అన్నీ పోగొట్టుకొంటూ వస్తున్న రాయలసీమ కనీసం రైల్వేజోన్ విషయంలోనైనా గట్టిగా నిలబడాలి. అలా కాని పక్షంలో రాయలసీమ ప్రాంతంలో రైలుకూతలూ వినబడకుండా పోయే ప్రమాదముంది.ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర విభజన సందర్భంలో నవ్యాంధ్రకు అనుకోకుండా కొన్ని, ముందస్తు ప్రణాళికలతో మరికొన్నింటిని అప్పటి కేంద్ర ప్రభుత్వం చట్టసభల సాక్షిగా ప్రకటించింది. విభజన చట్టంలో ‘వెనుకబడిన ప్రాంతాలకు- ప్రత్యేకప్యాకేజీ’ మినహా మిగిలినవన్నీ మొత్తం రాష్ట్రాన్ని ఒక యూనిట్గా భావించి ప్రకటించారు. విభజనానంతరం రాష్ట్రానికి చేకూరే ప్రయోజనాలు, అదనపు లబ్ధి అంతా అభివృద్ధి చెందిన ప్రాంతాల ఆధిపత్యానికి తలొగ్గుతుందని ప్రత్యేకంగా చెప్పాల్సిన పని లేదు. అభివృద్ధి వికేంద్రీకరణ కాకపోవటం వలన కొత్త రాష్ట్రం ఎంతగా నష్టపోయిందో అనుభవాలను ఎదుర్కొంటున్నప్పటికీ, తిరిగి అదే తరహా కేంద్రీకృత అభివృద్ధి నమూనాను నవ్యాంధ్ర రాష్ట్రంలో ప్రయోగించటం అశాస్త్రీయం. ఆయా ప్రాంతాలకు అవకాశాలనుబట్టి అభివృద్ధిని వికేంద్రీకరించకపోతే మరో చారిత్రక తప్పిదం అవుతుంది.విభజన చట్టంలో కేంద్రం సెక్షన్-93, షెడ్యూల్-13 ప్రకారం నవ్యాంధ్ర రాష్ట్రానికి కొత్త ‘రైల్వేజోన్’ ఏర్పాటు చేస్తామని ప్రకటించింది. భారతదేశంలో ఇప్పటికి 17 రైల్వేజోన్లు, 68 డివిజన్లు ఉన్నాయి. 14 రైల్వేజోన్లు ఉత్తర భారతదేశంలోఉండగా, 3 రైల్వేజోన్ దక్షిణ భారతదేశంలో ఉన్నాయి. దక్షిణాంధ్ర భారతంలో చెన్నై, సికింద్రాబాద్, హుబ్లీ (బెంగళూరు)లు రైల్వే జోన్ కేంద్రాలుగా ఉన్నాయి.దక్షిణమధ్య రైల్వేజోన్ (యస్.సి.ఆర్.)ను సికింద్రాబాద్ కేంద్రంగా 1966 అక్టోబరు 2న గాంధీ జయంతినాడు ఏర్పాటు చేశారు. సదరన్ రైల్వేజోన్లోని విజయవాడ, హుబ్లీ డివిజన్లను, సెంట్రల్ రైల్వేజోన్లోని సికింద్రాబాద్, షోలాపూర్ డివిజన్లతో యస్.సి.ఆర్. రైల్వేజోన్ ఏర్పడింది. సదరన్ రైల్వే జోన్లో డివిజన్ ఉంటూ వచ్చిన ‘గుంతకల్లు డివిజన్’ను యస్.సి.ఆర్.లో కలిపారు. 1978 ఫిబ్రవరి 17న పాలనాసౌలభ్యం కోసం సికింద్రాబాద్ డివిజన్ నుంచి హైదరాబాద్ డివిజన్ను వేరుచేసి కొత్త డివిజన్గా ఏర్పాటు చేశారు.2003 ఏప్రిల్ 1న యస్.సి.ఆర్.లోనే గుంతకల్లు విజయవాడ డివిజన్ల నుంచి కొంత భాగాన్ని తయారుచేసి గుంటూరు డివిజన్ గాను, మహారాష్ట్రలోని ప్రాంతాన్ని నాందేడ్ డివిజన్గాను ఏర్పాటు చేశారు. ఇదే సందర్భంలో గుంతకల్ డివిజన్లోని హుబ్లీని నైరుతి రైల్వేజోన్లోకి కలిపారు. వెనుకబడిన ప్రాంతాలకు ప్రాధాన్యం, అధికార వికేంద్రీకరణ తదితర అనేక అంశాలలో కర్ణాటక నుంచి ఆంధ్రప్రదేశ్ నేర్చుకోవాల్సింది చాలానే ఉంది. దక్షిణమధ్య రైల్వేజోన్లోని 6 డివిజన్లలో అతిపెద్ద డివిజన్గా గుంతకల్లు కొనసాగుతోంది. గుంతకల్లు డివిజన్ పరిధిలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో 1281.1 కి.మీ., కర్ణాటక రాష్ట్రంలో 142.2 కి.మీ. తమిళనాడు రాష్ట్రంలో 6.86 కి.మీ. రైల్వేజోన్లో మొత్తం 1430.1 కి.మీ. రైల్వేజోన్ ఉంది. 1956లో సదరన్ రైల్వేలో డివిజన్గా ఏర్పడిన గుంతకల్లును 1977లో దక్షిణమధ్య రైల్వేలో కలిపిన అనంతరం 2003లో హుబ్లీ ప్రాంతాన్ని కోల్పోవడంతోపాటు, మరికొంత ప్రాంతాన్ని గుంటూరు డివిజన్లోకి కలిపి వేయటంవలన గుంతకల్ డివిజన్ ప్రాభవం తగ్గుతూ వస్తోంది. ‘హుబ్లీ’ స్థానంలో గుంతకల్ రైల్వేజోన్గా ప్రకటించాలని అప్పట్లో ప్రజలు ఉద్యమించినా పాలకులు పట్టించుకపోగా గుంత కల్లును మరింత కుదించివేశారు.పొగొట్టుకొన్నది పోగా ప్రస్తుతం 134 రైల్వేస్టేషన్లతో, రాయచూర్, మంత్రాలయం, డోన్, కడప, శ్రీకాళహస్తి, తిరుపతి, రేణిగుంట, చిత్తూరు, ధర్మవరం, అనంతపురం తదితర పట్టణాలతో గుంతకల్లు డివిజన్లో నంద్యాల, మార్కాపురం తదితర ప్రాంతాలు గుంటూరు డివిజన్లో కొనసాగుతున్నాయి. దక్షిణమధ్య రైల్వేలోని ఈ మొత్తం ప్రాంతాన్ని రెండు జోన్లుగా విభజించాల్సి వస్తే సికింద్రాబాద్, హైదరాబాద్, నాందేడ్ ఒక జోన్ గాను, విజయవాడ, గుంటూరు, గుంతకల్లను మరొక కొత్తజోన్గా ఏర్పాటు చేయాల్సి వస్తుంది. నవ్యాంధ్ర రాష్ట్రంలో విశాఖప్నటం డివిజన్ భౌగోళికంగా ఉన్నా, రైల్వేజోన్పరంగా ఆ డివిజన్ తూర్పుకోస్తా రైల్వేజోన్లో ఉంది. తూర్పుకోస్తా రైల్వేజోన్ కేంద్రం భువనేశ్వర్ కాగా కుర్ధారోడ్, సంబల్ పూర్ (చత్తీస్ఘడ్ రాష్ట్రం) డివిజన్లు కూడా అందులో ఉన్నాయి. ఆ జోన్ నుంచి విశాఖపట్నం డివిజన్ను వదులు కోవడానికి ఒరిస్సా, చత్తీస్ఘడ్ రాష్ట్రాలు సిద్ధంగా లేవు.