గాంధీజీ ఒక బనియా కావడం ఆయన సాధించిన విజయంలో ఒక ప్రధాన పాత్ర వహించింది. ఒక బనియా (వ్యాపార వర్గానికి చెందిన సామాజికుడు)కు వ్యాపారవేత్త పరిజ్ఞానం వుంటుంది; అతడు ఎన్నడూ ఏ విషయంలోనూ భ్రమలలో పడడు. మన ‘బనియా’ కేవలం ఒక మహోన్నత నాయకుడే కాదు, తన యుగానికి ఒక ప్రవక్త కూడా.మహాత్మా గాంధీ గురించి భారతీయ జనతా పార్టీ అధ్యక్షుడు అమిత్ షా చేసిన వ్యాఖ్య ను తీవ్రంగా పరిగణించడంలో కాంగ్రెస్ పార్టీ కొంచెం తొందరపడినట్టుగా కన్పిస్తోంది. అమిత్ షా ఒక పవిత్ర చరిత్ర పట్ల అపచారానికి పాల్పడినట్టుగా కాంగ్రెస్ నాయకులు ఆయనపై ధ్వజమెత్తారు. వాస్తవమేమిటంటే గాంధీజీ విమర్శకులే గాక అభిమానులు కూడా ఆయన గురించి అటువంటి వ్యక్తీకరణలను ఉపయోగించారు.గాంధీజీని గౌరవంగా సంబోధించేందుకు ‘మహాత్మా’ అనే విశేషణాన్ని తొలుత సరోజినీ నాయుడు సృష్టించారు. ఆమె ఏ శుభముహూర్తాన ఆ గౌరవ నామాన్ని సృష్టించారో గానీ, గాంధీజీ గురించి ఆలోచించేటప్పుడు ఆ అభివ్యక్తి ప్రజల మనస్సుల్లో స్థిరపడిపోయింది. రవి అస్తమించని, మహాశక్తిమంతమైన బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యానికి వ్యతిరేకంగా ఆసేతు హిమచలాన్ని ఏక తాటిపై నడిపించిన ‘జాతిపిత’ కంటే మరెవ్వరూ ‘మహాత్మా’అనే బిరుదుకు అర్హులు కారు.గాంధీజీని ‘తెలివిగల వైశ్యుడు’ అని అభివర్ణించడం పట్ల అంత ఆక్షేపణ ఎందుకో నాకు అర్థం కావడం లేదు. ఆ వ్యక్తీకరణలో ‘తెలివిగల’, ‘వైశ్యుడు’ అనే రెండు పదాలున్నాయి. గాంధీజీ తెలివిగల వాడూ, వైశ్యుడూ కూడా. తెలివిగా వుండడంలో ఏమైనా తప్పు వున్నదా? ఆ గాంధీజీ ఒక బనియా కావడం, ఆయన సాధించిన విజయంలో ఒక ప్రధాన పాత్ర వహించింది. ఒక బనియా (వ్యాపార వర్గానికి చెందిన సామాజికుడు)కు వ్యాపారవేత్త పరిజ్ఞానం వుంటుంది; అతడు ఎన్నడూ ఏ విషయంలోనూ భ్రమలలో పడడు. స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వం ప్రతిష్ఠాత్మక భారతీయ వ్యాపార సామ్రాజ్యాలను నెలకొల్పింది బనియాలే (బిర్లాలు, బజాజ్లు). స్వతంత్ర భారతదేశంలోనూ వ్యాపార రంగంలో బనియాలే అగ్రగాములుగా వున్నారు (అగర్వాల్లు, మిట్టల్లు). పతనావస్థకు చేరిన బ్రిటిష్ ఉక్కు పరిశ్రమను పునరుద్ధరించి పూర్వ వైభవాన్ని సంతరింపచేసిన సమర్థుడు లక్ష్మీ మిట్టల్. వలస పాలనాయుగంలో బ్రిటిష్వారి సకల విజయాలకు ఉక్కు పరిశ్రమే పునాదిగా వుండేది. మరి అది కష్టకాలంలో పడ్డప్పుడు దాన్ని మళ్ళీ శక్తిమంతంగా, లాభదాయకంగా తీర్చిదిద్దింది ఒక భారతీయ బనియానే. మిట్టలే కాదు, మైనింగ్ సమ్రాట్ అగర్వాల్ (కార్పొరేట్ సంస్థ ‘వేదాంత’ అధిపతి) మొదలైన వారు వలస యుగానంతర ప్రపంచంలో భారతీయ వ్యాపార ప్రతిభకు ప్రతీకలుగా వెలుగొందుతున్నారు. గాంధీజీని ‘తెలివిగల వైశ్యుడు’ అని అభివర్ణించడం ఆ మహాత్ముడిని చులకన చేసేందుకు తిట్టిన తిట్టుగా సంకుచిత పరులు మాత్రమే భావిస్తారు.1947 ఆగస్టు 15న ఢిల్లీలోని ఎర్రకోటపై బ్రిటిష్ పతాకం అవనతమవుతూ, త్రివర్ణ పతాకం ఆవిష్కరణ జరుగుతున్న శుభ సమయంలో దేశరాజధానిలో గాక మతోన్మాద అల్లర్లతో అతలాకుతలమయిన నౌఖాళీ (బిహార్)లో వుండిపోవడం ద్వారా దేశవిభజన కారణంగా సమస్తమూ కోల్పోయిన అమాయక బాధితుల కష్టాలలో తాను పాలు పంచుకొంటున్నానని భారతీయులకు మహాత్ముడు చెప్పకనే చెప్పారు. చరిత్రలో చెరిగిపోని విధంగా లిఖితమైన గాంధీజీలోని ఈ గొప్పదనాన్నే అమిత్ షా వ్యాఖ్య నొక్కి చెప్పింది. ఒక బనియా తన కార్యరంగంలో విజయవంతమవ్వాలంటే అతడు ‘తెలివిగల వాడు’ అయివుండాల్సిన అవసరం ఎంతైనా వున్నది. అవకాశాలను గుర్తించి, వాటిని తన ప్రయోజనాలకు వాడుకొనే తెలివి కలిగివుండటం చాలా ముఖ్యం. ఇది ఒక నిశ్చిత సత్యం అనడంలో సందేహం లేదు.