_parifixa.pdf.

         (36)  Kawża T-289/03 BUPA u Oħrajn kontra l-Kummissjoni [2008] ECR II-81, paragrafu 96. Ara wkoll l-opinjoni tal-Avukat Ġenerali Tizzano fil-każ C-53/00 Ferring, ECR I-9069 u l-Opinjoni tal-Avukat Ġenerali Jacobs fil-Każ C-126/01, GEMO, [2003] Ġabra I-13769.

         (37)  Komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tar-regoli Ewropej dwar l-għajnuna mill-Istat għal kumpens mogħti għall-forniment ta' servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali.

         (38)  Komunikazzjoni mill-Kummissjoni C(2004)43 – Linji Gwida Komunitarji dwar l-għajnuna mill-Istat għat-trasport marittimu (ĠU C 13, 17.1.2004, p. 3).

         (39)  Sentenza tal-Qorti fil-Kawża C-205/1999 Analir u oħrajn [2001] Ġabra I-1271.

         (40)  Komunikazzjoni mill-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni li taġġorna u li tirrettifika l-Komunikazzjoni dwar l-interpretazzjoni tar-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 3577/92 li japplika l-prinċipju tal-libertà li jiġu pprovduti servizzi għat-trasport marittimu fi ħdan l-Istati Membri (kabotaġġ marittimu), COM(2003) 595 finali, 22 ta' Diċembru 2003.

         (41)  Id-Deċiżjoni tal-NCA dwar il-fużjoni tat-Tirrenia/CIN, Tabella 3.

         (42)  Id-Deċiżjoni tal-NCA dwar il-fużjoni tat-Tirrenia/CIN, paragrafu 45.

         (43)  Id-Deċiżjoni tal-NCA dwar il-fużjoni tat-Tirrenia/CIN, paragrafu 46.

         (44)  Mhux aktar minn 40 tluq kull naħa matul is-sena.

         (45)  Mhux aktar minn 40 tluq kull naħa matul Ġunju-Settembru, il-vaganzi tal-Milied u tal-Għid.

         (46)  Kawża C-239/09 Seydaland Vereinigte Agrarbetriebe & Co. KG v BVVG Bodenverwertungs- und - verwaltungs GmbH [2010] Ġabra I-13083, paragrafu 39.

         (47)  Kawża C-261/89 L-Italia kontra l-Kummissjoni [1991] Ġabra I-4437, paragrafu 8; Kawżi Konġunti C-278/92 sa C-280/92 Spanja kontra l-Kummissjoni, ċitata hawn fuq, paragrafu 21; Kawża C-42/93 Spanja kontra l-Kummissjoni [1994] Ġabra I-4175, paragrafu 13.

         (48)  Ara l-punti 3.1 u 3.2 tal-Komunikazzjoni dwar il-Kreditu għall-esportazzjoni, l-avviż tal-Kummissjoni dwar L-applikazzjoni tal-Artikoli 92 u 93 tat-Trattat KEE [issa 107 u 108 tat-TFUE] għal parteċipazzjonijiet ta' awtoritajiet pubbliċi, Bullettin KE 9-1984, u l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Istati Membri dwar l-applikazzjoni tal-Artikoli 92 u 93 tat-Trattat KE u tal-Artikolu 5 tad-Direttiva tal-Kummissjoni 80/723/KEE lil impriżi pubbliċi fis-settur tal-manifattura (ĠU C 307, 13.11.1993, p. 3).

         (49)  Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Istati Membri dwar l-applikazzjoni tal-Artikoli 92 u 93 tat-Trattat KEE u tal-Artikolu 5 tad-Direttiva tal-Kummissjoni 80/723/KEE lil impriżi pubbliċi fis-settur tal-manifattura (ĠU C 307, 13.11.1993, p. 3).

         (50)  Ara l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Istati Membri dwar l-applikazzjoni tal-Artikoli 92 u 93 tat-Trattat KEE, paragrafu 36.

         (51)  Ara pereżempju s-sentenza tal-Qorti fil-Kawża C-372/97 L-Italja kontra l-Kummissjoni [2004] Ġabra I-3679, paragrafu 44.

         (52)  C-364/90 - L-Italja kontra l-Kummissjoni [1993] ECR I-2097, paragrafu 20.

         (53)  Kawża C-410/04 - Associazione Nazionale Autotrasporto Viaggiatori (ANAV) v Comune di Bari u AMTAB Servizio S.p.A.

         (54)  http://www.sardiniapost.it/wp-content/uploads/2013/10/Bilancio-Saremar-2012.61-78.pdf.

         (55)  Relazione sul Rendiconto generale della Regione autonoma della Sardegna per l'esercizio finanziario 2012, paġna 359, disponibbli fuq: http://www.corteconti.it/export/sites/portalecdc/_documenti/controllo/sezioni_riunite/sezioni_riunite_regione_sardegna/2013/relazione_parifixa.pdf.

         (56)  Kawża C-70/72 Il-Kummissjoni kontra l-Ġermanja, paragrafu 13.

         (57)  Kawżi Konġunti C-278/92, C-279/92 u C-280/92 Spanja kontra l-Kummissjoni, paragrafu 75.

         (58)  Kawża C-75/97 Il-Belġju kontra l-Kummissjoni, paragrafi 64-65.

         (59)  Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 tat-22 ta' Marzu 1999 li jistabbilixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 108 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (ĠU L 83, 27.3.1999, p. 1).

         (60)  Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 794/2004 tal-21 ta' April 2004 li jimplimenta r-Regolament tal-Kunsill (UE) 2015/1589 li jistabblixxi regoli dettaljati għall-applikazzjoni tal-Artikolu 108 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (ĠU L 140, 30.4.2004, p. 1).

         (61)  Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 271/2008 tat- 30 ta' Jannar 2008 li jemenda ir-Regolament (KE) Nru 794/2004 li jimplimenta r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 659/1999 li jippreskrivi regoli dettaljati għall-applikazzjoni ta' l-Artikolu 93 tat-Trattat tal-KE (ĠU L 82, 25.3.2008, p. 1).

         ANNESS

            Informazzjoni dwar l-ammonti ta' għajnuna riċevuta, li għandha tiġi rkuprata u li diġà ġiet irkuprata

                     Identità tal-benefiċjarju

                     Ammont totali ta' għajnuna rċevuta taħt l-iskema (1)

                     Ammont totali ta' għajnuna li għandha tiġi rkuprata (1)

                     (Prinċipali)

                     Ammont totali diġà rimborsatr (1)

                     Prinċipali

                     Imgħax ta' rkupru

            (1)  miljuni tal-munita nazzjonali.