విశాఖలోనే కొత్త రైల్వేజోన్ ఏర్పాటు చేయాలని మన పాలకపక్షం, పార్టీలు ఉద్రేకాలు కలిగించి, అందుకోసమే ఆలస్యమవు తోందని అసలు పని ప్రారంభం కాకుండా చేస్తున్నారు. అసలు పని మొదలైతే రాజధాని ప్రాంతంకాదని ఎక్కడ రాయలసీమలోని గుంతకల్ను రైల్వేజోన్గా చేయాల్సి వస్తుందేమోననే బెంగ కూడా వారికి ఉండవచ్చు అత్యంత వెనుకబడిన రాయలసీమలో అవకాశమున్న రైల్వే జోన్నైనా గుంతకల్లులో ఏర్పాటు చేయాలని పాలకులు, పార్టీలు పూనుకోక పోవడం దారుణం.దక్షిణ భారతదేశంలోని అన్ని రైల్వేలైన్లకు అనుకూలంగా ఉండటం, విస్తారమైన భూవసతి, తుంగభద్ర డ్యాం ద్వారా నీటివసతి, ఇప్పటికే నిర్మించబడి ఉన్న డీ‍జిల్ లోకోషెడ్, ఎలక్ట్రికల్ లోకోషెడ్, ట్రైనింగ్ ఇన్స్టిట్యూట్, రైల్వే హాస్పిటల్ ఇలా అనేక సానుకూలతలున్న ప్పటికీ, కనీసం గుంతకల్లును రైల్వేజోన్గా పరిశీలనకు కూడా పరిగణలోకి తీసుకోకపోవడం ఆందోళన కలిగించే అంశం. ఈ రైల్వే జోన్లో లేని విశాఖపట్నంపై ఉండే ప్రేమ ఈ జోన్లోనే ఉన్న గుంతకల్పై ఎందుకుండదో సీమ ప్రజలందరూ ఆలోచించాల్సిన అవసరముంది.తూర్పు నౌకాదళ కేంద్రం, షిప్యార్డు, పోర్టు, స్టీల్ప్లాంటు, స్మార్ట్ సిటీ, హోచ్.పి.సి.యల్, బిహెచ్ఇఎల్, ఎస్.డి.పి.సి. అనేక విద్యాసంస్థలు, ఇతర ప్రైవేటు రంగ సంస్థలతో నిండి ఉన్న విశాఖ పట్నంలో అదనంగా రైల్వేజోన్ను అక్కడే ఉంచాలనుకోవటం అసమంజసం. ఉత్తరాంధ్రలో వెనుకబడిన గ్రామీణ, గిరిజన ప్రాంతాలకు ఉపయోగపడే పనులుచేస్తే ఆ ప్రాంతానికి మేలుచేసిన వారవు తారు. అలాంటి పనులకు రాయలసీమ ఎప్పుడు త్యాగాలకు సిద్ధంగా ఉంటుంది. అలా కాకుండా అభివృద్ధి చెందిన ఒక పరిమిత ప్రాంతానికే అవకాశాలు కల్పిస్తూ పోవటం అత్యవసరం కాదని ఆలోచించాలి. విశాఖ కోసమే, విశాఖలోనే రైల్వేజోన్ ఏర్పాటు చేస్తాం అనే మాటల కన్నా నవ్యాంధ్రలో ఏర్పడబోయే రైల్వేజోన్లో విశాఖ డివిజన్లోని భాగం చేస్తామనటం బాగుంటుంది. కనీసం రైల్వేజోన్లోనైనా రాయలసీమలో ఖనిజ వనరుల ఆధారత పరిశ్రమల అభివృద్ధి, వ్యవసాయం, పండ్లతోటల ఉత్పత్తుల రవాణా, పర్యాటక రంగాభివృద్ధి, అదనంగా మరికొన్ని ఉద్యోగాలు, వ్యాపార అవకాశాలు అందుకొనే అవకాశంఉంది. అన్నీ పోగొట్టుకొంటూ వస్తున్న రాయలసీమ కనీసం రైల్వేజోన్ విషయంలోనైనా గట్టిగా నిలబడకపోతే చివరకు ఈ ప్రాంతంలో రైలుకూతలు కూడా వినబడకుండా పోయే ప్రమాదముంది. వచ్చే రైల్వేబడ్జెట్లో అయినా గుంతకల్లు రైల్వేజోన్లోపాటు, ఓబుళాపురం- కృష్ణపట్నం, కడప- బెంగళూరు, రాయదుర్గం-బెంగళూరు, రైల్వేలైన్ల పూర్తి కోసం, మంత్రాలయం-–-కర్నూలు, కర్నూలు–-నంద్యాల, ఎర్రగుంట్ల-–కంభం, కదిరి-–పుట్టపర్తి, పుట్టపర్తి–-చిక్బళ్ళాపురం, శ్రీకాళహస్తి –నడికుడి, ధర్మవరం–-బళ్ళారి, హిందూపురం-– చిత్రదుర్గం, కంబం- –ప్రొద్దుటూరు, బాకరాపేట-–గిద్దలూరు తదితర కొత్త రైల్వేలైన్లను ప్రారంభించాలి. గుంతకల్లు రైల్వే డివిజన్లో విద్యుదీకరణతో పాటు, ప్రధాన ఎక్స్ప్రెస్ రైళ్ళను రాయలసీమ అన్ని స్టేషన్లలో నిలపాలి. తిరుపతి రైల్వేస్టేషన్ను మోడల్ రైల్వే స్టేషన్గా అభివృద్ధి పరచాలి. ఈ వైపుగా రాయలసీమ ప్రజలు, ప్రజా సంఘాలు ఉద్యమాలకు సిద్ధం కావాలి.