 ఆ జోక్కి తనూ ఆనందంగా నవ్వేసాడు అరవింద్.
 
 మద్రాస్ సెంట్రల్ స్టేషన్ లో దిగి-
 
 హిందూ ఎడ్రస్ కోసం పేపర్ కొందామని హిగ్గిన్ బాదమ్స్ కు వెళ్ళి పేపర్లు చూస్తున్న నీలిమదృష్టి అకస్మాత్తుగా అక్కడ వేలాడుతున్న ఈనాడు పేపర్ మీద పడింది.
 
 పేపర్ మొదటి పేజీలో కుడిపక్కన ఒక ప్రకటన చూడగానే వెంటనే ఆ పేపర్ని, దాంతో హిందూ పేపర్ని కొనుక్కుని బయటికొచ్చి ఆ ప్రకటనని గబగబా చదివింది.
 
 అది ఆంద్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఇచ్చిన ప్రకటన-
 
 "విద్యార్ధి నాయకుడు అరవింద్ కి-
 
 మిష్టర్ అరవింద్ ! మీరు రాష్ట్రంలోంచి మాయమయిన విషయం ప్రభుత్వానికి తెలుసు కానీ ప్రభుత్వం మిమ్మల్ని మాయం చేసిందని విద్యార్దులు గత కొన్ని రోజులుగా రాష్ట్రంలో చేస్తున్న అందోళనను మీరు పేపర్ల ద్వారా టీ.వీ. రేడియోద్వారా తెలుసుకునే వుంటారు. ఇప్పటికే బంద్ లు, రాస్తారోకోలు, నిరాహారదీక్షలవల్ల రాష్ట్రం ఉద్రిక్తమవుతున్న విషయం, ప్రజాజీవనానికి భంగం వాటిల్లుతున్న విషయం మీరు గమనించే వుంటారు. క్రమశిక్షణ గల ఒక విద్యార్ధి నాయకునిగా, రాష్ట్ర సంక్షేమం కోరే ఒక పౌరుడిగా ఎక్కడున్నా మీ ఆచూకీ మాకు తెలియజేసిన ఎడల మేమే స్వయంగా మిమ్మల్ని మీ విద్యార్ధుల ఎదుట నిలబెడతాం. మీ ప్రాణాలకు ఎటువంటి హానీ కలగదని హామీ ఇస్తున్నాం. క్లిష్టపరిస్థితుల్లో వున్న రాష్ట్ర పరిస్థితిని అర్ధం చేసుకుని మాతో సహకరిస్తారని ఆశిస్తున్నాం.
    
                             రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి తరపున-
                             (ఆంద్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర సమాచార శాఖ ప్రచురణ)
 
 ఆ ప్రకటన చదవగానే నవ్వొచ్చింది నీలిమకు. తమ పదవులు నిలుపుకోడానికి ప్రభుత్వం ఎలాంటి పరిస్థితులోనయినా, ఎలాంటి డ్రామా అడగలదో మొట్టమొదటిసారి తెల్సుకుంది నీలిమ. ఎత్తి పరిస్థితులలోనూ అరవింద్ బయటకు రావడానికి వీల్లేదు అని నిర్ణయించుకుంది నీలిమ. అర్దరాత్రి నడిరోడ్డుమీద రక్తస్రావంతో విలవిల్లాడుతున్న అరవింద్ జ్ఞాపకాని కొచ్చాడు నీలిమకు ఆ సమయంలో అరవింద్ లోని కక్షకు నీలిమ ఆకృతిలా వుంది.
 
 పేపర్లో హిందూ ఎడ్రస్ చూసి, హిందూ ఆఫీస్ వేపు వెళ్ళే సిటీ బస్సెక్కింది నీలిమ.
 
 సురభి కిచెన్ రూంలోంచి రెండు ప్లేట్లతో ఉప్మాని తీసికొచ్చి టేబిల్ మీద పెట్టి-
 
 "సైంటిస్ట్ సర్! టిఫిన్ రడీ!" అని అరిచింది హోటల్లో సర్వర్ అరిచినట్టుగా అనుకరిస్తూ.
 
 "ఎస్! రెడీ" అంటూ డైనింగ్ టేబిల్ కిందనుంచి లేచిన శ్రీధర్ ని చూసి నవ్వలేక నవ్వలేక నవ్వింది సురభి.
 
 "ఇప్పుడెవరాయినా మిమ్మల్ని చూస్తే పెద్ద సైంటిస్ట్ అనుకోరు చిన్న పిల్లాడనుకుంటారు" అంది సురభి.
 
 "సైంటిస్టులు కూడా మనుషులే! సైంటిస్టులంటే లేబరేటరీలోంచి అలా రోబోట్లలా పుట్టరు. వాళ్ళకీ సరదాలూ, చిలిపి పనులూ ఉంటాయి" టై సర్దుకుంటూ ఠీవిగా కూర్చుంటూ అన్నాడు.
 
 "ముందు టిఫిన్ చేయండి. నేను గుడికెళ్ళి రావాలి."
 
 "గుడికా!"
 
 "అవును సర్! గుడికే ఇల్లు కదిలి ఎన్నాళ్ళయిందోకదా! మీ పరిశోధన ఏ ఆటంకం లేకుండా సాగితే అమ్మవారి గుడికొస్తానని మొక్కుకున్నాను" అంది సురభి.
 
