లైక్లు, కామెంట్లు రాక ఆందోళన.. ఒత్తిడి తట్టుకోలేక డిప్రెషన్లోకిచర్చ పేరిట బూతులు, సవాళ్లు.. మితిమీరుతున్న సైబర్ బుల్లీయింగ్పదోతరగతి చదువుతున్న ఆ బాలికకు సామాజిక మాధ్యమాలే సర్వస్వం. టీవీ సీరియల్స్ అంటే ఆ అమ్మాయికి పిచ్చి. ముంబైకి  చెందిన ఒక టీవీ సీరియల్ నటితో ఆ అమ్మాయికి ఇన్స్టాగ్రామ్లో పరిచయం అయింది. నిత్యం ఆ నటితో చాట్ చేసేది. చిన్నపిల్ల కదా అని ఆ నటి కూడా ఆ కామెంట్లకు బదులిచ్చేది. దీంతో ఆ టీవీ నటి తనకు చాలా సన్నిహితం అయిపోయిందని భ్రమించిన బాలిక.. ఆమె దగ్గరకు వెళితే తను కూడా సీరియల్స్లో నటించవచ్చనుకుంది. ఇంట్లో వాళ్లకు  చెప్పకుండా ముంబై రైలు ఎక్కేసింది. అక్కడకు వెళ్లి నానా కష్టాలూ పడింది. ఓ స్వచ్ఛంద సంస్థ ఆ బాలికను చేరదీసింది. నానా తంటాలు పడి పోలీసులు ఆమెను తీసుకు వచ్చేందుకు  వెళితే తల్లిదండ్రుల దగ్గరకు రానంటూ షాకిచ్చింది. ముంబైలో వుండి సీరియల్స్లో నటిస్తానని భీష్మించింది. పోలీసులు నచ్చచెప్పి వెనక్కు తెచ్చి ఆమెను తల్లిదండ్రుల దగ్గరకు చేర్చారు.ఓ అగ్రహీరో సినిమా రిలీజ్ అయింది. అందులో ఆ హీరో గురించి తన అభిప్రాయాన్ని నిష్కర్షగా సోషల్ మీడియాలో పోస్ట్ చేశాడు నిఖిల్. క్షణాల్లో ఆ అగ్రహీరో అభిమానులు రంగంలోకి దిగారు. మా హీరో మీద కామెంట్ చేస్తావా అని తిట్ల దండకం అందుకున్నారు. ప్రత్యర్థి హీరోకు చెందిన అభిమాన సంఘాలు నిఖిల్కు బాసటగా నిలిచాయి. బూతులు, సవాళ్లు, ప్రతిసవాళ్లు, హెచ్చరికలతో సోషల్మీడియా హోరెత్తిపోయింది. నాలుగు రోజుల పాటు ఆ టెన్షన్ను భరించిన నిఖిల్ బీపీ పెరిగి ఆస్పత్రి పాలయ్యాడు. ఏదైనా అద్భుతాన్ని చూసినప్పుడో.. ఆహ్లాదకరమైన దృశ్యాన్ని వీక్షించినప్పుడో.. ఆనందకర సంఘటన జరిగినప్పుడో.. మనసులో విరిసిన ఆనందం కళ్లలో ప్రతిఫలించేలోపే సామాజిక మాధ్యమంలో ఫోటోగా షేర్ అయిపోతుంది. ఇంట్లో చేసిన రుచికరమైన వంటకం ఆఫీసుకు వెళ్లే భర్త బాక్స్కు చేరేలోపే గ్రూప్లోని సభ్యులందరి నోరూరిస్తుంది. మనసును వేధిస్తున్న సందేహానికి గ్రూప్ సభ్యుల నుంచి క్షణాల్లో సమాధానం లభిస్తున్నది. అంతేకాదు.. కథలో కవితలో వ్యాసాలో రాసేవారు ఇదివరకట్లో అయితే దిన, వార, మాస పత్రికలకు పంపి అవి ప్రచురితమయ్యేదాకా కళ్లు కాయలు కాచేలా వేచిచూసేవారు. కానీ సోషల్ మీడియా వచ్చాక పరిస్థితి మారిపోయింది. ‘ఎవడి (ఫేస్బుక్) వాల్కి వాడే రాజు.’ ఇలా రాసి అలా పోస్ట్ చేయగానే వెంటనే ఫీడ్ బ్యాక్ వచ్చేస్తుంది. అలాగే.. 2010 డిసెంబరులో ట్యునీషియాలో మల్లెల విప్లవం విజయవంతమైంది.. అరబ్ వసంతానికి దారి తీసి నియంతృత్వాలు నశించింది సోషల్ మీడియా వల్లనే! కానీ.. ఇవన్నీ సామాజిక మాధ్యమం అనే నాణానికి ఒక వైపు మాత్రమే!21 శతాబ్దపు అరుదైన ఆవిష్కరణల్లో ఒకటైనసోషల్ మీడియా కోట్లాది మంది ప్రజల జీవితాలు, ఆలోచనలు, అనుబంధాలను గాఢంగా ప్రభావితం చేస్తోంది. ఫేస్బుక్, ట్విటర్, స్నాప్చాట్, ఇన్స్టాగ్రామ్, యూట్యూబ్ వంటి డజనుకుపైగా సామాజిక మాధ్యమాలు అద్భుతాలతోపాటు ఎన్నో సమస్యలకూ కారణమవుతున్నాయి.