title: Deċiżjoni tal-Awtorità ta' Sorveljanza tal-EFTA Nru 273/14/COL tad-9 ta' Lulju 2014 dwar il-finanzjament ta' Scandinavian Airlines permezz tal-Faċilità ta' Kreditu li Jdur il-ġdida (In-Norveġja) [2015/2023]

text:
               12.11.2015

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               L 295/47

         DEĊIŻJONI TAL-AWTORITÀ TA' SORVELJANZA TAL-EFTA
   Nru 273/14/COL
   tad-9 ta' Lulju 2014
   dwar il-finanzjament ta' Scandinavian Airlines permezz tal-Faċilità ta' Kreditu li Jdur il-ġdida (In-Norveġja) [2015/2023]
   L-AWTORITÀ TA' SORVELJANZA TAL-EFTA (“l-Awtorità”),
   WARA LI KKUNSIDRAT il-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea (“il-Ftehim taż-ŻEE”), b'mod partikolari l-Artikoli 61, 109 u l-Protokolli 26 u 27 tiegħu,
   WARA LI KKUNSIDRAT il-Ftehim bejn l-Istati tal-EFTA dwar it-Twaqqif ta' Awtorità ta' Sorveljanza u ta' Qorti tal-Ġustizzja (“il-Ftehim dwar is-Sorveljanza u l-Qorti”), b'mod partikolari l-Artikolu 24,
   WARA LI KKUNSIDRAT il-Protokoll 3 mal-Ftehim dwar is-Sorveljanza u l-Qorti (“il-Protokoll 3”), b'mod partikolari l-Artikolu 1(2) tal-Parti I u l-Artikolu 7(2) tal-Parti II,
   Billi:
   I.   IL-FATTI

   1.   PROĊEDURA

               (1)

               Lejn l-aħħar ta' Ottubru 2012, l-Awtorità u l-Kummissjoni Ewropea (“il-Kummissjoni”) ġew ikkuntattjati informalment min-Norveġja, id-Danimarka u l-Iżvezja (flimkien “l-Istati”) dwar l-intenzjoni tagħhom li jipparteċipaw f'Faċilità ta' Kreditu li Jdur (“l-RCF il-ġdida”) favur Scandinavian Airlines (“SAS” jew “il-Grupp SAS” jew “il-kumpanija”). Fit-12 ta' Novembru 2012, l-Istati ddeċidew li jipparteċipaw fil-Faċilita ta' Kreditu li Jdur (Revolving Credit Facility, RCF) il-ġdida mingħajr madankollu ma nnotifikaw formalment il-miżura lill-Awtorità.

               (2)

               Fil-5 ta' Frar 2013, l-Awtorità rċeviet ilment mingħand il-European Low Fares Airline Association (“ELFAA”) kontra l-parteċipazzjoni tal-Istati Membri fl-RCF. Permezz tal-ittra bid-data tat-18 ta' Frar 2013, l-Awtorità stiednet lill-awtoritajiet Norveġiżi biex jippreżentaw il-kummenti tagħhom dwar l-ilment u dwar l-allegazzjonijiet ta' għajnuna mill-Istat illeċita.

               (3)

               L-awtoritajiet Norveġiżi wieġbu permezz tal-ittra tal-25 ta' Marzu 2013. Huma pprovdew ukoll informazzjoni addizzjonali permezz tal-ittra bid-data tas-6 ta' Ġunju 2013.

               (4)

               Bid-Deċiżjoni Nru 259/13/COL tad-19 ta' Ġunju 2013, l-Awtorità fetħet il-proċedura ta' investigazzjoni formali dwar għajnuna potenzjalment illegali lil SAS permezz tal-RCF il-ġdida (“id-Deċiżjoni ta' ftuħ”). Id-deċiżjoni ta' ftuħ ġiet pubblikata f'Iil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea u fis-suppliment taż-ŻEE tiegħu (1). L-awtoritajiet Norveġiżi, il-Grupp SAS u Foundation Asset Management Sweden AB (“FAM”) (2) issottomettew kummenti dwar id-deċiżjoni ta' ftuħ. Fis-6 ta' Novembru 2013, l-Awtorità bagħtet l-osservazzjonijiet li waslu mingħand il-Grupp SAS u l-FAM lill-awtoritajiet Norveġiżi li ngħataw l-opportunità sabiex jagħtu r-reazzjonijiet tagħhom. F'ittra bid-data tas-6 ta' Diċembru 2013, l-awtoritajiet Norveġiżi nnutaw li ma kellhom l-ebda kummenti dwar l-osservazzjonijiet tal-Grupp SAS u l-FAM.

               (5)

               Permezz ta' ittra bid-data tal-25 ta' Frar 2014, l-Awtorità talbet informazzjoni addizzjonali mingħand l-awtoritajiet Norveġiżi. Din l-informazzjoni ntbagħtet permezz ta' ittra bid-data tas-27 ta' Marzu 2014.

               (6)

               Permezz ta' ittra bid-data tas-6 ta' Marzu 2014, l-awtoritajiet Norveġiżi infurmaw lill-Awtorità li l-SAS kienet iddeċidiet li tannulla l-RCF il-ġdida u tinvestiga l-possibilitajiet alternattivi biex issaħħaħ il-bażi kapitali tagħha. Il-kanċellazzjoni daħlet fis-seħħ mill-4 ta' Marzu 2014.

               (7)

               Għal din il-proċedura, l-Awtorità, skont l-Artikolu 109(1) tal-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea (il-“Ftehim taż-ŻEE”) flimkien mal- Artikolu 24 tal-Ftehim bejn l-Istati tal-EFTA dwar it-Twaqqif ta' Awtorità ta' Sorveljanza u ta' Qorti tal-Ġustizzja, hija kompetenti biex tivvaluta jekk id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim taż-ŻEE ġewx imħarsa min-Norveġja. Min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni biss hija kompetenti biex tivvaluta jekk id-dispożizzjonijiet tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (“TFUE”) ġewx rispettati mid-Danimarka u l-Iżvezja. Barra minn hekk, fuq il-bażi tal-Artikolu 109(2) u l-Protokoll 27 tal-Ftehim taż-ŻEE, sabiex jiżguraw applikazzjoni uniformi madwar iż-ŻEE, l-Awtorità u l-Kummissjoni għandhom jikkooperaw, jiskambjaw informazzjoni u jikkonsultaw lil xulxin dwar kwistjonijiet ta' politika ta' sorveljanza u każijiet individwali.

               (8)

               Fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq u minħabba kompetenza parallela taż-żewġ istituzzjonijiet f'dan il-każ, l-Awtorità kkooperat u kkonsultat mal-Kummissjoni qabel l-adozzjoni ta' din id-Deċiżjoni.

         2.   IS-SUQ TAT-TRASPORT BL-AJRU SKANDINAVU

               (9)

               Bejn l-2001 u l-2011, is-suq tat-trasport bl-ajru Skandinavu (li jinkludi d-Danimarka, l-Iżvezja, il-Finlandja u n-Norveġja) allegatament kiber b'126 % f'termini ta' ASK (3). Kważi t-tkabbir kollu fis-suq Skandinavu b'distanzi qosra seħħ minn trasportaturi bi prezzijiet baxxi, b'mod partikolari Norwegian Air Shuttle u Ryanair. Huwa stmat li trasportaturi bi prezz baxx iġġeneraw 90 % tat-tkabbir f'dan il-perjodu (4).

               (10)

               Minkejja ż-żieda fl-importanza ta' trasportaturi bi prezz baxx, l-akbar parteċipant fis-suq skandinavu għadha l-SAS, b'sehem stmat fis-suq fl-2011 ta' 35,6 %, ferm 'il bogħod mis-sehem ta' 50 % li kellhom 10 snin ilu. L-ishma tas-suq ta' Norwegian Air Shuttle u Ryanair laħqu t-18,7 % u s-6,8 % rispettivament f'dik is-sena.

         3.   IL-BENEFIĊJARJU

               (11)

               SAS hija l-kumpanija tal-ajru tal-Istati, l-akbar linja tal-ajru fl-Iskandinavja u t-tmien l-akbar linja tal-ajru fl-Ewropa. Hija wkoll membru fundatur ta' Star Alliance. Il-grupp tal-linja tal-ajru, li jinkludi Scandinavian Airlines, Widerøe (5) u Blue 1, għandu l-kwartieri ġenerali fi Stokkolma u ċ-ċentru Ewropew u interkontinentali ewlieni fl-ajruport ta' Kopenħagen. Fl-2013, SAS ġarrew madwar 28 miljun passiġġier, u kisbu dħul ta' madwar SEK 42 biljun.

               (12)

               SAS bħalissa hija 50 % proprjetà tal-Istati: 21,4 % tal-Iżvezja, 14,3 % tad-Danimarka u 14,3 % tan-Norveġja. L-azzjonist privat ewlieni huwa Knut and Alice Wallenberg Foundation (“KAW”) (7,6 %), waqt li l-azzjonisti l-oħra huma sidien ta' ishma ta' 1,5 % jew inqas.

                  Tabella 1

                  L-azzjonisti prinċipali f'SAS AB fil-31 ta' Marzu 2012
                   (6)

                           Isem l-azzjonist

                           Totali (%)

                           Il-Gvern Żvediż

                           21,4

                           Il-Gvern Daniż

                           14,3

                           Il-Gvern Norveġiż

                           14,3

                           Knut and Alice Wallenberg Foundation

                           7,6

                           Försäkringsaktiebolaget, Avanza Pension

                           1,5

                           A.H Värdepapper AB

                           1,4

                           Unionen

                           1,4

                           Il-Bank Nazzjonali tad-Danimarka

                           1,4

                           Robur Försäkring

                           0,9

                           Ponderus Försäkring

                           0,8

                           Andra AP-fonden

                           0,5

                           Tredje AP-fonden

                           0,5

                           SSB+TC Ledning Omnibus FD Nru OM79

                           0,5

                           Nordnet Pensionsförsäkring AB

                           0,4

                           Swedbank Robur Sverigefond

                           0,4

                           Swedbank Robur Sverigefond Mega

                           0,3

                           JPM Chase NA

                           0,3

                           AMF Aktiefond Småbolag

                           0,3

                           JP Morgan Bank

                           0,3

                           KPA Pensionsförsäkring AB

                           0,2

                           Nomura International

                           0,2

               (13)

               Il-qagħda finanzjarja ta' SAS kienet dgħajfa għal bosta snin, b'telf rikorrenti bejn l-2008 u l-2013. F'Novembru 2012, Standard and Poor's (“S&P”) baxxiet il-klassifikazzjoni tal-kreditu għall-kumpanija minn B– għal CCC+ (7). Dawn id-diffikultajiet żdiedu minħabba l-ambjent tas-suq ta' spejjeż tal-fjuwil għoljin u nuqqas ta' ċertezza fid-domanda.

               (14)

               B'mod partikolari, dan jirriżulta mir-rapporti annwali tal-kumpanija li, bejn l-2008 u l-2012, SAS ġarrbu telf sostanzjali kull sena u rreġistraw ammonti sinifikanti ta' dejn finanzjarju nett.

                  Tabella 2

                  Id-dejta finanzjarja ewlenija ta' SAS (SEK miljun) 2007-2012
                   (8)

                           2007

                           2008

                           2009

                           2010

                           2011

                           2012
                           (Jan-Ott)

                           Dħul

                           50 958

                           52 870

                           44 918

                           41 070

                           41 412

                           35 986

                           Dejn finanzjarju nett

                           1 231

                           8 912

                           6 504

                           2 862

                           7 017

                           6 549

                           Qligħ qabel it-taxxa

                           1 044

                           – 969

                           – 3 423

                           – 3 069

                           – 1 629

                           – 1 245

                           Introjtu nett

                           636

                           – 6 360

                           – 2 947

                           – 2 218

                           – 1 687

                           – 985

                           Il-likwidità għas-sena

                           – 1 839

                           – 3 084

                           – 1 741

                           868

                           – 1 243

                           – 1 018

                           Rendiment fuq il-kapital investit (ROCE) — %

                           6,7

                           – 19,6

                           – 11,7

                           – 7,6

                           – 2,2

                           – 8,1

                           Rendiment fuq l-ekwità tal-kotba wara t-taxxa — %

                           3,8

                           – 47,6

                           – 26,8

                           – 17,0

                           – 12,0

                           – 24,8

                           Proporzjon tal-kopertura tal-interessi — %

                           1,8

                           – 5,3

                           – 4,4

                           – 1,9

                           – 0,6

                           – 1,6

               (15)

               Minħabba l-qagħda finanzjarja li sejra lura, SAS segwiet programm ta' tnaqqis sostanzjali fl-ispejjeż (“Core SAS”) fl-2009/2010. Fl-implimentazzjoni ta' dak il-programm, SAS kellha tiġbor l-ekwitajiet mill-azzjonisti tagħha permezz ta' żewġ ħarġiet ta' drittijiet: (i) SEK 6 biljun f'April 2009; u (ii) SEK 5 biljun f'Mejju 2010 (9);

               (16)

               Id-diffikultajiet finanzjarji ta' SAS laħqu l-milja tagħhom fl-2012, meta l-kumpanija preżentat il-pjan tan-negozju 4 Excellence Next Generation (“4XNG plan”), meqjus mill-maniġers bħala “l-aħħar ċans” għall-SAS (10). Barra minn hekk, f'Novembru 2012 il-mezzi tax-xandir bdew jirrapportaw li kien hemm iċ-ċans li l-SAS tfalli (11).

         4.   DESKRIZZJONI TAL-MIŻURA: L-RCF IL-ĠDIDA FL-2012

               (17)

               Bħal-linji tal-ajru oħra globali, SAS iddependiet fuq faċilitajiet ta' kreditu esterni sabiex jinżamm livell minimu ta' likwidità. Mill-20 ta' Diċembru 2006 'l hawn, SAS iddependiet fuq RCF li kienet se tiskadi f'Ġunju 2013 (“l-RCF l-antika”). L-RCF l-antika kienet tammonta għal EUR 366 miljun u ġiet ipprovduta esklussivament minn għadd ta' banek […]. Din inkludiet ukoll għadd ta' patti jew kundizzjonijiet finanzjarji, […].

               (18)

               F'Diċembru 2011, b'riżultat tad-deterjorament fil-prestazzjoni tan-negozju tal-kumpanija, il-maniġers ta' SAS iddeċidew li jiġbdu l-RCF l-antika b'mod sħiħ. Wara applikazzjoni għal falliment minn sussidjarja ta' SAS (jiġifieri Spanair) f'Jannar 2012, SAS daħlet f'negozjati mal-banek u laħqu qbil għal patt ġdid fil-15 ta' Marzu 2012. Dan il-patt ġdid żied l-ispejjeż biex tinġibed l-RCF l-antika, għamel il-kundizzjonijiet ta' ġbid aktar stretti u SAS ġiet obbligata tipprovdi ħlas lura sħiħ u immedjat tal-ammont miġbud. Barra minn hekk, SAS kellha tipprovdi l-mutwanti bi Pjan ta' Rikapitalizzazzjoni li kellu jiġi approvat mill-Bord u l-azzjonisti prinċipali, jiġifieri l-Istati u KAW.

