Međutim , duhovnik je već doveo Damljana , za čijim silavom blistahu , kao mleko , srmali pištolji , što mu ih je Miloje poklonio .

PROPN PUNCT NOUN AUX PART VERB PROPN PUNCT ADP DET NOUN VERB PUNCT CCONJ NOUN PUNCT ADJ NOUN PUNCT SCONJ PRON PRON AUX PROPN VERB PUNCT

Međutim , duhovnik jesam već dovesti Damljan , za čiji silav blistati , kao mleko , srmali pištolj , što on ona jesam Miloje pokloniti .

O O B-ROLE O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O


— E , hajde , Smiljo , u ime Božje ! — reče iguman i dade joj ruku , da je celuje , a on nju poljubi u čelo i blagoslovi .

PUNCT INTJ PUNCT INTJ PUNCT PROPN PUNCT ADP NOUN ADJ PUNCT PUNCT VERB NOUN CCONJ VERB PRON NOUN PUNCT SCONJ AUX VERB PUNCT ADV PRON PRON VERB ADP NOUN CCONJ NOUN PUNCT

— e , hajde , Smilja , u ime Božje ! — reći iguman i dati ona ruka , da jesam celovati , a on ona poljubiti u čela i blagoslov .

O O O O O B-PERS O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O


PUNCT X CCONJ AUX PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT


Pozdravite ga od mene i kažite , da ću mu skoro navratiti .

VERB PRON ADP PRON CCONJ VERB PUNCT SCONJ AUX PRON ADV VERB PUNCT

pozdraviti on od ja i kazati , da hteti on skoro navratiti .


Pred sami polazak , kad se Smilja oprosti i izvi iz majčina zagrljaja , priđoše Miloje i Damljan igumanovoj ruci .

ADP DET NOUN PUNCT SCONJ PART PROPN VERB CCONJ VERB ADP ADJ NOUN PUNCT VERB PROPN CCONJ PROPN ADJ NOUN PUNCT

pred sam polazak , kad se Smilja oprostiti i izviti iz majčin zagrljaj , prići Miloje i Damljan igumanov ruka .

O O O O O O B-PERS O O O O O O O O B-PERS O B-PERS O O O


— Bog vas blagoslovio , deco , i srećan put !

PUNCT NOUN PRON VERB PUNCT NOUN PUNCT CCONJ ADJ NOUN PUNCT

— bog vi blagosloviti , deca , i srećan put !


— I oprosti mi , ako sam te kadgod što uvredio ; ja se neću vraćati više , — reče Damljan i saže glavu , da primi blagoslov .

PUNCT CCONJ VERB PRON PUNCT SCONJ AUX PRON ADV SCONJ VERB PUNCT PRON PART AUX VERB ADV PUNCT PUNCT VERB PROPN CCONJ VERB NOUN PUNCT SCONJ VERB NOUN PUNCT

— i oprostiti ja , ako jesam ti kadgod što uvrediti ; ja se hteti vraćati više , — reći Damljan i sagnuti glava , da primiti blagoslov .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O


— A što , sinko : zar ti je dodijalo u nas ?

PUNCT X SCONJ PUNCT NOUN PUNCT PART PRON AUX VERB ADP PRON PUNCT

— A što , sinak : zar ti jesam dodijati u mi ?


Valja mi , oče , da zaslužim ovo oružje , što mi ga Miloje pokloni .

VERB PRON PUNCT NOUN PUNCT SCONJ VERB DET NOUN PUNCT SCONJ PRON PRON PROPN VERB PUNCT

valjati ja , otac , da zaslužiti ovaj oružje , što ja on Miloje pokloniti .

O O O B-ROLE O O O O O O O O O B-PERS O O


— E , srećno ti bilo , sinko ! — reče iguman , pa , pošto ga blagoslovi , poljubi ga u čelo .

PUNCT INTJ PUNCT ADV PRON AUX PUNCT NOUN PUNCT PUNCT VERB NOUN PUNCT CCONJ PUNCT SCONJ PRON VERB PUNCT VERB PRON ADP NOUN PUNCT

— e , srećno ti biti , sinak ! — reći iguman , pa , pošto on blagosloviti , poljubiti on u čela .

O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O


— Idi , ali čuvaj srpski obraz , a prosto neka je ono hleba i soli , što si pod ovim krovom pojeo .

PUNCT PROPN PUNCT CCONJ VERB ADJ NOUN PUNCT ADV ADV DET AUX DET NOUN CCONJ NOUN PUNCT SCONJ AUX ADP DET NOUN VERB PUNCT

— Ida , ali čuvati srpski obraz , a prosto neki jesam onaj hleb i so , što jesam pod ovaj krov pojesti .

O O O O O B-DEMO O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Sunce je tiho zalazilo za vrhove ustalasalih gora , pa je setnim rumenilom nadaleko pozlaćivalo srebrna pleća natuštenog Rudnika i magloviti veo gorostasnog Medvednika .

NOUN AUX ADV VERB ADP NOUN ADJ NOUN PUNCT CCONJ AUX ADJ NOUN ADV VERB ADJ NOUN ADJ PROPN CCONJ ADJ NOUN ADJ PROPN PUNCT

sunce jesam tiho zalaziti za vrh ustalasao gora , pa jesam setan rumenilo nadaleko pozlaćivati srebrn pleća natušten Rudnik i maglovit veo gorostasan Medvednik .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-LOC O O O O B-LOC O


U ovoj zlaćano-tamnoj svetlosti sumorne gore i mračne dubodoline , što među gorama zjape , kao strašni ambisi , postaju još mračnije i sumornije .

ADP DET ADJ NOUN ADJ NOUN CCONJ ADJ NOUN PUNCT SCONJ ADP NOUN VERB PUNCT CCONJ ADJ NOUN PUNCT VERB ADV ADJ CCONJ ADJ PUNCT

u ovaj zlaćano-tamnoj svetlost sumoran gora i mračan dubodolina , što među gora zjapiti , kao strašan ambis , postajati još mračan i sumoran .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Tajanstvene senke , što se u sklopu ustalasalih gora miču i vitlaju , kao ogromne senovite sablasti , časom se rašire , a časom nestaju ispred poslednjeg rumenila , koje kroz beličaste oblačke ovde onde na zapadu probija .

ADJ NOUN PUNCT SCONJ PART ADP NOUN ADJ NOUN VERB CCONJ VERB PUNCT CCONJ ADJ ADJ NOUN PUNCT ADV PART VERB PUNCT ADV ADV VERB ADP ADJ NOUN PUNCT DET ADP ADJ NOUN ADV ADV ADP NOUN VERB PUNCT

tajanstven senka , što se u sklop ustalasao gora micati i vitlati , kao ogroman senovit sablast , časom se raširiti , a časom nestajati ispred poslednji rumenilo , koji kroz beličast oblačak ovde onde na zapad probijati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


A laki sumračak , što se postepeno razilazi iz ovih dolina , diže se u visine , pa zahvata podnožja i pleća gorska .

X ADJ NOUN PUNCT SCONJ PART ADV VERB ADP DET NOUN PUNCT VERB PART ADP NOUN PUNCT CCONJ NOUN NOUN CCONJ NOUN ADJ PUNCT

A lak sumračak , što se postepeno razilaziti iz ovaj dolina , dignuti se u visina , pa zahvat podnožje i pleća gorski .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Sunčevo rumenilo gasi se polagano i još samo zatreperi , kao zlatan talas , po vrhovima rudničkih planina , što se jedna iznad druge uzdižu .

ADJ NOUN VERB PART ADV CCONJ ADV PART VERB PUNCT CCONJ ADJ NOUN PUNCT ADP NOUN ADJ NOUN PUNCT SCONJ PART NUM ADP ADJ VERB PUNCT

Sunčev rumenilo gasiti se polagano i još samo zatreperiti , kao zlatan talas , po vrh rudnički planina , što se jedan iznad drugi uzdizati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Srebrni vrhovi blesnuše još jedared u pozlati svetlosti koja je zahodila , a onaj sumračak zapljusnu , preli ih svojom tamninom , pa odjednom utonu sve u mrak .

ADJ NOUN VERB PART ADV ADP NOUN NOUN DET AUX VERB PUNCT ADV DET NOUN VERB PUNCT VERB PRON DET NOUN PUNCT CCONJ ADV VERB ADV ADP NOUN PUNCT

srebrn vrh blesnuti još jedared u pozlata svetlost koji jesam zahoditi , a onaj sumračak zapljusnuti , preliti ona svoj tamnina , pa odjednom utonuti sve u mrak .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Ogromne planine , uvijene tamom , sumorne i neme , tek po koji put zašume dugim šumorom .

ADJ NOUN PUNCT ADJ NOUN PUNCT ADJ CCONJ ADJ PUNCT CCONJ ADP DET NOUN VERB ADJ NOUN PUNCT

ogroman planina , uvijen tama , sumoran i nem , tek po koji put zašumiti dug šumor .


To je severni vetar , što dere kroz gusto granje gorskih grmova i navlači tamne oblake , da na planinskim plećima otpočinu .

DET AUX ADJ NOUN PUNCT SCONJ VERB ADP ADJ NOUN ADJ NOUN CCONJ VERB ADJ NOUN PUNCT SCONJ ADP ADJ NOUN VERB PUNCT

taj jesam severni vetar , što derati kroz gust granje gorski grm i navlačiti taman oblak , da na planinski pleća otpočinuti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Hadži-Đera seo kraj odžaka , sklopio obe ruke među kolena , pa tako zamišljeno gleda kroz prozorčić u onaj poslednji zračak , što još jednom zatrepta nad kulama rudničke tvrđave .

PROPN VERB ADP NOUN PUNCT VERB NUM NOUN ADP NOUN PUNCT CCONJ ADV ADV VERB ADP NOUN ADP DET ADJ NOUN PUNCT SCONJ PART ADV VERB ADP NOUN ADJ NOUN PUNCT

Hadži-Đera sesti kraj odžak , sklopiti oba ruka među koleno , pa tako zamišljeno gledati kroz prozorčić u onaj poslednji zračak , što još jednom zatreptati nad kula rudnički tvrđava .

B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O


Begunce je još za videla ispratio i tako je sad sam u svojoj ćeliji .

NOUN AUX ADV ADP NOUN VERB CCONJ ADV AUX ADV AUX ADP DET NOUN PUNCT

begunac jesam još za videlo ispratiti i tako jesam sad jesam u svoj ćelija .


Ovako usamljen pribira u pameti događaje ovoga dana , a osim toga misli i na ono što se sutra može desiti , kad Šaćir -aga dojuri u selo .

ADV VERB VERB ADP NOUN NOUN DET NOUN PUNCT ADV ADP DET NOUN CCONJ ADP DET SCONJ PART ADV VERB VERB PUNCT SCONJ PROPN PROPN VERB ADP NOUN PUNCT

ovako usamiti pribirati u pamet događaj ovaj dan , a osim taj misao i na onaj što se sutra moći desiti , kad Šaćir -aga dojuriti u selo .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS I-PERS O O O O


I što god dublje roni u ove misli , sve mu se crnje i crnje pred očima predstavlja .

CCONJ SCONJ PART ADV VERB ADP DET NOUN PUNCT DET PRON PART ADV CCONJ ADV ADP NOUN VERB PUNCT

i što god dublje roniti u ovaj misao , sav on se crnje i crnje pred oči predstavljati .


Na dušu mu se svalio težak teret , a misli , što prepleću , uneše čitavu zabunu .

ADP NOUN PRON PART VERB ADJ NOUN PUNCT ADJ NOUN PUNCT SCONJ VERB PUNCT VERB ADJ NOUN PUNCT

na duša on se svaliti težak teret , a misao , što prepletati , uneti čitav zabuna .


Do malo čas bio je veseo , ali sada , kad je ostao sam , započe osećati , kako je još vrlo daleko od onoga , o čemu je toliko sanjao .

ADP ADV ADV AUX AUX ADJ PUNCT CCONJ ADV PUNCT SCONJ AUX VERB AUX PUNCT VERB VERB PUNCT SCONJ AUX PART ADV ADV ADP DET PUNCT ADP PRON AUX ADV VERB PUNCT

do malo čas biti jesam veseo , ali sada , kad jesam ostati jesam , započeti osećati , kako jesam još vrlo daleko od onaj , o šta jesam toliko sanjati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Zar će ovaj događaj izmiriti krvavu zavadu ?

zar hteti ovaj događaj izmiriti krvav zavada ?


Zar osim Miloja nije tu još i Rupić , koji mu najviše smeta , a on je i glava u selu , i od njega mnogo što šta zavisi ; pa da Moravčani učine ma šta mimo njegove volje ?

PART ADP PROPN AUX ADV ADV CCONJ PROPN PUNCT DET PRON ADV VERB PUNCT ADV PRON AUX CCONJ NOUN ADP NOUN PUNCT CCONJ ADP PRON ADV SCONJ PRON VERB PUNCT CCONJ SCONJ PROPN VERB PART PRON ADP DET NOUN PUNCT

zar osim Miloje jesam tu još i Rupić , koji on najviše smetati , a on jesam i glava u selo , i od on mnogo što šta zavisiti ; pa da Moravčanin učiniti ma šta mimo njegov volja ?

O O B-PERS O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O


Pa onda , ko zna šta sve može Rupić uraditi sutra , bilo zbog straha ili zbog one pretnje , sa koje ga Miloje u malo ne ubi .

CCONJ ADV PUNCT PRON VERB PRON DET VERB PROPN VERB ADV PUNCT AUX ADP NOUN CCONJ ADP DET NOUN PUNCT ADP DET PRON PROPN ADP ADV PART VERB PUNCT

pa onda , ko znati šta sav moći Rupić uraditi sutra , biti zbog strah ili zbog onaj pretnja , sa koji on Miloje u malo ne ubiti .

O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O


Pa baš i kad bi oćutao , zar neće odati sve , pa i njega , ako je Sulja samo poznao Ramova ubicu ?

CCONJ PART CCONJ SCONJ AUX VERB PUNCT PART AUX VERB ADV PUNCT CCONJ CCONJ PRON PUNCT SCONJ AUX PROPN PART VERB ADJ NOUN PUNCT

pa baš i kad biti oćutati , zar hteti odati sve , pa i on , ako jesam Sulja samo poznati Ramov ubica ?

O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O


Odaće , nema sumnje , samo da sačuva svoj život .

ADJ PUNCT ADJ NOUN PUNCT CCONJ SCONJ VERB DET NOUN PUNCT

Odaće , nem sumnja , samo da sačuvati sav život .


Iz dubine duše poče osećati , kako je i teško i strmo , kad se pođe putem Božjim , kojim on stupa .

ADP NOUN NOUN VERB VERB PUNCT SCONJ AUX CCONJ ADV CCONJ ADJ PUNCT SCONJ PART VERB ADP ADJ PUNCT DET PRON VERB PUNCT

iz dubina duh početi osećati , kako jesam i teško i strm , kad se poći putem Božjim , koji on stupati .


Već sutra dan okriviće možda i njega , odvešće ga na Rudnik , pa za dan dva sletaće nad njegovom glavom rudnički gavrani ; on će poginuti , a njegovo stado i po njegovoj smrti krviće se i gložiti do svoje istrage .

ADV ADV NOUN VERB PART CCONJ PRON PUNCT VERB PRON ADP PROPN PUNCT CCONJ ADP NOUN NUM VERB ADP DET NOUN ADJ NOUN PUNCT PRON AUX VERB PUNCT ADV DET NOUN CCONJ ADP DET NOUN VERB PART CCONJ VERB ADP DET NOUN PUNCT

Već sutra dan okriviti možda i on , odvesti on na Rudnik , pa za dan dva sletati nad njegov glava rudnički gavran ; on hteti poginuti , a njegov stado i po njegov smrt krviti se i gložiti do svoj istraga .

O O O O O O O O O O O B-LOC O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Haos , što mu se vitla u glavi od ovakvih misli , sve ga više zanosi i buni , pa , ma da se otima , da čim bilo ublaži tako kobne i crne misli , te da se , koliko toliko , osnaži , ipak pod utiscima ovih misli , koje sletahu jedna za drugom , poče sve većma malaksavati .