లైకులు.. కామెంట్ల ఒత్తిడి.. ఒక ఫొటో తీసుకుంటాం.. ఫేస్బుక్లోకి అప్లోడ్ చేస్తాం. చేసిన దగ్గర్నుంచీ ఎదురుచూపులు! ఎన్ని లైకులు వచ్చాయి.. ఎంత మంది షేర్ చేశారు.. ఎంత మంది కామెంట్లు పెట్టారు.. ఇదే ఆలోచన!! ఆశించినన్ని లైకులు, షేర్లు, కామెంట్లు రాకపోతే.. ఎందుకు రాలేదు? ఎంతో గొప్పగా ఊహిస్తే ఇన్నిలైకులేనా? ...అనిపిస్తుంది. అది ఒత్తిడి. దీన్ని కొందరు లైట్ తీసుకుంటారుగానీ.. కొందరు మాత్రం దాన్ని అంత తేలిగ్గా తీసుకోలేరు. ఒత్తిడి పెరిగి కుంగుబాటులోకి జారిపోతారు. పోస్టులకు స్పందన లేకపోవడం ఒక బాధ అయితే.. వేరేవాళ్ల పోస్టులకు లైకులు, షేర్లు, కామెంట్లు ఎక్కువగా రావడం మరీ బాధ! అభిమాన హీరో దగ్గర్నుంచీ నమ్మే భావజాలం దాకా రకరకాల అంశాలపై బూతు పురాణాలు (సైబర్ బుల్లీయింగ్, ట్రోల్స్), అన్నీ కలిసి యువత ప్రాణాల మీదకు తెస్తున్నాయి. ఇవే కాదు.. సోషల్ మీడియాలో వ్యాఖ్యలతో కేసులపాలైనవారు.. తప్పుడు ప్రచారాలను నమ్మి మోసపోయేవారు ఎక్కువవుతున్నారు. రిప్, లోల్ లాంటి పదాల వాడకం.. గ్రామర్ లేకుండా వాక్యాలు రాయడం ఎక్కువై చాలా మంది భాషా నైపుణ్యాలను కోల్పోతున్నారు. చిన్నపిల్లలు బయటికెళ్లి ఆడుకోవడం.. యువత స్నేహితులతో సరదాగా సమయం గడపడం ఇవేవీ లేవు. మానసిక ఆనందాన్ని, పరిణతిని పెంచే  పనులను వదిలి.. కుంగుబాటులోకి నెట్టేసే సోషల్మీడియాకు అతుక్కుపోవడం నేటి వైపరీత్యం.ఎందుకు వ్యసనం?ఫేస్బుక్ అయినా.. ఇన్స్టాగ్రామ్, ట్విటర్.. ఇలా ఏదైనా ఎందుకు వ్యసనంగా మారుతుంది? ఈ ప్రశ్నకు సమాధానం ఈ వ్యాసం మొదట్లోనే ఉంది. లైకులు, కామెంట్లు ఇచ్చే కిక్కు. మనం పెట్టిన పోస్టుకు ఎన్ని ఎక్కువ లైకులు, కామెంట్లు వస్తే అంత కిక్కు. ఆ కామెంట్లకు సమాధానమివ్వడానికి పదేపదే వాటిలోకి తొంగిచూస్తాం. వాదనల వేడితో పాటు బీపీని పెంచుకుని లేనిపోని రోగాలు కొనితెచ్చుకుంటాం. దీనికి అలవాటు పడ్డాక.. ఎక్కడైనా నెట్ అందుబాటులో లేకపోతే ఒత్తిడి మరింత పెరిగిపోతుంది. తస్మాత్ జాగ్రత్త!!కేసుల ముప్పుఇటీవల బెంగాల్లో ఒక యువకుడు ఒక మతాన్ని ఉద్దేశించి కించపరిచే వ్యాఖ్యలు ఫేస్బుక్లో పెట్టి జైలుపాలయ్యాడు. బాల్ ఠాక్రే మరణించినప్పుడు ముంబైలో ఒక మహిళ ఆయన్ను ఉద్దేశించి ఒక వ్యాఖ్య చేసింది. మరో మహిళ ఆ పోస్టుకు లైక్ కొట్టింది. అభిమానుల ఆందోళన నేపథ్యంలో పోలీసులు.. పోస్టు పెట్టిన మహిళతోపాటు లైక్ కొట్టిన అమ్మాయిని కూడా అరెస్టు చేశారు. ఇక.. ఆంధ్రప్రదేశ్లో శాసన మండలిని ఉద్దేశించి కార్టూన్ పెట్టిన రవికిరణ్ ఉదంతం నిన్నమొన్నటిదే. అలాగే, ఇటీవల మోదీ ముఖానికి స్నాప్చాట్లో కుక్క చెవులు, ముక్కు పెట్టినందుకు ఒక గ్రూపుపైనే కేసు పెట్టారు. కాలేజీలకు వెళ్లే యువతే కాదు.. 10-12 ఏళ్ల పిల్లల నుంచి 90 ఏళ్ల వృద్ధుల దాకా అందరూ ఈ సోషల్ మీడియాకు బానిసలవుతున్నారు. ఫేస్బుక్లోనో.. ట్విటర్లోనో.. వాట్స్పతోనో ఎంత ఎక్కువ సమయం కేటాయిస్తే అంతగా డిప్రెషన్కు గురయ్యే ముప్పు అధికమని యూనివర్సిటీ ఆఫ్ మిచిగాన్ పరిశోధకుల అధ్యయనంలో తేలింది.