2011లో సామల సదాశివ రాసిన ‘స్వరలయలు’ పుస్తకానికి కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ అవార్డు వచ్చింది. అప్పటి నుంచి ఇప్పటి వరకూ యే ఏడుకు ఆ యేడు ఈ సారి తెలంగాణకు వస్తదని, రావాలని ఆరాటపడటం ఆఖరికి నిరాశ ఆవరించటం పరిపాటైంది.‘ఒర్రి ఒర్రి వాడు పాయె... వొండుక తిని మనం పోదాం’ అన్న రీతిలో కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ అవార్డుల పంపకాలు జరుగుతున్నయి. 60 యేండ్ల నుంచి తెలంగాణకు ఎట్లా అన్యాయం జరుగుతుందో ఈ యేడాది కూడా అట్లనే జరిగింది. గత ఆరేండ్లుగా ఒక్క తెలంగాణ వాడికీ అవార్డు ఇవ్వకుండా సీమాంధ్రులకే అందజేస్తున్నరు. తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడినప్పటికీ కేంద్రంలో సీమాంధ్రులే చక్రం తిప్పగలుగుతున్నరు. జ్యూరీ ఎంపిక నుంచే నష్టం జరుగుతున్నది. ఈ సారి మొత్తం ముగ్గురూ తెలంగాణేతరులే అవార్డు ఎంపిక కమిటీలో ఉన్నరు. వీళ్ళు 2017కు గాను దేవిప్రియ రాసిన ‘గాలిరంగు’ కవితా సంపుటికి ఈ అవార్డుని ప్రకటించారు. పరమపద సోపానంలో మాదిరిగా తెలంగాణ కవులు, రచయితలు ఒక్కొక్క మెట్టెక్కి అవార్డు కోసం ఫైనల్ స్థాయికి రాగానే అక్కడ ఏదో ఒక పాము మింగేయడంతో మళ్ళీ కథ మొదలుకొస్తోంది.2011లో సామల సదాశివ రాసిన ‘స్వరలయలు’ పుస్తకానికి కేంద్ర సాహిత్యఅకాడెమీ అవార్డు వచ్చింది. అప్పటి నుంచి ఇప్పటి వరకూ యే ఏడుకు ఆ యేడు ఈసారి తెలంగాణకు వస్తదని, రావాలని ఆరాట పడటం ఆఖరికి నిరాశ ఆవరించటం పరిపాటైంది. రాష్ట్రం ఏర్పాటైన తర్వాత అన్ని రంగాలతో పాటు సాహిత్యంలోనూ సమానమైన వాటా దక్కుతుందని ఆశించాం. కాని ఇటీవలి ప్రకటన మరోసారి తెలంగాణ ప్రాంత సాహితీ ప్రియుల్ని నిరాశ పరిచింది. కాళోజి నారాయణరావు లాంటి వారికి పద్మవిభూషణ్ లాంటి అవార్డులు వచ్చినాయి కానీ ‘కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ’ అవార్డురాలేదు. అంటే అప్పటికీ, ఇప్పటికీ ఆంధ్రాధిపత్యం సాహితీ రంగంలో ఎట్లా స్థిరీకరించబడ్డది, కొనసాగుతున్నదీ అర్థమైతది. రాగద్వేషాలకు అతీతంగా వ్యవహరించాల్సిన జ్యూరీ తమ ప్రాంతీయాభిమానాన్ని ప్రకటించుకున్నది. ఈ అవార్డులతో తెలుగువారికి, తెలుగు సాహిత్యానికి అదనంగా ఒనగూరేది ఏమీ లేదు. మహా అయితే వారు రాసిన పుస్తకాలు ఓ పది కాపీలు ఎక్కువగా అమ్ముడవుతాయి. కాకపోతే జాతీయస్థాయిలో ఆ సంవత్సరానికి గాను ‘తెలుగు సాహిత్యానికి’ ప్రతినిధిగా అవార్డుకు ఎంపికైన వారిని గుర్తిస్తారు. వీలయితే వారి ఒకటి అరా రచనలు ఇతర భాషల్లోకి అనువాదమయితయి. ఇంతకుమించి పెద్దగా ఒనగూరే ప్రయోజనాలు ఏమీ లేవు. కాని దీనివల్ల నష్టాలు అనేకం ఉన్నాయి. తెలంగాణ ప్రతిభను విస్మరించి ఏకపక్షంగా ఈ అవార్డులు ప్రకటించడం వల్ల ఈ ప్రాంతంలో చెప్పుకోదగ్గ రచయితలు లేరు అనే సంకేతం వెలుతోంది. ఇది వాస్తవ విరుద్ధం. నిజానికి ఇవ్వాళ తెలుగుసాహి త్యాన్ని వివిధ ప్రక్రియల్లో సజీవంగా నిలబెడుతున్నది తెలంగాణ రచయితలు. ప్రత్యేక రాష్ట్రం కోసం పోరాటం చేయ డమే గాకుండా కనీవినీ ఎరుగని రీతిలో కవిత్వమై, పాటై పల్లె పల్లెలో ఇక్కడి కవులు పరుచుకు పోయిండ్రు. సోయితో వ్యవహరిస్తూ ఆంధ్రా పాలకులను