NOUN PUNCT SCONJ PRON PART VERB ADP NOUN ADP DET NOUN PUNCT DET PRON ADV VERB CCONJ VERB PUNCT CCONJ PUNCT PART SCONJ PART VERB PUNCT SCONJ SCONJ AUX VERB ADV ADJ CCONJ ADJ NOUN PUNCT CCONJ SCONJ PART PUNCT ADV ADV PUNCT VERB PUNCT PART ADP NOUN DET NOUN PUNCT DET VERB NUM ADP ADJ PUNCT VERB ADV ADV VERB PUNCT

haos , što on se vitlati u glava od ovakav misao , sav on više zanositi i buniti , pa , ma da se otimati , da čim biti ublažiti tako koban i crn misao , te da se , koliko toliko , osnažiti , ipak pod utisak ovaj misao , koji sletati jedan za drugi , početi sve većma malaksavati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Mrtva tišina , što se razastire oko njega , i ono tiho puckaranje u odžaku , povuče ga još dublje .

ADJ NOUN PUNCT SCONJ PART VERB ADP PRON PUNCT CCONJ DET ADJ NOUN ADP NOUN PUNCT VERB PRON ADV ADV PUNCT

mrtav tišina , što se razastirati oko on , i onaj tih puckaranje u odžak , povući on još dublje .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


On prevuče rukom preko vrela čela , duboko uzdahnu i prošaputa :

PRON VERB NOUN ADP NOUN NOUN PUNCT ADV VERB CCONJ VERB PUNCT

on prevući ruka preko vrelo čela , duboko uzdahnuti i prošaputati :


Za tim se diže , metnu kamilavku i uđe u crkvu .

ADP DET PART VERB PUNCT VERB NOUN CCONJ VERB ADP NOUN PUNCT

za taj se dignuti , metnuti kamilavka i ući u crkva .


Uvek , kad god mu je valjalo da se pribere i osnaži , da ukrepi srce i dušu , Hadži-Đera je ulazio u crkvu , pa je u tišini i molitvi probavljao po čitave časove .

ADV PUNCT SCONJ PART PRON AUX VERB SCONJ PART VERB CCONJ VERB PUNCT SCONJ VERB NOUN CCONJ NOUN PUNCT PROPN AUX VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ AUX ADP NOUN CCONJ NOUN VERB ADP ADJ NOUN PUNCT

uvek , kad god on jesam valjati da se pribrati i osnažiti , da ukrepiti srce i duša , Hadži-Đera jesam ulaziti u crkva , pa jesam u tišina i molitva probavljati po čitav čas .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O


I za čudo , posle svake molitve vraćala bi mu se prisebnost , a duh se toliko staložio i ukrepio , da je iz hrama izlazio osvežen i spokojan i uvek s mnogo vedrijim mislima , nego li što je u hram ulazio .

CCONJ ADP NOUN PUNCT ADP DET NOUN VERB AUX PRON PART NOUN PUNCT ADJ NOUN PART ADV VERB CCONJ VERB PUNCT SCONJ AUX ADP NOUN VERB ADJ CCONJ ADJ CCONJ ADV ADP ADV ADJ NOUN PUNCT CCONJ PART SCONJ AUX ADP NOUN VERB PUNCT

i za čudo , posle svaki molitva vraćati biti on se prisebnost , a duh se toliko staložiti i ukrepiti , da jesam iz hram izlaziti osvežen i spokojan i uvek s mnogo vedar misao , nego li što jesam u hram ulaziti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Ali ovoga puta , kad je stao pred dveri i počeo šaputati svoje molitve , oseti da nije sam .

CCONJ DET NOUN PUNCT SCONJ AUX VERB ADP NOUN CCONJ VERB VERB DET NOUN PUNCT VERB SCONJ AUX ADJ PUNCT

ali ovaj put , kad jesam stati pred dveri i početi šaputati svoj molitva , osetiti da jesam sam .


Lepo je čuo za sobom šum i nečije korake .

ADV AUX VERB ADP PRON NOUN CCONJ DET NOUN PUNCT

lepo jesam čuti za sebe šum i nečiji korak .


Od manastirske čeljadi zacelo niko , jer su svi već navikli na ovake prilike , kad iguman ulazi sam u crkvu , da se , bez svedoka , s Bogom razgovara !

ADP ADJ NOUN ADV PRON PUNCT SCONJ AUX DET PART VERB ADP DET NOUN PUNCT SCONJ NOUN VERB AUX ADP NOUN PUNCT SCONJ PART PUNCT ADP NOUN PUNCT ADP NOUN VERB PUNCT

od manastirski čeljad zacelo niki , jer jesam sav već naviknuti na ovaki prilika , kad iguman ulaziti jesam u crkva , da se , bez svedok , s bog razgovarati !

O O O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O B-PERS O O


Hadži-Đera se ipak udubi i zamalo zaboravi na sve .

PROPN PART PART VERB CCONJ ADV VERB ADP DET PUNCT

Hadži-Đera se ipak udubiti i zamalo zaboraviti na sav .


Pobožna molitva blažila je po malo njegovu dušu , krepila ga , i najzad , kad oseti da je iščezla sva malaksalost i potajna strava od sutrašnjice , on se prekrsti , duboko pokloni i zaredi celivati prestone ikone .

ADJ NOUN VERB AUX ADP ADV DET NOUN PUNCT VERB PRON PUNCT CCONJ ADV PUNCT SCONJ VERB SCONJ AUX VERB DET NOUN CCONJ ADJ NOUN ADP NOUN PUNCT PRON PART VERB PUNCT ADV VERB CCONJ VERB VERB ADJ NOUN PUNCT

Pobožna molitva blažiti jesam po malo njegov duša , krepiti on , i najzad , kad osetiti da jesam iščeznuti sav malaksalost i potajan strava od sutrašnjica , on se prekrsti , duboko pokloniti i zarediti celivati prestoni ikona .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Tada se obazre i spazi u dubini prve preprate neku priliku kako se krsti .

ADV PART VERB CCONJ VERB ADP NOUN ADJ NOUN DET NOUN SCONJ PART VERB PUNCT

tada se obazreti i spaziti u dubina prvi preprata neki prilika kako se krstiti .


U prolazu kroz prepratu ova mu prilika pristupi .

ADP NOUN ADP NOUN DET PRON NOUN VERB PUNCT

u prolaz kroz preprata ovaj on prilika pristupiti .


— Blagoslovi ! — reče , pa se dotače njegova skuta i celiva .

PUNCT NOUN PUNCT PUNCT VERB PUNCT CCONJ PART VERB DET NOUN CCONJ VERB PUNCT

— blagoslov ! — reći , pa se dotaknuti njegov skuta i celivati .


U preprati je bilo dosta tamno , te se ne moga raspoznati lice , ali po glasu iguman pozna žensko .

ADP NOUN AUX AUX ADV ADV PUNCT CCONJ PART PART DET ADJ NOUN PUNCT CCONJ ADP NOUN NOUN VERB ADJ PUNCT

u preprata jesam biti dosta tamno , te se ne moj raspoznat lice , ali po glas iguman poznati ženski .

O O O O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O


— Stanojka ! — odazva se prilika , koja sva drhtaše od zime .

PUNCT PROPN PUNCT PUNCT VERB PART NOUN PUNCT DET DET VERB ADP NOUN PUNCT

— Stanojka ! — odazvati se prilika , koji sav drhtati od zima .


Hadži-Đeri bi čudno otkuda ona sad ovde .

Hadži-Đeri biti čudno otkuda ona sad ovde .


— Grehota mi je ovde reći , — odgovori ona , pa brzo izađe iz hrama .

PUNCT NOUN PRON AUX ADV VERB PUNCT PUNCT VERB PRON PUNCT CCONJ ADV VERB ADP NOUN PUNCT

— grehota ja jesam ovde reći , — odgovoriti ona , pa brzo izaći iz hram .


Suze su je gušile , ali steže srce , da ne zaplače .

NOUN AUX AUX VERB PUNCT CCONJ VERB NOUN PUNCT SCONJ PART VERB PUNCT

suza jesam jesam gušiti , ali stegnuti srce , da ne zaplakati .


Ona je pošla Džiniću , jer nije smela drukčije , ali na onome izbrešku , kad je htela sići , ugleda krst kako treperi pram sunca , i njoj se učini i sramno i gadno što je naumila .

PRON AUX VERB PROPN PUNCT SCONJ AUX VERB ADV PUNCT CCONJ ADP DET NOUN PUNCT SCONJ AUX AUX VERB PUNCT NOUN NOUN SCONJ VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ PRON PART VERB CCONJ ADV CCONJ ADV SCONJ AUX VERB PUNCT

ona jesam poći Džinić , jer jesam smesti drukčije , ali na onaj izbrežak , kad jesam hteti sići , ugled krst kako treperiti pram sunce , i ona se učiniti i sramno i gadno što jesam naumiti .

O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Tamo nije otišla , a u manastir nije smela doći , sve dokle se ne smrkne .

ADV AUX VERB PUNCT ADV ADP NOUN AUX VERB VERB PUNCT ADV SCONJ PART PART VERB PUNCT

tamo jesam otići , a u manastir jesam smesti doći , sve dokle se ne smrknuti .


Bojala se , da je ne sretne aga Džinić ili ma ko od njegovih Turaka .

VERB PART PUNCT SCONJ AUX PART VERB NOUN PROPN CCONJ PART PRON ADP DET PROPN PUNCT

bojati se , da jesam ne sresti aga Džinić ili ma ko od njegov Turčin .

O O O O O O O B-ROLE B-PERS O O O O O B-DEMO O


— Crkva te je opomenula , snaho , i ona će te spasti . — odgovori Hadži-Đera .

PUNCT NOUN DET AUX VERB PUNCT NOUN PUNCT CCONJ PRON AUX PRON VERB PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT

— crkva taj jesam opomenuti , snaha , i ona hteti ti spasti . — odgovoriti Hadži-Đera .

O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O


— Ne brini , ti se nećeš više ni vraćati onome žalosniku .

PUNCT PART VERB PUNCT PRON PART AUX ADV PART VERB DET NOUN PUNCT

— ne brinuti , ti se hteti više ni vraćati onaj žalosnik .


Ima u svetu još dobrih ljudi , koji će primiti Boga .

VERB ADP NOUN ADV ADJ NOUN PUNCT DET AUX VERB NOUN PUNCT

imati u svet još dobar ljudi , koji hteti primiti bog .


Stanojci laknu na srcu , i ona se brzo saže , da celuje desnicu igumanovu .

PROPN VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ PRON PART ADV VERB PUNCT SCONJ VERB NOUN ADJ PUNCT

Stanojka laknuti na srce , i ona se brzo sagnuti , da celovati desnica igumanov .


Baš u to vreme , kad je Stanojka ušla za igumanom u crkvu , gde je , usamljen , među svetiteljskim likovima , pribirao snagu i spokojstvo za sutrašnji dan , sedeo je aga Džinić u svojoj odžakliji , u moravačkome hanu .

ADV ADP DET NOUN PUNCT SCONJ AUX PROPN VERB ADP NOUN ADP NOUN PUNCT SCONJ AUX PUNCT VERB PUNCT ADP ADJ NOUN PUNCT VERB NOUN CCONJ NOUN ADP ADJ NOUN PUNCT VERB AUX NOUN PROPN ADP DET NOUN PUNCT ADP ADJ NOUN PUNCT

Baš u taj vreme , kad jesam Stanojka ući za iguman u crkva , gde jesam , usamiti , među svetiteljski lik , pribirati snaga i spokojstvo za sutrašnji dan , sedeti jesam aga Džinić u svoj odžaklija , u moravački han .

O O O O O O O B-PERS O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE B-PERS O O O O O B-DEMO O O


Još nikada nije izgledao toliko nestrpeljiv , kao ove večeri .

ADV ADV AUX VERB ADV ADJ PUNCT CCONJ DET NOUN PUNCT

Još nikada jesam izgledati toliko nestrpeljiv , kao ovaj veče .


Njegovo izrazito lice s muškom ozbiljnošću pa kome se ni u najtežim časovima ne bi primetilo ništa , osim hladne prisebnosti , grozničavo je plamtelo , a pogled je plahovito streljao onoj kosi , što rastavlja selo od hana i ove doline .

DET ADV NOUN ADP ADJ NOUN CCONJ DET PART PART ADP ADJ NOUN PART AUX VERB ADV PUNCT ADP ADJ NOUN PUNCT ADV AUX VERB PUNCT ADJ NOUN AUX ADV VERB DET NOUN PUNCT SCONJ VERB NOUN ADP NOUN CCONJ DET NOUN PUNCT

njegov izrazito lice s muški ozbiljnost pa koji se ni u težak čas ne biti primetiti ništa , osim hladan prisebnost , grozničavo jesam plamteti , a pogled jesam plahovito streljati onaj kos , što rastavljati selo od han i ovaj dolina .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


S minderluka , na kome je sedeo podvijenih nogu i puštao guste dimove iz raspaljena čibuka , gleda kroz prozor , neće li ugledati ma kakav znak ; ali na onoj strani ne javlja se nikakva prilika .

ADP NOUN PUNCT ADP DET AUX VERB ADJ NOUN CCONJ VERB ADJ NOUN ADP ADJ NOUN PUNCT VERB ADP NOUN PUNCT AUX PART VERB PART DET NOUN PUNCT CCONJ ADP DET NOUN PART VERB PART DET NOUN PUNCT

s minderluk , na koji jesam sedeti podvijen noga i puštati gust dim iz raspaljen čibuk , gledati kroz prozor , hteti li ugledati ma kakav znak ; ali na onaj strana ne javljati se nikakav prilika .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Laki sumračak brzo se pretvori u mrak , i gusta tamnina obuhvati brda i doline .

ADJ NOUN ADV PART VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ ADJ NOUN VERB NOUN CCONJ NOUN PUNCT

lak sumračak brzo se pretvoriti u mrak , i gust tamnina obuhvatiti brdo i dolina .


Iza rudničkih planina poče se pomaljati mesečevo lice , te rasu avetinjsku svetlost po snežnoj belini .

ADP ADJ NOUN VERB PART VERB ADJ NOUN PUNCT DET NOUN ADJ NOUN ADP ADJ NOUN PUNCT

iza rudnički planina početi se pomaljati mesečev lice , taj ras avetinjski svetlost po snežan belina .


Iz daljine dopire potmuli lavež seoskih pasa , kao da bi da odgoni bledu sablast , što se za gorama tajanstveno pomalja , diže i setno plovi iznad sumornih planina i seoskih krovova , pod kojima se već u velike počiva .

ADP NOUN VERB ADJ NOUN ADJ NOUN PUNCT CCONJ SCONJ AUX SCONJ VERB ADJ NOUN PUNCT SCONJ PART ADP NOUN ADV VERB PUNCT VERB CCONJ ADJ VERB ADP ADJ NOUN CCONJ ADJ NOUN PUNCT ADP DET PART PART ADP ADJ VERB PUNCT

iz daljina dopirati potmuo lavež seoski pas , kao da biti da odgoniti bled sablast , što se za gora tajanstveno pomaljati , dignuti i setan ploviti iznad sumoran planina i seoski krov , pod koji se već u velik počivati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Aga Džinić nestrpeljivo pušta guste dimove , pa od vremena na vreme pogleda onoj strani , s koje će mu Stanojka doći .

NOUN PROPN ADJ VERB ADJ NOUN PUNCT CCONJ ADP NOUN ADP NOUN NOUN DET NOUN PUNCT ADP DET AUX PRON PROPN VERB PUNCT

aga Džinić nestrpeljiv puštati gust dim , pa od vreme na vreme pogled onaj strana , s koji hteti on Stanojka doći .

B-ROLE B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O


Do malo čas bio je spokojan nije ni sumnjao da li će doći .

ADP ADV ADV AUX AUX ADJ AUX PART VERB SCONJ PART AUX VERB PUNCT

do malo čas biti jesam spokojan jesam ni sumnjati da li hteti doći .


Ali što se dublje u noć zalazilo , i njegovo strpljenje sve je više iščezavalo .