అబద్ధపు ప్రచారాలపై మొజిల్లా పోరు8	‘‘భారత జాతీయగీతం ప్రపంచంలోనే అత్యుత్తమమైనదిగా ఎంపికైంది.. చైనా ఉత్పత్తుల వాడకంపై అనంతపురం కోర్టు నిషేధం విధించింది.. కువాయిట్లో 62 డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రత నమోదైంది, ఆ వేడికి ఏకంగా ఒక వాహనమే కాలిపోయింది.. రూ.2000 నోటులో ట్రాకింగ్ పరికరాలున్నాయి.. ఈ నెలలో ఐదు శని, ఆది, సోమవారాలు వచ్చాయి మళ్లీ వెయ్యేళ్ల దాకా ఇలా రావు..’’ ఈ తరహా అబద్ధపు ప్రచారాలకు ఆన్లైనే వేదిక. ఇలాంటివాటిని నమ్మి ఫార్వర్డ్ చేయడమంటే సమయాన్ని వృథా చేసుకోవడమే. ఇలాంటి వార్తలు నిజమా కాదా అనే విషయాన్ని ధ్రువీకరించుకోవడానికి ఇంటర్నెట్లో 10 నిమిషాల సమయాన్ని ఖర్చు చేస్తే చాలు. కానీ, బాగా చదువుకున్నవాళ్లు కూడా ఇలాంటివాటిని ఫార్వర్డ్ చేసి ఇతరుల సమయాన్ని వృథా చేస్తారు. ఇంటర్నెట్లో ఈ తరహా ఫేక్ న్యూస్ పని పట్టేందుకు ప్రముఖ నాన్-ప్రాఫిట్ ఓపెన్ సోర్స్ గ్రూప్ మొజిల్లా సిద్ధమైంది. ఈబే వ్యవస్థాపకుడి నేతృత్వంలో రూపొందిన సాఫ్ట్వేర్ను ఆ సంస్థ ఇందుకు ఉపయోగిస్తోంది.అసంతృప్తి 62%8	ఫేస్బుక్, ట్విటర్ను ఉపయోగిస్తున్న వారిపై బ్రిటన్కు చెందిన ఒక సంస్థ అధ్యయనం జరపగా.. సర్వేలో పాల్గొన్న 1500 మంది ఖాతాదారుల్లో 62 శాతం మంది ఆ సామాజిక మాధ్యమాల పట్ల అసంతృప్తి వ్యక్తం చేశారు. ఇతరులతో తమను పోల్చుకుని అసూయ కారణంగా ఆశాంతికి గురౌతున్నామని 60 శాతం మంది వెల్లడించారు. మన సు బాగాలేనప్పుడు ఫేస్బుక్ ఓపెన్ చేసిన అధిక శాతం మంది అందులోని పోస్టింగ్లు చూసి మరింత కుంగుబాటుకు లోనవుతున్నామని చెప్పారు.పెరిగే ఒత్తిడి..8	చాలా సందర్భాల్లో సామాజిక మాధ్యమాలు ఎదుటి వారిని కించపరిచే దారుణమైన వ్యాఖ్యలు, తిట్ల దండకాలు, బూతు పురాణాలకు వేదికలుగా మారుతున్నాయి. ఏదైనా అంశం మీద ఒకరు కామెంట్ పోస్ట్ చేస్తే.. ఆ భావాలు నచ్చనివారు సంయమనం కోల్పోయి సోషల్ మీడియా వేదికగా మాటలతో విషం చిమ్ముకుంటున్నారు. ఆకతాయిలు ఫేక్ అకౌంట్లతో వంచనలకు పాల్పడుతున్నారు. యువతులతో చాటింగ్ చేస్తూ వికృతమైన కామెంట్లు, ఫొటోలు పోస్ట్ చేస్తున్నారు. మన దేశంలో ఫేస్బుక్ ఉపయోగిస్తున్న వారి సంఖ్య 24 కోట్లు దాటింది. ఈ విషయంలో అమెరికాను అధిగమించాం. వీరిలో 7 కోట్ల మంది భారతీయులు నిత్యం ఫేస్బుక్ చూస్తున్నారు. ఎక్కువ మంది రోజూ కనీసం మూడుసార్లు ఈ సైట్ ఉపయోగిస్తున్నారు.సోషల్ ప్రభంజనంట్విటర్ను 2.3 కోట్ల మంది, యూట్యూబ్ను ఆరుకోట్ల మంది ఉపయోగిస్తున్నారు.మన దేశంలో ఉద్యోగులు 34 శాతం సమయాన్ని సామాజిక మాధ్యమాలను ఉపయోగిస్తూ గడుపుతున్నారు.
laiklu, commentlu raaka aandolana.. ottidi tattukoleka depressionlakircha paerita boothulu, savaallu.. mitimeerutunna saibar bulleeyingpadotaragati chaduvutunna aa baalikaku saamaajika madhyamale sarvaswam. tv seerials ante aa ammayiki picchi. mumbaiki  chendina oka tv seerial natitho aa ammayiki instagramlo parichayam ayindi. nityam aa natitho chat chesedi. chinnapilla kada ani aa nati kuudaa aa