తెలంగాణ పల్లెలు, ఆ పల్లెల్లోని పాటలు అతని జాడను చెబుతాయి. డిల్లెం బల్లెం దరువులు అతని గాథను చెబుతాయి. అతడు కథలో లీనమై, చేతిలో డమరుకం మోగిస్తూ, ప్రళయకాల రుద్రునిగా హోరెత్తే తీరు కళకు, కళాకారుని జీవితానికి కొత్త అర్థం చెబుతుంది. కళ కోసమే జీవితాన్ని అంకితం చేసిన త్యాగశీలితనం భావి కళారూపాలకు ఊపిరిపోస్తుంది. అంతటి కళాదిగ్గజం కళారత్న డా.చుక్క సత్తయ్య. ఒగ్గు కథకు అతడు చేసిన ఆరుదశాబ్దాల కృషి, ఆ కళకు అతణ్ణి పితామహున్ని చేసింది. సాధారణ జానపద కళారూపానికి అంతర్జాతీయ ఖ్యాతిని తెచ్చి, చరిత్రలో నిలబెట్టడం చుక్క సత్తయ్యకే సాధ్యమయ్యింది. తరం నుండి తరానికి వారసత్వంగా వస్తున్న కళారూపాన్ని, అంతరించి పోకుండా కాపాడుకోవడం ఆయనకే తెలుసు. తన పూర్వీకులు అందించిన కళా సంప్రదాయాన్ని ఒడిసిపట్టుకున్నాడు చుక్క సత్తయ్య. దానికి తనదైన మెరుగులు అద్ది ఆ కళారూపాన్ని ఒక శాస్త్రంగా మార్చి పాఠాలు బోధించాడు. అతని కథకు ముగ్ధులుకాని వారుండరు. అక్షరాలా ఇరవై వేల ప్రదర్శనలు, నాలుగువేల మంది శిష్యులు అతని ఆస్తులు.కృష్ణా, గోదావరి జీవనదుల మధ్యనున్న నేల కావడం వల్ల తెలంగాణది వైవిధ్యమైన భౌగోళిక స్వరూపం. ప్రపంచ చరిత్రలో నదుల ఒడ్డున్నే నాగరికతలు వెలిశాయి. తెలంగాణ నేల మీద వెల్లివిరిసిన నాగరికతది సుదీర్ఘమైన చరిత్ర. ఇక్కడి ప్రజల జీవన విధానంలో జానపద కళలు అంతర్భాగంగా రూపొందాయి. వ్యవసాయ ఆధారిత జీవితానికి తోడు, ప్రకృతిని పీడించి జీవించడం ఇక్కడి ప్రజలకు తెలియదు. ఇలాంటి సాధుజీవన సంస్కృతి వల్ల కళలు, పాటలు అనివార్యంగా పుట్టుకొస్తాయి. పనితోపాటు పాట, పల్లెతో పాటు మౌఖిక కథ నేటికి సజీవంగా ఉన్నాయి. స్వార్థం అంటని మట్టిమనుషుల జీవన విధానం పాటకు, కథకు పరవశించింది. అట్లా ఆశ్రిత కులాల కళారూపాలు తరాల చరిత్రను సొంతం చేసుకున్నాయి. ఒక్కో కులానికి ఒక్కో ఆశ్రిత కులం ఏర్పడింది. కొన్ని కులాలకు ఒకటి కంటే ఎక్కువగా ఆశ్రిత కులాలు ఉన్నాయి. ఈ ఆశ్రిత కులాల పని చరిత్రను చెప్పడమే. తమను పోషించే కులాలకు తమ చరిత్రను గొప్పతనాన్ని కథనాత్మకంగా చెప్పడం. వారిలో ఆనందాన్ని, మానసిక స్థైర్యాన్ని నింపడమే వృత్తిగా మారింది. ఇలాంటి ఒక ఆశ్రిత కులమే ఒగ్గువాళ్లు. వీరు గొల్లకుర్మ కులానికి చెందినవారు. గొల్లకుర్మల్ని అలరించడమే వృత్తిగా ఒగ్గు కథ ఎదిగివచ్చింది. ఒగ్గు అంటే శివుని స్వరూపమైన వీరభద్రుడు వీరోచిత గాథను గానం చేయడమే. అలా గొల్లకుర్మలకు అత్యంత ప్రీతిపాత్రమైంది ఒగ్గు కథా కళారూపం. అలాంటి ఒగ్గుకథకు పితామహుడు చుక్క సత్తయ్య.కాకతీయుల కాలం నాటికి సాంస్కృతిక కళారంగాల్లో వన్నెకెక్కిన ప్రాంతం వరంగల్. వెయ్యేండ్ల సాంస్కృతిక చైతన్యం ఇక్కడి మట్టిది. ఇలాంటి జిల్లాలో జనగామ తాలూకాది విశిష్టమైన చరిత్ర. ఒకనాడు నల్లగొండ జిల్లాలో ఉన్న జనగామ తెలంగాణ సాయుధ రైతాంగ పోరాటానికి కేంద్రంగా నిలిచింది. ఆ తరువాత ఉమ్మడి రాష్ట్రంలో వరంగల్ జిల్లా క్రిందికి వచ్చింది. ప్రస్తుతం జనగామ జిల్లాగా సాధించుకోబడింది. జనగామ జిల్లాలోని లింగాల ఘనపురం మండలం, మాణిక్యాపురంలో 1935 మార్చి 29న జన్మించాడు చుక్క సత్తయ్య. వరంగల్ సాంస్కృతిక వారసత్వం బాల్యంలోనే అబ్బింది. స్వతహాగా కళాకారులకుటుంబం కావడంతో ఒగ్గు కథతోనే సత్తయ్య పెరిగి పెద్దయ్యాడు. యుక్తవయసు వచ్చేనాటికే సొంతంగా కథను చెప్పి మెప్పించేటంతటి నైపుణ్యం సత్తయ్యకు అబ్బింది. ఇంకేముంది ఒగ్గుకథ లోతుపాతుల్ని అవగాహన చేసుకున్నాడు.