వాణిజ్యం, పేటెంట్ల నుంచి పొందుతున్న లాభనష్టాలపై విశ్వసనీయమైన అధ్యయనానికి ప్రభుత్వం తక్షణమే ఒక కమిషన్ను నియమించాలి. సరుకుల వాణిజ్యం నుంచి పొందుతున్న లాభాలు పేటెంట్ల వల్ల పొందుతున్న నష్టాల కంటే తక్కువగా ఉన్న పక్షంలో మనం ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ నుంచి వైదొలగాలి.జాతీయ సేకరణ విధానం ఒకదాన్ని రూపొందించేందుకు ప్రభుత్వం సంకల్పించింది. ప్రభుత్వం చేసే కొనుగోళ్ళలో దేశీయ సరఫరాదారులకు ప్రాధాన్యమిస్తారు. రికార్డులు భద్రపరచడానికి ఫైల్ కవర్లను కొనవల్సిన అవసరం ప్రభుత్వానికి వుందని అనుకుందాం. ఒక్కో ఫైల్ కవర్ను రూ. 8 చొప్పున సమకూర్చడానికి విదేశీ సరఫరాదారులు సుముఖంగా వుండగా దేశీయ సరఫరాదారులు ఒక్కోదానికి రూ. 10 ధర ఆశించారు. ధర అధికంగా ఉన్నప్పటికీ దేశీయ సరఫరాదారుల నుంచే కొనుగోలు చేయాలని ప్రభుత్వం ప్రతిపాదించింది. ఎందుకంటే కొనుగోళ్ళు పెరగడం వల్ల దేశీయంగా ఫైల్ కవర్ల ఉత్పత్తి అధికమవుతుంది. దీనివల్ల అదనపు ఉద్యోగాలు సృష్టి అవుతాయి, పన్నుల రూపేణా ప్రభుత్వానికి మంచి ఆదాయం లభిస్తుంది. దేశీయ ఫైల్ కవర్లను కొనుగోలు చేయడం వల్ల ప్రభుత్వం కొంత ధనాన్ని నష్టపోతుందనేది నిర్వివాదం. అయినప్పటికీ దేశీయ కొనుగోళ్ల నుంచి అధిక ప్రయోజనాలు సమకూరతాయి. అదే విదేశీ సరఫరాదారుల నుంచి కొనుగోలు చేయడం వల్ల ఉత్పత్తి పెరుగుదల, సాంకేతికతల నవీకరణ, వ్యవస్థాపనా సామర్థ్యం మెరుగుదల సంబంధిత విదేశంలో మాత్రమే సంభవిస్తాయి. దేశీయ సరఫరాదారుల నుంచి ఫైల్ కవర్లను ప్రభుత్వం కొనుగోలుచేసిన పక్షంలో ఈ బహుముఖమైన లబ్ధి మన దేశంలోనే సమకూరుతుంది. ఇదే సూత్రాన్ని విదేశీ వాణిజ్యానికి కూడా వర్తింపచేయవల్సిన అవసరమున్నది. ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ (డబ్ల్యూటీవో) ఒప్పందంలో భాగస్వామిగా మన దేశం ఇప్పుడు దిగుమతి సుంకాలను చాలా తక్కువ స్థాయిలో విధిస్తోంది.దీనివల్ల విదేశీ సరఫరాదారులు మన దేశంలో తమ సరుకులను చాలా చౌకగా విక్రయించుకోగలుగుతున్నారు. దీనివల్ల దేశీయ పరిశ్రమలు మూతపడుతున్నాయి. చైనీస్ సరుకుల దిగుమతుల వెల్లువ వల్ల మన మధ్యతరహా పరిశ్రమలు ఎన్ని మూతపడలేదు?దిగుమతి సరుకులపై ప్రభుత్వం అత్యధిక స్థాయిలో సుంకాలు విధించిందనుకోండి. అప్పుడు మన మార్కెట్లో, దిగుమతి అయిన ఫైల్ కవర్ల ధర రూ. 8 నుంచి రూ. 11 కి పెరుగుతుంది. తత్ఫలితంగా వినియోగదారులందరూ రూ. 10 కే లభ్యమవుతున్న దేశీయ ఫైల్ కవర్లనే కొనుగోలు చేస్తారు. దేశీయ ఉత్పత్తుల విక్రయాలు పెరగడం వల్ల ఉద్యోగాలు సృష్టి అవుతాయి. ఉత్పత్తిదారులు దేశంలోనే పన్నులు చెల్లిస్తారు. ప్రభుత్వానికి ఆదాయం పెరుగుతుంది. దిగుమతి అయిన ఫైల్ కవర్ కంటే ఎక్కువ ధరనే దేశీయ ఫైల్ కవర్కు వినియోగదారుడు చెల్లిస్తాడు. అయితే దీనివల్ల దేశ ప్రజలకు మరిన్ని ఉద్యోగాలు అందుబాటులోకి వస్తాయి. ఇంకా పలు విధాల ప్రయోజనాలు సమకూరుతాయి.ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ ప్రస్తుత నిబంధనలు దిగుమతి సుంకాలు భారీ స్థాయిలో విధించడాన్ని అంగీకరించవు. అయితే ప్రభుత్వ కొనుగోళ్ళలో దేశీయ ఉత్పత్తిదారులకు ప్రాధాన్యమివ్వడంపై ఆ నిబంధనలు ఎటువంటి ఆంక్షలు విధించడం లేదు. అయితే విదేశీ మార్కెట్లలో మనకు ప్రవేశ సౌలభ్యంవల్ల మనం లబ్ధి పొందగలుగుతున్నాం. భారత ప్రభుత్వం యథావిధిగా దేశీయ సరఫరాదారులకు అధిక ప్రాధాన్యమిస్తుంది. ఫైల్ కవర్లపై దిగుమతి సుంకాలను అత్యధికస్థాయిలో విధించడం వల్ల మనం డబ్ల్యూ టీవోలో కొనసాగలేం. ఆ సంస్థ నిబంధనలు అందుకు అంగీకరించవు.దేశీయ ఉత్పత్తులకు ప్రాధాన్యమివ్వడం వల్ల దేశానికి ఇతోధిక మేలు జరుగుతుందనేది స్పష్టం. జాతీయ సేకరణ విధానాన్ని రూపొందించడానికి ప్రభుత్వం సంకల్పించడంలోని అంతరార్థమిదే. ఈ లబ్ధిని అటు ప్రభుత్వ, ఇటు మార్కెట్ కొనుగోళ్ళ నుంచి కూడా పొందవచ్చు.అయితే మార్కెట్ కొనుగోళ్ళకు ప్రాధాన్యమివ్వడమంటే డబ్ల్యూటీవో ఒప్పందం విషయమై చర్చలు జరపడం అనివార్యమవుతుంది. కనుక దేశీయ ఉత్పత్తులకు ప్రాధాన్యమివ్వడం వల్ల పొందుతున్న లబ్ధి, డబ్ల్యూ టీవోలో కొనసాగడం వల్ల పొందుతున్న లబ్ధి కంటే అధికంగా ఉన్నదా అనే విషయమై మనం ఒక అంచనాకు రావల్సిన అవసరమున్నది. ఈ ప్రయోజనాలు అధికంగా ఉన్న పక్షంలో దిగుమతి చేసుకొంటున్న సరుకులపై అధిక సుంకాలు విధించవచ్చు. దేశీయ ఉత్పత్తిదారులకు అధిక ప్రాధాన్యమిస్తూ, అవసరమైతే డబ్ల్యూటీవో నుంచి వైదొలగవచ్చు.ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థకు సరుకుల వాణిజ్యం, పెటేంట్ల సంరక్షణ, సేవల వాణిజ్యం, మదుపులు అనేవి నాలుగు మూల స్తంభాలు. ఈ అంతర్జాతీయ వాణిజ్య ఒప్పందం ప్రస్తుతం మొదటి రెండు అంశాలకు మాత్రమే పరిమితమై వున్నది. డబ్ల్యూటీవో ఒప్పందంలో మదుపులను కూడా చేర్చేందుకు అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు తీవ్ర ప్రయత్నాలు చేస్తుండగా సేవల మార్కెట్లలో తమకు ప్రవేశ సౌలభ్యం ఉండేలా నిబంధనలను రూపొందించాలని అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలు డిమాండ్ చేస్తున్నాయి.సాధారణంగా సరుకుల వాణిజ్యం నుంచి లబ్ధి పొందే దేశాలలో భారత్ ఒకటి. మన తివాచీలు, ఔషధోత్పత్తులకు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా మంచి గిరాకీ వున్నది. అయితే పేటెంట్ల విషయంలో మనం నష్టపోతున్నాం. ఎందుకంటే అత్యధిక పెటెంట్లపై అభివృద్ధి చెందిన దేశాల బహుళజాతి కార్పొరేషన్లకు మాత్రమే హక్కులు ఉన్నాయి.విదేశీ మార్కెట్లలో ప్రవేశ సౌలభ్యం వల్ల అధిక లబ్ధి పొందుతున్నామా? లేక పేటెంట్లు ఉన్న బహుళజాతి కంపెనీలు తమ లాభాలను స్వదేశాలకు పంపడం వల్ల ఎక్కువ నష్టపోతున్నామా? దేశీయ ఉత్పత్తులకు ప్రాధాన్యమిచ్చేందుకు దిగుమతి సుంకాలను అధికస్థాయిలో విధించాలా వద్దా అనే నిర్ణయం పై అంశం మీదనే ఆధారపడి వున్నది. వాణిజ్యం, పేటెంట్ల నుంచి పొందుతున్న లాభనష్టాలపై విశ్వసనీయమైన అధ్యయనానికి ప్రభుత్వం తక్షణమే ఒక కమిషన్ను నియమించాలి. సరుకుల వాణిజ్యం నుంచి పొందుతున్న లాభాలు పేటెంట్ల వల్ల పొందుతున్న నష్టాల కంటే తక్కువగా ఉన్న పక్షంలో మనం ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ నుంచి వైదొలగాలి.(వ్యాసకర్త ఆర్థికవేత్త, బెంగుళూరు ఐఐఎం రిటైర్్డ ప్రొఫెసర్)దీనివల్ల విదేశీ సరఫరాదారులు మన దేశంలో తమ సరుకులను చాలా చౌకగా విక్రయించుకోగలుగుతున్నారు. దీనివల్ల దేశీయ పరిశ్రమలు మూతపడుతున్నాయి. చైనీస్ సరుకుల దిగుమతుల వెల్లువ వల్ల మన మధ్యతరహా పరిశ్రమలు ఎన్ని మూతపడలేదు?