               (19)

               Il-Pjan ta' Rikapitalizzazzjoni kien ibbażat fuq l-hekk imsejjaħ pjan 4XNG li kien diġà qed jiġi żviluppat fil-bidu tal-2012. Il-pjan 4XNG indirizza wkoll tħassib espress minn […] dwar il-pjan ta' negozju eżistenti ta' SAS imsejjaħ 4 Excellence (“4X Plan”), f'Mejju 2012. Skont SAS, il-pjan ta' negozju 4XNG jippermettilha tippożizzjona lilha nfisha bħala linja tal-ajru finanzjarjament indipendenti. Il-pjan elenka għadd ta' miri finanzjarji li SAS kellha tilħaq fis-sena finanzjarja 2014/2015. Dawn kienu jinkludu marġini EBIT ta' 'l fuq minn 8 %, il-proporzjon ta' tħejjija finanzjarja ta' 'l fuq minn 20 %, u proporzjon ta' ekwità (ekwità/assi) ta' aktar minn 35 %. Il-pjan 4XNG kellu jippermetti lil SAS biex ittejjeb l-EBT tagħha b'madwar SEK 3 biljun fuq bażi annwali, filwaqt li l-implimentazzjoni tiegħu tkun teħtieġ spejjeż ta' ristrutturar u spejjeż ta' darba ta' madwar SEK 1,5 biljun.

               (20)

               Għan ieħor tal-pjan 4XNG kien li l-kumpanija titħejja għall-introduzzjoni ta' regoli ta' kontabilità ġodda għall-pensjonijiet minn Novembru 2013, li kienu antiċipati li se jkollhom impatt negattiv fuq l-ekwità tal-Grupp SAS. Barra minn hekk, il-pjan kien jinkludi impenn għat-tlestija ta' disponiment tal-assi u l-pjan ta' finanzjament, li ammontaw għal madwar SEK 3 biljun fi dħul ta' flus nett potenzjali. Id-disponiment tal-assi inkluda (12): (i) il-bejgħ ta' Widerøe, linja tal-ajru reġjonali sussidjarja fin-Norveġja. (13) (ii) il-bejgħ ta' investiment ta' interessi minoritarji fi […], (iii) il-bejgħ ta' interessi ta' proprjetà immobbli relatata mal-ajruport, (iv) l-ikkuntrattar ta' servizzi ta' ground handling (14), (v) il-bejgħ tal-magni tal-ajruplani (15), (vi) il-bejgħ u l-kiri lura jew tranżazzjonijiet oħra ta' finanzjament fir-rigward ta' […], (vii) l-ikkuntrattar ta' sistemi ta' ġestjoni u call centres (16), u (viii) il-bejgħ jew finanzjament sigur ta' tliet ajruplani Q400.

               (21)

               In-Norveġja tinsisti li l-pjan 4XNG kien jiffinanzja lilu nnifsu, li jfisser li SAS tista' tiġġenera biżżejjed flus minn operazzjonijiet u disponimenti mhux ewlenin biex tiffinanzja l-ispiża immedjata tal-implimentazzjoni tal-pjan 4XNG. Madankollu SAS kienet imħassba dwar il-perċezzjoni tal-investituri ta' qagħda ta' likwidità dgħajfa minħabba spejjeż sinifikanti bil-quddiem minħabba l-implimentazzjoni tal-pjan 4XNG. SAS għalhekk talbet estensjoni tal-RCF l-antika flimkien mal-introduzzjoni tal-RCF il-ġdida appoġġata mill-Istati u l-KAW. Madankollu, SAS argumentat li la l-RCF l-antika (kif estiża) u lanqas l-RCF il-ġdida ma jistgħu jinġibdu.

               (22)

               Id-diskussjonijiet dwar l-RCF il-ġdida bdew fl-4 ta' Ġunju 2012 (17). Għall-bidu, f'konformità mal-Pjan ta' Rikapitalizzazzjoni (ara l-paragrafu (18) above), il-banek li kienu s-selliefa tal-RCF l-antika obbligaw li l-Istati jipprovdu rawnd ieħor ta' ekwità, pereż. ħruġ ta' drittijiet, minħabba li ma kinux lesti li jappoġġaw RCF ġdid waħedhom. Madankollu, l-Istati rrifjutaw din l-idea.

               (23)

               Wara xi negozjati, il-banek aċċettaw l-RCF il-ġdida li titwaqqaf b'mod konġunt mal-Istati u KAW u tkun strutturata strettament fuq termini ugwali mingħajr subordinazzjoni jew drittijiet sproporzjonati għas-sigurtà. Għandu jiġi nnutat li l-RCF il-ġdida kienet inizjalment immirata li tkun SEK [3-6] biljun fid-daqs, filwaqt li kienu jeżistu biss SEK [1-4] biljun ta' sigurtà. Fit-22 ta' Ottubru 2012, id-daqs tal-RCF il-ġdida finalment tnaqqas għal SEK 3,5 biljun (madwar EUR 400 miljun).

               (24)

               L-RCF il-ġdida ġiet provduta mill-istess banek li pprovdew l-RCF l-antika (ħlief wieħed) (18) flimkien mal-Istati u l-KAW. F'dan ir-rigward, 50 % tal-RCF il-ġdida kienet provduta mill-Istati bi proporzjon mal-parteċipazzjoni azzjonarja tagħhom fl-SAS u l-50 % li jifdal kienet pprovduta mill-banek u mill-KAW. L-Istati u l-KAW ipparteċipaw fl-RCF il-ġdid bl-istess termini (miżati, rati tal-imgħax, ftehimiet) bħall-banek.

               (25)

               Il-karatteristiċi ewlenin tal-RCF il-ġdida kienu dawn li ġejjin:

                           —

                           Ġiet maqsuma f'żewġ sottofaċilitajiet ta' SEK 2 biljun (il-Faċilità A) u SEK 1,5 biljun (il-Faċilità B), li fir-rigward tagħha l-Istati kkontribwixxew 50 % tal-valur. Il-kundizzjonijiet tal-ipprezzar għaż-żewġ faċilitajiet inkluda miżata bil-quddiem, miżata ta' impenn, miżata ta' utilizzazzjoni, u miżata ta' marġni u ħruġ.

                           —

                           SAS kellha bżonn tissodisfa ċerti kundizzjonijiet biex tkun tista' tutilizza din l-RCF, u dawn il-kundizzjonijiet kienu aktar ristretti għall-Faċilità B milli għall-Faċilità A (19).

                           —

                           L-RCF il-ġdida kompliet il-pakkett ta' sigurtà tal-RCF l-antika u barra minn hekk il-mutwanti ngħataw sigurtà fuq l-ishma kollha f'Widerøe u l-assi fissi mhux ostakolati l-oħra kollha tal-grupp SAS sa Diċembru 2012. L-RCF il-ġdida għalhekk kellha sigurtà tal-ewwel grad fuq numru ta' assi tal-SAS, inkluż 100 % tal-ishma tas-sussidjarji tagħha Widerøe u SAS Spare Engine, 18-il ajruplan u għadd ta' proprjetajiet. Dawn it-titoli kienu vvalutati b'valur skont il-kotba ta' madwar SEK 2,7 biljun (jiġifieri madwar 75 % tal-RCF il-ġdida) u tqassmu pro rata bejn il-Faċilità A u l-Faċilità B.

                           —

                           Il-Faċilità B tista' tinġibed biss ladarba l-Faċilità A tkun inġibdet b'mod sħiħ. Wara l-1 ta' Jannar 2014, l-SAS tkun tista' tiġbed minnha biss jekk il-bejgħ tal-assi jew ishma f'Widerøe jkunu tlestew.

                           —

                           Il-maturità tal-RCF il-ġdida kienet il-31 ta' Marzu 2015.

               (26)

               It-termini tal-RCF il-ġdida ġew miftehma fil-25 ta' Ottubru 2012. Madankollu, soġġetta inter alia għal approvazzjonijiet parlamentari għal kull wieħed mill-Istati u l-iffirmar ta' ftehim mal-junjin tal-piloti u l-ekwipaġġ tal-kabina.

               (27)

               L-Istati ppreżentaw rapport imħejji minn CITI bid-data tas-7 ta' Novembru 2012 (“ir-rapport CITI”) fejn fittxew li jevalwaw jekk investitur privat f'sitwazzjoni kemm jista' jkun qrib għal dik tal-Istati kienx jidħol għall-RCF il-ġdida b'termini u kundizzjonijiet simili. Jekk tiġi preżunta implimentazzjoni b'suċċess tal-pjan 4XNG fil-każ bażi, ir-rapport CITI kkonkluda li l-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida jwassal għal rata interna ta' redditu (“IRR”) ta' [90-140 %], multiplu ta' flus bi flus ta' madwar [4-9X], u żieda fil-valur tal-ekwità ta' qrib [700-1 200 %] (minn Novembru 2012 sa Marzu 2015). Ir-rapport CITI kkonkluda li r-ritorn meћtieġ mill-Istati għalhekk ikun mill-inqas ugwali għal dak meħtieġ minn investituri privati f'pożizzjoni simili. Madankollu, ir-rapport CITI ma vvalutax il-probabbiltà ta' eżekuzzjoni minn SAS b'suċċess tal-pjan 4XNG fuq “każ bażi” u lanqas ma vvaluta l-impatt ta' devjazzjonijiet mill-“każ bażi” bħal, pereżempju, nuqqas ta' monetarizzar ta' assi mhux essenzjali.

               (28)

               SAS ħabbret fid-19 ta' Diċembru 2012 li l-kundizzjonijiet kollha meħtieġa għall-RCF il-ġdida biex tidħol fis-seħħ (ara l-paragrafu (26) above) kienu fis-seħħ, inkluża l-approvazzjoni parlamentari fl-Istati. Sa minn din id-data u sat-3 ta' Marzu 2014, l-RCF il-ġdida kienet effettiva, u ssostitwixxiet l-RCF l-antika (20).

               (29)

               Permezz ta' ittra tas-6 ta' Ġunju 2013, in-Norvegja spjegat li, bħala riżultat tal-bejgħ ta' 80 % tal-ishma ta' Widerøe (paragrafu (20) above), l-Istati u l-banek tas-self kienu ftiehmu ma' SAS dwar bidla fit-termini u l-kundizzjonijiet tal-RCF il-ġdida, għalkemm il-ftehim dwar l-emenda kien għadu ma ġiex iffirmat formalment. Fil-kummenti tagħhom sottomessi matul l-investigazzjoni formali, l-awtoritajiet Norveġiżi infurmaw lill-Awtorità li l-modifika tal-RCF il-ġdida ġiet iffirmata mill-partijiet kollha u se tidħol fis-seħħ meta t-tranżazzjoni Widerøe tiġi mitmuma, jiġifieri fit-30 ta' Settembru 2013. Dawn il-modifiki kienu jinkludu dan li ġej:

                           —

                           Il-Faċilità A tonqos minn SEK 1,173 biljun għal SEK 0,8 biljun u l-maturità tagħha tiġi estiża għal ħames xhur sal-1 ta' Ġunju 2014.

                           —

                           SAS se twiegħed SEK [0,5-0,8] biljun fi flus kontanti bħala sigurtà għall-Faċilità A. Il-bqija SEK [0,1-0,4] biljun se jiġu garantiti permezz ta' titoli diġà elenkati fil-ftehim tal-RCF il-ġdida.

                           —

                           SEK 0,2 biljun tal-Faċilità A se jitħassru ladarba t-taqsima tal-ground handling tiġi mibjugħa. Saż-żmien li l-RCF il-ġdida ġiet ikkanċellata fl-4 ta' Marzu 2014, SAS kienet daħlet f'ittra ta' intenzjoni ma' bejjiegħ potenzjali (21).

                           —

                           Il-Faċilità B għandha titnaqqas minn SEK 1,5 biljun għal SEK 1,2 biljun.

         5.   RAĠUNIJIET GĦALL-FTUĦ TAL-INVESTIGAZZJONI FORMALI

               (30)

               Fid-deċiżjoni tagħha tal-ftuħ, l-Awtorità esprimiet dubji fir-rigward tal-parteċipazzjoni pari passu tal-Istati, il-KAW u l-banek fl-RCF il-ġdida l-aktar minħabba dan li ġej:

                           —

                           L-esponiment preċedenti tal-banek għal SAS permezz tal-parteċipazzjoni tagħhom fl-RCF ta' qabel. Tabilħaqq, il-banek kienu bejn wieħed u ieħor naqqsu bin-nofs il-kontribuzzjoni tagħhom fl-RCF il-ġdida u għalhekk naqqsu l-esponiment globali tagħhom għal SAS b'madwar 50 % f'termini ta' RCF, filwaqt li l-Istati — li ma kienu rċevew l-ebda redditu fir-rigward tal-kwistjonijiet tad-drittijiet tal-2009 u l-2010 minħabba riżultati negattivi persistenti ta' SAS — żiedu l-esponiment tagħhom għal SAS.

                           —

                           Il-fatt li SAS kienet ġibdet kompletament l-RCF l-antika f'Jannar 2012 li setgħet influwenzat id-deċiżjoni tal-banek tas-self biex jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida, sabiex jiġi evitat kwalunkwe ġbid ulterjuri u biex jiġi żgurat li l-kontribuzzjonijiet tal-RCF tagħhom ma kinux kompletament mitlufa fid-dawl tad-diffikultajiet tal-kumpanija. Ma kienx ċar għall-Awtorità jekk id-deċiżjoni tal-banek li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida kinitx influwenzata mill-appoġġ finanzjarju kontinwu tal-Istati għal SAS fis-snin preċedenti. L-Awtorità nnotat ukoll li l-involviment tal-Istati kien rekwiżit strett għall-operaturi privati biex jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida.

                           —

                           L-Awtorità kellha dubji dwar jekk il-parteċipazzjoni tal-KAW fl-RCF il-ġdida jistax jiġi mqabbel ma' dak ta' investitur privat, minħabba l-esponiment ta' KAW għal SAS mhux biss permezz tal-ishma tagħha iżda wkoll permezz tal-Bank SEB.

               (31)

               L-Awtorità kompliet tanalizza kemm jekk il-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida tistax tkun ikkunsidrata bħala razzjonali minn perspettiva tal-azzjonisti kif ukoll kemm tkun tista' tgħaddi mit-test tal-investitur f'ekonomija tas-suq (“MEI”) barra r-raġunament tal-pari passu. F'dan ir-rigward, l-Awtorità eżaminat jekk il-pjan 4XNG kienx bażat fuq suppożizzjonijiet robusti biżżejjed biex iħajru lil investitur privat biex jipparteċipa fl-RCF il-ġdida, u jekk l-analiżi ta' sensittività li saret fil-pjan kinitx ottimista żżejjed.

               (32)

               Pereżempju, l-Awtorità indikat inter alia ċifri ottimisti rigward it-tkabbir tas-suq fl-ASK u l-PDG, kif ukoll rata ta' inflazzjoni ta' 0 % għall-perjodu 2015-2017. Bl-istess mod, hija esprimiet dubji dwar jekk l-implimentazzjoni b'suċċess tal-miżuri kollha tal-iffrankar tal-ispejjeż u l-inizjattivi ta' disponiment tal-assi setgħux ġew previsti fil-mument tal-firma tal-RCF il-ġdida.