CCONJ SCONJ PART ADV ADP NOUN VERB PUNCT CCONJ DET NOUN DET AUX ADV VERB PUNCT

ali što se dublje u noć zalaziti , i njegov strpljenje sav jesam više iščezavati .


Ona nije toliko mahnita , da ga prevari , kad zna šta je očekuje sutra , kad zna da će morati na „ rudničko veselje “ što ga Rudnički Bik svakog petka izvodi .

PRON AUX ADV VERB PUNCT SCONJ PRON VERB PUNCT SCONJ VERB PRON AUX VERB ADV PUNCT SCONJ VERB SCONJ AUX VERB ADP PUNCT ADJ NOUN PUNCT SCONJ PRON PROPN NOUN DET NOUN VERB PUNCT

ona jesam toliko mahnitati , da on prevariti , kad znati šta jesam očekivati sutra , kad znati da hteti morati na „ rudnički veselje “ što on Rudnički bik svaki petak izvoditi .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-EVENT I-EVENT O O O B-PERS I-PERS O O O O


Ali , eto , sunce je davno leglo , sumrak je prošao , a noć je već uvelike pala na zemlju ; sad bi tek trebalo da je ovde .

CCONJ PUNCT PART PUNCT NOUN AUX ADJ NOUN PUNCT NOUN AUX VERB PUNCT ADJ NOUN AUX PART ADV VERB ADP NOUN PUNCT ADV AUX PART VERB SCONJ AUX ADV PUNCT

ali , eto , sunce jesam davni leglo , sumrak jesam proći , a noć jesam već uvelike pasti na zemlja ; sad biti tek trebati da jesam ovde .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Rupić je i suviše mudar , te neće učiniti takvu ludoriju , koja bi ga zanavek upropastila , a to što Rupić ne sme zar bi mogao Miloje ?

PROPN AUX CCONJ ADV ADJ PUNCT DET AUX VERB DET NOUN PUNCT DET AUX PRON ADV VERB PUNCT ADV DET SCONJ PROPN PART VERB SCONJ AUX VERB PROPN PUNCT

Rupić jesam i suviše mudar , taj hteti učiniti takav ludorija , koji biti on zanavek upropastiti , a taj što Rupić ne smesti zar biti moći Miloje ?

B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O B-PERS O


Pa ipak , kad je počeo o Miloju da razmišlja , dođe mu na um i Stanojkin Milan .

CCONJ PART PUNCT SCONJ AUX VERB ADP PROPN SCONJ VERB PUNCT VERB PRON ADP NOUN CCONJ ADJ PROPN PUNCT

pa ipak , kad jesam početi o Miloje da razmišljati , doći on na um i Stanojkin Milan .

O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O B-PERS O


Seti se , kako je zahtevao , da mu zakloni ženu od „ rudničkog veselja “ , pa je čak i pretio , kako će se odmetnuti .

VERB PART PUNCT SCONJ AUX VERB PUNCT SCONJ PRON VERB NOUN ADP PUNCT ADJ NOUN PUNCT PUNCT CCONJ AUX PART CCONJ VERB PUNCT SCONJ AUX PART VERB PUNCT

setiti se , kako jesam zahtevati , da on zakloniti žena od „ rudnički veselje “ , pa jesam čak i pretiti , kako hteti se odmetnuti .

O O O O O O O O O O O O O B-EVENT I-EVENT O O O O O O O O O O O O O


Ako je , dakle , kogod sprečio , to će biti samo on , i niko drugi .

SCONJ AUX PUNCT CCONJ PUNCT PRON VERB PUNCT DET AUX AUX PART PRON PUNCT CCONJ PRON ADJ PUNCT

ako jesam , dakle , kogod sprečiti , taj hteti biti samo on , i niki drugi .


Pogled mu se omače kroz prozor , i on čisto zatrepta .

NOUN PRON PART VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ PRON ADV VERB PUNCT

pogled on se omaknuti kroz prozor , i on čisto zatreptati .


PROPN PRON PART SCONJ PRON AUX VERB PUNCT


Nasloni čelo na sam prozor , a pogled ustremi na onaj izbrežak .

VERB NOUN ADP ADJ NOUN PUNCT ADJ NOUN VERB ADP DET NOUN PUNCT

nasloniti čela na sam prozor , a pogled ustremiti na onaj izbrežak .


U polu tamnoj mesečini ugledao je nekakvu priliku , kako sa izbreška silazi .

ADP NOUN ADJ NOUN VERB AUX DET NOUN PUNCT SCONJ ADP NOUN VERB PUNCT

u pol taman mesečina ugledati jesam nekakav prilika , kako sa izbrežak silaziti .


U jasnoj mesečini , koja je malo po malo otela mah i obasjala svaki džbunić i trnić , ugledao je jasno neku priliku , ali ona je još tako daleko od hana , da se jedva razaznaje .

ADP ADJ NOUN PUNCT DET AUX ADV ADV ADV VERB NOUN CCONJ VERB DET NOUN CCONJ NOUN PUNCT VERB AUX ADV DET NOUN PUNCT CCONJ PRON AUX ADV ADV ADV ADP NOUN PUNCT SCONJ PART ADV VERB PUNCT

u jasan mesečina , koji jesam malo po malo oteti mah i obasjati svaki džbunić i trnić , ugledati jesam jasno neki prilika , ali ona jesam još tako daleko od han , da se jedva razaznavati .


Srce mu zalupa , a neka vatra buknu u lice .

NOUN PRON VERB PUNCT ADV DET NOUN VERB ADP NOUN PUNCT

srce on zalupati , a neki vatra buknuti u lice .


Na čelu i slepim očima napregoše se žilice , pa počeše kao i srce kucati .

ADP NOUN CCONJ ADJ NOUN VERB PART NOUN PUNCT CCONJ VERB ADV CCONJ NOUN VERB PUNCT

na čela i slep oči napregnuti se žilica , pa početi kao i srce kucati .


— Biće opa , — pomisli , pa oturi čibuk , da ne dimi uz oči , te da bolje vidi .

PUNCT PROPN VERB PUNCT PUNCT VERB PUNCT CCONJ VERB NOUN PUNCT SCONJ PART VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ SCONJ ADV VERB PUNCT

— Biće opasti , — pomisliti , pa oturiti čibuk , da ne dimiti uz oči , te da bolje viditi .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


A prilika s brežuljka primiče se lagano .

A prilika s brežuljak primicati se lagano .


Tek posle nekoliko časaka , kad je napregnuti vid mogao uočiti , opazi da su dve prilike , a još docnije , kad se obe približiše toliko , da se moglo raspoznati obličje , opazio je , da od njih nije nijedno žensko .

CCONJ ADP DET NOUN PUNCT SCONJ AUX ADJ NOUN VERB VERB PUNCT VERB SCONJ AUX NUM NOUN PUNCT ADV PART ADV PUNCT SCONJ PART NUM VERB ADV PUNCT SCONJ PART VERB ADJ NOUN PUNCT VERB AUX PUNCT SCONJ ADP PRON AUX ADJ ADJ PUNCT

tek posle nekolik časak , kad jesam napregnut vid moći uočiti , opaziti da jesam dva prilika , a još docnije , kad se oba približiti toliko , da se moći raspoznat obličje , opaziti jesam , da od ona jesam nijedan ženski .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Obe prilike slazile su lagano jedna pored druge , a jedna od njih pridržavala se rukom o rame druge .

NUM NOUN VERB AUX ADV NUM ADP ADJ PUNCT ADV NUM ADP PRON VERB PART NOUN ADP NOUN ADJ PUNCT

oba prilika slaziti jesam lagano jedan pored drugi , a jedan od ona pridržavati se ruka o ram drugi .


Ovaj trenutak prevarena očekivanja uzmuti mu dušu , strpljenje ga izneveri i on skoči sa sedišta .

DET NOUN VERB NOUN VERB PRON NOUN PUNCT NOUN PRON VERB CCONJ PRON VERB ADP NOUN PUNCT

ovaj trenutak prevariti očekivanje uzmutiti on duša , strpljenje on izneveriti i on skočiti sa sedište .


— Teško njojzi ! — škripnu zubima i pljesnu dlan o dlan .

PUNCT PROPN PRON PUNCT PUNCT VERB NOUN CCONJ VERB NOUN ADP NOUN PUNCT

— Teško ona ! — škripnuti zub i pljesnuti dlan o dlan .


Momak ga prigrte crvenom kabanicom , dodade mu čibuk i on siđe niz drvene stepenice , što vode prizemnome spratu , gde su odaje njegovih momaka i harovi .

NOUN PRON VERB ADJ NOUN PUNCT VERB PRON NOUN CCONJ PRON VERB ADP ADJ NOUN PUNCT SCONJ VERB ADJ NOUN PUNCT SCONJ AUX VERB DET NOUN CCONJ NOUN PUNCT

momak on prigrnuti crven kabanica , dodati on čibuk i on sići niz drven stepenica , što voditi prizeman sprat , gde jesam odavati njegov momak i har .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


PUNCT NOUN PUNCT PUNCT VERB AUX ADJ PUNCT


— Nećeš ovamo , ali ćeš , beli , na Rudnik !

PUNCT PROPN ADV PUNCT CCONJ AUX PUNCT ADJ PUNCT ADP PROPN PUNCT

— Nećeš ovamo , ali hteti , beo , na Rudnik !


Pod đonovima crvenih čizama škripi sneg , što se od sunčeva zahoda nanovo mrzne , a oko slepoočnjača pirka hladan povetarac , te razblažuje suvišnu vrelinu , što mu iz glave i očiju bije .

ADP NOUN ADJ NOUN VERB NOUN PUNCT SCONJ PART ADP ADJ NOUN ADV VERB PUNCT ADV ADP NOUN VERB ADJ NOUN PUNCT CCONJ VERB ADJ NOUN PUNCT SCONJ PRON ADP NOUN CCONJ NOUN VERB PUNCT

pod đon crven čizma škripiti sneg , što se od sunčev zahod nanovo mrznuti , a oko slepoočnjača pirkati hladan povetarac , te razblaživati suvišan vrelina , što on iz glava i oči biti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Ali ni ova studen nije u stanju da utiša vatru što ga sagoreva .

CCONJ PART DET NOUN AUX ADP NOUN SCONJ VERB NOUN SCONJ PRON VERB PUNCT

ali ni ovaj studen jesam u stanje da utišati vatra što on sagorevati .


Pred očima mu i sada treperi kršna mladica , punačkih nedara , snežna grla , rumenih kao krv usana i tamnih očiju , koje čisto plamte nekom nejasnom čežnjom .

ADP NOUN PRON CCONJ ADV VERB ADJ NOUN PUNCT ADJ NOUN PUNCT ADJ NOUN PUNCT VERB CCONJ NOUN NOUN CCONJ ADJ NOUN PUNCT DET ADV VERB DET ADJ NOUN PUNCT

pred oči on i sada treperiti kršan mladica , punačak nedra , snežan grlo , rumeniti kao krv usna i taman oči , koji čisto plamtiti neki nejasan čežnja .


Takve lepote nije video skoro , pa nije ni čudo , što je od onoga dana , kad je Milan zahtevao da je zakloni od rudničkih veselja , buknula u njemu pomama razbluda , koja ga dan iz dan sve većma zahvatala , dokle ga nije sasvim zanela .

DET NOUN AUX VERB ADV PUNCT CCONJ AUX PART ADV PUNCT SCONJ AUX ADP DET NOUN PUNCT SCONJ AUX PROPN VERB SCONJ AUX VERB ADP ADJ NOUN PUNCT VERB ADP PRON NOUN NOUN PUNCT DET PRON NOUN ADP NOUN DET ADV VERB PUNCT SCONJ PRON AUX ADV VERB PUNCT

takav lepota jesam videti skoro , pa jesam ni čudo , što jesam od onaj dan , kad jesam Milan zahtevati da jesam zakloniti od rudnički veselje , buknuti u on pomama razbluda , koji on dan iz dan sav većma zahvatati , dokle on jesam sasvim zaneti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O B-DEMO O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


poto zavlada njome , da postane njezinim gospodarem , pa ma ga to i života stalo .

NOUN VERB PRON PUNCT SCONJ VERB DET NOUN PUNCT CCONJ PART PRON DET CCONJ NOUN VERB PUNCT

poto zavladati ona , da postati njezin gospodar , pa ma on taj i život stati .


A pomisao , da ona ima muža , te baš kad bi ga i poslušala , da bi on ipak njezinu lepotu tek pokraj njega uživao , toliko ga je uzbunjivala , da je čisto zaslepeo divljom mržnjom .

X NOUN PUNCT SCONJ PRON VERB NOUN PUNCT CCONJ PART SCONJ AUX PRON PART VERB PUNCT SCONJ AUX PRON PART DET NOUN CCONJ ADP PRON VERB PUNCT ADV PRON AUX VERB PUNCT SCONJ AUX ADV VERB ADJ NOUN PUNCT

A pomisao , da ona imati muž , te baš kad biti on i poslušati , da biti on ipak njezin lepota tek pokraj on uživati , toliko on jesam uzbunjivati , da jesam čisto zaslepeti divalj mržnja .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


U njemu je planula sarevnjiva netrpeljivost .

u on jesam planuti sarevnjiv netrpeljivost .


Nije mogao da trpi nikoga , pa ni njega : a uz to i pomisao da bi se ovaj i njojzi i njemu osvetio , kad bi doznao kako mu Stanojka dolazi , uzbuni ga toliko , da nije više pomišljao ni na šta drugo , nego kako će ga ukloniti zanavek .

AUX VERB SCONJ VERB PRON PUNCT CCONJ PART PRON PUNCT ADV ADP DET CCONJ NOUN SCONJ AUX PART DET CCONJ PRON CCONJ PRON VERB PUNCT SCONJ AUX VERB SCONJ PRON PROPN VERB PUNCT VERB PRON ADV PUNCT SCONJ AUX ADV VERB PART ADP PRON ADJ PUNCT CCONJ SCONJ AUX PRON VERB ADV PUNCT

jesam moći da trpiti niki , pa ni on : a uz taj i pomisao da biti se ovaj i ona i on osvetiti , kad biti doznati kako on Stanojka dolaziti , uzbuniti on toliko , da jesam više pomišljati ni na šta drugi , nego kako hteti on ukloniti zanavek .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Ali ma da ga je strast za Stanojkom i suviše zanela , ipak je merkao zgodnu priliku da ovo izvrši , a da se ne posumnja na njega .

CCONJ PART SCONJ PRON AUX NOUN ADP PROPN CCONJ ADV VERB PUNCT PART AUX VERB ADJ NOUN SCONJ DET VERB PUNCT ADV SCONJ PART PART VERB ADP PRON PUNCT

ali ma da on jesam strast za Stanojka i suviše zaneti , ipak jesam merkati zgodan prilika da ovaj izvršiti , a da se ne posumnjati na on .

O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


To mu je trebalo jedno za to , što je s Moravčanima i Rupićem lepo živeo , a osim toga i zato , što je hteo i u buduće da među Moravčanima ostane kao njihov zaštitnik .

DET PRON AUX VERB NUM ADP DET PUNCT SCONJ AUX ADP PROPN CCONJ PROPN ADV VERB PUNCT ADV ADP DET CCONJ ADV PUNCT SCONJ AUX AUX CCONJ ADP ADJ SCONJ ADP PROPN VERB CCONJ DET NOUN PUNCT

taj on jesam trebati jedan za taj , što jesam s Moravčanin i Rupić lepo živeti , a osim taj i zato , što jesam hteti i u budući da među Moravčanin ostati kao njihov zaštitnik .

O O O O O O O O O O O B-DEMO O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O


Krvna razmirica između Stankovića i Gagića bila mu je dobro došla , da svoje delo drugome podmetne .

ADJ NOUN ADP PROPN CCONJ PROPN AUX PRON AUX ADV VERB PUNCT SCONJ DET NOUN ADJ VERB PUNCT

krvni razmirica između Stanković i Gagić biti on jesam dobro doći , da svoj delo drugi podmetnuti .

O O O B-PERS O B-PERS O O O O O O O O O O O O


Eto , sad više nema Milana , pa ipak ona se ne odaziva njegovim željama !

