
నిక్కమైన మంచి నీలం వంటి వాడు నీలం సంజీవరెడ్డి. 1996 జూన్ 1న ఆయన పరమపదించారు. ఏనుగు మొదలుకొని పిపీలికం (చీమ) వరకు అనంతకోటి జీవరాశుల్లో మానవ జన్మ సర్కోవత్కృష్టమైనది. ఈ భూమి మీద పుట్టిన వారిలో అతికొద్ది మంది మాత్రమే తమ శాశ్వత ముద్ర వేయగలిగారు. వారే చరితార్థులు, చరిత్రకారులు. ఆ అతికొద్ది మంది కోవకు చెందిన వారే నీలం సంజీవరెడ్డి. సంజీవరెడ్డి ప్రముఖ స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు. మహాత్మాగాంధీ పిలుపు అందుకుని 1931లో కళాశాల చదువుకు స్వస్తి చెప్పి స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో దూకారు. క్విట్ ఇండియా ఉద్యమంలో ముఖ్య పాత్ర వహించారు. 1940-–45 మధ్య ఎక్కువ కాలం జైలు జీవితం గడిపారు. 1951 నుంచి 1953 వరకు ఆంధ్ర ప్రాంత కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షుడిగా వున్నారు. 1960 నుంచి 1962 వరకు భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ అధ్యక్షులుగా వున్నారు. 1953 నుంచి 1956 వరకు ఆంధ్ర రాష్ట్రంలో ఉప ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ తొలి ముఖ్యమంత్రి. 1956 నుంచి 1960 వరకు, 1962 నుంచి 1964 వరకు రెండుసార్లు ఉమ్మడి ఏపీ ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నారు. కేంద్రంలో లాల్బహదూర్ శాస్ర్తి మంత్రివర్గంలో ఉక్కు, గనుల శాఖ మంత్రిగా, ఇందిరా గాంధీ మంత్రివర్గంలో రవాణా, పౌర విమానయాన, నౌకాయాన, టూరిజం మంత్రిగా పనిచేశారు. రెండు పర్యాయాలు లోక్సభ స్పీకర్గా ఉన్నారు. స్పీకర్ స్థానంలో ఉన్న వ్యక్తి నిష్పక్షపాతంగా ఉండాలన్న ఉద్దేశంతో స్పీకర్ అయిన వెంటనే సంజీవరెడ్డి కాంగ్రెస్ పార్టీకి రాజీనామా చేసి ఆదర్శప్రాయుడైన స్పీకర్ అనిపించుకున్నారు. ఇప్పటివరకు ఎన్నికైన దేశ రాష్ట్రపతుల్లో ఏకగ్రీవంగా ఎన్నికైంది నీలం సంజీవరెడ్డి మాత్రమే కావడం విశేషం. సంజీవరెడ్డి పుట్టింది పల్లెటూర్లో... అలంకరించింది ఢిల్లీ పదవిని. రైతు కుటుంబంలో పుట్టి రాష్ట్రపతి పదవిని అలంకరించి ‘రైతే రాజు’ అని నిరూపించారు. చదివింది ఇంటర్ అయినా జీవిత పాఠాలు నేర్చుకున్న నిరంతర విద్యార్థి. నీతికి, నిజాయితీకి, నిర్భీతికి, నిష్కల్మషానకి నిలువుటద్దం. ఆయన పదవుల కోసం ఎప్పుడూ పాకులాడలేదు. పదవులే ఆయన కోసం వెంటపడుతూ వచ్చాయి. పార్లమెంటరీ ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థలో ఒక్క ప్రధాన మంత్రి పదవి తప్ప తక్కిన అన్ని పదవులు ఆయన అధిష్టించారు. ఎమ్మెల్యే, లోక్సభ ఎంపీగా, రాజ్యసభ ఎంపీగా, రాష్ట్రమంత్రిగా, ఉప ముఖ్యమంత్రిగా, ముఖ్యమంత్రిగా, కేంద్ర మంత్రిగా, లోక్సభ స్పీకర్గా, భారత రాష్ట్రపతిగా ఇలా దాదాపు అన్ని పదవులు సమర్థవంతంగా నిర్వహించారు. ఈనాడు ఆంధ్రప్రదేశ్ను ధాన్యాగారంగా చెప్పుకునేందుకు ముఖ్యకారకుడు సంజీవరెడ్డి. నాగార్జున సాగర్, శ్రీశైలం, పోచంపాడు, వంశధార ప్రాజెక్టులు ఆయన దూరదృష్టికి నిదర్శనాలు. శ్రీ వెంకటేశ్వర విశ్వవిద్యాలయం ఆయన మానస పుత్రిక. పదవి ఉన్నప్పుడు పొంగిపోవడం, అది లేనప్పుడు కృంగిపోవడం అంటే ఏమిటో తెలియని స్థితప్రజ్ఞుడు.డాక్టర్ నర్రెడ్డి తులసిరెడ్డిఅధికార ప్రతినిధి, ఏపీసీసీ(రేపు నీలం సంజీవరెడ్డి వర్ధంతి)