నీలదీసిండ్రు. నిజానికి ఉద్యమం ఊరూరా పాతుకు పోవడానికి కవి, గాయకులు చేసిన కృషి, సృజన అనన్య సామాన్యం. తెలంగాణది ప్రశ్నించే, నిలదీసే, ఎదిరించే నిర్భీతి సాహిత్యం. అట్లాంటి సాహిత్యం అవార్డుకు అనర్హం కావడం గర్హనీయం. ఈ అన్యాయం గత ఆరు దశాబ్దాలుగా సాగుతోంది. ఈ అవార్డుకు అర్హులైన ఎంతోమంది కవులు, మరెంతోమంది కథకులు, విమర్శకులు, రచయితలున్నారు. కవిత్వంలో నందిని సిధారెడ్డి, గోరటి వెంకన్న, సుంకిరెడ్డి నారాయణరెడ్డి, జూకంటి జగన్నాథం, అన్నవరం దేవేందర్ తదితరులున్నారు. అలాగే కథకుల్లో అల్లం రాజయ్య, పెద్దింటి అశోక్కుమార్, ఆడెపు లక్ష్మీపతి, కె.వి. నరేందర్, విమర్శకుల్లో కె.కె.రంగనాథాచార్యులు, సుప్రసన్నాచార్యులు, ముదిగంటి సుజాతారెడ్డి ఇట్లా ప్రతి ప్రక్రియలో అర్హులైన వారు అనేక మంది ఉన్నారు. వీళ్ళంతా నిరంతరం రాస్తున్నవారే! ఇక్కడ పేర్కొన్న పేర్లకన్నా పేర్కొనని పేర్లే ఎక్కువ. అట్లాంటిది జ్యూరీ దృష్టికి వీళ్ళు కానరాకపోవడం వారి చూపు మందగించింది అనడానికి నిదర్శనం.హైదరాబాద్, ఆంధ్ర రాష్ట్రాలుగా ఉన్న సమయంలో కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ తొలి అవార్డు సురవరం ప్రతాపరెడ్డికి, ఆయన చనిపోయిన తర్వాత వచ్చింది. ఈ అవార్డుని 1955లో మొదటి సారిగా ఇచ్చారు. ఆనాటి నుంచి ఈనాటి వరకు మొత్తం 62 ఏండ్లలో 1958, 59, 66, 67, 68 సంవత్సరాలలో ఎవ్వరికీ ఇవ్వలేదు. మిగతా 57 యేండ్లల్లో తెలంగాణ వారికి ఏడు సార్లు మాత్రమే ఈ అవార్డు వరించింది. 50 సార్లు సీమాంధ్రులకు దక్కాయి. 1973లో సి.నారాయణరెడ్డి (‘మంటలు మానవుడు’, -కవిత్వం), 1974 దాశరథి (‘తిమిరంతో సమరం’, -కవిత్వం), 2000 ఎన్.గోపి (‘కాలాన్ని నిద్రపోనివ్వను’,- కవిత్వం), 2004 అంపశయ్య నవీన్ (‘కాలరేఖలు’, -నవల), 2007 గడియారం రామకృష్ణశర్మ (‘శతపత్రము’, - స్వీయ చరిత్ర–- ఈయన కూడా పుట్టుక రీత్యా తెలంగాణ వాడు కాదు), 2011 సామల సదాశివ (‘స్వరలయలు’,  వ్యాసాలు)కు అవార్డులొచ్చాయి. అంటే సమైక్యాంధ్రలో జరిగిన అన్యాయమే ఇప్పుడూ కొనసాగుతోంది. ఈ అన్యాయాన్ని కవులు, రచయితలు సమిష్టిగా ప్రశ్నించాలి. ఎదిరించాలి. నిలదీయాలి. ఉమ్మడి కార్యాచరణతో చరమగీతం పాడాలి.భవిష్యత్లో కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ అవార్డు ఎంపిక జ్యూరీలో కచ్చితంగా తెలంగాణకు ప్రాతినిధ్యం ఉండేలా చర్యలు తీసుకోవాలి. తెలుగుకు ప్రాచీన హోదా దక్కడానికి తెలంగాణలోని ఆకరాలు ఉపయోగ పడ్డాయి. అయినప్పటికీ తెలుగు భాష పేరిట గతంలో తెలంగాణకు ఎంతో అన్యాయం జరిగింది. ఈ అన్యాయం ఇప్పుడు అవార్డుల్లోనూ ప్రతిఫలిస్తున్నది. నిజానికి తెలంగాణకు, ఆంధ్రకు వేర్వేరుగా రెండు అవార్డులను ప్రకటిస్తే సమస్య కొంతమేరకు పరిష్కారమైతది. ఈ విషయమై తెలంగాణకు జరుగుతున్న అన్యాయాలను ‘తెలంగాణ సాహిత్య అకాడెమీ’ ప్రత్యేక శ్రద్ధ వహించి కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ అధికారుల దృష్టికి తీసుకు రావాల్సిన అవసరమున్నది.సంగిశెట్టి శ్రీనివాస్‘ఒర్రి ఒర్రి వాడు పాయె... వొండుక తిని మనం పోదాం’ అన్న రీతిలో కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ అవార్డుల పంపకాలు జరుగుతున్నయి. 