కరెన్సీతో మరో ప్రయోగంజేబులో, బ్యాంకులో చిల్లగవ్వ లేకపోయినా ఫర్వాలేదు. బిట్కాయిన్స్ లాంటి డిజిటల్ కరెన్సీ ఉంటే చాలు. ఆన్లైన్లో ఎన్నో రకాల లావాదేవీలు నిర్వహించవచ్చు. పెద్ద నోట్ల రద్దు మన దేశంలో కరెన్సీపై అతిపెద్ద ప్రయోగంగా చెబుతుంటారు. అయితే ఈ ప్రయోగమే చివరిది అనుకునే పరిస్థితి లేదు. ఇప్పుడు భారత రిజర్వు బ్యాంకు రంగంలోకి దిగి ప్రయోగాత్మకంగా సొంతంగా డిజిటల్ కరెన్సీ తీసుకొచ్చేందుకు రంగం సిద్ధం చేస్తున్నట్టు సమాచారం. ఈ కొత్త కరెన్సీకి ‘లక్ష్మీ’ అన్న పేరు పెట్టినట్టు వార్తలు వినిపిస్తున్నాయి. ఇది అందుబాటులోకి వస్తే ఈ కరెన్సీ ఉన్న వ్యక్తులు తమకు అవసరమైన వస్తు, సేవలను క్రెడిట్/డెబిట్ కార్డు కంపెనీలు, ఇతర థర్డ్ పార్టీల ప్రమేయం లేకుండా ఆన్లైన్లో కొనుగోలు చేయవచ్చు. ఈ కరెన్సీని ఇతరులకూ బదిలీ చేసుకోవచ్చు.పెరుగుతున్న ఆదరణ అధికారికంగా ఎలాంటి గుర్తింపులేకపోయినా ఇప్పటికే  మన దేశంలో ఆరు లక్షల మంది పెట్టుబడుల కోసం ఈ డిజిటల్ కాయిన్స్ లావాదేవీలు నిర్వహిస్తున్నట్టు అంచనా. దీంతో ఈ ఏడాది మేలో 1,735 డాలర్లు ఉన్న ఒక బిట్కాయిన్ విలువ ప్రస్తుతం 3,733 డాలర్లకు చేరింది.  రోజుకు 2,500 మంది ఈ జాబితాలో చేరుతున్నారు. ప్రస్తుతం ఈ లావాదేవీల కోసం మన దేశంలో ఏకంగా ఒక బిట్కాయిన్స్ ఎక్స్చేంజే నడుస్తోందంటే దీనికి పాపులారిటీ ఎంత పెరిగిందో ఊహించుకోవచ్చు.అదే టెక్నాలజీ ఆర్బిఐ  ‘లక్ష్మీ’ డిజిటల్ కరెన్సీకి బిట్కాయిన్స్ కోసం ఉపయోగిస్తున్న ‘బ్లాక్చెయిన్’ టెక్నాలజీనే ఉపయోగిస్తుందని సమాచారం. ఈ కరెన్సీ రూపకల్పన, అమలు తీరుతెన్నుల కోసం ఇప్పటికే చాలా మంది నిపుణులతో చర్చించింది. ఇందుకోసం సొంత డిస్ట్రిబ్యూటెడ్ డిజిటల్ లెడ్జర్, టెక్నాలజీనీ సిద్ధం చేస్తోంది. మన దేశంలో ఎస్బిఐ ఇప్పటికే ఈ టెక్నాలజీ ఉపయోగిస్తోంది. రుణాల మంజూరులో మోసాలు జరగకుండా, అవి మొండి బకాయిలుగా మారకుండా ఉండేందుకు ఈ టెక్నాలజీ ఉపకరిస్తుంది. పది బ్యాంకులతో పాటు ఐబిఎం, మైక్రోసాఫ్ట్, స్కైలార్క్, కెపిఎంజి వంటి దిగ్గజ సంస్థలు ఇందుకోసం ఎస్బిఐతో చేతులు కలిపాయి. ఈ పద్దతిలో కేంద్రీకృత రిజిస్ట్రీ ఉంటుంది. ప్రతి లావాదేవీ ఇందులో నమోదవుతుంది. బిట్కాయిన్స్ కోసమూ ఇదే టెక్నాలజీ ఉపయోగిస్తున్నారు. ఒకసారి ఈ రిజిస్ట్రీలో ఏదైనా లావాదేవీల వివరాలు నమోదైతే ఇక దాన్లో మార్పులు చేర్పులు చేసేందుకు అవకాశం ఉండదు.ఇతర దేశాల పరిస్థితి బిట్కాయిన్స్ వంటి డిజిటల్ కరెన్సీ ఎంతగా పాపులర్ అయినా చాలా దేశాలు ఇప్పటికీ ఈ కరెన్సీని అధికారికంగా గుర్తించలేదు. అయితే అందుకు ప్రత్యామ్నాయంగా  తామే సొంతంగా తమదైన సొంత డిజిటల్ కరెన్సీ తెచ్చేందుకు మాత్రం ప్రయత్నిస్తున్నాయి. చైనా సెంట్రల్ బ్యాంక్ ఇప్పటికే ఈ విషయంలో ప్రొటోటైప్ కరెన్సీని తీసుకొచ్చి ట్రయల్ రన్స్ నిర్వహిస్తోంది. ఇవి విజయవంతమైతే ప్రపంచంలో అధికారికంగా డిజిటల్ కరెన్సీ తీసుకొచ్చిన మొట్టమొదటి సెంట్రల్ బ్యాంక్గా ‘పీపుల్స్ బ్యాంక్ ఆఫ్ చైనా’ రికార్డు సృష్టించబోతోంది. బ్యాంక్ ఆఫ్ జపాన్, యూరోపియన్ సెంట్రల్ బ్యాంక్ కూడా ‘బ్లాక్చెయిన్’ టెక్నాలజీ ఆధారంగా డిజిటల్ కరెన్సీ తీసుకొచ్చేందుకు సంయుక్తంగా ఒక పరిశోధనా ప్రాజెక్టు చేపట్టాయి. ఇక డిజిటల్ కరెన్సీ గురించి మరింత క్షుణ్ణంగా తెలుసుకునేందుకు నెదర్లాండ్ సెంట్రల్ బ్యాంక్ తన అంతర్గత లావాదేవీల కోసం సొంతంగా ప్రత్యేక డిజిటల్ కరెన్సీని సృష్టించింది.మొత్తం మీద ఆర్బిఐ చేయబోయే ఈ కొత్త ప్రయోజనం దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపిస్తుందో వేచి చూడాల్సిందే.డిజిటల్ కరెన్సీ అంటే? డిజిటల్ కరెన్సీని నోట్లు లేదా నాణేల రూపంలో  ఏ కేంద్ర బ్యాంకు ముద్రించడం లేదు. గుర్తించడమూ లేదు. కొంత మంది టెక్నోక్రాట్లే అనధికారికంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా దీన్ని సృష్టించి చలామణి చేస్తున్నారు. మన దేశంలోనూ ఆర్బిఐ అధికారికంగా బిట్కాయిన్స్ వంటి డిజిటల్ కరెన్సీని ఆమోదించలేదు.
