పార్లమెంటును ప్రజాస్వామ్య ‘ఆలయం’గా గౌరవిస్తానని చెప్పిన ప్రధాని మోదీ, కీలక చర్చల సమయంలో సభకు తరచూ హాజరుకావడమే లేదు. ప్రస్తుత లోక్సభ  తొలి మూడేళ్ళకాలంలో రాహుల్ గాంధీ కేవలం  11 చర్చలలో మాత్రమే పాల్గొన్నారు. మరి జాతీయ చట్టసభ సమావేశాల నిర్వహణ కంటే ఒక రాష్ట్ర శాసనసభా ఎన్నికలు అధిక ప్రాధాన్యం సంతరించు కోవడంలో ఆశ్చర్యమేముంది?సరిగ్గా ఇరవై మూడు శీత కాలాల క్రితం నాటి మాట. నా వృత్తి జీవితంలో ఒక కొత్త అధ్యా‍యం ప్రారంభమయింది. ముంబై నుంచి ఢిల్లీకి మారాను. ఢిల్లీ విలేఖరి ఎవరికైనా పార్లమెంటు సమావేశాల వార్తా సేకరణ ఒక ప్రధాన ఆకర్షణ కదా. మహాత్మా గాంధీ, బాబాసాహెబ్ అంబేడ్కర్ విగ్రహాల పక్కగా నడిచి వెళుతూ పాత్రికేయ విధ్యుక్త ధర్మ ప్రేరణ పొందేవాణ్ణి; సెంట్రల్ హాలులో ప్రవేశించి, మన గణతంత్ర రాజ్య వ్యవస్థాపకుల చిత్రపటాలను చూడడం ఒక అద్భుత అనుభవం. పార్లమెంటు నడవాలలో వడివడిగా నడిచి వెళ్లుతున్న జార్జి ఫెర్నాండెజ్ను తొలిసారి చూసినప్పుడు ఎంతో ఉద్విగ్నుడినయ్యాను. అటల్ బిహారీ వాజపేయి ఆవేశపూరితంగా వెలువరిస్తున్న ప్రసంగాన్ని విన్నప్పుడు పులకరించిపోయాను. భారీ మనిషి సోమనాథ్ చటర్జీ మాట్లాడడానికి లేచి నిలబడ్డప్పుడు నా ఆసక్తి అంతా ఆయన పైనే కేంద్రీకృతమయింది. భారతీయ ప్రజాస్వామ్య ఆలయంలో నా తొలి క్షణాల ఉద్విగ్నత మాటలలో అభివర్ణించలేనిది. అన్ని మతాల వారికి, సకల రాజకీయ భావజాలాల అనుయాయులకు ఎటువంటి వివక్ష లేకుండా స్థానం కల్పిస్తున్న మహోన్నత ప్రజాస్వామ్య ఆలయమిది. అయితే తొలి అనుభవాల అనుభూతి మలి అనుభవాలలోనూ ఉంటుందా? 1994 నుంచి పార్లమెంటు సమావేశాల వార్తా సేకరణలో పాల్గొంటున్నాను. ఈ మహోన్నత సంస్థ గురించి నా కాల్పనిక భ్రమలన్నీ ఒక్కొక్కటీ కూలిపోతున్నాయి. ఇప్పుడు పార్లమెంటు శీతాకాల సమావేశాలను గుజరాత్ శాసనసభా ఎన్నికలు పూర్తయిన తరువాతనే నిర్వహించాలని నిర్ణయించారు. ఈ నిర్ణయం సూచిస్తున్నదేమిటో స్పష్టమే: ‘జాతీయ’ పార్లమెంటు సమావేశాల నిర్వహణ కంటే ఒక రాష్ట్ర ఎన్నికల వ్యవహారాలే ముఖ్యం (ఈ శీతాకాల సమావేశాలు క్రిస్మస్ పర్వదినాలలో జరగనున్నాయి. ఇది రోమన్ కేథలిక్ ఎంపీలకు ఇబ్బంది కల్గిస్తుందని మరి చెప్పనవసరం లేదు. అయితే నిర్ణయాలు తీసుకున్న వారు పట్టించుకునేంతగా ఆ ఎంపీల సంఖ్య అంత ఎక్కువగాలేదు అనేది ఒక వాస్తవం).పార్లమెంటు శీతాకాల సమావేశాల తేదీల వాయిదా విషయమై ప్రభుత్వ వాదనకు ప్రస్తుత రాజకీయ వాస్తవాలు, గతఅనుభవాలు ప్రాతిపదికగా వున్నాయి. గుజరాత్ (ప్రధాని మోదీ స్వరాష్ట్రం) శాసనసభా ఎన్నికలలో విజయం సాధించడం అన్నిపార్టీలకు, మరీ ముఖ్యంగా భారతీయ జనతా పార్టీకి చాలా ప్రధానమైపోయింది. ముఖ్య రాజకీయ నాయకులందరూ గుజరాత్ ఎన్నికల ప్రచారంలో పాల్గొంటున్నారు. పార్లమెంటు సమావేశాల విషయమై శ్రద్ధ చూపేందుకు వారికి సమయం లభించడం లేదు. కాగా గతంలో, ముఖ్యంగా 2013లో, శాసనసభా ఎన్నికల కారణంగా యూపీఏ ప్రభుత్వం పార్లమెంటు శీతాకాల సమావేశాల కాల వ్యవధిని కుదించడం జరిగిందన్న విషయాన్ని ఎత్తిచూపుతున్నారు. ఈ రెండు వాదనలూ ఆమోద యోగ్యంగా వుండవచ్చు గానీ అవి ఒక ఆందోళనకరమైన ధోరణికి తార్కాణంగా వున్నాయి. ప్రజా సమస్యల పరిష్కారానికి అవసరమైన చట్టాల నిర్మాణం కంటే ఎన్నికల కోలాహలానికే ఆ వాదనలు అధిక ప్రాధాన్యమిస్తున్నాయి. యూపీఏ ప్రభుత్వాల హయాంలో ఎన్నికల రాష్ట్రాలలో డాక్టర్ మన్మోహన్ సింగ్ పర్యటించి ప్రచారం చేస్తే ఓట్లు వచ్చిపడతాయని ఎవరూ భావించలేదు. ఇది మన్మోహన్ నాయకత్వ బలహీనతే అయినప్పటికీ ఒక విధంగా ఆయన ప్రభుత్వాన్ని, నిరంతరమూ ఎన్నికల ఒత్తిళ్ళకు గురికాకుండా ఉండేలా చేసిందని చెప్పవచ్చు. మన్మోహన్కు పూర్తి భిన్నంగా నరేంద్ర మోదీ నిరంతర ఎన్నికల ప్రచారయోధుడుగా వ్యవహరిస్తున్నారు. ఎన్నికల రాజకీయాలలో సాటిలేని మేటిగా వెలుగొందడానికి ఆరాటపడుతున్నారు. పాలక బీజేపీ తరపున ప్రధానమంత్రే ప్రధాన ప్రచారకర్త కావడంతో ప్రతి శాసనసభా ఎన్నిక మోదీ ఆకర్షణ శక్తి, నాయకత్వదక్షతపై ఒక మినీ– రెఫరెండం పరిగణన పొందుతున్నది. తత్ఫలితంగా ఎన్నికలలో విజయం ప్రభుత్వానికి ఒక చోదకశక్తి, మోదీ మహాశక్తిని రక్షించే ఆమ్లజనిగా పరిణమించింది. మరి ఇటువంటి పరిస్థితులలో పాలనా వ్యవహారాలను, ముఖ్యంగా చట్టాల రూపకల్పనను ఎన్నికలు ముగిసేంతవరకు నిలిపివేయడంపై ఆశ్చర్యమేముంది?