60 యేండ్ల నుంచి తెలంగాణకు ఎట్లా అన్యాయం జరుగుతుందో ఈ యేడాది కూడా అట్లనే జరిగింది. గత ఆరేండ్లుగా ఒక్క తెలంగాణ వాడికీ అవార్డు ఇవ్వకుండా సీమాంధ్రులకే అందజేస్తున్నరు. తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడినప్పటికీ కేంద్రంలో సీమాంధ్రులే చక్రం తిప్పగలుగుతున్నరు. జ్యూరీ ఎంపిక నుంచే నష్టం జరుగుతున్నది. ఈ సారి మొత్తం ముగ్గురూ తెలంగాణేతరులే అవార్డు ఎంపిక కమిటీలో ఉన్నరు. వీళ్ళు 2017కు గాను దేవిప్రియ రాసిన ‘గాలిరంగు’ కవితా సంపుటికి ఈ అవార్డుని ప్రకటించారు. పరమపద సోపానంలో మాదిరిగా తెలంగాణ కవులు, రచయితలు ఒక్కొక్క మెట్టెక్కి అవార్డు కోసం ఫైనల్ స్థాయికి రాగానే అక్కడ ఏదో ఒక పాము మింగేయడంతో మళ్ళీ కథ మొదలుకొస్తోంది.2011లో సామల సదాశివ రాసిన ‘స్వరలయలు’ పుస్తకానికి కేంద్ర సాహిత్యఅకాడెమీ అవార్డు వచ్చింది. అప్పటి నుంచి ఇప్పటి వరకూ యే ఏడుకు ఆ యేడు ఈసారి తెలంగాణకు వస్తదని, రావాలని ఆరాట పడటం ఆఖరికి నిరాశ ఆవరించటం పరిపాటైంది. రాష్ట్రం ఏర్పాటైన తర్వాత అన్ని రంగాలతో పాటు సాహిత్యంలోనూ సమానమైన వాటా దక్కుతుందని ఆశించాం. కాని ఇటీవలి ప్రకటన మరోసారి తెలంగాణ ప్రాంత సాహితీ ప్రియుల్ని నిరాశ పరిచింది. కాళోజి నారాయణరావు లాంటి వారికి పద్మవిభూషణ్ లాంటి అవార్డులు వచ్చినాయి కానీ ‘కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ’ అవార్డురాలేదు. అంటే అప్పటికీ, ఇప్పటికీ ఆంధ్రాధిపత్యం సాహితీ రంగంలో ఎట్లా స్థిరీకరించబడ్డది, కొనసాగుతున్నదీ అర్థమైతది. రాగద్వేషాలకు అతీతంగా వ్యవహరించాల్సిన జ్యూరీ తమ ప్రాంతీయాభిమానాన్ని ప్రకటించుకున్నది. ఈ అవార్డులతో తెలుగువారికి, తెలుగు సాహిత్యానికి అదనంగా ఒనగూరేది ఏమీ లేదు. మహా అయితే వారు రాసిన పుస్తకాలు ఓ పది కాపీలు ఎక్కువగా అమ్ముడవుతాయి. కాకపోతే జాతీయస్థాయిలో ఆ సంవత్సరానికి గాను ‘తెలుగు సాహిత్యానికి’ ప్రతినిధిగా అవార్డుకు ఎంపికైన వారిని గుర్తిస్తారు. వీలయితే వారి ఒకటి అరా రచనలు ఇతర భాషల్లోకి అనువాదమయితయి. ఇంతకుమించి పెద్దగా ఒనగూరే ప్రయోజనాలు ఏమీ లేవు. కాని దీనివల్ల నష్టాలు అనేకం ఉన్నాయి. తెలంగాణ ప్రతిభను విస్మరించి ఏకపక్షంగా ఈ అవార్డులు ప్రకటించడం వల్ల ఈ ప్రాంతంలో చెప్పుకోదగ్గ రచయితలు లేరు అనే సంకేతం వెలుతోంది. ఇది వాస్తవ విరుద్ధం. నిజానికి ఇవ్వాళ తెలుగుసాహి త్యాన్ని వివిధ ప్రక్రియల్లో సజీవంగా నిలబెడుతున్నది తెలంగాణ రచయితలు. ప్రత్యేక రాష్ట్రం కోసం పోరాటం చేయ డమే గాకుండా కనీవినీ ఎరుగని రీతిలో కవిత్వమై, పాటై పల్లె పల్లెలో ఇక్కడి కవులు పరుచుకు పోయిండ్రు. సోయితో వ్యవహరిస్తూ ఆంధ్రా పాలకులను నీలదీసిండ్రు. నిజానికి ఉద్యమం ఊరూరా పాతుకు పోవడానికి కవి, గాయకులు చేసిన కృషి, సృజన అనన్య సామాన్యం. తెలంగాణది ప్రశ్నించే, నిలదీసే, ఎదిరించే నిర్భీతి సాహిత్యం. అట్లాంటి సాహిత్యం అవార్డుకు అనర్హం కావడం గర్హనీయం. ఈ అన్యాయం గత ఆరు దశాబ్దాలుగా సాగుతోంది. ఈ అవార్డుకు అర్హులైన ఎంతోమంది కవులు, మరెంతోమంది కథకులు, విమర్శకులు, రచయితలున్నారు. కవిత్వంలో నందిని సిధారెడ్డి, గోరటి వెంకన్న, సుంకిరెడ్డి నారాయణరెడ్డి, జూకంటి జగన్నాథం, అన్నవరం దేవేందర్ తదితరులున్నారు. అలాగే కథకుల్లో అల్లం రాజయ్య, పెద్దింటి అశోక్కుమార్, ఆడెపు లక్ష్మీపతి, కె.