శాకాహారులకు ఇక చింత లేదు‘సూపర్ఫుడ్’ చియ గింజలతో నూనెనాన్వెజ్ కొవ్వుకు ప్రత్యామ్నాయంఒమేగా 3 ఫ్యాటీ ఆమ్లం పుష్కలంఅన్ని తృణధాన్యాల కన్నా బలవర్థకంచియ నూనెతో చాక్లెట్లు, ఐస్క్రీమ్లుసీఎప్టీఆర్ఐ నుంచి రెండు వంగడాలుచేపా.. చేపా.. చియ వస్తోంది!ఇది సాధారణంగా చేపలలో ఎక్కువ లభిస్తుంది. కానీ చేపలు తిననివారి సంగతో! అందుకే దీనికి ప్రత్యామ్నాయంగా సీఎ్సఐఆర్ కేంద్రీయ ఆహార సాంకేతిక పరిశోధనా సంస్థ (సీఎ్ఫటీఆర్ఐ) చియ నూనెను తయారుచేసింది. దీనిని కొవ్వును వాడే ప్రతి ఆహార ఉత్పత్తిలో వాడవచ్చు. దీనిని ఉపయోగించి చేసిన చాకొలెట్లు, ఐస్క్రీమ్లు అతి త్వరలో మార్కెట్లోకి రానున్నాయి. చియ- ఆఫ్రికా, దక్షిణ అమెరికాలో దొరికే ఒక సూపర్ఫుడ్. చియ గింజలను కొన్ని ప్రాంతాల్లో అయితే సంజీవినిగా కూడా భావిస్తుంటారు. ఈ గింజల్లో 60 శాతానికి పైగా ఒమెగా ఫ్యాటీ ఆమ్లం ఉంటుంది. మాంసకృత్తులు 22 శాతం వరకూ ఉంటాయి. మిగిలిన 20 శాతం పీచుపదార్థాలు, యాంటీ ఆక్సిడెంట్లు, విటమిన్లు, ఖనిజాలు. అంటే ప్రస్తుతం మనకు అందుబాటులో ఉన్న అన్ని తృణధాన్యాల కన్నా ఇది చాలా బలవర్థకమైనది. దీనిని మన దేశ పరిస్థితులను అనుగుణంగా మార్చి సీఎ్ఫటీఆర్ఐ ‘చియాంపియడబ్ల్యు 83’, ‘చియాంపియన్ బి1’ అనే రెండు వంగడాలను రూపొందించింది. ‘‘మనకు ఉన్న అన్ని పంటల్లోను చియ చాలా శ్రేష్టమైనది. ఎందుకంటే- శాకాహారులకు కావాల్సిన అన్ని పదార్థాలూ దీనిలో ఉన్నాయి. ఉదాహరణకు చాలా మంది శాకాహారుల్లో ఒమెగా ఫ్యాటీ ఆమ్లం తక్కువగా ఉంటుంది. ఇప్పటి దాకా ఈ లోటును పూరించాలంటే చేప నూనెను వాడమని చెప్పేవారు. చియ వచ్చిన తర్వాత ఆ ఇబ్బంది లేదు. ఈ గింజలను కోల్డ్ప్రెస్ పద్ధతి ద్వారా ప్రొసెస్ చేసి నూనెను తీస్తున్నాం. ఈ విధంగా నూనె తయారుచేయటం మన దేశంలో ఇదే తొలిసారి’’ అని సీఎ్ఫటీఆర్ఐ ముఖ్యశాస్త్రవేత్త డాక్టర్ రుద్రయ్య ‘ఆంధ్రజ్యోతి’కి తెలిపారు.అక్కడ నలుపు... ఇక్కడ తెలుపుసాధారణంగా ఇతర దేశాల్లో దొరికే చియ గింజలు నల్లటి మచ్చలతో ఉంటాయి. కానీ సీఎ్ఫటీఆర్ఐ అభివృద్ధి చేసిన గింజలు మాత్రం తెల్లగా ఉంటాయి. చియ గింజలను నూనె తీయటానికి మాత్రమే కాకుండా రకరకాలుగా వాడతారు. తెల్లటి గింజలను వాడటం వల్ల రకరకాల ఆహార పదార్థాలు చేయటానికి వీలవుతుంది.  సాధారణంగా ఐస్క్రీముల, చాక్లెట్స్లో కొవ్వును కలుపుతూ ఉంటారు. దానికి ప్రత్యామ్నాయంగా చియ గింజల నూనెను వాడటం వల్ల అనేక ప్రయోజనాలు ఉంటాయంటున్నారు రుద్రయ్య. ఒమెగా ఫ్యాటీ ఆమ్లాలు మన శరీర బరువును నియంత్రించటంలో కీలకమైన పాత్ర పోషిస్తాయి. ఇవి ఎక్కువ ఉన్న ఆహారాన్ని తీసుకుంటే బరువు తగ్గుతారని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి. అంతేకాదు. చియ గింజల వల్ల మనకు ఇతర ఖనిజాలు, మాంసకృత్తులు కూడా లభిస్తాయి. అందుకే విదేశాలలో రకరకాల పదార్థాలలో దీనిని వాడుతున్నారు. ‘‘మనం చియ నూనెను వాడి చాకొలెట్లను, ఐస్క్రీమ్ను తయారుచేశాం. ఈ టెక్నాలజీని ఉపయోగించి బెంగుళూరుకు చెందిన ఒక కంపెనీ వీటిని తయారుచేస్తోంది. త్వరలో ఇవి మార్కెట్లోకి వస్తాయి’’ అని రుద్రయ్య వివరించారు. దిగుబడి.. డిమాండ్ రెండూ ఎక్కువేఇతర దేశాలతో పోలిస్తే మన దేశంలో చియ గింజల సాగు చాలా తక్కువ. వరంగల్ జిల్లాలో చియ గింజల సాగు ఉంది కానీ విస్తీర్ణం చాలా తక్కువ. ‘‘దీని వల్ల చాలా ప్రయోజనాలున్నాయి. మొదటిది-వీటి దిగుబడి ఎక్కువ. రెండోది- అంతర్జాతీయంగా ఉన్న మంచి డిమాండ్. రేటు కూడా ఎక్కువే. మహారాష్ట్ర, తెలంగాణ, కర్ణాటక రాష్ట్రాల్లో వీటిని మేము ప్రోత్సహించాం’’ అని రుద్రయ్య పేర్కొన్నారు. ఐస్క్రీమ్, చాకొలెట్లలోనే కాకుండా ఫ్యాటీ ఆమ్లాలను ఉపయోగించే ‘రెడీ టూ ఈట్’ పదార్థాల్లో కూడా ఈ నూనెను వాడాలని ప్రోత్సహిస్తున్నామని ఆయన వివరించారు.