అప్పిరెడ్డి హరినాథరెడ్డిపరిశోధకులుఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర విభజన సందర్భంలో నవ్యాంధ్రకు అనుకోకుండా కొన్ని, ముందస్తు ప్రణాళికలతో మరికొన్నింటిని అప్పటి కేంద్ర ప్రభుత్వం చట్టసభల సాక్షిగా ప్రకటించింది. విభజన చట్టంలో ‘వెనుకబడిన ప్రాంతాలకు- ప్రత్యేకప్యాకేజీ’ మినహా మిగిలినవన్నీ మొత్తం రాష్ట్రాన్ని ఒక యూనిట్గా భావించి ప్రకటించారు. విభజనానంతరం రాష్ట్రానికి చేకూరే ప్రయోజనాలు, అదనపు లబ్ధి అంతా అభివృద్ధి చెందిన ప్రాంతాల ఆధిపత్యానికి తలొగ్గుతుందని ప్రత్యేకంగా చెప్పాల్సిన పని లేదు. అభివృద్ధి వికేంద్రీకరణ కాకపోవటం వలన కొత్త రాష్ట్రం ఎంతగా నష్టపోయిందో అనుభవాలను ఎదుర్కొంటున్నప్పటికీ, తిరిగి అదే తరహా కేంద్రీకృత అభివృద్ధి నమూనాను నవ్యాంధ్ర రాష్ట్రంలో ప్రయోగించటం అశాస్త్రీయం. ఆయా ప్రాంతాలకు అవకాశాలనుబట్టి అభివృద్ధిని వికేంద్రీకరించకపోతే మరో చారిత్రక తప్పిదం అవుతుంది.విభజన చట్టంలో కేంద్రం సెక్షన్-93, షెడ్యూల్-13 ప్రకారం నవ్యాంధ్ర రాష్ట్రానికి కొత్త ‘రైల్వేజోన్’ ఏర్పాటు చేస్తామని ప్రకటించింది. భారతదేశంలో ఇప్పటికి 17 రైల్వేజోన్లు, 68 డివిజన్లు ఉన్నాయి. 14 రైల్వేజోన్లు ఉత్తర భారతదేశంలోఉండగా, 3 రైల్వేజోన్ దక్షిణ భారతదేశంలో ఉన్నాయి. దక్షిణాంధ్ర భారతంలో చెన్నై, సికింద్రాబాద్, హుబ్లీ (బెంగళూరు)లు రైల్వే జోన్ కేంద్రాలుగా ఉన్నాయి.దక్షిణమధ్య రైల్వేజోన్ (యస్.సి.ఆర్.)ను సికింద్రాబాద్ కేంద్రంగా 1966 అక్టోబరు 2న గాంధీ జయంతినాడు ఏర్పాటు చేశారు. సదరన్ రైల్వేజోన్లోని విజయవాడ, హుబ్లీ డివిజన్లను, సెంట్రల్ రైల్వేజోన్లోని సికింద్రాబాద్, షోలాపూర్ డివిజన్లతో యస్.సి.ఆర్. రైల్వేజోన్ ఏర్పడింది. సదరన్ రైల్వే జోన్లో డివిజన్ ఉంటూ వచ్చిన ‘గుంతకల్లు డివిజన్’ను యస్.సి.ఆర్.లో కలిపారు. 1978 ఫిబ్రవరి 17న పాలనాసౌలభ్యం కోసం సికింద్రాబాద్ డివిజన్ నుంచి హైదరాబాద్ డివిజన్ను వేరుచేసి కొత్త డివిజన్గా ఏర్పాటు చేశారు.2003 ఏప్రిల్ 1న యస్.సి.ఆర్.లోనే గుంతకల్లు విజయవాడ డివిజన్ల నుంచి కొంత భాగాన్ని తయారుచేసి గుంటూరు డివిజన్ గాను, మహారాష్ట్రలోని ప్రాంతాన్ని నాందేడ్ డివిజన్గాను ఏర్పాటు చేశారు. ఇదే సందర్భంలో గుంతకల్ డివిజన్లోని హుబ్లీని నైరుతి రైల్వేజోన్లోకి కలిపారు. వెనుకబడిన ప్రాంతాలకు ప్రాధాన్యం, అధికార వికేంద్రీకరణ తదితర అనేక అంశాలలో కర్ణాటక నుంచి ఆంధ్రప్రదేశ్ నేర్చుకోవాల్సింది చాలానే ఉంది. దక్షిణమధ్య రైల్వేజోన్లోని 6 డివిజన్లలో అతిపెద్ద డివిజన్గా గుంతకల్లు కొనసాగుతోంది. గుంతకల్లు డివిజన్ పరిధిలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో 1281.1 కి.మీ., కర్ణాటక రాష్ట్రంలో 142.2 కి.మీ. తమిళనాడు రాష్ట్రంలో 6.86 కి.మీ. రైల్వేజోన్లో మొత్తం 1430.1 కి.మీ. రైల్వేజోన్ ఉంది. 1956లో సదరన్ రైల్వేలో డివిజన్గా ఏర్పడిన గుంతకల్లును 1977లో దక్షిణమధ్య రైల్వేలో కలిపిన అనంతరం 2003లో హుబ్లీ ప్రాంతాన్ని కోల్పోవడంతోపాటు, మరికొంత ప్రాంతాన్ని గుంటూరు డివిజన్లోకి కలిపి వేయటంవలన గుంతకల్ డివిజన్ ప్రాభవం తగ్గుతూ వస్తోంది. ‘హుబ్లీ’ స్థానంలో గుంతకల్ రైల్వేజోన్గా ప్రకటించాలని అప్పట్లో ప్రజలు ఉద్యమించినా పాలకులు పట్టించుకపోగా గుంత కల్లును మరింత కుదించివేశారు.పొగొట్టుకొన్నది పోగా ప్రస్తుతం 134 రైల్వేస్టేషన్లతో, రాయచూర్, మంత్రాలయం, డోన్, కడప, శ్రీకాళహస్తి, తిరుపతి, రేణిగుంట, చిత్తూరు, ధర్మవరం, అనంతపురం తదితర పట్టణాలతో గుంతకల్లు డివిజన్లో నంద్యాల, మార్కాపురం తదితర ప్రాంతాలు గుంటూరు డివిజన్లో కొనసాగుతున్నాయి. దక్షిణమధ్య రైల్వేలోని ఈ మొత్తం ప్రాంతాన్ని రెండు జోన్లుగా విభజించాల్సి వస్తే సికింద్రాబాద్, హైదరాబాద్, నాందేడ్ ఒక జోన్ గాను, విజయవాడ, గుంటూరు, గుంతకల్లను మరొక కొత్తజోన్గా ఏర్పాటు చేయాల్సి వస్తుంది. నవ్యాంధ్ర రాష్ట్రంలో విశాఖప్నటం డివిజన్ భౌగోళికంగా ఉన్నా, రైల్వేజోన్పరంగా ఆ డివిజన్ తూర్పుకోస్తా రైల్వేజోన్లో ఉంది. తూర్పుకోస్తా రైల్వేజోన్ కేంద్రం భువనేశ్వర్ కాగా కుర్ధారోడ్, సంబల్ పూర్ (చత్తీస్ఘడ్ రాష్ట్రం) డివిజన్లు కూడా అందులో ఉన్నాయి. ఆ జోన్ నుంచి విశాఖపట్నం డివిజన్ను వదులు కోవడానికి ఒరిస్సా, చత్తీస్ఘడ్ రాష్ట్రాలు సిద్ధంగా లేవు.