వి. నరేందర్, విమర్శకుల్లో కె.కె.రంగనాథాచార్యులు, సుప్రసన్నాచార్యులు, ముదిగంటి సుజాతారెడ్డి ఇట్లా ప్రతి ప్రక్రియలో అర్హులైన వారు అనేక మంది ఉన్నారు. వీళ్ళంతా నిరంతరం రాస్తున్నవారే! ఇక్కడ పేర్కొన్న పేర్లకన్నా పేర్కొనని పేర్లే ఎక్కువ. అట్లాంటిది జ్యూరీ దృష్టికి వీళ్ళు కానరాకపోవడం వారి చూపు మందగించింది అనడానికి నిదర్శనం.హైదరాబాద్, ఆంధ్ర రాష్ట్రాలుగా ఉన్న సమయంలో కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ తొలి అవార్డు సురవరం ప్రతాపరెడ్డికి, ఆయన చనిపోయిన తర్వాత వచ్చింది. ఈ అవార్డుని 1955లో మొదటి సారిగా ఇచ్చారు. ఆనాటి నుంచి ఈనాటి వరకు మొత్తం 62 ఏండ్లలో 1958, 59, 66, 67, 68 సంవత్సరాలలో ఎవ్వరికీ ఇవ్వలేదు. మిగతా 57 యేండ్లల్లో తెలంగాణ వారికి ఏడు సార్లు మాత్రమే ఈ అవార్డు వరించింది. 50 సార్లు సీమాంధ్రులకు దక్కాయి. 1973లో సి.నారాయణరెడ్డి (‘మంటలు మానవుడు’, -కవిత్వం), 1974 దాశరథి (‘తిమిరంతో సమరం’, -కవిత్వం), 2000 ఎన్.గోపి (‘కాలాన్ని నిద్రపోనివ్వను’,- కవిత్వం), 2004 అంపశయ్య నవీన్ (‘కాలరేఖలు’, -నవల), 2007 గడియారం రామకృష్ణశర్మ (‘శతపత్రము’, - స్వీయ చరిత్ర–- ఈయన కూడా పుట్టుక రీత్యా తెలంగాణ వాడు కాదు), 2011 సామల సదాశివ (‘స్వరలయలు’,  వ్యాసాలు)కు అవార్డులొచ్చాయి. అంటే సమైక్యాంధ్రలో జరిగిన అన్యాయమే ఇప్పుడూ కొనసాగుతోంది. ఈ అన్యాయాన్ని కవులు, రచయితలు సమిష్టిగా ప్రశ్నించాలి. ఎదిరించాలి. నిలదీయాలి. ఉమ్మడి కార్యాచరణతో చరమగీతం పాడాలి.భవిష్యత్లో కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ అవార్డు ఎంపిక జ్యూరీలో కచ్చితంగా తెలంగాణకు ప్రాతినిధ్యం ఉండేలా చర్యలు తీసుకోవాలి. తెలుగుకు ప్రాచీన హోదా దక్కడానికి తెలంగాణలోని ఆకరాలు ఉపయోగ పడ్డాయి. అయినప్పటికీ తెలుగు భాష పేరిట గతంలో తెలంగాణకు ఎంతో అన్యాయం జరిగింది. ఈ అన్యాయం ఇప్పుడు అవార్డుల్లోనూ ప్రతిఫలిస్తున్నది. నిజానికి తెలంగాణకు, ఆంధ్రకు వేర్వేరుగా రెండు అవార్డులను ప్రకటిస్తే సమస్య కొంతమేరకు పరిష్కారమైతది. ఈ విషయమై తెలంగాణకు జరుగుతున్న అన్యాయాలను ‘తెలంగాణ సాహిత్య అకాడెమీ’ ప్రత్యేక శ్రద్ధ వహించి కేంద్ర సాహిత్య అకాడెమీ అధికారుల దృష్టికి తీసుకు రావాల్సిన అవసరమున్నది.సంగిశెట్టి శ్రీనివాస్
2011loo saamala sadasiva raasina ‘swaralayalu’ pustakaaniki kendra saahitya academy avaardu vachindi. appati nunchi ippati varakuu yee eduku aa yedu ee saari telangaanaku vastadani, ravalani aaraatapadatam aakhariki niraasa aavarinchatam paripaataindi.‘orri orri vaadu paye... vonduka tini manam podam’ anna reetilo kendra saahitya academy avaardula pampakaalu jarugutunnayi. 