 అతడు పదిలక్షలు అడిగినందుకు ఒళ్ళు మండలేదుగాని, అతడు చివర అన్న వంకర మాటకు ఒళ్ళు మండింది శిఖామణికి. అంటే భ్రమరాంబిక చెడిపోయిందనే కదా అర్ధం? ముందు ముందు ఇదే మాటను అడ్డం పెట్టుకొని రాజాసాబ్ ను బ్లాక్ మెయిల్ చేయడానికి ప్రయత్నించరు కదా. మేం కనుక చెడిపోయిందని తెలిసీ చేసుకొన్నాం అంటూ.

 ఒళ్ళు మండినా ఏమనలేకపోయాడు శిఖామణి. తనేమాత్రం రోషం వ్యక్తం చేసినా అయ్యేకార్యం చెడిపోతుంది.

 లగ్నపత్రిక వ్రాసుకోవడానికి తేదీ నిర్ణయించి, వీడ్కోలు తీసుకొన్నారు ధర్మలింగం, శిఖామణి,

 ధర్మలింగం, శిఖామణి తిరిగి వచ్చి వెళ్ళిన పని పండు చేసుకువచ్చామని చెప్పగానే హనీ గుండెలమీద బరువు దింపినట్టుగా అయింది. తన చేతుల మీదుగా భ్రమరను ఓ ఇంటిదాన్ని చేయగలిగితే తనకొచ్చిన అపవాదు తొలగిపోతుంది కదా?

 కాని, భ్రమర ఈ విధంగా దూరమైపోతుందనుకొంటే సన్నని బాధ గుండెని నులిపెట్టసాగింది.

 భ్రమరను కోరుకోడానికి తనకున్న అర్హత ఏమిటి?

 తను వాళ్ళ కులంలో పట్టలేదు. ఆహార విహారాల్లో హస్తిమశకాంతం తేడా. 

 ముఖ్యంగా భ్రమర జీవితంలో తను కోరి పంతం పట్టి బురద చిమ్మిన మనిషి తనని చూడగానే ఆమె మండిపడేలా చేసుకొన్నాడు. ఆమె జీవితంలోనే కాదు. ఆమె మనసులో కూడా రవ్వంత చోటు సంపాదించుకోలేడు.

 'ఇకపై మనం పాము - ముంగిసలం అని గుర్తు పెట్టుకోండి. అని భ్రమర ప్రకటించింది కూడా.

 ఏ విధంగా ఆమె మీద ఆశ పెంచుకోగలడు? 

                    * * *

 చల్లని సాయంకాలం కోనేటి గట్టున దేవగన్నేరు చెట్టుక్రింద కూర్చొని ఉంది భ్రమర. ప్రక్కన బూరుగుచెట్టు మీద రెండు కోతులు తమ పిల్లల్ని ముందు కూర్చోబెట్టుకొని వాటి తలలో పేలు వెదికి, చటుక్కున నోట్లో వేసుకొంటున్నాయి. 

 కోతులను చూడగానే ఒకనాడు ఈ కోనేటిగట్టున జరిగిన సంఘటన గుర్తు వచ్చింది భ్రమరకు. పచ్చి కొబ్బరి కోసం వికాస్ పైకి కోతి ఎగబడ్డం, అతడు గాబరాతో అరవడం, అరుపు విని తను పరిగెత్తడం, అతడు వివశంగా తన చెంపల్ని స్పృశించడం, తను త్రాచుపాములా బుసగొట్టి అతని చెంపల్ని వాయించడం.

 ఆనాటి భ్రమరకీ ఈనాటి భ్రమరకీ ఎంత తేడా? అప్పుడు ఉజ్వలంగా వెలిగే దీప శిఖ అయితే ఇప్పుడు కొడిగట్టిన దీపం . అప్పుడు బుసకొట్టే కోడెనాగు అయితే ఇప్పుడు కోరలు పీకిన పాము. 

 హనీ అన్న ఆ దుష్టరాక్షలుడు తన జీవితంలో ప్రవేశించి ఛిన్నాభిన్నం చేశాడు. కళకళలాడుతున్న పుష్పవనం మదపు టేనుగులు త్రొక్కినట్టుగా అయింది.

 కేవలం సరదాగా పంతం పట్టి తన జీవితం నాశనం చేసిన అతడిని తను అంత తేలిగ్గా వదిలిపెట్టదు! ఇంతకు ఇంతా బదులు తీర్చుకొంటుంది. ఆడది అంటే ఆడిస్తే ఆడే ఆటబొమ్మకాదు. అవసరం అయితే ఆదిశక్తి కాగలదని తను ఏనాటికైనా నిరూపిస్తుంది.

 తన గుండెలో భగ్గున మండే మంట అతడిని కాల్చక తప్పదు.

 "అమ్మా! బ్రమరాంబికా! నీకొక శుభవార్త" అంటూ వచ్చాడు శిఖామణి. 

 "ఏమిటి తాతయ్యా?" 