దిగుమతి సరుకులపై ప్రభుత్వం అత్యధిక స్థాయిలో సుంకాలు విధించిందనుకోండి. అప్పుడు మన మార్కెట్లో, దిగుమతి అయిన ఫైల్ కవర్ల ధర రూ. 8 నుంచి రూ. 11 కి పెరుగుతుంది. తత్ఫలితంగా వినియోగదారులందరూ రూ. 10 కే లభ్యమవుతున్న దేశీయ ఫైల్ కవర్లనే కొనుగోలు చేస్తారు. దేశీయ ఉత్పత్తుల విక్రయాలు పెరగడం వల్ల ఉద్యోగాలు సృష్టి అవుతాయి. ఉత్పత్తిదారులు దేశంలోనే పన్నులు చెల్లిస్తారు. ప్రభుత్వానికి ఆదాయం పెరుగుతుంది. దిగుమతి అయిన ఫైల్ కవర్ కంటే ఎక్కువ ధరనే దేశీయ ఫైల్ కవర్కు వినియోగదారుడు చెల్లిస్తాడు. అయితే దీనివల్ల దేశ ప్రజలకు మరిన్ని ఉద్యోగాలు అందుబాటులోకి వస్తాయి. ఇంకా పలు విధాల ప్రయోజనాలు సమకూరుతాయి.ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ ప్రస్తుత నిబంధనలు దిగుమతి సుంకాలు భారీ స్థాయిలో విధించడాన్ని అంగీకరించవు. అయితే ప్రభుత్వ కొనుగోళ్ళలో దేశీయ ఉత్పత్తిదారులకు ప్రాధాన్యమివ్వడంపై ఆ నిబంధనలు ఎటువంటి ఆంక్షలు విధించడం లేదు. అయితే విదేశీ మార్కెట్లలో మనకు ప్రవేశ సౌలభ్యంవల్ల మనం లబ్ధి పొందగలుగుతున్నాం. భారత ప్రభుత్వం యథావిధిగా దేశీయ సరఫరాదారులకు అధిక ప్రాధాన్యమిస్తుంది. ఫైల్ కవర్లపై దిగుమతి సుంకాలను అత్యధికస్థాయిలో విధించడం వల్ల మనం డబ్ల్యూ టీవోలో కొనసాగలేం. ఆ సంస్థ నిబంధనలు అందుకు అంగీకరించవు.దేశీయ ఉత్పత్తులకు ప్రాధాన్యమివ్వడం వల్ల దేశానికి ఇతోధిక మేలు జరుగుతుందనేది స్పష్టం. జాతీయ సేకరణ విధానాన్ని రూపొందించడానికి ప్రభుత్వం సంకల్పించడంలోని అంతరార్థమిదే. ఈ లబ్ధిని అటు ప్రభుత్వ, ఇటు మార్కెట్ కొనుగోళ్ళ నుంచి కూడా పొందవచ్చు.అయితే మార్కెట్ కొనుగోళ్ళకు ప్రాధాన్యమివ్వడమంటే డబ్ల్యూటీవో ఒప్పందం విషయమై చర్చలు జరపడం అనివార్యమవుతుంది. కనుక దేశీయ ఉత్పత్తులకు ప్రాధాన్యమివ్వడం వల్ల పొందుతున్న లబ్ధి, డబ్ల్యూ టీవోలో కొనసాగడం వల్ల పొందుతున్న లబ్ధి కంటే అధికంగా ఉన్నదా అనే విషయమై మనం ఒక అంచనాకు రావల్సిన అవసరమున్నది. ఈ ప్రయోజనాలు అధికంగా ఉన్న పక్షంలో దిగుమతి చేసుకొంటున్న సరుకులపై అధిక సుంకాలు విధించవచ్చు. దేశీయ ఉత్పత్తిదారులకు అధిక ప్రాధాన్యమిస్తూ, అవసరమైతే డబ్ల్యూటీవో నుంచి వైదొలగవచ్చు.ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థకు సరుకుల వాణిజ్యం, పెటేంట్ల సంరక్షణ, సేవల వాణిజ్యం, మదుపులు అనేవి నాలుగు మూల స్తంభాలు. ఈ అంతర్జాతీయ వాణిజ్య ఒప్పందం ప్రస్తుతం మొదటి రెండు అంశాలకు మాత్రమే పరిమితమై వున్నది. డబ్ల్యూటీవో ఒప్పందంలో మదుపులను కూడా చేర్చేందుకు అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు తీవ్ర ప్రయత్నాలు చేస్తుండగా సేవల మార్కెట్లలో తమకు ప్రవేశ సౌలభ్యం ఉండేలా నిబంధనలను రూపొందించాలని అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలు డిమాండ్ చేస్తున్నాయి.సాధారణంగా సరుకుల వాణిజ్యం నుంచి లబ్ధి పొందే దేశాలలో భారత్ ఒకటి. మన తివాచీలు, ఔషధోత్పత్తులకు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా మంచి గిరాకీ వున్నది. అయితే పేటెంట్ల విషయంలో మనం నష్టపోతున్నాం. ఎందుకంటే అత్యధిక పెటెంట్లపై అభివృద్ధి చెందిన దేశాల బహుళజాతి కార్పొరేషన్లకు మాత్రమే హక్కులు ఉన్నాయి.