
 సుందరమ్మ రేణుక గురించి ఆలోచించసాగింది.
 తను ఉన్నంత వరకు ఫర్వాలేదు. ఆ తర్వాత దాన్ని వీళ్ళు చూస్తారా? తిన్నావా అని అడిగేవాళ్ళు కూడా ఉండరు. దాని సంపాదన ఎలా చేజిక్కించుకోవాలా అని పోటీలు మాత్రం పడుతున్నారు.
 రేణుక ముస్తాబై బయటికి వచ్చింది.
 "వస్తానమ్మా!"
 "అలాగే తల్లి!"
 రేణుక కొంత దూరం వెళ్ళాక ఏదో గుర్తు వచ్చినట్టు "చంద్రమౌళి నగర్ కు పోనియ్!" అన్నది డ్రైవర్ తో.
 సీతాలక్ష్మి ఇంటి ముందు కారు ఆగింది.
 సీతాలక్ష్మి సంతోషంగా "రావోయ్!" అంటూ ఎదురు వచ్చింది.
 "ఏమిటి ఇంత పొద్దుటే వచ్చావ్? ఆసుపత్రికి వెళ్ళలేదా!"
 సీతాలక్ష్మి రేణుక పెళ్ళి గురించి ఆరోజు తరువాత మళ్ళీ ఎత్తలేదు. అనవసరంగా రేణుకను బాధపెట్టడమేననీ, రేణుకకు పెళ్ళి చేసుకొనే ఉద్దేశ్యం లేదని మొదటిరోజు సంభాషణలో అర్థం చేసుకున్నది.
 "నీకు ఒక విషయం చెప్పి వెళ్దామని వచ్చాను"
 "ఉండు కాఫీ తెస్తాను"
 "వద్దు! నాకు టైం లేదు. వెంటనే వెళ్ళాలి కూర్చో!"
 "చెప్పు!"
 రేణుక ఆలోచిస్తూ ఉండిపోయింది. ఏదో చెప్పడానికి సందేహిస్తున్నట్లుగా ఉంది ఆమె వాలకం. 
 "ఏమిటి రేణూ! నాదగ్గిర సందేహం ఏమిటి? చెప్పు! ఏదో చెప్పాలని వచ్చానన్నావుగా?"
 "నేను...."
 "చెప్పవోయ్!"
 "సీతా! నేను పెళ్ళి చేసుకోవడానికి నిశ్చయించుకున్నాను. అది చెప్పడానికే వచ్చాను" నాలుక మీద అతుక్కుపోతున్న పదార్థాన్ని దేన్నో బలవంతంగా ఊసినట్టు అన్నది రేణుక.
 సీతాలక్ష్మి ఓ క్షణం రేణుక ముఖంలోకి విస్మయంగా చూసింది.
 "నిజంగా?"
 "నిజంగానే!"
 "నాకు ఎంత సంతోషంగా ఉన్నదో చెప్పలేనే రేణూ! ఎవర్ని చేసుకోవాలనుకుంటున్నావ్?"
 రేణుక చివ్వున తలెత్తి సీతాలక్ష్మి ముఖంలో చూసింది.
 "నాకు భర్తను వెదుక్కోవడం రాదని నువ్వే అన్నావుగా!"
 సీతాలక్ష్మి ప్రశ్నార్థకంగా చూసింది.
 "అలా చూస్తా వేమిటి? ఆ బాధ్యత నీమీదే పెడుతున్నాను టైం అయింది వస్తాను"
 సీతాలక్ష్మి సంతోషంతో ఉక్కిరిబిక్కిరి అయిపోయింది.
 "రేణూ! నాకు నిజంగా సంతోషంగా ఉందే. మీ అమ్మకు చెప్పావా?"
 "అవన్నీ నువ్వే చూసుకో" చరచరా వెళ్ళి కార్లో కూర్చుంది.
 కారు బయలుదేరింది. గడపలో నిల్చున్న సీతాలక్ష్మికేసి రేణుక చూడలేదు. అనడానికైతే అనేసింది. కాని తీరా అన్న తర్వాత రేణుకకు ఏదోగా అన్పించసాగింది. అందుకే సీతాలక్ష్మి ముఖంలోకి సూటిగా చూడలేకపోయింది.
 తను తొందర పడడం లేదుకదా?
 ఈ వయసులో ముక్కు మొహం తెలియని వాడిని చేసుకోవడం వివేకంతో కూడిన పనేనా?