               (33)

               Fir-rigward tat-termini u l-kundizzjonijiet tal-RCF il-ġdida u l-valutazzjoni ta' CITI tar-redditu mistenni mill-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida, l-Awtorità enfasizzat li r-rapport ta' CITI ma vvalutax il-pjan 4XNG u lanqas ma wettaq analiżi tas-sensittività tal-mudell finanzjarju, iżda sempliċiment qagħad fuq l-informazzjoni pprovduta lilhom. L-Awtorità enfasizzat ukoll li r-rapport ta' CITI ma jivvalutax is-sigurtà tal-RCF il-ġdida minn investitur privat tas-suq u li ma jqisx l-impatt possibbli ta' xenarji alternattivi b'inqas suppożizzjonijiet favorevoli (inkluża l-inadempjenza) dwar l-analiżi tar-redditu. F'dan ir-rigward, l-Awtorità nnutat li r-rapport ta' CITI assenja probabilità ta' żero li SAS tkun inadempjenti fit-tliet snin li ġejjin, li jidher li hu sottovalutazzjoni tar-riskju.

               (34)

               Fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq, l-Awtorità ma setgħetx teskludi li l-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida tista' tkun ta' vantaġġ favur SAS fit-tifsira tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim taż-ŻEE.

               (35)

               Fl-aħħar nett, jekk l-RCF il-ġdida kienet tinvolvi għajnuna mill-Istat skont it-tifsira tal-Ftehim taż-ŻEE, l-Awtorità kellha dubji dwar jekk l-RCF il-ġdida tistax titqies bħala kompatibbli mal-Ftehim taż-ŻEE. F'dan ir-rigward, l-Awtorità evalwat jekk xi raġunijiet possibbli ta' kompatibbiltà stabbiliti fil-Ftehim taż-ŻEE jkunux applikabbli. Fid-dawl tan-natura tal-miżuri u tad-diffikultajiet ta' SAS, l-Awtorità nnutat li l-uniċi kriterji rilevanti jidhru li huma dawk dwar l-għajnuna għas-salvataġġ u r-ristrutturar ta' ditti f'diffikultà skont l-Artikolu 61(3)(c) tal-Ftehim taż-ŻEE fuq il-bażi tal-Linji Gwida tal-Awtorità dwar l-għajnuna mill-Istat għas-salvataġġ u r-ristrutturar ta' ditti f'diffikultà (22) (“il-Linji Gwida R&R”). Madankollu, l-Awtorità waslet għall-konklużjoni preliminari li l-kundizzjonijiet għall-għajnuna ta' salvataġġ u ta' ristrutturar stabbiliti fil-linji gwida R&R ma jidhrux li ġew issodisfati.

         6.   IL-KUMMENTI DWAR ID-DEĊIŻJONI TAL-FTUĦ
   6.1.   Kummenti min-naħa tal-awtoritajiet Norveġiżi

               (36)

               In-Norveġja ssostni li l-parteċipazzjoni tagħha fl-RCF il-ġdida kienet fuq termini tas-suq peress li hija pparteċipat fiha pari passu mal-banek u l-KAW, u għaldaqstant il-preżenza ta' għajnuna mill-Istat hija eskluża.

               (37)

               In-Norveġja ssostni li SAS ma ġibditx mill-RCF l-antika f'kull ħin matul il-perjodu li fih saru n-negozjati dwar l-RCF il-ġdida. Hija tinnota l-emendi għall-RCF l-antika f'Marzu 2012 li jintroduċu kundizzjonijiet għall-ġbid ta' kreditu iktar stretti u targumenta li l-banek kienu għaldaqstant f'pożizzjoni mill-aħħar ta' Ġunju 2012 li jirrifjutaw kull talba ta' ġbid ta' kreditu minn SAS. L-ammont miġbud mill-RCF tħallas lura kompletament minn SAS f'Marzu 2012 u SAS ma ġibditx mill-RCF l-antika wara dik id-data. Bħala riżultat ta' dan, dawn il-banek jistgħu raġonevolment jitqiesu bħala li huma investituri “esterni” li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida fuq termini ugwali mal-Istati Membri (23), mingħajr ma jkollhom l-ebda skopertura materjali mhux garantita għal SAS (24).

               (38)

               Dwar il-parteċipazzjoni tal-KAW fl-RCF il-ġdida flimkien mal-banek, l-awtoritajiet Norveġiżi huma tal-opinjoni li KAW kellha esponiment ekonomiku limitat għal SEB u li din ma setgħetx affettwat id-deċiżjoni tagħha li tipparteċipa fl-RCF il-ġdida.

               (39)

               Barra minn hekk, in-Norveġja hija tal-opinjoni li l-pjan 4XNG kien realistiku u li jista' jiġi implimentat b'suċċess. Hija ssostni li l-aspetti kollha u s-suppożizzjonijiet, inklużi dawk dwar il-projezzjonijiet tad-dħul (“RASK”) (25), miżuri tal-iffrankar u ċessjonijiet ippjanati, ġew eżaminati bir-reqqa biex jissodisfaw il-miri finanzjarji fil-pjan 4XNG għall-2014-2015. Barra minn hekk, il-pjan 4XNG — flimkien mas-suppożizzjonijiet kollha li hu bbażat fuqhom — ġie eżaminat bir-reqqa minn konsulenti finanzjarji esterni taż-żewġ Stati (Goldman Sachs) u l-banek […] u ġie adattat b'kunsiderazzjoni għall-kummenti u r-rakkomandazzjonijiet tagħhom. Hija tenfasizza wkoll li l-aspettattiva ta' implimentazzjoni b'suċċess tal-pjan meta ddeċidiet li tipparteċipa fl-RCF il-ġdida kienet appoġġata mill-fatt li l-konklużjoni ta' ftehimiet ġodda tal-junjin kienet kundizzjoni preliminari għall-RCF il-ġdida. Barra minn hekk, skont in-Norveġja, l-iżviluppi bejn Diċembru 2012 u l-kanċellazzjoni tal-RCF il-ġdida fl-4 ta' Marzu 2014 wriet li l-pjan kien fit-triq it-tajba sabiex jinkisbu r-riżultati mistennija (26).

               (40)

               Fir-rigward tat-termini u l-kundizzjonijiet tal-RCF il-ġdida, in-Norveġja ssostni li dawn kienu konformi mal-kundizzjonijiet normali tas-suq, peress li dawn kienu simili għal dawk ta' ftehimiet komparabbli u l-RCF il-ġdida kellha wkoll tariffi ogħla bil-quddiem u kundizzjonijiet aktar stretti għal ġbid ta' kreditu mill-biċċa l-kbira tal-ftehimiet analizzati. F'dak li jikkonċerna l-pakkett tas-sigurtà, in-Norveġja tiddikjara li r-riskji finanzjarji reali mill-banek tas-self kienu negliġibbli minħabba li t-titoli kellhom valur stmat li jaqbeż sew id-daqs tal-Faċilità A. Bħala riżultat, f'xenarju ta' likwidazzjoni l-klejms kollha tal-banek ta' self ikunu sodisfatti mill-pakkett ta' sigurtà, jew minn assi SAS oħra li jistgħu jinbiegħu, bħal […], il-parteċipazzjoni azzjonarja tagħha fi […], eċċ. Dan ta' hawn fuq huwa wkoll appoġġat minn kanċellazzjoni ta' parti sinifikanti tal-impenji taħt il-Faċilità A matul l-ewwel nofs tal-2013. Skont in-Norveġja, dan juri li l-banek aġixxew kummerċjalment u b'mod prudenti meta ddeċidew li jipparteċipaw flimkien mal-Istati u l-KAW fl-RCF il-ġdida.

               (41)

               Fl-aħħar nett, in-Norveġja rrapportat li l-parteċipazzjoni fl-RCF il-ġdida ġġenerat redditu sinifikanti għas-selliefa tal-RCF mingħajr il-ġbid tal-faċilità minn SAS. Dan għandu jappoġġa l-fehma li l-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida flimkien ma' KAW u l-banek kienet konformi b'mod sħiħ mal-prinċipju MEI.

         6.2.   Kummenti mill-Grupp SAS

               (42)

               Il-Grupp SAS jargumenta li l-Istati pparteċipaw fl-RCF il-ġdida fil-kapaċità tagħhom bħala azzjonisti, mhux bħala awtoritajiet pubbliċi. Minn dik il-perspettiva, il-parteċipazzjoni f'tali strument kienet preferibbli milli kontribuzzjoni ta' ekwità, minħabba l-ġenerazzjoni ta' dħul sinifikanti għall-azzjonisti/selliefa f'termini ta' tariffi, kif ukoll prospettivi ta' żieda fis-sehem valur.

               (43)

               Fir-rigward tat-test tal-pari passu, il-Grupp SAS jiddikjara li dan ġie sodisfatt billi l-banek ma kinux esposti għal SAS u, b'riżultat ta' dan, għandhom jiġu ttrattati bħala investituri “esterni”. Barra minn dan, il-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida ma għandhiex tinfluwenza l-imġiba tal-banek, minħabba li kienet SAS u mhux il-banek, li talbet lill-azzjonisti jingħaqdu fl-RCF il-ġdida. Barra minn hekk, il-Grupp SAS isostni li l-banek iddeċidew li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida fuq termini ugwali mal-Istati u KAW fuq il-bażi ta' riżultati ferm pożittivi tal-analiżi tar-riskju/dħul.

               (44)

               Il-Grupp SAS jappoġġa wkoll l-istqarrija tan-Norveġja li s-suppożizzjonijiet sottostanti tal-pjan 4XNG kienu robusti b'termini ta' previżjonijiet realistiċi fir-rigward tat-tliet muturi ewlenin, jiġifieri t-tkabbir tas-suq f'termini ta' ASK, it-tkabbir tal-PGD għall-2015-2017 u l-inflazzjoni preżunta ta' 0 %. Barra minn hekk, ir-riskji assoċjati mal-implimentazzjoni tal-pjan ġew eżaminati mill-qrib mill-banek tas-self kollha b'enfasi partikolari fuq RASK bħala indikatur ewlieni tal-vijabbiltà tal-kumpanija.

               (45)

               Fl-istess ħin, il-Grupp SAS jargumenta li l-pakkett ta' garanzija ġie valutat b'mod suffiċjenti u li r-riskju li SAS ma tonorax l-implimentazzjoni ta' tal-pjan 4XNG ġie mitigat. Dan huwa appoġġat mill-fatt li t-twassil tal-iffrankar ta' spejjeż kienet kundizzjoni preliminari lis-selliefa li daħlu fl-RCF il-ġdida u li l-konklużjoni ta' ftehim kollettiv ġdid f'Novembru 2012 kien essenzjali għall-implimentazzjoni b'suċċess tal-pjan.

               (46)

               Il-Grupp SAS jikkritika wkoll lill-Awtorità talli naqset milli tieħu inkunsiderazzjoni l-alternattiva ta' falliment u l-fatt li l-Istati jkunu tilfu l-valur tal-ishma tagħhom kieku l-RCF il-ġdida ma saritx disponibbli. F'dan il-kuntest, il-Grupp SAS jenfasizza li l-Istati pparteċipaw fl-RCF il-ġdida fil-kapaċità tagħhom bħala azzjonisti ewlenin f'SAS li għandhom l-għan li jiksbu redditu xieraq fuq l-investiment tagħhom.

               (47)

               Fl-aħħar nett, il-Grupp SAS jirrapporta li l-implimentazzjoni tal-pjan 4XNG kisbet qligħ qabel it-taxxa ta' SEK 3 biljun, li jwassal għal riżultat pożittiv għal SAS għall-perjodu Novembru 2012 — Lulju 2013.

         6.3.   Kummenti minn FAM

               (48)

               Skont FAM, il-kumpanija responsabbli għall-ġestjoni tal-assi ta' KAW, id-deċiżjoni ta' din tal-aħħar li tipparteċipa fl-RCF il-ġdida ġiet meħuda indipendentement mill-interess tagħha f'SEB u l-espożizzjoni ta' SEB għal SAS. FAM argumentat li KAW la kellha l-maġġoranza tal-ishma ta' SEB, u lanqas ma seta' jingħad li hija tikkontrolla SEB.

               (49)

               FAM eżaminat il-pjan 4XNG, ir-riskji finanzjarji assoċjati u l-pakkett ta' garanzija, u kkunsidrat li jkun fl-interess ta' KAW li tipparteċipaw fl-RCF il-ġdida. F'dan ir-rigward, hija qabblet il-prospett ta' protezzjoni tal-investiment fit-tul ta' KAW f'SAS u redditu futur possibbli fuq dak l-investiment, kif ukoll tariffi għolja li se jitħallsu minn SAS fil-qafas tal-RCF il-ġdida, kontra l-istralċ ta' SAS, li hija ma tikkunsidrax bħala għażla interessanti ekonomikament.

               (50)

               FAM taqbel ukoll man-Norveġja u l-Grupp SAS li l-partijiet interessati kollha pparteċipaw fl-RCF il-ġdida fuq termini ugwali, mingħajr ebda forma ta' subordinazzjoni, drittijiet sproporzjonat għal titoli, jew termini assimetriċi oħra. Id-deċiżjoni li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida kienet ibbażata fuq analiżi bir-reqqa tal-prospetti ta' qligħ li jirriżultaw minn SAS b'saħħitha u kompetittiva fil-futur.

               (51)

               Fl-aħħar nett, FAM għandha l-istess opinjoni bħan-Norveġja li d-deċiżjoni tal-banek selliefa li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida kienet ibbażata fuq kunsiderazzjonijiet kummerċjali, minħabba li l-esponiment eżistenti tagħhom taħt l-RCF l-antika kien biss teoretiku. Hija targumenta li l-banek kellhom saħansitra inqas inċentiv biex jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida mill-Istati u l-KAW, peress li dan tal-aħħar jista' jserraħ fuq żieda fil-prezz tal-ishma. Hija għalhekk issostni li l-kundizzjonijiet tat-test pari passu għandu jitqies li ġie sodisfatt.

         II.   VALUTAZZJONI

   1.   L-EŻISTENZA TA' GĦAJNUNA MILL-ISTAT

               (52)

               L-Artikolu 61(1) tal-Ftehim taż-ŻEE huwa kif ġej:
               “Mingħajr ħsara għal dispożizzjonijiet kuntrarji f'dan il-Ftehim, kull għajnuna, ta' kwalunkwe forma, mogħtija mill-Istati Membri tal-KE, l-Istati tal-EFTA jew permezz ta' riżorsi tal-Istat li twassal għal distorsjoni jew theddida ta' distorsjoni għall-kompetizzjoni billi tiffavorixxi ċerti impriżi jew ċerti produtturi, sa fejn tolqot il-kummerċ bejn il-Partijiet Kontraenti, tkun inkompatibbli ma' dan il-Ftehim.”

               (53)

               Il-kunċett ta' għajnuna mill-Istat japplika għal kwalunkwe vantaġġ mogħti direttament jew indirettament, iffinanzjat mir-riżorsi tal-Istat, mogħti mill-Istat innifsu jew minn kwalunkwe korp intermedjarju li qed jaġixxi bis-saħħa tas-setgħat mogħtija lilu.

               (54)

               Sabiex tikkostitwixxi għajnuna mill-Istat, miżura trid tirriżulta minn riżorsi tal-Istat u għandha tkun imputabbli lill-Istat. Fil-prinċipju, ir-riżorsi tal-Istat huma riżorsi ta' Stat Membru u l-awtoritajiet pubbliċi tiegħu, kif ukoll ir-riżorsi tal-intrapriżi pubbliċi li fuqhom l-awtoritajiet pubbliċi jistgħu jeżerċitaw, direttament jew indirettament, influwenza ta' kontroll.

