భారీగా పతనమైన షేరు ధరపోటీ తీవ్రతతో నష్టాల్లోకి జారిన సంస్థకారు చౌక రేట్లతో 15 ఏళ్ల క్రితం దేశంలో టెలికామ్ మాస్  విప్లవానికి ఊపిరులూదిన రిలయన్స్ కమ్యూనికేషన్స్ (ఆర్కామ్) ఇప్పుడు అట్టడుగుస్థాయిలో కొట్టుమిట్టాడుతోంది. పోటీ తీవ్రతతో కుప్పకూలిన వ్యాపా రం, నెత్తిన పేరుకుపోయిన అసాధారణ రుణభారంతో కంపెనీ ఉక్కిరిబిక్కిరి అవుతోంది. రిలయన్స్ కమ్యూనికేషన్స్  షేరు ధర మంగళవారం  20.05 రూపాయల వద్ద ముగిసింది. 2008 జనవరి 10నాటి  ఆల్టైమ్ గరిష్ఠ స్థాయి 844.7 రూపాయలను పరిగణనలోకి తీసుకుంటే షేరు విలువ గత తొమ్మిదిన్నర ఏళ్లలో 98 శాతం పతనమైంది. మంగళవారం ఇంట్రాడేలో ఈ షేరు ధర ఆల్టైమ్ కనిష్ఠ స్థాయి 18.95 రూపాయలను తాకింది. 2006లో పబ్లిక్ ఇష్యూ తర్వాత  ఈ షేరు ధర 307 దగ్గర లిస్టయింది. 2008 జనవరి వరకు ఆసాధారణ పెరుగుదలతో ఇన్వెస్టర్లను ఉక్కిరిబిక్కిరి చేసిన ఈ షేరు తర్వాత నుంచి భూమార్గం పట్టింది. ఇప్పడు దాదాపు  నేలమట్టం అయింది. రుణభారం రూ. 44,345 కోట్లు ఆర్కామ్ మార్చి 2017తో ముగిసిన త్రైమాసికంలో 44,345 కోట్ల రూపాయలకు చేరింది. మూడో త్రైమాసికం చివర్లో రుణ భారం 42,803 కోట్ల రూపాయలున్నట్టుగా ఆర్కామ్ వెల్లడించింది. మూడునెలల్లోనే ఇది మరో 1,500 కోట్ల రూపాయలు పెరిగింది. టెలికామ్ కంపెనీలన్నీ అలవికాని రుణభారంతో సతమతమవుతున్న మాట నిజమే అయినా ఆర్కామ్ స్థాయిలో అప్పుల మోత ఏ కంపెనీకీ లేదు. ఈ రుణభారానికి తోడు కంపెనీ పనితీరు కూడా దారుణంగా తయారైంది. ఆర్జియో ప్రవేశం తర్వాత దెబ్బతిన్న కంపెనీల్లో ఆర్కామ్ కూడా ఒకటి. జనవరి-మార్చి త్రైమాసికంలో సంస్థ 966 కోట్ల రూపాయల నష్టాన్ని నమోదు చేసింది. అంతకుముందు ఏడాది ఇదే త్రైమాసికంలో 90 కోట్ల రూపాయల లాభాన్ని చూపిన సంస్థ ఏడాదికాలంలోనే నష్టాల్లో పడింది.పరిశ్రమ విస్తరిస్తున్న కాలంలోనే పతనంలోకి...నిజానికి ఆర్కామ్ టెలికామ్ రంగంలోకి అడుగుపెట్టినప్పుడు పోటీ తీవ్రత పెద్దగా లేదు. అట్టడుగు స్థాయికి సర్వీసులను విస్తరించే వ్యూహంతో కారు చౌకరేట్లను ఆఫర్గా ఎరవేస్తూ రంగంలోకి దిగిన ఆర్కామ్ అప్పట్లో అతిపెద్ద సంచలనం సృష్టించింది. అయితే వ్యూహాత్మకమైన తప్పిదాలు సంస్థ పురోగతిని దెబ్బతీశాయని అంటారు. సిడిఎంఎ టెక్నాలజీతో సర్వీసులను ప్రారంభించిన ఆర్కామ్ ఆ తర్వాత జిఎస్ ఎం సర్వీసుల్లోకి కూడా అడుగుపెట్టింది. హై ఎండ్ కస్టమర్స్, గరిష్ఠ స్థాయిలో సర్వీసులను వినియోగించుకునే సెగ్మెంట్లపై దృష్టి పెట్టకుండా మాస్ మార్కెట్నే అంటిపెట్టుకునే ప్రయత్నం వృద్ధి అవకాశాలను దెబ్బతీసిందని అంటారు. అయితే మాస్ మార్కెట్ను కూడా ఇతర ఆపరేటర్లు కొల్లగొట్టడంతో  ఆర్కామ్ రాబడులు గణనీయంగా పడిపోయాయి. వైర్లెస్ టెలీకామ్ సర్వీసులు, వాణిజ్య సంస్థలకు బ్రాడ్బాండ్ సర్వీసులు, మేనేజ్డ్ ఇంటర్నెట్ డేటా సెంటర్ సర్వీసులు, డైరెక్ట్ టు హోమ్ బిజినెస్... దాదాపు అన్ని విభాగాల్లోనూ రెవెన్యూ స్థిరంగా ఉండటం, ఖర్చులు పెరగడంతో అప్పులు పేరుకుపోతూ వచ్చాయి. 2008-09లో 27,000 కోట్లరూపాయలున్న రెవెన్యూ 2015-16 నాటికి 22,100 కోట్ల రూపాయలకు పడిపోయింది. ఇదే కాలంలో లాభం 6,250 కోట్ల రూపాయల నుంచి 703 కోట్ల రూపాయలకు తగ్గింది.నష్టాల్లోకి..... తొలిసారిగా ఆర్కామ్ 2016-17లో నష్టాల్లోకి జారుకుంది. ఈ ఏడాది సంస్థ 1,285 కోట్ల రూపాయల నష్టం ప్రకటించింది. ఆర్జియో కారణంగా పెరిగిన పోటీ, తగ్గిన రేట్లు దాదాపు అన్ని టెలికామ్ కంపెనీలను చావు దెబ్బతీయగా ఆర్కామ్ పరిస్థితి మరింత దారుణంగా మారింది. దాదాపు అన్ని టెలికామ్ కంపెనీలు గత రెండు త్రైమాసికాలుగా లాభాల్లో భారీ క్షీణత లేదా నష్టాలను ప్రకటిస్తూ వస్తున్నాయి. ఎయిర్సెల్, ఎంటిఎస్ తో విలీన ప్రక్రియకు ఆర్కామ్ రెగ్యులేటరీ అనుమతుల కోసం చూస్తోంది. టవర్స్ వ్యాపారంలో 51 శాతం వాటాను 11000 కోట్ల రూపాయలకు బ్రూక్ఫీల్డ్ కన్సార్షియంకు విక్రయించే ప్రతిపాదనకు ఇప్పటికే అనుమతులు లభించాయి.