విశాఖలోనే కొత్త రైల్వేజోన్ ఏర్పాటు చేయాలని మన పాలకపక్షం, పార్టీలు ఉద్రేకాలు కలిగించి, అందుకోసమే ఆలస్యమవు తోందని అసలు పని ప్రారంభం కాకుండా చేస్తున్నారు. అసలు పని మొదలైతే రాజధాని ప్రాంతంకాదని ఎక్కడ రాయలసీమలోని గుంతకల్ను రైల్వేజోన్గా చేయాల్సి వస్తుందేమోననే బెంగ కూడా వారికి ఉండవచ్చు అత్యంత వెనుకబడిన రాయలసీమలో అవకాశమున్న రైల్వే జోన్నైనా గుంతకల్లులో ఏర్పాటు చేయాలని పాలకులు, పార్టీలు పూనుకోక పోవడం దారుణం.దక్షిణ భారతదేశంలోని అన్ని రైల్వేలైన్లకు అనుకూలంగా ఉండటం, విస్తారమైన భూవసతి, తుంగభద్ర డ్యాం ద్వారా నీటివసతి, ఇప్పటికే నిర్మించబడి ఉన్న డీ‍జిల్ లోకోషెడ్, ఎలక్ట్రికల్ లోకోషెడ్, ట్రైనింగ్ ఇన్స్టిట్యూట్, రైల్వే హాస్పిటల్ ఇలా అనేక సానుకూలతలున్న ప్పటికీ, కనీసం గుంతకల్లును రైల్వేజోన్గా పరిశీలనకు కూడా పరిగణలోకి తీసుకోకపోవడం ఆందోళన కలిగించే అంశం. ఈ రైల్వే జోన్లో లేని విశాఖపట్నంపై ఉండే ప్రేమ ఈ జోన్లోనే ఉన్న గుంతకల్పై ఎందుకుండదో సీమ ప్రజలందరూ ఆలోచించాల్సిన అవసరముంది.తూర్పు నౌకాదళ కేంద్రం, షిప్యార్డు, పోర్టు, స్టీల్ప్లాంటు, స్మార్ట్ సిటీ, హోచ్.పి.సి.యల్, బిహెచ్ఇఎల్, ఎస్.డి.పి.సి. అనేక విద్యాసంస్థలు, ఇతర ప్రైవేటు రంగ సంస్థలతో నిండి ఉన్న విశాఖ పట్నంలో అదనంగా రైల్వేజోన్ను అక్కడే ఉంచాలనుకోవటం అసమంజసం. ఉత్తరాంధ్రలో వెనుకబడిన గ్రామీణ, గిరిజన ప్రాంతాలకు ఉపయోగపడే పనులుచేస్తే ఆ ప్రాంతానికి మేలుచేసిన వారవు తారు. అలాంటి పనులకు రాయలసీమ ఎప్పుడు త్యాగాలకు సిద్ధంగా ఉంటుంది. అలా కాకుండా అభివృద్ధి చెందిన ఒక పరిమిత ప్రాంతానికే అవకాశాలు కల్పిస్తూ పోవటం అత్యవసరం కాదని ఆలోచించాలి. విశాఖ కోసమే, విశాఖలోనే రైల్వేజోన్ ఏర్పాటు చేస్తాం అనే మాటల కన్నా నవ్యాంధ్రలో ఏర్పడబోయే రైల్వేజోన్లో విశాఖ డివిజన్లోని భాగం చేస్తామనటం బాగుంటుంది. కనీసం రైల్వేజోన్లోనైనా రాయలసీమలో ఖనిజ వనరుల ఆధారత పరిశ్రమల అభివృద్ధి, వ్యవసాయం, పండ్లతోటల ఉత్పత్తుల రవాణా, పర్యాటక రంగాభివృద్ధి, అదనంగా మరికొన్ని ఉద్యోగాలు, వ్యాపార అవకాశాలు అందుకొనే అవకాశంఉంది. అన్నీ పోగొట్టుకొంటూ వస్తున్న రాయలసీమ కనీసం రైల్వేజోన్ విషయంలోనైనా గట్టిగా నిలబడకపోతే చివరకు ఈ ప్రాంతంలో రైలుకూతలు కూడా వినబడకుండా పోయే ప్రమాదముంది. వచ్చే రైల్వేబడ్జెట్లో అయినా గుంతకల్లు రైల్వేజోన్లోపాటు, ఓబుళాపురం- కృష్ణపట్నం, కడప- బెంగళూరు, రాయదుర్గం-బెంగళూరు, రైల్వేలైన్ల పూర్తి కోసం, మంత్రాలయం-–-కర్నూలు, కర్నూలు–-నంద్యాల, ఎర్రగుంట్ల-–కంభం, కదిరి-–పుట్టపర్తి, పుట్టపర్తి–-చిక్బళ్ళాపురం, శ్రీకాళహస్తి –నడికుడి, ధర్మవరం–-బళ్ళారి, హిందూపురం-– చిత్రదుర్గం, కంబం- –ప్రొద్దుటూరు, బాకరాపేట-–గిద్దలూరు తదితర కొత్త రైల్వేలైన్లను ప్రారంభించాలి. గుంతకల్లు రైల్వే డివిజన్లో విద్యుదీకరణతో పాటు, ప్రధాన ఎక్స్ప్రెస్ రైళ్ళను రాయలసీమ అన్ని స్టేషన్లలో నిలపాలి. తిరుపతి రైల్వేస్టేషన్ను మోడల్ రైల్వే స్టేషన్గా అభివృద్ధి పరచాలి. ఈ వైపుగా రాయలసీమ ప్రజలు, ప్రజా సంఘాలు ఉద్యమాలకు సిద్ధం కావాలి.అప్పిరెడ్డి హరినాథరెడ్డిపరిశోధకులు
annee pogottukontu vastunna rayalaseema kaneesam railvagen vishayamloonainaa gattigaa nilabadaali. alaa kaani pakshamlo rayalaseema praantamlo railukuutaluu vinabadakunda  poye pramaadamundi.ummadi andhrapradesh rashtra vibhajana sandarbhamlo navyaandhraku anukokunda konni, mundastu pranaalikalatoe marikonnintini appati kendra prabhutvam chattasabhala saakshigaa prakatinchindi. vibhajana chattamlo ‘venukabadina praantaalaku- pratyekapyaakeji’ minaha migilinavanni mottam rashtranni oka unitga bhavinchi prakatinchaaru. vibhajanaanantaram rashtraniki chekure prayojanaalu, adanapu labdhi antaa abhivruddhi chendina praantaala aadhipatyaaniki taloggutundani pratyekamgaa cheppaalsina pani ledu. abhivruddhi