nikkamaina manchi neelam vanti vaadu neelam sanjeevareddy. 1996 joon 1na aayana paramapadinchaaru. enugu modalukoni pipeelikam (cheema) varaku anantakoti jeevaraasullo manava janma sarkovatkrushtamainadi. ee bhoomi meeda puttina vaarilo atikoddi mandi matrame tama saashwata mudra veyagaligaaru. vaare charitaarthulu, charitrakaarulu. aa atikoddi mandi kovaku chendina vaare neelam sanjeevareddy. sanjeevareddy pramukha swaatantrya samarayodhulu. mahatmagandhi pilupu andukuni 1931loo kalasala chaduvuku swasti cheppi swaatantryodyamamlo dookaaru. kwit india udyamamlo mukhya paatra vahinchaaru. 1940-–45 madhya ekkuva kaalam jailu jeevitam gadiparu. 1951 nunchi 1953 varaku aandhra praanta congress commity adhyakshudigaa vunnaru. 1960 nunchi 1962 varaku bhaarata jaateeya congress adhyakshulugaa vunnaru. 1953 nunchi 1956 varaku aandhra rashtramlo upa mukhyamantrigaa unnaaru. andhrapradesh toli mukhyamantri. 1956 nunchi 1960 varaku, 1962 nunchi 1964 varaku rendusaarlu ummadi apy mukhyamantrigaa unnaaru. kendramlo lalbahadur saasrti mantrivargamlo ukku, ganula saakha mantrigaa, indira gaandhi mantrivargamlo rawana, poura vimaanayaana, naukaayaana, toorism mantrigaa panichesaaru. rendu paryayalu loksabha speekarga unnaaru. speaker sthaanamlo unna vyakti nishpakshapaatamgaa undaalanna uddesamto speaker ayina ventane sanjeevareddy congress paarteeki rajinama chesi aadarsapraayudaina speaker anipinchukunnaaru. ippativaraku ennikaina desha raashtrapatullo ekagreevangaa ennikaindi neelam sanjeevareddy matrame kaavadam visesham. sanjeevareddy puttindi palletoorlo... alankarinchindi dhilli padavini. raitu kutumbamlo putti rashtrapati padavini alankarinchi ‘raithe raju’ ani niruupinchaaru. chadivindi inter aina jeevita paataalu nerchukunna nirantara vidyaarthi. neetiki, nijaayiteeki, nirbheetiki, nishkalmashaanaki niluvutaddam. aayana padavula kosam eppuduu paakulaadaledu. padavule aayana kosam ventapadutuu vachayi. parlamentary prajaaswaamya vyavasthalo okka pradhaana mantri padavi tappa takkina anni padavulu aayana adhishtinchaaru. emmelye, loksabha empeegaa, rajyasabha empeegaa, rashtramantriga, upa mukhyamantrigaa, mukhyamantrigaa, kendra mantrigaa, loksabha speekarga, bhaarata raashtrapatigaa ilaa daadaapu anni padavulu samarthavantamgaa nirvahinchaaru. eenaadu aandhrapradeshnu dhaanyaagaaramgaa cheppukunenduku mukhyakaarakudu sanjeevareddy. nagarjuna sagar, srisailam, pochampadu, vamsadhaara praajektulu aayana dooradrushtiki nidarsanaalu. shree venkateshwara vishwavidyaalayam aayana maanasa putrika. padavi unnappudu pongipovadam, adhi lenappudu krungipovadam ante emito teliyani sthitapragnudu.dactor narreddy tulasireddiadhikaara pratinidhi, apcc(repu neelam sanjeevareddy vardhanti)