సాధారణంగా చిందు యక్షగానం, ఒగ్గు కథ వంటి కళారూపాలకు సంప్రదాయ ప్రదర్శనలే ముఖ్యం. తమను పోషించే కులపురాణం చెప్పడం మీదే దృష్టి సారిస్తారు. అలా ఒగ్గు కథ కళాకారులు బీరప్ప కథ, మల్లన్న కథ, ఎల్లమ్మ కథ, కీలుగుర్రం కథ, అల్లిరాణి కథ, కాంబోజరాజు కథ, పెద్దిరాజు కథ, ఎర్రగొల్ల అక్కమ్మ కథ, నల్లపోషమ్మ కథ, మాందాలు కథ వంటి కథలు చెప్తారు. ఈ కథలన్ని కంఠతా చెప్పిన చుక్క సత్తయ్య ఒగ్గుకథలో మరోకొత్త అంశాన్ని చేర్చాడు. అదే ఆధునికమైన ప్రజాజీవితాన్ని సైతం ఒగ్గు బాణీలో అత్యంత సహజంగా జతచేసి పలికించాడు. పల్లెపల్లె తిరిగి కథలు చెప్పిన విశేష అనుభవాన్ని చూసి, ప్రభుత్వాలు సైతం మంత్రముగ్ధులయ్యాయి. ప్రజాసంక్షేమ పథకాలను చుక్క సత్తయ్య కథలో చెప్పిస్తే, వారికి అవగాహన పెరుగుతుందని భావించాయి. అనుకున్నదే తడవుగా సంక్షేమ పథకాల ప్రచారానికి రావాల్సిందిగా ఆహ్వానించింది. ఆ సమయంలో చుక్క సత్తయ్య తనదైన శైలిలో సరికొత్త పాటలు అల్లాడు. ఒగ్గు బాణీల్లో ప్రజా సమస్యను వివరించాడు. ప్రజల్లో రావాల్సిన మార్పును సూచించాడు. ఫలితంగా ప్రజలకు ప్రభుత్వ పథకాలతో పాటు ఒగ్గుకథ కూడా మరింత చేరువయ్యింది.అప్పటి వరకు గొల్లకురమలకే కథ చెప్పిన చుక్క సత్తయ్య ఊరందరికీ దగ్గరయ్యాడు. ఒగ్గు కథ అంటే సత్తయ్య, సత్తయ్య అంటే ఒగ్గుకథ అనేలా మారింది.తెలంగాణమంతటా చుక్కసత్తయ్య పేరు గడప గడపను తాకింది. అట్లా సత్తయ్య కృషికి చప్పట్లుకొట్టని వారుండరంటే అతిశయోక్తి కాదు.సత్తయ్య కళ్లముందు కళలోనే దశాబ్దాలు గడిచిపోయాయి. ఈ సుదీర్ఘ అనుభవానికి కాకతీయ విశ్వవిద్యాలయం గౌరవ డాక్టరేటుని ఇచ్చి గౌరవించింది. ఇక పొట్టి శ్రీరాములు తెలుగు విశ్వవిద్యాలయంలో ఒగ్గు కథను ఒక కోర్సుగా పెట్టి, చుక్క సత్తయ్య చేతనే పాఠాలు చెప్పించింది. అట్లా సత్తయ్య దగ్గర శిష్యరికం చేసి వెలుగులోకి వచ్చిన కళాకారులు ఎందరో. గ్లోబలైజేషన్ ధాటికి జానపద కళారూపాలు కనుమరుగవుతున్న తరుణం ఇది. కానీ, చుక్క సత్తయ్య వల్ల, ఆయన తయారు చేసిన వేలాదిమంది కళాకారుల వల్ల ఒగ్గు కథ సజీవమైంది. కాలక్రమంలో కాలగర్భంలో కలిసిపోవాల్సిన ఒక కళారూపం, చుక్క సత్తయ్య కృషి వల్ల ఇవాళ ఇంకా బతికి బట్టకడుతున్నది. ఇంతటి విశిష్టమైన కృషికి విశిష్టమైన అవార్డులెన్నో చుక్కసత్తయ్యను వరించాయి. 2004లో కేంద్ర సంగీత నాటకఅకాడెమి అవార్డు, అప్పటి రాష్ట్రపతి అబ్దుల్ కలాం చేతులమీదుగా అందుకున్నాడు. అలాగే ప్రముఖ సంస్థలతో ఒగ్గు కళా సమ్రాట్, కళాసాగర్ అవార్డులు కూడా చుక్కసత్తయ్యకు దక్కాయి.