kaamentlaku badulichedi. deentho aa tv nati tanaku chala sannihitam ayipoyindani bhraminchina balika.. aame daggaraku velithe tanu kuudaa seerialslo natinchavachanukundi. intlo vaallaku  cheppakunda mumbai railu ekkesindi. akkadaku velli nana kashtaaluu padindi. oo swachchanda samstha aa baalikanu cheradeesindi. nana tantaalu padi poliisulu aamenu teesuku vachenduku  velithe tallidandrula daggaraku raanantuu shaakichindi. mumbailo vundi seerialslo natistaanani bheeshminchindi. poliisulu nachacheppi venakku tecchi aamenu tallidandrula daggaraku cherchaaru.oo agraheero sinima rillees ayindi. andulo aa heero gurinchi tana abhipraayaanni nishkarshagaa soshal medialo post cheshaadu nikhil. kshanaallo aa agraheero abhimaanulu rangamloki digaaru. maa heero meeda comment chestava ani titla dandakam andukunnaru. pratyarthi heeroku chendina abhimana sanghaalu nikhilku basataga nilichaayi. boothulu, savaallu, pratisavaallu, hecharikalatho soshalmedia horettipoyindi. naalugu rojula paatu aa tensionnu bharinchina nikhil bp perigi aaspatri palayyadu. edaina adbhutaanni chusinappudo.. aahlaadakaramaina drushyaanni veekshinchinappudo.. anandakara sanghatana jariginappudo.. manasulo virisina aanandam kallalo pratiphalinchelope saamaajika maadhyamamlo photoga share ayipotundi. intlo chesina ruchikaramaina vantakam aafiisuku velle bharta baxku cherelope grooploni sabhyulandari noruuristundi. manasunu vedhistunna sandehaaniki groop sabhyula nunchi kshanaallo samadhanam labhistunnadi. antekaadu.. kathalo kavitalo vyaasaalo rasevaru idivarakatlo ayithe dina, vaara, masa patrikalaku pampi avi prachuritamayyedaakaa kallu kaayalu kachela vechichusevaaru. cony soshal media vachaka paristhiti maaripoyindi. ‘evadi (fasebook) valki vade raju.’ ilaa rasi alaa post cheyagaane ventane feed byak vachestundi. alaage.. 2010 decemberulo tuneesialo mallela viplavam vijayavantamaindi.. arab vasantaaniki daari teesi niyantrutvaalu nasinchindi soshal media vallane! cony.. ivannee saamaajika maadhyamam ane naanaaniki oka vaipu matrame!21 sataabdapu arudaina aavishkaranallo okatainasoshal media kotladi mandi prajala jeevitaalu, aalochanalu, anubandhaalanu gaadamgaa prabhaavitam chestondi. fasebook, twiter, snapchat, instagram, utube vanti dajanukupaigaa saamaajika maadhyamaalu adbhutaalatopaatu enno samasyalakuu kaaranamavutunnaayi.laikulu.. commentla ottidi.. oka foto teesukuntam.. fasebukloki aplod chestam. chesina daggarnunchii