
 "హలో!"
 రేణుక ముఖం వికసించింది.
 "ఏమిటి అంత చిక్కిపోయారు?"
 రేణుక మాట్లాడలేదు.
 రేణుక గురించి జయదేవ్ విన్నాడు. గుంటూరులో ఆమె కేసు చూస్తున్న లాయర్ జయదేవ్ స్నేహితుడని ఆమెకు తెలియదు.
 జయదేవ్ తరచుగా గుంటూరు వస్తున్నాడు.
 వచ్చినప్పుడల్లా రేణుకను చూస్తూనే ఉన్నాడు. అసలు ఆమెను చూడటానికే తరచుగా వస్తున్నట్టు అతనికి మాత్రమే తెలుసు.
 క్రమంగా యిద్దరి మధ్య చనువు పెరిగింది.
 కోర్టు విడాకులు మంజూరు చేసింది.
 రామచంద్రం ఆకాశరామన్న ఉత్తరాలు రాయడం ద్వారా, ఫోన్లు చెయ్యడం ద్వారా ఆమెను బెదిరిస్తున్నాడు.
 ఒకరోజు ఆమె ఆసుపహ్తిర్ గోడలనిండా జయదేవ్ రేణుకకు అక్రమసంబంధం ఉన్నట్టు ఎవరో రాశారు.
 రామచంద్రం పనే అని ఆమెకు తెలుసు. అతనిలో అంత నీచత్వం ఉందని ఆమె ఊహించలేదు. ఆ రాతలు చూసి ఆమె తల వాలిపోయింది.
 జూనియర్ ఆ రాతల్ని సున్నంతో తుదిపించింది.
 రేణుక అది చూసి తనలో తనే నవ్వుకుంది.
 తమ్ముడు రావడం మానేశాడు.
 రాధ మళ్ళీ రాసాగింది. ఆమె ఎందుకు వస్తుందో రేణుకకు తెలుసు.
 రేణుక అలసిపోయింది.
 తనకు తానుగా నిలబడకలననే ఆత్మవిశ్వాసం కొరవడింది.
 అదే సమయంలో జయదేవ్ వచ్చాడు.
 ఆమెను "హైదరాబాద్ రమ్మనీ, తన నర్శింగ్ హోంలో పనిచెయ్యమనీ కోరాడు"
    33
 మూర్తీభవించిన సంస్కారం వలె కన్పించే జయదేవ్ నుంచి ఆమెకు నిజమైన ఆదరణ లభించింది.
 తను వంటరిది కాదనే ధైర్యం వచ్చింది.
 కొద్దిరోజులకే ఇద్దరూ పెద్దల ముందు దండలు మార్చుకున్నారు.
 రేణుక తన అద్దె ఇల్లు ఖాళీచేసి రాంకోటిలో ఉన్న జయదేవ్ బంగళాలో అడుగుపెట్టింది.
 చంద్రానికి ఉత్తరం రాసింది.
 చంద్రం తన సంతోషాన్ని వెలిబుచ్చాడు.
 పెద్ద పెద్ద వాళ్ళు జయదేవ్ ఇంటికి వస్తుంటారు.
 అతను ఉన్నత కుటుంబానికి చెందినవాడు.
 అతనికి తల్లిలేదు. కాని ఆమె చిరకాల భారతీయుల మనసుల్లో ఉండిపోయే కవయిత్రి విదుషీమణి. స్వాతంత్ర్యంకోసం జరిగిన పోరాటంలో గాంధీజీ పక్కన నిలబడింది.
 ఐదేళ్ళు జయదేవ్ తో జీవితం ఐదురోజుల్లా గడిచిపోయింది. 
 చంద్రం మాత్రం ఈ మధ్యకాలంలో ఒక్కసారి వచ్చి వెళ్ళాడు.
 దగ్గరలో ఉన్న రామంగాని, చెల్లెళ్ళు గానీ ఎవరూ కంటికి కన్పించలేదు.
 జయదేవ్ ఆరు నెలలుగా ఉత్సాహంగా కన్పించడం లేదు.
 అతనికి క్యాన్సర్ వచ్చింది. ఆ విషయం భార్య దగ్గిర దాచాడు.
    34
 అర్థరాత్రి చీకటి ఆ బంగళాను చుట్టివేసింది.
