పెరిగేదేమిటి.. తగ్గేదేమిటి!స్వతంత్ర భారతంలో భారీ పన్నుల సంస్కరణల అమలుకు రంగం సిద్ధమైంది. గూడ్స్ అండ్ సర్వీసెస్ ట్యాక్స్ (జీఎస్టీ) ద్వారా ‘ఒకే దేశం.. ఒకే పన్ను’ విధానాన్ని కేంద్రం అమల్లోకి తీసుకొస్తోంది. జీఎస్టీలో గరిష్ఠంగా 28 శాతం పన్ను విధిస్తుండగా 81 శాతం నిత్యావసర వస్తువులు 18 శాతం పన్ను పరిధిలోకి రావడం సామాన్యుడికి కాస్త ఊరట కలిగించే విషయమే అయినా వసతులను పన్ను పరిధిలోకి తేవడం.. ఔషధాలపై మరింత పన్ను భారం మోపడం కొంత వరకు ఖేదాన్ని కలిగించే అంశం. జీఎస్టీ సామాన్యులపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపనుంది అనేదానిపై ‘ఆంధ్రజ్యోతి’ విశ్లేషణ ఇది..రెస్టారెంట్లు.. 2 బిల్లులుదేశవ్యాప్తంగా చాలా రెస్టారెంట్లలో 12 గంటలకు ముందు ఇచ్చిన బిల్లులకు, ఆ తర్వాత ఇచ్చిన బిల్లులకూ తేడా కనిపించింది. ఈ కన్ఫ్యూజన్ ఎందుకని భావించిన రెస్టారెంట్లు.. రాత్రి 11.30 గంటలకే షట్టర్లు దింపేశాయి. మరికొన్ని రెస్టారెంట్లేమో... 11.45 గంటలకు ముందు తిన్న/తాగిన వాటికి 11.58 గంటలకు బిల్లు వేశాయి. 12 గంటల తర్వాత తిన్న/తాగిన వాటికి కొత్త పన్ను ప్రకారం బిల్లు వేశాయి.వస్తువులపై జీఎస్టీ ప్రభావం ఇలా..బంగారు ఆభరణాలు పెరుగుతాయిబంగారంపై 3 శాతం జీఎస్టీ, ఆభరణాల తయారీపై 5 శాతం జీఎస్టీ విధించారు. దీంతో రూ.60వేల ఆభరణాన్ని కొనుగోలు చేస్తే ప్రస్తుతం రూ.1800 పన్ను కడితే సరిపోయేది. జీఎస్టీతో అది రూ.2వేలు కానుంది. ఈ నేపథ్యంలో శుక్రవారం ప్రజలు బంగారు దుకాణాల ముందు బారులు తీరారు.ఎల్పీజీ తగ్గుదల ఎల్పీజీ వాహనాల వినియోగాన్ని పెంచేందుకు వాణిజ్య ఎల్పీజీపై ప్రస్తుతం 15 శాతం వరకు ఉన్న పన్నును జీఎస్టీలో 5 శాతానికి పరిమితం చేశారు. సీఎన్జీపై ప్రస్తుతం ఎలాంటి పన్ను లేదు. జీఎస్టీ అమల్లోకి వచ్చిన తర్వాత దీనిపైనా 5 శాతం పన్ను వసూలు చేస్తారు.ఔషధాల ధరలు తగ్గుతాయ్!జీఎస్టీ ప్రభావం ఔషధాలపై అంతగా లేదు. కొన్ని మందులపై అదనపు భారం లేకపోగా.. ప్రాణావసర ఔషధాలపై పన్ను పూర్తిగా తగ్గింది. ముఖ్యంగా క్షయ, కేన్సర్, మధుమేహ మందులపై పన్ను భారం తగ్గింది. షుగర్ వాక్సిన్పై జీరో టాక్స్ ఉండగా.. మందులపై మాత్రం యథావిధిగా పన్ను కొనసాగుతోంది. కాస్మెటిక్ మందులు అంటే ఫేస్ క్రీములు, పౌడర్లు తదితరాలపై పన్ను 1.5% పెరిగింది.  జీఎస్టీకి ముందు కాస్మెటిక్ మందులపై 26.5% ఉన్న పన్ను ఇప్పుడు 28 శాతానికి పెరిగింది. మెడికల్ ఫుడ్స్కు సంబంధించి పన్ను 14 నుంచి 18 శాతానికి అంటే 4% పెరిగింది. మొత్తంగా జీఎస్టీలో మందుల రేట్లు మాత్రం తగ్గుముఖం పట్టే అవకాశం ఉంది.పెట్రోలు, డీజిల్పై తిరకాసు!