60 yendla nunchi telangaanaku etla anyayam jarugutundo ee yedadi kuudaa atlane jarigindi. gatha aarendluga okka telamgaana vaadikii avaardu ivvakunda seemaandhrulake andajestunnaru. telamgaana rashtram erpadinappatiki kendramlo seemandhrule chakram tippagalugutunnaru. juri empika nunche nashtam jarugutunnadi. ee saari mottam mugguru telangaanetarule avaardu empika kamiteelo unnaru. veellu 2017ku gaanu devipriya raasina ‘gaalirangu’ kavita samputiki ee avaarduni prakatinchaaru. paramapada sopanamlo maadirigaa telamgaana kavulu, rachayitalu okkokka mettekki avaardu kosam final sthaayiki ragane akkada edho oka paamu mingeyadamtho mallee katha modalukostondi.2011loo saamala sadasiva raasina ‘swaralayalu’ pustakaaniki kendra saahityaakaademii avaardu vachindi. appati nunchi ippati varakuu yee eduku aa yedu eesaari telangaanaku vastadani, ravalani aaraata padatam aakhariki niraasa aavarinchatam paripaataindi. rashtram erpaataina tarvaata anni rangaalatho paatu saahityamloonuu samaanamaina wata dakkutundani aasinchaam. kaani iteevali prakatana marosari telamgaana praanta saahitii priyulni niraasa parichindi. kaaloji narayanarao lanti vaariki padmavibhushan lanti avaardulu vachinaayi cony ‘kendra saahitya academy’ avaarduraaledu. ante appatikee, ippatikee aandhraadhipatyam saahitii rangamlo etla sthireekarinchabaddadi, konasaagutunnadii ardhamaitadi. ragadveshalaku ateetamgaa vyavaharinchaalsina juri tama praantiiyaabhimaanaanni prakatinchukunnadi. ee avaardulatho teluguvaariki, telugu saahityaaniki adanamgaa onaguredi emi ledu. mahaa ayithe vaaru raasina pustakaalu oo padi kaapeelu ekkuvagaa ammudavutaayi. kakapothe jaatiiyasthaayilo aa samvatsaraaniki gaanu ‘telugu saahityaaniki’ pratinidhigaa avaarduku empikaina vaarini gurtistaaru. veelayithe vaari okati ara rachanalu itara bhashalloki anuvaadamayitayi. intakuminchi peddagaa onagure prayojanaalu emi levu. kaani deenivalla nashtaalu anekam unnaayi. telamgaana pratibhanu vismarinchi ekapakshamgaa ee avaardulu prakatinchadam valla ee praantamlo cheppukodagga rachayitalu leru ane sanketam velutondi. idhi vaastava viruddham. nijaaniki ivvaala telugusaahi tyaanni vividha prakriyallo sajeevamgaa nilabedutunnadi telamgaana rachayitalu. pratyeka rashtram kosam poratam cheya dame gakunda kaneevinee erugani reetilo kavitvamai, paatai palle pallelo ikkadi kavulu paruchuku poindru. soito vyavaharistuu andhra paalakulanu neeladeesindru. nijaaniki udyamam ooruraa paatuku povadaaniki kavi, gaayakulu chesina krushi, srujana ananya saamaanyam. telangaanadi prasninche, niladeese, edirinche nirbheeti saahityam. atlanti saahityam avaarduku anarham