eduruchuupulu! enni laikulu vachayi.. entha mandi share chesaru.. entha mandi commentlu pettaaru.. ide aalochana!! aasinchinanni laikulu, sherlu, commentlu rakapothe.. enduku raledu? entho goppagaa oohiste innilaikulena? ...anipistundi. adhi ottidi. deenni kondaru liet teesukuntaarugaanii.. kondaru maatram daanni anta teliggaa teesukoleru. ottidi perigi kungubaatuloki jaaripotaaru. postulaku spandana lekapovadam oka baadha ayithe.. verevalla postulaku laikulu, sherlu, commentlu ekkuvagaa ravadam mari baadha! abhimana heero daggarnunchii namme bhaavajaalam daka rakarakaala amsaalapai boothu puraanaalu (saibar bulliing, trolls), annee kalisi yuvata praanaala meedaku testunnaayi. ive kaadu.. soshal medialo vyaakhyalatho kesulapalainavaru.. tappudu prachaaraalanu nammi mosapoyevaru ekkuvavutunnaaru. rip, lol lanti padaala vaadakam.. gramar lekunda vaakyaalu rayadam ekkuvai chala mandi bhasha naipunyaalanu kolpotunnaru. chinnapillalu bayatikelli aadukovadam.. yuvata snehitulato saradaagaa samayam gadapadam ivavi levu. maanasika aanandaanni, parinatini penche  panulanu vadili.. kungubaatuloki nettese soshalmeediyaaku atukkupovadam neti vaipareetyam.enduku vyasanam?fasebook aina.. instagram, twiter.. ilaa edaina enduku vyasanamgaa maarutundi? ee prasnaku samadhanam ee vyaasam modatlone undi. laikulu, commentlu iche kikku. manam pettina postuku enni ekkuva laikulu, commentlu vaste anta kikku. aa kaamentlaku samaadhaanamivvadaaniki padepade vaatiloki tongichustam. vaadanala vaeditho paatu beepeeni penchukuni leniponi rogaalu konitechukuntam. deeniki alavaatu paddaka.. ekkadaina nett andubaatulo lekapothe ottidi marinta perigipotundi. tasmat jaagratta!!kesula muppuiitiivala bengaallo oka yuvakudu oka mataanni uddesinchi kinchapariche vyaakhyalu fasebuklo petti jailupalayyadu. bal thaakre maraninchinappudu mumbailo oka mahila aayannu uddesinchi oka vyaakhya chesindi. maro mahila aa postuku laik kottindi. abhimaanula aandolana nepathyamlo poliisulu.. postu pettina mahilathopaatu laik kottina ammayini kuudaa arestu chesaru. ika.. aandhrapradeshlo saasana mandalini uddesinchi cartoon pettina ravikiran udantam ninnamonnatide. alaage, iteevala modii mukhaniki snaapchaatlo kukka chevulu, mukku pettinanduku oka groupupaine kesu pettaaru. kaalejeelaku velle yuvathe kaadu.. 