నిజానికి, పార్లమెంటు పట్ల ఈ నిర్లక్ష్య వైఖరి ప్రధాని మోదీ గుజరాత్ ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్ననాటి పరిస్థితులను గుర్తుకు తెస్తుంది. మోదీ ముఖ్యమంత్రిత్వ కాలంలో గాంధీనగర్లో శాసనసభా సమావేశాలు తరచూ ఒక మొక్కుబడి వ్యవహారంగా జరిగేవి. మోదీ ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్న 12 సంవత్సరాలూ శాసనసభా సమావేశాల కాలవ్యవధిని ఏదో ఒక మిషతో కుదించడం జరిగింది. సభలో అరాచకంగా వ్యవహరిస్తున్నారనే ఆరోపణతో పలుమార్లు యావత్ ప్రతిపక్ష సభ్యులను సస్పెండ్ చేయడం జరిగింది. మోదీ కేవలం ప్రశ్నోత్తర సమయం (క్వశ్చన్ అవర్)లో మాత్రమే సభకు హాజరయ్యేవారు. కీలక చర్చల్లో ఆయన చాలా అరుదుగా మాత్రమే పాల్గొనేవారు. ముఖ్యమంత్రి సచివాలయం నుంచే రాష్ట్రాన్ని పాలించడానికి ఆయన ప్రాధాన్యమిచ్చారు. ఇది మోదీ పాలనా శైలి అని చెప్పక తప్పదు. చట్టసభలో బిల్లులను ప్రవేశపెట్టి చర్చలు జరిపి ఆమోదించడం అనేది ఒక సుదీర్ఘ ప్రక్రియ గనుక అది పాలనకు అవరోధమని ఆయన భావించేవారు. అసెంబ్లీలో తమ పార్టీకి ఉన్న భారీ బలాధిక్యతను తన ప్రత్యర్థులతో వ్యవహరించడంలో మోదీ పూర్తిగా ఉపయోగించుకొనేవారు.2014లో పార్లమెంటులో తొలిసారి అడుగుపెట్టినప్పుడు మోదీ చాలా నాటకీయంగా వ్యవహరించి దేశప్రజల దృష్టిని ఆకట్టుకున్నారు. సెంట్రల్ హాలులోకి ప్రవేశించేముందు ద్వారం వద్ద శిరస్సు వంచి భక్తి పూర్వకంగా నమస్కారం చేసి మరీ ప్రవేశించారు. పార్లమెంటును ప్రజాస్వామ్య ‘ఆలయం’గా గౌరవిస్తానని మోదీ ఆ సందర్భంగా చెప్పారు. వస్తుసేవల పన్ను (జీఎస్టీ)ని ప్రవేశపెడుతున్న సందర్భంగా ఆయన తన సొంత ‘అర్థరాత్రి స్వాతంత్ర్య’ క్షణాల మహత్వాన్ని ప్రదర్శించి పార్లమెంటు పట్ల తన గౌరవ భావాన్ని చాటుకున్నారు. మరి అదే మోదీ ఇప్పుడు కీలక చర్చలు జరుగుతున్నప్పుడు పార్లమెంటుకు గైర్హాజరవుతున్నారు! పార్లమెంటరీ చర్చల్లో పాల్గొనే ప్రావీణ్యాలు వాజపేయికి వలే మోదీకి పరిపూర్ణంగా లేవని ప్రతిపక్షాలు అంటున్నాయి. పార్లమెంటులో ప్రత్యర్థుల వాదనతో తలడడం కంటే ఓటర్లకు తాను చెప్పవలసింది నేరుగా చెప్పడమే సౌఖ్యదాయకమని మోదీ భావిస్తారు. అందుకే ‘మన్ కి బాత్’ ద్వారా ఆయన తరచూ ఓటర్లకు తన భావాలు అభిప్రాయాలు తెలియజేస్తున్నారు. అయితే ఇది ఏకపక్ష భావ ప్రసారమే అన్నది గమనార్హం.సరే, పార్లమెంటరీ చర్చలకు సంబంధించి ప్రస్తుత ప్రతిపక్ష నాయకుల రికార్డు కూడా ప్రశంసనీయంగా ఉందని చెప్పలేము. కాంగ్రెస్ నాయకుడు రాహుల్ గాంధీ విషయాన్నే తీసుకోండి. 2014 మేలో లోక్సభలో కాంగ్రెస్ పార్టీ నాయకత్వాన్ని చేపట్టడానికి ఆయన నిరాకరించారు. తన వక్తృత్వ నైపుణ్యాలలో తనకే విశ్వాసం లేకపోవడం వల్లే రాహుల్ నాయకత్వ బాధ్యతలను నిరాకరించారని చెప్పవచ్చు. మోదీ ప్రభుత్వ మొదటి మూడేళ్ళ కాలంలో పార్లమెంటుకు సాధారణ సభ్యుల కంటే కూడా చాలా తక్కువగా హాజరయ్యారు. ఆ మూడేళ్ళ కాలంలో లోక్సభలో జరిగిన కీలకచర్చలలో కేవలం 11 చర్చలలో మాత్రమే రాహుల్ పాల్గొన్నారు. గత సార్వత్రక ఎన్నికలలో ఘోర పరాజయం పాలై ఇప్పటికీ కోలుకోని ప్రతిపక్షానికి రాహుల్ పార్లమెంటరీ దక్షత ఏమి ఉత్సాహం కల్గిస్తుంది?పార్లమెంటు సంక్షోభం వెనుక సభా నాయకుని, ప్రధాన సభ్యుల అలక్ష్యానికి మించిన తీవ్ర కారణాలు వున్నాయి. చాలామంది ఎంపీలు సభాచర్చల్లో పాల్గొనే సామర్థ్యాన్ని బట్టి గాక ఇతరేతర పరిగణనలతోనే ఎన్నికయ్యారన్నది ఎవరూ కొట్టివేయలేని ఒక సత్యం. ఎన్నికలు ‘స్థానీకీకరణ’ కావడమే ఇందుకు కారణం. వక్తృత్వ నైపుణ్యాల కంటే నియోజకవర్గంలోని స్థానిక సామాజిక సమూహాల ప్రభావం వల్లే చాలా మంది సభ్యులు ఎన్నికవుతున్నారు. ఒకప్పుడు పార్లమెంటేరియన్లు తమ వక్తృత్వ నైపుణ్యాలకు పేరుబడిన వారు. చట్టసభలలో వారు వెలువరించే స్ఫూర్తిదాయక ప్రసంగాల పట్ల ప్రజలు అమితాసక్తి చూపేవారు. అయితే ఇప్పుడు చాలా మంది సభ్యులు సభా కార్యకలాపాలకు భంగం కల్గించడంలో ప్రదర్శిస్తున్న దక్షతకు మాత్రమే పేరుకెక్కుతున్నారు. పార్లమెంటు ఉభయ సభలు తరచూ వాయిదా పడడాన్ని గమనిస్తే ఈ మహోన్నత ప్రజాస్వామిక సంస్థ ప్రజల దృష్టిలో క్రమంగా న్యాయసమ్మతిని కోల్పోతుందని అర్థమవుతుంది. ఈ కారణంగానే పార్లమెంటు శీతాకాల సమావేశాల కాలవ్యవధిని కుదించడానికి ప్రభుత్వం సాహసించిందని చెప్పక తప్పదు. సర్వశక్తిమంతుడైన ప్రధానమంత్రి ప్రతి నిర్ణయాన్ని తీసుకొంటుండగా విసుగు పుట్టించే శానసనిర్మాణ ప్రక్రియ ఎవరికి అవసరం? అనుసరించవల్సిన అవసరమేమిటి?తాజా కలం: గుజరాత్లో బీజేపీ తరపున ఎన్నికల మెరుపు యుద్ధంలో పాల్గొంటున్నది ప్రధాని మోదీ ఒక్కరే కాదు. ప్రతి మంత్రీ ప్రచారానికి వెళుతున్నారు. ఓటర్లకు హామీలిస్తున్నారు. దేశ రాజకీయ రాజధాని న్యూఢిల్లీ నుంచి గాంధీనగర్కు మారినందున జీఎస్టీ అంటే కనీసం తాత్కాలికంగానైనా గుజరాత్ సర్వీస్ ట్యాక్స్ అని చెప్పవచ్చని పలువురు అంటున్నారు మరి.రాజ్దీప్ సర్దేశాయి(వ్యాసకర్త సీనియర్ జర్నలిస్ట్)సరిగ్గా ఇరవై మూడు శీత కాలాల క్రితం నాటి మాట. నా వృత్తి జీవితంలో ఒక కొత్త అధ్యా‍యం ప్రారంభమయింది. ముంబై నుంచి ఢిల్లీకి మారాను. ఢిల్లీ విలేఖరి ఎవరికైనా పార్లమెంటు సమావేశాల వార్తా సేకరణ ఒక ప్రధాన ఆకర్షణ కదా. మహాత్మా గాంధీ, బాబాసాహెబ్ అంబేడ్కర్ విగ్రహాల పక్కగా నడిచి వెళుతూ పాత్రికేయ విధ్యుక్త ధర్మ ప్రేరణ పొందేవాణ్ణి; సెంట్రల్ హాలులో ప్రవేశించి, మన గణతంత్ర రాజ్య వ్యవస్థాపకుల చిత్రపటాలను చూడడం ఒక అద్భుత అనుభవం. పార్లమెంటు నడవాలలో వడివడిగా నడిచి వెళ్లుతున్న జార్జి ఫెర్నాండెజ్ను తొలిసారి చూసినప్పుడు ఎంతో ఉద్విగ్నుడినయ్యాను. అటల్ బిహారీ వాజపేయి ఆవేశపూరితంగా వెలువరిస్తున్న ప్రసంగాన్ని విన్నప్పుడు పులకరించిపోయాను. భారీ మనిషి సోమనాథ్ చటర్జీ మాట్లాడడానికి లేచి నిలబడ్డప్పుడు నా ఆసక్తి అంతా ఆయన పైనే కేంద్రీకృతమయింది. భారతీయ ప్రజాస్వామ్య ఆలయంలో నా తొలి క్షణాల ఉద్విగ్నత మాటలలో అభివర్ణించలేనిది. అన్ని మతాల వారికి, సకల రాజకీయ భావజాలాల అనుయాయులకు ఎటువంటి వివక్ష లేకుండా స్థానం కల్పిస్తున్న మహోన్నత ప్రజాస్వామ్య ఆలయమిది. అయితే తొలి అనుభవాల అనుభూతి మలి అనుభవాలలోనూ ఉంటుందా? 