vikendreekarana kakapovatam valana kotta rashtram entagaa nashtapoyindo anubhavaalanu edurkontunnappatika, tirigi adhe taraha kendreekruta abhivruddhi namuunaanu navyandhra rashtramlo prayoginchatam asaastreeyam. aayaa praantaalaku avakaasaalanubatti abhivruddhini vikendreekarinchakapothe maro chaaritraka tappidam avutundi.vibhajana chattamlo kendram section-93, shedule-13 prakaaram navyandhra rashtraniki kotta ‘railvagen’ erpaatu chestamani prakatinchindi. bhaaratadesamlo ippatiki 17 railvejonlu, 68 divijanlu unnaayi. 14 railvejonlu uttara bhaaratadesamlooundagaa, 3 railvagen dakshina bhaaratadesamlo unnaayi. dakshinandhra bhaaratamlo chennai, sikindrabad, hubli (bengaluru)lu railve jon kendraalugaa unnaayi.dakshinamadhya railvagen (yas.si.ar.)nu sikindrabad kendramgaa 1966 aktobaru 2na gaandhi jayantinaadu erpaatu chesaru. sadaran railvejonloni vijayavada, hubli divijanlanu, central railvejonloni sikindrabad, sholapur divijanlatho yas.si.ar. railvagen erpadindi. sadaran railve jonlo division untuu vachina ‘guntakallu division’nu yas.si.ar.loo kaliparu. 1978 fibravari 17na palanasoulabhyam kosam sikindrabad division nunchi hyderabad divijannu veruchesi kotta divijanga erpaatu chesaru.2003 epril 1na yas.si.ar.lone guntakallu vijayavada divisionla nunchi kontha bhaagaanni tayaaruchesi gunturu division gaanu, mahaaraashtralooni praantaanni nanded divijangaanu erpaatu chesaru. ide sandarbhamlo guntakal divijanloni hubleeni nairuti railvejonloki kaliparu. venukabadina praantaalaku praadhaanyam, adhikara vikendreekarana taditara aneka amsaalalo karnaataka nunchi andhrapradesh neerchukoovaalsindi chalane undi. dakshinamadhya railvejonloni 6 divisionlalo atipedda divijanga guntakallu konasagutondi. guntakallu division paridhilo aandhra pradesh rashtramlo 1281.1 ki.mee., karnaataka rashtramlo 142.2 ki.mee. tamilanadu rashtramlo 6.86 ki.mee. railvejonlo mottam 1430.1 ki.mee. railvagen undi. 1956loo sadaran railvelo divijanga erpadina guntakallunu 1977loo dakshinamadhya railvelo kalipina anantaram 2003loo hubli praantaanni kolpovadamtopatu, marikonta praantaanni gunturu divisionloki kalipi veyatamvalana guntakal division praabhavam taggutuu vastondi. ‘hubli’ sthaanamlo guntakal railvejonga prakatinchaalani appatlo prajalu udyaminchinaa paalakulu pattinchukapogaa gunta kallunu marinta kudinchivesaaru.pogottukonnadi poga prastutam 134 railvestationlatho, rayachur, mantraalayam, don, kadapa, srikalahasti, tirupati, renigunta, chitturu, dharmavaram, anantapuram taditara pattanaalato guntakallu divisionlo nandyaala, markapuram taditara praantaalu gunturu divisionlo konasaagutunnaayi. dakshinamadhya railveloni ee mottam praantaanni rendu jonluga vibhajinchaalsi vaste sikindrabad, hyderabad, nanded oka jon gaanu, vijayavada, gunturu, guntakallanu maroka kottajonga erpaatu cheyalsi vastundi. navyandhra rashtramlo visaakhapnatam division bhougolikamgaa unna, railvejonparamgaa aa division thoorpukosta railvejonlo undi. thoorpukosta railvagen kendram bhuvaneshwar kaga kurdharod, sambal pur (chattisghad rashtram) divijanlu kuudaa andulo unnaayi. aa jon nunchi visaakhapatnam divijannu vadulu kovadaniki orissa, chattisghad rashtralu