 
 అతడు డ్యూటీలో జాయినయినరోజే ఆఫీసులోనే కనిపించింది సుధ. అఫీసులో ఎవరెవరో ఏదేదో మాట్లాడి తమ సానుభూతి సంతాపాన్ని తెలియజేస్తుంటే సుధ మౌనంగానే తన విచారాన్ని వ్యక్తంచేసింది. 

 అతడు జీపులో ఆఫీసుకు వెడుతూంటే, వస్తూంటే సుధ ఇంట్లో కిటికీదగ్గర కూర్చొని చూడడం తప్ప అతడింటికి వెళ్లడంలేదు. సుగుణ ఉన్నప్పుడు అమరికల్లేకుండా ఆ ఇంటికి వెళ్లివచ్చేది! ఎవరేమన్నా, అపవాదులు వేసినా లెఖ్కచేసేదికాదు. ఇప్పుడేమని ఆ ఇంటికి వెళ్ళగలదు? సుగుణ మృత్యుముఖంలో వుండి వ్రాసిన ఉత్తరం అనుక్షణం మనసులో మెదులుతున్నా, ఆ ఉత్తరం సంగతి అతడిముందు ఎలా బయటపెట్టగలదు? వెళ్లాలనీ, అతడిబాధ పంచుకోవాలనీ, సుగుణ సంగతులు వినాలనీ వుంది కాని, తననితాను కట్టేసుకొన్నట్టుగా వుండిపోయింది సుధ, అప్పుడప్పుడూ ఆఫీసులో కలిసినా అది డ్యూటీవరకే పరిమితం చేసుకొంది. 

 దాదాపు పదిహేను రోజుల తరువాత ఒకనాడు,

 ఆఫీసులో గణపతిరావు అన్న కొలీగ్ సుధను కలిసి చంద్రకాంత్ దగ్గరికి రాయబారిగా వెళ్లమని అర్దించాడు దాంతోపాటూ తనగోడూ వినిపించాడు. 

 ఇంకో అయిదారు సంవత్సరాలలో రిటయిర్ కాబోతున్నాడతడు. అతనికున్న సంతానం ఆరుగురూ ఆడపిల్లలే. పెద్దపిల్ల కిప్పుడు ముప్పై ఏళ్లు. ఎప్పటికప్పుడు ఏవో ఖర్చులు రావడంతో పెళ్లిళ్లకంటూ బాంక్ లో ఏమీ వేయలేదు!కానీ, అతడు చేసిన ఒక మంచిపని, ఆడపిల్లలైనా చక్కగా చదివించాడు! ముగ్గురూ డిగ్రీలు తీసుకొని ఉద్యోగాన్వేషణలో వున్నారు. గవర్నమెంట్ జాబ్ దొరికేవరకు ఊరికే వుండడమెందుకని కాన్వెంట్ల లో చిన్న చిన్న వుద్యోగాలు చేస్తున్నారు. మిగతా ముగ్గురూ ఇంకా చదువుతున్నారు చేస్తే చాలుగాని ముగ్గురాడపిల్లలూ పెళ్లిళ్ల కున్నారు. 

 భార్యా విహీనుడైన ఆఫీసరు మీద అతడి కన్ను పడింది. "రెండో సంబంధమా?" అని ఇంట్లో సగుణతూన్నా "ఆఫీసరు అల్లుడు కావడం కంటే కావలసిందేముంది? రెండో సంబంధం అయితేనేం? అతడు ఆ భార్యవల్ల సుఖపడ్డాడా? ఏమన్నానా? ఆమె తన గుర్తుగా బిడ్డల్ని కూడా ఇచ్చి పోలేదుకదా, మన అమ్మాయికి సవితితల్లి అని పేరురావడానికి!" అని సమర్దించుకొన్నాడు. 

 "ఆయనభార్యకూ నీకూ మంచి స్నేహమందుని నాకు తెలుసు నువ్వైతేనే ఆయన దగ్గర ఈ విషయం ఎత్తగలవు! దయచేసి నాకీసాయం చేసి పెట్టమ్మా! ఈ ఆడపిల్లల తండ్రిమీద కాస్త కనికరంచూపు!" అని మరీ మరీ ప్రాధేయపడ్డాడు. కూతురి ఫోటో వున్న కవరు బలవంతంగా సుధ చేతిలో కుక్కాడు. 

 "భార్యపోయి నెలరోజులైనా కాకముందే మళ్లీ పెళ్లి ప్రస్తావన తేవడం ఏం బాగుంటుంది?" అంది సుధ. 

 "ఇప్పుడున్నామె నాకు రెండో భార్య! నా మొదటిభార్య కాన్పులో పోయింది. నెల్లోపలే ఈమె నా రెండో భార్యగా వచ్చింది. చనిపోయిన భార్యమీద పురుషుడికి ఎంత ప్రేమవున్నా, ఆ ప్రేమ తన నిత్యావసరాలను తీర్చదుకదా?" అన్నాడు గణపతిరావుగారు. 

 సరే. ఈసాకుతోనైనా చంద్రకాంత్ తో సన్నిహితంగా మాట్లాడొచ్చుకదా అని మరోరోజు సాయంత్రం అతడు ఇంట్లో వున్న సమయం చూసి వెళ్లింది సుధ. 

 " రండి, సుధా!" సాదరంగా ఆహ్వానించాడు చంద్రకాంత్ చదువుతూన్న పుస్తకం టేబిల్ మీద వుంచుతూ. 
 సుధ కూర్చుంది. 

