పితృస్వామ్యమే బహుజన శ్రామిక మహిళకు ప్రధాన సమస్య కాదు. కానీ నీడ పట్టున వుండే ఆధిపత్య కులాల మహిళకు పితృస్వామ్య సమస్యనే ఎజెండాగా వుంది. పితృస్వామ్య విముక్తే మహిళా విముక్తి అని బహుజన శ్రామిక మహిళల్ని భ్రమ పెడుతున్నారు తమ ఆధిపత్యాలతో.శ్రమలో పుట్టి శ్రమలో పెరిగి శ్రమనే జీవనంగా బతికే మహిళల కోసం ఏర్పడిందే మార్చి 8. ఇంటర్నేషనల్ వుమెన్ సోషల్ కాన్ఫరెన్స్ (1910)లో కమ్యూనిస్టు నాయకురాలు క్లారాజట్కిన్ శ్రామిక మహిళ పోరాట దినంగా చేసిన ప్రకటననే మార్చి 8గా ఈనాడు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా మహిళలు అంతర్జాతీయ మహిళా దినోత్సవంగా జరుపుకుంటున్నారు. మార్చి 8 అంటే శ్రామిక మహిళలు చేసిన అసాధా రణ పోరాటాలకు సంకేతంగా, కొనసాగాలనే ప్రతిపాదనలతో మొదలైంది.ప్రపంచవ్యాప్తంగా వేల యేండ్ల తరబడి మహి ళలు మానవ హక్కుల కోసం రాజకీయార్థిక సామా జిక సాంస్కృతిక సమానత్వాల కోసం పోరాడుతూనే వున్నారు. పారిశ్రామిక విప్లవంతో అమెరికా, యూరప్ దేశాల్లో ఎనిమిది గంటల పని దినాల కోసం, సమాన వేతనాల కోసం, కనీస వేతనాల కోసం మహిళా కార్మికులు తమ నెత్తుటిని ధారపోసి, ప్రాణత్యాగాలు చేసి పోరాటాల స్ఫూర్తినందించారు ప్రపంచ శ్రామిక మహిళలకు. 1857 మార్చి 8న న్యూయార్క్లో మహిళా కార్మికులు చిందించిన నెత్తుటి దినమే అంతర్జాతీయ మహిళా పోరాట దినంగా ప్రకటించబడింది.చికాగోలో చిందిన కార్మికుల నెత్తురు మే ఒకటి 1886 అయితే, అంతకన్నా ముప్పయ్యేండ్ల ముందే న్యూయార్క్లో చిందిన మహిళా కార్మికుల నెత్తుటి రోజు 1857 మార్చి 8. చికాగోలో నెత్తురు చిందిన మూడేండ్లకే (1889) మే డేను ప్రపంచ కార్మిక దినంగా ప్రకటిస్తే... న్యూయార్క్ మహిళా కార్మికులు చిందించిన నెత్తుటి రోజు మార్చి 8ని ప్రపంచ కార్మిక మహిళా పోరాట దినంగా ప్రకటించడానికి అర్ధ శతాబ్దం బట్టింది (1910). ఇవీ! ప్రపంచ జెండర్ రాజకీయాల చారిత్రక వివక్షలు.మే డే అంటే ప్రపంచ కార్మికుల రోజుగా కార్మికులే ఎట్లా జరుపుకుంటున్నారో, మార్చి 8ని ప్రపంచ శ్రామిక మహిళా దినంగా జరుపుకోవాలి. మే డేను యాజ మాన్య సమూహాలు జరుపుకోవు. కానీ అంతర్జాతీయ శ్రామిక మహిళా దినోత్సవమైన మార్చి 8ని యాజమాన్య మహిళలు, శ్రమ ఎరుగని మహిళలు వేడుకగా జరుపుకోవడం చూస్తున్నాం. వ్యాపార సంస్థలు కూడా మహిళా ఉత్సవాలు చేస్తూ శ్రామిక మహిళల పోరాట స్ఫూర్తిని దెబ్బతీస్తున్నాయి.ఇక మన దేశంలో మార్చి 8ని అగ్రకుల మహిళా సంస్థలు, ఆ యాజమాన్యాలు ఒక ఉత్సవంగా, ఫ్యాషన్ పరేడ్గా మార్చేసి శ్రామిక మహిళల పోరాట స్ఫూర్తిని, శ్రమ సమస్యల్ని, వాళ్లెదుర్కుంటున్న సామాజిక సమస్యల్ని అవాచ్యం జేస్తున్నయి.భారతదేశంలో శ్రామిక మహిళలంటే బహుజన కులాల మహిళలే. అంబేడ్కర్ చెప్పినట్లు ఇక్కడ కులం శ్రమ విభజనే కాదు, శ్రామికుల మధ్య కూడా విభజన సృష్టించినట్లుగానే ఒకే జెండర్లో (ఆడ) కూడా విభజన సృష్టించింది. భారతదేశ మహిళలంతా ఏక చదరంగా, ఒకే సమూహంగా, ఒకే సామాజికంగా లేరు. అనేక భిన్న సామాజిక కుల, మత అస్తిత్వాలుగా వున్నారు. ఎండ కన్నెరుగని మహిళలు, ఎండనే జీవితాలుగా వున్న మహిళల జెండర్ రాజకీయాలు ఒకటిగా లేవు. సామాజిక శ్రమల్లో లేని మహిళలు ఆధిపత్య కులాలుగా వుంటే... సామాజిక శ్రమలే జీవనాలైన మహిళలు బహుజన కులా లుగా వున్నారు.ఆధిపత్య కులాల మహిళలు విద్య, ఉద్యోగ రంగాల్లో గౌరవనీయ వృత్తుల్లో ముందు వుంటే... శ్రామిక కులాలైన అంటరాని, ఆదివాసీ, బీసీ, మైనారిటీ మహిళలు కూలీలుగా, రోడ్లూడిసే మున్సిపల్ వర్కర్లుగా, కక్కోసులు కడిగే సఫాయి కర్మచారీలుగా, ఇండ్లల్ల పని మనుషులుగా, ఆయాలుగా, దాయాలుగా, వ్యవసాయ కూలీలుగా, అడ్డా కూలీలుగా, నిర్మాణ రంగంలో (తట్టలు మోసే) లేబర్గా యెట్టి పనోళ్లుగా, మట్టిపనోళ్లుగా గౌరవం లేని శ్రమలు, ఆర్థిక విలువల్లేని హీనరూపాలుగా చూడబడుతూ మార్జినలైజ్ చేయబడినారు. ఈ సామాజిక కుల జెండర్ హెచ్చుతగ్గుల్ని మాట్లాడకుండా, మహిళలంతా ఒక్కటేనని బుకాయిస్తూ... ఒక మోసపూరితమైన వ్యవస్థీకృత ప్రచారాన్ని విస్తరింప జేయడం జరిగింది.