kaavadam garhaneeyam. ee anyayam gatha aaru dasaabdaalugaa saagutondi. ee avaarduku arhulaina entomandi kavulu, marentomandi kathakulu, vimarsakulu, rachayitalunnaaru. kavitvamlo nandini sidhareddy, gorati venkanna, sunkireddy narayanareddy, jukanti jagannatham, annavaram devender taditarulunnaru. alaage kathakullo allam rajayya, peddinti ashokkumar, aadepu lakshmeepati, ke.vi. narender, vimarsakullo ke.ke.ranganaathaachaaryulu, suprasannachaaryulu, mudiganti sujatareddy itla prati prakriyalo arhulaina vaaru aneka mandi unnaaru. veellantaa nirantaram rastunnavare! ikkada perkonna perlakanna perkonani perley ekkuva. atlantidi juri drushtiki veellu kanarakapovadam vaari chuupu mandaginchindi anadaaniki nidarsanam.hyderabad, aandhra rashtraluga unna samayamlo kendra saahitya academy toli avaardu suravaram prataapareddiki, aayana chanipoyina tarvaata vachindi. ee avaarduni 1955loo modati saarigaa icharu. aanaati nunchi eenaati varaku mottam 62 endlalo 1958, 59, 66, 67, 68 samvatsaraalalo evvarikee ivvaledu. migata 57 yendlallo telamgaana vaariki edu saarlu matrame ee avaardu varinchindi. 50 saarlu seemaandhrulaku dakkayi. 1973loo si.narayanareddy (‘mantalu manavudu’, -kavitvam), 1974 daasarathi (‘timiramtho samaram’, -kavitvam), 2000 en.gopi (‘kaalaanni nidraponivvanu’,- kavitvam), 2004 ampasayya naveen (‘kaalarekhalu’, -navala), 2007 gadiyaram ramakrishnasarma (‘satapatramu’, - sweeya charitra–- eeyana kuudaa puttuka reetya telamgaana vaadu kaadu), 2011 saamala sadasiva (‘swaralayalu’,  vyaasaalu)ku avaardulochaayi. ante samaikyaandhralo jarigina anyayame ippuduu konasagutondi. ee anyayanni kavulu, rachayitalu samishtigaa prasninchaali. edirinchaali. niladeeyaali. ummadi kaaryaacharanatho charamageetam padali.bhavishyatlo kendra saahitya academy avaardu empika jyurilo kachitamgaa telangaanaku praatinidhyam undela charyalu teesukovali. teluguku praacheena hoda dakkadaaniki telangaanaloni aakaraalu upayoga paddai. ayinappatiki telugu bhasha paerita gatamlo telangaanaku entho anyayam jarigindi. ee anyayam ippudu avaardulloonuu pratiphalistunnadi. nijaaniki telangaanaku, aandhraku ververugaa rendu avaardulanu prakatiste samasya kontameraku parishkaaramaitadi. ee vishayamai telangaanaku jarugutunna anyaayaalanu ‘telamgaana saahitya academy’ pratyeka shraddha vahinchi kendra saahitya academy adhikaarula drushtiki teesuku ravalsina avasaramunnadi.sangisetti srinivas‘orri orri vaadu paye... vonduka tini manam podam’ anna reetilo kendra saahitya academy avaardula pampakaalu jarugutunnayi. 