PART PUNCT ADV ADV VERB PROPN PUNCT CCONJ PART PRON PART PART VERB DET NOUN PUNCT

eto , sad više nemati Milana , pa ipak ona se ne odazivati njegov želja !


Nestrpljenje , što ga do malo čas uzrujavalo , prometnulo se u buru gneva .

NOUN PUNCT SCONJ PRON ADP ADV ADV VERB PUNCT VERB PART ADP NOUN NOUN PUNCT

nestrpljenje , što on do malo čas uzrujavati , prometnuti se u bura gnev .


Htede da naredi momcima : da idu u Moravce , da opkole kuću Stankovića , pa da je izvuku iz postelje i silom dovedu .

AUX SCONJ VERB NOUN PUNCT SCONJ VERB ADP PROPN PUNCT SCONJ VERB NOUN PROPN PUNCT CCONJ SCONJ AUX VERB ADP NOUN CCONJ ADV VERB PUNCT

hteti da narediti momak : da ići u Moravci , da opkoliti kuća Stanković , pa da jesam izvući iz postelja i silom dovesti .

O O O O O O O O B-LOC O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O


Starije je jutro od večeri , a već sutra neće je ništa sačuvati od Rudnika . Tamo gde se okuplja „ moba “ rudničkih devojaka i mladica , otići će i ona : mesto jedne dočekaće obe sramote .

ADJ AUX NOUN ADP NOUN PUNCT ADV PART ADV AUX AUX ADV VERB ADP PROPN PUNCT ADV SCONJ PART VERB PUNCT NOUN PUNCT ADJ NOUN CCONJ NOUN PUNCT VERB AUX CCONJ PRON PUNCT NOUN NUM VERB NUM NOUN PUNCT

star jesam jutro od veče , a već sutra hteti jesam ništa sačuvati od Rudnik . tamo gde se okupljati „ moba “ rudnički devojka i mladica , otići hteti i ona : mesto jedan dočekati oba sramota .

O O O O O O O O O O O O O O B-LOC O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O O O O O O O O O


A studeni severac šumi čas jače čas slabije , kroz suho granje i guste šumarke , što su prekrilili ustalasalu okolinu .

X ADJ NOUN NOUN ADV ADV ADV ADJ PUNCT ADP ADJ NOUN CCONJ ADJ NOUN PUNCT SCONJ AUX VERB ADJ NOUN PUNCT

A studen severac šuma čas jače čas slab , kroz suh granje i gust šumarak , što jesam prekriliti ustalasao okolina .


Od vremena na vreme čisto zagudi , a taj se šum tek prelije u tajanstvene potmule zvuke , koji čas podsećaju na vučje zavijanje , a sad kao da rastura gomile sasušenih kostiju .

ADP NOUN ADP NOUN ADV VERB PUNCT ADV DET PART NOUN PART VERB ADP ADJ ADJ NOUN PUNCT DET ADV VERB ADP ADJ NOUN PUNCT ADV ADV CCONJ SCONJ VERB NOUN ADJ NOUN PUNCT

od vreme na vreme čisto zagudeti , a taj se šum tek preliti u tajanstven potmuo zvuk , koji čas podsećati na vučji zavijanje , a sad kao da rasturati gomila sasušen kost .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Studena hladnoća poče prodirati do samih kostiju ; on se lako strese , zamota u svoju kabanicu i laganim koracima okrete povratku .

ADJ NOUN VERB VERB ADP DET NOUN PUNCT PRON PART ADV VERB PUNCT VERB ADP DET NOUN CCONJ ADJ NOUN VERB NOUN PUNCT

studen hladnoća početi prodirati do sam kost ; on se lako stresti , zamotati u svoj kabanica i lagan korak okrenuti povratak .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Otuda , gde je malo pre ugledao one dve prilike , bližila su se dva čoveka .

ADV PUNCT SCONJ AUX ADV ADV VERB DET NUM NOUN PUNCT VERB AUX PART NUM NOUN PUNCT

otuda , gde jesam malo pre ugledati onaj dva prilika , bližiti jesam se dva čovek .


Kad su došli u blizinu hana , kretoše putanjom , što slazi manastirskom zabranu .

SCONJ AUX VERB ADP NOUN NOUN PUNCT VERB NOUN PUNCT SCONJ VERB ADJ NOUN PUNCT

kad jesam doći u blizina han , krenuti putanja , što slaziti manastirski zabrana .


Oba su čoveka ubrzala i žurno gazila po snežnoj putanji .

NUM AUX NOUN VERB CCONJ ADV VERB ADP ADJ NOUN PUNCT

oba jesam čovek ubrzati i žurno gaziti po snežan putanja .


U to vreme bilo je više nego čudnovato videti nekoga , da po noći putuje .

ADP DET NOUN AUX AUX ADV CCONJ ADV VERB PRON PUNCT SCONJ ADP NOUN VERB PUNCT

u taj vreme biti jesam više nego čudnovato videti neko , da po noć putovati .


Putnik , pa ma koji bio , u to doba putovao bi do zalaska sunčeva ; gde je stigao , onde je konakovao , pa makar do mesta , kamo putuje , i ne bilo Bog zna kako daleko .

PROPN PUNCT CCONJ PART DET AUX PUNCT ADP DET NOUN VERB AUX ADP NOUN ADJ PUNCT SCONJ AUX VERB PUNCT ADV AUX VERB PUNCT CCONJ SCONJ ADP NOUN PUNCT SCONJ VERB PUNCT CCONJ PART AUX NOUN VERB SCONJ ADV PUNCT

Putnik , pa ma koji biti , u taj doba putovati biti do zalazak sunčev ; gde jesam stignuti , onde jesam konakovati , pa makar do mesto , kamo putovati , i ne biti bog znati kako daleko .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O


ADV AUX VERB PROPN PUNCT CCONJ CCONJ DET PROPN PUNCT

tako jesam raditi Turčin , pa i sam Srba .


Jedni što su se plašili hajduka , a drugi i hajduka i Turaka po hanovima .

NUM SCONJ AUX PART VERB NOUN PUNCT ADV ADJ CCONJ NOUN CCONJ PROPN ADP NOUN PUNCT

jedan što jesam se plašiti hajduk , a drugi i hajduk i Turčin po han .

O O O O O B-ROLE O O O O B-ROLE O B-DEMO O O O


Putovanje u ovo doba palo je Džiniću u oči , kao što bi i drugima u to vreme .

NOUN ADP DET NOUN VERB AUX PROPN ADP NOUN PUNCT CCONJ SCONJ AUX CCONJ ADJ ADP DET NOUN PUNCT

putovanje u ovaj doba pasti jesam Džinić u oči , kao što biti i drugi u taj vreme .

O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O


Zašto se klone hana , u kome bi našli noćišta ?

ADV PART VERB NOUN PUNCT ADP DET AUX VERB NOUN PUNCT

Zašto se kloniti han , u koji biti naći noćište ?


Putnici , kao da ne čuše , žuriše i dalje .

NOUN PUNCT CCONJ SCONJ PART VERB PUNCT VERB CCONJ ADV PUNCT

putnik , kao da ne čuti , žuriti i dalje .


— Vraćajte se amo , hej ! — viknu aga Džinić još jedared .

PUNCT VERB PART ADV PUNCT INTJ PUNCT PUNCT VERB NOUN PROPN ADV ADV PUNCT

— Vraćajte se amo , hej ! — viknuti aga Džinić još jedared .


Putnici okretoše glave na taj glas , nerešljivo zastaše , pa se onda , nogu pred nogu , uputiše agi Džiniću .

NOUN VERB NOUN ADP DET NOUN PUNCT ADJ VERB PUNCT CCONJ PART ADV PUNCT NOUN ADP NOUN PUNCT VERB NOUN PROPN PUNCT

putnik okrenuti glava na taj glas , nerešljiv zastati , pa se onda , noga pred noga , uputiti aga Džinić .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE B-PERS O


I jednom i drugom putniku teško da je bilo nešto više od po trideset i pet godina .

CCONJ ADV CCONJ ADJ NOUN ADV SCONJ AUX AUX ADV ADV ADP ADV NUM CCONJ NUM NOUN PUNCT

i jednom i drugi putnik teško da jesam biti nešto više od po trideset i pet godina .


Njihovo odelo , kao što se nosi po krajevima oko Užica , bilo je dosta očuvano .

DET NOUN PUNCT CCONJ SCONJ PART VERB ADP NOUN ADP PROPN PUNCT AUX AUX ADV VERB PUNCT

njihov odelo , kao što se nositi po kraj oko Užice , biti jesam dosta očuvati .


Na njima su gunjevi i kratki pelengiri , koji im dosežu jedva ispod kolena , a noge do kolena umotane su debelim krpama , koje pritežu kajiši od opanaka .

ADP PRON AUX NOUN CCONJ ADJ NOUN PUNCT DET PRON VERB ADV ADP NOUN PUNCT VERB NOUN ADP NOUN VERB AUX ADJ NOUN PUNCT DET VERB NOUN ADP NOUN PUNCT

na ona jesam gunj i kratak pelengiri , koji ona dosezati jedva ispod koleno , a noga do koleno umotati jesam debeo krpa , koji pritezati kajiš od opanak .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Kao i ostali seljaci , imaju na glavama fes s peškirem , kojim su omotali čelo i uši , da im ne zebu .

CCONJ CCONJ VERB NOUN PUNCT VERB ADP NOUN NOUN ADP NOUN PUNCT DET AUX VERB NOUN CCONJ NOUN PUNCT SCONJ PRON PART VERB PUNCT

kao i ostati seljak , imati na glava fes s peškirem , koji jesam omotati čela i uš , da ona ne zepsti .

O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Jedan od njih , crne masti , duga lica , s tankim brcima i razdrljenim grudima , po kojima su se uhvatile ledenice , bio je slep .

NUM ADP PRON PUNCT ADJ NOUN PUNCT ADJ NOUN PUNCT ADP ADJ NOUN CCONJ ADJ NOUN PUNCT ADP DET AUX PART VERB NOUN PUNCT AUX AUX ADJ PUNCT

jedan od ona , crn mast , dug lice , s tanak brk i razdrljen grudi , po koji jesam se uhvatiti ledenica , biti jesam slep .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Drugi , što ga vodi , nešto je niži , širokih pleća , smeđe masti i nešto bolje odeven od slepoga .

ADJ PUNCT SCONJ PRON VERB PUNCT PRON AUX ADJ PUNCT ADJ NOUN PUNCT ADJ NOUN CCONJ ADV ADV ADJ ADP ADJ PUNCT

drugi , što on voditi , nešto jesam nizak , širok pleća , smeđ mast i nešto bolje odeven od slep .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— A što ne dolazite , more , kad zovem ? — predusrete ih aga Džinić oporo .

PUNCT X SCONJ PART VERB PUNCT NOUN PUNCT SCONJ VERB PUNCT PUNCT VERB PRON NOUN PROPN ADJ PUNCT

— A što ne dolaziti , mora , kad zvati ? — predusresti ona aga Džinić opor .

O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE B-PERS O O


Slepčovođa položi šake na grudi , pa se ponizno pokloni .

PROPN VERB NOUN ADP NOUN PUNCT CCONJ PART ADV VERB PUNCT

Slepčovođa položiti šaka na gruda , pa se ponizno pokloniti .


PUNCT VERB PUNCT NOUN PUNCT CCONJ PART VERB PUNCT


— Pa kuda u ovo doba prtiš s tim slepcem ?

PUNCT X CCONJ ADP DET NOUN VERB ADP DET NOUN PUNCT

— Pa kuda u ovaj doba prtiti s taj slepac ?


Ovo mi je brat , pa se dogodilo već treći put , da oboje snivamo isti te isti san .

DET PRON AUX NOUN PUNCT CCONJ PART VERB PART ADJ NOUN PUNCT SCONJ VERB VERB ADJ CCONJ ADJ NOUN PUNCT

ovaj ja jesam brat , pa se dogoditi već treći put , da obojiti snivati isti te isti san .


Javila nam se Trnova Petka i naredila , da ne počasimo , nego da idemo moravačkoj crkvi , te da obojica zanoćimo tri noći pod njenom ikonom .

VERB PRON PART PROPN PROPN CCONJ VERB PUNCT SCONJ PART VERB PUNCT CCONJ SCONJ VERB ADJ NOUN PUNCT CCONJ SCONJ NOUN VERB NUM NOUN ADP DET NOUN PUNCT

javiti mi se Trnovo Petka i narediti , da ne počasiti , nego da ići moravački crkva , te da obojica zanoćiti tri noć pod njen ikona .

O O O B-PERS I-PERS O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O O O O O O


PROPN PUNCT SCONJ AUX PRON NOUN VERB PUNCT


— E , e , odgovori Džinić , — a šta mu je ono u torbi ?

PUNCT INTJ PUNCT INTJ PUNCT VERB PROPN PUNCT PUNCT ADV PRON PRON AUX PRON ADP NOUN PUNCT

— e , e , odgovoriti Džinić , — a šta on jesam ono u torba ?


PUNCT ADJ NOUN PUNCT NOUN PUNCT PUNCT NOUN PUNCT


Dalek je put , pa se tako prihranjujemo kod dobrih ljudi , — reče slepčovođa , pa izvuče iz bisaga gusle , koliko tek da uveri agu , kako u bisazima više ništa nema .

ADJ AUX NOUN PUNCT CCONJ PART ADV VERB ADP ADJ NOUN PUNCT PUNCT VERB NOUN PUNCT CCONJ VERB ADP NOUN NOUN PUNCT ADV CCONJ SCONJ VERB NOUN PUNCT SCONJ ADP NOUN ADV PRON VERB PUNCT

dalek jesam put , pa se tako prihranjivati kod dobar ljudi , — reći slepčovođa , pa izvući iz bisaga gusle , koliko tek da uveriti aga , kako u bisag više ništa nemati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O


— Dobro , dobro , rajo ; a vi idite , kad vam je tamo lek .

PUNCT PROPN PUNCT ADV PUNCT NOUN PUNCT ADV PRON VERB PUNCT SCONJ PRON AUX ADV NOUN PUNCT

— Dobra , dobro , raja ; a vi ići , kad vi jesam tamo lek .


Oba putnika pokloniše se nisko , do pojasa , pa onda polako pođoše .

NUM NOUN VERB PART ADV PUNCT ADP NOUN PUNCT CCONJ ADV ADV VERB PUNCT

oba putnik pokloniti se nisko , do pojas , pa onda polako poći .


Aga Džinić ih isprati očima donekle , pa uđe u han .

NOUN PROPN PRON VERB NOUN ADV PUNCT CCONJ VERB ADP NOUN PUNCT

aga Džinić ona ispratiti oči donekle , pa ući u han .


Kad putnici odmakoše podaleko od hapa , obazre se slepčovođa .

SCONJ NOUN VERB ADV ADP NOUN PUNCT VERB PART NOUN PUNCT

kad putnik odmaknuti podaleko od hap , obazreti se slepčovođa .


— Jesmo li odmakli koliko ? — zapita slepi .

PUNCT AUX PART VERB ADV PUNCT PUNCT VERB VERB PUNCT

— jesam li odmaknuti koliko ? — zapitati slepiti .


— Jesmo , Đuro , — odgovori vođa ; — još malo , pa ćemo i u manastir .

PUNCT AUX PUNCT PROPN PUNCT PUNCT VERB NOUN PUNCT PUNCT ADV ADV PUNCT CCONJ AUX CCONJ ADP NOUN PUNCT

— jesam , Đura , — odgovoriti vođ ; — još malo , pa hteti i u manastir .

O O O B-PERS O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O


— Sreća te nas ne zadrža u hanu , a , boj se , tamo bi te poznali .

PUNCT PROPN PRON PRON PART VERB ADP NOUN PUNCT ADV PUNCT VERB PART PUNCT ADV AUX PRON VERB PUNCT

— Sreća ti mi ne zadržati u han , a , bojiti se , tamo biti ti poznati .


PUNCT PART VERB NUM NOUN PUNCT PUNCT VERB PART NOUN PUNCT


— Ako me ne bi subašini momci poznali , bi za celo handžija .

PUNCT SCONJ PRON PART AUX ADJ NOUN VERB PUNCT AUX ADP ADJ NOUN PUNCT

— ako ja ne biti subašin momak poznati , biti za ceo handžija .