 పార్టికోలో మీదినుంచి వేలాడుతున్న లతలూ, బంగళా ముందున్న లానూ, ఆ లానుకు ఇరువైపులా ఉన్న పూల మొక్కలూ, ప్రహరీగోడలకు ఆనుకొని ఉన్న ఎత్తయిన అశోక వృక్షాలూ ఊపిరి బిగబట్టి ఏదో విషాద వార్త చెప్పడానికి వచ్చిన దూతల్లా ఉన్నాయి.
 ఆ బంగళా ప్రహరీగోడ ప్రక్కగా కుక్కలు ఏడుస్తూ ఆ అర్థరాత్రిని స్తబ్దతను భంగ పరుస్తున్నాయి.
 ఆ కుక్కలు ఏడ్పు రేణుకాదేవి వెన్నెముకలోకి జరజర పాకుతూ ఉంది. ఆమె గుండె దడదడలాడింది.
 వాడు ఆ మాలీ ఏం చేస్తున్నాడూ? కుక్కల్ని అదిలించడేం?
 రేణుకాదేవి మాలీని కేక వెయ్యాలనుకుంది, కాని గొంతు పెగల్లేదు.
 మాలీ కుక్కల్ని దూరంగా తోలడం వినిపించింది. కుక్కలా ఏడుపు దూరం నుంచి విన్పిస్తూ ఉన్నది.
 ఆ బంగళా లోపల ఏదో అదృశ్య శక్తి పిల్లిలా నిశ్శబ్దంగా తిరుగుతున్నట్టు అన్పించింది రేణుకాదేవికి.
 ఆమె నిలువెల్లా వణికిపోయింది.
 జీరో వాల్టుబల్బ్ వెలుగులో మంచంమీద పడుకొని ఉన్న భర్త ముఖంలోకి తదేకంగా చూసింది.
 మూడురోజులుగా మృత్యుదేవత తన కోరలతో క్షణక్షణం అతనిలోని జీవశక్తిని పీల్చడాన్ని చూస్తూనే ఉన్నది.
 ఆ బంగళాలో మృత్యుదేవత తచ్చాడుతూ ఉన్నది. పొంచి పొంచి అతనికోసం చూస్తున్నది. అది ఆమె కళ్ళకు కన్పించకపోయినా, మనసుకు కన్పిస్తూనే ఉన్నది. స్పష్టంగా మనసు చూస్తూనే ఉన్నది.
 రేణుకాదేవికి తన వెనక ఎవరో నిల్చున్నట్టూ చిరునవ్వు నవ్వుతున్నట్టూ అన్పించింది.
 గిర్రున తిరిగి చూసింది.
 ఎవరూ కన్పించలేదు.
 ఎవరూ లేరు! ఏమిటి తనకీ భ్రమ. భయం! మృత్యు భయం! తన భర్త మరణశయ్య మీద ఉన్నాడు. తను డాక్టర్. ఆయనకు వచ్చింది నయం అయ్యే జబ్బు కాదు. అయినా తనకు ఇంకా ఆశ ఉంది. ఏదో మిరాకిల్ జరుగుతుందనీ, తన భర్త మృత్యుదేవత ఇనుప కౌగిలి నుంచి బయట పడ్తాడనీ అనిపిస్తూ ఉన్నది.
 కాని...కాని...తను చదివిన చదువూ, తన సైన్సు పరిజ్ఞానం తన పిచ్చితనాన్ని పరిహసిస్తూ ఉన్నాయి.
 "అబ్బా! రేణూ!"
 రేణుక తృళ్ళిపడింది.
 భర్త ముఖంలోకి ధీనంగా చూచింది.
 రేణూ బాధ! భరించలేను!"

 "halo!"
 renuka mukham vikasinchindi.
 "emiti anta chikkipoyaru?"
 renuka matladaledu.
 renuka gurinchi jayadev vinnadu. guntoorulo aame kesu chustunna layar jayadev snehitudani aameku teliyadu.
 jayadev tarachugaa gunturu vastunnadu.
 vachinappudalla renukanu chustune unnaadu. asalu aamenu chudatanike tarachugaa vastunnattu ataniki matrame telusu.
 kramangaa yiddari madhya chanuvu perigindi.
 kortu vidaakulu manjuru chesindi.
 ramachandram aakaasaraamanna uttaraalu rayadam dwara, fonlu cheyyadam dwara aamenu bediristunnadu.
 okaroju aame asupahtir godalaninda jayadev renukaku akramasambandham unnattu evaro raasaaru.