               (55)

               Ma jistax jiġi kkontestat li l-miżura inkwistjoni kienet tinvolvi riżorsi tal-Istat, peress li kienet iffinanzjata minn riżorsi li ġejjin minn baġits ta' Stati, u li kienet imputabbli lill-Istat. B'mod partikolari, jista' jiġi nnotat li l-Parlament tan-Norveġja approva l-parteċipazzjoni tal-Gvern tan-Norveġja fl-RCF il-ġdida (paragrafu (28) above).

               (56)

               Il-miżura inkwistjoni trid tkun tfixkel jew thedded li tfixkel il-kompetizzjoni u tkun tolqot il-kummerċ bejn il-Partijiet Kontraenti.

               (57)

               Skont il-ġurisprudenza stabbilita, meta l-appoġġ finanzjarju mogħti minn Stat Membru jsaħħaħ il-pożizzjoni ta' impriża mqabbla ma' impriża oħra li qed tikkompeti fil-kummerċ ġewwa l-Unjoni, ikun hemm mill-anqas effett potenzjali fuq il-kummerċ bejn l-Istati Membri u fuq il-kompetizzjoni (27). F'dan ir-rigward, l-Awtorità hija tal-fehma li kull vantaġġ ekonomiku potenzjali mogħti lil SAS permezz ta' riżorsi tal-istat jissodisfa din il-kundizzjoni. SAS tikkompeti ma' linji tal-ajru oħra tal-Unjoni Ewropea u ż-ŻEE, b'mod partikolari minn mindu daħal fis-seħħ it-tielet stadju tal-liberalizzazzjoni tat-trasport tal-ajru “it-tielet pakket” fl-1 ta' Jannar 1993 (28). Barra minn hekk, għal vjaġġi b'distanzi relattivament qosra fiż-ŻEE, it-trasport bl-ajru qed jikkompeti mat-trasport bit-triq u l-ferrovija u għalhekk trasportaturi bil-triq u l-ferroviji jistgħu jkunu affettwati wkoll.

               (58)

               L-uniku kriterju tal-kunċett ta' għajnuna mill-Istat inkwistjoni b'hekk hija l-mistoqsija jekk il-miżura tagħtix vantaġġ ekonomiku mhux dovut lill SAS.

               (59)

               Fid-dawl ta' kanċellazzjoni tal-RCF il-ġdida mill-4 ta' Marzu 2014, l-Awtorità evalwat jekk l-RCF il-ġdida tatx vantaġġ ekonomiku selettiv mhux dovut lil SAS, minn meta ġiet stabbilita fl-2012 sakemm tħassret fl-2014.

         2.   VANTAĠĠ EKONOMIKU FAVUR SAS

               (60)

               Sabiex tiddetermina jekk kinitx ingħatat għajnuna mill-Istat favur SAS fit-tifsira tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim taż-ŻEE, l-Awtorità se tivvaluta jekk il-linja tal-ajru rċevietx vantaġġ ekonomiku li kieku ma kinitx tikseb taħt kundizzjonijiet normali tas-suq. Biex teżamina din il-kwistjoni l-Awtorità tapplika t-test MEI, li jgħid li l-ebda għajnuna mill-Istat ma tkun involuta fejn, f'ċirkustanzi simili, investitur privat ta' daqs komparabbli tal-korpi rilevanti fis-settur pubbliku, u li jopera f'kundizzjonijiet normali tas-suq, f'ekonomija tas-suq, seta' jħossu inċentivat biex jipprovdi l-miżura inkwistjoni lill-benefiċjarju.

               (61)

               Skont it-test tal-MEI, l-Awtorità għalhekk trid tivvaluta jekk investitur privat kienx jaċċetta t-tranżazzjoni li qed tiġi valutata fuq l-istess termini. L-attitudni tal-investitur privat ipotetiku hija dik ta' investitur prudenti li l-għan tiegħu tal-massimizzazzjoni tal-qligħ hija kkontrollata mill-prudenza dwar il-livell ta' riskju aċċettabbli għal rata partikolari ta' ritorn (29).

               (62)

               Fil-prinċipju, kontribuzzjoni mill-fondi pubbliċi ma tinvolvix għajnuna mill-Istat jekk din isseħħ b'konkomitanza ma' kontribuzzjoni kapitali sinifikattiva minn investitur privat f'ċirkustanzi kumparabbli u fuq termini komparabbli (pari passu) (30).

         2.1.   Il-parteċipazzjoni pari passu tal-Istati, KAW u l-banek fl-RCF il-ġdida

               (63)

               L-Awtorità tinnota li l-banek tas-self ikkonċernati fl-RCF il-ġdida pparteċipaw ukoll fl-RCF ta' qabel. Fl-RCF il-ġdida, madankollu, l-Istati żiedu l-esponiment tagħhom għal SAS, filwaqt li bejn wieħed u ieħor il-banek naqqsu bin-nofs il-kontribuzzjoni tagħhom (minn EUR 366 miljun għal bejn wieħed u ieħor EUR 200 miljun) u għalhekk naqqsu l-esponiment globali tal-RCF bejn wieħed u ieħor b'50 %. Fid-dawl ta' dan, l-Awtorità esprimiet dubji fid-deċiżjoni ta' ftuħ li l-argument pari passu jista' jiġi ssodisfat minħabba li l-Istati u l-banek ma jidhrux li huma f'pożizzjonijiet kumparabbli.

               (64)

               In-Norveġja u l-Grupp SAS argumentaw matul il-proċedura ta' investigazzjoni formali li l-banek tas-self ma kellhom l-ebda esponiment taħt l-RCF l-antika meta nnegozjaw il-parteċipazzjoni tagħhom fl-RCF il-ġdida. Il-banek għandhom għaldaqstant jiġu kkunsidrati bħala investituri “esterni” f'pożizzjoni komparabbli għall-Istati u l-KAW.

               (65)

               L-Awtorità tinnota li SAS kienet ġibdet kompletament l-RCF l-antika f'Jannar 2012 (paragrafu (18) above). L-emendi għall-RCF l-antika f'Marzu 2012 kienu jinkludu inter alia kundizzjoni ta' ħlas lura sħiħ u immedjat tal-ammont miġbud. L-ammonti tħallsu lura b'mod sħiħ f'Marzu 2012 u l-emendi għall-RCF il-ġdida li daħlu fis-seħħ fl-istess xahar għamlu diffiċli ferm għall-SAS li tiġbed mill-faċilità wara dan (31). Barra hekk, SAS kienet obbligata li tipprovdi Pjan ta' Rikapitalizzazzjoni sa Ġunju 2012, li kellu jiġi approvat mill-Bord, kif ukoll mill-Istati u l-KAW bħala l-azzjonisti ewlenin. Dan il-pjan kien inizjalment rifjutat mill-banek. Kien biss f'Novembru 2012 li l-Istati, wara li eżaminaw bir-reqqa l-pjan 4XNG rivedut, iddeċidew li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida, segwiti mill-banek.

               (66)

               B'riżultat ta' dan, l-awtoritajiet Norveġiżi u l-Grupp SAS iddikjaraw matul l-investigazzjoni formali li SAS kienet effettivament impedita milli titlob ġbid ta' kreditu tal-RCF l-antika. Filwaqt li konxji ta' din is-sitwazzjoni, il-banek kellhom jiddeċiedu dwar jekk ikomplux bl-RCF l-antika sal-iskadenza tagħha f'Ġunju 2013, jew li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida fuq termini ugwali mal-Istati u KAW, minkejja l-fatt li l-Istati u KAW, bħala azzjonisti, kienu aktar inċentivati biex jipparteċipaw bil-għan li potenzjalment jiksbu iktar valur fuq l-ishma tagħhom wara l-implimentazzjoni tal-pjan 4XNG.

               (67)

               Għalkemm l-Awtorità tqis li hu probabbli li l-banek, tal-inqas dawk li ma għandhom l-ebda skoperturi bilaterali mhux garantiti għal SAS, ma kinux esposti materjalment għall-RCF l-antika fil-ħin tat-teħid ta' deċiżjoni biex jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida, hija wkoll tal-fehma li xorta kien hemm riskju li SAS setgħet tissodisfa l-kundizzjonijiet għall-ġbid ta' kreditu qabel l-RCF il-ġdida kienet fis-seħħ. Il-fatt li dan ma seħħx u li l-RCF l-antika ma kinitx użata wara li tħallset lura kompletament f'Marzu 2012 huwa irrilevanti f'dan ir-rigward. Fuq din il-bażi, jidher li l-banek kellhom ċertu grad ta' esponiment għal SAS taħt l-RCF l-antika li l-Istati (u KAW) ma kellhomx. Għalhekk, l-Awtorità ma tistax taċċetta l-argument tal-awtoritajiet Norveġiżi li l-banek ipparteċipaw fl-RCF il-ġdida bħala investituri “esterni”, minkejja l-esponiment tagħhom bl-RCF l-antika.

               (68)

               Barra minn hekk, l-Awtorità ma tistax taqbel man-Norveġja li l-esponiment ta' xi banek fil-forma ta' faċilitajiet bilaterali marbuta mal-RCF l-antika (32) ma kienu jinkludu ebda riskju finanzjarju għall-banek matul il-perjodu ta' negozjar tal-RCF il-ġdida, fuq il-bażi li dawn il-faċilitajiet ma setgħux jiġu miġbuda sakemm l-RCF ta' qabel kienet miġbuda b'mod sħiħ. Kif imsemmi hawn fuq, kien hemm riskju, anki jekk ċertament żgħir, li l-kundizzjonijiet tal-ġbid setgħu jiġu sodisfatti minkejja li, wara l-emendi f'Marzu 2012 u l-kundizzjonijiet stretti introdotti, il-probabbiltà li SAS tiġbed l-RCF l-antika kienet baxxa ħafna.

               (69)

               Barra minn hekk, jidher li xi banek kellhom esponimenti oħra għal SAS. Pereżempju, minbarra li ħa sehem fl-RCF ta' qabel, […] kellu (sat-30 ta' Settembru 2012) esponiment bilaterali mhux assigurat (u mhux miġbud) għal SAS ta' SEK [200-600] miljun, kif ukoll esponiment ta' kredit kards ta' SEK [500-900] miljun. Seta' għalhekk kien responsabbli sabiex ikopri kwalunkwe spejjeż ta' rimborż lill-klijenti kieku SAS ikkanċellaw it-titjiriet korrispondenti. Filwaqt li dan l-esponiment mhux garantit tal-karti ta' kreditu jirrappreenta [0-2 %] ta' […] totali tal-portafoll ta' kreditu ta' madwar SEK [1 000-3 000] biljun, madankollu huwa kienet jikkostitwixxi riskju finanzjarju u, għalhekk, ma jistax jiġi aċċettat li […] kien f'sitwazzjoni paragunabbli vis-à-vis l-Istati meta jiddeċiedi li jipparteċipa fl-RCF il-ġdida.

               (70)

               Barra minn hekk, tliet banek oħra kellhom esponiment f'termini ta' faċilitajiet ta' finanzjament ta' inġenji tal-ajru (pereż. […]). Għalkemm l-Istati jargumentaw li finanzjamenti kienu assigurati permezz tal-ajruplan u ma kienx hemm riskju finanzjarju għall-banek, minħabba li setgħu faċilment jiġu mibjugħa fis-suq, dan ma kienx pruvat fattwalment. Għadu mhux ċar jekk, f'każ ta' likwidazzjoni ta' inġenju tal-ajru, kienx jiġi irkuprat l-ammont totali.

               (71)

               Barra minn hekk, fid-deċiżjoni tal-ftuħ, l-Awtorità kellha dubji dwar jekk l-imġiba tal-banek setgħetx kienet influwenzata mill-kondotta tal-Istati, minħabba appoġġ finanzjarju kontinwu tal-Istati lil-linja tal-ajru fi snin preċedenti (pereż. kwistjonijiet tad-drittijiet tal-2009 u l-2010). Barra minn hekk, il-banek kienu lesti li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida biss bil-kundizzjoni li l-Istati jipparteċipaw fiha, kif spjegat fil-paragrafi (21) u (22) above.

               (72)

               Fil-prinċipju, l-Awtorità tqis li l-kundizzjoni pari passu ma tistax tkun applikabbli f'każijiet fejn l-involviment tal-Istati jikkostitwixxi rekwiżit strett għall-operaturi privati biex jipparteċipaw fit-tranżazzjoni.

               (73)

               Matul l-investigazzjoni formali, in-Norveġja u l-Grupp SAS argumentaw li l-banek fl-ebda stadju matul in-negozjati għall-RCF il-ġdida ma ħassewhom “affettwati” mill-aġir passat tal-Istati u r-rieda kontinwa tagħhom li jappoġġaw lill-SAS, minkejja li t-tbassir tad-dħul tal-Istati fuq ishma bi dritt tal-2009 u l-2010 naqas.

               (74)

               L-Awtorità ma tistax teskludi l-possibbiltà li operaturi privati ma kinux ikunu lesti li jinvestu f'negozju b'tali rekord u proġettazzjonijiet imprevedibbli, sakemm mhux bil-parteċipazzjoni tal-Istati Membri. Fl-istess ħin, wieħed ma jistax jeskludi li l-Istati, li kienu rrifjutaw li jipprovdu ekwità ġdida u li jidħlu f'RCF subordinat, ma kinux għadhom lesti li jgħaddu fondi addizzjonali lil SAS. Minkejja dawn il-kunsiderazzjonijiet, l-Awtorità tibqa' mhux konvinta li l-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida saret f'termini pari passu mal-banek mutwanti, b'kont meħud li l-parteċipazzjoni tal-Istati wasslet biex il-banek inaqqsu l-esponiment ġenerali tagħhom tal-RCF għal SAS b'madwar 50 %, filwaqt li fl-istess ħin l-Istati żiedu l-esponiment tagħhom għal SAS.

               (75)

               Fir-rigward ta' jekk l-aġir ta' KAW jistax jitqies bħala punt ta' referenza sabiex jiġi stabbilit l-aġir ta' investitur privat, il-proċedura formali ta' investigazzjoni wriet li l-esponiment ta' KAW għal SAS permezz tas-sehem tagħha fil-kapital ta' SEB kien iżgħar minn dak indikat fid-deċiżjoni tal-ftuħ. Meta jitqies li KAW hija biss azzjonista minoritarja f'SEB u li l-espożizzjoni ta' SEB għal SAS kienet limitata, jista' jiġi argumentat li KAW ipparteċipat fl-RCF il-ġdida minn motivazzjoni ta' prospetti ta' qligħ mill-investiment.

               (76)

               B'żieda ma' dan ta' hawn fuq, l-investigazzjoni formali ma ppermettiex lill-Awtorità li tikkonkludi b'ċertezza li t-tranżazzjoni inkwistjoni kienet saret fuq termini pari passu.

               (77)

               Irrispettivament mill-valutazzjoni pari passu, l-Awtorità eżaminat ukoll jekk il-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida tistax titqies razzjonali minn perspettiva ta' azzjonist u jekk tissodisfax it-test tal-MEI barra r-raġunament pari passu.