 "పరంజ్యోతి కొడుకుతోనే నీ పెళ్ళి కాయపర్చుకు వచ్చాం! లగ్నపత్రిక పెట్టుకోడానికి వాళ్ళు ఎల్లుండి వస్తున్నారు." 

 "మళ్ళీ అదే సంబంధం ఖాయం చేయడం ఏమిటి? లగ్నపత్రిక వ్రాసుకోవడం ఏమిటి?" విస్మయం వ్యక్తం చేసింది భ్రమర.

 "దీని వెనుక రాజాసాబ్ ప్రయత్నం ఉందమ్మా! నీ వివాహం తప్పిపోయిన వరుడితోటే జరగాలని ఆయన పట్టుదల. ఏదైనా పట్టుబడితే సాదించకుండా వదిలే మనిషి కాదని మరోసారి నిరూపించుకొన్నాడాయన." 

 అతడి పట్టుదల సంగతి తనకంటే బాగా ఎవరికి తెలుసు? 

 "ఇదంతా ఎలా జరిగింది, తాతయ్యా? నాతో చెప్పలేదేం?" 

 "నేనూ, ధర్మలింగంగారూ వెళ్లి మాట్లాడి వచ్చాం" 

 "ఒకసారి పెళ్లి కేన్సిల్ అనుకొన్నవాళ్ళు మళ్ళీ ఎలా అంగీకరించారు?" 

 "నేనూ, ధర్మలింగంగారూ నచ్చజెప్పాం. ముఖ్యంగా ఆ అబ్బాయికి నీ మీద మనస్సుండినది! నీలాంటి బంగారుబొమ్మ. సంగీత సరస్వతి భార్య కాబోయి తప్పిపోతే ఏ మగవాడి మనసు బాధపడదు" ఏదేదో చెప్పాడు గాని హనీ వరకట్నంగా బ్లాంక్ చెక్ ఇచ్చాడని, వాళ్ళు పదిలక్షల కట్నం కోరారనీ, చెప్పలేదు శిఖామణి చెప్పొద్దని హనీ చెప్పి వుండడం వల్ల.

 ఆ సంగతి తెలీని శిఖామణి భార్య "పాపం, ఆ పిల్లకు మాయమాటలెందుకు చెబుతారు? ఉన్న విషయం చెబితే ఏం? పది లక్షలు......... పది లక్షలు వస్తూంటే ఎవరికైనా ఆశపుట్టదా? డబ్బుముందు నలుపు తెలుపై పోతుంది" అని నోరు జారింది.

 "పది లక్షలెక్కడివి, అమ్మమ్మా?" 

 "రాజుల సొమ్ము రాళ్ళపాలని, రాజావారు బ్లాంక్ చెక్కే పంపించాడట. కట్నంగా ఎంతైనా వ్రాసుకొమ్మని. పదిలక్షలు రాయించుకొన్నారట మేనేజరుగారితోటే." 

 "ఇదంతా ముందుగా నాకెందుకు చెప్పలేదు తాతయ్యా?" భ్రమర ముఖం ఎలాగో అయిపోయింది. 

 "బరువు మోసేవాడు ఆయనుండగా నీకెందుకమ్మా దిగులు?" తేలిగ్గా తీసివేస్తూ అన్నాడు. "లక్షలంటే వాళ్ళకో లెఖ్ఖటమ్మా? సముద్రం. సముద్రంనుండి ఎన్ని నీళ్ళు తోడితే మాత్రం తరుగుతుంది" 

 "నాతో ఒక్క మాట ముందు చెబితే బాగుండేది, తాతయ్యా. ఇంతదూరం రానిచ్చేదాన్ని కాదు. ఒకసారి తిరస్కరించిన మనుష్యులను డబ్బుతో ఒప్పించారంటే, ఈ ప్రపంచంలో డబ్బే ముఖ్యమా, మనిషికాదా అని నా మనసు బాదపడుతూంది. డబ్బివ్వగానే నలుపు తెలుపైందా! రాజాసాబ్ కు డబ్బుంటే వుండవచ్చు! అది సముద్రమైతే కావచ్చు. కాని డబ్బుతో కొన్న మనుష్యులు నాకక్కరలేదు." 
 atadu padilakshalu adiginanduku ollu mandaledugaani, atadu chivara anna vankara maataku ollu mandindi sikhaamaniki. ante bhramarambika chedipoyindane kada ardham? mundu mundu ide maatanu addam pettukoni rajasab nu black mail cheyadaaniki prayatnincharu kada. mem kanuka chedipoyindani telisi chesukonnam antuu.

 ollu mandina emanalekapoyadu sikhamani. tanematram rosham vyaktam chesina ayyekaryam chedipotundi.

 lagnapatrika vraasukoovadaaniki tedee nirnayinchi, veedkolu teesukonnaru dharmalingam, sikhamani,

 dharmalingam, sikhamani tirigi vachi vellina pani pandu chesukuvachamani cheppagaane hanee gundelameeda baruvu dimpinattugaa ayindi. tana chetula meedugaa bhramaranu oo intidaanni cheyagaligithe tanakochina apavaadu tolagipotundi kada?

 kaani, bhramara ee vidhamgaa dooramaipotundanukonte sannani baadha gundeni nulipettasaagindi.

 bhramaranu korukodaniki tanakunna arhata emiti?

 tanu vaalla kulamlo pattaledu. aahaara vihaaraallo hastimasakaantam teda. 

 mukhyamgaa bhramara jeevitamlo tanu kori pantam patti burada chimmina manishi tanani chudagaane aame mandipadela chesukonnadu. aame jeevitamlone kaadu. aame manasulo kuudaa ravvanta chotu sampadinchukoledu.