 ramachandram pane ani aameku telusu. athanilo anta neechatvam undani aame oohinchaledu. aa raatalu chusi aame tala vaalipoyindi.
 joonier aa raatalni sunnamtho tudipinchindi.
 renuka adhi chusi tanalo tane navvukundi.
 tammudu ravadam maanesaadu.
 raadha mallee rasagindi. aame enduku vastundo renukaku telusu.
 renuka alasipoyindi.
 tanaku taanugaa nilabadakalanane aatmaviswasam koravadindi.
 adhe samayamlo jayadev vachaadu.
 aamenu "hyderabad rammani, tana narsing homlo panicheyyamanee koradu"
    33
 moorteebhavinchina samskaaram vale kanpinche jayadev nunchi aameku nijamaina aadarana labhinchindi.
 tanu vantaridi kaadane dhairyam vachindi.
 koddirojulake iddaruu peddala mundu dandalu maarchukunnaaru.
 renuka tana adde illu khalichesi rankotilo unna jayadev bangalaalo adugupettindi.
 chandraniki uttaram rasindi.
 chandram tana santoshaanni velibuchaadu.
 pedda pedda vaallu jayadev intiki vastuntaaru.
 atanu unnata kutumbaaniki chendinavaadu.
 ataniki talliledu. kaani aame chirakala bhaaratheeyula manasullo undipoye kavayitri vidusheemani. swaatantryamkosam jarigina poraatamlo gandhiji pakkana nilabadindi.
 aidellu jayadev thoo jeevitam aidurojulla gadichipoyindi. 
 chandram maatram ee madhyakaalamlo okkasari vachi vellaadu.
 daggaralo unna ramangani, chellellu gaanee evaruu kantiki kanpinchaledu.
 jayadev aaru nelalugaa utsaahamgaa kanpinchadam ledu.
 ataniki cancer vachindi. aa vishayam bharya daggira daachaadu.
    34
 ardharaathri cheekati aa bangalaanu chuttivesindi.
 particolo meedinunchi velaadutunna lataluu, bangalaa mundunna laanuu, aa laanuku iruvaipula unna poola mokkaluu, prahareegodalaku aanukoni unna ettayina ashoka vrukshaaluu oopiri bigabatti edho vishaada vaarta cheppadaaniki vachina dootallaa unnaayi.
 aa bangalaa prahareegoda prakkagaa kukkalu edustu aa ardharaathrini stabdatanu bhanga parustunnaayi.
 aa kukkalu edpu renukadevi vennemukaloki jarajara paakutuu undi. aame gunde dadadadalaadindi.
 vaadu aa mali yem chestunnadu? kukkalni adilinchadem?
 renukadevi maaleeni keka veyyaalanukundi, kaani gontu pegalledu.
 mali kukkalni dooramgaa tholadam vinipinchindi. kukkala edupu dooram nunchi vinpistuu unnadi.
 aa bangalaa lopala edho adrushya sakti pillila nissabdamgaa tirugutunnattu anpinchindi renukaadeviki.
 aame niluvella vanikipoyindi.
 jeero waltubalb velugulo manchammeeda padukoni unna bharta mukhamloki tadekamgaa chusindi.
 moodurojulugaa mrutyudevata tana koralatho kshanakshanam atanilooni jeevasaktini peelchadaanni chustune unnadi.
 aa bangalaalo mrutyudevata tachchaadutuu unnadi. ponchi ponchi atanikosam chustunnadi. adhi aame kallaku kanpinchakapoyina, manasuku kanpistune unnadi. spashtamgaa manasu chustune unnadi.
 renukaadeviki tana venaka evaro nilchunnattuu chirunavvu navvutunnattu anpinchindi.
 girruna tirigi chusindi.
 evaruu kanpinchaledu.
 evaruu leru! emiti tanakee bhrama. bhayam! mrutyu bhayam! tana bharta maranasayya meeda unnaadu. tanu dactor. aayanaku vachindi nayam ayye jabbu kaadu. aina tanaku inka aasha undi. edho miracle jarugutundanii, tana bharta mrutyudevata inupa kaugili nunchi bayata padtaadanii anipistuu unnadi.
 kaani...kaani...tanu chadivina chaduvuu, tana sainsu parignaanam tana picchitanaanni parihasistuu unnaayi.
 "abba! raenuu!"
 renuka trullipadindi.
 bharta mukhamloki dheenamgaa chuuchindi.
 raenuu baadha! bharinchalenu!"