         2.2.   Valutazzjoni tal-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida taħt it-test tal-MEI

               (78)

               Il-kwistjoni li għandha tiġi indirizzata hija jekk investitur privat fl-istess pożizzjoni bħall-Istati, jiġifieri bħala azzjonisti eżistenti f'SAS u li qed jiffaċċa sett simili ta' ċirkostanzi bħall-Istati fl-2012, kienx jidħol fl-RCF il-ġdida b'termini u kundizzjonijiet simili (33).

               (79)

               Analiżi indipendenti mwettqa minn konsultenti finanzjarji esterni (jiġifieri Goldman Sachs International u CITI bħala konsulenti għall-Istati u […] bħala konsulenti lil min isellef) qabel il-konklużjoni tal-RCF il-ġdida huma informattivi ħafna f'dan ir-rigward. Skont in-Norveġja fir-risposta tagħha għad-deċiżjoni tal-ftuħ, l-Istati ddeċidew li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida biss wara skrutinju dettaljat tal-pjan 4XNG mill-konsulenti esterni tagħha u wara aġġustament tat-termini u l-kundizzjonijiet tal-RCF il-ġdida.

               (80)

               Filwaqt li l-Awtorità esprimiet xi riżervi fid-deċiżjoni tal-ftuħ tagħha rigward il-kamp ta' applikazzjoni tar-rapport imħejji minn CITI, in-Norveġja ċċarat li d-deċiżjoni tagħha li tipparteċipa fl-RCF il-ġdida ġibdet mill-analiżijiet ippreparati mill-konsulenti finanzjarji tagħha u dak ir-rapport ta' CITI għalhekk ma għandux jiġi vvalutat b'mod iżolat.

               (81)

               Il-konsulenti finanzjarji kellhom il-kompitu fost l-oħrajn li jipprovdu analiżi kritika tal-pjan 4XNG u l-RCF il-ġdida u s-sensittivitajiet rilevanti u vulnerabbiltajiet f'dan ir-rigward. Din l-analiżi saret fuq rapporti suċċessivi oħra b'referenza għall-prestazzjoni storika ta' SAS u għal referenzi oħra tal-industrija. Il-konsulenti ħarġu firxa ta' rakkomandazzjonijiet dwar strateġiji għat-tnaqqis tar-riskju kemm għall-pjan 4XNG kif ukoll għall-RCF il-ġdida. Skont dan il-parir, l-Istati talbu numru ta' aġġustamenti għall-pjan 4XNG (biex jaċċelleraw miżuri li jiffrankaw l-ispejjeż u jakkomodaw inizjattivi addizzjonali), kif ukoll aġġustamenti għat-termini tal-RCF il-ġdida li jnaqqsu l-probabbiltà ta' ġbid ta' kreditu.

               (82)

               Fl-analiżi tal-pjan 4XNG, il-konsulenti esterni identifikaw u taw attenzjoni partikolari għal oqsma ewlenin ta' riskju possibbli, inklużi miri għall-iffrankar tal-ispejjeż, ċessjonijiet u pressjoni RASK. Din il-valutazzjoni tar-riskju rriżultat inter alia f'dan li ġej:

                           —

                              Miri ta' ffrankar tal-ispejjeż

                           Minbarra l-konsulenza esterna mogħtija, il-pjan 4XNG ġie modifikat u msaħħaħ biex jinkludi inizjattivi ta' ffrankar ta' madwar SEK [1-4] biljun fis-sena (aktar mill-mira oriġinali ta' SEK [1-4] biljun p.a.). Filwaqt li n-nuqqas ta' kisba tal-miri tal-iffrankar tal-ispejjeż kienu identifikati bħala ta' tħassib prinċipali, azzjoni ewlenija sabiex jitnaqqas ir-riskju tal-pjan 4XNG qabel tiġi finalizzata l-RCF il-ġdida kienet il-konklużjoni ta' ftehimiet ġodda tal-Unjoni b'nuqqas fil-kumpens u benefiċċji tal-impjegati, kif ukoll bidliet fil-pjan tal-pensjoni f'Novembru 2012. Dan irriżulta fi ffrankar dirett tal-ispejjeż ta' madwar SEK […] li, fuq talba tal-Istati, kellu jiġi esegwit b'suċċess qabel l-RCF il-ġdida setgħet tidħol fis-seħħ.

                           —

                              Ċessjonijiet

                           Wara li l-assunsjonijiet inizjali dwar ċessjoni tal-assi ġew dubitati mill-konsulent finanzjarju estern, u anki minħabba informazzjoni ġdida li mmaterjalizzat matul il-proċess, il-lista finali ta' ċessjonijiet pjanati fil-pjan 4XNG iddevjat mil-lista inizjali mressqa minn SAS (34). Il-konsulent finanzjarju tal-Istati fl-aħħar ikkonkluda li ċ-ċessjonijiet (b'valur stmat ta' madwar SEK 3,0 biljuni) inkluż fil-pjan 4XNG finali kienu fattibbli fil-perjodu ta' żmien stmat. Barra minn hekk, l-RCF il-ġdida kien fiha dispożizzjonijiet għall-għażla taż-żmien għall-bejgħ ta' Widerøe, kif ukoll għall-applikazzjoni stretta ta' rikavat minn ċessjonijiet lejn ħlas lura għall-RCF il-ġdida.

                           —

                              Pressjoni RASK

                           L-assunzjonijiet ta' rendiment sottostanti u pressjoni RASK ġew ivvalutati u meqjusa raġonevoli meta titqies dejta rilevanti dwar xejriet storiċi, previżjonijiet ta' partijiet terzi u bidliet magħrufa fl-ambjent kompetittiv f'dak iż-żmien. Dawn is-suppożizzjonijiet kienu għalhekk meqjusa li ma joħolqux riskju negattiv sinifikanti fl-eżekuzzjoni tal-pjan 4XNG.

               (83)

               Rigward id-dubji tal-Awtorità fid-deċiżjoni tal-ftuħ dwar il-karattru ottimist ta' bażijiet speċifiċi tal-pjan 4XNG (pereż. it-tkabbir tas-suq f'termini ta' ASK, previżjonijiet dwar il-PDG u inflazzjoni ta' 0 % għall-perjodu 2015-2017), l-informazzjoni ppreżentata min-Norveġja u mill-Grupp SAS matul l-investigazzjoni formali tindika li dawn l-istimi ħadu kont partikolari tas-swieq prinċipali li fihom SAS hija attiva. Dan kien jinkludi esponiment aktar qawwi tal-kumpanija lejn it-tramuntana iktar milli lejn in-nofsinhar tal-Ewropa, kif ukoll l-esponiment tagħha fis-swieq Ażjatiċi u tal-Istati Uniti. Is-sottomissjonijiet jindikaw ukoll li l-ispiża stmata ta' inflazzjoni ta' 0 % fis-sena għall-perjodu 2015-2017 hija l-effett nett ta' rata ta' inflazzjoni sottostanti ta' 2 % kull sena (skont il-livell ta' inflazzjoni stmata tal-UE) u li kien possibbli li din tiġi newtralizzata permezz ta' miżuri ta' ffrankar ġodda.

               (84)

               Fir-rigward tan-nuqqas ta' sensittività dwar l-ittestjar tal-analiżi IRR ppreżentata fir-rapport ta' CITI (ara l-paragrafu (33) hawn fuq), kif ukoll it-tħassib inizjali tal-Awtorità dwar l-impatt potenzjali ta' xenarji inqas ottimisti, l-Awtorità rċeviet informazzjoni addizzjonali mingħand in-Norveġja fis-sottomissjoni tagħha dwar id-deċiżjoni ta' ftuħ dwar il-frekwenza ta' analiżi tas-sensittività mwettqa. F'dan ir-rigward, Goldman Sachs ppreżentat firxa ta' testijiet tas-sensittività matul l-iżvilupp tal-pjan 4XNG matul il-perjodu minn Ġunju sa Settembru 2012. Analiżi riveduta f'Settembru 2012 indikat li SAS ma tispiċċax mingħajr flus kontanti lanqas jekk iseħħu l-agħar xenarji preżentati, jiġifieri f'kull każ analizzat, il-pożizzjoni ta' SAS fi flus kontanti għandha tibqa' 'l fuq mit-tarf t'isfel tal-kuritur RCF. Madankollu, biex tinżamm il-fiduċja fis-suq, tqies li kien meħtieġ pjan ta' emerġenza ta' likwidità u li RCF baqgħet l-aktar għażla realistika għal tali riżerva ta' likwidità.

               (85)

               B'hekk, l-Awtorità tinnota li reviżjonijiet finanzjarji suċċessivi mwettqa fuq il-pjan 4XNG (inklużi analiżi fil-fond u ttestjar ta' diversi fażijiet tal-pjan). L-Awtorità tinnota wkoll it-talba riżultanti tal-Istati biex jitnaqqsu r-riskji ta' implimentazzjoni u jinkiseb pjan konsolidat ta' ristrutturar qabel id-dħul fis-seħħ tal-RCF il-ġdida. Azzjonijiet bħal dawn jidhru li huma f'konformità ma' dawk ta' investitur privat prudenti. Minkejja dan, għad hemm bżonn jiġi kkunsidrat jekk it-termini u l-kundizzjonijiet tal-RCF il-ġdida kinux konformi ma' dawk li investitur tas-suq privat, fl-istess pożizzjoni bħall-Istati, jiġifieri bħala azzjonisti eżistenti fil-kumpanija, kienux jiġu aċċettati.

               (86)

               In-Norveġja u l-Grupp SAS spjegaw li karatteristika speċifika tas-settur tal-linji tal-ajru hija l-ħtieġa li jinżamm livell għoli ta' tħejjija finanzjarja biex tiġi ppreservata l-fiduċja tal-klijent u tal-partijiet interessati fl-abilità tan-negozju li jkompli l-operazzjonijiet tiegħu. Meta jitqiesu d-diffikultajiet finanzjarji li affaċċaw SAS fl-2012 u s-sitwazzjoni ta' likwidità prevalenti f'dak iż-żmien, motivazzjoni għall-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida, bħala azzjonisti ta' SAS, kienet li jiġi evitat telf akbar jew falliment f'każ ta' nuqqas ta' likwidità fuq il-kumpanija.

               (87)

               F'dan ir-rigward, l-Istati jidhru li ġibdu l-aktar fuq rakkomandazzjonijiet mill-konsulenti finanzjarji indipendenti meta ffinalizzaw it-termini u l-kundizzjonijiet tal-RCF il-ġdida. Tabilħaqq, jidher li t-termini u l-kundizzjonijiet tal-RCF il-ġdida kollettivament kienu mmirati lejn il-mitigazzjoni tar-riskji kummerċjali ewlenin identifikati. Pereżempju, kif innutat fil-paragrafu (82) hawn fuq, kundizzjoni ewlenija preċedent għall-implimentazzjoni tal-RCF il-ġdida kienet l-eżekuzzjoni b'suċċess tal-ftehim kollettiv ġdid mal-ekwipaġġi tat-titjiriet. Barra minn hekk, il-kundizzjonijiet applikabbli għall-ġbid tal-Faċilità B jidhru li għamluha ferm improbabbli li setgħet tinġibed qabel Marzu 2015. (35) Il-patti finanzjarji mehmuża mal-RCF il-ġdida kienu wkoll strutturati b'tali mod li, sakemm SAS setgħet teżegwixxi l-proġettazzjonijiet finanzjarji ewlenin li kien hemm fil-pjan 4XNG, ma kienx ikollha għalfejn tokkorri għall-RCF jew kien ikollha tħallas lura kull ammont miġbud fuq l-RCF fil-ħin (36).

               (88)

               Minbarra l-osservazzjonijiet ta' hawn fuq, l-Awtorità rċeviet informazzjoni addizzjonali dwar l-adegwatezza tal-kollateral sottostanti għall-RCF il-ġdida. F'rapport bid-data ta' Mejju 2012, […] ipprovda valutazzjoni indipendenti ta' Widerøe u ċerti assi tanġibbli (inklużi magni ta' riżerva, inġenji tal-ajru rilevanti, għadd ta' proprjetajiet żgħar u xi tagħmir) li ntużaw sussegwentement bħala sigurtà għall-RCF il-ġdida. Filwaqt li l-enfasi kienet fuq Widerøe, bħala l-aktar assi importanti fil-pakkett ta' sigurtà, u l-valutazzjoni ta' assi oħra kienet ibbażata fuq informazzjoni aktar limitata ta' valutazzjoni globali, il-valutazzjoni globali implikat valur totali tal-assi ta' madwar SEK [1-4] — [3-6] biljun. Il-valur totali stmat tal-assi suġġetti għal garanziji b'hekk jeċċedi d-daqs tal-Faċilità A. Skont in-Norveġja, dan tqies kumdità suffiċjenti għal dawk li sellfu għall-RCF il-ġdida, peress li, kif jidher hawn fuq, il-probabbiltà li SAS tiġbed mill-Faċilità B ġie kkunsidrat negliġibbli.

               (89)

               Ir-riskji finanzjarji reali assoċjati mal-RCF il-ġdida kienu aktar mitigati b'dispożizzjonijiet dwar ħlas minn qabel obbligatorju u/jew kanċellazzjoni tal-impenji taħt l-RCF il-ġdida, jekk SAS tiddisponi minn ċerti assi jew tidħol f'għażliet oħra ta' finanzjament. Tali dispożizzjonijiet ta' pagamenti bil-quddiem u kanċellazzjoni kellhom l-effett li jnaqqsu t-telf potenzjali tul iż-żmien. Bħala riżultat tal-bejgħ ta' Widerøe, u skont ftehim li daħal fis-seħħ fuq dak il-bejgħ f'Settembru 2013 (ara l-paragrafu (29) hawn fuq), id-daqs globali tal-RCF il-ġdida tnaqqas minn SEK 3,5 biljun għal SEK 2 biljun.

               (90)

               Għalhekk jidher li ttieħed sett komprensiv u koerenti ta' miżuri, speċifikament immirati sabiex tiġi żgurata l-vijabbiltà kontinwa ta' SAS matul il-perjodu 2012-2015 u li jillimitaw ir-riskji finanzjarji ewlenin marbuta mal-RCF il-ġdida.

               (91)

               Barra minn hekk, l-Awtorità tirrikonoxxi l-ħtieġa li jitqies jekk investitur privat komparabbli, li jiffaċċa ċirkostanzi simili fis-suq bħall-Istati (jiġifieri bħala azzjonisti eżistenti f'SAS), setax iħossu inċentivat biex jipprovdi l-miżura inkwistjoni lill-benefiċjarju. Għal dan l-għan, huwa utli wkoll li tiġi kkunsidrata possibbli sitwazzjoni kontrafattwali li tfiġġ fin-nuqqas tal-miżura li qed tiġi pprovduta.

               (92)

               F'dan ir-rigward, in-Norveġja u l-Grupp SAS jsostnu fis-sottomissjonijiet tagħhom dwar id-deċiżjoni tal-ftuħ li l-falliment kien ikun probabbli kieku l-RCF il-ġdida ma kinitx disponibbli fl-2012. Skont in-Norveġja, dan kien ikun ikkorrisponda għal telf konġunt ta' SEK 1 044,6 miljun għall-Istati, jiġifieri l-valur ta' ishma aggregati tagħhom. Konsiderazzjoni oħra kienet relatata wkoll mal-prospett ta' qligħ kapitali possibbli futur miksub jekk il-pjan 4XNG jiġi implimentat b'suċċess. B'paragun, l-istimi tan-Norveġja fis-sottomissjoni tagħha li kieku SAS waqgħet lura fil-ħlasijiet fl-RCF il-ġdida, tinkludi telf totali li jirriżulta minn ishma kollettivi tal-Istati u l-kontribuzzjonijiet tal-RCF tagħhom, fl-aktar xenarju estrem, ikunu fir-reġjun ta' SEK [1 000-3 000] miljun (37).