1994 నుంచి పార్లమెంటు సమావేశాల వార్తా సేకరణలో పాల్గొంటున్నాను. ఈ మహోన్నత సంస్థ గురించి నా కాల్పనిక భ్రమలన్నీ ఒక్కొక్కటీ కూలిపోతున్నాయి. ఇప్పుడు పార్లమెంటు శీతాకాల సమావేశాలను గుజరాత్ శాసనసభా ఎన్నికలు పూర్తయిన తరువాతనే నిర్వహించాలని నిర్ణయించారు. ఈ నిర్ణయం సూచిస్తున్నదేమిటో స్పష్టమే: ‘జాతీయ’ పార్లమెంటు సమావేశాల నిర్వహణ కంటే ఒక రాష్ట్ర ఎన్నికల వ్యవహారాలే ముఖ్యం (ఈ శీతాకాల సమావేశాలు క్రిస్మస్ పర్వదినాలలో జరగనున్నాయి. ఇది రోమన్ కేథలిక్ ఎంపీలకు ఇబ్బంది కల్గిస్తుందని మరి చెప్పనవసరం లేదు. అయితే నిర్ణయాలు తీసుకున్న వారు పట్టించుకునేంతగా ఆ ఎంపీల సంఖ్య అంత ఎక్కువగాలేదు అనేది ఒక వాస్తవం).పార్లమెంటు శీతాకాల సమావేశాల తేదీల వాయిదా విషయమై ప్రభుత్వ వాదనకు ప్రస్తుత రాజకీయ వాస్తవాలు, గతఅనుభవాలు ప్రాతిపదికగా వున్నాయి. గుజరాత్ (ప్రధాని మోదీ స్వరాష్ట్రం) శాసనసభా ఎన్నికలలో విజయం సాధించడం అన్నిపార్టీలకు, మరీ ముఖ్యంగా భారతీయ జనతా పార్టీకి చాలా ప్రధానమైపోయింది. ముఖ్య రాజకీయ నాయకులందరూ గుజరాత్ ఎన్నికల ప్రచారంలో పాల్గొంటున్నారు. పార్లమెంటు సమావేశాల విషయమై శ్రద్ధ చూపేందుకు వారికి సమయం లభించడం లేదు. కాగా గతంలో, ముఖ్యంగా 2013లో, శాసనసభా ఎన్నికల కారణంగా యూపీఏ ప్రభుత్వం పార్లమెంటు శీతాకాల సమావేశాల కాల వ్యవధిని కుదించడం జరిగిందన్న విషయాన్ని ఎత్తిచూపుతున్నారు. ఈ రెండు వాదనలూ ఆమోద యోగ్యంగా వుండవచ్చు గానీ అవి ఒక ఆందోళనకరమైన ధోరణికి తార్కాణంగా వున్నాయి. ప్రజా సమస్యల పరిష్కారానికి అవసరమైన చట్టాల నిర్మాణం కంటే ఎన్నికల కోలాహలానికే ఆ వాదనలు అధిక ప్రాధాన్యమిస్తున్నాయి. యూపీఏ ప్రభుత్వాల హయాంలో ఎన్నికల రాష్ట్రాలలో డాక్టర్ మన్మోహన్ సింగ్ పర్యటించి ప్రచారం చేస్తే ఓట్లు వచ్చిపడతాయని ఎవరూ భావించలేదు. ఇది మన్మోహన్ నాయకత్వ బలహీనతే అయినప్పటికీ ఒక విధంగా ఆయన ప్రభుత్వాన్ని, నిరంతరమూ ఎన్నికల ఒత్తిళ్ళకు గురికాకుండా ఉండేలా చేసిందని చెప్పవచ్చు. మన్మోహన్కు పూర్తి భిన్నంగా నరేంద్ర మోదీ నిరంతర ఎన్నికల ప్రచారయోధుడుగా వ్యవహరిస్తున్నారు. ఎన్నికల రాజకీయాలలో సాటిలేని మేటిగా వెలుగొందడానికి ఆరాటపడుతున్నారు. పాలక బీజేపీ తరపున ప్రధానమంత్రే ప్రధాన ప్రచారకర్త కావడంతో ప్రతి శాసనసభా ఎన్నిక మోదీ ఆకర్షణ శక్తి, నాయకత్వదక్షతపై ఒక మినీ– రెఫరెండం పరిగణన పొందుతున్నది. తత్ఫలితంగా ఎన్నికలలో విజయం ప్రభుత్వానికి ఒక చోదకశక్తి, మోదీ మహాశక్తిని రక్షించే ఆమ్లజనిగా పరిణమించింది. మరి ఇటువంటి పరిస్థితులలో పాలనా వ్యవహారాలను, ముఖ్యంగా చట్టాల రూపకల్పనను ఎన్నికలు ముగిసేంతవరకు నిలిపివేయడంపై ఆశ్చర్యమేముంది?నిజానికి, పార్లమెంటు పట్ల ఈ నిర్లక్ష్య వైఖరి ప్రధాని మోదీ గుజరాత్ ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్ననాటి పరిస్థితులను గుర్తుకు తెస్తుంది. మోదీ ముఖ్యమంత్రిత్వ కాలంలో గాంధీనగర్లో శాసనసభా సమావేశాలు తరచూ ఒక మొక్కుబడి వ్యవహారంగా జరిగేవి. మోదీ ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్న 12 సంవత్సరాలూ శాసనసభా సమావేశాల కాలవ్యవధిని ఏదో ఒక మిషతో కుదించడం జరిగింది. సభలో అరాచకంగా వ్యవహరిస్తున్నారనే ఆరోపణతో పలుమార్లు యావత్ ప్రతిపక్ష సభ్యులను సస్పెండ్ చేయడం జరిగింది. మోదీ కేవలం ప్రశ్నోత్తర సమయం (క్వశ్చన్ అవర్)లో మాత్రమే సభకు హాజరయ్యేవారు. కీలక చర్చల్లో ఆయన చాలా అరుదుగా మాత్రమే పాల్గొనేవారు. ముఖ్యమంత్రి సచివాలయం నుంచే రాష్ట్రాన్ని పాలించడానికి ఆయన ప్రాధాన్యమిచ్చారు. ఇది మోదీ పాలనా శైలి అని చెప్పక తప్పదు. చట్టసభలో బిల్లులను ప్రవేశపెట్టి చర్చలు జరిపి ఆమోదించడం అనేది ఒక సుదీర్ఘ ప్రక్రియ గనుక అది పాలనకు అవరోధమని ఆయన భావించేవారు. అసెంబ్లీలో తమ పార్టీకి ఉన్న భారీ బలాధిక్యతను తన ప్రత్యర్థులతో వ్యవహరించడంలో మోదీ పూర్తిగా ఉపయోగించుకొనేవారు.2014లో పార్లమెంటులో తొలిసారి అడుగుపెట్టినప్పుడు మోదీ చాలా నాటకీయంగా వ్యవహరించి దేశప్రజల దృష్టిని ఆకట్టుకున్నారు. సెంట్రల్ హాలులోకి ప్రవేశించేముందు ద్వారం వద్ద శిరస్సు వంచి భక్తి పూర్వకంగా నమస్కారం చేసి మరీ ప్రవేశించారు. పార్లమెంటును ప్రజాస్వామ్య ‘ఆలయం’గా గౌరవిస్తానని మోదీ ఆ సందర్భంగా చెప్పారు. వస్తుసేవల