భారత సామాజిక ఉత్పత్తి రంగంలో వున్న వర్క్ ఫోర్స్ అంతా బహుజన కులాల మహిళా శ్రామికులు. శ్రమలో వున్న మహిళా సమస్యల్ని, శ్రమ బైట వున్న విశ్రాంత మహిళా సమస్యల్ని ఒక గాటన గట్టి చూడడం వల్ల లబ్ధి పొందిందంతా అగ్రకుల నీడ పట్టునుండే మహిళలైతే, నష్టపోయింది అభివృద్ధికి ఆవల వున్న శ్రామిక కులాలైన బహుజన మహిళలు.భారతదేశంలో మహిళా సమస్యలంటే అగ్రకులాల మహిళల సమస్యలనే ప్రాతిపదికగా తీసుకొనడమైతున్నది, అవే సమస్యలు మహిళలందరి సమస్యలుగా ఎజెండా చేయడం జరుగుతుంది. బహుజన కులాల మహిళల అభివృద్ధికి ప్రతిబంధకంగా వున్న కులం, యెట్టి, బాల్య వివాహాలు, జోగినీ, నిరుద్యోగం, నిరక్షరాస్యత, అంటరానితనాలు, దొరపెత్తనాలు, దొర్సాని పెత్తనాలు, మగ పెత్తనాలు వంటి అనేక సమస్యల్లో పితృస్వామ్యం ఒకటి. కానీ పితృస్వామ్యమే బహుజన శ్రామిక మహిళకు ప్రధాన సమస్య కాదు. కానీ విశ్రాంతి నీడ పట్టున వుండే ఆధిపత్య కులాల మహిళకు పితృస్వామ్య సమస్యనే ఎజెండాగా వుంది. పితృస్వామ్య విముక్తే మహిళా విముక్తి అని బహుజన శ్రామిక మహిళల్ని భ్రమ పెడుతున్నారు తమ ఆధిపత్యాలతో. ఆధిపత్య మహిళలు డాక్టర్లుగా, లాయర్లుగా, ప్రొఫెసర్లుగా, రచయిత్రులుగా, ఉద్యోగినులుగా అకాడమిస్టులుగా, ఎన్జీవో మేనేజర్లుగా, ఆఫీసర్లుగా, మేనేజర్లుగా, వ్యాపార ఈవోలు వంటి అనేక గౌరవప్రద వృత్తుల్లో వుండి తమ పితృస్వామ్య ఎజెండానే శ్రామిక కులాల మహిళా ఎజెండాగా నియంత్రిస్తున్నారు. వీరి ఈ నియంత్రణ వల్ల అణచివేతల వల్ల శ్రామిక కులాల మహిళా సమస్యలు వాటి అస్తిత్వాలు, చర్చలు, గుర్తింపులు, ప్రత్యేకతలు, విస్తృతులు అభివృద్ధి అట్టడుగున పడిన అంధకారమైనాయి. ఇట్లా అంధకారంలోకి నెట్టివేయబడడం యాదృచ్ఛికంగా జరిగింది కాదు, యిదంతా వ్యవస్థీకృతమే.‍మహిళలంతా ఒక్కటేనని నినదించే నీడపట్టులు– పబ్లిక్ కక్కోసులు కడిగే కాడ, పీతి బకెట్లు మోసే కాడ, అడ్డా కూలీగా, నిర్మాణరంగ కూలీగా ఒక్క అగ్రకుల మహిళ ఎందుకు లేదో చెప్పరు. తట్టలు మోసే కాడ, యెట్టి కాడ, బాంచ పనుల కాడ ఆధిపత్య కులం మహిళ కనిపించని కుల జెండర్ రాజకీయాల్ని మాట్లాడరు, అప్రస్తుతం చేస్తరు. ఉత్పత్తి రంగ శ్రమల్లో నలిగే బహుజన కులాల మహిళలకే చదువులు ఎందుకు లేవో, మెరుగైన జీవితాలు, ఉద్యోగాలు, మానవీయ విలువలు, హక్కులు ఎందుకులేవో చర్చ జరగదు. శ్రమకులాల మహిళలకే ఆకలి, అవమానాలు, అత్యాచారాలు, హింసలు, అంటరానితనాలు ఎందుకు చుట్టుకున్నాయో వాటి పరిష్కారాలు మాట్లాడని మౌనాలు. శ్రామిక కులాల మహిళల మీద కులాధిపత్యాలు, అసమానతలు, మగాధిపత్యాలు ఎంత నిజమో, అగ్రకుల మహిళాధిపత్యాలు, అణచివేతలు, అసమానత్వాలున్నాయనేది కూడా అంతే నిజం.పితృస్వామ్యాల విముక్తి జరిగితే శ్రామిక మహిళల ఆకలి, అంటరానితనాలు, అవమానాలు, కులాధిపత్యాలు, దొరతనాలు, మలాన్ని ఎత్తిపోసే చేతులకు విముక్తి దొర్కుతదా, జోగినీ పేరుతో దళిత కులాల ఆడవాళ్లని వ్యవస్థీకృత వ్యభిచారంలోకి నెట్టబడుతున్న దురాచారానికి విముక్తి జరుగుతదా! పితృస్వామ్య విముక్తి అంటరాని, ఆదివాసీ కులాల మీద జరిగే అత్యాచారాలకు, అఘాయిత్యాలకు, హింసలకు, ధ్వంసాలకు విముక్తి కల్పిస్తుందా! అనే అంశాలు అంతర్జాతీయ శ్రామిక మహిళా పోరాట దినం మార్చి 8న అయినా మాట్లాడుకోవాల్సిన సందర్భం.జూపాక సుభద్రశ్రమలో పుట్టి శ్రమలో పెరిగి శ్రమనే జీవనంగా బతికే మహిళల కోసం ఏర్పడిందే మార్చి 8. ఇంటర్నేషనల్ వుమెన్ సోషల్ కాన్ఫరెన్స్ (1910)లో కమ్యూనిస్టు నాయకురాలు క్లారాజట్కిన్ శ్రామిక మహిళ పోరాట దినంగా చేసిన ప్రకటననే మార్చి 8గా ఈనాడు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా మహిళలు అంతర్జాతీయ మహిళా దినోత్సవంగా జరుపుకుంటున్నారు. మార్చి 8 అంటే శ్రామిక మహిళలు చేసిన అసాధా రణ పోరాటాలకు సంకేతంగా, కొనసాగాలనే ప్రతిపాదనలతో మొదలైంది.