karenseetho maro prayoganjebulo, byaankulo chillagavva lekapoyina farvaledu. bitcains lanti disital corrensy unte chaalu. aanlainlo enno rakala lavadevilu nirvahinchavacchu. pedda notla raddu mana desamlo corrensee atipedda prayogamgaa chebutuntaaru. ayithe ee prayogame chivaridi anukune paristhiti ledu. ippudu bhaarata rijarvu byaanku rangamloki digi prayogaatmakamgaa sontamgaa disital corrensy teesukochenduku rangam siddham chestunnattu samacharam. ee kotta karenseeki ‘lakshmi’ anna paeru pettinattu vaartalu vinipistunnaayi. idhi andubaatuloki vaste ee corrensy unna vyaktulu tamaku avasaramaina vastu, sevalanu credit/debit kaardu companylu, itara therd paarteela prameyam lekunda aanlainlo konugolu cheyavachu. ee karenseeni itarulakuu badili chesukovachhu.perugutunna aadarana adhikaarikamgaa elanti gurtimpulekapoyina ippatike  mana desamlo aaru lakshala mandi pettubadula kosam ee disital coins lavadevilu nirvahistunnattu anchana. deentho ee edaadi melo 1,735 daalarlu unna oka bitcain viluva prastutam 3,733 daalarlaku cherindi.  rojuku 2,500 mandi ee jaabitaalo cherutunnaru. prastutam ee lavadevila kosam mana desamlo ekamgaa oka bitcains exchengay nadustondante deeniki papularity entha perigindo oohinchukoovacchu.adhe technology arbi  ‘lakshmi’ disital karenseeki bitcains kosam upayogistunna ‘blacchean’ technologynay upayogistundani samacharam. ee corrensy roopakalpana, amalu teerutennula kosam ippatike chala mandi nipunulatho charchinchindi. indukosam sonta distributed disital ledger, technologyny siddham chestondi. mana desamlo esbi ippatike ee technology upayogistondi. runaala manjurulo mosalu jaragakunda, avi mondi bakayiluga marakunda undenduku ee technology upakaristundi. padi byaankulatho paatu ibm, microsapht, skylark, kpmg vanti diggaja samsthalu indukosam esbitho chetulu kalipai. ee paddatilo kendreekruta registry untundi. prati lavadevi indulo namodavutundi. bitcains kosamu ide technology upayogistunnaru. okasari ee registrylo edaina lavadevila vivaraalu namodaite ika daanlo maarpulu cherpulu chesenduku avakaasam undadu.itara deshaala paristhiti bitcains vanti disital corrensy entagaa papular aina chala deshaalu ippatikee ee karenseeni adhikaarikamgaa gurtinchaledu. ayithe anduku pratyaamnaayamgaa  taame sontamgaa tamadaina sonta disital corrensy tecchenduku maatram prayatnistunnaayi. chaina central bank ippatike ee vishayamlo prototype karenseeni teesukochi trial runs nirvahistondi. ivi vijayavantamaite prapanchamlo adhikaarikamgaa disital corrensy teesukochina mottamodati central bankga ‘peepuls bank af chaina’ rikaardu srushtinchabotondi. bank af japan, europian central bank kuudaa ‘blacchean’ technology aadhaaramgaa disital corrensy teesukochenduku samyuktamgaa oka parisodhanaa praajektu chepattayi. ika disital corrensy gurinchi marinta kshunnamgaa telusukunenduku nedarland central bank tana antargata lavadevila kosam sontamgaa pratyeka disital karenseeni srushtinchindi.mottam meeda arbi cheyaboye ee kotta prayojanam desha aardhika vyavasthapai elanti prabhaavam chuupistundoe vechi chudalsinde.disital corrensy ante? disital karenseeni notlu leda naanela roopamlo  e kendra byaanku mudrinchadam ledu. gurtinchadamuu ledu. kontha mandi technocratle anadhikaarikamgaa prapanchavyaaptamgaa deenni srushtinchi chalamani chestunnaru. mana desamloonuu arbi adhikaarikamgaa bitcains vanti disital karenseeni aamodinchaledu.