పన్ను (జీఎస్టీ)ని ప్రవేశపెడుతున్న సందర్భంగా ఆయన తన సొంత ‘అర్థరాత్రి స్వాతంత్ర్య’ క్షణాల మహత్వాన్ని ప్రదర్శించి పార్లమెంటు పట్ల తన గౌరవ భావాన్ని చాటుకున్నారు. మరి అదే మోదీ ఇప్పుడు కీలక చర్చలు జరుగుతున్నప్పుడు పార్లమెంటుకు గైర్హాజరవుతున్నారు! పార్లమెంటరీ చర్చల్లో పాల్గొనే ప్రావీణ్యాలు వాజపేయికి వలే మోదీకి పరిపూర్ణంగా లేవని ప్రతిపక్షాలు అంటున్నాయి. పార్లమెంటులో ప్రత్యర్థుల వాదనతో తలడడం కంటే ఓటర్లకు తాను చెప్పవలసింది నేరుగా చెప్పడమే సౌఖ్యదాయకమని మోదీ భావిస్తారు. అందుకే ‘మన్ కి బాత్’ ద్వారా ఆయన తరచూ ఓటర్లకు తన భావాలు అభిప్రాయాలు తెలియజేస్తున్నారు. అయితే ఇది ఏకపక్ష భావ ప్రసారమే అన్నది గమనార్హం.సరే, పార్లమెంటరీ చర్చలకు సంబంధించి ప్రస్తుత ప్రతిపక్ష నాయకుల రికార్డు కూడా ప్రశంసనీయంగా ఉందని చెప్పలేము. కాంగ్రెస్ నాయకుడు రాహుల్ గాంధీ విషయాన్నే తీసుకోండి. 2014 మేలో లోక్సభలో కాంగ్రెస్ పార్టీ నాయకత్వాన్ని చేపట్టడానికి ఆయన నిరాకరించారు. తన వక్తృత్వ నైపుణ్యాలలో తనకే విశ్వాసం లేకపోవడం వల్లే రాహుల్ నాయకత్వ బాధ్యతలను నిరాకరించారని చెప్పవచ్చు. మోదీ ప్రభుత్వ మొదటి మూడేళ్ళ కాలంలో పార్లమెంటుకు సాధారణ సభ్యుల కంటే కూడా చాలా తక్కువగా హాజరయ్యారు. ఆ మూడేళ్ళ కాలంలో లోక్సభలో జరిగిన కీలకచర్చలలో కేవలం 11 చర్చలలో మాత్రమే రాహుల్ పాల్గొన్నారు. గత సార్వత్రక ఎన్నికలలో ఘోర పరాజయం పాలై ఇప్పటికీ కోలుకోని ప్రతిపక్షానికి రాహుల్ పార్లమెంటరీ దక్షత ఏమి ఉత్సాహం కల్గిస్తుంది?పార్లమెంటు సంక్షోభం వెనుక సభా నాయకుని, ప్రధాన సభ్యుల అలక్ష్యానికి మించిన తీవ్ర కారణాలు వున్నాయి. చాలామంది ఎంపీలు సభాచర్చల్లో పాల్గొనే సామర్థ్యాన్ని బట్టి గాక ఇతరేతర పరిగణనలతోనే ఎన్నికయ్యారన్నది ఎవరూ కొట్టివేయలేని ఒక సత్యం. ఎన్నికలు ‘స్థానీకీకరణ’ కావడమే ఇందుకు కారణం. వక్తృత్వ నైపుణ్యాల కంటే నియోజకవర్గంలోని స్థానిక సామాజిక సమూహాల ప్రభావం వల్లే చాలా మంది సభ్యులు ఎన్నికవుతున్నారు. ఒకప్పుడు పార్లమెంటేరియన్లు తమ వక్తృత్వ నైపుణ్యాలకు పేరుబడిన వారు. చట్టసభలలో వారు వెలువరించే స్ఫూర్తిదాయక ప్రసంగాల పట్ల ప్రజలు అమితాసక్తి చూపేవారు. అయితే ఇప్పుడు చాలా మంది సభ్యులు సభా కార్యకలాపాలకు భంగం కల్గించడంలో ప్రదర్శిస్తున్న దక్షతకు మాత్రమే పేరుకెక్కుతున్నారు. పార్లమెంటు ఉభయ సభలు తరచూ వాయిదా పడడాన్ని గమనిస్తే ఈ మహోన్నత ప్రజాస్వామిక సంస్థ ప్రజల దృష్టిలో క్రమంగా న్యాయసమ్మతిని కోల్పోతుందని అర్థమవుతుంది. ఈ కారణంగానే పార్లమెంటు శీతాకాల సమావేశాల కాలవ్యవధిని కుదించడానికి ప్రభుత్వం సాహసించిందని చెప్పక తప్పదు. సర్వశక్తిమంతుడైన ప్రధానమంత్రి ప్రతి నిర్ణయాన్ని తీసుకొంటుండగా విసుగు పుట్టించే శానసనిర్మాణ ప్రక్రియ ఎవరికి అవసరం? అనుసరించవల్సిన అవసరమేమిటి?తాజా కలం: గుజరాత్లో బీజేపీ తరపున ఎన్నికల మెరుపు యుద్ధంలో పాల్గొంటున్నది ప్రధాని మోదీ ఒక్కరే కాదు. ప్రతి మంత్రీ ప్రచారానికి వెళుతున్నారు. ఓటర్లకు హామీలిస్తున్నారు. దేశ రాజకీయ రాజధాని న్యూఢిల్లీ నుంచి గాంధీనగర్కు మారినందున జీఎస్టీ అంటే కనీసం తాత్కాలికంగానైనా గుజరాత్ సర్వీస్ ట్యాక్స్ అని చెప్పవచ్చని పలువురు అంటున్నారు మరి.రాజ్దీప్ సర్దేశాయి(వ్యాసకర్త సీనియర్ జర్నలిస్ట్)
paarlamentunu prajaaswaamya ‘aalayam’gaa gouravistaanani cheppina pradhaani modii, keelaka charchala samayamlo sabhaku tarachuu hajarukavadame ledu. prastuta loksabha  toli moodellakaalamlo rahul gaandhi kevalam  11 charchalalo matrame paalgonnaaru. mari jaateeya chattasabha samavesala nirvahana kante oka rashtra sasanasabha ennikalu adhika praadhaanyam santarinchu kovadamlo aascharyamemundi?sarigga iravai moodu sheetha kaalaala kritam naati maata. naa vrutti jeevitamlo oka kotta adhya‍yam praarambhamayindi. mumbai nunchi dhilleeki maaraanu. dhilli vilekhari evarikainaa paarlamentu samavesala varta sekarana oka pradhaana aakarshana kada. mahatma gaandhi, babasaheb ambedker vigrahaala pakkaga nadichi velutuu paatrikeya vidhyukta dharma prerana pondevaanni; central haalulo pravesinchi, mana ganatantra rajya vyavasthaapakula chitrapataalanu chudadam oka adbhuta anubhavam. paarlamentu nadavaalalo vadivadigaa nadichi vellutunna jarji fernandejnu tolisari chusinappudu entho udvignudinayyaanu. atal bihari vajapeyi aavesapuuritamgaa veluvaristunna prasamgaanni vinnappudu pulakarinchipoyanu. bhari manishi somanath chatarji matladadaniki lechi nilabaddappudu naa aasakti antaa aayana paine kendreekrutamayindi. bhaarateeya prajaaswaamya aalayamlo naa toli kshanaala udvignata maatalalo abhivarninchalenidi. anni mataala vaariki, sakala rajakeeya bhavajalala anuyaayulaku etuvanti vivaksha lekunda sthaanam kalpistunna mahonnata prajaaswaamya aalayamidi. ayithe toli anubhavaala anubhooti mali anubhavaalaloonuu untundaa? 