ప్రపంచవ్యాప్తంగా వేల యేండ్ల తరబడి మహి ళలు మానవ హక్కుల కోసం రాజకీయార్థిక సామా జిక సాంస్కృతిక సమానత్వాల కోసం పోరాడుతూనే వున్నారు. పారిశ్రామిక విప్లవంతో అమెరికా, యూరప్ దేశాల్లో ఎనిమిది గంటల పని దినాల కోసం, సమాన వేతనాల కోసం, కనీస వేతనాల కోసం మహిళా కార్మికులు తమ నెత్తుటిని ధారపోసి, ప్రాణత్యాగాలు చేసి పోరాటాల స్ఫూర్తినందించారు ప్రపంచ శ్రామిక మహిళలకు. 1857 మార్చి 8న న్యూయార్క్లో మహిళా కార్మికులు చిందించిన నెత్తుటి దినమే అంతర్జాతీయ మహిళా పోరాట దినంగా ప్రకటించబడింది.చికాగోలో చిందిన కార్మికుల నెత్తురు మే ఒకటి 1886 అయితే, అంతకన్నా ముప్పయ్యేండ్ల ముందే న్యూయార్క్లో చిందిన మహిళా కార్మికుల నెత్తుటి రోజు 1857 మార్చి 8. చికాగోలో నెత్తురు చిందిన మూడేండ్లకే (1889) మే డేను ప్రపంచ కార్మిక దినంగా ప్రకటిస్తే... న్యూయార్క్ మహిళా కార్మికులు చిందించిన నెత్తుటి రోజు మార్చి 8ని ప్రపంచ కార్మిక మహిళా పోరాట దినంగా ప్రకటించడానికి అర్ధ శతాబ్దం బట్టింది (1910). ఇవీ! ప్రపంచ జెండర్ రాజకీయాల చారిత్రక వివక్షలు.మే డే అంటే ప్రపంచ కార్మికుల రోజుగా కార్మికులే ఎట్లా జరుపుకుంటున్నారో, మార్చి 8ని ప్రపంచ శ్రామిక మహిళా దినంగా జరుపుకోవాలి. మే డేను యాజ మాన్య సమూహాలు జరుపుకోవు. కానీ అంతర్జాతీయ శ్రామిక మహిళా దినోత్సవమైన మార్చి 8ని యాజమాన్య మహిళలు, శ్రమ ఎరుగని మహిళలు వేడుకగా జరుపుకోవడం చూస్తున్నాం. వ్యాపార సంస్థలు కూడా మహిళా ఉత్సవాలు చేస్తూ శ్రామిక మహిళల పోరాట స్ఫూర్తిని దెబ్బతీస్తున్నాయి.ఇక మన దేశంలో మార్చి 8ని అగ్రకుల మహిళా సంస్థలు, ఆ యాజమాన్యాలు ఒక ఉత్సవంగా, ఫ్యాషన్ పరేడ్గా మార్చేసి శ్రామిక మహిళల పోరాట స్ఫూర్తిని, శ్రమ సమస్యల్ని, వాళ్లెదుర్కుంటున్న సామాజిక సమస్యల్ని అవాచ్యం జేస్తున్నయి.భారతదేశంలో శ్రామిక మహిళలంటే బహుజన కులాల మహిళలే. అంబేడ్కర్ చెప్పినట్లు ఇక్కడ కులం శ్రమ విభజనే కాదు, శ్రామికుల మధ్య కూడా విభజన సృష్టించినట్లుగానే ఒకే జెండర్లో (ఆడ) కూడా విభజన సృష్టించింది. భారతదేశ మహిళలంతా ఏక చదరంగా, ఒకే సమూహంగా, ఒకే సామాజికంగా లేరు. అనేక భిన్న సామాజిక కుల, మత అస్తిత్వాలుగా వున్నారు. ఎండ కన్నెరుగని మహిళలు, ఎండనే జీవితాలుగా వున్న మహిళల జెండర్ రాజకీయాలు ఒకటిగా లేవు. సామాజిక శ్రమల్లో లేని మహిళలు ఆధిపత్య కులాలుగా వుంటే... సామాజిక శ్రమలే జీవనాలైన మహిళలు బహుజన కులా లుగా వున్నారు.ఆధిపత్య కులాల మహిళలు విద్య, ఉద్యోగ రంగాల్లో గౌరవనీయ వృత్తుల్లో ముందు వుంటే... శ్రామిక కులాలైన అంటరాని, ఆదివాసీ, బీసీ, మైనారిటీ మహిళలు కూలీలుగా, రోడ్లూడిసే మున్సిపల్ వర్కర్లుగా, కక్కోసులు కడిగే సఫాయి కర్మచారీలుగా, ఇండ్లల్ల పని మనుషులుగా, ఆయాలుగా, దాయాలుగా, వ్యవసాయ కూలీలుగా, అడ్డా కూలీలుగా, నిర్మాణ రంగంలో (తట్టలు మోసే) లేబర్గా యెట్టి పనోళ్లుగా, మట్టిపనోళ్లుగా గౌరవం లేని శ్రమలు, ఆర్థిక విలువల్లేని హీనరూపాలుగా చూడబడుతూ మార్జినలైజ్ చేయబడినారు. ఈ సామాజిక కుల జెండర్ హెచ్చుతగ్గుల్ని మాట్లాడకుండా, మహిళలంతా ఒక్కటేనని బుకాయిస్తూ... ఒక మోసపూరితమైన వ్యవస్థీకృత ప్రచారాన్ని విస్తరింప జేయడం జరిగింది.భారత సామాజిక ఉత్పత్తి రంగంలో వున్న వర్క్ ఫోర్స్ అంతా బహుజన కులాల మహిళా శ్రామికులు. శ్రమలో వున్న మహిళా సమస్యల్ని, శ్రమ బైట వున్న విశ్రాంత మహిళా సమస్యల్ని ఒక గాటన గట్టి చూడడం వల్ల లబ్ధి పొందిందంతా అగ్రకుల నీడ పట్టునుండే మహిళలైతే, నష్టపోయింది అభివృద్ధికి ఆవల వున్న శ్రామిక కులాలైన బహుజన మహిళలు.