విదేశీ మార్కెట్లలో ప్రవేశ సౌలభ్యం వల్ల అధిక లబ్ధి పొందుతున్నామా? లేక పేటెంట్లు ఉన్న బహుళజాతి కంపెనీలు తమ లాభాలను స్వదేశాలకు పంపడం వల్ల ఎక్కువ నష్టపోతున్నామా? దేశీయ ఉత్పత్తులకు ప్రాధాన్యమిచ్చేందుకు దిగుమతి సుంకాలను అధికస్థాయిలో విధించాలా వద్దా అనే నిర్ణయం పై అంశం మీదనే ఆధారపడి వున్నది. వాణిజ్యం, పేటెంట్ల నుంచి పొందుతున్న లాభనష్టాలపై విశ్వసనీయమైన అధ్యయనానికి ప్రభుత్వం తక్షణమే ఒక కమిషన్ను నియమించాలి. సరుకుల వాణిజ్యం నుంచి పొందుతున్న లాభాలు పేటెంట్ల వల్ల పొందుతున్న నష్టాల కంటే తక్కువగా ఉన్న పక్షంలో మనం ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్థ నుంచి వైదొలగాలి.(వ్యాసకర్త ఆర్థికవేత్త, బెంగుళూరు ఐఐఎం రిటైర్్డ ప్రొఫెసర్)
vaanijyam, patentla nunchi pondutunna labhanashtalapai viswasaneeyamaina adhyayanaaniki prabhutvam takshaname oka kamishannu niyaminchaali. sarukula vaanijyam nunchi pondutunna labhalu patentla valla pondutunna nashtala kante takkuvagaa unna pakshamlo manam prapancha vaanijya samstha nunchi vaidolagaali.jaateeya sekarana vidhaanam okadaanni roopondinchenduku prabhutvam sankalpinchindi. prabhutvam chese konugollalo desheeya sarafaraadaarulaku praadhaanyamistaaru. rikaardulu bhadraparachadaaniki fail kavarlanu konavalsina avasaram prabhutvaaniki vundani anukundam. okko fail kavarnu roo. 8 choppuna samakuurchadaaniki videshee sarafaraadaarulu sumukhamgaa vundagaa desheeya sarafaraadaarulu okkodaaniki roo. 10 dhara aasinchaaru. dhara adhikamgaa unnappatikii desheeya sarafaraadaarula nunche konugolu cheyalani prabhutvam pratipaadinchindi. endukante konugollu peragadam valla desheeyamgaa fail kavarla utpatti adhikamavutundi. deenivalla adanapu udyogaalu srushti avtayi, pannula roopena prabhutvaaniki manchi aadaayam labhistundi. desheeya fail kavarlanu konugolu cheyadam valla prabhutvam kontha dhanaanni nashtapotundanedi nirvivaadam. ayinappatiki desheeya konugolla nunchi adhika prayojanaalu samakuurataayi. adhe videshee sarafaraadaarula nunchi konugolu cheyadam valla utpatti perugudala, saanketikatala naveekarana, vyavasthaapanaa saamarthyam merugudala sambandhita videsamlo matrame sambhavistaayi. desheeya sarafaraadaarula nunchi fail kavarlanu prabhutvam konugoluchesina pakshamlo ee bahumukhamaina labdhi mana desamlone samakuurutundi. ide suutraanni videshee vaanijyaaniki kuudaa vartimpacheyavalsina avasaramunnadi. prapancha vaanijya samstha (dableutivo) oppandamlo bhagaswamiga mana desham ippudu digumati sunkaalanu chala takkuva sthaayilo vidhistondi.deenivalla