1994 nunchi paarlamentu samavesala varta sekaranalo paalgontunnaanu. ee mahonnata samstha gurinchi naa kaalpanika bhramalanni okkokkati koolipotunnaayi. ippudu paarlamentu sheethaakaala samavesalanu gujarat sasanasabha ennikalu puurtayina taruvaatane nirvahinchaalani nirnayinchaaru. ee nirnayam suchistunnademito spashtame: ‘jaateeya’ paarlamentu samavesala nirvahana kante oka rashtra ennikala vyavaharale mukhyam (ee sheethaakaala samavesalu crismus parvadinaalalo jaraganunnayi. idhi roman kethalik empeelaku ibbandi kalgistundani mari cheppanavasaram ledu. ayithe nirnayaalu teesukunna vaaru pattinchukunentagaa aa empeela sankhya anta ekkuvagaaledu anedi oka vaastavam).paarlamentu sheethaakaala samavesala tedeela vaayidaa vishayamai prabhutva vaadanaku prastuta rajakeeya vaastavaalu, gtanubhavalu praatipadikagaa vunnayi. gujarat (pradhaani modii swarashtram) sasanasabha ennikalalo vijayam saadhinchadam annipaarteelaku, mari mukhyamgaa bhaarateeya janata paarteeki chala pradhaanamaipoyindi. mukhya rajakeeya naayakulandaruu gujarat ennikala prachaaramlo paalgontunnaaru. paarlamentu samavesala vishayamai shraddha choopenduku vaariki samayam labhinchadam ledu. kaga gatamlo, mukhyamgaa 2013loo, sasanasabha ennikala kaaranamgaa upa prabhutvam paarlamentu sheethaakaala samavesala kaala vyavadhini kudinchadam jarigindanna vishayaanni ettichuuputunnaaru. ee rendu vaadanaluu aamoda yogyamgaa vundavacchu gaanee avi oka aandolanakaramaina dhoraniki taarkaanamgaa vunnayi. praja samasyala parishkaaraaniki avasaramaina chattala nirmaanam kante ennikala kolahalanike aa vaadanalu adhika praadhaanyamistunnaa. upa prabhutvaala hayamlo ennikala rashtralalo dactor manmohan sing paryatinchi prachaaram cheste otlu vachipadataayani evaruu bhavinchaledu. idhi manmohan nayakatva balaheenathe ayinappatiki oka vidhamgaa aayana prabhutvaanni, nirantaramuu ennikala ottillaku gurikakunda undela chesindani cheppavachhu. manmohanku puurti bhinnamgaa narendra modii nirantara ennikala prachaarayodhudugaa vyavaharistunnaaru. ennikala raajakeeyaalalo saatileni metigaa velugondadaaniki aaraatapadutunnaaru. paalaka bgfa tarapuna pradhaanamantre pradhaana prachaarakarta kaavadamtho prati sasanasabha ennika modii aakarshana sakti, naayakatvadakshatapai oka minee– referendam pariganana pondutunnadi. tatphalitamgaa ennikalalo vijayam prabhutvaaniki oka chodakasakti, modii mahaasaktini rakshinche aamlajanigaa parinaminchindi. mari ituvanti paristhitulalo palana vyavahaaraalanu, mukhyamgaa chattala roopakalpananu ennikalu mugisentavaraku nilipiveyadampai aascharyamemundi?nijaaniki, paarlamentu patla ee nirlakshya vaikhari pradhaani modii gujarat mukhyamantrigaa unnanaati paristhitulanu gurtuku testundi. modii mukhyamantritva kaalamlo gandhinagarlo sasanasabha samavesalu tarachuu oka mokkubadi vyavahaaramgaa jarigevi. modii mukhyamantrigaa unna 12 samvatsaraaluu sasanasabha samavesala kaalavyavadhini edho oka mishatho kudinchadam jarigindi. sabhalo araachakamgaa vyavaharistunnaarane aaropanatho palumaarlu yavat pratipaksha sabhyulanu suspend cheyadam jarigindi. modii kevalam prasnottara samayam (kwaschan aver)loo matrame sabhaku haajarayyevaaru. keelaka charchallo aayana chala arudugaa matrame palgonevaru. mukhyamantri sachivalayam nunche rashtranni paalinchadaaniki aayana praadhaanyamichaaru. idhi modii palana saili ani cheppaka tappadu. chattasabhalo billulanu pravesapetti charchalu jaripi aamodinchadam anedi oka sudeergha prakriya ganuka adhi paalanaku avarodhamani aayana bhaavinchevaaru. assembleelo tama paarteeki unna bhari balaadhikyatanu tana pratyarthulatho vyavaharinchadamlo modii puurtigaa