పెట్రోలు, డీజిల్ ధరలను జీఎస్టీ పరిధిలోకి తీసుకురాలేదు. దీనికి ప్రధాన కారణం ఇప్పటికే వీటిపై కేంద్రం ఎక్సైజ్ డ్యూటీ రూంలో 23 శాతం, రాష్ట్రం వ్యాట్ రూపంలో 34 శాతం మొత్తం 57 శాతం పన్ను వసూలు చేస్తున్నాయి. జీఎస్టీలో గరిష్ఠంగా 28 శాతం మాత్రమే పన్నుగా నిర్ధారించారు. ఈ నేపథ్యంలో పెట్రోలు, డీజిల్ను జీఎస్టీ పరిధిలోకి తెస్తే వాటిపై పన్నులను తగ్గించాల్సి ఉంటుంది. దీనికి రాష్ట్రాలు విముఖత వ్యక్తం చేయడంతో వీటిని జీఎస్టీ నుంచి మినహాయించారు.కొత్త కారు కొంటే హ్యాపీనే!జీఎస్టీ అమల్లోకి వచ్చిన తర్వాత చిన్నా, పెద్దా కార్లు కొనేవారిపై కాస్త భారం తగ్గే అవకాశముంది. పెద్ద కారు కొనేవారికి ఎక్కువ లబ్ధి (ప్రస్తుతం 55% ఉన్న ధరలు 43%కి తగ్గుతాయి), చిన్నకారు కొనేవారికి (ప్రస్తుతం 30% ఉన్న ధర 29%కి తగ్గుతుంది) తక్కువ లబ్ధి కలుగనుంది. కారు మూల ధర రూ.4.75 లక్షలు అనుకొంటే ప్రస్తుతం రూ.1.43 లక్షల వరకు పన్నులు చెల్లించాలి. జీఎస్టీ అమల్లోకి వచ్చిన తర్వాత అది రూ.1.38 లక్షలకు తగ్గనుంది.గృహోపకరణాలపై బాదుడుగృహోపకరణాలపై ప్రస్తుతం వ్యాట్, ఎక్సైజ్ డ్యూటీ అన్నీ కలుపుకొని సుమారు 25 నుంచి 26ు వరకు పన్ను వసూలు చేస్తున్నారు. జీఎస్టీలో వీటిపై 28 శాతం పన్ను వసూలు చేస్తారు. ఫ్రిజ్లు, వాషింగ్మెషిన్లు వంటి గృహోపకరణాల ధరలు కొద్దిగా పెరిగే అవకాశం ఉంది. రూ.20వేలు ఉన్న ఫ్రిజ్పై ప్రస్తుతం రూ.5300 వరకు పన్ను విధిస్తున్నారు. జీఎస్టీ అమల్లోకి వచ్చిన తర్వాత అది రూ. 5600గా మారనుంది.ఈ వస్తువులపై ఇలా..వస్త్రాలు, నూలుపై ఇప్పటి వరకు ఎలాంటి పన్ను లేదు. ఇకపై 5 శాతం వసూలు చేయనున్నారు.డ్రై ఫ్రూట్స్పై 12 శాతం పన్ను వసూలు చేస్తారు. ప్రస్తుతం వీటిపై 6 శాతం మాత్రమే పన్ను ఉంది.హెయిర్ ఆయిల్, టూత్పేస్టు, సోపులపై పన్ను ప్రస్తుతం 22 నుంచి 25% పన్ను ఉండగా దాన్ని 18%కి తగ్గించారు.డిటర్జెంట్ పౌడర్లు, షాంపులపై గరిష్ఠంగా 28 శాతం పన్ను విధించారు. వంటనూనెలపై ప్రస్తుతం 11.5 శాతంగా ఉన్న పన్ను 5 శాతానికి తగ్గనుంది.పంచదార, టీ, కాఫీ పౌడర్లపై 5 శాతం పన్ను వి ధించారు. గతంలో వీటిపై 7 నుంచి 8 శాతం ఉండేదిపాలపొడిపై గతంలో 7 శాతం ఉన్న పన్నును 5 శాతానికి తగ్గించారు.ఆయుర్వేద మందులపై ప్రస్తుతం 7 శాతం పన్ను ఉండగా దాన్ని 12 శాతానికి పెంచారు.కూల్డ్రింకులపై గరిష్ఠంగా 28 శాతం జీఎస్టీతోపాటు 12 శాతం అదనపు సెస్సును విధించారు.ల్ఈడీ టీవీలపై ప్రస్తుతం 26% వరకు పన్ను ఉంది. జీఎస్టీ అమల్లోకి వచ్చిన తర్వాత ఇది 28 శాతానికి పెరగనుంది.వీటికి జీఎస్టీ నుంచి మినహాయింపుపప్పులు, తృణధాన్యాలు, వడ్లు, బెల్లం, పాలు వంటివాటిని జీఎస్టీ నుంచి మినహాయించారు.