అనేకానేక కుంభకోణాలతో కాంగ్రెస్ ఇప్పుడు పతనావస్థలో ఉన్నప్పటికీ స్వాతంత్య్రానికి పూర్వం ఆ పార్టీ చరిత్ర నిష్కల్మషమైనది. అప్పుడు ఆ జాతీయ సంస్థకు ఎటువంటి కళంకాలు లేవు. దేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం పోరాడుతున్న కారణంగా కాంగ్రెస్కు దేశవ్యాప్తంగా సంపన్నులు, సామాన్యులు తమ తమ శక్తి మేర విరాళాలు ఇచ్చేవారు. గాంధీజీ నేతృత్వంలో, అధిష్ఠాన వర్గం నుంచి గ్రామ స్థాయి కార్యకర్త వరకు ప్రతి కాంగ్రెస్వాదీ ఆర్థిక క్రమశిక్షణను ఖచ్చితంగా పాటించేవారు. వ్యాపారంలో విజయం సాధించేందుకు సాధారణంగా ఒక బనియా స్వయంగా తనపై తాను విధించుకొనే క్రమశిక్షణ వంటిదే కాంగ్రెస్ వాదుల ఆర్థిక క్రమశిక్షణ కూడా.గాంధీజీ సన్నిహిత అనుయాయులలో కొందరు బనియాలే. కాంగ్రెస్ పార్టీకి, గాంధీజీ నిర్వహించే సంఘ సేవా కార్యకలాపాలకు వారు ఉదారంగా విరాళాలు ఇచ్చేవారు. ఇలా సమకూరిన ఆర్థిక వనరులను గాంధీజీ చాలా పొదుపుగా వినియోగించేవారు. పైసా కూడా దుర్వినియోగమయ్యేది కాదు.కొంతమంది ఇతర స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల వలే గాంధీజీ కూడా హింసా మార్గాన్ని అనుసరించి వున్నట్టయితే భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమానికి బ్రిటన్ మొదలైన పాశ్చాత్య దేశాల ప్రజల సానుభూతి, మద్దతు లభించి వుండేది కాదు. పోలీసులు తమను చితక బాదుతున్నప్పటికీ గాంధీజీ నాయకత్వంలోని సత్యాగ్రహులు ఎదురుదాడి చేయకుండా ప్రశాంతంగా ఉండిపోవడం బ్రిటిష్ మేధావులను ఆశ్చర్యపరిచింది. సత్యాగ్రహుల త్యాగాలు వారిని కదిలించివేశాయి. తత్ఫలితంగా భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమానికి వారు పూర్తి మద్దతునిచ్చారు. గాంధీజీ అహింసాయుత ఉద్యమాలు, నిరాహారదీక్షలను విన్స్టన్ చర్చిల్ మొదలైన కరడుగట్టిన మితవాద నాయకులు తరచు ఎగతాళి చేస్తుండేవారు. అయితే హెరాల్డ్ లాస్కీలాంటి ఉదారవాద మేధావులు సానుభూతి చూపేవారు ద్వితీయ ప్రపంచ యుద్ధం ముగిసేనాటికి బ్రిటిష్ సమాజంలో భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమానికి మద్దతు తెలిపే వారి సంఖ్య పెరిగింది. 1945లో అధికారంలోకి వచ్చిన లేబర్ పార్టీ ప్రభుత్వం భారత్కు స్వాతంత్ర్యమివ్వాలని నిర్ణయం తీసుకున్నది. గాంధీజీ గొప్పదనాన్నే కాదు, ఆయన బలహీనతలు, తప్పిదాలను కూడా చూడడం చాలా ముఖ్యం. స్వీయ బలహీనతలు, తప్పిదాలను వెల్లడించడం ద్వారా తన జీవిత చరిత్రను సాధ్యమైనంత పారదర్శకంగా ఉంచేందుకు గాంధీజీ స్వయంగా ప్రయత్నించారు. సత్యంతో ఆయన చేసిన ప్రయోగాలు పూర్తిగా అసంగతమైనవని ఆయన సన్నిహిత అనుయాయులు కూడా నిష్కర్షగా చెప్పారు. ఉదాహరణకు నగ్నంగా ఉన్న నవయవ్వన యువతులను తన పక్కన పడుకోబెట్టుకోవడంద్వరా తన ఆత్మనిగ్రహ శక్తిని పరీక్షించుకోవడానికి గాంధీజీ నిర్ణయం తీసుకున్నారు. ఇది తెలిసిన ఆయన సన్నిహితులు తీవ్ర దిగ్భ్రాంతికి లోనయ్యారు. అయినప్పటికీ గాంధీజీ తన ప్రయోగాలను విరమించుకోలేదు.అధునాతన సాంకేతికతలు ప్రభవిస్తున్న ప్రస్తుత యుగంలో గాంధీజీ ఆర్థిక సిద్ధాంతం ఆచరణాత్మకమైనదిగా కన్పించకపోవచ్చు. అయితే ఆయన ప్రవచించిన వికేంద్రీకృత ఉత్పత్తి విధానం ఇప్పటికీ ఉపయుక్తమైనదేనని భావించే వారి సంఖ్య తక్కువేమీకాదు. ఇందుకు నిదర్శనంగా వికేంద్రీకృత ఉత్పత్తిని అనివార్యం చేసిన 3–డి ప్రింటింగ్లాంటి సాంకేతికతలను ఉదహరిస్తున్నారు. మన ‘బనియా’ కేవలం మహోన్నత నాయకుడే కాదు, తన కాలానికి ఒక ప్రవక్త కూడా.(వ్యాసకర్త బీజేపీ సీనియర్ నాయకులు)మహాత్మా గాంధీ గురించి భారతీయ జనతా పార్టీ అధ్యక్షుడు అమిత్ షా చేసిన వ్యాఖ్య ను తీవ్రంగా పరిగణించడంలో కాంగ్రెస్ పార్టీ కొంచెం తొందరపడినట్టుగా కన్పిస్తోంది. అమిత్ షా ఒక పవిత్ర చరిత్ర పట్ల అపచారానికి పాల్పడినట్టుగా కాంగ్రెస్ నాయకులు ఆయనపై ధ్వజమెత్తారు. వాస్తవమేమిటంటే గాంధీజీ విమర్శకులే గాక అభిమానులు కూడా ఆయన గురించి అటువంటి వ్యక్తీకరణలను ఉపయోగించారు.