త్రిశంకు స్వర్గంలో కోళ్ల పెంపకందారులుపరిశ్రమకు రాయితీ కల్పించని ప్రభుత్వాలుఅధిక భారమవుతున్న కోళ్ల పెంపకంవాతావరణం అనుకూలిస్తేనే లాభాలుప్రభుత్వం ఆదుకోవాలంటున్న పెంపకందారులువరంగల్ అర్బన్ అగ్రికల్చర్:కోళ్ల పెంపకందారులు అయోమయంలో కొట్టుమిట్టాడుతున్నారు. కోళ్ల పెంపకాన్ని పరిశ్రమగా గానీ, వ్యవసాయంగా గానీ ప్రభుత్వం గుర్తించకపోవడంతో పెంపకందారులకు ఎలాంటి రాయితీలు అందడంలేదు. దీంతో కోళ్ల పెంపకం చేపట్టే వ్యక్తులు స్వయంగా పెట్టుబడులు సమకూర్చుకోవాల్సి వస్తోంది. ఒక వేళ బ్యాంకు నుంచి రుణం తీసుకున్నా అధిక వడ్డీతో అసలు తడిసిమోపడువుతోంది. కేవలం ప్రకృతి మీదే భారం వేసి జీవనం పొందే కోళ్ల పెంపకందారులు వాతావరణం బాగా లేకపోతే తీవ్రంగా నష్టపోతున్నారు.భారంగా కోళ్ల పెంపకంఉమ్మడి వరంగల్ జిల్లా వ్యాప్తంగా సుమారు 80 మంది కోళ్ల పెంపకందారులుండగా.. సుమారుగా 20 లక్షల కోళ్లను పెంచుతున్నారు. వాటిలో సుమారు 80శాతం కోళ్లు ప్రతీ రోజు గుడ్లు పెడతాయి. కోడి జీవిత కాలం సుమారు 18 నెలలు కాగా, పిల్లదశ నుంచి 6 నెలల తర్వాత సంవత్సర కాలం పాటు గుడ్లు పెడతాయి. ఆ తర్వాత కోడిని రూ.70కి ఒకటి చొప్పున విక్రయిస్తారు. మేలుర కం కోడిపిల్లలను ఒక రోజు వయస్సు గల పిల్లను సుమారు రూ.35లకు కొనుగోలు చేస్తారు. వాటిని పిల్లలకు రూపొందించిన ప్రత్యేక షెడ్లో సుమారు 7వారాల కాలం పాటు బ్రూడర్ షెడ్లో పెంచుతారు. అనంతరం 8 నుంచి 20 వారాల పాటు గ్రోయర్ షెడ్లో పెంచుతారు. 20వారాల అనంతరం లేయర్ షెడ్లోకి మారుస్తారు. ఒక రోజు కోడిపిల్ల దశ నుంచి కోడి గుడ్డు పెట్టే దశ వ రకు ఒక్కొక్క దానికి వ్యాక్సినేషన్, పోషణ ఖర్చు సుమారుగా రూ.260 అవుతుంది.గిట్టుబాటుకాని గుడ్ల ధరదాణాలో నాణ్యత ఉండి, వాతావరణ పరిస్థితులు అనుకూలిస్తే ఒక కోడి సంవత్సర కాలంలో సుమారు 320 దాకా గుడ్లు పెడుతుంది. ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో ఒక గుడ్డుకు హోల్సేల్గా రూ.3.57 ధర పలికితే పెంపకందారుకు గిట్టుబాటుగా ఉంటుంది. ఖర్చులుపోను పెంపకందారుకు రూ.0.75పైసలు గుడ్డు ఒక్కంటికి మిగులుతాయి. కానీ సుమారు పక్షం రోజులుగా గుడ్డుకు రూ.3.25 మాత్రమే ధర పలుకుతోంది. సాధారణంగా నవంబర్, డిసెంబర్, జనవరి నెలల్లో చలికాలం అయినందున ప్రజలు గుడ్లను ఎక్కువగా తింటారు. గుడ్లకు డిమాండ్ ఎక్కువగా ఉన్న కాలంలో రేట్లు కూడా పెరుగుతాయి. పెంపకందారులకు లాభాలు వస్తాయి. దేశం మొత్తంలో రోజుకు సుమారు 24కోట్ల కోడిగుడ్లు ఉత్పత్తి అవుతాయని అంచనా. కాగా.. తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రాల్లోనే అందులో 40 శాతం వరకు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి. గుడ్ల ఉత్పత్తి ఎక్కువగా ఉన్న ఈ రాష్ట్రాల్లో ఉత్పత్తిలో సుమారు 30 శాతం మేరకు వినియోగం అవుతున్నాయి. మిగతా గుడ్లను ఇతర ఉత్తరాది రాష్ట్రాలకు ఎగుమతి చేయాల్సి వస్తోంది.వినియోగానికి ప్రతిబంధకాలెన్నో..