సెప్టెంబర్ కల్లా రూ 25 వేల కోట్ల రుణాల చెల్లింపు ఈ ఏడాది సెప్టెంబర్లోగా 25 వేల కోట్ల రూపాయల మేర రుణాలను తీర్చేయనున్నట్టు బ్యాంకులు, ఆర్థిక సంస్థలకు ఆర్కామ్ తెలిపింది. దాదాపు 10 బ్యాంకులు ఆర్కామ్కు ఇచ్చిన రుణాలను ఎన్పిఎల్లో చేర్చే విషయం ఆలోచిస్తున్నట్టుగా వార్తలు వస్తున్న నేపథ్యంలో సంస్థ ఈ భరోసా ఇచ్చింది. ప్రస్తుతం రుణాలిచ్చిన సంస్థలతో చర్చలు జరుపుతున్నామనీ, కొన్ని రుణాలకు సంబంధించిన రీషెడ్యూలింగ్, వాయిదాలపై వారి అనుమతులను కోరుతున్నామని సంస్థ వర్గాలు తెలిపాయి. ప్రస్తుతం ప్రతిపాదనలో ఉన్న రెండు బిజినెస్ డీల్స్ పూర్తయితే, రుణ సంస్థలకు 25 వేల కోట్ల రూపాయలను తీర్చే వెసులుబాటు లభిస్తుందని ఆర్కామ్ చెబుతోంది. తమ వైర్లెస్ టెలికామ్ బిజినె్సను ఎయిర్సెల్తో విలీనం చేయడంతోపాటు  టవర్స్ వ్యాపారంలో 51 శాతాన్ని బ్రూక్ఫీల్డ్కు విక్రయించేందుకు ఆర్కామ్ ఒప్పందాలు కుదుర్చుకుంది. ఈ ఒప్పందాలకు లెండింగ్ సంస్థల ఆమోదం కూడా రావాల్సి ఉంది. సెప్టెంబర్ కల్లా 25 వేల కోట్ల రూపాయలను చెల్లించి, ఆ తర్వాత ముంబై, ఢిల్లీలోని రియల్ ఎస్టేట్ను విక్రయించడం ద్వారా లభించే మొత్తంతో మరికొంత అప్పును కూడా తీర్చనున్నట్టు ఆర్కామ్ చెబుతోంది.
bhariga patanamaina sheru dharapoti teevratato nashtaalloki jaarina samsthakaaru chouka retlatho 15 ella kritam desamlo telicam mas  viplavaaniki oopiruluudina relions communications (arcam) ippudu attadugusthaayilo kottumittadutondi. poty teevratato kuppakuulina vyapa ram, nettina perukupoyina asaadhaarana runabhaaramtho company ukkiribikkiri avutondi. relions communications  sheru dhara mangalavaaram  20.05 roopaayala vadda mugisindi. 2008 janavari 10naati  altime garishta sthaayi 844.7 roopaayalanu parigananaloki teesukunte sheru viluva gatha tommidinnara ellalo 98 saatam patanamaindi. mangalavaaram intradelo ee sheru dhara altime kanishta sthaayi 18.95 roopaayalanu taakindi. 2006loo pablic ishyuu tarvaata  ee sheru dhara 307 daggara listayindi. 2008 janavari varaku aasaadhaarana perugudalato investerlanu ukkiribikkiri chesina ee sheru tarvaata nunchi bhoomaargam pattindi. ippadu daadaapu  nelamattam ayindi. runabhaaram roo. 44,345 kotlu arcam marchi 2017thoo mugisina traimaasikamlo 44,345 kotla roopaayalaku cherindi. moodo traimaasikam chivarlo runa bharam 42,803 kotla roopaayalunnattugaa arcam velladinchindi. moodunelallone idhi maro 1,500 kotla roopaayalu perigindi. telicam companylanni alavikaani runabhaaramtho satamatamavutunna maata nijame aina arcam sthaayilo appula motha e companeekee ledu. ee runabhaaraaniki thodu company paniteeru kuudaa daarunamgaa tayaaraindi. argio pravesam tarvaata debbatinna companyllo arcam kuudaa okati. janavari-marchi traimaasikamlo samstha 966 kotla roopaayala nashtaanni namodu chesindi. antakumundu edaadi ide traimaasikamlo 90 kotla roopaayala labhanni chuupina samstha edaadikaalamlone nashtaallo padindi.parisrama vistaristunna