upayoginchukonevaaru.2014loo paarlamentulo tolisari adugupettinappudu modii chala naatakeeyamgaa vyavaharinchi deshaprajala drushtini aakattukunnaaru. central haluloki pravesinchemundu dwaram vadda shirassu vanchi bhakti puurvakamgaa namaskaram chesi mari pravesinchaaru. paarlamentunu prajaaswaamya ‘aalayam’gaa gouravistaanani modii aa sandarbhamgaa cheppaaru. vastusevala pannu (gst)ni pravesapedutunna sandarbhamgaa aayana tana sonta ‘ardharaathri swaatantrya’ kshanaala mahatvaanni pradarsinchi paarlamentu patla tana gaurava bhaavaanni chaatukunnaaru. mari adhe modii ippudu keelaka charchalu jarugutunnappudu paarlamentuku gairhaajaravutunnaaru! parlamentary charchallo palgone praaveenyaalu vaajapeyiki vale modeeki paripuurnamgaa levani pratipakshaalu antunnayi. paarlamentulo pratyarthula vaadanatho taladadam kante otarlaku taanu cheppavalasindi nerugaa cheppadame soukhyadaayakamani modii bhaavistaaru. anduke ‘man ki bath’ dwara aayana tarachuu otarlaku tana bhaavaalu abhipraayaalu teliyajestunnaru. ayithe idhi ekapaksha bhaava prasarame annadi gamanarham.sare, parlamentary charchalaku sambandhinchi prastuta pratipaksha naayakula rikaardu kuudaa prasamsaneeyamgaa undani cheppalemu. congress nayakudu rahul gaandhi vishayaanne teesukondi. 2014 melo loksabhalo congress party naayakatvaanni chepattadaaniki aayana niraakarinchaaru. tana vaktrutva naipunhyaalalo tanake vishwaasam lekapovadam valle rahul nayakatva baadhyatalanu niraakarinchaarani cheppavachhu. modii prabhutva modati moodella kaalamlo paarlamentuku saadhaarana sabhyula kante kuudaa chala takkuvagaa haajarayyaaru. aa moodella kaalamlo loksabhalo jarigina keelakacharchalalo kevalam 11 charchalalo matrame rahul paalgonnaaru. gatha saarvatraka ennikalalo ghora parajayam paalai ippatikee kolukoni pratipakshaaniki rahul parlamentary dakshata emi utsaaham kalgistundi?paarlamentu sankshobham venuka sabhaa naayakuni, pradhaana sabhyula alakshyaaniki minchina teevra kaaranaalu vunnayi. chaalaamandi empeelu sabhaacharchallo palgone saamarthyaanni batti gaaka itaretara parigananalatone ennikayyaarannadi evaruu kottiveyaleni oka satyam. ennikalu ‘sthaaneekeekarana’ kavadame induku kaaranam. vaktrutva naipunyaala kante niyojakavargamloni sthaanika saamaajika samuuhaala prabhaavam valle chala mandi sabhyulu ennikavutunnaaru. okappudu paarlamenteriyanlu tama vaktrutva naipunyaalaku perubadina vaaru. chattasabhalalo vaaru veluvarinche sphuurtidaayaka prasangaala patla prajalu amitasakti chuupeevaaru. ayithe ippudu chala mandi sabhyulu sabhaa kaaryakalaapaalaku bhangam kalginchadamlo pradarsistunna dakshataku matrame perukekkutunnaru. paarlamentu ubhaya sabhalu tarachuu vaayidaa padadaanni gamaniste ee mahonnata prajaaswaamika samstha prajala drushtilo kramangaa nyaayasammatini kolpotundani ardhamavutundi. ee kaaranamgaane paarlamentu sheethaakaala samavesala kaalavyavadhini kudinchadaaniki prabhutvam saahasinchindani cheppaka tappadu. sarvasaktimantudaina pradhaanamantri prati nirnayaanni teesukontundagaa visugu puttinche saanasanirmaana prakriya evariki avasaram? anusarinchavalsina avasaramemiti?taja kalam: gujaraatlo bgfa tarapuna ennikala merupu yuddhamlo paalgontunnadi pradhaani modii okkare kaadu. prati mantri prachaaraaniki velutunnaaru. otarlaku haameelistunnaaru. desha rajakeeya rajadhani newdhilly nunchi gandhinagarku maarinanduna gst ante kaneesam taatkaalikamgaanainaa gujarat survies tax ani cheppavacchani paluvuru antunnaru mari.rajdip sardesai(vyaasakarta seanier jarnalist)sarigga iravai moodu sheetha kaalaala kritam naati maata. naa vrutti jeevitamlo oka kotta adhya‍yam praarambhamayindi. mumbai nunchi dhilleeki maaraanu. dhilli vilekhari evarikainaa paarlamentu samavesala varta sekarana oka pradhaana aakarshana kada. mahatma gaandhi, babasaheb ambedker vigrahaala pakkaga nadichi velutuu paatrikeya vidhyukta dharma prerana pondevaanni; central haalulo pravesinchi, mana ganatantra rajya