ఒగ్గుకథకు సత్తయ్య చేసిన సేవను కొనియాడుతూ, అతని శిష్యులు వివిధ ప్రాంతాల నుండి తరలచ్చి ఇదే యేడాది ఆగష్టులో ఘనంగా సన్మానించారు. వందన ప్రదర్శనలతో తమకు గురువుకు కృతజ్ఞతలు తెలుపుకున్నారు. ఏడుపదుల వయసు దాటినా సరే ఒగ్గు కథ మీద తన మమకారం వదులుకోలేదు చుక్క సత్తయ్య. అనారోగ్యంతో కుర్చీలో వేదిక మీదికొచ్చి వేదిక మీద రెండు నిమిషాల పాటు ఒగ్గుకథ గానం చేశాడు. అదీ అతనికి ఒగ్గు కథ మీదున్న మమకారం. అంకితభావం. ఒగ్గుకథే అతని ప్రాణం. పెద్దగా చదువుకోకపోయినా ఒక కళ కోసం జీవితాన్ని ధారపోసిన త్యాగధనుడు సత్తయ్య. ఒగ్గుకథను బతికించుకోవాలి. అది మరింత విశ్వవ్యాపితం కావాలన్న అతని ఆశయం ఇంకా బతికే ఉంది. ఒగ్గు కథను పునర్జీవింప చేయాల్సిన బాధ్యత తెలంగాణ ప్రభుత్వం మీద ఉంది. అదే ఆ మహా కళాకారునికి నిజమైన నివాళి.చిర్ర రాజేష్ ఖన్నా గౌడ్పీపుల్స్ ఆర్ట్స్ థియేటర్ అసోసియేషన్ జాతీయ అధ్యక్షులు
telamgaana pallelu, aa pallelloni paatalu athani jaadanu chebutaayi. dillem ballem daruvulu athani gaathanu chebutaayi. atadu kathalo leenamai, chetilo damarukam mogistuu, pralayakaala rudrunigaa horette teeru kalaku, kalaakaaruni jeevitaaniki kotta artham chebutundi. kala kosame jeevitaanni ankitam chesina tyaagaseelitanam bhavi kalaaruupaalaku oopiripostundi. antati kaladiggajam kalaaratna daa.chukka sattayya. oggu kathaku atadu chesina aarudasaabdaala krushi, aa kalaku atanni pitaamahunni chesindi. saadhaarana jaanapada kalaaruupaaniki antarjaatiiya khyatini tecchi, charitralo nilabettadam chukka sattayyake saadhyamayyindi. taram nundi taraaniki vaarasatvamgaa vastunna kalaaruupaanni, antarinchi pokunda kapadukovadam aayanake telusu. tana poorveekulu andinchina kalaa sampradaayaanni odisipattukunnadu chukka sattayya. daaniki tanadaina merugulu addi aa kalaaruupaanni oka saastramgaa marchi paataalu bodhinchaadu. athani kathaku mugdhulukaani vaarundaru. aksharala iravai vela pradarsanalu, naaluguvela mandi shishyulu athani aastulu.krishna, godavari jeevanadula madhyanunna neela kaavadam valla telangaanadi vaividhyamaina bhougolika swaroopam. prapancha charitralo nadula oddunne naagarikatalu velisai. telamgaana neela meeda vellivirisina naagarikatadi sudeerghamaina charitra. ikkadi prajala jeevana vidhaanamlo jaanapada kalalu antarbhaagamgaa roopondaayi. vyavasaaya aadhaarita jeevitaaniki thodu, prakrutini peedinchi jeevinchadam ikkadi prajalaku teliyadu. ilanti saadhujeevana samskruti valla kalalu, paatalu anivaaryamgaa puttukostaayi. panithopaatu paata, palletho paatu moukhika katha netiki sajeevamgaa unnaayi. swaartham antani mattimanushula jeevana vidhaanam paataku, kathaku paravasinchindi. atla aashrita kulaala kalaaruupaalu