saakaahaarulaku ika chinta ledu‘superfud’ chiya ginjalatho noonenanvez kovvuku pratyaamnaayamoomagaa 3 faty aamlam pushkalamaanni trunadhaanyaala kanna balavarthakanchiya noonetho chaakletlu, iscremluseeptie nunchi rendu vangadaluchepa.. chepa.. chiya vastondi!idhi saadhaaranamgaa chepalalo ekkuva labhistundi. cony chepalu tinanivaari sangatho! anduke deeniki pratyaamnaayamgaa csir kendriiya aahaara saanketika parisodhanaa samstha (cftri) chiya noonenu tayaaruchesindi. deenini kovvunu vade prati aahaara utpattilo vaadavacchu. deenini upayoginchi chesina chaakoletlu, iscreamlu athi twaralo marketloki ranunnayi. chiya- africa, dakshina americalo dorike oka superfud. chiya ginjalanu konni praantaallo ayithe sanjeevinigaa kuudaa bhaavistuntaaru. ee ginjallo 60 saataaniki paiga omega faty aamlam untundi. maamsakruttulu 22 saatam varakuu untaayi. migilina 20 saatam peechupadaarthaalu, anty aaksidentlu, vitaminlu, khanijalu. ante prastutam manaku andubaatulo unna anni trunadhaanyaala kanna idhi chala balavarthakamainadi. deenini mana desha paristhitulanu anugunamgaa marchi cftri ‘chiyampiyadablyu 83’, ‘chiampian bi1’ ane rendu vangadaalanu roopondinchindi. ‘‘manaku unna anni pantalloonu chiya chala shreshtamainadi. endukante- saakaahaarulaku kaavaalsina anni padaarthaaluu deenilo unnaayi. udaaharanaku chala mandi saakaahaarullo omega faty aamlam takkuvagaa untundi. ippati daka ee lotunu poorinchaalante chepa noonenu vaadamani cheppevaaru. chiya vachina tarvaata aa ibbandi ledu. ee ginjalanu coldpress paddhati dwara proses chesi noonenu teestunnam. ee vidhamgaa noone tayaarucheyatam mana desamlo ide tolisari’’ ani cftri mukhyasaastravetta dactor rudrayya ‘aandhrajyoti’ki telipaaru.akkada nalupu... ikkada telupusaadhaaranamgaa itara deshaallo dorike chiya ginjalu nallati machalatho untaayi. cony cftri abhivruddhi chesina ginjalu maatram tellagaa untaayi. chiya ginjalanu noone teeyataaniki matrame kakunda rakarakaalugaa vaadataaru. tellati ginjalanu vaadatam valla rakarakaala aahaara padaarthaalu cheyataniki veelavutundi.  saadhaaranamgaa iscreemula, chacletslo kovvunu kaluputuu untaaru. daaniki pratyaamnaayamgaa chiya ginjala noonenu vaadatam valla aneka prayojanaalu untaayantunnaaru rudrayya. omega faty aamlaalu mana sareera baruvunu niyantrinchatamlo keelakamaina paatra pooshistaayi. ivi ekkuva unna aahaaraanni teesukunte baruvu taggutaarani parisodhanalu chebutunnaayi. antekaadu. chiya ginjala valla manaku itara khanijalu, maamsakruttulu kuudaa labhistaayi. anduke videsaalalo rakarakaala padaarthaalalo deenini vaadutunnaaru. ‘‘manam chiya noonenu vaadi chaakoletlanu, iscreemnu tayaruchesam. ee technologyni upayoginchi benguluruku chendina oka company veetini tayaaruchestondi. twaralo ivi marketloki vastaayi’’ ani rudrayya vivarinchaaru. digubadi.. demand rendoo ekkuveitara deshaalatho poliste mana desamlo chiya ginjala saagu chala takkuva. varangal jillaalo chiya ginjala saagu undi cony vistiirnam chala takkuva. ‘‘deeni valla chala prayojanaalunnaayi. modatidi-veeti digubadi ekkuva. rendodi- antarjaatiiyamgaa unna manchi demand. retu kuudaa ekkuve. maharashtra, telamgaana, karnaataka rashtrallo veetini memu prothsahincham’’ ani rudrayya perkonnaru. iscream, chakoletlalone kakunda faty aamlaalanu upayoginche ‘redy too eet’ padaarthaallo kuudaa ee noonenu vaadaalani prothsahistunnamana aayana vivarinchaaru.