vyavasthaapakula chitrapataalanu chudadam oka adbhuta anubhavam. paarlamentu nadavaalalo vadivadigaa nadichi vellutunna jarji fernandejnu tolisari chusinappudu entho udvignudinayyaanu. atal bihari vajapeyi aavesapuuritamgaa veluvaristunna prasamgaanni vinnappudu pulakarinchipoyanu. bhari manishi somanath chatarji matladadaniki lechi nilabaddappudu naa aasakti antaa aayana paine kendreekrutamayindi. bhaarateeya prajaaswaamya aalayamlo naa toli kshanaala udvignata maatalalo abhivarninchalenidi. anni mataala vaariki, sakala rajakeeya bhavajalala anuyaayulaku etuvanti vivaksha lekunda sthaanam kalpistunna mahonnata prajaaswaamya aalayamidi. ayithe toli anubhavaala anubhooti mali anubhavaalaloonuu untundaa? 1994 nunchi paarlamentu samavesala varta sekaranalo paalgontunnaanu. ee mahonnata samstha gurinchi naa kaalpanika bhramalanni okkokkati koolipotunnaayi. ippudu paarlamentu sheethaakaala samavesalanu gujarat sasanasabha ennikalu puurtayina taruvaatane nirvahinchaalani nirnayinchaaru. ee nirnayam suchistunnademito spashtame: ‘jaateeya’ paarlamentu samavesala nirvahana kante oka rashtra ennikala vyavaharale mukhyam (ee sheethaakaala samavesalu crismus parvadinaalalo jaraganunnayi. idhi roman kethalik empeelaku ibbandi kalgistundani mari cheppanavasaram ledu. ayithe nirnayaalu teesukunna vaaru pattinchukunentagaa aa empeela sankhya anta ekkuvagaaledu anedi oka vaastavam).paarlamentu sheethaakaala samavesala tedeela vaayidaa vishayamai prabhutva vaadanaku prastuta rajakeeya vaastavaalu, gtanubhavalu praatipadikagaa vunnayi. gujarat (pradhaani modii swarashtram) sasanasabha ennikalalo vijayam saadhinchadam annipaarteelaku, mari mukhyamgaa bhaarateeya janata paarteeki chala pradhaanamaipoyindi. mukhya rajakeeya naayakulandaruu gujarat ennikala prachaaramlo paalgontunnaaru. paarlamentu samavesala vishayamai shraddha choopenduku vaariki samayam labhinchadam ledu. kaga gatamlo, mukhyamgaa 2013loo, sasanasabha ennikala kaaranamgaa upa prabhutvam paarlamentu sheethaakaala samavesala kaala vyavadhini kudinchadam jarigindanna vishayaanni ettichuuputunnaaru. ee rendu vaadanaluu aamoda yogyamgaa vundavacchu gaanee avi oka aandolanakaramaina dhoraniki taarkaanamgaa vunnayi. praja samasyala parishkaaraaniki avasaramaina chattala nirmaanam kante ennikala kolahalanike aa vaadanalu adhika praadhaanyamistunnaa. upa prabhutvaala hayamlo ennikala rashtralalo dactor manmohan sing paryatinchi prachaaram cheste otlu vachipadataayani evaruu bhavinchaledu. idhi manmohan nayakatva balaheenathe ayinappatiki oka vidhamgaa aayana prabhutvaanni, nirantaramuu ennikala ottillaku gurikakunda undela chesindani cheppavachhu. manmohanku puurti bhinnamgaa narendra modii nirantara ennikala prachaarayodhudugaa vyavaharistunnaaru. ennikala raajakeeyaalalo saatileni metigaa velugondadaaniki aaraatapadutunnaaru. paalaka bgfa tarapuna pradhaanamantre pradhaana prachaarakarta kaavadamtho prati sasanasabha ennika modii aakarshana sakti, naayakatvadakshatapai oka minee– referendam pariganana pondutunnadi. tatphalitamgaa ennikalalo vijayam prabhutvaaniki oka chodakasakti, modii mahaasaktini rakshinche aamlajanigaa parinaminchindi. mari ituvanti paristhitulalo palana vyavahaaraalanu, mukhyamgaa chattala roopakalpananu ennikalu mugisentavaraku nilipiveyadampai aascharyamemundi?nijaaniki, paarlamentu patla ee nirlakshya vaikhari pradhaani modii gujarat mukhyamantrigaa unnanaati paristhitulanu gurtuku testundi. modii mukhyamantritva kaalamlo gandhinagarlo sasanasabha samavesalu tarachuu oka mokkubadi vyavahaaramgaa jarigevi. modii mukhyamantrigaa unna 12 samvatsaraaluu sasanasabha samavesala kaalavyavadhini edho oka mishatho kudinchadam jarigindi. sabhalo araachakamgaa vyavaharistunnaarane aaropanatho palumaarlu yavat pratipaksha sabhyulanu suspend cheyadam jarigindi. modii kevalam prasnottara samayam (kwaschan aver)loo matrame sabhaku haajarayyevaaru. keelaka charchallo aayana chala arudugaa matrame