ఉత్పత్తి అయిన గుడ్ల వినియోగానికి ఎన్నో ప్రతి బంధకాలు ఎదురవుతున్నాయి. పండుగల రోజుల్లో ప్రజలు మాంసం వైపు మొగ్గు చూపుతారే తప్ప గుడ్లను ముట్టుకోరు. ఇంకా పలువురు దైవ భక్తులు శనివారం, గురువారం, మంగళవారం గుడ్లను దరి చేరనివ్వరు. ఇంకా దేవీ నవరాత్రులు, శ్రావణమాసంలలో గుడ్లను తినకుండా ఉంటారు.కోళ్లను కంటికి రెప్పలా కాపాడాలి..వాతావరణంలో సంభవించే ఎక్కువ వేడిని గానీ, చలినిగానీ కోళ్లు తట్టుకోలేవు. కోళ్ల మెటబాలిజం దెబ్బతిని చనిపోతాయి. కోళ్లను కంటికి రెప్పలా కాపాడుకోవడానికి ప్రతీ 10వేల కోళ్లకు ఇద్దరు మహిళలు, మరో ఇద్దరు పురుష కూలీలు అవసరమవుతారు. చలికాలంలో అతి చలిగా ఉండే రోజుల్లో చిన్న కోడి పిల్లలకు కృత్రిమ వేడిని కల్పించాలి. ఉష్ణోగ్రత సుమారు 31, 32 సెల్సియస్ డిగ్రీలు ఉండేలా బొగ్గుల కుంపటి, విద్యుత్ హీటర్లు, అధిక వేడిని ఇచ్చే హైవోల్టేజీ విద్యుత్ బల్బులను అమర్చాలి. పెద్ద కోళ్లు కూడా వేసవి కాలంలో 42 సెల్సియస్ డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రత దాటితే తట్టుకోలేవు. షెడ్లచుట్టూ నీటితో తడిసిన తట్లతో కప్పాలి.గత వేసవిలో ఉమ్మడి వరంగల్ జిల్లాలో 36 రోజుల పాటు 42 సెల్సియస్ డిగ్రీల నుంచి 45 సెల్సియస్ డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రత నమోదు కావడంతో అధిక వేడిమికి సుమారు మూడున్నర లక్షల కోళ్లు చనిపోయి పెంపకందారులకు సుమారుగా రూ.7 కోట్ల మేరకు నష్టం వాటిల్లింది. చిన్న కోడి పిల్లలకు ప్రకృతి వైపరిత్యాల వల్ల కూడా నష్టం వాటిల్లుతుంది. ఉరుములు, మెరుపులు గాలి దుమారం వచ్చినప్పుడు చిన్నకోడి పిల్లలు భయంతో బెదిరి షెడ్డులో ఓ మూలన ఒదుగుతాయి. కుప్పగా ఒక దానిపై ఒకటి ఎక్కడంతో కింద ఉన్న పిల్లలు భారం భరించలేక చనిపోతాయి. రోజురోజుకు కొత్తకొత్త వైరల్ వ్యాధులు సోకి చనిపోకుండా ముందు జాగ్రత్త చర్యగా తరచూ వ్యాక్సినేషన్ చేయాల్సి ఉంటుంది. ఇన్ని వ్యయ, ప్రయాసాల కోర్చి కోళ్ల పెంపకం చేపడితే పరిస్థితులు అనుకూలించినప్పుడు అప్పుడప్పుడు లాభాలు సమకూరి.. ప్రతికూల పరిస్థితుల్లో కొత్త కొత్త రకాల వైరస్ వ్యాధులు సోకి కోళ్లు చనిపోయి పెద్ద మొత్తంలో నష్టాల పాలవుతారు.వ్యవస్థీ కృతమైన ప్రభుత్వ విధానం ఉండాలికోళ్ల పెంపకాన్ని అభివృద్ధి చేసేందుకు ప్రభుత్వం వ్యవస్థీకృతమైన విధానాన్ని అమలు చేయాలి. కోళ్ల పెంపకాన్ని కనీసం పరిశ్రమగా గానీ, వ్యవసాయంగా గానీ ప్రభుత్వం గుర్తించాలి. పరిశ్రమగా గుర్తిస్తే విద్యుత్ వినియోగ చార్జీల్లో రాయితీ, వ్యవసాయంగా గుర్తిస్తే బ్యాంకు రుణాల్లో వడ్డీ రాయితీ లభిస్తుంది.- మార్తినేని ధర్మారావు, ఉమ్మడి వరంగల్ జిల్లా కోళ్ల పెంపకందారుల అసోసియేషన్ అధ్యక్షుడు