60 yendla nunchi telangaanaku etla anyayam jarugutundo ee yedadi kuudaa atlane jarigindi. gatha aarendluga okka telamgaana vaadikii avaardu ivvakunda seemaandhrulake andajestunnaru. telamgaana rashtram erpadinappatiki kendramlo seemandhrule chakram tippagalugutunnaru. juri empika nunche nashtam jarugutunnadi. ee saari mottam mugguru telangaanetarule avaardu empika kamiteelo unnaru. veellu 2017ku gaanu devipriya raasina ‘gaalirangu’ kavita samputiki ee avaarduni prakatinchaaru. paramapada sopanamlo maadirigaa telamgaana kavulu, rachayitalu okkokka mettekki avaardu kosam final sthaayiki ragane akkada edho oka paamu mingeyadamtho mallee katha modalukostondi.2011loo saamala sadasiva raasina ‘swaralayalu’ pustakaaniki kendra saahityaakaademii avaardu vachindi. appati nunchi ippati varakuu yee eduku aa yedu eesaari telangaanaku vastadani, ravalani aaraata padatam aakhariki niraasa aavarinchatam paripaataindi. rashtram erpaataina tarvaata anni rangaalatho paatu saahityamloonuu samaanamaina wata dakkutundani aasinchaam. kaani iteevali prakatana marosari telamgaana praanta saahitii priyulni niraasa parichindi. kaaloji narayanarao lanti vaariki padmavibhushan lanti avaardulu vachinaayi cony ‘kendra saahitya academy’ avaarduraaledu. ante appatikee, ippatikee aandhraadhipatyam saahitii rangamlo etla sthireekarinchabaddadi, konasaagutunnadii ardhamaitadi. ragadveshalaku ateetamgaa vyavaharinchaalsina juri tama praantiiyaabhimaanaanni prakatinchukunnadi. ee avaardulatho teluguvaariki, telugu saahityaaniki adanamgaa onaguredi emi ledu. mahaa ayithe vaaru raasina pustakaalu oo padi kaapeelu ekkuvagaa ammudavutaayi. kakapothe jaatiiyasthaayilo aa samvatsaraaniki gaanu ‘telugu saahityaaniki’ pratinidhigaa avaarduku empikaina vaarini gurtistaaru. veelayithe vaari okati ara rachanalu itara bhashalloki anuvaadamayitayi. intakuminchi peddagaa onagure prayojanaalu emi levu. kaani deenivalla nashtaalu anekam unnaayi. telamgaana pratibhanu vismarinchi ekapakshamgaa ee avaardulu prakatinchadam valla ee praantamlo cheppukodagga rachayitalu leru ane sanketam velutondi. idhi vaastava viruddham. nijaaniki ivvaala telugusaahi tyaanni vividha prakriyallo sajeevamgaa nilabedutunnadi telamgaana rachayitalu. pratyeka rashtram kosam poratam cheya dame gakunda kaneevinee erugani reetilo kavitvamai, paatai palle pallelo ikkadi kavulu paruchuku poindru. soito vyavaharistuu andhra paalakulanu neeladeesindru. nijaaniki udyamam ooruraa paatuku povadaaniki kavi, gaayakulu chesina krushi, srujana ananya