perigedemiti.. taggedemiti!swatantra bhaaratamlo bhari pannula samskaranala amaluku rangam siddhamaindi. goods and survices tax (gst) dwara ‘oke desham.. oke pannu’ vidhaanaanni kendram amalloki teesukostondi. gstlo garishtamgaa 28 saatam pannu vidhistundagaa 81 saatam nityavasara vastuvulu 18 saatam pannu paridhiloki ravadam saamaanyudiki kaasta oorata kaliginche vishayame aina vasatulanu pannu paridhiloki tevadam.. aushadhaalapai marinta pannu bharam mopadam kontha varaku khedanni kaliginche amsam. gst saamaanyulapai elanti prabhaavam chuupanundi anedaanipai ‘aandhrajyoti’ vislaeshana idhi..restarentlu.. 2 billuludesavyaptam chala restarentlalo 12 gantalaku mundu ichina billulaku, aa tarvaata ichina billulakuu teda kanipinchindi. ee confusion endukani bhaavinchina restarentlu.. raatri 11.30 gantalake shattarlu dimpesai. marikonni restarentlemo... 11.45 gantalaku mundu tinna/taagina vaatiki 11.58 gantalaku billu vaesaayi. 12 gantala tarvaata tinna/taagina vaatiki kotta pannu prakaaram billu vaesaayi.vastuvulapai gst prabhaavam ilaa..bangaaru aabharanaalu perugutaayibangaarampai 3 saatam gst, aabharanaala tayaareepai 5 saatam gst vidhinchaaru. deentho roo.60vela aabharanaanni konugolu cheste prastutam roo.1800 pannu kadithe saripoyedi. jstto adhi roo.2velu kaanundi. ee nepathyamlo sukravaaram prajalu bangaaru dukaanaala mundu baarulu tiiraaru.elpeeji taggudala elpeeji vahanala viniyogaanni penchenduku vaanijya elpeejeepai prastutam 15 saatam varaku unna pannunu gstlo 5 saataaniki parimitam chesaru. cngpy prastutam elanti pannu ledu. gst amalloki vachina tarvaata deenipainaa 5 saatam pannu vasulu chestaaru.aushadhaala dharalu taggutay!gst prabhaavam aushadhaalapai antagaa ledu. konni mandulapai adanapu bharam lekapoga.. praanaavasara aushadhaalapai pannu puurtigaa taggindi. mukhyamgaa kshaya, canesar, madhumeha mandulapai pannu bharam taggindi. shugar vaaksinpai jeero tax undagaa.. mandulapai maatram yathaavidhigaa pannu konasagutondi. casmetic mandulu ante fays kreemulu, poudarlu taditaraalapai pannu 1.5% perigindi.  jstk mundu casmetic mandulapai 26.5% unna pannu ippudu 28 saataaniki perigindi. medical fudsku sambandhinchi pannu 14 nunchi 18 saataaniki ante 4% perigindi. mottamgaa gstlo mandula retlu maatram taggumukham patte avakaasam undi.petrolu, deasilpai tirakasu!petrolu, deasil dharalanu gst paridhiloki teesukuraaledu. deeniki pradhaana kaaranam ippatike veetipai kendram exise dutey roomlo 23 saatam, rashtram