
మానేపల్లిగా తెలుగుసాహిత్య లోకంలో ప్రసిద్ధుడైన మానేపల్లి సత్యనారాయణ బుధవారం మధ్యాహ్నం మరణించారు. ఆయన మృతి సాహిత్యలోకానికి తీవ్ర విచారాన్ని కలిగిస్తోంది. కథ, నవల, కవిత, విమర్శనా వ్యాసం మొదలయిన ప్రక్రియల్లో మానేపల్లి విస్తృతంగా రచనలు చేసేరు. వృత్తిరీత్యా లెక్చరర్గా పనిచేసిన మానేపల్లి మంచి ఉపన్యాసకులు కూడా! శ్రీశ్రీ, ఆరుద్ర, నారాయణ బాబు, రోణంకి వంటి అనేకమంది తొలితరం సాహితీ ప్రసిద్ధులతో ఆయనకు సన్నిహిత సంబంధాలు వున్నాయి. సాహిత్యం కోసమే మానేపల్లి తన ఉద్యోగవిరమణ తర్వాత విశాఖ జిల్లా ఎలమంచిలిలో లైబ్రరీ కోసం ఒక భవనాన్ని నిర్మించేరు. ప్రతి యేటా ఆ లైబ్రరీకి తెలుగునాట ప్రసిద్ధులైన కవుల్నీ, కథకుల్నీ పిలిచి ఉపన్యాసాలు యిప్పించేవారు. బహుశా తెలుగునాట చలసాని ప్రసాద్ గారి తర్వాత అన్ని పుస్తకాలు సేకరించిన వారిలో మానేపల్లి ఒకరు. మార్క్సిస్ట్ సాహిత్య గ్రంథాలూ, మార్క్సిస్ట్ సిద్ధాంత గ్రంథాలూ స్వంతంగా కొని లైబ్రరీలో అందరికీ అందుబాటులో వుంచారు.‘మెదడు మొక్క’ కవితా సంకలనం ప్రచురించి చెరబండరాజుకి అంకితమిచ్చేరు! విశాఖపట్నం అనే దీర్ఘకావ్యం కాక అనేక కవితలు రాసేరు. యోధుడా కౌగలించుకోనీ.. అనే కవితా సంపుటిని నక్సలైట్ నాయకులు వెంపటాపు సత్యానికి అంకితమిచ్చేరు. రాజీ, ఆడవాళ్లు పుట్టరు, మట్టివాసన, అనే కథాసంపుటాలు, కర్ఫ్యూ, అనే అనువాద కథలు ప్రచురించేరు. కాంతిరేఖ, ఉజ్వల అనివార్యం మొదలైన కొన్ని నవలలు గూడా ప్రచురించేరు. మొపాసా ఫ్రెంచినవలను ఆంగ్లం నుంచి ఆడబ్రతుకు పేరిట అనువదించేరు. నోబెల్ పురస్కార గ్రహీత అయిన రష్యన్ రచయిత బోరిస్ పాస్టర్నాక్ నవల ‘డాక్టర్ జివాగో’ను అనువదించేరు. ఆచార్య రోణంకి సంస్మరణ సంచికకు, చాసో సప్తతి సంచికకు, భరాగో సాహిత్య స్వర్ణోత్సవ సంచికకు వ్యాసాలు రాసేరు. విస్తృతంగా చివరి రోజులు దాకా రచనలు చేసేరు!ఆయన శ్రీకాకుళసాహితి వ్యవస్థాపక సభ్యులు. అలాగే అవగాహన అనే సంస్థను కూడా నడిపేరు. బుక్స్ అండ్ బుక్స్ ప్రచురణ సంస్థ నడిపేరు. కొన్నాళ్లపాటు విప్లవ రచయితల సంఘంలో సభ్యులు కూడా! శ్రీకాకుళ గిరిజన పోరాటం -సాహిత్యం అనే అంశంపై తెలుగు విశ్వవిద్యాలయంలో పరిశోధన చేసేరు. కొన్ని శ్రీకాకుళ గిరిజన పోరాట పాటలను సేకరించి శ్రీకాకుళ సత్యాలు, సూర్యోదయం.. పేరిట సంకలించినారు. అభ్యుదయ, విప్లవభావజాల ప్రచారంలో చివరిదాకా తనదైన శైలిలో సాహిత్యకృషి చేసేరు. తొలితరం ప్రముఖుల గ్యాపకాలను చెప్పగల మలితరం ప్రసిద్ధులు మానేపల్లి మరణం సాహిత్యలోకానికి తీరనిలోటు!అట్టాడ అప్పల్నాయుడు అధ్యక్షుడు, ఉరకవే.

maanepalligaa telugusaahitya lokamlo prasiddhudaina manepalli satyanarayana budhavaaram madhyaahnam maraninchaaru. aayana mruti saahityalokaaniki teevra vichaaraanni kaligistondi. katha, navala, kavita, vimarsanaa vyaasam modalayina prakriyallo manepalli vistrutamgaa rachanalu cheseru. vruttireetyaa lekchararga panichesina manepalli manchi upanyaasakulu kuudaa! srishree, aarudra, narayana baabu, ronanki vanti anekamandi tolitaram saahitii prasiddhulatho aayanaku sannihita sambandhaalu vunnayi. saahityam kosame manepalli tana udyogaviramana tarvaata visakha jilla elamanchililo librari kosam oka bhavanaanni nirmincheru. prati yeta aa librariki telugunaata prasiddhulaina kavulnee, kathakulnee pilichi upanyaasaalu yippinchevaaru. bahusa telugunaata chalasani prasad gaari tarvaata anni pustakaalu sekarinchina vaarilo manepalli okaru. marxist saahitya grandhaaluu, marxist siddhaanta grandhaaluu swantamgaa koni librarilo andarikee andubaatulo vunchaaru.‘medadu mokka’ kavita sankalanam prachurinchi cherabandarajuki ankitamicheru! visaakhapatnam ane deerghakaavyam kaaka aneka kavitalu raseru. yodhuda kaugalinchukonii.. ane kavita samputini naksalite naayakulu vempataapu satyaaniki ankitamicheru. raji, aadavaallu puttaru, mattivasana, ane kathaasamputaalu, karfue, ane anuvaada kathalu prachurincheru. kantirekha, ujwala anivaaryam modalaina konni navalalu guda prachurincheru. mopasa frenchinavalanu aanglam nunchi aadabratuku paerita anuvadincheru. nobel puraskara graheeta ayina rashyan rachayita boris pasternac navala ‘dactor jivago’nu anuvadincheru. aachaarya ronanki samsmarana sanchikaku, chaso saptati sanchikaku, bharago saahitya swarnotsava sanchikaku vyaasaalu raseru. vistrutamgaa chivari rojulu daka rachanalu cheseru!aayana srikaakulasaahiti vyavasthaapaka sabhyulu. alaage avagaahana ane samsthanu kuudaa nadiperu. books and books prachurana samstha nadiperu. konnallapatu viplava rachayitala sanghamlo sabhyulu kuudaa! srikaakula girijana poratam -saahityam ane amsampai telugu vishwavidyaalayamlo parisodhana cheseru. konni srikaakula girijana porata paatalanu sekarinchi srikaakula satyaalu, suuryoodayam.. paerita sankalinchinaaru. abhyudaya, viplavabhaavajaala prachaaramlo chivaridaka tanadaina saililo saahityakrushi cheseru. tolitaram pramukhula gyapakalanu cheppagala malitaram prasiddhulu manepalli maranam saahityalokaaniki teeranilotu!attada appalnayudu adhyakshudu, urakave.