siddamgaa levu.visaakhaloonae kotta railvagen erpaatu cheyalani mana palakapaksham, paarteelu udrekaalu kaliginchi, andukosame aalasyamavu tondani asalu pani praarambham kakunda chestunnaru. asalu pani modalaite rajadhani praantamkaadani ekkada raayalaseemalooni guntakalnu railvejonga cheyalsi vastundemonane benga kuudaa vaariki undavacchu atyanta venukabadina raayalaseemalo avakaasamunna railve jonnaina guntakallulo erpaatu cheyalani paalakulu, paarteelu poonukoka povadam daarunam.dakshina bhaaratadesamlooni anni railvelainlaku anukuulamgaa undatam, vistaaramaina bhuuvasati, tungabhadra dyaam dwara neetivasati, ippatike nirminchabadi unna d‍jil lokoshed, electrical lokoshed, trining institute, railve haspital ilaa aneka saanukuulatalunna ppatikee, kaneesam guntakallunu railvejonga pariseelanaku kuudaa pariganaloki teesukokapovadam aandolana kaliginche amsam. ee railve jonlo laeni visaakhapatnampai unde prema ee jonlone unna guntakalpai endukundado seema prajalandaruu aalochinchaalsina avasaramundi.thoorpu naukaadala kendram, shipyardu, portu, steelplantu, smart city, hoch.pi.si.yal, bihechil, es.di.pi.si. aneka vidyaasamsthalu, itara praivetu ranga samsthalatho nindi unna visakha patnamlo adanamgaa railvejonnu akkade unchalanukovatam asamanjasam. uttaraandhralo venukabadina graameena, girijana praantaalaku upayogapade panuluchesthe aa praantaaniki meluchesina vaaravu taaru. alanti panulaku rayalaseema eppudu tyaagaalaku siddamgaa untundi. alaa kakunda abhivruddhi chendina oka parimita praantaanike avakaasaalu kalpistuu povatam atyavasaram kaadani aalochinchaali. visakha kosame, visaakhaloonae railvagen erpaatu chestam ane maatala kanna navyaandhralo erpadaboye railvejonlo visakha divijanloni bhagam chestamanatam baguntundi. kaneesam railvejonlonaina raayalaseemalo khanija vanarula aadhaarata parisramala abhivruddhi, vyavasaayam, pandlathotala utpattula rawana, paryaataka rangaabhivruddhi, adanamgaa marikonni udyogaalu, vyapara avakaasaalu andukone avakaasamundi. annee pogottukontu vastunna rayalaseema kaneesam railvagen vishayamloonainaa gattigaa nilabadakapothe chivaraku ee praantamlo railukuutalu kuudaa vinabadakunda poye pramaadamundi. vache railvebadjetlo aina guntakallu railvejonlopatu, obulapuram- krishnapatnam, kadapa- bengaluru, rayadurgam-bengaluru, railvelainla puurti kosam, mantraalayam-–-karnoolu, karnoolu–-nandyaala, erraguntla-–kambham, kadiri-–puttaparti, puttaparti–-chikballapuram, srikalahasti –nadikudi, dharmavaram–-ballari, hindupuram-– chitradurgam, kambam- –prodduturu, bakarapeta-–giddaluru taditara kotta railvelainlanu praarambhinchaali. guntakallu railve divisionlo vidyudeekaranatoe paatu, pradhaana express raillanu rayalaseema anni stationlalo nilapali. tirupati railvestationnu modal railve stationga abhivruddhi parachaali. ee vaipugaa rayalaseema prajalu, praja sanghaalu udyamaalaku siddham kavali.appireddy charinathareddiparishokhaka andhrapradesh rashtra vibhajana sandarbhamlo navyaandhraku anukokunda konni, mundastu pranaalikalatoe marikonnintini appati kendra prabhutvam chattasabhala saakshigaa prakatinchindi. vibhajana chattamlo ‘venukabadina praantaalaku- pratyekapyaakeji’ minaha migilinavanni mottam rashtranni oka unitga bhavinchi prakatinchaaru. vibhajanaanantaram rashtraniki chekure prayojanaalu, adanapu labdhi antaa abhivruddhi chendina praantaala aadhipatyaaniki taloggutundani pratyekamgaa cheppaalsina pani ledu. abhivruddhi vikendreekarana kakapovatam valana kotta rashtram entagaa nashtapoyindo anubhavaalanu edurkontunnappatika, tirigi adhe taraha kendreekruta abhivruddhi namuunaanu navyandhra rashtramlo prayoginchatam asaastreeyam. aayaa praantaalaku avakaasaalanubatti abhivruddhini vikendreekarinchakapothe maro chaaritraka tappidam avutundi.vibhajana chattamlo kendram section-93, shedule-13 prakaaram navyandhra rashtraniki kotta ‘railvagen’ erpaatu chestamani prakatinchindi. bhaaratadesamlo ippatiki 17 railvejonlu, 68 divijanlu unnaayi. 14 railvejonlu uttara bhaaratadesamlooundagaa, 3 railvagen dakshina bhaaratadesamlo unnaayi. dakshinandhra bhaaratamlo chennai, sikindrabad, hubli (bengaluru)lu railve jon kendraalugaa unnaayi.dakshinamadhya railvagen (yas.si.ar.)nu sikindrabad kendramgaa 1966 aktobaru 2na gaandhi jayantinaadu erpaatu chesaru. sadaran railvejonloni vijayavada, hubli divijanlanu, central railvejonloni sikindrabad, sholapur divijanlatho yas.si.ar. railvagen erpadindi. sadaran railve jonlo division untuu vachina ‘guntakallu division’nu yas.si.ar.loo kaliparu. 1978 fibravari 17na palanasoulabhyam kosam sikindrabad division nunchi hyderabad divijannu veruchesi kotta divijanga erpaatu chesaru.2003 epril 1na yas.si.ar.lone guntakallu vijayavada divisionla nunchi kontha bhaagaanni tayaaruchesi gunturu division gaanu, mahaaraashtralooni praantaanni nanded divijangaanu erpaatu chesaru. ide sandarbhamlo guntakal divijanloni hubleeni nairuti railvejonloki kaliparu. venukabadina praantaalaku praadhaanyam, adhikara vikendreekarana taditara aneka amsaalalo karnaataka nunchi andhrapradesh neerchukoovaalsindi chalane undi. dakshinamadhya railvejonloni 6 divisionlalo atipedda divijanga guntakallu konasagutondi. guntakallu division paridhilo aandhra pradesh rashtramlo 1281.1 ki.mee., karnaataka rashtramlo 142.2 ki.mee. tamilanadu rashtramlo 6.86 ki.mee. railvejonlo mottam 1430.1 ki.mee. railvagen undi. 1956loo sadaran railvelo divijanga erpadina guntakallunu 1977loo dakshinamadhya railvelo kalipina anantaram 2003loo hubli praantaanni kolpovadamtopatu, marikonta praantaanni gunturu divisionloki kalipi veyatamvalana guntakal division praabhavam taggutuu vastondi. ‘hubli’ sthaanamlo guntakal railvejonga prakatinchaalani appatlo prajalu udyaminchinaa paalakulu pattinchukapogaa gunta kallunu marinta kudinchivesaaru.pogottukonnadi poga prastutam 134 railvestationlatho, rayachur, mantraalayam, don, kadapa, srikalahasti, tirupati, renigunta, chitturu, dharmavaram, anantapuram taditara pattanaalato guntakallu divisionlo nandyaala, markapuram taditara praantaalu gunturu divisionlo konasaagutunnaayi. dakshinamadhya railveloni ee mottam praantaanni rendu jonluga vibhajinchaalsi vaste sikindrabad, hyderabad, nanded oka jon gaanu, vijayavada, gunturu, guntakallanu maroka kottajonga erpaatu cheyalsi vastundi. navyandhra rashtramlo visaakhapnatam division bhougolikamgaa unna, railvejonparamgaa