Zna me , još kad sam , uz Mustafa -Pašu , tukao baše i janičare .

VERB PRON PUNCT ADV SCONJ AUX PUNCT ADP PROPN PUNCT PUNCT VERB NOUN CCONJ NOUN PUNCT

znati ja , još kad jesam , uz Mustafa -Pašu , tući baša i janičar .

O O O O O O O O B-PERS I-PERS O O B-ROLE O B-ROLE O


Na manastirskim vratima zakucaše alkom nekoliko puta , i malo za tim pa su već bili pod strehom .

ADP ADJ NOUN VERB NOUN ADV ADV PUNCT CCONJ ADV ADP DET CCONJ AUX PART AUX ADP NOUN PUNCT

na manastirski vrata zakucati alka nekoliko puta , i malo za taj pa jesam već biti pod streha .


— Dobro veče ! — reče slepčovođa , ulazeći u dvorište .

PUNCT PROPN VERB PUNCT PUNCT VERB NOUN PUNCT VERB ADP NOUN PUNCT

— Dobra večati ! — reći slepčovođa , ulaziti u dvorište .


— Bog dobro dao ! — odgovori momak i zaklopi kapiju .

PUNCT NOUN ADV VERB PUNCT PUNCT VERB NOUN CCONJ VERB NOUN PUNCT

— bog dobro dati ! — odgovoriti momak i zaklopiti kapija .


Momak ode u igumanovu ćeliju , a malo za tim izađe i pozva ih da uđu .

NOUN VERB ADP ADJ NOUN PUNCT ADV ADV ADP DET VERB CCONJ VERB PRON SCONJ VERB PUNCT

momak otići u igumanov ćelija , a malo za taj izaći i pozvati ona da ući .


Iguman je stajao kraj odžaka i pružio obe šake vatrici , da ih otkravi .

NOUN AUX VERB ADP NOUN CCONJ VERB NUM NOUN NOUN PUNCT SCONJ PRON VERB PUNCT

iguman jesam stajati kraj odžak i pružiti oba šaka vatrica , da ona otkraviti .


Kad putnici nazvaše Boga , on se pažljivo zagleda u obojicu .

SCONJ NOUN VERB NOUN PUNCT PRON PART ADV VERB ADP NOUN PUNCT

kad putnik nazvati bog , on se pažljivo zagledati u obojica .


Iguman se čisto obradova , pođe im na susret , pa , kad se oni sagoše da ga celuju , on ih oboje zagrli i poljubi se s njima .

NOUN PART ADV VERB PUNCT VERB PRON ADP NOUN PUNCT CCONJ PUNCT SCONJ PART PRON VERB SCONJ PRON VERB PUNCT PRON PRON VERB VERB CCONJ VERB PART ADP PRON PUNCT

iguman se čisto obradovati , poći ona na susret , pa , kad se oni sagnuti da on celovati , on ona obojiti zagrliti i poljubiti se s ona .

B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


PUNCT PROPN PRON PRON NOUN VERB VERB PUNCT


Biće , boj se , pola godine , kako vam se izgubi trag .

ADV PUNCT VERB PART PUNCT ADV NOUN PUNCT SCONJ PRON PART VERB NOUN PUNCT

Biće , bojiti se , pola godina , kako vi se izgubiti trag .


Dok je ovako govorio , primače iguman još dve tronožice , te se nasadiše oko ognjišta .

SCONJ AUX ADV VERB PUNCT VERB NOUN ADV NUM NOUN PUNCT DET PART VERB ADP NOUN PUNCT

dok jesam ovako govoriti , primaknuti iguman još dva tronožica , taj se nasaditi oko ognjište .


Oba putnika pružiše dlanove prema vatri , da ih ogreju .

NUM NOUN VERB NOUN ADP NOUN PUNCT SCONJ PRON VERB PUNCT

oba putnik pružiti dlan prema vatra , da ona ogrejati .


— Pitaj , otkuda ne idemo , — odgovori slepi , —- i to bismo ti lakše kazali .

PUNCT VERB PUNCT ADV PART VERB PUNCT PUNCT VERB VERB PUNCT PUNCT CCONJ DET AUX PRON ADV VERB PUNCT

— pitati , otkuda ne ići , — odgovoriti slepiti , —- i taj biti ti lakše kazati .


Ali ovoga puta poslaše nas , kastile , tebi .

CCONJ DET ADV VERB PRON PUNCT ADV PUNCT PRON PUNCT

ali ovaj puta poslati mi , kastile , ti .


Pavle će ti već sve to lepše kazati , a ja ti evo donosim jednu knjigu .

PROPN AUX PRON PART ADV DET ADV VERB PUNCT ADV PRON PRON PART VERB NUM NOUN PUNCT

Pavao hteti ti već sve taj lepše kazati , a ja ti evo donositi jedan knjiga .


Razaberi šta je u njojzi , pa već posle možemo i razgovarati .

VERB PRON AUX ADP PRON PUNCT CCONJ PART ADV VERB CCONJ VERB PUNCT

razabrati šta jesam u ona , pa već posle moći i razgovarati .


Dokle je slepac ovo govorio , izvadio je drveni klinčić iz gusala , pa je tako rasklopio dno i iz njega izvadio jedan savijutak hartije .

SCONJ AUX NOUN DET VERB PUNCT VERB AUX ADJ NOUN ADP NOUN PUNCT CCONJ AUX ADV VERB NOUN CCONJ ADP PRON VERB NUM NOUN NOUN PUNCT

dokle jesam slepac ovaj govoriti , izvaditi jesam drven klinčić iz gusle , pa jesam tako rasklopiti dno i iz on izvaditi jedan savijutak hartija .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Hadži-Đera uze pismo , ode prema voštanici , pa ga otvori .

ADJ NOUN NOUN PUNCT VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ PRON VERB PUNCT

Hadži-Đera uza pisma , otići prema voštanica , pa on otvoriti .


Dokle je čitao , putnici su se ćutećki grejali .

SCONJ AUX VERB PUNCT NOUN AUX PART ADV VERB PUNCT

dokle jesam čitati , putnik jesam se ćutećki grejati .


Jedan od njih bio je Pavle Popović iz Vranića , a drugi Đura Milutinović sa Grahova .

NUM ADP PRON AUX AUX PROPN PROPN ADP PROPN PUNCT VERB ADJ PROPN PROPN ADP PROPN PUNCT

jedan od ona biti jesam Pavao Popović iz Vranić , a drugi Đura Milutinović sa Grahovo .

O O O O O B-PERS I-PERS O B-LOC O O O B-PERS I-PERS O B-LOC O


Obojica su bila poznati u beogradskom pašaluku .

obojica jesam biti poznat u beogradski pašaluk .


Pavle je jedan između viđenijih seljana u svome selu .

PROPN AUX NUM ADP ADJ NOUN ADP DET NOUN PUNCT

Pavao jesam jedan između viđen seljanin u svoj selo .


Pre dahija , a za Mustafa -paše , beogradskoga vezira , on se sa svojim seljacima pridružio kao pomoć Mustafi , te je tukao baše i janičare .

ADP NOUN PUNCT ADV ADP PROPN PUNCT PUNCT ADJ NOUN PUNCT PRON PART ADP DET NOUN VERB ADV NOUN PROPN PUNCT DET AUX VERB NOUN CCONJ NOUN PUNCT

pre dahija , a za Mustafa -paše , beogradski vezir , on se sa svoj seljak pridružiti kao pomoć Mustafa , taj jesam tući baša i janičar .

O B-ROLE O O O B-PERS I-PERS O B-DEMO B-ROLE O O O O O B-ROLE O O O B-PERS O O O O B-ROLE O B-ROLE O


U svojem selu nabasa na pet janičara , koji su dogrdili narodu , pa ih pobije , a glave im odnese Mustafa -paši , koji ga obdari novcem i pokloni mu svetlo oružje .

ADP DET NOUN VERB ADP NUM NOUN PUNCT DET AUX VERB NOUN PUNCT CCONJ PRON VERB PUNCT ADV NOUN PRON VERB PROPN PUNCT PUNCT DET PRON VERB NOUN CCONJ VERB PRON NOUN NOUN PUNCT

u svoj selo nabasati na pet janičar , koji jesam dogrditi narod , pa ona pobiti , a glava ona odneti Mustafa -paši , koji on obdariti novac i pokloniti on svetlo oružje .

O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O B-PERS I-PERS O O O O O O O O O O O


Ali kad dahije udaviše Mustafa -pašu i zauzeše pod svoju vlast Srbiju , potražiše Pavla , da mu se osvete , te on pobeže ispred gonilaca .

CCONJ SCONJ NOUN VERB PROPN PUNCT CCONJ VERB ADP DET NOUN PROPN PUNCT VERB PROPN PUNCT SCONJ PRON PART NOUN PUNCT CCONJ PRON VERB ADP NOUN PUNCT

ali kad dahija udaviti Mustafa -pašu i zauzeti pod svoj vlast Srbija , potražiti Pavao , da on se osveta , te on pobeći ispred gonilac .

O O B-ROLE O B-PERS I-PERS O O O O O B-LOC O O B-PERS O O O O O O O O O O O O


Od toga vremena nije smeo živeti na jednome mestu , nego se krio po lugovima i šumama .

ADP DET NOUN AUX VERB VERB ADP NUM NOUN PUNCT CCONJ PART VERB ADP NOUN CCONJ NOUN PUNCT

od taj vreme jesam smesti živeti na jedan mesto , nego se kriti po lug i šuma .


Među hajducima je svuda imao prijatelja , a kako je ta ista sudbina gonila i Karađorđa , Katića i boračkoga kneza Simu , to se njih četvorica nisu gotovo ni razdvajali jedan od drugoga .

PROPN NOUN AUX ADV VERB NOUN PUNCT ADV SCONJ AUX DET ADJ NOUN VERB CCONJ PROPN PUNCT PROPN CCONJ ADJ NOUN PROPN PUNCT DET PART PRON NOUN AUX ADV PART VERB NUM ADP ADJ PUNCT

Međa hajduk jesam svuda imati prijatelj , a kako jesam taj isti sudbina goniti i Karađorđe , Katić i borački knez Sima , taj se ona četvorica jesam gotovo ni razdvajati jedan od drugi .

O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O B-PERS O B-PERS O B-DEMO B-ROLE B-PERS O O O O O O O O O O O O O


Njegov drug , Đura Milutinović , je sa Grahova , ali je sa svojim guslama jednako krstario po Crnoj Gori i Srbiji .

DET NOUN PUNCT PROPN PROPN PUNCT AUX ADP PROPN PUNCT CCONJ AUX ADP DET NOUN ADV VERB ADP ADJ PROPN CCONJ PROPN PUNCT

njegov drug , Đura Milutinović , jesam sa Grahovo , ali jesam sa svoj gusle jednako krstariti po crn Gori i Srbija .

O O O B-PERS I-PERS O O O B-LOC O O O O O O O O O B-LOC I-LOC O B-LOC O


Od sabora do sabora , od slave do slave išao je , kao i mnogi guslari , pa je iskupljenome narodu gudio i uz tužnu jeku propovedao o nekadanjoj slavi i veličini srpskoj i o sramnoj izdaji na Kosovu .

ADP NOUN ADP NOUN PUNCT ADP NOUN ADP NOUN VERB AUX PUNCT CCONJ CCONJ ADJ NOUN PUNCT CCONJ AUX ADJ NOUN VERB CCONJ ADP ADJ NOUN VERB ADP ADJ NOUN CCONJ NOUN ADJ CCONJ ADP ADJ NOUN ADP PROPN PUNCT

od sabor do sabor , od slava do slava ići jesam , kao i mnogi guslar , pa jesam iskupljen narod gudjeti i uz tužan jek propovedati o nekadanji slava i veličina srpski i o sraman izdaja na Kosovo .

O O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O B-LOC O


Zvuci gusala otvarali su grudi rajine , a pesma njegova doimala se duše slušalaca , koji , slušajući slavu dedova , teško uzdisahu , pomišljajući na sudbinu , u kojoj se sada nalaze .

NOUN NOUN VERB AUX NOUN ADJ PUNCT ADJ NOUN DET VERB PART NOUN NOUN PUNCT DET PUNCT VERB NOUN NOUN PUNCT ADV VERB PUNCT VERB ADP NOUN PUNCT ADP DET PART ADV VERB PUNCT

zvuk gusle otvarati jesam gruda rajin , a pesma njegov doimati se duh slušalac , koji , slušati slava ded , teško uzdisati , pomišljati na sudbina , u koji se sada nalaziti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


I Pavle i Đura dolazili su ovoga puta iz Jasenice .

CCONJ PROPN CCONJ PROPN VERB AUX DET NOUN ADP PROPN PUNCT

i Pavao i Đura dolaziti jesam ovaj put iz Jasenica .


Tek pokatkad zadrhti mu ruka ili se svede po koji oblačak na čelo .

CCONJ ADV VERB PRON NOUN CCONJ PART VERB ADP DET NOUN ADP NOUN PUNCT

tek pokatkad zadrhtati on ruka ili se svesti po koji oblačak na čela .


A kada ga dobro prouči , savi ga u gužvu , priđe ognjištu , pa ga baci u plamen .

X SCONJ PRON ADV VERB PUNCT VERB PRON ADP NOUN PUNCT VERB NOUN PUNCT CCONJ PRON VERB ADP NOUN PUNCT

A kada on dobro proučiti , saviti on u gužva , prići ognjište , pa on baciti u plamen .


Hartija buknu , a modar plamen blesnu , i za malo , pa mesto pisma osta još samo nešto puhora , koji Hadži-Đera mašicama rasturi .

NOUN VERB PUNCT ADV ADJ NOUN VERB PUNCT CCONJ ADP ADV PUNCT CCONJ NOUN NOUN VERB PART PART ADV NOUN PUNCT DET ADJ NOUN VERB PUNCT

hartija buknuti , a modar plamen blesnuti , i za malo , pa mesto pisma ostati još samo nešto puhor , koji Hadži-Đera mašice rasturiti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O


— Mučan posao , Pavle ! — uzdahnu Hadži-Đera .

PUNCT ADJ NOUN PUNCT PROPN PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT

— Mučan posao , Pavao ! — uzdahnuti Hadži-Đera .


— Na kneza Aleksu sumnjaju zbog nekakva pisma , što ga je pisao ćesarevu majoru Mitezeru , u Zemun .

PUNCT ADP NOUN PROPN VERB ADP DET NOUN PUNCT SCONJ PRON AUX VERB ADJ NOUN PROPN PUNCT ADP PROPN PUNCT

— na knez Aleksa sumnjati zbog nekakav pisma , što on jesam pisati ćesarev major Mitezer , u Zemun .

O O B-ROLE B-PERS O O O O O O O O O O B-ROLE B-PERS O O B-LOC O


To je pismo uhvatio gazija pa skeli i predao ga Mus- agi Fočiću u Šapcu .

DET AUX NOUN VERB NOUN CCONJ NOUN CCONJ VERB PRON PUNCT NOUN PROPN ADP PROPN PUNCT

taj jesam pisma uhvatiti gazija pa skela i predati on Mus- aga Fočić u Šabac .

O O O O O O O O O O B-PERS I-PERS I-PERS O B-LOC O


Vele , da je u njemu stajalo , kako su se dahije pozavadile , pa sada Srbi traže džebane i Oficire , da ih potuku .

NOUN PUNCT SCONJ AUX ADP PRON VERB PUNCT SCONJ AUX PART NOUN VERB PUNCT CCONJ ADV PROPN VERB NOUN CCONJ NOUN PUNCT SCONJ PRON VERB PUNCT

veo , da jesam u on stajati , kako jesam se dahija pozavaditi , pa sada Srba tražiti džebana i oficir , da ona potući .

O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O O B-PERS O O O B-ROLE O O O O O


Aleksa je za ovo pismo bacio sumnju na Hadži-Ruvima .

PROPN AUX ADP DET NOUN VERB NOUN ADP ADJ PUNCT

Aleksa jesam za ovaj pisma baciti sumnja na Hadži-Ruvima .