videshee sarafaraadaarulu mana desamlo tama sarukulanu chala choukagaa vikrayinchukogalugutu. deenivalla desheeya parisramalu moothapaduthunnaayi. chainees sarukula digumatula velluva valla mana madhyataraha parisramalu enni moothapadaledu?digumati sarukulapai prabhutvam atyadhika sthaayilo sunkaalu vidhinchindanukondi. appudu mana marketlo, digumati ayina fail kavarla dhara roo. 8 nunchi roo. 11 ki perugutundi. tatphalitamgaa viniyogadaarulandaruu roo. 10 kee labhyamavutunna desheeya fail kavarlane konugolu chestaaru. desheeya utpattula vikrayaalu peragadam valla udyogaalu srushti avtayi. utpattidaarulu desamlone pannulu chellistaaru. prabhutvaaniki aadaayam perugutundi. digumati ayina fail kavar kante ekkuva dharane desheeya fail kavarku viniyogadaarudu chellistaadu. ayithe deenivalla desha prajalaku marinni udyogaalu andubaatuloki vastaayi. inka palu vidhaala prayojanaalu samakuurutaayi.prapancha vaanijya samstha prastuta nibandhanalu digumati sunkaalu bhari sthaayilo vidhinchadaanni angeekarinchavu. ayithe prabhutva konugollalo desheeya utpattidaarulaku praadhaanyamivvadampai aa nibandhanalu etuvanti aankshalu vidhinchadam ledu. ayithe videshee marketlalo manaku pravesha soulabhyamvalla manam labdhi pondagalugutunnam. bhaarata prabhutvam yathaavidhigaa desheeya sarafaraadaarulaku adhika praadhaanyamistundi. fail kavarlapai digumati sunkaalanu atyadhikasthaayilo vidhinchadam valla manam dablue teevolo konasagalem. aa samstha nibandhanalu anduku angeekarinchavu.desheeya utpattulaku praadhaanyamivvadam valla deshaniki itodhika melu jarugutundanedi spashtam. jaateeya sekarana vidhaanaanni roopondinchadaaniki prabhutvam sankalpinchadamloni antaraarthamide. ee labdhini atu prabhutva, itu market konugolla nunchi kuudaa pondavacchu.ayithe market konugollaku praadhaanyamivvadamante dableutivo oppandam vishayamai charchalu jarapadam anivaaryamavutundi. kanuka desheeya utpattulaku praadhaanyamivvadam valla pondutunna labdhi, dablue teevolo konasagadam valla pondutunna labdhi kante adhikamgaa unnada ane vishayamai manam oka anchanaaku ravalsina avasaramunnadi. ee prayojanaalu adhikamgaa unna pakshamlo digumati chesukontunna sarukulapai adhika sunkaalu vidhinchavachchu. desheeya utpattidaarulaku adhika praadhaanyamistuu, avasaramaite dableutivo nunchi vaidolagavachhu.prapancha vaanijya samsthaku sarukula vaanijyam, petantla samrakshana, sevala vaanijyam, madupulu anevi naalugu muula stambhaalu. ee antarjaatiiya vaanijya oppandam prastutam modati rendu amsaalaku matrame parimitamai vunnadi. dableutivo