palgonevaru. mukhyamantri sachivalayam nunche rashtranni paalinchadaaniki aayana praadhaanyamichaaru. idhi modii palana saili ani cheppaka tappadu. chattasabhalo billulanu pravesapetti charchalu jaripi aamodinchadam anedi oka sudeergha prakriya ganuka adhi paalanaku avarodhamani aayana bhaavinchevaaru. assembleelo tama paarteeki unna bhari balaadhikyatanu tana pratyarthulatho vyavaharinchadamlo modii puurtigaa upayoginchukonevaaru.2014loo paarlamentulo tolisari adugupettinappudu modii chala naatakeeyamgaa vyavaharinchi deshaprajala drushtini aakattukunnaaru. central haluloki pravesinchemundu dwaram vadda shirassu vanchi bhakti puurvakamgaa namaskaram chesi mari pravesinchaaru. paarlamentunu prajaaswaamya ‘aalayam’gaa gouravistaanani modii aa sandarbhamgaa cheppaaru. vastusevala pannu (gst)ni pravesapedutunna sandarbhamgaa aayana tana sonta ‘ardharaathri swaatantrya’ kshanaala mahatvaanni pradarsinchi paarlamentu patla tana gaurava bhaavaanni chaatukunnaaru. mari adhe modii ippudu keelaka charchalu jarugutunnappudu paarlamentuku gairhaajaravutunnaaru! parlamentary charchallo palgone praaveenyaalu vaajapeyiki vale modeeki paripuurnamgaa levani pratipakshaalu antunnayi. paarlamentulo pratyarthula vaadanatho taladadam kante otarlaku taanu cheppavalasindi nerugaa cheppadame soukhyadaayakamani modii bhaavistaaru. anduke ‘man ki bath’ dwara aayana tarachuu otarlaku tana bhaavaalu abhipraayaalu teliyajestunnaru. ayithe idhi ekapaksha bhaava prasarame annadi gamanarham.sare, parlamentary charchalaku sambandhinchi prastuta pratipaksha naayakula rikaardu kuudaa prasamsaneeyamgaa undani cheppalemu. congress nayakudu rahul gaandhi vishayaanne teesukondi. 2014 melo loksabhalo congress party naayakatvaanni chepattadaaniki aayana niraakarinchaaru. tana vaktrutva naipunhyaalalo tanake vishwaasam lekapovadam valle rahul nayakatva baadhyatalanu niraakarinchaarani cheppavachhu. modii prabhutva modati moodella kaalamlo paarlamentuku saadhaarana sabhyula kante kuudaa chala takkuvagaa haajarayyaaru. aa moodella kaalamlo loksabhalo jarigina keelakacharchalalo kevalam 11 charchalalo matrame rahul paalgonnaaru. gatha saarvatraka ennikalalo ghora parajayam paalai ippatikee kolukoni pratipakshaaniki rahul parlamentary dakshata emi utsaaham kalgistundi?paarlamentu sankshobham venuka sabhaa naayakuni, pradhaana sabhyula alakshyaaniki minchina teevra kaaranaalu vunnayi. chaalaamandi empeelu sabhaacharchallo palgone saamarthyaanni batti gaaka itaretara parigananalatone ennikayyaarannadi evaruu kottiveyaleni oka satyam. ennikalu ‘sthaaneekeekarana’ kavadame induku kaaranam. vaktrutva naipunyaala kante niyojakavargamloni sthaanika saamaajika samuuhaala prabhaavam valle chala mandi sabhyulu ennikavutunnaaru. okappudu paarlamenteriyanlu tama vaktrutva naipunyaalaku perubadina vaaru. chattasabhalalo vaaru veluvarinche sphuurtidaayaka prasangaala patla prajalu amitasakti chuupeevaaru. ayithe ippudu chala mandi sabhyulu sabhaa kaaryakalaapaalaku bhangam kalginchadamlo pradarsistunna dakshataku matrame perukekkutunnaru. paarlamentu ubhaya sabhalu tarachuu vaayidaa padadaanni gamaniste ee mahonnata prajaaswaamika samstha prajala drushtilo kramangaa nyaayasammatini kolpotundani ardhamavutundi. ee kaaranamgaane paarlamentu sheethaakaala samavesala kaalavyavadhini kudinchadaaniki prabhutvam saahasinchindani cheppaka tappadu. sarvasaktimantudaina pradhaanamantri prati nirnayaanni teesukontundagaa visugu puttinche saanasanirmaana prakriya evariki avasaram? anusarinchavalsina avasaramemiti?taja kalam: gujaraatlo bgfa tarapuna ennikala merupu yuddhamlo paalgontunnadi pradhaani modii okkare kaadu. prati mantri prachaaraaniki velutunnaaru. otarlaku haameelistunnaaru. desha rajakeeya rajadhani newdhilly nunchi gandhinagarku maarinanduna gst ante kaneesam taatkaalikamgaanainaa gujarat survies tax ani cheppavacchani paluvuru antunnaru mari.rajdip sardesai(vyaasakarta seanier jarnalist)