Sebi pije pomogao , a Ruvima je doveo u nezgodu . Tamo se knezovi plaše , ovde se narod krvi , a Đorđe traži da knezove nagovori , a narod podignem .

PRON VERB VERB PUNCT NOUN PROPN AUX VERB ADP NOUN PUNCT ADV PART NOUN VERB PUNCT ADV PART NOUN NOUN PUNCT NOUN PROPN VERB SCONJ NOUN NOUN PUNCT ADJ NOUN VERB PUNCT

sebe piti pomoći , a Ruvim jesam dovesti u nezgoda . tamo se knez plašiti , ovde se narod krv , a Đorđe tražiti da knez nagovor , a narod podignuti .

O O O O O B-PERS O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O B-PERS O O B-ROLE O O O O O O


Lako je Đorđu ; on je hajduk , pa , ako ne uspe da narod podigne , on će u goru , — gora mu je kuća ; ali kuda će raja , kuda mi ?

ADV AUX PROPN PUNCT PRON AUX NOUN PUNCT CCONJ PUNCT SCONJ PART VERB SCONJ NOUN VERB PUNCT PRON AUX ADP NOUN PUNCT PUNCT NOUN PRON AUX NOUN PUNCT CCONJ ADV AUX NOUN PUNCT CCONJ PRON PUNCT

lako jesam Đorđe ; on jesam hajduk , pa , ako ne uspeti da narod podignuti , on hteti u gora , — gora on jesam kuća ; ali kuda hteti raj , kuda ja ?

O O B-PERS O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— Pa onda da ostavimo , neka propadne ? — upade Pavle .

PUNCT X ADV SCONJ VERB PUNCT DET VERB PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT

— Pa onda da ostaviti , neki propasti ? — upasti Pavao .


Dan i noć patim od jada i nevolje , a duša mi pišti kao guja u procepu , kad samo pogledam šta se sve čini sa ovim narodom .

NOUN CCONJ NOUN VERB ADP NOUN CCONJ NOUN PUNCT ADV NOUN PRON VERB CCONJ NOUN ADP NOUN PUNCT SCONJ PART VERB PRON PART ADV VERB ADP DET NOUN PUNCT

dan i noć patiti od jad i nevolja , a duša ja pištati kao guja u procep , kad samo pogledati šta se sve činiti sa ovaj narod .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Dokle besmo carska raja , plaćali smo i argatovali , ali nam bar niko ne ticaše u obraz i svetinju ; a otkako zavladaše odmetnici , pogledaj !

SCONJ AUX ADJ NOUN PUNCT VERB AUX CCONJ VERB PUNCT CCONJ PRON PART PRON PART VERB ADP NOUN CCONJ NOUN PUNCT ADV ADV VERB NOUN PUNCT VERB PUNCT

dokle biti carski raj , plaćati jesam i argatovati , ali mi bar niki ne ticati u obraz i svetinja ; a otkako zavladati odmetnik , pogledati !

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Sada nam pljunuše i na obraz i svetinju .

ADV PRON VERB CCONJ ADP NOUN CCONJ NOUN PUNCT

sada mi pljunuti i na obraz i svetinja .


Gde je u Rudniku kuće , u kojoj je žensko čeljade , a da nije bar nekoliko puta bilo na Rudniku ?

SCONJ AUX ADP PROPN NOUN PUNCT ADP DET AUX ADJ NOUN PUNCT ADV SCONJ AUX PART ADV ADV AUX ADP PROPN PUNCT

gde jesam u Rudnik kuća , u koji jesam ženski čeljade , a da jesam bar nekoliko puta biti na Rudnik ?

O O O B-LOC O O O O O O O O O O O O O O O O B-LOC O


A gde je ta crkva , u kojoj bar jedna ikona nije izrešetana kuršumima kakvog balije , koji je došao da u crkvi šenluči ?

X SCONJ AUX DET NOUN PUNCT ADP DET PART NUM NOUN AUX ADJ NOUN DET NOUN PUNCT DET AUX VERB SCONJ ADP NOUN VERB PUNCT

A gde jesam taj crkva , u koji bar jedan ikona jesam izrešetan kuršum kakav balija , koji jesam doći da u crkva šenlučiti ?

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Evo , baš ovoga večera zvao je subaša Rupićevu snahu , da mu bude inočica ; a kada se ona Rupiću potuži , mislite da je planuo ?

PART PUNCT PART DET NOUN VERB AUX NOUN ADJ NOUN PUNCT SCONJ PRON AUX NOUN PUNCT ADV SCONJ PART PRON PROPN VERB PUNCT VERB SCONJ AUX VERB PUNCT

evo , baš ovaj veče zvati jesam subaša Rupićev snaha , da on biti inočica ; a kada se ona Rupić potužiti , misliti da jesam planuti ?

O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O


On je samo slegnuo ramenima i odgovorio :

PRON AUX PART VERB NOUN CCONJ VERB PUNCT

on jesam samo slegnuti rame i odgovoriti :


„ Turci su gospodari , a mi smo njihova raja , pa moramo slušati “ .

PUNCT PROPN AUX NOUN PUNCT ADV PRON AUX DET NOUN PUNCT CCONJ VERB VERB PUNCT PUNCT

„ Turčin jesam gospodar , a ja jesam njihov raj , pa morati slušati “ .

O B-DEMO O B-ROLE O O O O O O O O O O O O


Vidiš li , Pavle , — jeknu iguman , a usnice i brada sve mu se više tresu od uzbuđenja , — to mene satire , to mi čupa dušu .

VERB PART PUNCT PROPN PUNCT PUNCT VERB NOUN PUNCT ADJ NOUN CCONJ NOUN DET PRON PART ADV VERB ADP NOUN PUNCT PUNCT DET PRON VERB PUNCT DET PRON VERB NOUN PUNCT

Vidiš li , Pavao , — jeknuti iguman , a usnica i brada sav on se više tresti od uzbuđenje , — taj ja satirati , taj ja čupati duša .

O O O B-PERS O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Kad je njemu miliji život i od obraza , kad prima na svoj obraz i sramotu , samo da sačuva još ono malo godina zlehuda života , onda šta da se radi ?

SCONJ AUX PRON ADJ NOUN CCONJ ADP NOUN PUNCT SCONJ VERB ADP DET NOUN CCONJ NOUN PUNCT CCONJ SCONJ VERB ADV DET ADV NOUN ADJ NOUN PUNCT ADV PRON SCONJ PART VERB PUNCT

kad jesam on mio život i od obraz , kad primati na sav obraz i sramota , samo da sačuvati još onaj malo godina zlehud život , onda šta da se raditi ?

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


SCONJ AUX CCONJ SCONJ AUX PRON VERB PUNCT


Hrabri su , kad treba da se međusobno ubijaju radi pustog parčeta njive : ali da obraz od Turčina odbrane , na to i ne misle .

VERB AUX PUNCT SCONJ VERB SCONJ PART ADV VERB ADP ADJ NOUN NOUN PUNCT CCONJ SCONJ NOUN ADP PROPN NOUN PUNCT ADP DET PART PART VERB PUNCT

hrabriti jesam , kad trebati da se međusobno ubijati radi pust parče njiva : ali da obraz od Turčin odbrana , na taj i ne misliti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O O


Teška optužba protivu svoga naroda , što je izgovarahu usta igumanova , bolno se doimala srca ove dvojice .

ADJ NOUN ADP DET NOUN PUNCT SCONJ AUX VERB NOUN ADJ PUNCT ADV PART VERB NOUN DET NOUN PUNCT

Teška optužba protivu svoj narod , što jesam izgovarati usta igumanov , bolno se doimati srce ovaj dvojica .


Oborenih glava slušali su ga i , ma da su u svojim mislima tražili ma kakva opravdanja , ma šta čime bi potisli igumanovo uverenje , oni ga ne mogahu naći .

ADJ NOUN VERB AUX PRON CCONJ PUNCT CCONJ SCONJ AUX ADP DET NOUN VERB PART DET NOUN PUNCT PART PRON PRON AUX VERB ADJ NOUN PUNCT PRON PRON PART VERB VERB PUNCT

oboren glava slušati jesam on i , ma da jesam u svoj misao tražiti ma kakav opravdanje , ma šta šta biti potisnuti igumanov uverenje , oni on ne moći naći .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Otkako dahije udaviše Mustafa - pašu u Beogradu , tog jedinog Turčina , koji je čuvao i štitio raju od turskoga zuluma , kao majka dečicu , narod je izgubio svako nadanje na bolje dane .

ADV NOUN VERB PROPN PUNCT NOUN ADP PROPN PUNCT DET ADJ PROPN PUNCT DET AUX VERB CCONJ VERB NOUN ADP ADJ NOUN PUNCT CCONJ NOUN NOUN PUNCT NOUN AUX VERB DET NOUN ADP ADJ NOUN PUNCT

otkako dahija udaviti Mustafa - paš u Beograd , taj jedinog Turčin , koji jesam čuvati i štititi raj od turski zulum , kao majka dečica , narod jesam izgubiti svaki nadanje na dobar dan .

O B-ROLE O B-PERS I-PERS I-PERS O B-LOC O O O B-DEMO O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O O O O O O O O O


Koji je mogao prežaliti kuću i porodicu , taj se odmetao u planine , a ostali ostadoše , da sa svojima trpe što god ih snađe .

DET AUX VERB VERB NOUN CCONJ NOUN PUNCT DET PART VERB ADP NOUN PUNCT ADV VERB VERB PUNCT SCONJ ADP DET VERB SCONJ PART PRON VERB PUNCT

koji jesam moći prežaliti kuća i porodica , taj se odmetnuti u planina , a ostati ostati , da sa svoj trpiti što god ona snaći .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


A to što su trpeli , prevazilazilo je sve nedaće i patnje , što ih jedan zarobljen narod pod tuđim gospodstvom podnosi .

X DET SCONJ AUX VERB PUNCT VERB AUX DET NOUN CCONJ NOUN PUNCT SCONJ PRON NUM ADJ NOUN ADP ADJ NOUN VERB PUNCT

A taj što jesam trpeti , prevazilaziti jesam sav nedaća i patnja , što ona jedan zarobljen narod pod tuđ gospodstvo podnositi .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Događaji , kao što su oni sa Smiljom i Stanojkom , postali su obične pojave .

NOUN PUNCT CCONJ SCONJ AUX PRON ADP PROPN CCONJ PROPN PUNCT VERB AUX ADJ NOUN PUNCT

Događaji , kao što jesam oni sa Smilja i Stanojka , postati jesam običan pojava .

O O O O O O O B-PERS O B-PERS O O O O O O


Turci su ulazili slobodno u kuću seljaka , pa , dokle im je domaćin pred kućom vadao opanke , dotle su oni sedeli kraj ognjišta , a uza njih kći ili snaha domaćinova , ako ne imađaše vremena , da se pre dolaska Turaka ukloni gdegod u šumu .

PROPN AUX VERB ADV ADP NOUN NOUN PUNCT CCONJ PUNCT SCONJ PRON AUX NOUN ADP NOUN VERB NOUN PUNCT ADV AUX PRON VERB ADP NOUN PUNCT ADV ADP PRON NOUN CCONJ NOUN ADJ PUNCT SCONJ PART VERB NOUN PUNCT SCONJ PART ADP NOUN PROPN VERB ADV ADP NOUN PUNCT

Turčin jesam ulaziti slobodno u kuća seljak , pa , dokle ona jesam domaćin pred kuća vadati opanak , dotle jesam oni sedeti kraj ognjište , a uza ona kćer ili snaha domaćinov , ako ne imati vreme , da se pre dolazak Turčin ukloniti gdegod u šum .

B-DEMO O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O


Pa dok je s rajom bivalo ovako , knezovi ne smedoše ni zuba pomoliti .

CCONJ SCONJ AUX ADP NOUN VERB ADV PUNCT NOUN PART VERB PART NOUN VERB PUNCT

pa dok jesam s raja bivati ovako , knez ne smeti ni zub pomoliti .


Naprotiv , oni su se uklanjali i od pomisli da se požale kome , samo da se ne posumnja , e sprežu s rajom , da je uzbune .

PART PUNCT PRON AUX PART VERB CCONJ ADP NOUN SCONJ PART VERB PRON PUNCT CCONJ SCONJ PART PART VERB PUNCT INTJ VERB ADP NOUN PUNCT SCONJ AUX NOUN PUNCT

naprotiv , oni jesam se uklanjati i od pomisao da se požaliti ko , samo da se ne posumnjati , e sprezati s raja , da jesam uzbuna .


Narod se više ni u koga nije uzdao , pa čak ni u hajduke , koji se od nasilja odmetahu u planine , jer , kad god bi se u knežini javio koji , knezovi su bili primorani da dižu poteru , da gone hajduke , ubijaju ih i njihove glave odnose Turcima .

NOUN PART ADV PART ADP PRON AUX VERB PUNCT CCONJ PART PART ADP NOUN PUNCT DET PART ADP NOUN VERB ADP NOUN PUNCT SCONJ PUNCT SCONJ PART AUX PART ADP NOUN VERB DET PUNCT NOUN AUX AUX VERB SCONJ VERB NOUN PUNCT SCONJ VERB NOUN PUNCT VERB PRON CCONJ DET NOUN VERB PROPN PUNCT

narod se više ni u ko jesam uzdati , pa čak ni u hajduk , koji se od nasilje odmetati u planina , jer , kad god biti se u knežina javiti koji , knez jesam biti primorati da dizati potera , da goniti hajduk , ubijati ona i njihov glava odnositi Turčin .

O O O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O B-DEMO O


I tako nije se znalo , šta je bilo gore : ili ostati u selu , pa trpeti svako nasilje i plaćati silne globe za svakog Turčina , koga bi hajduci u seoskom hataru ubili , ili se odmetati u hajduke , boriti se protivu nasilja , pa biti ganjan ne samo od Turaka , nego i od rođene braće .

CCONJ ADV AUX PART VERB PUNCT PRON AUX AUX ADV PUNCT CCONJ VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ VERB DET NOUN CCONJ VERB ADJ NOUN ADP DET PROPN PUNCT DET AUX NOUN ADP ADJ NOUN VERB PUNCT CCONJ PART VERB ADP NOUN PUNCT VERB PART ADP NOUN PUNCT CCONJ AUX VERB PART PART ADP PROPN PUNCT CCONJ CCONJ ADP VERB NOUN PUNCT

i tako jesam se znati , šta jesam biti gore : ili ostati u selo , pa trpeti svaki nasilje i plaćati silan globa za svaki Turčin , koji biti hajduk u seoski hatar ubiti , ili se odmetati u hajduk , boriti se protivu nasilje , pa biti ganjati ne samo od Turčin , nego i od roditi braća .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O B-ROLE O O O O O O O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O


Kad je begao ispred potere , Karađorđe je dobio tešku ranu baš od pištolja oborkneza Alekse .

SCONJ AUX VERB ADP NOUN PUNCT PROPN AUX VERB ADJ NOUN PART ADP NOUN NOUN PROPN PUNCT

kad jesam begati ispred potera , Karađorđe jesam dobiti težak rana baš od pištolj oborknez Aleksa .

O O O O O O B-PERS O O O O O O O B-ROLE B-PERS O


Crne misli rojile su se po glavama ove trojice .

ADJ NOUN VERB AUX PART ADP NOUN DET NOUN PUNCT

crn misao rojiti jesam se po glava ovaj trojica .


Pavle i Đura zamišljeno prevrću po pameti o onome što im iguman malo čas reče , a Hadži-Đera stao nasred ćelije , prekrstio ruke na prsa , koja se burno uzdižu i spuštaju , a glavu sumorno oborio , pa i on ćuti i razmišlja .

PROPN CCONJ PROPN ADV VERB ADP NOUN ADP DET SCONJ PRON NOUN ADV ADV VERB PUNCT ADV ADJ VERB ADP NOUN PUNCT VERB NOUN ADP NOUN PUNCT DET PART ADV VERB CCONJ VERB PUNCT ADV NOUN ADV VERB PUNCT CCONJ CCONJ PRON VERB CCONJ VERB PUNCT

Pavao i Đura zamišljeno prevrtati po pamet o onaj što ona iguman malo čas reći , a Hadži-Đera stati nasred ćelija , prekrstio ruka na prsa , koji se burno uzdizati i spuštati , a glava sumorno oboriti , pa i on ćuteti i razmišljati .