trisanku swargamlo kolla pempakandaaruluparisharam raayitii kalpinchani prabhutvaaluadhika bhaaramavutunna kolla pempakamvaataavaranam anukulistene labhaluprabhutvam aadukovaalantunna pempakandaaruluvarangal arban agricalchar:kolla pempakandaarulu ayomayamlo kottumittaadutunna. kolla pempakaanni parisramagaa gaanee, vyavasaayamgaa gaanee prabhutvam gurtinchakapovadamto pempakandaarulaku elanti raayiteelu andadamledu. deentho kolla pempakam chepatte vyaktulu swayamgaa pettubadulu samakurchukovalsi vastondi. oka vaela byaanku nunchi runam teesukunna adhika vaddeetho asalu tadisimopaduvutondi. kevalam prakruti meede bharam vesi jeevanam ponde kolla pempakandaarulu vaataavaranam baga lekapothe teevramgaa nashtapotunnaru.bhaaramgaa kolla pempakamummadi varangal jilla vyaaptamgaa sumaru 80 mandi kolla pempakandaarulundagaa.. sumaruga 20 lakshala kollanu penchutunnaaru. vaatilo sumaru 80saatam kollu pratee roju gudlu pedataayi. kodi jeevita kaalam sumaru 18 nelalu kaga, pilladasa nunchi 6 nelala tarvaata samvatsara kaalam paatu gudlu pedataayi. aa tarvaata kodini roo.70ki okati choppuna vikrayistaaru. melura kam kodipillalanu oka roju vayassu gala pillanu sumaru roo.35laku konugolu chestaaru. vaatini pillalaku roopondinchina pratyeka shedlo sumaru 7vaaraala kaalam paatu bruder shedlo penchutaaru. anantaram 8 nunchi 20 vaaraala paatu groyer shedlo penchutaaru. 20vaaraala anantaram layer shedloki maarustaaru. oka roju kodipilla dasha nunchi kodi guddu pette dasha va raku okkokka daaniki vaccination, poshana kharchu sumaruga roo.260 avutundi.gittubaatukaani gudla dharadaanaalo naanhyata undi, vaataavarana paristhitulu anukuliste oka kodi samvatsara kaalamlo sumaru 320 daka gudlu pedutundi. prastuta paristhitullo oka gudduku holselga roo.3.57 dhara palikithe pempakandaaruku gittubaatugaa untundi. kharchuluponu pempakandaaruku roo.0.75paisalu guddu okkantiki migulutaayi. cony sumaru paksham rojulugaa gudduku roo.3.25 matrame dhara palukutondi. saadhaaranamgaa navambar, dissember, janavari nelallo chalikaalam ayinanduna prajalu gudlanu ekkuvagaa tintaaru. gudlaku demand ekkuvagaa unna kaalamlo retlu kuudaa perugutaayi. pempakandaarulaku labhalu vastaayi. desham mottamlo rojuku sumaru 24kotla kodigudlu utpatti avutaayani anchana. kaga.. telamgaana, andhrapradesh rashtrallone andulo 40 saatam varaku utpatti avutunnaayi. gudla utpatti ekkuvagaa unna ee rashtrallo utpattilo sumaru 30 saatam meraku viniyogam avutunnaayi. migata gudlanu itara uttaraadi rashtralaku egumati cheyalsi vastondi.viniyogaaniki