 అయిదారు నిమిషాలు నిశ్శబ్దంగా గడిచాక, 

 "సుగుణ ఎలా దగా చేసిపోయిందో చూశారా?" అన్నాడు భారమైన స్వరంతో. 

 "డాక్టర్లు ఏమీ చేయలేకపోయారా?"

 "ఉహుఁ చాలా ఖరీదయిన మందులు... దాదాపు పదిహేను వేలు ఖర్చు అయ్యాయి. డాక్టర్ల ప్రయత్నానికి పేషంటుకూడా సహకరించాలి కదా? తను కావాలనే.... నానుండి దూరమైపోవాలనే అలా చేసింది. పేషెంటుకు బ్రతకాలని లేకపోయాక ఎంత గొప్ప డాక్టరయినా యేమి చేయగలడు?"

 మౌనంగా వినసాగింది సుధ. 

 "ఆమెకు బ్రతకాలన్న ఇచ్చ ఎందుకు చచ్చిపోయిందో? భర్తగా నా బాధ్యత సరిగా నిర్వహించలేకపోయానా అని అనుక్షణం మధనపడుతుంటాను!"
 
 atadu duteelo jayinayinaroje aafisulone kanipinchindi sudha. afisulo evarevaro ededo matladi tama saanubhooti santaapaanni teliyajestunte sudha mounamgaane tana vichaaraanni vyaktamchaesindi. 

 atadu jeepulo aafiisuku veduthoonte, vastunte sudha intlo kitikeedaggara kuurchoni chudadam tappa atadintiki velladamledu. suguna unnappudu amarikallekunda aa intiki vellivachedi! evaremanna, apavaadulu vesina lekhkachesedikaadu. ippudemani aa intiki vellagaladu? suguna mrutyumukhamlo vundi vraasina uttaram anukshanam manasulo medulutunna, aa uttaram sangati atadimundu ela bayatapettagaladu? vellaalanee, atadibaadha panchukovaalanii, suguna sangatulu vinaalanee vundi kaani, tananitaanu kattesukonnattugaa vundipoyindi sudha, appudappuduu aafiisulo kalisina adhi dutiverake parimitam chesukondi. 

 daadaapu padihenu rojula taruvaata okanadu,

 aafiisulo ganapatirao anna kolig sudhanu kalisi chandrakant daggariki rayabariga vellamani ardinchaadu daamtopaatuu tanagoduu vinipinchaadu. 

 inko ayidaru samvatsaraalalo retier kaabotunnaadatadu. atanikunna santaanam aaruguruu aadapillale. peddapilla kippudu muppai ellu. eppatikappudu evo kharchulu raavadamtho pellillakantu bank loo emi veyaledu!cony, atadu chesina oka manchipani, aadapillalainaa chakkaga chadivinchaadu! mugguru degreelu teesukoni udyogaanveshanalo vunnaru. governament jab dorikevaraku oorike vundadamendukani conventla loo chinna chinna vudyogaalu chestunnaru. migata mugguru inka chaduvutunnaru cheste chaalugaani mugguraadapillaluu pellilla kunnaru. 

 bharya viheenudaina aafisaru meeda atadi kannu padindi. "rendo sambandhama?" ani intlo sagunatunna "aafisaru alludu kaavadam kante kaavalasindemundi? rendo sambandham ayitenem? atadu aa bharyavalla sukhapaddada? emannana? aame tana gurtugaa biddalni kuudaa ichi poledukada, mana ammayiki savititalli ani paeruraavadaaniki!" ani samardinchukonnadu. 

 "aayanabhaaryakuu neekuu manchi snehamanduni naaku telusu nuvvaithene aayana daggara ee vishayam ettagalavu! dayachesi nakisayam chesi pettamma! ee aadapillala tandrimeeda kaasta kanikaranchuupu!" ani mari mari praadheyapaddaadu. koothuri photo vunna kavaru balavantamgaa sudha chetilo kukkadu. 

 "bharyapoyi nelarojulaina kakamunde malli pelli prastaavana tevadam yem baguntundi?" andi sudha. 

 "ippudunname naaku rendo bharya! naa modatibharya kaanpulo poyindi. nellopale eeme naa rendo bharyaga vachindi. chanipoyina bhaaryameeda purushudiki entha premavunna, aa prema tana nityaavasaraalanu tiirchadukadaa?" annadu ganapatiraavugaaru. 

 sare. eesaakutoonainaa chandrakant thoo sannihitamgaa matladochukada ani maroroju saayantram atadu intlo vunna samayam chusi vellindi sudha. 

 " randi, sudha!" saadaramgaa aahvaaninchaadu chandrakant chaduvutunna pustakam tabil meeda vunchutuu. 
 sudha koorchundi. 

 ayidaru nimishaalu nissabdamgaa gadichaaka, 

 "suguna ela dagaa chesipoyindo chusara?" annadu bhaaramaina swaramtho. 

 "daaktarlu emi cheyalekapoyara?"

 "uhi chala khareedayina mandulu... daadaapu padihenu velu kharchu ayyai. doctorla prayatnaaniki peshantukuda sahakarinchaali kada? tanu kavalane.... naanundi dooramaipovaalane alaa chesindi. peshentuku bratakaalani lekapoyaka entha goppa dactoraina yemi cheyagaladu?"

 mounamgaa vinasaagindi sudha. 

 "aameku bratakaalanna ichha enduku chachipoyindo? bhartagaa naa baadhyata sarigaa nirvahinchalekapoyana ani anukshanam madhanapadutuntaanu!"