saamaanyam. telangaanadi prasninche, niladeese, edirinche nirbheeti saahityam. atlanti saahityam avaarduku anarham kaavadam garhaneeyam. ee anyayam gatha aaru dasaabdaalugaa saagutondi. ee avaarduku arhulaina entomandi kavulu, marentomandi kathakulu, vimarsakulu, rachayitalunnaaru. kavitvamlo nandini sidhareddy, gorati venkanna, sunkireddy narayanareddy, jukanti jagannatham, annavaram devender taditarulunnaru. alaage kathakullo allam rajayya, peddinti ashokkumar, aadepu lakshmeepati, ke.vi. narender, vimarsakullo ke.ke.ranganaathaachaaryulu, suprasannachaaryulu, mudiganti sujatareddy itla prati prakriyalo arhulaina vaaru aneka mandi unnaaru. veellantaa nirantaram rastunnavare! ikkada perkonna perlakanna perkonani perley ekkuva. atlantidi juri drushtiki veellu kanarakapovadam vaari chuupu mandaginchindi anadaaniki nidarsanam.hyderabad, aandhra rashtraluga unna samayamlo kendra saahitya academy toli avaardu suravaram prataapareddiki, aayana chanipoyina tarvaata vachindi. ee avaarduni 1955loo modati saarigaa icharu. aanaati nunchi eenaati varaku mottam 62 endlalo 1958, 59, 66, 67, 68 samvatsaraalalo evvarikee ivvaledu. migata 57 yendlallo telamgaana vaariki edu saarlu matrame ee avaardu varinchindi. 50 saarlu seemaandhrulaku dakkayi. 1973loo si.narayanareddy (‘mantalu manavudu’, -kavitvam), 1974 daasarathi (‘timiramtho samaram’, -kavitvam), 2000 en.gopi (‘kaalaanni nidraponivvanu’,- kavitvam), 2004 ampasayya naveen (‘kaalarekhalu’, -navala), 2007 gadiyaram ramakrishnasarma (‘satapatramu’, - sweeya charitra–- eeyana kuudaa puttuka reetya telamgaana vaadu kaadu), 2011 saamala sadasiva (‘swaralayalu’,  vyaasaalu)ku avaardulochaayi. ante samaikyaandhralo jarigina anyayame ippuduu konasagutondi. ee anyayanni kavulu, rachayitalu samishtigaa prasninchaali. edirinchaali. niladeeyaali. ummadi kaaryaacharanatho charamageetam padali.bhavishyatlo kendra saahitya academy avaardu empika jyurilo kachitamgaa telangaanaku praatinidhyam undela charyalu teesukovali. teluguku praacheena hoda dakkadaaniki telangaanaloni aakaraalu upayoga paddai. ayinappatiki telugu bhasha paerita gatamlo telangaanaku entho anyayam jarigindi. ee anyayam ippudu avaardulloonuu pratiphalistunnadi. nijaaniki telangaanaku, aandhraku ververugaa rendu avaardulanu prakatiste samasya kontameraku parishkaaramaitadi. ee vishayamai telangaanaku jarugutunna anyaayaalanu ‘telamgaana saahitya academy’ pratyeka shraddha vahinchi kendra saahitya academy adhikaarula drushtiki teesuku ravalsina avasaramunnadi.sangisetti srinivas