10-12 ella pillala nunchi 90 ella vruddhula daka andaruu ee soshal mediaku baanisalavutunnaaru. fasebuklono.. twiterlono.. vaatspatono entha ekkuva samayam ketayiste antagaa depressionku gurayye muppu adhikamani university af michigan parisodhakula adhyayanamlo telindi.abaddhapu prachaaraalapai mojilla poru8	‘‘bhaarata jaateeyageetam prapanchamlone atyuttamamainadigaa empikaindi.. chaina utpattula vaadakampai anantapuram kortu nishedham vidhinchindi.. kuvayitlo 62 degreela ushnograta namodaindi, aa vediki ekamgaa oka vahaname kaalipoyindi.. roo.2000 notulo tracking parikaraalunnaayi.. ee nelalo aidu sani, aadi, somavaralu vachayi malli veyyella daka ilaa raavu..’’ ee taraha abaddhapu prachaaraalaku aanlaine vedika. ilaantivaatini nammi forverd cheyadamante samayanni vruthaa chesukovadame. ilanti vaartalu nijama kaadaa ane vishayaanni dhruveekarinchukovadaani internetlo 10 nimishaala samayanni kharchu cheste chaalu. cony, baga chaduvukunnavallu kuudaa ilaantivaatini forverd chesi itarula samayanni vruthaa chestaaru. internetlo ee taraha fake neus pani pattenduku pramukha nan-profit open sors groop mojilla siddhamaindi. eebe vyavasthaapakudi netrutvamlo roopondina saftvernu aa samstha induku upayogistondi.asantrupti 62%8	fasebook, twiternu upayogistunna vaaripai britonku chendina oka samstha adhyayanam jarapaga.. sarvelo palgonna 1500 mandi khaataadaarullo 62 saatam mandi aa saamaajika maadhyamaala patla asantrupti vyaktam chesaru. itarulatho tamanu polchukuni asuya kaaranamgaa aasaantiki gurautunnamani 60 saatam mandi velladinchaaru. mana su bagalenappudu fasebook open chesina adhika saatam mandi andulooni postinglu chusi marinta kungubaatuku lonavutunnamani cheppaaru.perige ottidi..8	chala sandarbhaallo saamaajika maadhyamaalu eduti vaarini kinchapariche daarunamaina vyaakhyalu, titla dandakaalu, boothu puraanaalaku vedikalugaa maarutunnaayi. edaina amsam meeda okaru comment post cheste.. aa bhaavaalu nachanivaaru samyamanam kolpoi soshal media vedikagaa maatalatho visham chimmukuntunnaru. aakataayilu fake akountlatho vanchanalaku paalpadutunnaaru. yuvatulatho chating chestu vikrutamaina commentlu, photolu post chestunnaru. mana desamlo fasebook upayogistunna vaari sankhya 24 kotlu daatindi. ee vishayamlo americanu adhigaminchaam. veerilo 7 kotla mandi bhaaratheeyulu nityam fasebook chustunnaru. ekkuva mandi roojoo kaneesam moodusaarlu ee sait upayogistunnaru.soshal prabhanjanantvitarnu 2.3 kotla mandi, yootyuubnu aarukotla mandi upayogistunnaru.mana desamlo udyogulu 34 saatam samayanni saamaajika maadhyamaalanu upayogistuu gaduputunnaru.