oppandamlo madupulanu kuudaa cherchenduku abhivruddhi chendina deshaalu teevra prayatnaalu chestundagaa sevala marketlalo tamaku pravesha soulabhyam undela nibandhanalanu roopondinchaalani abhivruddhi chendutunna deshaalu demand chestunnayi.saadhaaranamgaa sarukula vaanijyam nunchi labdhi ponde deshaalalo bharat okati. mana tivaacheelu, aushadhotpattulaku prapancha vyaaptamgaa manchi giraki vunnadi. ayithe patentla vishayamlo manam nashtapotunnam. endukante atyadhika petentlapy abhivruddhi chendina deshaala bahulajaati kaarporeshanlaku matrame hakkulu unnaayi.videshee marketlalo pravesha soulabhyam valla adhika labdhi pondutunnama? leka patentlu unna bahulajaati companylu tama laabhaalanu swadesaalaku pampadam valla ekkuva nashtapotunnama? desheeya utpattulaku praadhaanyamichenduku digumati sunkaalanu adhikasthaayilo vidhinchaalaa vadda ane nirnayam pai amsam meedane aadhaarapadi vunnadi. vaanijyam, patentla nunchi pondutunna labhanashtalapai viswasaneeyamaina adhyayanaaniki prabhutvam takshaname oka kamishannu niyaminchaali. sarukula vaanijyam nunchi pondutunna labhalu patentla valla pondutunna nashtala kante takkuvagaa unna pakshamlo manam prapancha vaanijya samstha nunchi vaidolagaali.(vyaasakarta aardhikavetta, benguluru iim retired professor)deenivalla videshee sarafaraadaarulu mana desamlo tama sarukulanu chala choukagaa vikrayinchukogalugutu. deenivalla desheeya parisramalu moothapaduthunnaayi. chainees sarukula digumatula velluva valla mana madhyataraha parisramalu enni moothapadaledu?digumati sarukulapai prabhutvam atyadhika sthaayilo sunkaalu vidhinchindanukondi. appudu mana marketlo, digumati ayina fail kavarla dhara roo. 8 nunchi roo. 11 ki perugutundi. tatphalitamgaa viniyogadaarulandaruu roo. 10 kee labhyamavutunna desheeya fail kavarlane konugolu chestaaru. desheeya utpattula vikrayaalu peragadam valla udyogaalu srushti avtayi. utpattidaarulu desamlone pannulu chellistaaru. prabhutvaaniki aadaayam perugutundi. digumati ayina fail kavar kante ekkuva dharane desheeya fail kavarku viniyogadaarudu chellistaadu. ayithe deenivalla desha prajalaku marinni udyogaalu andubaatuloki vastaayi. inka palu vidhaala prayojanaalu samakuurutaayi.prapancha vaanijya samstha prastuta nibandhanalu digumati sunkaalu bhari sthaayilo vidhinchadaanni angeekarinchavu. ayithe prabhutva konugollalo desheeya utpattidaarulaku praadhaanyamivvadampai aa nibandhanalu etuvanti aankshalu vidhinchadam ledu. ayithe videshee marketlalo manaku pravesha soulabhyamvalla manam labdhi pondagalugutunnam. bhaarata prabhutvam