               (93)

               Konsegwentement, fil-każ ta' falliment ta' SAS, il-possibbiltà ta' telf addizzjonali assoċjat mal-parteċipazzjoni tal-Istati fl-RCF il-ġdida (jiġifieri madwar SEK 447,5 miljun ibbażati fuq l-eżempju illustrattiv tan-Norveġja) jidher relattivament limitat meta mqabbel ma' telf li kien xorta jakkumula fir-rigward tas-sehem tal-ishma tal-Istati. Jekk inqabblu din il-bidla relattivament inkrementali fl-agħar xenarju għall-Istati (falliment) mal-pożittiv potenzjali għall-Istati minn eżekuzzjoni b'suċċess tal-pjan 4XNG, tidher li dan jipprovdi aktar appoġġ għad-deċiżjoni tal-Istati li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida. Fl-aktar xenarju ottimist “każ bażi”, ir-rapport ta' CITI għamel stima ta' qligħ kapitali potenzjali għall-Istati ta' SEK [7 000-12 000] miljun b'kollox. Madankollu, filwaqt li l-Awtorità esprimiet xi riżervi fid-deċiżjoni tal-ftuħ tagħha rigward il-karattru ottimist ta' dawn il-projezzjonijiet tat-tkabbir, hija tirrikonoxxi l-possibbiltà li, anki taħt xenarji aktar konservattivi, il-qligħ kapitali potenzjali f'xenarju pożittiv xorta jista' notevolment jaqbeż il-valur ta' telf potenzjali f'xenarji negattivi.

               (94)

               L-Awtorità għalhekk tinnota li l-valutazzjoni ta' premjar tar-riskju msemmija hawn fuq, kif ukoll ir-reviżjoni u l-ittestjar estensiv tal-pjan 4XNG, il-verifiki addizzjonali provduti fil-kollateral sottostanti (38), id-dispożizzjonijiet ta' kanċellazzjoni u pagament minn qabel li naqqas it-telf potenzjali matul iż-żmien (39) u l-miżuri varji l-oħra ta' mitigazzjoni tar-riskju inkorporati fit-termini tal-RCF il-ġdida (40). Meta wieħed jieħu kont ta' dan ta' hawn fuq, id-deċiżjoni tal-Istati li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida tidher konsistenti mal-azzjonijiet ta' operatur privat li jaġixxi bil-għan li jikseb ritorn normali tas-suq minħabba s-sitwazzjoni speċifika tal-kumpanija f'dak iż-żmien.

               (95)

               Minbarra dan ta' hawn fuq, l-Awtorità tikkonkludi li l-Istati, fil-pożizzjoni tagħhom bħala azzjonisti eżistenti f'SAS, kienu raġonevoli u realistikament iggwidati minn prospetti ta' profitt meta ddeċidew li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida flimkien ma' KAW u l-banek tas-self matul il-perjodu Diċembru 2012 — Marzu 2014. Din il-parteċipazzjoni b'hekk ma kienet tinvolvi ebda vantaġġ għal SAS fit-tifsira tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim taż-ŻEE.

         3.   KONKLUŻJONI DWAR IL-PREŻENZA TA' GĦAJNUNA MILL-ISTAT

               (96)

               Fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq, l-Awtorità tikkonkludi li l-parteċipazzjoni tan-Norveġja fl-RCF il-ġdida ma tikkostitwixxix għajnuna mill-Istat fi ħdan it-tifsira tal-Artikolu 61(1) tal-Ftehim taż-ŻEE.

         ADOTTAT DIN ID-DEĊIŻJONI:
   Artikolu 1
   Il-finanzjament ta' SAS permezz tal-Faċilità ta' Kreditu li Jdur il-ġdida li n-Norveġja implimentat f'Diċembru 2012 ma tikkostitwixxix għajnuna mill-Istat skont l-Artikolu 61(1) tal-Ftehim taż-ŻEE.
   Artikolu 2
   Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lir-Renju tan-Norveġja.
   Artikolu 3
   Il-verżjoni Ingliża biss ta' din id-deċiżjoni hija meqjusa li hi awtentika.

      Magħmul fi Brussell, id-9 ta' Lulju 2014.

            Għall-Awtorità ta' Sorveljanza tal-EFTA

         Oda Helen SLETNES

            Il-President

         Helga JÓNSDÓTTIR

            Membru tal-Kulleġġ

      (1)  ĠU C 290, 5.10.2013, p. 9 (rettifika).

      (2)  Il-FAM hija l-kumpanija responsabbli mill-amministrazzjoni tal-assi ta' Knut and Alice Wallenberg Foundation.

      (3)  Available Seat Kilometer (ASK) huwa kejl tal-kapaċità tal-ġarr tal-passiġġieri ta' linja tal-ajru. Hija ugwali għan-numru ta' postijiet disponibbli multipplikati bin-numru ta' kilometri ta' titjir.

      (4)  Sors: http://www.airlineleader.com/regional-focus/nordic-region-heats-up-as-all-major-players-overhaul-their-strategies

      (5)  Ara n-nota ta' qiegħ il-paġna 11 u l-paragrafu (29) hawn taħt, rigward il-bejgħ ta' 80 % tal-ishma ta' Widerøe.

      (6)  Sors: http://www.sasgroup.net/SASGroup/default.asp

      (7)  Żviluppi aktar reċenti fil-klassifikazzjoni tal-kreditu ta' S&P għal SAS huma diskussi fin-nota ta' qiegħ il-paġna 24 hawn taħt.

      (8)  Sors: rapportiannwali ta' SAS għall-perjodu 2008-2012, disponibbli fis-sit: http://www.sasgroup.net/SASGroup/default.asp

      (9)  Il-ħarġa tad-drittijiet tal-2009 u l-2010 kienu soġġetti ta' Deċiżjoni tal-Kummissjoni fil-Każ SA.29785 (jinsab fis-sit http://ec.europa.eu/competition/state_aid/cases/249053/249053_1461974_61_2.pdf)), fejn il-Kummissjoni kkonkludiet li ma involvewx għajnuna tal-Istat.

      (10)  Ara f'dan is-sens il-kliem tas-CEO ta' SAS, kwotat minn Reuters fit-12 ta' Frar 2012: “Dan huwa verament l-aħħar ċans tagħna jekk se jkun hemm SAS fil-futur. qal il-Kap Eżekuttiv […] wara t-tnedija ta' pjan ta' salvataġġ ġdid għal-linja tal-ajru […] li ma għamlitx profitt għal sena sħiħa mill-2007”, jinsab fis-sit http://www.reuters.com/article/2012/11/12/uk-sas-idUSLNE8AB01O20121112. Ara wkoll l-artiklu bl-isem “SAS tops European airline critical list” fil-Financial Times tat-13 ta' Novembru 2012, jinsab fis-sit http://www.ft.com/intl/cms/s/0/fa1cbd88-2d87-11e2-9988-00144feabdc0.html#axzz2TSY5JHUh

      (11)  Ara pereżempju Reuters fit-18 ta' Novembru 2012 (http://www.reuters.com/article/2012/11/19/sas-idUSL5E8MI6IY20121119) u l-Financial Times fid-19 ta' Novembru 2012 (http://www.ft.com/intl/cms/s/0/43e37eba-322f-11e2-b891-00144feabdc0.html#axzz2TSY5JHUh).

      (12)  Skont l-informazzjoni pprovduta mill-awtoritajiet Norveġiżi, il-bejgħ ta' […] tneħħa minn fuq il-lista finali ta' ċessjonijiet ippjanati, meta wieħed iqis l-inċertezza kbira fir-rigward tal-ħinijiet ta' bejgħ u l-ġenerazzjoni ta' dħul.

      (13)  Fl-20 ta' Mejju 2013, l-SAS irrappurtat li kienet iffirmat ftehim li tbiegħ 80 % tal-ishma tagħha f'Widerøe lil grupp investitur. SAS se żżomm sehem ta' 20 % f'Widerøe iżda se jkollha l-għażla li tittrasferixxi s-sjieda kompletament fl-2016. Ara http://mb.cision.com/Main/290/9410155/119539.pdf

      (14)  SAS biegħet 10 % tal-ishma fil-kumpanija ta' ground handling tagħha lil Swissport. Dan l-akkwist kien effettiv mill-1 ta' Novembru 2013. Bħalissa, in-negozjati huma fi stat ta' stennija sakemm Swissport tikkonkludi l-akkwist u l-integrazzjoni ta' Servisair.

      (15)  Din tlestiet u għandha effett ta' likwidità ta' madwar SEK 1,7 biljun.

      (16)  Dawn il-miżuri ġew fil-biċċa l-kbira implimentati u se jammontaw għal tfaddil ta' madwar SEK 1 biljun.

      (17)  […].

      (18)  […], wieħed mis-selliefa taħt l-RCF l-antika, indika li ma kienx se jkun lest li jipparteċipa fl-RCF il-ġdida. Bħala riżultat, […] u […] żdiedu l-parteċipazzjoni tagħhom fl-RCF il-ġdida b'mod proporzjonali.

      (19)  Ara n-nota f 'qiegħ il-paġna 33 hawn taħt:

      (20)  Ara http://www.reuters.com/finance/stocks/SAS.ST/key-developments/article/2662973.

      (21)  L-impenn bil-Faċilità A tnaqqas minn SEK 0,8 biljun għal SEK 0,6 biljun fil-31 ta' Ottubru 2013 bħala konsegwenza tal-bejgħ tas-sehem ta' SAS f'SAS Ground Handling lil Swissport.

      (22)  ĠU L 97, 15.4.2005, p. 41, u s-suppliment taż-ŻEE Nru 18, 14.4.2005, p. 1.

      (23)  L-alternattiva tkun li sempliċiment jippermettu l-RCF l-antika tiskadi fl-20 ta' Ġunju 2013, filwaqt li fl-istess ħin jipprevjenu kull użu f'dan il-perjodu sakemm SAS ma tkunx tissodisfa l-kundizzjonijiet ta' ġbid.

      (24)  L-awtoritajiet Norveġiżi provdew informazzjoni dwar uħud mill-iskoperturi ta' banek għal SAS fil-forma ta' faċilitajiet bilaterali, diversi arranġamenti ta' ħħeġġjar, karti ta' kreditu, faċilitajiet ta' finanzjament ta' tal-ajruplani, faċilitajiet ta' overdraft u tranżazzjonijiet ta' proprjetà immobbli. L-awtoritajiet Norveġiżi jsostnu li, bl-eċċezzjoni possibbli ta' […] esponiment relatat ma' pagamenti tal-karti ta' kreditu, il-banek ma għandhom l-ebda esponiment materjali mhux garantit għal SAS. Il-forom differenti ta' esponiment imsemmija kienu jew limitati fid-daqs jew garantiti u konsegwentement dehru insinifikanti fir-rigward tad-deċiżjoni tal-banek li jipparteċipaw fl-RCF il-ġdida.

      (25)  Id-Dħul għal kull Post f'kull Kilometru (RASK) huwa kejl komuni tad-dħul għal-linji tal-ajru.

      (26)  In-Norveġja u SAS jenfasizzaw ukoll, f'dan ir-rigward, li S&P tejbet il-klassifikazzjoni tal-kreditu ta' SAS minn CCC+ għal B– bi prospettiva stabbli fil-5 ta' Awwissu 2013.

      (27)  Ara l-Kawża 730/79 Philip Morris Holland BV vs Il-Kummissjoni [1980] Ġabra — 2671, il-paragrafu 11: il-Kawża T-288/97 Regione Friuli Venezia Giulia v Il-Kummissjoni [2001] Ġabra 2001 II-1169, il-paragrafu 41; u l-Kawża C-280/00 Altmark Trans GmbH u Regierungspräsidium Magdeburg v Nahverkehrsgesellschaft Altmark GmbH (Altmark) [2003] Ġabra I-7747, il-paragrafu 75

      (28)  It-“tielet pakkett” jinkludi tliet miżuri leġiżlattivi: (i) Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2407/92 tat-23 ta' Lulju 1992 dwar il-liċenzjar ta' trasportaturi tal-arju (ĠU L 240, 24.8.1992, p. 1); (ii) Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2408/92, tat-23 ta' Lulju 1992, dwar aċċess għat-trasportaturi tal-ajru tal-Komunità għal rotot tal-ajru intra-Komunitarji (ĠU L 240, 24.8.1992, p. 8); u (iii) Ir-Regolament tal-Kunsill (KEE) Nru 2409/92 tat-23 ta' Lulju 1992 dwar nollijiet u rati għal servizzi tal-ajru (ĠU L 240, 24.8.1992, p. 15); Dawn ir-Regolamenti ġew inkorporati fil-Ftehim taż-ŻEE sakemm dawn ġew imħassra bir-Regolament (KE) Nru 1008/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Settembru 2008 dwar regoli komuni għall-operat ta' servizzi tal-ajru fil-Komunità (Riformulazzjoni), kif inkorporat fl-Anness XIII tal-Ftehim taż-ŻEE.

      (29)  Il-Kawżi Magħquda T-228/99 u T-233/99 Westdeutsche Landesbank Girozentrale, Land Nordrhein-Westfalen vs Il-Kummissjoni [2003] Ġabra II-435, il-paragrafu 255.

      (30)  Il-Kawża T-296/97 Alitalia [2000] Ġabra II-3871, il-paragrafu 81.

      (31)  […].

      (32)  Minbarra l-RCF l-antika, tliet banek kienu sat-30 ta' Settembru 2012 esposti fil-forma ta' faċilitajiet bilaterali marbuta mal-RCF l-antika li ma setgħux jiġu miġbuda sakemm l-RCF ta' qabel kienet tinġibed b'mod sħiħ. L-ammonti ta' faċilitajiet bilaterali individwali kienu ta' EUR [400-800] miljun għal […], EUR [200-400] miljun għal […] u EUR [400-800] miljun għal […].

      (33)  Il-Kawża C-305/89 L-Italja v Il-Kummissjoni [1991] Ġabra I-1603, il-paragrafu 20.

      (34)  Pereżempju, […] tneħħa mill-lista finali ta' ċessjonijiet pjanati […].

      (35)  Pereżempju, waħda mill-kundizzjonijiet ta' ġbid ta' kreditu għall-Faċilità B kienet li SAS għandu jkollha EBITDAR ta' mill-anqas SEK [5-9] biljun fuq bażi rikorrenti ta' 12-il xahar. Minħabba li din qabżet l-EBITDAR previst għal kull sena tal-perjodu 2012-2015, tqies li ma kienx probabbli li SAS tkun f'pożizzjoni li tuża l-Faċilità B matul il-medda ta' żmien tal-RCF il-ġdida.

      (36)  Pattijiet finanzjarji marbuta ma' […]. Dawn l-aħħar żewġ pattijiet finanzjarji ġew aġġustati fuq bażi ta' kull tliet xhur fuq il-bażi tal-mudell finanzjarju sottostanti għall-pjan 4XNG, li jimplika li SAS kienet mitluba li tilħaq il-miri finanzjarji tagħha stess.