 ఏదో భయం రేణుక మనసును చుట్టి వేసింది.
 ఏమైనా సరే...తను సుఖపడ్డా పడకపోయినా పెళ్ళి చేసుకోవాలి. తన డబ్బు కోసం కూర్చున్న తన వాళ్ళమీద కసి తీర్చుకోవాలి!
 తనను హనుమంతరావుతో సినిమాలో చూసి ఎంత హంగామా చేశారు? రాధ మొగుడికి తను పెళ్ళి చేసుకుంటుందేమోననే భయం పట్టుకొని ఉండాలి.
 అందుకే తను ఇంత త్వరగా ఒక నిర్ణయానికి రాగలిగింది.
 కేవలం అందుకేనా.....?
 తను మనసును తనే తడిమి చూసుకున్నది.
 కాదు...కాదు...తను కూడా ఏదో అసంతృప్తితో బాధపడుతోంది. తన కష్టసుఖాలను పంచుకొనే సహచరుడు కావాలనే భావం తనకు తెలియకుండానే తన మనసులో ఏర్పడింది.అలా జరగనందుకు ఓవైపు తన మనసు పచ్చి పుండులా నలుపుతూనే ఉన్నది.
 తను అలసిపోయింది.
 తనను ఓ క్షణం సర్వం మరచి విశ్రాంతి తీసుకోవడానికి ఎవరిదైనా నీడ కావాలి.
 తన మనసులో ముందున్న ధైర్యం ఇప్పుడు లేదు. అందుకే ప్రతి చిన్న విషయానికి తను ఇరిటేట్ అవుతోంది. దుఃఖం వస్తోంది. తన వాళ్ళంతా తనకు శత్రువులుగా కన్పిస్తున్నారు.
 అయినా ఆలోచిస్తే తనకేం కావాలో తను తెలుసుకోగలదు. కాని ఆ విషయం ఆలోచించడానికి భయం వేసేది.
 తనకు మనసులో లేకపోతే ఈ వయసులో సీతాలక్ష్మి చెప్పినంత మాత్రం తను వివాహం చేసుకొనేదా? హనుమంతరావు ఇచ్చిన సలహా తనకు ఎందుకు చిరాకు కలిగించలేదు?
 ఇతరుల సలహాలను మనం, మన మనసుకు అనుకూలంగా ఉన్నప్పుడే పాటిస్తాం...
    27
 "ఈ ఫోటో చూడు రేణూ!"
 రేణుక గుండెలు దడదడలాడాయి.
 ఇంకా తన గుండెకు స్పందించే ఆర్ద్రత ఉన్నదా?
 తను నలభై రెండేళ్ళ వయసులో పెళ్ళికొడుకు ఫోటో చూడాలంటే సిగ్గు పడుతోందా!
 సిగ్గుకాదు. ఏదో అర్థంకాని సందేహం, తను చేస్తున్నది తనకు తగిన పని కాదనే భయం. ఏదో చెయ్యరాని పని చేస్తున్నట్టు సంకోచం.
 "చూడవోయ్!"
 ఫోటో అందుకున్నది. చెయ్యి కొంచెంగా వణికింది. తమాషా అనుభూతి. సంతోషంగా లేదు. విచారంగానూ లేదు. చెప్పలేని భావాల మిశ్రమ అనుభవం.
 "చూడు రేణూ! ఫోటో చేతిలో పట్టుకొని చూడకుండానే ఆలోచిస్తావేం?"

 sundaramma renuka gurinchi aalochinchasaagindi.
 tanu unnanta varaku farvaledu. aa tarvaata daanni veellu chustara? tinnava ani adigevallu kuudaa undaru. daani sampaadana ela chejikkinchukovala ani poteelu maatram padutunnaru.
 renuka mustabai bayatiki vachindi.
 "vastanamma!"
 "alaage talli!"
 renuka kontha dooram vellaaka edho gurtu vachinattu "chandramouli nagar ku poniy!" annadi driver thoo.
 seetalakshmi inti mundu kaaru aagindi.
 seetalakshmi santoshamgaa "ravoy!" antuu eduru vachindi.
 "emiti inta poddute vachav? aasupatriki vellaleda!"
 seetalakshmi renuka pelli gurinchi aaroju taruvaata mallee ettaledu. anavasaramgaa renukanu badhapettadamenani, renukaku pelli chesukone uddesyam ledani modatiroju sambhaashanalo artham chesukunnadi.