గాంధీజీని గౌరవంగా సంబోధించేందుకు ‘మహాత్మా’ అనే విశేషణాన్ని తొలుత సరోజినీ నాయుడు సృష్టించారు. ఆమె ఏ శుభముహూర్తాన ఆ గౌరవ నామాన్ని సృష్టించారో గానీ, గాంధీజీ గురించి ఆలోచించేటప్పుడు ఆ అభివ్యక్తి ప్రజల మనస్సుల్లో స్థిరపడిపోయింది. రవి అస్తమించని, మహాశక్తిమంతమైన బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యానికి వ్యతిరేకంగా ఆసేతు హిమచలాన్ని ఏక తాటిపై నడిపించిన ‘జాతిపిత’ కంటే మరెవ్వరూ ‘మహాత్మా’అనే బిరుదుకు అర్హులు కారు.గాంధీజీని ‘తెలివిగల వైశ్యుడు’ అని అభివర్ణించడం పట్ల అంత ఆక్షేపణ ఎందుకో నాకు అర్థం కావడం లేదు. ఆ వ్యక్తీకరణలో ‘తెలివిగల’, ‘వైశ్యుడు’ అనే రెండు పదాలున్నాయి. గాంధీజీ తెలివిగల వాడూ, వైశ్యుడూ కూడా. తెలివిగా వుండడంలో ఏమైనా తప్పు వున్నదా? ఆ గాంధీజీ ఒక బనియా కావడం, ఆయన సాధించిన విజయంలో ఒక ప్రధాన పాత్ర వహించింది. ఒక బనియా (వ్యాపార వర్గానికి చెందిన సామాజికుడు)కు వ్యాపారవేత్త పరిజ్ఞానం వుంటుంది; అతడు ఎన్నడూ ఏ విషయంలోనూ భ్రమలలో పడడు. స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వం ప్రతిష్ఠాత్మక భారతీయ వ్యాపార సామ్రాజ్యాలను నెలకొల్పింది బనియాలే (బిర్లాలు, బజాజ్లు). స్వతంత్ర భారతదేశంలోనూ వ్యాపార రంగంలో బనియాలే అగ్రగాములుగా వున్నారు (అగర్వాల్లు, మిట్టల్లు). పతనావస్థకు చేరిన బ్రిటిష్ ఉక్కు పరిశ్రమను పునరుద్ధరించి పూర్వ వైభవాన్ని సంతరింపచేసిన సమర్థుడు లక్ష్మీ మిట్టల్. వలస పాలనాయుగంలో బ్రిటిష్వారి సకల విజయాలకు ఉక్కు పరిశ్రమే పునాదిగా వుండేది. మరి అది కష్టకాలంలో పడ్డప్పుడు దాన్ని మళ్ళీ శక్తిమంతంగా, లాభదాయకంగా తీర్చిదిద్దింది ఒక భారతీయ బనియానే. మిట్టలే కాదు, మైనింగ్ సమ్రాట్ అగర్వాల్ (కార్పొరేట్ సంస్థ ‘వేదాంత’ అధిపతి) మొదలైన వారు వలస యుగానంతర ప్రపంచంలో భారతీయ వ్యాపార ప్రతిభకు ప్రతీకలుగా వెలుగొందుతున్నారు. గాంధీజీని ‘తెలివిగల వైశ్యుడు’ అని అభివర్ణించడం ఆ మహాత్ముడిని చులకన చేసేందుకు తిట్టిన తిట్టుగా సంకుచిత పరులు మాత్రమే భావిస్తారు.1947 ఆగస్టు 15న ఢిల్లీలోని ఎర్రకోటపై బ్రిటిష్ పతాకం అవనతమవుతూ, త్రివర్ణ పతాకం ఆవిష్కరణ జరుగుతున్న శుభ సమయంలో దేశరాజధానిలో గాక మతోన్మాద అల్లర్లతో అతలాకుతలమయిన నౌఖాళీ (బిహార్)లో వుండిపోవడం ద్వారా దేశవిభజన కారణంగా సమస్తమూ కోల్పోయిన అమాయక బాధితుల కష్టాలలో తాను పాలు పంచుకొంటున్నానని భారతీయులకు మహాత్ముడు చెప్పకనే చెప్పారు. చరిత్రలో చెరిగిపోని విధంగా లిఖితమైన గాంధీజీలోని ఈ గొప్పదనాన్నే అమిత్ షా వ్యాఖ్య నొక్కి చెప్పింది. ఒక బనియా తన కార్యరంగంలో విజయవంతమవ్వాలంటే అతడు ‘తెలివిగల వాడు’ అయివుండాల్సిన అవసరం ఎంతైనా వున్నది. అవకాశాలను గుర్తించి, వాటిని తన ప్రయోజనాలకు వాడుకొనే తెలివి కలిగివుండటం చాలా ముఖ్యం. ఇది ఒక నిశ్చిత సత్యం అనడంలో సందేహం లేదు.అనేకానేక కుంభకోణాలతో కాంగ్రెస్ ఇప్పుడు పతనావస్థలో ఉన్నప్పటికీ స్వాతంత్య్రానికి పూర్వం ఆ పార్టీ చరిత్ర నిష్కల్మషమైనది. అప్పుడు ఆ జాతీయ సంస్థకు ఎటువంటి కళంకాలు లేవు. దేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం పోరాడుతున్న కారణంగా కాంగ్రెస్కు దేశవ్యాప్తంగా సంపన్నులు, సామాన్యులు తమ తమ శక్తి మేర విరాళాలు ఇచ్చేవారు. గాంధీజీ నేతృత్వంలో, అధిష్ఠాన వర్గం నుంచి గ్రామ స్థాయి కార్యకర్త వరకు ప్రతి కాంగ్రెస్వాదీ ఆర్థిక క్రమశిక్షణను ఖచ్చితంగా పాటించేవారు. వ్యాపారంలో విజయం సాధించేందుకు సాధారణంగా ఒక బనియా స్వయంగా తనపై తాను విధించుకొనే క్రమశిక్షణ వంటిదే కాంగ్రెస్ వాదుల ఆర్థిక క్రమశిక్షణ కూడా.