చంద్రుడి చుట్టూ ఇంకా పరిభ్రమిస్తోంది: నాసావాషింగ్టన్, మార్చి 10: దాదాపు ఎనిమిదిన్నరేళ్ల క్రితం.. అంతరిక్షంలో అంతు చిక్కకుండా పోయిన చంద్రయాన్-1 వ్యోమనౌక ఆచూకీ దొరికింది! 2009 ఆగస్టు 29న గల్లంతైన ఈ వ్యోమనౌక ఎట్టకేలకు నాసా రాడార్లకు చిక్కింది. ప్రయోగించిన ఆశయాన్ని పూర్తిస్థాయిలో నెరవేర్చనప్పటికీ.. ‘చంద్రయాన్-1’ అనే పేరును మాత్రం సార్థకం చేసుకుంటూ చంద్రుడి చుట్టూ రౌండ్లు కొడుతోంది. ఏమా కథ అంటే.. కాలగమనంలో వెనక్కి వెళ్లాల్సిందే!ఇంటర్ప్లానెటరీ రాడార్తో..2009లోనే ఈ వ్యోమనౌక నుంచి సంకేతాలు ఆగిపోయినప్పటికీ.. దీని ఆచూకీ కోసం శాస్త్రవేత్తలు ప్రయత్నిస్తూనే ఉన్నారు. అయితే, ఒకటిన్నర మీటర్ల వెడల్పుతో దాదాపుగా మారుతి కారు కన్నా చిన్నగా ఉండే చంద్రయాన్-1ను లక్షల కిలోమీటర్ల దూరంలో నుంచి గుర్తించడం అంత తేలిక కాదు. ఇటీవలే.. కాలిఫోర్నియాలోని నాసా గోల్డ్స్టోన్ డీప్ స్పేస్ కమ్యూనికేషన్ సెంటర్లో 70 మీటర్ల ప్రత్యేక యాంటెన్నా కలిగిన ఇంటర్ప్లానెటరీ రాడార్కు అనుకోకుండా దీని ఆనవాళ్లు చిక్కాయి. 3.8 లక్షల కిలోమీటర్ల దూరంలో, చంద్రుడి ఉపరితలానికి 200 కిలోమీటర్ల ఎత్తులో చంద్రయాన్-1 పరిభ్రమిస్తూ నాసాకు దొరికింది. ఇదీ కథ..చంద్రుడి ఉపరితలంపై పరిశోధనలకు భారత అంతరిక్ష పరిశోధన సంస్థ ఇస్రో చేపట్టిన తొలి ప్రాజెక్టు.. చంద్రయాన్ 1. దాన్ని శ్రీహరికోట నుంచి 2008 అక్టోబరు 22న ప్రయోగించారు. ఇది రెండేళ్లపాటు కొనసాగే మిషన్ అని ప్రకటించారు. నిర్ణీత షెడ్యూలు ప్రకారం చంద్రుడి కక్ష్యలోకి చేరిన ఉపగ్రహం.. 2009 మార్చి 25న భూమి ఫొటోను కూడా తీసి పంపింది. అదే ఏడాది మే 19న దాని కక్ష్యను.. 100 కిలోమీటర్ల ఎత్తు నుంచి (చంద్రుడి ఉపరితలం నుంచి) 200 కిలోమీటర్ల ఎత్తుకు పెంచారు. ఆ తర్వాత.. ఆగస్టు 29న ఉపగ్రహంతో కమ్యూనికేషన్ హఠాత్తుగా తెగిపోయింది. అది మరో 1000 రోజులపాటు కక్ష్యలోనే పరిభ్రమించి 2012లో చంద్రుడి ఉపరితలం మీదకు పడిపోయి ఉంటుందని భావించారు. రెండేళ్లపాటు సాగాల్సిన మిషన్.. 10 నెలల్లోపే ముగిసిపోయినా, చంద్రయాన్-1 తనకు అప్పగించిన పనుల్లో 95 శాతాన్ని అప్పటికే పూర్తిచేసినందున ఈ మిషన్ను విజయవంతమైనట్టుగానే భావించారు. ఇవీ వివరాలు.. చంద్రయాన్ ప్రయోగ ఖర్చు: దాదాపు 400 కోట్లు లాంచ్ చేసినప్పుడు బరువు: 1380 కిలోలు చంద్రుడి కక్ష్యలో బరువు: 675 కిలోలు
chandrudi chuttu inka paribhramistondi: nasavashington, marchi 10: daadaapu enimidinnarella kritam.. antarikshamlo antu chikkakunda poyina chandrayan-1 vyomanauka aachuki dorikindi! 2009 aagastu 29na gallantaina ee vyomanauka ettakelaku nasa raadaarlaku chikkindi. prayoginchina aasayaanni puurtisthaayiloo neraverchanappatiki.. ‘chandrayan-1’ ane paerunu maatram saarthakam chesukuntu chandrudi chuttu roundlu kodutondi. ema katha ante.. kaalagamanamlo venakki vellalsinde!interplanetary raadaartho..2009lone ee vyomanauka nunchi sanketaalu aagipoyinappatiki.. deeni aachuki kosam saastravettalu prayatnistune unnaaru. ayithe, okatinnara meaterla vedalputho daadaapugaa maaruti kaaru kanna chinnagaa unde chandrayan-1nu lakshala kilometerla dooramlo nunchi gurtinchadam anta telika kaadu. itivale.. californialoni nasa goldstone deap space communication centerlo 70 meaterla pratyeka antenna kaligina interplanetary raadaarku anukokunda deeni aanavaallu chikkayi. 3.8 lakshala kilometerla dooramlo, chandrudi uparitalaaniki 200 kilometerla ettulo chandrayan-1 paribhramistuu nasaku dorikindi. idhee katha..chandrudi uparitalampai parisoedhanalaku bhaarata antariksha parisodhana samstha isro chepattina toli praajektu.. chandrayan 1. daanni sriharikota nunchi 2008 aktobaru 22na prayoginchaaru. idhi rendellapatu konasage mishan ani prakatinchaaru. nirneeta shedyulu prakaaram chandrudi kakshyaloki cherina upagraham.. 2009 marchi 25na bhoomi photonu kuudaa teesi pampindi. adhe edaadi mee 19na daani kakshyanu.. 100 kilometerla ettu nunchi (chandrudi uparitalam nunchi) 200 kilometerla ettuku penchaaru. aa tarvaata.. aagastu 29na upagrahamtho communication hataattugaa tegipoyindi. adhi maro 1000 rojulapatu kakshyalone paribhraminchi 2012loo chandrudi uparitalam meedaku padipoyi untundani bhaavinchaaru. rendellapatu saagaalsina mishan.. 10 nelallope mugisipoyina, chandrayan-1 tanaku appaginchina panullo 95 saataanni appatike poortichesinanduna ee mishannu vijayavantamainattugaane bhaavinchaaru. ivee vivaraalu.. chandrayan prayoga kharchu: daadaapu 400 kotlu lanch chesinappudu baruvu: 1380 kilolu chandrudi kakshyalo baruvu: 675 kilolu