taraala charitranu sontam chesukunnayi. okko kulaniki okko aashrita kulam erpadindi. konni kulaalaku okati kante ekkuvagaa aashrita kulaalu unnaayi. ee aashrita kulaala pani charitranu cheppadame. tamanu poshinche kulaalaku tama charitranu goppatanaanni kathanaatmakamgaa cheppadam. vaarilo aanandaanni, maanasika sthairyaanni nimpadame vruttigaa maarindi. ilanti oka aashrita kulame ogguvaallu. veeru gollakurma kulaniki chendinavaaru. gollakurmalni alarinchadame vruttigaa oggu katha edigivachindi. oggu ante shivuni swaroopamaina veerabhadrudu veerochita gaathanu gaanam cheyadame. alaa gollakurmalaku atyanta preetipaatramaindi oggu kathaa kalarupam. alanti oggukathaku pitamahudu chukka sattayya.kaakateeyula kaalam naatiki saamskrutika kalaaramgaallo vannekekkina praantam varangal. veyyendla saamskrutika chaitanyam ikkadi mattidi. ilanti jillaalo janagama taaluukaadi vishishtamaina charitra. okanadu nallagonda jillaalo unna janagama telamgaana saayudha raitanga poraataaniki kendramgaa nilichindi. aa taruvaata ummadi rashtramlo varangal jilla krindiki vachindi. prastutam janagama jillaga saadhinchukobadindi. janagama jillaalooni lingaala ghanapuram mandalam, maanikyaapuramlo 1935 marchi 29na janminchaadu chukka sattayya. varangal saamskrutika vaarasatvam balyamlone abbindi. swatahaagaa kalakarulakutumbam kaavadamtho oggu kathathone sattayya perigi peddayyaadu. yuktavayasu vachenatike sontamgaa kathanu cheppi meppinchetantati naipunyam sattayyaku abbindi. inkemundi oggukatha lothupaatulni avagaahana chesukunnadu.saadhaaranamgaa chindu yakshagaanam, oggu katha vanti kalaaruupaalaku sampradaaya pradarsanale mukhyam. tamanu poshinche kulapuranam cheppadam meede drushti saaristaaru. alaa oggu katha kalaakaarulu beerappa katha, mallanna katha, ellamma katha, keelugurram katha, allirani katha, combozeraju katha, peddiraju katha, erragolla akkamma katha, nallaposhamma katha, maandaalu katha vanti kathalu cheptaaru. ee kathalanni kanthathaa cheppina chukka sattayya oggukathalo marokotta amsaanni cherchaadu. adhe aadhunikamaina prajaajeevitaanni saitam oggu baaneelo atyanta sahajamgaa jatachesi palikinchaadu. pallepalle tirigi kathalu cheppina visesha anubhavaanni chusi, prabhutvaalu saitam mantramugdhulayyaayi. prajasankshema pathakaalanu chukka sattayya kathalo cheppiste, vaariki avagaahana perugutundani bhavinchayi. anukunnade tadavugaa sankshema pathakaala prachaaraaniki ravalsindiga aahvaaninchindi. aa