గాంధీజీ సన్నిహిత అనుయాయులలో కొందరు బనియాలే. కాంగ్రెస్ పార్టీకి, గాంధీజీ నిర్వహించే సంఘ సేవా కార్యకలాపాలకు వారు ఉదారంగా విరాళాలు ఇచ్చేవారు. ఇలా సమకూరిన ఆర్థిక వనరులను గాంధీజీ చాలా పొదుపుగా వినియోగించేవారు. పైసా కూడా దుర్వినియోగమయ్యేది కాదు.కొంతమంది ఇతర స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల వలే గాంధీజీ కూడా హింసా మార్గాన్ని అనుసరించి వున్నట్టయితే భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమానికి బ్రిటన్ మొదలైన పాశ్చాత్య దేశాల ప్రజల సానుభూతి, మద్దతు లభించి వుండేది కాదు. పోలీసులు తమను చితక బాదుతున్నప్పటికీ గాంధీజీ నాయకత్వంలోని సత్యాగ్రహులు ఎదురుదాడి చేయకుండా ప్రశాంతంగా ఉండిపోవడం బ్రిటిష్ మేధావులను ఆశ్చర్యపరిచింది. సత్యాగ్రహుల త్యాగాలు వారిని కదిలించివేశాయి. తత్ఫలితంగా భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమానికి వారు పూర్తి మద్దతునిచ్చారు. గాంధీజీ అహింసాయుత ఉద్యమాలు, నిరాహారదీక్షలను విన్స్టన్ చర్చిల్ మొదలైన కరడుగట్టిన మితవాద నాయకులు తరచు ఎగతాళి చేస్తుండేవారు. అయితే హెరాల్డ్ లాస్కీలాంటి ఉదారవాద మేధావులు సానుభూతి చూపేవారు ద్వితీయ ప్రపంచ యుద్ధం ముగిసేనాటికి బ్రిటిష్ సమాజంలో భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమానికి మద్దతు తెలిపే వారి సంఖ్య పెరిగింది. 1945లో అధికారంలోకి వచ్చిన లేబర్ పార్టీ ప్రభుత్వం భారత్కు స్వాతంత్ర్యమివ్వాలని నిర్ణయం తీసుకున్నది. గాంధీజీ గొప్పదనాన్నే కాదు, ఆయన బలహీనతలు, తప్పిదాలను కూడా చూడడం చాలా ముఖ్యం. స్వీయ బలహీనతలు, తప్పిదాలను వెల్లడించడం ద్వారా తన జీవిత చరిత్రను సాధ్యమైనంత పారదర్శకంగా ఉంచేందుకు గాంధీజీ స్వయంగా ప్రయత్నించారు. సత్యంతో ఆయన చేసిన ప్రయోగాలు పూర్తిగా అసంగతమైనవని ఆయన సన్నిహిత అనుయాయులు కూడా నిష్కర్షగా చెప్పారు. ఉదాహరణకు నగ్నంగా ఉన్న నవయవ్వన యువతులను తన పక్కన పడుకోబెట్టుకోవడంద్వరా తన ఆత్మనిగ్రహ శక్తిని పరీక్షించుకోవడానికి గాంధీజీ నిర్ణయం తీసుకున్నారు. ఇది తెలిసిన ఆయన సన్నిహితులు తీవ్ర దిగ్భ్రాంతికి లోనయ్యారు. అయినప్పటికీ గాంధీజీ తన ప్రయోగాలను విరమించుకోలేదు.అధునాతన సాంకేతికతలు ప్రభవిస్తున్న ప్రస్తుత యుగంలో గాంధీజీ ఆర్థిక సిద్ధాంతం ఆచరణాత్మకమైనదిగా కన్పించకపోవచ్చు. అయితే ఆయన ప్రవచించిన వికేంద్రీకృత ఉత్పత్తి విధానం ఇప్పటికీ ఉపయుక్తమైనదేనని భావించే వారి సంఖ్య తక్కువేమీకాదు. ఇందుకు నిదర్శనంగా వికేంద్రీకృత ఉత్పత్తిని అనివార్యం చేసిన 3–డి ప్రింటింగ్లాంటి సాంకేతికతలను ఉదహరిస్తున్నారు. మన ‘బనియా’ కేవలం మహోన్నత నాయకుడే కాదు, తన కాలానికి ఒక ప్రవక్త కూడా.(వ్యాసకర్త బీజేపీ సీనియర్ నాయకులు)
gandhiji oka bania kaavadam aayana saadhinchina vijayamlo oka pradhaana paatra vahinchindi. oka bania (vyapara vargaaniki chendina saamaajikudu)ku vyaapaaravetta parignaanam vuntundi; atadu ennaduu e vishayamloonuu bhramalalo padadu. mana ‘bania’ kevalam oka mahonnata nayakude kaadu, tana yuganiki oka pravakta kuudaa.mahatma gaandhi gurinchi bhaarateeya janata party adhyakshudu amit shaa chesina vyaakhya nu teevramgaa pariganinchadamlo congress party konchem tondarapadinattugaa kanpistondi. amit shaa oka pavitra charitra patla apachaaraaniki palpadinattuga congress naayakulu aayanapai dhvajamettaaru. vastavamemitante gandhiji vimarsakule gaaka abhimaanulu kuudaa aayana gurinchi atuvanti vyakteekaranalanu upayoginchaaru.gaandheejeeni