 'ikapai manam paamu - mungisalam ani gurtu pettukondi. ani bhramara prakatinchindi kuudaa.

 e vidhamgaa aame meeda aasha penchukogaladu? 

                    * * *

 challani saayankaalam koneti gattuna devaganneru chettukrinda kuurchoni undi bhramara. prakkana booruguchettu meeda rendu kotulu tama pillalni mundu koorchobettukoni vaati talalo paelu vediki, chatukkuna notlo vesukontunnayi. 

 kotulanu chudagaane okanadu ee konetigattuna jarigina sanghatana gurtu vachindi bhramaraku. pachi kobbari kosam vikas paiki kothi egabaddam, atadu gabaratho aravadam, arupu vini tanu parigettadam, atadu vivasamgaa tana chempalni sprusinchadam, tanu trachupamula busagotti athani chempalni vaayinchadam.

 aanaati bhramarakee eenaati bhramarakee entha teda? appudu ujwalangaa velige deepa sikha ayithe ippudu kodigattina deepam . appudu busakotte kodenagu ayithe ippudu koralu peekina paamu. 

 hanee anna aa dushtaraakshaludu tana jeevitamlo pravesinchi chinnabhinnam cheshaadu. kalakalalaadutunna pushpavanam madapu tenugulu throkkinattugaa ayindi.

 kevalam saradaagaa pantam patti tana jeevitam naasanam chesina atadini tanu anta teliggaa vadilipettadu! intaku intaa badulu teerchukontundi. aadadi ante aadiste audae aatabommakaadu. avasaram ayithe aadisakti kaagaladani tanu enatikaina niroopistundi.

 tana gundelo bhagguna mande manta atadini kaalchaka tappadu.

 "amma! bramarambika! neekoka subhavaarta" antuu vachaadu sikhamani. 

 "emiti tatayya?" 

 "paranjyoti kodukutone nee pelli kaayaparchuku vacham! lagnapatrika pettukodaaniki vaallu ellundi vastunnaaru." 

 "mallee adhe sambandham khayam cheyadam emiti? lagnapatrika vrasukovadam emiti?" vismayam vyaktam chesindi bhramara.

 "deeni venuka rajasab prayatnam undamma! nee vivaham tappipoyina varudithote jaragaalani aayana pattudala. edaina pattubadithe saadinchakundaa vadile manishi kaadani marosari niroopinchukonnaadaayana." 

 atadi pattudala sangati tanakante baga evariki telusu? 

 "idantaa ela jarigindi, tatayya? naatho cheppaledem?" 

 "nenuu, dharmalingamgaaruu velli matladi vacham" 

 "okasari pelli canesle anukonnavallu mallee ela angeekarinchaaru?" 

 "nenuu, dharmalingamgaaruu nachajeppam. mukhyamgaa aa abbaiki nee meeda manassundinadi! neelanti bangarubomma. sangeeta saraswati bharya kaboi tappipothe e magawadi manasu badhapadadu" ededo cheppaadu gaani hanee varakatnamgaa blank chec ichadani, vaallu padilakshala katnam korarani, cheppaledu sikhamani cheppoddani hanee cheppi vundadam valla.

 aa sangati teleeni sikhamani bharya "paapam, aa pillaku maayamaatalenduku chebutaaru? unna vishayam chebithe yem? padi lakshalu......... padi lakshalu vastunte evarikainaa aasaputtadaa? dabbumundu nalupu telupai potundi" ani noru jaarindi.

 "padi lakshalekkadivi, ammamma?" 

 "rajula sommu raallapaalani, rajavaru blank chekke pampinchaadata. katnamgaa entainaa vraasukommani. padilakshalu raayinchukonnaarata menejarugaritote." 

 "idantaa mundugaa naakenduku cheppaledu tatayya?" bhramara mukham elago ayipoyindi. 

 "baruvu mosevadu aayanundagaa neekendukamma digulu?" teliggaa teesivestuu annadu. "lakshalante vaallako lekkhatamma? samudram. samudramnundi enni neellu thodithe maatram tarugutundi" 

 "naatho okka maata mundu chebithe bagundedi, tatayya. intaduram raanichedaanni kaadu. okasari tiraskarinchina manushyulanu dabbutho oppinchaarante, ee prapanchamlo dabbe mukhyama, manishikada ani naa manasu baadapadutuundi. dabbivvagaane nalupu telupaindaa! rajasab ku dabbunte vundavacchu! adhi samudramaite kaavachhu. kaani dabbutho konna manushyulu nakakkaraledu." 