భారతదేశంలో మహిళా సమస్యలంటే అగ్రకులాల మహిళల సమస్యలనే ప్రాతిపదికగా తీసుకొనడమైతున్నది, అవే సమస్యలు మహిళలందరి సమస్యలుగా ఎజెండా చేయడం జరుగుతుంది. బహుజన కులాల మహిళల అభివృద్ధికి ప్రతిబంధకంగా వున్న కులం, యెట్టి, బాల్య వివాహాలు, జోగినీ, నిరుద్యోగం, నిరక్షరాస్యత, అంటరానితనాలు, దొరపెత్తనాలు, దొర్సాని పెత్తనాలు, మగ పెత్తనాలు వంటి అనేక సమస్యల్లో పితృస్వామ్యం ఒకటి. కానీ పితృస్వామ్యమే బహుజన శ్రామిక మహిళకు ప్రధాన సమస్య కాదు. కానీ విశ్రాంతి నీడ పట్టున వుండే ఆధిపత్య కులాల మహిళకు పితృస్వామ్య సమస్యనే ఎజెండాగా వుంది. పితృస్వామ్య విముక్తే మహిళా విముక్తి అని బహుజన శ్రామిక మహిళల్ని భ్రమ పెడుతున్నారు తమ ఆధిపత్యాలతో. ఆధిపత్య మహిళలు డాక్టర్లుగా, లాయర్లుగా, ప్రొఫెసర్లుగా, రచయిత్రులుగా, ఉద్యోగినులుగా అకాడమిస్టులుగా, ఎన్జీవో మేనేజర్లుగా, ఆఫీసర్లుగా, మేనేజర్లుగా, వ్యాపార ఈవోలు వంటి అనేక గౌరవప్రద వృత్తుల్లో వుండి తమ పితృస్వామ్య ఎజెండానే శ్రామిక కులాల మహిళా ఎజెండాగా నియంత్రిస్తున్నారు. వీరి ఈ నియంత్రణ వల్ల అణచివేతల వల్ల శ్రామిక కులాల మహిళా సమస్యలు వాటి అస్తిత్వాలు, చర్చలు, గుర్తింపులు, ప్రత్యేకతలు, విస్తృతులు అభివృద్ధి అట్టడుగున పడిన అంధకారమైనాయి. ఇట్లా అంధకారంలోకి నెట్టివేయబడడం యాదృచ్ఛికంగా జరిగింది కాదు, యిదంతా వ్యవస్థీకృతమే.‍మహిళలంతా ఒక్కటేనని నినదించే నీడపట్టులు– పబ్లిక్ కక్కోసులు కడిగే కాడ, పీతి బకెట్లు మోసే కాడ, అడ్డా కూలీగా, నిర్మాణరంగ కూలీగా ఒక్క అగ్రకుల మహిళ ఎందుకు లేదో చెప్పరు. తట్టలు మోసే కాడ, యెట్టి కాడ, బాంచ పనుల కాడ ఆధిపత్య కులం మహిళ కనిపించని కుల జెండర్ రాజకీయాల్ని మాట్లాడరు, అప్రస్తుతం చేస్తరు. ఉత్పత్తి రంగ శ్రమల్లో నలిగే బహుజన కులాల మహిళలకే చదువులు ఎందుకు లేవో, మెరుగైన జీవితాలు, ఉద్యోగాలు, మానవీయ విలువలు, హక్కులు ఎందుకులేవో చర్చ జరగదు. శ్రమకులాల మహిళలకే ఆకలి, అవమానాలు, అత్యాచారాలు, హింసలు, అంటరానితనాలు ఎందుకు చుట్టుకున్నాయో వాటి పరిష్కారాలు మాట్లాడని మౌనాలు. శ్రామిక కులాల మహిళల మీద కులాధిపత్యాలు, అసమానతలు, మగాధిపత్యాలు ఎంత నిజమో, అగ్రకుల మహిళాధిపత్యాలు, అణచివేతలు, అసమానత్వాలున్నాయనేది కూడా అంతే నిజం.పితృస్వామ్యాల విముక్తి జరిగితే శ్రామిక మహిళల ఆకలి, అంటరానితనాలు, అవమానాలు, కులాధిపత్యాలు, దొరతనాలు, మలాన్ని ఎత్తిపోసే చేతులకు విముక్తి దొర్కుతదా, జోగినీ పేరుతో దళిత కులాల ఆడవాళ్లని వ్యవస్థీకృత వ్యభిచారంలోకి నెట్టబడుతున్న దురాచారానికి విముక్తి జరుగుతదా! పితృస్వామ్య విముక్తి అంటరాని, ఆదివాసీ కులాల మీద జరిగే అత్యాచారాలకు, అఘాయిత్యాలకు, హింసలకు, ధ్వంసాలకు విముక్తి కల్పిస్తుందా! అనే అంశాలు అంతర్జాతీయ శ్రామిక మహిళా పోరాట దినం మార్చి 8న అయినా మాట్లాడుకోవాల్సిన సందర్భం.జూపాక సుభద్ర
pitruswamyame bahujana shraamika mahilaku pradhaana samasya kaadu. cony needa pattuna vunde aadhipatya kulaala mahilaku pitruswamya samasyane ezendaagaa vundi. pitruswamya vimukte mahila vimukti ani bahujana shraamika mahilalni bhrama pedutunnaaru tama aadhipatyaalato.shramalo putti shramalo perigi shramane jeevanamgaa batike mahilala kosam erpadinde marchi 8. international vumen soshal conferens (1910)loo kamyuunistu nayakuralu clarazatkin shraamika mahila porata dinamgaa chesina prakatanane marchi 8gaa eenaadu prapancha vyaaptamgaa mahilalu antarjaatiiya mahila dinotsavamgaa jarupukuntunnaru. marchi 8 ante shraamika mahilalu chesina asadha rana poraataalaku sanketamgaa, konasagalane pratipaadanalatoe modalaindi.prapanchavyaaptamgaa vela yendla tarabadi mahi lalu manava hakkula kosam raajakeeyaarthika sama jika saamskrutika samaanatvaala kosam poraadutuunee vunnaru. paarisraamika viplavamtho america, eurap deshaallo enimidi gantala pani dinaala kosam, samaana vetanaala kosam, kaneesa vetanaala kosam mahila kaarmikulu tama nettutini dharaposi, praanatyaagaalu chesi poraataala sphuurtinandinchaaru prapancha shraamika mahilalaku. 