gowravanga sambodhinchenduku ‘mahatma’ ane visaeshanaanni toluta sarojini nayudu srushtinchaaru. aame e shubhamuhurtaana aa gaurava naamaanni srushtinchaaro gaanee, gandhiji gurinchi aalochinchetappudu aa abhivyakti prajala manassullo sthirapadipoyindi. ravi astaminchani, mahaasaktimantamaina british saamraajyaaniki vyatirekamgaa aasetu himachalaanni eka taatipai nadipinchina ‘jaatipita’ kante marevvaruu ‘mahatma’ane biruduku arhulu kaaru.gaandheejeeni ‘telivigala vaisyudu’ ani abhivarninchadam patla anta aakshepana enduko naaku artham kaavadam ledu. aa vyakteekaranalo ‘telivigala’, ‘vaisyudu’ ane rendu padaalunnaayi. gandhiji telivigala vaaduu, vaisyuduu kuudaa. telivigaa vundadamlo emaina tappu vunnada? aa gandhiji oka bania kaavadam, aayana saadhinchina vijayamlo oka pradhaana paatra vahinchindi. oka bania (vyapara vargaaniki chendina saamaajikudu)ku vyaapaaravetta parignaanam vuntundi; atadu ennaduu e vishayamloonuu bhramalalo padadu. swaatantryaaniki puurvam pratishtaatmaka bhaarateeya vyapara saamraajyaalanu nelakolpindi baniyale (birlalu, bajajlu). swatantra bhaaratadesamloonuu vyapara rangamlo baniyale agragaamulugaa vunnaru (agarvaallu, mittallu). patanaavasthaku cherina british ukku parisramanu punaruddharinchi puurva vaibhavaanni santarimpachesina samarthudu lakshmi mittal. valasa paalanaayugamlo britishwari sakala vijayaalaku ukku parisrame punaadigaa vundedi. mari adhi kashtakaalamlo paddappudu daanni mallee saktimantamgaa, laabhadaayakamgaa teerchididdindi oka bhaarateeya baniane. mittale kaadu, mining samrat agarwal (carporate samstha ‘vedaanta’ adhipati) modalaina vaaru valasa yuganantara prapanchamlo bhaarateeya vyapara pratibhaku prateekalugaa velugondutunnaaru. gaandheejeeni ‘telivigala vaisyudu’ ani abhivarninchadam aa mahaatmudini chulakana chesenduku tittina tittugaa sankuchita parulu matrame bhaavistaaru.1947 aagastu 15na dhilleelooni errakotapai british pataakam avanatamavutuu, trivarna pataakam aavishkarana jarugutunna shubha samayamlo desaraajadhaanilo gaaka matonmaada allarlatho atalaakutalamayina naukhaalii (bihar)loo vundipovadam dwara desavibhajana kaaranamgaa samastamuu kolpoina amayaka baadhitula kashtaalalo taanu paalu panchukontunnaanani bhaaratheeyulaku mahatmudu cheppakane cheppaaru. charitralo cherigiponi vidhamgaa likhitamaina gaandheejeelooni ee goppadananne amit shaa vyaakhya nokki cheppindi. oka bania tana kaaryarangamlo vijayavantamavvalante atadu ‘telivigala vaadu’ ayivundaalsina avasaram entainaa vunnadi. avakaasaalanu gurtinchi, vaatini tana prayojanaalaku vaadukone telivi kaligivundatam chala mukhyam. idhi oka nischita satyam anadamlo sandeham ledu.anekaneka kumbhakonalato congress ippudu patanaavasthalo unnappatikii swaatantyraaniki puurvam aa party charitra nishkalmashamainadi. appudu aa jaateeya samsthaku etuvanti kalankaalu levu. desha swaatantryam kosam poraadutunna kaaranamgaa congresku desavyaaptamgaa sampannulu, saamaanyulu tama tama sakti mera viraalaalu