‘మేకిన్ ఇండియా’లో భాగంగా డీఆర్డీవో తయారీచెన్నై, ఆగస్టు 1: విమానం సముద్రంలో కూలిపోయినప్పుడు.. తనంతట తానే విమానంలోంచి విడివడి (ఎజెక్ట్ అయి) నీటి ఉపరితలానికి వచ్చి తేలుతూ.. తాను ఉన్న చోటు తెలిసేలా సంకేతాలను వెలువరించే శాటిలైట్ ట్రాన్స్మీటర్తో కూడిన సరికొత్త బ్లాక్బాక్స్ను మన రక్షణరంగ పరిశోధన అభివృద్ధి సంస్థ డీఆర్డీవో తయారుచేసింది. దాని పేరు బి-శాట్. ‘మేకిన్ ఇండియా’ కార్యక్రమంలో భాగంగా డీఆర్డీవోలోని ‘నేవల్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ లేబొరేటరీ’ దీన్ని అభివృద్ధి చేసి ప్రయోగాత్మకంగా పరీక్షించింది. నిజానికి దీన్ని సముద్రగర్భంలో నిర్ణీత లోతుకు మించి కిందికి వెళ్లి మునిగిపోయే జలాంతర్గాములను కనిపెట్టడం కోసం తయారు చేశారు. కానీ, దీనివల్ల పౌర విమానయాన రంగానికే ఎక్కువ ఉపయోగం అని నేవీ అధికారి ఒకరు తెలిపారు. టార్పెడోలను గుర్తించడానికి ఉపయోగించే ట్రాకింగ్ పరిజ్ఞానాన్ని వినియోగించి దీన్ని రూపొందించినట్లు ఆ అధికారి వివరించారు. కాగా.. విమానాల్లో వినియోగించుకునేలా దీన్ని మరింత అభివృద్ధి చేయాలని డీఆర్డీవో నిర్ణయించింది. అమెరికా, రష్యాల్లో దీనికి పేటెంట్ పొందనుంది. అన్ని అనుమతులూ లభిస్తే విదేశాలకూ ఎగుమతి చేయనుంది.విమానం నీటిలో కూలినప్పుడు శకలాలు అక్కడే ఉండవు. అలలు ఆ శకలాలను నెట్టివేస్తాయి. బ్లాక్బాక్స్ కూడా వాటితోపాటు కొట్టుకుపోతుంది. బి-శాట్తో ఆ సమస్య పరిష్కారం కానుంది.1. విమానం సముద్రంలో కూలగానే ఈ సరికొత్త బ్లాక్బాక్స్ విమానం నుంచి విడివడి ఉపరితలంపైకి తేలి సంకేతాలు పంపడం ప్రారంభిస్తుంది.2. నీరు తగలగానే ఇది యాక్టివేట్ అయి పనిచేయడం ప్రారంభిస్తుంది. ఈ బ్లాక్బాక్సును విమాన భాగాలకు  అనుసంధానం కూడా చేయొచ్చు. తద్వారా శకలాలను కనుగొనేందుకు వీలవుతుంది.3. శాటిలైట్ ట్రాన్స్మీటర్ ద్వారా ఇది పంపే సంకేతాల సాయంతో సెర్చ్ప్లేన్లు ప్రమాద స్థలిని గుర్తించగలుగుతాయి.బి-శాట్ వివరాలుబరువు: 1.03 కిలోలు.. చుట్టుకొలత: 155 మిల్లీమీటర్లుసంకేతాలు పంపగలిగే సమయం: 48 గంటలు.
‘mekin india’loo bhagamga drdvo tayaareechennai, aagastu 1: vimanam samudramlo koolipoyinappudu.. tanantata taane vimaanamloonchi vidivadi (ezect ayi) neeti uparitalaaniki vachi teelutuu.. taanu unna chotu telisela sanketaalanu veluvarinche satilite transmetertho kuudina sarikotta blackbasnu mana rakshanaranga parisodhana abhivruddhi samstha drdvo tayaaruchesindi. daani paeru bi-shat. ‘mekin india’ kaaryakramamlo bhagamga drdydmoloni ‘neval sains and technology laboratory’ deenni abhivruddhi chesi prayogaatmakamgaa pareekshinchindi. nijaaniki deenni samudragarbhamlo nirneeta lotuku minchi kindiki velli munigipoye jalaantargaamulanu kanipettadam kosam tayaaru chesaru. cony, deenivalla poura vimaanayaana rangaanike ekkuva upayogam ani nevi adhikari okaru telipaaru. tarpedolanu gurtinchadaaniki upayoginche tracking parignaanaanni viniyoginchi deenni roopondinchinatlu aa adhikari vivarinchaaru. kaga.. vimaanaallo viniyoginchukunela deenni marinta abhivruddhi cheyalani drdvo nirnayinchindi. america, rashyaallo deeniki patent pondanundi. anni anumatuluu labhiste vidaesaalakuu egumati cheyanundi.vimanam neetilo koolinappudu sakalaalu akkade undavu. alalu aa sakalaalanu nettivestaayi. blackbacs kuudaa vaatithopaatu kottukupotundi. bi-saatto aa samasya parishkaaram kaanundi.1. vimanam samudramlo koolagaane ee sarikotta blackbacs vimanam nunchi vidivadi uparitalampaiki teli sanketaalu pampadam praarambhistundi.2. neeru tagalagaane idhi activate ayi panicheyadam praarambhistundi. ee blackbaskunu vimana bhaagaalaku  anusandhaanam kuudaa cheyochu. tadwara sakalaalanu kanugonenduku veelavutundi.3. satilite transmeter dwara idhi pampe sanketaala saayamtho serchplenlu pramaada sthalini gurtinchagalugutaayi.bi-shat vivaraalubaruvu: 1.03 kilolu.. chuttukolata: 155 milleemeetarlusanketa pampagalige samayam: 48 gantalu.