1857 marchi 8na neuyaarklo mahila kaarmikulu chindinchina nettuti diname antarjaatiiya mahila porata dinamgaa prakatinchabadindi.chikagolo chindina kaarmikula netturu mee okati 1886 ayithe, antakanna muppayyendla munde neuyaarklo chindina mahila kaarmikula nettuti roju 1857 marchi 8. chikagolo netturu chindina moodendlake (1889) mee denu prapancha kaarmika dinamgaa prakatiste... neuark mahila kaarmikulu chindinchina nettuti roju marchi 8ni prapancha kaarmika mahila porata dinamgaa prakatinchadaaniki ardha sataabdam battindi (1910). ivee! prapancha jender rajakeeyala chaaritraka vivakshalu.mee dee ante prapancha kaarmikula rojugaa kaarmikule etla jarupukuntunnaro, marchi 8ni prapancha shraamika mahila dinamgaa jarupukovali. mee denu yaja maanya samuuhaalu jarupukovu. cony antarjaatiiya shraamika mahila dinotsavamaina marchi 8ni yajamanya mahilalu, shrama erugani mahilalu vedukagaa jarupukovadam chustunnam. vyapara samsthalu kuudaa mahila utsavaalu chestu shraamika mahilala porata sphuurtini debbatiistunnaayi.ika mana desamlo marchi 8ni agrakula mahila samsthalu, aa yajamanyalu oka utsavamgaa, fashan paredga marchesi shraamika mahilala porata sphuurtini, shrama samasyalni, vaalledurkuntunna saamaajika samasyalni avachyam jestunnayi.bhaaratadesamlo shraamika mahilalante bahujana kulaala mahilale. ambedker cheppinatlu ikkada kulam shrama vibhajane kaadu, shraamikula madhya kuudaa vibhajana srushtinchinatlugaane oke jenderlo (aada) kuudaa vibhajana srushtinchindi. bharatadesa mahilalanta eka chadaramgaa, oke samuuhamgaa, oke saamaajikamgaa leru. aneka bhinna saamaajika kula, matha astitvaalugaa vunnaru. enda kannerugani mahilalu, endane jeevitaalugaa vunna mahilala jender rajakeeyaalu okatigaa levu. saamaajika shramallo laeni mahilalu aadhipatya kulaluga vunte... saamaajika shramale jeevanaalaina mahilalu bahujana kula luga vunnaru.aadhipatya kulaala mahilalu vidya, udyoga rangaallo gouravaneeya vruttullo mundu vunte... shraamika kulaalaina antaraani, aadivaasii, bc, minority mahilalu kuuliilugaa, rodludise munsipal varkarlugaa, kakkosulu kadige safaayi karmachaareelugaa, indlalla pani manushulugaa, aayaluga, daayaalugaa, vyavasaaya kuuliilugaa, adda kuuliilugaa, nirmaana rangamlo (tattalu mose) lebarga yetti panollugaa, mattipanollugaa gowravam laeni shramalu, aardhika viluvalleni heenaroopaalugaa chudabadutuu marginalise cheyabadinaru. ee saamaajika kula jender hecchutaggulni matladakunda, mahilalanta okkatenani bukaayistuu... oka mosapuuritamaina vyavastheekruta prachaaraanni vistarimpa jeyadam jarigindi.bhaarata saamaajika utpatti rangamlo vunna work fores antaa bahujana kulaala mahila shraamikulu. shramalo vunna mahila samasyalni, shrama baita vunna vishraanta mahila samasyalni oka gaatana gatti chudadam valla labdhi pondindantaa agrakula needa pattununde mahilalaite, nashtapoyindi abhivruddhiki aavala vunna shraamika