ichevaaru. gandhiji netrutvamlo, adhishtaana vargam nunchi grama sthaayi kaaryakarta varaku prati kangreswadi aardhika kramasikshananu khachitamgaa paatinchevaaru. vyaapaaramlo vijayam saadhinchaenduku saadhaaranamgaa oka bania swayamgaa tanapai taanu vidhinchukone kramasikshana vantide congress vaadula aardhika kramasikshana kuudaa.gandhiji sannihita anuyaayulalo kondaru baniyale. congress paarteeki, gandhiji nirvahinche sangha seva kaaryakalaapaalaku vaaru udaaramgaa viraalaalu ichevaaru. ilaa samakuurina aardhika vanarulanu gandhiji chala podupugaa viniyoginchevaaru. paisa kuudaa durviniyogamayyedi kaadu.kontamandi itara swaatantrya samarayodhula vale gandhiji kuudaa himsa maargaanni anusarinchi vunnattayithe bhaarata swaatantryodyamani briton modalaina paaschaatya deshaala prajala saanubhooti, maddatu labhinchi vundedi kaadu. poliisulu tamanu chitaka baadutunnappatiki gandhiji naayakatvamloni satyaagrahulu edurudaadi cheyakunda prasaantamgaa undipovadam british medhaavulanu aascharyaparichindi. satyagrahula tyaagaalu vaarini kadilinchivesaayi. tatphalitamgaa bhaarata swaatantryodyamani vaaru puurti maddatunichaaru. gandhiji ahimsaayuta udyamaalu, niraahaaradeekshalanu vinston charchil modalaina karadugattina mitavaada naayakulu tarachu egataali chestundevaaru. ayithe herald laskilanti udaaravaada medhaavulu saanubhooti chuupeevaaru dviteeya prapancha yuddham mugisenatiki british samaajamlo bhaarata swaatantryodyamani maddatu telipe vaari sankhya perigindi. 1945loo adhikaaramloki vachina laber party prabhutvam bhaaratku swaatantryamivvaalana nirnayam teesukunnadi. gandhiji goppadananne kaadu, aayana balaheenatalu, tappidaalanu kuudaa chudadam chala mukhyam. sweeya balaheenatalu, tappidaalanu velladinchadam dwara tana jeevita charitranu saadhyamainanta paaradarsakamgaa unchenduku gandhiji swayamgaa prayatninchaaru. satyamtho aayana chesina prayogaalu puurtigaa asangatamainavani aayana sannihita anuyaayulu kuudaa nishkarshagaa cheppaaru. udaaharanaku nagnamgaa unna navayavvana yuvatulanu tana pakkana padukobettukovadandav tana aatmanigraha saktini pareekshinchukovadaaniki gandhiji nirnayam teesukunnaru. idhi telisina aayana sannihitulu teevra digbhraantiki lonayyaru. ayinappatiki gandhiji tana prayogaalanu viraminchukoledu.adhunaatana saanketikatalu prabhavistunna prastuta yugamlo gandhiji aardhika siddhaantam aacharanaatmakamainadigaa kanpinchakapovachhu. ayithe aayana pravachinchina vikendreekruta utpatti vidhaanam ippatikee upayuktamainadenani bhavinche vaari sankhya takkuveemeekaadu. induku nidarsanamgaa vikendreekruta utpattini anivaaryam chesina 3–di printinglanti saanketikatalanu udaharistunnaaru. mana ‘bania’ kevalam mahonnata nayakude kaadu, tana kaalaaniki oka pravakta kuudaa.