kaalamlone patanamloki...nijaaniki arcam telicam rangamloki adugupettinappudu poty teevrata peddagaa ledu. attadugu sthaayiki sarveesulanu vistarinche vyuuhamtoe kaaru choukaretlanu afferga eravestuu rangamloki digina arcam appatlo atipedda sanchalanam srushtinchindi. ayithe vyuuhaatmakamaina tappidaalu samstha purogatini debbateesaayani antaaru. cdma technologytho sarveesulanu praarambhinchina arcam aa tarvaata gs em sarveesulloki kuudaa adugupettindi. hai end customers, garishta sthaayilo sarveesulanu viniyoginchukune segmentlapy drushti pettakunda mas marketne antipettukune prayatnam vruddhi avakaasaalanu debbateesindani antaaru. ayithe mas maarketnu kuudaa itara aaparetarlu kollagottadamto  arcam raabadulu gananeeyamgaa padipoyayi. vireles teleecom sarveesulu, vaanijya samsthalaku bradband sarveesulu, managead internet data senter sarveesulu, direct tu hom bijines... daadaapu anni vibhaagaalloonuu revenue sthiramgaa undatam, kharchulu peragadamtho appulu paerukupotuu vachayi. 2008-09loo 27,000 kotlarupayalunna revenue 2015-16 naatiki 22,100 kotla roopaayalaku padipoyindi. ide kaalamlo laabham 6,250 kotla roopaayala nunchi 703 kotla roopaayalaku taggindi.nashtaalloki..... tolisaarigaa arcam 2016-17loo nashtaalloki jaarukundi. ee edaadi samstha 1,285 kotla roopaayala nashtam prakatinchindi. argio kaaranamgaa perigina poty, taggina retlu daadaapu anni telicam companylanu chaavu debbateeyagaa arcam paristhiti marinta daarunamgaa maarindi. daadaapu anni telicam companylu gatha rendu traimaasikaalugaa laabhaallo bhari ksheenata leda nashtaalanu prakatistuu vastunnaayi. airsel, mts thoo vileena prakriyaku arcam regulatory anumatula kosam chustondi. towers vyaapaaramlo 51 saatam vaataanu 11000 kotla roopaayalaku brookfield kansaarshiyanku vikrayinche pratipaadanaku ippatike anumatulu labhinchayi.september kalla roo 25 vela kotla runaala chellimpu ee edaadi septemberloga 25 vela kotla roopaayala mera runaalanu teercheyanunnattu byaankulu, aardhika samsthalaku arcam telipindi. daadaapu 10 byaankulu aarkaamku ichina runaalanu enpllo cherche vishayam aalochistunnattugaa vaartalu vastunna nepathyamlo samstha ee bharosa ichindi. prastutam runaalicchina samsthalatho charchalu jaruputunnamani, konni runaalaku sambandhinchina reasheduling, vaayidaalapai vaari anumatulanu korutunnamani samstha vargaalu telipai. prastutam pratipaadanalo unna rendu bijines deals puurtayithee, runa samsthalaku 25 vela kotla roopaayalanu teerche vesulubaatu labhistundani arcam chebutondi. tama vireles telicam bijinesanu airselto vileenam cheyadamtopatu  towers vyaapaaramlo 51 saataanni brookfieldku vikrayinchenduku arcam oppandaalu kudurchukundi. ee oppandaalaku lending samsthala aamodam kuudaa ravalsi undi. september kalla 25 vela kotla roopaayalanu chellinchi, aa tarvaata mumbai, dhilleelooni riyal estatenu vikrayinchadam dwara labhinche mottamto marikonta appunu kuudaa teerchanunnattu arcam chebutondi.