B-PERS O B-PERS O O O O O O O O B-ROLE O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Bura misli i osećaja što navaljuju , kao oluja na sirove hrastove što joj se svom snagom odupiru , da se ne skrhaju , jasno se ogledala na uznemirenu licu i očima , koje su grozničavom vatrom sevale .

NOUN NOUN CCONJ NOUN SCONJ VERB PUNCT CCONJ NOUN ADP ADJ NOUN SCONJ PRON PART DET NOUN VERB PUNCT SCONJ PART PART VERB PUNCT ADV PART VERB ADP ADJ NOUN CCONJ NOUN PUNCT DET AUX ADJ NOUN VERB PUNCT

bura misao i osećaj što navaljivati , kao oluja na sirov hrast što ona se sav snaga odupirati , da se ne skrhati , jasno se ogledati na uznemiren lice i oči , koji jesam grozničav vatra sevati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— I Đorđe misli , — produži iguman tiho , — da će knez Aleksa smeti .

PUNCT CCONJ PROPN VERB PUNCT PUNCT VERB NOUN ADV PUNCT PUNCT SCONJ AUX NOUN PROPN VERB PUNCT

— i Đorđe misliti , — produžiti iguman tiho , — da hteti knez Aleksa smesti .

O O B-PERS O O O O B-ROLE O O O O O B-ROLE B-PERS O O


Veli , i za njega je bolje , jer mu je glava u torbi sa onog nesrećnog pisma , što ga uhvatiše Turci .

PROPN PUNCT CCONJ ADP PRON AUX ADV PUNCT SCONJ PRON AUX NOUN ADP NOUN ADP DET ADJ NOUN PUNCT SCONJ PRON VERB PROPN PUNCT

Veli , i za on jesam bolje , jer on jesam glava u torba sa onaj nesrećan pisma , što on uhvatiti Turčin .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O


A neće da pomisli , kako ga je Aleksa vijao , samo da se koliko toliko udobri Turcima , i kako ga može mnogo jeftinije stati , ako Hadži-Đerinu nameru oda Turcima .

X AUX SCONJ VERB PUNCT SCONJ PRON AUX PROPN VERB PUNCT CCONJ SCONJ PART ADV ADV VERB PROPN PUNCT CCONJ SCONJ PRON VERB ADV ADJ VERB PUNCT SCONJ ADJ NOUN VERB PROPN PUNCT

A hteti da pomisliti , kako on jesam Aleksa vijati , samo da se koliko toliko udobriti Turčin , i kako on moći mnogo jeftin stati , ako Hadži-Đerinu namera odati Turčin .

O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O


— Može i tako biti , — odgovori Đura setno .

PUNCT PROPN CCONJ ADV AUX PUNCT PUNCT VERB PROPN ADJ PUNCT

— Mog i tako biti , — odgovoriti Đura setan .


— Aleksa je na ljutoj nevolji , kao i vojvoda Rajko :

PUNCT PROPN AUX ADP ADJ NOUN PUNCT CCONJ CCONJ NOUN PROPN PUNCT

— Aleksa jesam na ljut nevolja , kao i vojvoda Rajko :


VERB AUX PRON PUNCT ADV PRON PART PROPN PUNCT


Ali ako , oče duhovniče , nije najzgodnije , da se započne sa Aleksom , zar nema drugijeh knezova ?

CCONJ SCONJ PUNCT NOUN NOUN PUNCT AUX ADJ PUNCT SCONJ PART VERB ADP PROPN PUNCT PART VERB ADJ NOUN PUNCT

ali ako , otac duhovnik , jesam zgodan , da se započeti sa Aleksa , zar nemati drugijeh knez ?

O O O B-ROLE I-ROLE O O O O O O O O B-PERS O O O O B-ROLE O


Za Mustaj-paše nije smio u njegovu knežinu ni pristupiti besposlen Turčin .

ADP PROPN AUX VERB ADP DET NOUN PART VERB ADJ PROPN PUNCT

za Mustaj-paše jesam smjeti u njegov knežina ni pristupiti besposlen Turčin .


Zar je jednome baši isprebijao rebra topuzom .

zar jesam jedan baša isprebijati rebro topuz .


Pa , eto , Turci i dan danji zaziru od njegove knežine .

CCONJ PUNCT PART PUNCT PROPN CCONJ NOUN ADJ VERB ADP DET NOUN PUNCT

pa , eto , Turčin i dan danji zazirati od njegov knežina .


— U istini , — upade Pavle , — Birčanin bi mogao mnogo učiniti .

PUNCT ADP NOUN PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT PUNCT PROPN AUX VERB ADV VERB PUNCT

— u istina , — upasti Pavao , — Birčanin biti moći mnogo učiniti .


Usput smo slušali od ljudi , kako je onomad siš’o u Valjevo s dvadeset momaka sve pod pusatom , da preda muselimu porezu .

ADV AUX VERB ADP NOUN PUNCT SCONJ AUX ADV VERB ADP PROPN ADP NUM NOUN ADV ADP NOUN PUNCT SCONJ VERB NOUN NOUN PUNCT

usput jesam slušati od ljudi , kako jesam onomad siš'o u Valjevo s dvadeset momak sve pod pusat , da predati muselim porez .

O O O O O O O O O O O B-LOC O O O O O O O O O B-ROLE O O


Pa kad je došao pred Fočićev konak , ne hte da raspaše silaje , nego onako oružan uđe u odžakliju , predade Turcima porezu , i niko ga ne smede mrko pogledati , a kamo li zapitati , kako sme pod oružjem doći .

CCONJ SCONJ AUX VERB ADP ADJ NOUN PUNCT PART AUX SCONJ VERB NOUN PUNCT CCONJ ADV VERB VERB ADP NOUN PUNCT VERB PROPN NOUN PUNCT CCONJ PRON PRON PART VERB ADV VERB PUNCT ADV SCONJ PART VERB PUNCT SCONJ VERB ADP NOUN VERB PUNCT

pa kad jesam doći pred Fočićev konak , ne hteti da raspasti silaj , nego onako oružati ući u odžaklija , predati Turčin porez , i niki on ne smeti mrko pogledati , a kamo li zapitati , kako smesti pod oružje doći .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— A koliko imaš takvih ? — zapita Hadži-Đera , koji je pažljivo slušao .

PUNCT X ADV VERB DET PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT DET AUX ADV VERB PUNCT

— A koliko imati takav ? — zapitati Hadži-Đera , koji jesam pažljivo slušati .


PUNCT PROPN PUNCT NUM PUNCT CCONJ ADV PUNCT


Jakako , moj Pavle , Birčanin ima srce , soko je ono , ali će zato i platiti krvavo .

ADV PUNCT DET PROPN PUNCT PROPN VERB NOUN PUNCT NOUN AUX PRON PUNCT CCONJ AUX ADV CCONJ VERB ADV PUNCT

jakako , moj Pavao , Birčanin imati srce , soko jesam ono , ali hteti zato i platiti krvavo .

O O O B-PERS O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O


Na jednog Birčanina ide stotinu Rupića .


Pavle i Đura očevidno behu klonuli duhom .

PROPN CCONJ PROPN ADV AUX ADJ NOUN PUNCT


Oni su se , kao i Đorđe i Katić nadali ; da će Hadži-Đera prihvatiti njihovu misao , pa , kako je u svome kraju spadao u najodabranije , on bi ponajpre mogao nagovoriti knezove da ustaju .

PRON AUX PART PUNCT CCONJ CCONJ PROPN CCONJ PROPN VERB PUNCT SCONJ AUX PROPN VERB DET NOUN PUNCT CCONJ PUNCT SCONJ AUX ADP DET NOUN VERB ADP ADJ PUNCT PRON AUX ADV VERB VERB NOUN SCONJ VERB PUNCT

oni jesam se , kao i Đorđe i Katić nadati ; da hteti Hadži-Đera prihvatiti njihov misao , pa , kako jesam u svoj kraj spadati u odabran , on biti ponajpre moći nagovoriti knez da ustajati .

O O O O O O B-PERS O B-PERS O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-ROLE O O O


A sad , eto , gde im se izjalovi nada , da će se preko Kolubare i Ljiga moći ma šta započeti .

X ADV PUNCT PART PUNCT SCONJ PRON PART VERB NOUN PUNCT SCONJ AUX PART ADP PROPN CCONJ PROPN VERB PART PRON VERB PUNCT

A sad , eto , gde ona se izjaloviti nada , da hteti se preko Kolubara i Ljig moći ma šta započeti .

O O O O O O O O O O O O O O O B-LOC O B-LOC O O O O O


Hadži-Đera je zamišljeno hodao lagano po svojoj ćeliji .

PROPN AUX ADV VERB ADV ADP DET NOUN PUNCT

Hadži-Đera jesam zamišljeno hodati lagano po svoj ćelija .


Ono pismo ; što ga je malo čas pročitao , bilo je od Karađorđa , Katića i boračkoga kneza Sime .

DET NOUN PUNCT SCONJ PRON AUX ADV ADV VERB PUNCT AUX AUX ADP PROPN PUNCT PROPN CCONJ ADJ NOUN PROPN PUNCT

onaj pisma ; što on jesam malo čas pročitati , biti jesam od Karađorđe , Katić i borački knez Sima .

O O O O O O O O O O O O O B-PERS O B-PERS O B-DEMO B-ROLE B-PERS O


Javljali su mu , da je nastalo vreme , da se listom dižu na dahije .

VERB AUX PRON PUNCT SCONJ AUX VERB NOUN PUNCT SCONJ PART NOUN VERB ADP NOUN PUNCT

javljati jesam on , da jesam nastati vreme , da se lista dizati na dahija .


Napominjali su mu , kako je grešno i sramno trpeti to što on svakoga dana gleda na Rudniku .

VERB AUX PRON PUNCT SCONJ AUX ADJ CCONJ ADV VERB DET SCONJ PRON DET NOUN VERB ADP PROPN PUNCT

napominjati jesam on , kako jesam grešan i sramno trpeti taj što on svaki dan gledati na Rudnik .

O O O O O O O O O O O O O O O O O B-LOC O


I u samoj stvari taj greh i sramotu osećao je Hadži-Đera duboko , to ga je tištalo i raspinjalo , to mu nije davalo ni mirno zaspati ni veselo ustati .

CCONJ ADP DET NOUN DET NOUN CCONJ NOUN VERB AUX ADJ ADV PUNCT DET PRON AUX VERB CCONJ VERB PUNCT DET PRON AUX VERB PART ADV VERB PART ADV VERB PUNCT

i u sam stvar taj greh i sramota osećati jesam Hadži-Đera duboko , taj on jesam tištati i raspinjati , taj on jesam davati ni mirno zaspati ni veselo ustati .

O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— Da nagovorim Birčanina , — reče poluglasno . — i koga još ?

PUNCT SCONJ VERB PROPN PUNCT PUNCT VERB ADJ PUNCT PUNCT CCONJ PRON ADV PUNCT

— da nagovoriti Birčanin , — reći poluglasan . — i ko još ?


Ja bih , ja hoću da poginem za obraz i crkvu , na koju pljuju ; ali koga da podignem , gde da nađem Srbe ?

PRON AUX PUNCT PRON AUX SCONJ VERB ADP NOUN CCONJ NOUN PUNCT ADP DET VERB PUNCT CCONJ PRON SCONJ VERB PUNCT SCONJ SCONJ VERB PROPN PUNCT

ja biti , ja hteti da poginuti za obraz i crkva , na koji pljuvati ; ali ko da podignuti , gde da naći Srba ?

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-PERS O


Ta ovde je sve rastrovano , ovde bi valjalo najpre umiriti , izmiriti .

DET ADV AUX ADV VERB PUNCT ADV AUX VERB ADV VERB PUNCT VERB PUNCT

taj ovde jesam sve rastrovati , ovde biti valjati najpre umiriti , izmiriti .


Pet godina se vijem kao crvak pod korom , samo da ih složim , pa što god se više upinjem , oni se sve više glože .

NUM NOUN PART VERB ADV NOUN ADP NOUN PUNCT CCONJ SCONJ PRON VERB PUNCT CCONJ SCONJ PART PART ADV VERB PUNCT PRON PART ADV ADV VERB PUNCT

pet godina se viti kao crvak pod kor , samo da ona složiti , pa što god se više upinjati , oni se sve više gložiti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— A Đorđe se najviše uzdao u tebe , — odgovori Pavle .

PUNCT X PROPN PART ADV VERB ADP PRON PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT

— A Đorđe se najviše uzdati u ti , — odgovoriti Pavao .


— Veli , njemu će se knezovi odazvati pre nego ikome u Kolubari i Ljigu .

PUNCT PROPN PUNCT PRON AUX PART NOUN VERB ADV CCONJ PRON ADP PROPN CCONJ PROPN PUNCT

— Veli , on hteti se knez odazvati pre nego iko u Kolubara i Ljig .

O O O O O O B-ROLE O O O O O B-LOC O B-LOC O


— Tebe i Hadži-Ruvima poštuje i malo i veliko , — produži Pavle , — pa , veli , tebi je i najzgodnije , da udesiš sve što je potrebno , te , kad plane u Jasenici , da se i ovde krene .

PUNCT PROPN CCONJ ADJ VERB CCONJ ADV CCONJ ADJ PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT PUNCT CCONJ PUNCT VERB PUNCT PRON AUX CCONJ ADJ PUNCT SCONJ VERB DET SCONJ AUX ADV PUNCT CCONJ PUNCT SCONJ VERB ADP PROPN PUNCT SCONJ PART CCONJ ADV VERB PUNCT

— Teba i Hadži-Ruvima poštovati i malo i velik , — produžiti Pavao , — pa , velim , ti jesam i zgodan , da udesiti sav što jesam potrebno , te , kad planuti u Jasenica , da se i ovde krenuti .

O O O B-PERS O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O B-LOC O O O O O O O


— Bilo i bitisalo , moj Pavle , kada sam mogao učiniti što više od ostalih .

PUNCT AUX PART VERB PUNCT DET PROPN PUNCT SCONJ AUX VERB VERB SCONJ ADV ADP ADJ PUNCT

— biti i bitisati , moj Pavao , kada jesam moći učiniti što više od ostalih .


Meni je došlo već do grla , kad pomislim samo , kako nas razdiru vuci , a mi , mesto da se složno branimo , hvatamo brat brata za gušu , pa se davimo i zubima koljemo .

PRON AUX VERB PART ADP NOUN PUNCT SCONJ VERB PART PUNCT SCONJ PRON VERB VERB PUNCT VERB PRON PUNCT NOUN SCONJ PART ADV VERB PUNCT VERB NOUN NOUN ADP NOUN PUNCT CCONJ PART VERB CCONJ NOUN VERB PUNCT

ja jesam doći već do grlo , kad pomisliti samo , kako mi razdirati vući , a ja , mesto da se složno braniti , hvatati brat brata za guša , pa se daviti i zub klati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Tako su još dugo razgovarali , ali i na kraju razgovora Pavle i Đura bili su na onom istom mestu , odakle su započeli .

ADV AUX ADV ADV VERB PUNCT CCONJ CCONJ ADP NOUN NOUN PROPN CCONJ PROPN AUX AUX ADP DET ADJ NOUN PUNCT ADV AUX VERB PUNCT

tako jesam još dugo razgovarati , ali i na kraj razgovor Pavao i Đura biti jesam na onaj isti mesto , odakle jesam započeti .

O O O O O O O O O O O B-PERS O B-PERS O O O O O O O O O O O


Hadži-Đera je odbijao svaki pokušaj : on je vrlo dobro osećao , da bi kod ovakvih prilika samo navukao na sebe nesreću , a narodu ne bi pomogao .

PROPN AUX VERB DET NOUN PUNCT PRON AUX ADV ADV VERB PUNCT SCONJ AUX ADP DET NOUN PART VERB ADP PRON NOUN PUNCT ADJ NOUN PART AUX VERB PUNCT

Hadži-Đera jesam odbijati svaki pokušaj : on jesam vrlo dobro osećati , da biti kod ovakav prilika samo navući na sebe nesreća , a narod ne biti pomoći .