pratibandhakaalenno..utpatti ayina gudla viniyogaaniki enno prati bandhakaalu eduravutunnaayi. pandugala rojullo prajalu maamsam vaipu moggu chuuputaaree tappa gudlanu muttukoru. inka paluvuru daiva bhaktulu sanivaaram, guruvaram, mangalavaaram gudlanu dari cheranivvaru. inka devi navaraatrulu, sraavanamaasamlalo gudlanu tinakunda untaaru.kollanu kantiki reppala kapadali..vaataavaranamlo sambhavinche ekkuva vaedini gaanee, chalinigaanii kollu tattukolevu. kolla metabalism debbatini chanipotayi. kollanu kantiki reppala kapadukovadaniki pratee 10vela kollaku iddaru mahilalu, maro iddaru purusha kooleelu avasaramavutaaru. chalikaalamlo athi chaligaa unde rojullo chinna kodi pillalaku krutrima vaedini kalpinchaali. ushnograta sumaru 31, 32 selsius degreelu undela boggula kumpati, vidyut heatarlu, adhika vaedini iche hyvoltagey vidyut balbulanu amarchali. pedda kollu kuudaa vesavi kaalamlo 42 selsius degreela ushnograta daatithe tattukolevu. shedlachuttu neetitho tadisina tatlatho kappali.gatha vesavilo ummadi varangal jillaalo 36 rojula paatu 42 selsius degreela nunchi 45 selsius degreela ushnograta namodu kaavadamtho adhika vedimiki sumaru moodunnara lakshala kollu chanipoyi pempakandaarulaku sumaruga roo.7 kotla meraku nashtam vaatillindi. chinna kodi pillalaku prakruti vaiparityaala valla kuudaa nashtam vaatillutundi. urumulu, merupulu gaali dumaram vachinappudu chinnakodi pillalu bhayamto bediri sheddulo oo moolana odugutaayi. kuppaga oka daanipai okati ekkadamtho kinda unna pillalu bharam bharinchaleka chanipotayi. rojurojuku kottakotta vairal vyaadhulu soki chanipokunda mundu jaagratta charyaga tarachuu vaccination cheyalsi untundi. inni vyaya, prayaasaala korchi kolla pempakam chepadithe paristhitulu anukuulinchinappudu appudappudu labhalu samakuri.. pratikuula paristhitullo kotta kotta rakala virus vyaadhulu soki kollu chanipoyi pedda mottamlo nashtala paalavutaaru.vyavasthi krutamaina prabhutva vidhaanam undaalikolla pempakaanni abhivruddhi chesenduku prabhutvam vyavastheekrutamaina vidhaanaanni amalu cheyali. kolla pempakaanni kaneesam parisramagaa gaanee, vyavasaayamgaa gaanee prabhutvam gurtinchaali. parisramagaa gurtiste vidyut viniyoga chaarjeello raayitii, vyavasaayamgaa gurtiste byaanku runaallo vaddi raayitii labhistundi.- maartineni dharmarao, ummadi varangal jilla kolla pempakandaarula asosiation adhyakshudu