(vyaasakarta bgfa seanier naayakulu)mahatma gaandhi gurinchi bhaarateeya janata party adhyakshudu amit shaa chesina vyaakhya nu teevramgaa pariganinchadamlo congress party konchem tondarapadinattugaa kanpistondi. amit shaa oka pavitra charitra patla apachaaraaniki palpadinattuga congress naayakulu aayanapai dhvajamettaaru. vastavamemitante gandhiji vimarsakule gaaka abhimaanulu kuudaa aayana gurinchi atuvanti vyakteekaranalanu upayoginchaaru.gaandheejeeni gowravanga sambodhinchenduku ‘mahatma’ ane visaeshanaanni toluta sarojini nayudu srushtinchaaru. aame e shubhamuhurtaana aa gaurava naamaanni srushtinchaaro gaanee, gandhiji gurinchi aalochinchetappudu aa abhivyakti prajala manassullo sthirapadipoyindi. ravi astaminchani, mahaasaktimantamaina british saamraajyaaniki vyatirekamgaa aasetu himachalaanni eka taatipai nadipinchina ‘jaatipita’ kante marevvaruu ‘mahatma’ane biruduku arhulu kaaru.gaandheejeeni ‘telivigala vaisyudu’ ani abhivarninchadam patla anta aakshepana enduko naaku artham kaavadam ledu. aa vyakteekaranalo ‘telivigala’, ‘vaisyudu’ ane rendu padaalunnaayi. gandhiji telivigala vaaduu, vaisyuduu kuudaa. telivigaa vundadamlo emaina tappu vunnada? aa gandhiji oka bania kaavadam, aayana saadhinchina vijayamlo oka pradhaana paatra vahinchindi. oka bania (vyapara vargaaniki chendina saamaajikudu)ku vyaapaaravetta parignaanam vuntundi; atadu ennaduu e vishayamloonuu bhramalalo padadu. swaatantryaaniki puurvam pratishtaatmaka bhaarateeya vyapara saamraajyaalanu nelakolpindi baniyale (birlalu, bajajlu). swatantra bhaaratadesamloonuu vyapara rangamlo baniyale agragaamulugaa vunnaru (agarvaallu, mittallu). patanaavasthaku cherina british ukku parisramanu punaruddharinchi puurva vaibhavaanni santarimpachesina samarthudu lakshmi mittal. valasa paalanaayugamlo britishwari sakala vijayaalaku ukku parisrame punaadigaa vundedi. mari adhi kashtakaalamlo paddappudu daanni mallee saktimantamgaa, laabhadaayakamgaa teerchididdindi oka bhaarateeya baniane. mittale kaadu, mining samrat agarwal (carporate samstha ‘vedaanta’ adhipati) modalaina vaaru valasa yuganantara prapanchamlo bhaarateeya vyapara pratibhaku prateekalugaa velugondutunnaaru. gaandheejeeni ‘telivigala vaisyudu’ ani abhivarninchadam aa mahaatmudini chulakana chesenduku tittina tittugaa sankuchita parulu matrame bhaavistaaru.1947 aagastu 15na dhilleelooni errakotapai british pataakam avanatamavutuu, trivarna pataakam aavishkarana jarugutunna shubha samayamlo desaraajadhaanilo gaaka matonmaada allarlatho atalaakutalamayina naukhaalii (bihar)loo vundipovadam dwara desavibhajana kaaranamgaa samastamuu kolpoina amayaka baadhitula kashtaalalo taanu paalu panchukontunnaanani bhaaratheeyulaku mahatmudu cheppakane cheppaaru. charitralo cherigiponi vidhamgaa likhitamaina gaandheejeelooni ee goppadananne amit shaa vyaakhya nokki cheppindi. oka bania tana kaaryarangamlo vijayavantamavvalante atadu ‘telivigala vaadu’ ayivundaalsina avasaram entainaa vunnadi. avakaasaalanu gurtinchi, vaatini tana prayojanaalaku vaadukone telivi kaligivundatam chala mukhyam. idhi oka nischita satyam anadamlo sandeham ledu.anekaneka kumbhakonalato congress ippudu patanaavasthalo unnappatikii swaatantyraaniki puurvam aa party charitra