B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Ponoć je već odavna prevalila nad manastirom i gorama , kad oba putnika izađoše iz igumanove ćelije i uđoše u kuću , gde ih je očekivala postelja , udešena kraj prizemnog širokog ognjišta , na kome je vatra gorela .

PROPN AUX PART ADV VERB ADP NOUN CCONJ NOUN PUNCT SCONJ NUM NOUN VERB ADP ADJ NOUN CCONJ VERB ADP NOUN PUNCT SCONJ PRON AUX VERB NOUN PUNCT VERB ADP ADJ ADJ NOUN PUNCT ADP DET AUX NOUN VERB PUNCT

Ponoć jesam već odavna prevaliti nad manastir i gora , kad oba putnik izaći iz igumanov ćelija i ući u kuća , gde ona jesam očekivati postelja , udesiti kraj prizeman širok ognjište , na koji jesam vatra goreti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— Pa šta misliš sada ? — zapita Đura , nameštajući pod glavu panjić , koji je pokrio krajem šarenice , te mu mesto uzglavlja služaše .

PUNCT X PRON VERB ADV PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT VERB ADP NOUN NOUN PUNCT DET AUX VERB ADP NOUN PUNCT CCONJ PRON NOUN NOUN VERB PUNCT

— Pa šta misliti sada ? — zapitati Đura , nameštati pod glava panjić , koji jesam pokriti krajem šarenica , te on mesto uzglavlje služiti .

O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— Mrka kapa , zla prilika ! — uzdahnu Pavle , ležući .

PUNCT ADJ NOUN PUNCT ADJ NOUN PUNCT PUNCT VERB PROPN PUNCT VERB PUNCT

— mrk kapa , zao prilika ! — uzdahnuti Pavao , legati .


— Kad s njim ne isposlovasmo nešto , kod drugih nećemo ni toliko .

PUNCT SCONJ ADP PRON PART VERB ADV PUNCT ADP ADJ AUX PART ADV PUNCT

— kad s on ne isposlovati nešto , kod drugi hteti ni toliko .


— A ja sam kao u vosku verovao , da ćemo ovde postići .

PUNCT X PRON AUX ADV ADP NOUN VERB PUNCT SCONJ AUX ADV VERB PUNCT

— A ja jesam kao u vosak verovati , da hteti ovde postignuti .


Za neki časak utiša se razgovor i oni zaspaše .

ADP DET NOUN VERB PART NOUN CCONJ PRON VERB PUNCT

za neki časak utišati se razgovor i oni zaspati .


u manastir jesam carevati mrtav tišina .


Samo još u igumanovoj ćeliji što se čulo odmereno hodanje .

PART PART ADP ADJ NOUN SCONJ PART VERB ADJ NOUN PUNCT

samo još u igumanov ćelija što se čuti odmeren hodanje .


Burno osećanje , što ga je spopalo posle ovoga pisma , u kome ga pozivaju , da pribere svoj narod na ustanak , nije mu davalo mira ni da sedne .

ADJ NOUN PUNCT SCONJ PRON AUX VERB ADP DET NOUN PUNCT ADP DET PRON VERB PUNCT SCONJ VERB DET NOUN ADP NOUN PUNCT AUX PRON VERB NOUN CCONJ SCONJ VERB PUNCT

buran osećanje , što on jesam spopasti posle ovaj pisma , u koji on pozivati , da pribrati sav narod na ustanak , jesam on davati mir ni da sesti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Koliko ga je razgaljivala pomisao , da ima u narodu ljudi , koji se nose pomišlju , da stresu dahijski siledžiluk , u toliko ga je više tištala domaća nevolja .

ADV PRON AUX VERB NOUN PUNCT SCONJ VERB ADP NOUN NOUN PUNCT DET PART VERB NOUN PUNCT SCONJ VERB ADJ NOUN PUNCT ADP ADV PRON AUX ADV VERB ADJ NOUN PUNCT

koliko on jesam razgaljivati pomisao , da imati u narod ljudi , koji se nositi pomisao , da stresti dahijski siledžiluk , u toliko on jesam više tištati domaći nevolja .


Kako bi se on sada radovao , kad bi nešto smeo da poruči Đorđu i ostalima , da im kaže :

SCONJ AUX PART PRON ADV VERB PUNCT SCONJ AUX PRON VERB SCONJ VERB PROPN CCONJ ADJ PUNCT SCONJ PRON VERB PUNCT

kako biti se on sada radovati , kad biti nešto smesti da poručiti Đorđe i ostalima , da ona kazati :

O O O O O O O O O O O O O B-PERS O O O O O O O


„ Počinjite , ja sam spreman ; oko moje crkve iskupila su se složna braća i jedva čekaju , da svoju krv za obraz i veru proliju “ .

PUNCT PROPN PUNCT PRON AUX VERB PUNCT ADP DET NOUN VERB AUX PART ADJ NOUN CCONJ ADV VERB PUNCT SCONJ DET NOUN ADP NOUN CCONJ NOUN VERB PUNCT PUNCT

„ Počinjite , ja jesam spremati ; oko moj crkva iskupiti jesam se složan braća i jedva čekati , da svoj krv za obraz i vera proliti “ .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


I u ovome trenutku lutalička misao zatalasa mu divnu sliku .

CCONJ ADP DET NOUN ADJ NOUN VERB PRON ADJ NOUN PUNCT

i u ovaj trenutak lutalički misao zatalasati on divan slika .


On ugleda kako se oko njegova manastira sjezerio izmireni narod , pa se tiska crkvenom pragu , na kome on stoji , gologlav , u epitrahilju i s krstom u ruci .

PRON VERB SCONJ PART ADP DET NOUN VERB ADJ NOUN PUNCT CCONJ PART VERB ADJ NOUN PUNCT ADP DET PRON VERB PUNCT ADJ PUNCT ADP NOUN CCONJ ADP NOUN ADP NOUN PUNCT

on ugledati kako se oko njegov manastir sjezeriti izmiren narod , pa se tiskati crkven prag , na koji on stajati , gologlav , u epitrahilj i s krst u ruka .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Jedan po jedan pristupa časnome krstu , celuje ga i posle se vraća u gomilu , grli i ljubi do sebe , a svakome za silavom treperi svetlo oružje , svakome iz očiju blista radost i milina .

NUM ADP NUM NOUN ADJ NOUN PUNCT VERB PRON CCONJ ADV PART VERB ADP NOUN PUNCT VERB CCONJ VERB ADP PRON PUNCT VERB PRON ADP NOUN VERB NOUN NOUN PUNCT DET ADP NOUN VERB NOUN CCONJ NOUN PUNCT

jedan po jedan pristup častan krst , celovati on i posle se vraćati u gomila , grliti i ljubiti do sebe , a svako za silav treperiti svetlo oružje , svaki iz oči blistati radost i milina .


Slika , što zaleluja u duši igumanovoj , bila je tako živahna i sveža , da on u jedan mah stade , zaustavi čak i disanje , samo da je ne bi poremetio i rastočio .

NOUN PUNCT SCONJ VERB ADP NOUN ADJ PUNCT AUX AUX ADV ADJ CCONJ ADJ PUNCT SCONJ PRON ADP NUM NOUN VERB PUNCT VERB PART CCONJ NOUN PUNCT CCONJ SCONJ AUX PART AUX VERB CCONJ VERB PUNCT

slika , što zalelujati u duša igumanov , biti jesam tako živahan i svež , da on u jedan mah stati , zaustaviti čak i disanje , samo da jesam ne biti poremetiti i rastočiti .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


I ona ga toliko opi , toliko zanese , da u času zaboravi na sve , i sav se podade , utonu u nju , oči mu se zamagliše , a sumorno lice obuze tiha seta .

CCONJ PRON PRON ADV VERB PUNCT ADV VERB PUNCT SCONJ ADP NOUN VERB ADP DET PUNCT CCONJ DET PART VERB PUNCT VERB ADP PRON PUNCT NOUN PRON PART VERB PUNCT ADV ADV NOUN VERB ADJ NOUN PUNCT

i ona on toliko opiti , toliko zaneti , da u čas zaboraviti na sav , i sav se podati , utonuti u ona , oči on se zamagliti , a sumorno lice obuzeti tih set .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Ali to beše samo mašta , što je zapali izmučena duša , da se , koliko toliko , razgali ; to je bio san , što se leluja već toliko godina u njegovim očima i što iščezava kao pramičak maglice pred najmanjim dahom gorke jave .

CCONJ DET AUX PART NOUN PUNCT SCONJ AUX VERB ADJ NOUN PUNCT SCONJ PART PUNCT ADV ADV PUNCT VERB PUNCT DET AUX AUX NOUN PUNCT SCONJ PART VERB PART ADV NOUN ADP DET NOUN CCONJ SCONJ VERB CCONJ NOUN NOUN ADP ADJ NOUN ADJ NOUN PUNCT

ali taj biti samo mašta , što jesam zapaliti izmučen duša , da se , koliko toliko , razgaliti ; taj jesam biti san , što se lelujati već toliko godina u njegov oči i što iščezavati kao pramičak maglica pred najmanjim dah gorak java .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


— Gospode ! — jeknu uzbuđeno i podiže oči tamnoj ikonici , po kojoj leluja talasava svetlost bleda kandila .

PUNCT NOUN PUNCT PUNCT VERB ADV CCONJ VERB NOUN ADJ NOUN PUNCT ADP DET VERB ADJ NOUN ADJ NOUN PUNCT

— gospoda ! — jeknuti uzbuđeno i podignuti oči taman ikonica , po koji lelujati talasav svetlost bled kandilo .

O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Što me ne umudriš , da u istini postignem ovo !

PROPN PRON PART VERB PUNCT SCONJ ADP NOUN VERB DET PUNCT

Što ja ne umudriti , da u istina postignuti ovaj !


A dokle se ovako molio , u ćeliji je vladala nema tišina .

X SCONJ PART ADV VERB PUNCT ADP NOUN AUX VERB ADJ NOUN PUNCT

A dokle se ovako moliti , u ćelija jesam vladati nem tišina .


Žižak u kandiocetu tajanstveno puckara pred tamnom ikonom , kao da šapuće svetitelju igumanovu molitvu , a kroz ćelijsko prozorče pogleda setno mesečevo lice , pa tajanstvenom svetlošću obasjava sumornu hadžijinu glavu , koji se pod ikonom skrušeno moli .

ADJ ADP NOUN ADV VERB ADP ADJ NOUN PUNCT CCONJ SCONJ VERB NOUN ADJ NOUN PUNCT ADV ADP ADJ NOUN VERB ADJ ADJ NOUN PUNCT CCONJ ADJ NOUN VERB ADJ ADJ NOUN PUNCT DET PART ADP NOUN ADV VERB PUNCT

Žižak u kandioce tajanstveno puckarati pred taman ikona , kao da šaputati svetitelj igumanov molitva , a kroz ćelijski prozorče pogledati setan mesečev lice , pa tajanstven svetlost obasjavati sumoran hadžijin glava , koji se pod ikona skrušeno moliti .


Rano u zoru zahori se s jedne uzvišice glas seoskog birova , koji pozivaše moravačke domaćine , da odmah silaze u han , subaši .

ADV ADP NOUN VERB PART ADP NUM NOUN NOUN ADJ NOUN PUNCT DET VERB ADJ NOUN PUNCT SCONJ ADV VERB ADP NOUN PUNCT NOUN PUNCT

rano u zor zahoriti se s jedan uzvišica glas seoski birov , koji pozivati moravački domaćin , da odmah silaziti u han , subaša .

O O O O O O O O O O O O O O B-DEMO O O O O O O O O B-ROLE O


Jedan po jedan seljak žurio je na zapovest , pa kako su se gde sustizali , tako su u gomilicama silazili hanu .

NUM ADP NUM NOUN VERB AUX ADP NOUN PUNCT CCONJ SCONJ AUX PART ADV VERB PUNCT ADV AUX ADP NOUN VERB NOUN PUNCT

jedan po jedan seljak žuriti jesam na zapovest , pa kako jesam se gde sustizati , tako jesam u gomilica silaziti han .

O O O B-ROLE O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Ma da Rupića nije iznenadio ovaj poziv , opet ga je teknulo u grudima , kad začu ovaj glas .

CCONJ SCONJ PROPN AUX VERB DET NOUN PUNCT ADV PRON AUX VERB ADP NOUN PUNCT SCONJ VERB DET NOUN PUNCT

ma da Rupić jesam iznenaditi ovaj poziv , opet on jesam teknuti u grudi , kad začuti ovaj glas .

O O B-PERS O O O O O O O O O O O O O O O O O


U glavi mu je brujalo , kao posle velike pijanke .

ADP NOUN PRON AUX VERB PUNCT CCONJ ADP ADJ NOUN PUNCT

u glava on jesam brujati , kao posle velik pijanka .


Cele noći preturao se pod guberom s kuka na kuk , pa od silna premišljanja nije sveo očiju do same zore .

ADJ NOUN VERB PART ADP NOUN ADP NOUN ADP NOUN PUNCT CCONJ ADP ADJ NOUN AUX VERB NOUN ADP DET NOUN PUNCT

ceo noć preturati se pod guber s kuk na kuk , pa od silan premišljanje jesam svesti oči do sam zor .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Tek pred zoru kao da ga hvataše san , ali i taj san beše samo nejasno bunilo između neznani i jave .

CCONJ ADP NOUN CCONJ SCONJ PRON VERB NOUN PUNCT CCONJ CCONJ DET NOUN AUX PART ADV VERB ADP ADJ CCONJ NOUN PUNCT

tek pred zor kao da on hvatati san , ali i taj san biti samo nejasno buniti između neznan i java .


Uzrujana duša nije ga ostavljala ni sada .

uzrujan duša jesam on ostavljati ni sada .


U njojzi se ređahu strašne prilike , koje ga još više lomiše nego li i misao u budnoći .

ADP PRON PART VERB ADJ NOUN PUNCT DET PRON PART ADV VERB CCONJ PART CCONJ NOUN ADP NOUN PUNCT

u ona se ređati strašan prilika , koji on još više lomiti nego li i misao u budnoća .


U jednom času obrete se pred rudničkom tvrđavom .

ADP NUM NOUN VERB PART ADP ADJ NOUN PUNCT

u jedan čas obresti se pred rudnički tvrđava .


Gomila Turaka juri za njim ; on bega , bega ; a noge mu se potkratile , pa , što više miče , sve se više smanjuju , a koraci sve kraći .

NOUN PROPN VERB ADP PRON PUNCT PRON VERB PUNCT VERB PUNCT ADV NOUN PRON PART VERB PUNCT CCONJ PUNCT SCONJ ADV VERB PUNCT DET PART ADV VERB PUNCT ADV NOUN DET ADJ PUNCT

gomila Turčin juriti za on ; on begati , begati ; a noga on se potkratiti , pa , što više micati , sav se više smanjivati , a korak sav kratak .

O B-DEMO O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


On napreže poslednje sile , pojmi da potrči i zabatrga nogama .

PRON VERB ADJ NOUN PUNCT VERB SCONJ VERB CCONJ VERB NOUN PUNCT

on napregnuti poslednji sila , pojmiti da potrčati i zabatrgati noga .


Najzad oseti da se ne odmiče i da će ga ovi stići : on se sruši na kolena i poče četvoronoške bauljati , ali i ruke i noge utrnule , pa jedva miče .

ADV VERB SCONJ PART PART VERB CCONJ SCONJ AUX PRON DET VERB PUNCT PRON PART VERB ADP NOUN CCONJ VERB ADV VERB PUNCT CCONJ CCONJ NOUN CCONJ NOUN VERB PUNCT CCONJ ADV VERB PUNCT

najzad osetiti da se ne odmicati i da hteti on ovaj stignuti : on se srušiti na koleno i početi četvoronoške bauljati , ali i ruka i noga utrnuti , pa jedva micati .

O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O O


Odjednom puče pred njim duboka provalija , kojoj se ni dno ne vidi .

ADV VERB ADP PRON ADJ NOUN PUNCT DET PART PART NOUN PART VERB PUNCT

odjednom puknuti pred on dubok provalija , koji se ni dno ne viditi .