samayamlo chukka sattayya tanadaina saililo sarikotta paatalu allaadu. oggu baaniilloo praja samasyanu vivarinchaadu. prajallo ravalsina maarpunu suuchimchaadu. phalitamgaa prajalaku prabhutva pathakaalatho paatu oggukatha kuudaa marinta cheruvayyindi.appati varaku gollakuramalake katha cheppina chukka sattayya oorandarikee daggarayyaadu. oggu katha ante sattayya, sattayya ante oggukatha anela maarindi.telangaanamantataa chukkasattayya paeru gadapa gadapanu taakindi. atla sattayya krushiki chappatlukottani vaarundarante atisayokti kaadu.sattayya kallamundu kalalone dasaabdaalu gadichipoyayi. ee sudeergha anubhavaaniki kaakateeya vishwavidyaalayam gaurava dactorateni ichi gouravinchindi. ika potti sriraamulu telugu vishwavidyaalayamlo oggu kathanu oka korsuga petti, chukka sattayya chetane paataalu cheppinchindi. atla sattayya daggara shishyarikam chesi veluguloki vachina kalaakaarulu endaro. globalisation dhaatiki jaanapada kalaaruupaalu kanumarugavutunna tarunam idhi. cony, chukka sattayya valla, aayana tayaaru chesina velaadimandi kalaakaarula valla oggu katha sajeevamaindi. kaalakramamlo kaalagarbhamlo kalisipovalsina oka kalarupam, chukka sattayya krushi valla ivaala inka batiki battakadutunnadi. intati vishishtamaina krushiki vishishtamaina avaardulenno chukkasattayyanu varinchaayi. 2004loo kendra sangeeta natakaaakaademi avaardu, appati rashtrapati abdul kalaam chetulameedugaa andukunnadu. alaage pramukha samsthalatho oggu kalaa samrat, kalasagar avaardulu kuudaa chukkasattayyaku dakkayi.oggukathaku sattayya chesina sevanu koniyaadutuu, athani shishyulu vividha praantaala nundi taralacchi ide yedadi aagashtulo ghanamgaa sanmaaninchaaru. vandana pradarsanalato tamaku guruvuku krutagnatalu telupukunnaru. edupadula vayasu datina sare oggu katha meeda tana mamakaram vadulukoledu chukka sattayya. anaarogyamtho kurcheelo vedika meedikochi vedika meeda rendu nimishaala paatu oggukatha gaanam cheshaadu. adhee ataniki oggu katha meedunna mamakaram. ankitabhaavam. oggukathe athani praanam. peddagaa chaduvukokapoyina oka kala kosam jeevitaanni dharaposina tyaagadhanudu sattayya. oggukathanu batikinchukovali. adhi marinta vishwavyaapitam kaavaalanna athani aasayam inka batike undi. oggu kathanu punarjeevimpa cheyalsina baadhyata telamgaana prabhutvam meeda undi. adhe aa mahaa kalaakaaruniki nijamaina nivaali.chirra rajesh khanna goudpeepuls arts theater asosiation jaateeya adhyakshulu