aa division thoorpukosta railvejonlo undi. thoorpukosta railvagen kendram bhuvaneshwar kaga kurdharod, sambal pur (chattisghad rashtram) divijanlu kuudaa andulo unnaayi. aa jon nunchi visaakhapatnam divijannu vadulu kovadaniki orissa, chattisghad rashtralu siddamgaa levu.visaakhaloonae kotta railvagen erpaatu cheyalani mana palakapaksham, paarteelu udrekaalu kaliginchi, andukosame aalasyamavu tondani asalu pani praarambham kakunda chestunnaru. asalu pani modalaite rajadhani praantamkaadani ekkada raayalaseemalooni guntakalnu railvejonga cheyalsi vastundemonane benga kuudaa vaariki undavacchu atyanta venukabadina raayalaseemalo avakaasamunna railve jonnaina guntakallulo erpaatu cheyalani paalakulu, paarteelu poonukoka povadam daarunam.dakshina bhaaratadesamlooni anni railvelainlaku anukuulamgaa undatam, vistaaramaina bhuuvasati, tungabhadra dyaam dwara neetivasati, ippatike nirminchabadi unna d‍jil lokoshed, electrical lokoshed, trining institute, railve haspital ilaa aneka saanukuulatalunna ppatikee, kaneesam guntakallunu railvejonga pariseelanaku kuudaa pariganaloki teesukokapovadam aandolana kaliginche amsam. ee railve jonlo laeni visaakhapatnampai unde prema ee jonlone unna guntakalpai endukundado seema prajalandaruu aalochinchaalsina avasaramundi.thoorpu naukaadala kendram, shipyardu, portu, steelplantu, smart city, hoch.pi.si.yal, bihechil, es.di.pi.si. aneka vidyaasamsthalu, itara praivetu ranga samsthalatho nindi unna visakha patnamlo adanamgaa railvejonnu akkade unchalanukovatam asamanjasam. uttaraandhralo venukabadina graameena, girijana praantaalaku upayogapade panuluchesthe aa praantaaniki meluchesina vaaravu taaru. alanti panulaku rayalaseema eppudu tyaagaalaku siddamgaa untundi. alaa kakunda abhivruddhi chendina oka parimita praantaanike avakaasaalu kalpistuu povatam atyavasaram kaadani aalochinchaali. visakha kosame, visaakhaloonae railvagen erpaatu chestam ane maatala kanna navyaandhralo erpadaboye railvejonlo visakha divijanloni bhagam chestamanatam baguntundi. kaneesam railvejonlonaina raayalaseemalo khanija vanarula aadhaarata parisramala abhivruddhi, vyavasaayam, pandlathotala utpattula rawana, paryaataka rangaabhivruddhi, adanamgaa marikonni udyogaalu, vyapara avakaasaalu andukone avakaasamundi. annee pogottukontu vastunna rayalaseema kaneesam railvagen vishayamloonainaa gattigaa nilabadakapothe chivaraku ee praantamlo railukuutalu kuudaa vinabadakunda poye pramaadamundi. vache railvebadjetlo aina guntakallu railvejonlopatu, obulapuram- krishnapatnam, kadapa- bengaluru, rayadurgam-bengaluru, railvelainla puurti kosam, mantraalayam-–-karnoolu, karnoolu–-nandyaala, erraguntla-–kambham, kadiri-–puttaparti, puttaparti–-chikballapuram, srikalahasti –nadikudi, dharmavaram–-ballari, hindupuram-– chitradurgam, kambam- –prodduturu, bakarapeta-–giddaluru taditara kotta railvelainlanu praarambhinchaali. guntakallu railve divisionlo vidyudeekaranatoe paatu, pradhaana express raillanu rayalaseema anni stationlalo nilapali. tirupati railvestationnu modal railve stationga abhivruddhi parachaali. ee vaipugaa rayalaseema prajalu, praja sanghaalu udyamaalaku siddham kavali.appireddy charinathareddiparishokhaka