      (37)  Għal skopijiet illustrattivi, in-Norveġja provdiet stima li t-telf totali tal-Istati għall-RCF il-ġdida billi jassumu ġbid ta' kreditu kollu bil-Faċilità A (li minnhom SEK [700-1 200] miljun kienu koperti mill-Istati) u tassumi wkoll li l-garanzija kienet tkopri biss 50 % tal-impenn tal-Faċilità A u li l-Istati kienu diġà rċevew l-ewwel pagament tal-miżata ta' impenn. Dan kien jimplika telf stmat ta' SEK [400-800] miljun fuq l-RCF il-ġdida flimkien ma' stima ta' telf fuq ishma totali ta' SEK [700–1 200] miljun, jiġifieri SEK [1 100–2 000] miljun b'kollox.

      (38)  Ara l-paragrafu (88).

      (39)  Ara l-paragrafi (82) u (89).

      (40)  Ara l-paragrafi (82) u (87).


title: Deċiżjoni Nru 1357/2008/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas- 16 ta’ Diċembru 2008 li temenda d-Deċiżjoni Nru 1720/2006/KE li tistabbilixxi programm ta’ azzjoni fil-qasam tat-tagħlim tul il-ħajja (Test b’relevanza għaż-ŻEE)

text:
               30.12.2008

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea

               L 350/56

         DEĊIŻJONI Nru 1357/2008/KE TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL
   tas-16 ta’ Diċembru 2008
   li temenda d-Deċiżjoni Nru 1720/2006/KE li tistabbilixxi programm ta’ azzjoni fil-qasam tat-tagħlim tul il-ħajja
   (Test b’relevanza għaż-ŻEE)
   IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TA’ L-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidraw it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u partikolarment l-Artikoli 149(4) u 150(4) tiegħu,
   Wara li kkunsidraw il-proposta tal-Kummissjoni,
   Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali (1),
   Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni,
   Waqt li jaġixxu skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 251 tat-Trattat (2),
   Billi:

               (1)

               Id-Deċiżjoni Nru 1720/2006/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Novembru 2006 (3) stabbilixxiet il-programm ta’ azzjoni fil-qasam tat-tagħlim tul il-ħajja għall-perjodu 2007-2013.

               (2)

               L-Artikolu 9(2), tad-Deċiżjoni Nru 1720/2006/KE, jistipula li l-miżuri neċessarji għall-implimentazzjoni tal-programm minbarra dawk li huma elenkati fil-paragrafu 1 għandhom jiġu adottati skond il-proċedura msemmija fl-Artikolu 10(3) ta’ din id-Deċiżjoni, jiġifieri skond il-proċedura konsultattiva stabbilita mid-Deċiżjoni tal-Kunsill 1999/468/KE tat-28 ta' Ġunju 1999 li tistabilixxi l-proċeduri għall-eżerċizzju tas-setgħat ta’ l-implimentazzjoni konferiti fuq il-Kummissjoni (4).

               (3)

               Dan il-kliem tad-Deċiżjoni Nru 1720/2006/KE jirriżulta b’mod partikolari f'li deċiżjonijiet oħra ta’ għażla li mhumiex dawk imsemmija fl-Artikolu 9(1) jkunu soġġetti għall-proċedura konsultattiva u għad-dritt ta’ skrutinju mill-Parlament Ewropew.

               (4)

               Dawn il-modalitajiet ta’ proċedura jżidu minn xahrejn sa tliet xhur fil-proċess ta’ allokazzjoni tas-sussidji lill-kandidati. Dawn iwasslu għal ħafna dewmien għall-benefiċjarji, jitfgħu piż sproporzjonat fuq l-amministrazzjoni tal-programm u ma jiġġenerawx valur miżjud meta titqies in-natura tas-sussidji mogħtija.

               (5)

               Biex tkun possibbli implimentazzjoni aktar mgħaġġla u aktar effikaċi tad-deċiżjonijiet ta’ għażla, huwa meħtieġ li l-proċedura konsultattiva tiġi sostitwita minn obbligu fuq il-Kummissjoni li mingħajr dewmien tinforma lill-Istati Membri u lill-Parlament Ewropew dwar miżuri biex tiġi implimentata d-Deċiżjoni Nru 1720/2006/KE mingħajr l-għajnuna ta' kumitat,

         ADOTTAW DIN ID-DEĊIŻJONI:
   Artikolu 1
   Id-Deċiżjoni Nru 1720/2006/KE għandha tiġi emendata kif ġej:

               (1)

               L-Artikolu 9(2) għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej:
               “2.   Il-Kummissjoni għandha tinforma lill-Kumitat imsemmi fl-Artikolu 10 u lill-Parlament Ewropew dwar id-deċiżjonijiet l-oħra kollha ta' selezzjoni li ħadet dwar l-implimentazzjoni ta' din id-Deċiżjoni, fi żmien jumejn ta' xogħol mill-adozzjoni tad-deċiżjonijiet involuti. Din l-informazzjoni għandha tinkludi deskrizzjonijiet u analiżi ta' l-applikazzjonijiet irċevuti, deskrizzjoni tal-proċedura ta' selezzjoni u ta' evalwazzjoni, u l-listi kemm tal-proġetti proposti għal finanzjament kif ukoll ta' dawk li ġew rifjutati.”;

               (2)

               L-Artikolu 10(3) għandu jitħassar.

         Artikolu 2
   Il-Kummissjoni għandha tirrapporta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-impatt ta’ din id-Deċiżjoni sat-30 ta' Ġunju 2010.
   Artikolu 3
   Din id-Deċiżjoni għandha tidħol fis-seħħ l-għada tal-pubblikazzjoni tagħha f'Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea.

      Magħmula fi Strasburgu, 16 ta’ Diċembru 2008.

            Għall-Parlament Ewropew

            Il-President

         H.-G. PÖTTERING

            Għall-Kunsill

            Il-President

         B. LE MAIRE

      (1)  ĠU C 224, 30.8.2008, p. 115.

      (2)  L-Opinjoni tal-Parlament Ewropew tat-2 ta' Settembru 2008 (għadha mhix ippubbliakta fil-Ġurnal Uffiċjali) u d-Deċiżjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Novembru 2008.

      (3)  ĠU L 327, 24.11.2006, p. 45.

      (4)  ĠU L 184, 17.7.1999, p. 23.


title: 2008/451/KE: Deċiżjoni tal-Kunsill tas- 16 ta' Ġunju 2008 li taġġusta l-konċessjonijiet previsti fid-Deċiżjoni 2003/479/KE u d-Deċiżjoni 2007/829/KE dwar ir-regoli applikabbli għall-esperti nazzjonali u għall-persunal militari sekondati mas-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill

text:
               18.6.2008

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea

               L 158/56

         DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
   tas-16 ta' Ġunju 2008
   li taġġusta l-konċessjonijiet previsti fid-Deċiżjoni 2003/479/KE u d-Deċiżjoni 2007/829/KE dwar ir-regoli applikabbli għall-esperti nazzjonali u għall-persunal militari sekondati mas-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill
   (2008/451/KE)
   IL-KUNSILL TA' L-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 28(1) tiegħu,
   Wara li kkunsidra t-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 207(2) tiegħu,
   Wara li kkunsidra d-Deċiżjoni 2003/479/KE (1), u b'mod partikolari l-Artikolu 15(7) tagħha,
   Wara li kkunsidra d-Deċiżjoni 2007/829/KE (2), u b'mod partikolari l-Artikolu 15(6) tagħha,
   Billi:

               (1)

               L-Artikolu 15(7) tad-Deċiżjoni 2003/479/KE u l-Artikolu 15(6) tad-Deċiżjoni 2007/829/KE jipprevedu li l-konċessjonijiet ta' kuljum u ta' kull xahar għandhom jiġu aġġustati kull sena bla effett retroattiv, skond l-adattament tas-salarji bażiċi ta' l-uffiċjali tal-Komunità fi Brussell u fil-Lussemburgu.

               (2)

               Il-Kunsill, permezz tar-Regolament (KE, Euratom) Nru 420/2008 ta' l-14 ta' Mejju 2008 li jaġġusta b'effett mill-1 ta' Lulju 2007 r-remunerazzjoni u l-pensjonijiet ta' l-uffiċjali u ħaddiema oħra tal-Komunitajiet Ewropej (3) kif ukoll il-koeffiċjenti korrettivi applikati għal dawn, adotta aġġustament ta' 1,4 % għall-pagi u l-pensjonijiet ta' l-uffiċjali tal-Komunità.

         IDDEĊIEDA KIF ĠEJ:
   Artikolu 1
   1.   Fl-Artikolu 15(1) tad-Deċiżjoni 2003/479/KE u l-Artikolu 15(1) tad-Deċiżjoni 2007/829/KE, l-ammonti EUR 29,44 u EUR 117,74 għandhom jinbidlu b'EUR 29,85 u EUR 119,39 rispettivament.
   2.   Fl-Artikolu 15(2) tad-Deċiżjoni 2003/479/KE u l-Artikolu 15(2) tad-Deċiżjoni 2007/829/KE t-tabella għandha tinbidel b'dan li ġej:

                  “Distanza bejn il-post ta’ reklutaġġ u l-post ta' l-issekondar
                  (f'km)

                  Ammont f'EUR

                  0-150

                  0,00

                  > 150

                  76,74

                  > 300

                  136,42

                  > 500

                  221,71

                  > 800

                  358,14

                  > 1 300

                  562,80

                  > 2 000

                  673,67”

   3.   Fl-Artikolu 15(4) tad-Deċiżjoni 2003/479/KE l-ammont EUR 29,44 għandu jinbidel b'EUR 29,85.
   Artikolu 2
   Din id-Deċiżjoni għandha tieħu effett fl-ewwel ġurnata tax-xahar wara dak ta' l-adozzjoni tagħha.

      Magħmul fil-Lussemburgu, 16 ta’ Ġunju 2008.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         D. RUPEL

      (1)  Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2003/479/KE tas-16 ta' Ġunju 2003 dwar ir-regoli applikabbli għal esperti nazzjonali u staff militari dwar sekondament lis-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill (ĠU L 160, 28.6.2003, p. 72). Id-Deċiżjoni kif mħassra bid-Deċiżjoni 2007/829/KE.

      (2)  Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2007/829/KE tal-5 ta' Diċembru 2007 dwar ir-regoli applikabbli għall-esperti nazzjonali u għall-persunal militari nazzjonali sekondati mas-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill (ĠU L 327, 13.12.2007, p. 10).

      (3)  ĠU L 127, 15.5.2008, p. 1.


title: 2010/113/CFSP: Deċiżjoni tal-Kunsill 2010/113/PESK tat- 22 ta’ Frar 2010 li testendi l-mandat tar-Rappreżentant Speċjali tal-Unjoni Ewropea għar-Reġjun tal-Lagi l-Kbar Afrikani

text:
               23.2.2010

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               L 46/30

         DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL 2010/113/PESK
   tat-22 ta’ Frar 2010
   li testendi l-mandat tar-Rappreżentant Speċjali tal-Unjoni Ewropea għar-Reġjun tal-Lagi l-Kbar Afrikani
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikoli 28, 31(2) u 33 tiegħu,
   Wara li kkunsidra l-proposta mir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà,
   Billi:

               (1)

               Fil-15 ta’ Frar 2007, il-Kunsill adotta l-Azzjoni Konġunta 2007/112/PESK (1) li taħtar lis-Sur Roeland VAN DE GEER bħala r-Rappreżentant Speċjali tal-Unjoni Ewropea (RSUE) għar-Reġjun tal-Lagi l-Kbar Afrikani.

               (2)

               Fis-16 ta’ Frar 2009, il-Kunsill adotta l-Azzjoni Konġunta 2009/128/PESK (2) li temenda u testendi l-mandat tar-RSUE sat-28 ta’ Frar 2010.

               (3)

               Il-mandat tar-RSUE għandu jiġi estiż sal-31 ta’ Awwissu 2010. Madankollu, il-mandat tar-RSUE jista' jiġi tterminat qabel, jekk il-Kunsill jiddeċiedi hekk, fuq rakkomandazzjoni tar- Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà (RGħ) wara d-dħul fis-seħħ tad-Deċiżjoni li tistabbilixxi s-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna.

               (4)

               Ir-RSUE ser jimplimenta l-mandat tiegħu fil-kuntest ta’ sitwazzjoni li tista’ tiddeterjora u li tista’ tagħmel ħsara lill-objettivi ta' politika Estera u ta' Sigurtà Komuni stabbiliti fl-Artikolu 21 tat-Trattat,

         ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:
   Artikolu 1
   Rappreżentant Speċjali tal-Unjoni Ewropea
   Il-mandat tas-Sur Roeland VAN DE GEER bħala r-Rappreżentant Speċjali tal-Unjoni Ewropea (RSUE) għar-Reġjun tal-Lagi l-Kbar Afrikani huwa b'dan estiż sal-31 ta’ Awwissu 2010. Il-mandat tar-RSUE jista' jiġi tterminat qabel, jekk il-Kunsill jiddeċiedi hekk, fuq rakkomandazzjoni tar-RGħ wara d-dħul fis-seħħ tad-Deċiżjoni li tistabbilixxi s-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna.
   Artikolu 2
   Objettivi ta’ politika
   Il-mandat tar-RSUE għandu jkun ibbażat fuq l-objettivi ta' politika tal-Unjoni Ewropea (UE) fir-rigward tal-istabbilizzazzjoni u l-konsolidazzjoni ulterjuri tas-sitwazzjoni ta' wara l-konflitt fir-Reġjun tal-Lagi l-Kbar Afrikani, b'attenzjoni partikolari mogħtija lid-dimensjoni reġjonali tal-iżviluppi fil-pajjiżi kkonċernati. Dawn l-objettivi, filwaqt li jippromwovu, b'mod partikolari, il-konformità man-normi bażiċi ta' demokrazija u tmexxija tajba, inkluż ir-rispett għad-drittijiet tal-bniedem u l-istat ta' dritt, jinkludu:

               (a)

               kontribut b'mod attiv u effettiv għal politika konsistenti, sostenibbli u responsabbli tal-Unjoni fir-Reġjun tal-Lagi l-Kbar Afrikani, u l-promozzjoni ta' approċċ ġenerali koerenti tal-Unjoni fir-reġjun. Ir-RSUE għandu jappoġġa l-ħidma tar-RGħ fir-reġjun;

               (b)

               l-iżgurar ta' impenn kontinwu tal-Unjoni għall-proċessi ta' stabbilizzazzjoni u ta' rikostruzzjoni fir-reġjun, permezz ta' preżenza attiva fuq il-post u f'fora internazzjonali rilevanti, filwaqt li jinżamm kuntatt ma' atturi prinċipali u b'kontribut għall-maniġġar ta' kriżijiet;

               (c)

               kontribut għall-fażi ta' wara t-transizzjoni fir-Repubblika Demokratika tal-Kongo (RDK), b'mod partikolari fir-rigward tal-proċess politiku tal-konsolidazzjoni tal-istituzzjonijiet il-ġodda u d-definizzjoni ta' qafas internazzjonali usa’ għall-konsultazzjoni u l-koordinazzjoni politiċi mal-gvern il-ġdid;

               (d)

               kontribut, f'kooperazzjoni mill-qrib man-Nazzjonijiet Uniti/MONUC, għall-isforzi internazzjonali ta' appoġġ biex tinkiseb Riforma komprensiva tas-Settur tas-Sigurtà fir-RDK, b'mod partikolari minħabba r-rwol ta' koordinazzjoni li l-Unjoni hija lesta li tassumi f'dan il-kuntest;

               (e)

               kontribut għall-miżuri adatti ta' segwitu għall-Konferenza Internazzjonali tar-Reġjun tal-Lagi l-Kbar, b'mod partikolari permezz tal-istabbiliment ta' kuntatti mill-qrib mas-Segretarjat tal-Lagi l-Kbar u s-Segretarju Eżekuttiv tiegħu kif ukoll mat-Trojka tal-mekkaniżmu ta' segwitu u permezz tal-promozzjoni ta' relazzjonijiet tajba bejn il-ġirien fir-reġjun;

               (f)

               l-indirizzar tal-problema li għadha konsiderevoli ta' gruppi armati li qed joperaw fuq il-fruntieri, li jikkostitwixxu r-riskju li jiddistabbilizzaw il-pajjiżi fir-reġjun u jaggravaw il-problemi interni tagħhom;

               (g)

               kontribut għall-istabbilizzazzjoni ta' wara l-konflitt f'Burundi, ir-Rwanda u l-Uganda, b'mod partikolari billi n-negozjati għall-paċi jiġu akkumpanjati minn gruppi armati bħall-FNL u l-LRA.

