బీజింగ్: తమ అభ్యంతరాలను కూడా లెక్కచేయకుండా అరుణాచల్ప్రదేశ్లో ముఖ్యంగా తవాంగ్లో పర్యటించిన దలైలామా ఏమాత్రం హుందాగా వ్యహరించలేదని చైనా మరోసారి మండిపడింది. భారత్తో సరిహద్దు వివాద పరిష్కారంపై ఇది ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతుందని ఇండియాను హెచ్చరించింది. టిబెట్ అంశంపై నిబద్ధతను న్యూఢిల్లీ ఉల్లంఘించిందని ఆరోపించింది. చైనా ప్రాదేశిక సార్వభౌమత్వాన్ని పరిరక్షించుకునేందుకు బీజింగ్ తరుపరి చర్యలు తీసుకుంటుందని చైనా విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ పేర్కొంది. దలైలామా, అరుణాచల్ సీఎం పేమ్ ఖండూ 'రెచ్చగొట్టే ప్రకటనలు' చేశారని ఆరోపించింది. టిబెట్తో అరుణాచల్ ప్రదేశ్ సరిహద్దు పంచుకుంటోందని, చైనాతో కాదని పేమ్ ఖండు పేర్కొనడంపైనా అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది.దలైలామా పర్యటన ఆధ్యాత్మిక పర్యటన అని, రాజకీయ పర్యటన కాదని ఇండియా వాదన వినిపించినప్పటికీ దానిని కూడా అతిక్రమించి రెచ్చగొట్టే ప్రకటనలు ఆయన పర్యటనలో చోటుచేసుకున్నాయని చైనా విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ ప్రతినిధి లూ కాంగ్ ఆరోపించారు. చైనా అభ్యంతరాలను భారత్ బేఖాతరు చేసి, చైనా-ఇండియా సరిహద్దులోని తూర్పు భాగంలోని వివాదాస్పద ప్రాంతాల్లో దలైలామా పర్యటనకు ఏర్పాట్లు చేసిందని ఆయన మండిపడ్డారు. కొందరు భారత అధికారులు రెచ్చగొట్టే రాజకీయ ప్రకటనలు కూడా చేశారన్నారు. అయితే నేరుగా పేమ్ ఖండూ పేరును ఆయన ప్రస్తావించలేదు. ఇండియా చెప్పినట్టు కాకుండా ధార్మిక కార్యక్రమాల స్థాయిని కూడా దలైలామా స్పష్టంగా అతిక్రమించారని లూ ఆయన ఆరోపించారు. చైనా తమ ప్రదేశిక సౌర్వభౌమత్వాన్ని, జాతీయ భద్రతిని పరిరక్షించుకునేందుకు తదుపరి చర్యల చేపడుతుందని హెచ్చరించారు. అయితే ఆ చర్చలేమిటనేవి ఆయన వెల్లడించలేదు.
beasing: tama abhyantaraalanu kuudaa lekkacheyakunda arunaachalpradeshlo mukhyamgaa tavaanglo paryatinchina dalailama ematram hundaagaa vyaharinchaledani chaina marosari mandipadindi. bhaaratto sarihaddu vivaada parishkaarampai idhi pratikuula prabhaavam chuuputundani indianu heccharinchindi. tibet amsampai nibaddhatanu newdhilly ullanghinchindani aaropinchindi. chaina praadesika saarvabhoumatvaanni parirakshinchukunenduka beasing tarupari charyalu teesukuntundani chaina videsaanga mantritva saakha perkondi. dalailama, arunachal cm pame khandoo 'rechagotte prakatanalu' chesarani aaropinchindi. tibetto arunachal pradesh sarihaddu panchukuntondani, chainatho kaadani pame khandu perkonadampaina abhyantaram vyaktam chesindi.dalailama paryatana aadhyaatmika paryatana ani, rajakeeya paryatana kaadani india vaadana vinipinchinappatikii daanini kuudaa atikraminchi rechagotte prakatanalu aayana paryatanalo chotuchesukunnayani chaina videsaanga mantritva saakha pratinidhi luu cong aaropinchaaru. chaina abhyantaraalanu bharat bekhaataru chesi, chaina-india sarihaddulooni thoorpu bhaagamlooni vivaadaaspada praantaallo dalailama paryatanaku erpaatlu chesindani aayana mandipaddaaru. kondaru bhaarata adhikaarulu rechagotte rajakeeya prakatanalu kuudaa chesaarannaaru. ayithe nerugaa pame khandoo paerunu aayana prastaavinchaledu. india cheppinattu kakunda dharmika kaaryakramaala sthaayini kuudaa dalailama spashtamgaa atikraminchaarani luu aayana aaropinchaaru. chaina tama pradesika sourvabhoumatvaanni, jaateeya bhadratini parirakshinchukunenduka tadupari charyala chepadutundani heccharinchaaru. ayithe aa charchalemitanevi aayana velladinchaledu.