kulaalaina bahujana mahilalu.bhaaratadesamlo mahila samasyalante agrakulaala mahilala samasyalane praatipadikagaa teesukonadamaitunnadi, ave samasyalu mahilalandari samasyalugaa ezenda cheyadam jarugutundi. bahujana kulaala mahilala abhivruddhiki pratibandhakamgaa vunna kulam, yetti, balya vivaahaalu, joginee, nirudyogam, niraksharaasyata, antaraanitanaalu, dorapettanaalu, dorsani pettanaalu, maga pettanaalu vanti aneka samasyallo pitruswamyam okati. cony pitruswamyame bahujana shraamika mahilaku pradhaana samasya kaadu. cony vishraanti needa pattuna vunde aadhipatya kulaala mahilaku pitruswamya samasyane ezendaagaa vundi. pitruswamya vimukte mahila vimukti ani bahujana shraamika mahilalni bhrama pedutunnaaru tama aadhipatyaalato. aadhipatya mahilalu dactorluga, layarluga, professorluga, rachayitrulugaa, udyoginulugaa akaadamistulugaa, enjivo maenejarlugaa, aaficerluga, maenejarlugaa, vyapara eevolu vanti aneka gouravaprada vruttullo vundi tama pitruswamya ezendane shraamika kulaala mahila ezendaagaa niyantristunnaaru. veeri ee niyantrana valla anachivetala valla shraamika kulaala mahila samasyalu vaati astitvaalu, charchalu, gurtimpulu, pratyekatalu, vistrutulu abhivruddhi attaduguna padina andhakaaramainaayi. itla andhakaaramloki nettiveyabadadam yaadruchchikamgaa jarigindi kaadu, yidanta vyavastheekrutame.‍mahilalanta okkatenani ninadinche needapattulu– pablic kakkosulu kadige kaada, peethi baketlu mose kaada, adda kuuleegaa, nirmaanaranga kuuleegaa okka agrakula mahila enduku ledho chepparu. tattalu mose kaada, yetti kaada, bancha panula kaada aadhipatya kulam mahila kanipinchani kula jender raajakeeyaalni matladaru, aprastutam chestaru. utpatti ranga shramallo nalige bahujana kulaala mahilalake chaduvulu enduku levo, merugaina jeevitaalu, udyogaalu, manaveeya viluvalu, hakkulu endukulevo charcha jaragadu. shramakulaala mahilalake aakali, avamaanaalu, atyaachaaraalu, himsalu, antaraanitanaalu enduku chuttukunnayo vaati parishkaaraalu matladani mounaalu. shraamika kulaala mahilala meeda kulaadhipatyaalu, asamaanatalu, magaadhipatyaalu entha nijamo, agrakula mahilaadhipatyaalu, anachivetalu, asamaanatvaalunnaayanedae kuudaa anthe nijam.pitruswaamyaala vimukti jarigithe shraamika mahilala aakali, antaraanitanaalu, avamaanaalu, kulaadhipatyaalu, doratanaalu, malaanni ettipose chetulaku vimukti dorkutadaa, joginee paerutho dalita kulaala aadavaallani vyavastheekruta vyabhichaaramloki nettabadutunna duraachaaraaniki vimukti jarugutadaa! pitruswamya vimukti antaraani, aadivaasii kulaala meeda jarige atyaachaaraalaku, aghaayityaalaku, himsalaku, dhwamsaalaku vimukti kalpistunda! ane amsaalu antarjaatiiya shraamika mahila porata dinam marchi 8na aina matladukovalsina sandarbham.jupaka subhadrashramalo putti shramalo perigi shramane jeevanamgaa batike mahilala kosam erpadinde marchi 8. international vumen soshal conferens (1910)loo kamyuunistu nayakuralu clarazatkin shraamika mahila porata dinamgaa chesina prakatanane marchi 8gaa eenaadu prapancha vyaaptamgaa mahilalu antarjaatiiya mahila dinotsavamgaa jarupukuntunnaru. marchi 