         Artikolu 3
   Mandat
   Sabiex jinkisbu l-objettivi ta' politika, il-mandat tar-RSUE għandu jkun li:

               (a)

               jistabbilixxi u jżomm kuntatt mill-qrib mal-pajjiżi tar-Reġjun tal-Lagi l-Kbar, in-Nazzjonijiet Uniti, l-Unjoni Afrikana, pajjiżi Afrikani prinċipali u msieħba prinċipali tar-RDK u l-Unjoni, kif ukoll ma' organizzazzjonijiet Afrikani reġjonali u sub-reġjonali, pajjiżi terzi rilevanti oħra u mexxejja reġjonali prinċipali oħra;

               (b)

               jipprovdi pariri u jirrapporta dwar il-possibbiltajiet biex l-Unjoni tappoġġa l-proċess ta' stabbilizzazzjoni u konsolidazzjoni u dwar kif l-inizjattivi tal-Unjoni jistgħu jiġu mwettqa l-aħjar;

               (c)

               jipprovdi parir u assistenza għal riforma fis-settur tas-sigurtà (RSS) fir-RDK;

               (d)

               jikkontribwixxi għas-segwitu għall-Konferenza Internazzjonali tar-Reġjun tal-Lagi l-Kbar, b'mod partikolari billi jappoġġa l-linji politiċi, definiti fir-reġjun, li jsegwu l-objettivi ta' non-vjolenza u ta' difiża reċiproka fir-riżoluzzjoni ta' konflitti kif ukoll, fir-rigward tal-kooperazzjoni reġjonali, bil-promozzjoni tad-drittijiet tal-bniedem u d-demokratizzazzjoni, it-tmexxija tajba, il-kooperazzjoni ġudizzjarja, u l-ġlieda kontra l-impunità u l-isfruttament illegali ta' riżorsi naturali;

               (e)

               jikkontribwixxi għal fehim aħjar tar-rwol tal-Unjoni fost dawk il-mexxejja li għandhom influwenza kbira fuq l-opinjoni tan-nies fir-reġjun;

               (f)

               jikkontribwixxi, meta jkun mitlub, għan-negozjati u l-implimentazzjoni ta' ftehim ta' paċi u ta' waqfien mill-ġlied bejn il-partijiet u jittratta magħhom diplomatikament fil-każ ta' nuqqas ta' konformità mat-termini ta' dawn il-ftehimiet; fil-kuntest tan-negozjati tal-LRA li għaddejjin, tali attivitajiet għandhom jiġu segwiti f'koordinazzjoni mill-qrib mar-RSUE għas-Sudan;

               (g)

               jikkontribwixxi għall-implimentazzjoni tal-politika tad-drittijiet tal-bniedem tal-UE u l-Linji Gwida tal-UE dwar id-Drittijiet tal-Bniedem, b'mod partikolari l-Linji Gwida tal-UE dwar it-Tfal u l-Konflitt Armat, u l-politika tal-UE dwar ir-Riżoluzzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà 1325(2000) dwar in-Nisa, il-Paċi u s-Sigurtà, inkluż permezz tal-monitoraġġ u r-rappurtar dwar l-iżviluppi f'dan ir-rigward.

         Artikolu 4
   Implimentazzjoni tal-mandat
   1.   Ir-RSUE għandu jkun responsabbli għall-implimentazzjoni tal-mandat waqt li jaġixxi taħt l-awtorità u d-direzzjoni operattiva tar-RGħ.
   2.   Il-Kumitat Politiku u ta' Sigurtà (KPS) għandu jżomm kollegament privileġġat mar-RSUE u għandu jkun il-punt primarju ta' kuntatt tar-RSUE mal-Kunsill. Il-KPS għandu jipprovdi gwida strateġika u direzzjoni politika lir-RSUE fil-qafas tal-mandat, mingħajr preġudizzju għas-setgħat tar-RGħ.
   Artikolu 5
   Finanzjament
   1.   L-ammont ta' referenza finanzjarja maħsub biex ikopri n-nefqa relatata mal-mandat tar-RSUE fil-perijodu mill-1 ta’ Marzu 2010 sal-31 ta’ Awwissu 2010 għandu jkun ta' EUR 1 065 000.
   2.   In-nefqa ffinanzjata mill-ammont stipulat fil-paragrafu 1 għandha tkun eliġibbli mill-1 ta’ Marzu 2010. In-nefqa għandha tiġi amministrata konformement mal-proċeduri u r-regoli applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Unjoni.
   3.   L-amministrazzjoni tan-nefqa għandha tkun soġġetta għal kuntratt bejn ir-RSUE u l-Kummissjoni. Ir-RSUE għandu jkun responsabbli quddiem il-Kummissjoni għal kull infiq.
   Artikolu 6
   Struttura u kompożizzjoni tat-tim
   1.   Fil-limiti tal-mandat tiegħu u l-mezzi finanzjarji korrispondenti disponibbli, ir-RSUE għandu jkun responsabbli mill-istruttura tat-tim tiegħu. It-tim għandu jinkludi t-tagħrif espert dwar kwistjonijiet speċifiċi ta' politika kif meħtieġ mill-mandat. Ir-RSUE għandu jżomm lill-Kunsill u lill-Kummissjoni infurmati fil-pront dwar il-kompożizzjoni tat-tim tiegħu.
   2.   L-Istati Membri u l-istituzzjonijiet tal-Unjoni jistgħu jipproponu l-issekondar ta' persunal biex jaħdem mar-RSUE. Is-salarju ta' persunal li jiġi ssekondat minn Stat Membru jew minn istituzzjoni tal-Unjoni lir-RSUE għandu jkun kopert mill-Istat Membru jew l-istituzzjoni tal-Unjoni kkonċernati rispettivament. Esperti ssekondati mill-Istati Membri għas-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill jistgħu jiġu stazzjonati wkoll mar-RSUE. Il-persunal internazzjonali b'kuntratt għandu jkollu ċ-ċittadinanza ta' Stat Membru.
   3.   Il-persunal issekondat kollu għandu jibqa’ taħt l-awtorità amministrattiva tal-Istat Membru jew l-istituzzjoni tal-Unjoni mandanti u għandu jwettaq dmirijietu u jaġixxi fl-interess tal-mandat tar-RSUE.
   Artikolu 7
   Privileġġi u immunitajiet tar-RSUE u l-persunal tiegħu
   Il-privileġġi, l-immunitajiet u garanziji oħra meħtieġa għat-tlestija u l-funzjonament bla tfixkil tal-missjoni tar-RSUE u l-membri tal-persunal tiegħu għandhom jiġu miftehmin mal-parti/partijiet ospitanti kif ikun jeħtieġ il-każ. L-Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom jagħtu l-appoġġ kollu meħtieġ għal dan l-għan.
   Artikolu 8
   Sigurtà ta’ informazzjoni klassifikata tal-UE
   Ir-RSUE u l-membri tal-grupp tiegħu għandhom jirrispettaw il-prinċipji u l-istandards ta' sigurtà minimi stabbiliti bid-Deċiżjoni tal-Kunsill 2001/264/KE tad-19 ta’ Marzu 2001 li tadotta r-regolamenti tal-Kunsill rigward is-sigurtà (3), b'mod partikolari fil-ġestjoni ta' informazzjoni klassifikata tal-UE.
   Artikolu 9
   Aċċess għal informazzjoni u appoġġ loġistiku
   1.   L-Istati Membri, il-Kummissjoni u s-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill għandhom jiżguraw li jingħata aċċess lir-RSUE għal kwalunkwe informazzjoni rilevanti.
   2.   Id-delegazzjonijiet tal-Unjoni u/jew l-Istati Membri, skont il-każ, għandhom jipprovdu appoġġ loġistiku fir-reġjun.
   Artikolu 10
   Sigurtà
   Konformement mal-politika tal-Unjoni dwar is-sigurtà ta' persunal skjerat barra l-Unjoni f'kapaċità operazzjonali taħt it-Titolu V tat-Trattat, ir-RSUE għandu jieħu l-miżuri kollha raġonevolment prattikabbli, konformement mal-mandat tiegħu u s-sitwazzjoni ta' sigurtà fiż-żona ġeografika taħt ir-responsabbiltà tiegħu, għas-sigurtà tal-persunal kollu taħt l-awtorità diretta tiegħu, notevolment billi:

               (a)

               jistabbilixxi pjan ta' sigurtà speċifiku għall-missjoni bbażat fuq il-gwida tas-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill, li jinkludi miżuri ta' sigurtà fiżiċi, organizzattivi u proċedurali speċifiċi għall-missjoni, il-ġestjoni tal-moviment sigur ta' persunal lejn, u ġewwa, iż-żona tal-missjoni, kif ukoll il-ġestjoni ta' inċidenti ta' sigurtà u li jinkludi pjan ta' kontinġenza u evakwazzjoni tal-missjoni;

               (b)

               jiżgura li l-persunal kollu skjerat barra mill-Unjoni jkun kopert b'assigurazzjoni ta' riskju għoli kif meħtieġ mill-kondizzjonijiet fiż-żona tal-missjoni;

               (c)

               jiżgura li l-membri kollha tal-grupp tiegħu li jridu jiġu skjerati barra l-Unjoni, inkluż persunal kkuntrattat lokalment, ikunu ħadu taħriġ ta' sigurtà xieraq qabel u mal-wasla fiż-żona tal-missjoni, ibbażat fuq il-klassifikazzjoni ta' riskju mogħtija liż-żona ta' missjoni mis-Segretarjat Ġenerali tal-Kunsill;

               (d)

               jiżgura li jiġu implimentati r-rakkomandazzjonijiet kollha maqbula, magħmula wara valutazzjonijiet regolari ta' sigurtà, u jippreżenta lir-RGħ, lill-Kunsill u lill-Kummissjoni rapporti bil-miktub dwar l-implimentazzjoni tagħhom u dwar kwistjonijiet oħra ta' sigurtà fil-qafas tar-rapport intermedju u tar-rapport dwar l-implimentazzjoni tal-mandat.

         Artikolu 11
   Rapportar
   Ir-RSUE għandu jipprovdi regolarment lir-RGħ u lill-KPS rapporti bil-fomm u bil-miktub. Jekk ikun meħtieġ, ir-RSUE għandu jippreżenta rapport ukoll lill-gruppi ta' ħidma tal-Kunsill. Rapporti regolari bil-miktub għandhom jiġu ċċirkolati permezz tan-network COREU. Fuq ir-rakkomandazzjoni tar-RGħ jew tal-KPS, ir-RSUE jista' jipprovdi rapporti lill-Kunsill Affarijiet Barranin.
   Artikolu 12
   Koordinazzjoni
   1.   Ir-RSUE għandu jippromwovi koerenza bejn atturi tal-Politika Estera u ta' Sigurtà Komuni/Politika ta' Sigurtà u Difiża Komuni u koordinazzjoni politika ġenerali tal-Unjoni. Ir-RSUE għandu jgħin biex jiġi żgurat li l-istrumenti kollha tal-Unjoni fil-post jaġixxu b'mod koerenti biex jinkisbu l-objettivi ta' politika tal-Unjoni. L-attivitajiet tar-RSUE għandhom jiġu kkoordinati ma' dawk tal-Kummissjoni, kif ukoll dawk ta' RSUE oħrajn attivi fir-reġjun skont il-każ. Ir-RSUE għandu jipprovdi lill-missjonijiet tal-Istati Membri u lid-delegazzjonijiet tal-Unjoni aġġornamenti regolari ta' informazzjoni.
   2.   Fuq il-post, għandu jinżamm kollegament mill-qrib mal-Kapijiet tad-delegazzjonijiet tal-Unjoni, mal-Kummissjoni u mal-Kapijiet tal-Missjonijiet tal-Istati Membri. Huma għandhom jagħmlu mill-aħjar biex jgħinu lir-RSUE fl-implimentazzjoni tal-mandat. Ir-RSUE għandu wkoll iżomm kollegament ma’ atturi internazzjonali u reġjonali oħra fuq il-post.
   3.   Ir-RSUE għandu jiżgura konsistenza bejn l-attivitajiet tal-missjoni tal-Unjoni Ewropea sabiex tipprovdi pariri u assistenza għar-riforma tas-settur tas-sigurtà fir-Repubblika Demokratika tal-Kongo (EUSEC RD Congo) u l-missjoni tal-pulizija tal-Unjoni Ewropea mwettqa fil-qafas tar-riforma tas-settur tas-sigurtà (SSR) u l-konvivenza tagħha mas-sistema tal-ġustizzja fir-Repubblika Demokratika tal-Kongo (EUPOL RD Congo) u jipprovdi lill-Kapijiet ta' dawn il-missjonijiet bi gwida politika lokali. Ir-RSUE għandu jikkontribwixxi għal koordinazzjoni mal-atturi internazzjonali l-oħra involuti fir-riforma tas-settur tas-sigurtà fir-RDK. Ir-RSUE u l-Kmandat tal-Operazzjoni Ċivili għandhom jikkonsultaw ma' xulxin kif meħtieġ.
   Artikolu 13
   Reviżjoni
   L-implimentazzjoni ta' din id-Deċiżjoni u l-konsistenza tagħha ma' kontributi oħrajn mill-Unjoni lir-reġjun għandhom jiġu riveduti regolarment. Ir-RSUE għandu jippreżenta rapport dwar l-implimentazzjoni tal-mandat lir-RGħ, lill-Kunsill u lill-Kummissjoni fi tmiem il-mandat.
   Artikolu 14
   Dħul fis-seħħ
   Din id-Deċiżjoni għandha tidħol fis-seħħ fid-data tal-adozzjoni tagħha.
   Hija għandha tapplika mill-1 ta’ Marzu 2010.
   Artikolu 15
   Pubblikazzjoni
   Din id-Deċiżjoni għandha tiġi ppubblikata f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

      Magħmul fi Brussell, it-22 ta’ Frar 2010.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         C. ASHTON

      (1)  ĠU L 46, 16.2.2007, p. 79.

      (2)  ĠU L 46, 17.2.2009, p. 36.

      (3)  ĠU L 101, 11.4.2001, p. 1.