 "neeku oka vishayam cheppi veldaamani vachanu"
 "undu coffy testaanu"
 "vaddu! naaku taim ledu. ventane vellaali kurcho!"
 "cheppu!"
 renuka aalochistuu undipoyindi. edho cheppadaaniki sandehistunnatlugaa undi aame vaalakam. 
 "emiti raenuu! nadaggira sandeham emiti? cheppu! edho cheppaalani vachanannavuga?"
 "nenu...."
 "cheppavoy!"
 "seetaa! nenu pelli chesukovadaniki nischayinchukunnaanu. adhi cheppadaanike vachanu" naaluka meeda atukkupotunna padaarthaanni denno balavantamgaa oosinattu annadi renuka.
 seetalakshmi oo kshanam renuka mukhamloki vismayamgaa chusindi.
 "nijamgaa?"
 "nijamgaane!"
 "naaku entha santoshamgaa unnado cheppalene raenuu! evarni chesukovalanukuntunna?"
 renuka chivvuna taletti seetalakshmi mukhamlo chusindi.
 "naaku bhartanu vedukkovadam raadani nuvve annavuga!"
 seetalakshmi prasnaarthakamgaa chusindi.
 "alaa chusta vemiti? aa baadhyata neemeede pedutunnaanu taim ayindi vastaanu"
 seetalakshmi santoshamto ukkiribikkiri ayipoyindi.
 "raenuu! naaku nijamgaa santoshamgaa unde. mee ammaku cheppava?"
 "avannee nuvve chusuko" charachara velli kaarlo koorchundi.
 kaaru bayaluderindi. gadapalo nilchunna seetaalakshmikesi renuka chudaledu. anadaanikaithe anesindi. kaani tiiraa anna tarvaata renukaku edoga anpinchasaagindi. anduke seetalakshmi mukhamloki suutigaa chudalekapoyindi.
 tanu tondara padadam ledukada?
 ee vayasulo mukku moham teliyani vaadini chesukovadam vivekamtho kuudina panena?
 edho bhayam renuka manasunu chutti vesindi.
 emaina sare...tanu sukhapadda padakapoyina pelli chesukovali. tana dabbu kosam kuurchunna tana vaallameeda kasi teerchukovaali!
 tananu hanumantaraotho cinemalo chusi entha hangama chesaru? raadha mogudiki tanu pelli chesukuntundemonane bhayam pattukoni undaali.
 anduke tanu inta twaragaa oka nirnayaaniki raagaligindi.
 kevalam andukena.....?
 tanu manasunu tane tadimi chusukunnadi.
 kaadu...kaadu...tanu kuudaa edho asantruptito baadhapadutondi. tana kashtasukhaalanu panchukone sahacharudu kavalane bhavam tanaku teliyakundaane tana manasulo erpadindi.alaa jaragananduku ovaipu tana manasu pachi pundula naluputune unnadi.
 tanu alasipoyindi.
 tananu oo kshanam sarvam marachi vishraanti teesukoovadaaniki evaridainaa needa kavali.
 tana manasulo mundunna dhairyam ippudu ledu. anduke prati chinna vishayaaniki tanu iritate avutondi. dukkham vastondi. tana vaallantaa tanaku satruvulugaa kanpistunnaru.
 aina aalochiste tanakem kaavaalo tanu telusukogaladu. kaani aa vishayam aalochinchadaaniki bhayam vesedi.
 tanaku manasulo lekapothe ee vayasulo seetalakshmi cheppinanta maatram tanu vivaham chesukoneda? hanumantarao ichina salaha tanaku enduku chiraaku kaliginchaledu?
 itarula salahaalanu manam, mana manasuku anukuulamgaa unnappude patistam...
    27
 "ee photo chudu raenuu!"
 renuka gundelu dadadadaladayi.
 inka tana gundeku spandinche aardrata unnada?
 tanu nalabhai rendella vayasulo pellikoduku photo chudalante siggu padutonda!
 siggukaadu. edho ardhamkaani sandeham, tanu chestunnadi tanaku tagina pani kaadane bhayam. edho cheyyaraani pani chestunnattu sankocham.
 "chudavoy!"
 photo andukunnadi. cheyyi konchengaa vanikindi. tamasha anubhooti. santoshamgaa ledu. vichaaramgaanuu ledu. cheppaleni bhavala mishrama anubhavam.
 "chudu raenuu! photo chetilo pattukoni chudakundane alochistavem?"