yathaavidhigaa desheeya sarafaraadaarulaku adhika praadhaanyamistundi. fail kavarlapai digumati sunkaalanu atyadhikasthaayilo vidhinchadam valla manam dablue teevolo konasagalem. aa samstha nibandhanalu anduku angeekarinchavu.desheeya utpattulaku praadhaanyamivvadam valla deshaniki itodhika melu jarugutundanedi spashtam. jaateeya sekarana vidhaanaanni roopondinchadaaniki prabhutvam sankalpinchadamloni antaraarthamide. ee labdhini atu prabhutva, itu market konugolla nunchi kuudaa pondavacchu.ayithe market konugollaku praadhaanyamivvadamante dableutivo oppandam vishayamai charchalu jarapadam anivaaryamavutundi. kanuka desheeya utpattulaku praadhaanyamivvadam valla pondutunna labdhi, dablue teevolo konasagadam valla pondutunna labdhi kante adhikamgaa unnada ane vishayamai manam oka anchanaaku ravalsina avasaramunnadi. ee prayojanaalu adhikamgaa unna pakshamlo digumati chesukontunna sarukulapai adhika sunkaalu vidhinchavachchu. desheeya utpattidaarulaku adhika praadhaanyamistuu, avasaramaite dableutivo nunchi vaidolagavachhu.prapancha vaanijya samsthaku sarukula vaanijyam, petantla samrakshana, sevala vaanijyam, madupulu anevi naalugu muula stambhaalu. ee antarjaatiiya vaanijya oppandam prastutam modati rendu amsaalaku matrame parimitamai vunnadi. dableutivo oppandamlo madupulanu kuudaa cherchenduku abhivruddhi chendina deshaalu teevra prayatnaalu chestundagaa sevala marketlalo tamaku pravesha soulabhyam undela nibandhanalanu roopondinchaalani abhivruddhi chendutunna deshaalu demand chestunnayi.saadhaaranamgaa sarukula vaanijyam nunchi labdhi ponde deshaalalo bharat okati. mana tivaacheelu, aushadhotpattulaku prapancha vyaaptamgaa manchi giraki vunnadi. ayithe patentla vishayamlo manam nashtapotunnam. endukante atyadhika petentlapy abhivruddhi chendina deshaala bahulajaati kaarporeshanlaku matrame hakkulu unnaayi.videshee marketlalo pravesha soulabhyam valla adhika labdhi pondutunnama? leka patentlu unna bahulajaati companylu tama laabhaalanu swadesaalaku pampadam valla ekkuva nashtapotunnama? desheeya utpattulaku praadhaanyamichenduku digumati sunkaalanu adhikasthaayilo vidhinchaalaa vadda ane nirnayam pai amsam meedane aadhaarapadi vunnadi. vaanijyam, patentla nunchi pondutunna labhanashtalapai viswasaneeyamaina adhyayanaaniki prabhutvam takshaname oka kamishannu niyaminchaali. sarukula vaanijyam nunchi pondutunna labhalu patentla valla pondutunna nashtala kante takkuvagaa unna pakshamlo manam prapancha vaanijya samstha nunchi vaidolagaali.(vyaasakarta aardhikavetta, benguluru iim retired professor)