8 ante shraamika mahilalu chesina asadha rana poraataalaku sanketamgaa, konasagalane pratipaadanalatoe modalaindi.prapanchavyaaptamgaa vela yendla tarabadi mahi lalu manava hakkula kosam raajakeeyaarthika sama jika saamskrutika samaanatvaala kosam poraadutuunee vunnaru. paarisraamika viplavamtho america, eurap deshaallo enimidi gantala pani dinaala kosam, samaana vetanaala kosam, kaneesa vetanaala kosam mahila kaarmikulu tama nettutini dharaposi, praanatyaagaalu chesi poraataala sphuurtinandinchaaru prapancha shraamika mahilalaku. 1857 marchi 8na neuyaarklo mahila kaarmikulu chindinchina nettuti diname antarjaatiiya mahila porata dinamgaa prakatinchabadindi.chikagolo chindina kaarmikula netturu mee okati 1886 ayithe, antakanna muppayyendla munde neuyaarklo chindina mahila kaarmikula nettuti roju 1857 marchi 8. chikagolo netturu chindina moodendlake (1889) mee denu prapancha kaarmika dinamgaa prakatiste... neuark mahila kaarmikulu chindinchina nettuti roju marchi 8ni prapancha kaarmika mahila porata dinamgaa prakatinchadaaniki ardha sataabdam battindi (1910). ivee! prapancha jender rajakeeyala chaaritraka vivakshalu.mee dee ante prapancha kaarmikula rojugaa kaarmikule etla jarupukuntunnaro, marchi 8ni prapancha shraamika mahila dinamgaa jarupukovali. mee denu yaja maanya samuuhaalu jarupukovu. cony antarjaatiiya shraamika mahila dinotsavamaina marchi 8ni yajamanya mahilalu, shrama erugani mahilalu vedukagaa jarupukovadam chustunnam. vyapara samsthalu kuudaa mahila utsavaalu chestu shraamika mahilala porata sphuurtini debbatiistunnaayi.ika mana desamlo marchi 8ni agrakula mahila samsthalu, aa yajamanyalu oka utsavamgaa, fashan paredga marchesi shraamika mahilala porata sphuurtini, shrama samasyalni, vaalledurkuntunna saamaajika samasyalni avachyam jestunnayi.bhaaratadesamlo shraamika mahilalante bahujana kulaala mahilale. ambedker cheppinatlu ikkada kulam shrama vibhajane kaadu, shraamikula madhya kuudaa vibhajana srushtinchinatlugaane oke jenderlo (aada) kuudaa vibhajana srushtinchindi. bharatadesa mahilalanta eka chadaramgaa, oke samuuhamgaa, oke saamaajikamgaa leru. aneka bhinna saamaajika kula, matha astitvaalugaa vunnaru. enda kannerugani mahilalu, endane jeevitaalugaa vunna mahilala jender rajakeeyaalu okatigaa levu. saamaajika shramallo laeni mahilalu aadhipatya kulaluga vunte... saamaajika shramale jeevanaalaina mahilalu bahujana kula luga vunnaru.aadhipatya kulaala mahilalu vidya, udyoga rangaallo gouravaneeya vruttullo mundu vunte... shraamika kulaalaina antaraani, aadivaasii, bc, minority mahilalu kuuliilugaa, rodludise munsipal varkarlugaa, kakkosulu kadige safaayi karmachaareelugaa, indlalla pani manushulugaa, aayaluga, daayaalugaa, vyavasaaya kuuliilugaa, adda kuuliilugaa, nirmaana rangamlo (tattalu mose) lebarga yetti panollugaa, mattipanollugaa gowravam laeni shramalu, aardhika viluvalleni heenaroopaalugaa chudabadutuu marginalise cheyabadinaru. ee saamaajika kula jender hecchutaggulni matladakunda, mahilalanta okkatenani bukaayistuu... oka mosapuuritamaina vyavastheekruta prachaaraanni vistarimpa jeyadam