nishkalmashamainadi. appudu aa jaateeya samsthaku etuvanti kalankaalu levu. desha swaatantryam kosam poraadutunna kaaranamgaa congresku desavyaaptamgaa sampannulu, saamaanyulu tama tama sakti mera viraalaalu ichevaaru. gandhiji netrutvamlo, adhishtaana vargam nunchi grama sthaayi kaaryakarta varaku prati kangreswadi aardhika kramasikshananu khachitamgaa paatinchevaaru. vyaapaaramlo vijayam saadhinchaenduku saadhaaranamgaa oka bania swayamgaa tanapai taanu vidhinchukone kramasikshana vantide congress vaadula aardhika kramasikshana kuudaa.gandhiji sannihita anuyaayulalo kondaru baniyale. congress paarteeki, gandhiji nirvahinche sangha seva kaaryakalaapaalaku vaaru udaaramgaa viraalaalu ichevaaru. ilaa samakuurina aardhika vanarulanu gandhiji chala podupugaa viniyoginchevaaru. paisa kuudaa durviniyogamayyedi kaadu.kontamandi itara swaatantrya samarayodhula vale gandhiji kuudaa himsa maargaanni anusarinchi vunnattayithe bhaarata swaatantryodyamani briton modalaina paaschaatya deshaala prajala saanubhooti, maddatu labhinchi vundedi kaadu. poliisulu tamanu chitaka baadutunnappatiki gandhiji naayakatvamloni satyaagrahulu edurudaadi cheyakunda prasaantamgaa undipovadam british medhaavulanu aascharyaparichindi. satyagrahula tyaagaalu vaarini kadilinchivesaayi. tatphalitamgaa bhaarata swaatantryodyamani vaaru puurti maddatunichaaru. gandhiji ahimsaayuta udyamaalu, niraahaaradeekshalanu vinston charchil modalaina karadugattina mitavaada naayakulu tarachu egataali chestundevaaru. ayithe herald laskilanti udaaravaada medhaavulu saanubhooti chuupeevaaru dviteeya prapancha yuddham mugisenatiki british samaajamlo bhaarata swaatantryodyamani maddatu telipe vaari sankhya perigindi. 1945loo adhikaaramloki vachina laber party prabhutvam bhaaratku swaatantryamivvaalana nirnayam teesukunnadi. gandhiji goppadananne kaadu, aayana balaheenatalu, tappidaalanu kuudaa chudadam chala mukhyam. sweeya balaheenatalu, tappidaalanu velladinchadam dwara tana jeevita charitranu saadhyamainanta paaradarsakamgaa unchenduku gandhiji swayamgaa prayatninchaaru. satyamtho aayana chesina prayogaalu puurtigaa asangatamainavani aayana sannihita anuyaayulu kuudaa nishkarshagaa cheppaaru. udaaharanaku nagnamgaa unna navayavvana yuvatulanu tana pakkana padukobettukovadandav tana aatmanigraha saktini pareekshinchukovadaaniki gandhiji nirnayam teesukunnaru. idhi telisina aayana sannihitulu teevra digbhraantiki lonayyaru. ayinappatiki gandhiji tana prayogaalanu viraminchukoledu.adhunaatana saanketikatalu prabhavistunna prastuta yugamlo gandhiji aardhika siddhaantam aacharanaatmakamainadigaa kanpinchakapovachhu. ayithe aayana pravachinchina vikendreekruta utpatti vidhaanam ippatikee upayuktamainadenani bhavinche vaari sankhya takkuveemeekaadu. induku nidarsanamgaa vikendreekruta utpattini anivaaryam chesina 3–di printinglanti saanketikatalanu udaharistunnaaru. mana ‘bania’ kevalam mahonnata nayakude kaadu, tana kaalaaniki oka pravakta kuudaa.(vyaasakarta bgfa seanier naayakulu)