vyat roopamlo 34 saatam mottam 57 saatam pannu vasulu chestunnayi. gstlo garishtamgaa 28 saatam matrame pannugaa nirdhaarinchaaru. ee nepathyamlo petrolu, deejilnu gst paridhiloki teste vaatipai pannulanu tagginchaalsi untundi. deeniki rashtralu vimukhata vyaktam cheyadamtho veetini gst nunchi minahaayinchaaru.kotta kaaru konte happeene!gst amalloki vachina tarvaata chinna, pedda kaarlu konevaripai kaasta bharam tagge avakaasamundi. pedda kaaru konevaariki ekkuva labdhi (prastutam 55% unna dharalu 43%ki taggutaayi), chinnakaaru konevaariki (prastutam 30% unna dhara 29%ki taggutundi) takkuva labdhi kaluganundi. kaaru muula dhara roo.4.75 lakshalu anukonte prastutam roo.1.43 lakshala varaku pannulu chellinchaali. gst amalloki vachina tarvaata adhi roo.1.38 lakshalaku tagganundi.gruhopakaranaalapai baadudugruhopakaranaalapai prastutam vyat, exise dutey annee kalupukoni sumaru 25 nunchi 26u varaku pannu vasulu chestunnaru. gstlo veetipai 28 saatam pannu vasulu chestaaru. frizlu, vaashingmeshinlu vanti gruhopakaranaala dharalu koddigaa perige avakaasam undi. roo.20velu unna frizpy prastutam roo.5300 varaku pannu vidhistunnaaru. gst amalloki vachina tarvaata adhi roo. 5600gaa maaranundi.ee vastuvulapai ilaa..vastraalu, noolupai ippati varaku elanti pannu ledu. ikapai 5 saatam vasulu cheyanunnaru.drai frootspy 12 saatam pannu vasulu chestaaru. prastutam veetipai 6 saatam matrame pannu undi.hair aayil, toothpestu, sopulapai pannu prastutam 22 nunchi 25% pannu undagaa daanni 18%ki tagginchaaru.detergent poudarlu, shampulapai garishtamgaa 28 saatam pannu vidhinchaaru. vantanoonelapai prastutam 11.5 saatamgaa unna pannu 5 saataaniki tagganundi.panchadaara, t, coffy poudarlapai 5 saatam pannu vi dhinchaaru. gatamlo veetipai 7 nunchi 8 saatam undedipalapodipai gatamlo 7 saatam unna pannunu 5 saataaniki tagginchaaru.aayurveda mandulapai prastutam 7 saatam pannu undagaa daanni 12 saataaniki penchaaru.kooldrinkulapai garishtamgaa 28 saatam jstyteethopu 12 saatam adanapu sessunu vidhinchaaru.leedy tvllapy prastutam 26% varaku pannu undi. gst amalloki vachina tarvaata idhi 28 saataaniki peraganundi.veetiki gst nunchi minahaayimpupappulu, trunadhaanyaalu, vadlu, bellam, paalu vantivaatini gst nunchi minahaayinchaaru.