jarigindi.bhaarata saamaajika utpatti rangamlo vunna work fores antaa bahujana kulaala mahila shraamikulu. shramalo vunna mahila samasyalni, shrama baita vunna vishraanta mahila samasyalni oka gaatana gatti chudadam valla labdhi pondindantaa agrakula needa pattununde mahilalaite, nashtapoyindi abhivruddhiki aavala vunna shraamika kulaalaina bahujana mahilalu.bhaaratadesamlo mahila samasyalante agrakulaala mahilala samasyalane praatipadikagaa teesukonadamaitunnadi, ave samasyalu mahilalandari samasyalugaa ezenda cheyadam jarugutundi. bahujana kulaala mahilala abhivruddhiki pratibandhakamgaa vunna kulam, yetti, balya vivaahaalu, joginee, nirudyogam, niraksharaasyata, antaraanitanaalu, dorapettanaalu, dorsani pettanaalu, maga pettanaalu vanti aneka samasyallo pitruswamyam okati. cony pitruswamyame bahujana shraamika mahilaku pradhaana samasya kaadu. cony vishraanti needa pattuna vunde aadhipatya kulaala mahilaku pitruswamya samasyane ezendaagaa vundi. pitruswamya vimukte mahila vimukti ani bahujana shraamika mahilalni bhrama pedutunnaaru tama aadhipatyaalato. aadhipatya mahilalu dactorluga, layarluga, professorluga, rachayitrulugaa, udyoginulugaa akaadamistulugaa, enjivo maenejarlugaa, aaficerluga, maenejarlugaa, vyapara eevolu vanti aneka gouravaprada vruttullo vundi tama pitruswamya ezendane shraamika kulaala mahila ezendaagaa niyantristunnaaru. veeri ee niyantrana valla anachivetala valla shraamika kulaala mahila samasyalu vaati astitvaalu, charchalu, gurtimpulu, pratyekatalu, vistrutulu abhivruddhi attaduguna padina andhakaaramainaayi. itla andhakaaramloki nettiveyabadadam yaadruchchikamgaa jarigindi kaadu, yidanta vyavastheekrutame.‍mahilalanta okkatenani ninadinche needapattulu– pablic kakkosulu kadige kaada, peethi baketlu mose kaada, adda kuuleegaa, nirmaanaranga kuuleegaa okka agrakula mahila enduku ledho chepparu. tattalu mose kaada, yetti kaada, bancha panula kaada aadhipatya kulam mahila kanipinchani kula jender raajakeeyaalni matladaru, aprastutam chestaru. utpatti ranga shramallo nalige bahujana kulaala mahilalake chaduvulu enduku levo, merugaina jeevitaalu, udyogaalu, manaveeya viluvalu, hakkulu endukulevo charcha jaragadu. shramakulaala mahilalake aakali, avamaanaalu, atyaachaaraalu, himsalu, antaraanitanaalu enduku chuttukunnayo vaati parishkaaraalu matladani mounaalu. shraamika kulaala mahilala meeda kulaadhipatyaalu, asamaanatalu, magaadhipatyaalu entha nijamo, agrakula mahilaadhipatyaalu, anachivetalu, asamaanatvaalunnaayanedae kuudaa anthe nijam.pitruswaamyaala vimukti jarigithe shraamika mahilala aakali, antaraanitanaalu, avamaanaalu, kulaadhipatyaalu, doratanaalu, malaanni ettipose chetulaku vimukti dorkutadaa, joginee paerutho dalita kulaala aadavaallani vyavastheekruta vyabhichaaramloki nettabadutunna duraachaaraaniki vimukti jarugutadaa! pitruswamya vimukti antaraani, aadivaasii kulaala meeda jarige atyaachaaraalaku, aghaayityaalaku, himsalaku, dhwamsaalaku vimukti kalpistunda! ane amsaalu antarjaatiiya shraamika mahila porata dinam marchi 8na aina matladukovalsina sandarbham.jupaka subhadra