 "పరిశోధన సక్సెస్ కావాలని అమ్మవారికి మొక్కుకున్నావ్! ఇది నైన్త్ వండర్ అవుతుంది" వేళాకోళం చేస్తూ అన్నాడు శ్రీధర్.
 
 "ఎవరి నమ్మకాలు వారివి నేనలా గుడికెళ్ళి అక్కడనుంచి పోస్టాఫీసు కెళ్ళి వస్తాను" అంది సురభి.
 
 "జాగ్రత్త! లక్క ఇంట్లో కాపురం చేస్తున్నట్టుగా గుట్టుగా వున్నాం ఎవరయినా చూస్తే?"
 
 "ఎవరూ చూడరులెండి."
 
 మరో పది నిమిషాల తర్వాత సురభి ఇంట్లోంచి బయటికి కాలుపెట్టింది. చాలా రోజుల తర్వాత ఆమె ఇంట్లోంచి వెళ్ళడం అదే ప్రధమం...
 
 సురభి బయటకు వెళ్ళిపోగానే తన లేబరేటరీలోకి తను వెళ్ళిపోయాడు శ్రీధర్.
 
 తను తయారు చేసుకున్న చిత్తు ప్రతిని ఒక వరుసక్రమంలో పెడుతున్నాడాయన. ఆ కార్యక్రమంలో పడ్డాడు.
 
 "న్యూక్లియర్ రీ-ప్రాసెసింగ్ యూనిట్ విడుదల చేసే మొత్తం రేడియేషన్ కన్నా ఒక రేడియోలజిస్టు ద్వారా వ్యాధి గ్రస్తులకు సోకే రేడియేషన్ శాతం ఎక్కువగా ఉందని, సర్వే ఫలితాలు వెల్లడిస్తున్నాయి. వైద్య శాస్త్ర సూత్రాల ప్రకారం వీలైనన్ని, వీలయినంత తక్కువ మోతాదు ఎక్స్-రే మాత్రమే రోగికి ఉపయోగించాల్సి ఉంది. అయితే ఆచరణలో ఈ సూత్రాలు గాలికి కొట్టుకు పోతున్నాయి. ఇతర అన్ని మార్గాలద్వారా మామూలు మనిషికి సోకే రేడియేషన్ కన్నా మెడికల్ ఎక్స్-రేలవల్ల తొమ్మిదిరెట్లు ఎక్కువ రేడియేషన్ సోకుతున్నట్లు రాయల్ కాలేజీ రేడియాలజిస్టులు వెల్లడించారు. ఒక్క బ్రిటన్ లోనే ఏటా 250 వరకు ఇటువంటి రేడియేషన్ మరణాలు సంభవిస్తున్నాయని అంచనా. సెల్లాఫీల్డ్ అణురియాక్టరులో పనిచేసే వారిపై పరిశోధనలు చేసినపుడు ఇంకా చాలా ఆసక్తికరమైన విషయాలు బయటపడ్డాయి. ఇక్కడ పనిచేసే వ్యక్తి ఆరునెలల కాలంలో 10 మిల్లీ సీవెర్టుల (ఎమ్.ఎస్.వి. రేడియేషన్ డోసేజికి ప్రామాణిక కొలత) రేడియేషన్ డోసేజీ స్వీకరిస్తే అతనికి పెద్దయ్యాక లుకేమియా వచ్చే పిల్లవాడు పుట్టే అవకాశాలున్నాయట. నిజానికి డోసేజీని 2 లేదా 3 సార్లు కొన్ని రకాల ఎక్స్-రే పరీక్షలు చేయించుకున్న రోగులు కూడా అధిగమించే అవకాశముంది. ఉదాహరణకి లంబర్ స్పైన్ ఎక్స్-రే వల్ల 3 ఎమ్.ఎస్.వి. రేడియేషన్ రోగికి సోకుతుంది. గట్ రిసార్టర్స్ పరీక్షించేందుకు తీసే బేరియం ఇనిమావల్ల 8 నుంచి 9 ఎమ్.ఎస్.వి. సోకవచ్చు. వరుసగా అనేకసార్లు ఎక్స్-రే తీయించుకోవలసి వచ్చే పేషంట్లు ఏడాదికి 20-30 ఎమ్.ఎస్.వి.ని. కూడా స్వీకరిస్తున్నారంటే భవిష్యత్తులో అది ఎంతటి ప్రమాదానికి దారితీస్తుందో ఊహించుకోవచ్చు ...." ఏదో ఆలోచనలోపడ్డాడు శ్రీధర్ ఏదో రిఫరెన్స్ కోసం లైబ్రరీవేపు నడిచాడు.
 
 అదే సమయంలో సిటీలో గోవిందరాజు స్వామి గుడికివెళ్ళి, బయటికి వచ్చి తిరుచానూరు వేపెళ్ళే బస్సుకోసం నిలబడింది సురభి.
 
 ఇరవై నిమిషాలయినా బస్సు రాకపోవడంతో విసుగ్గా నుంచున్న సురభి ఎవరికంట బడగూడదో, ఆ విశాలాక్షి దృష్టికి దొరికిపోయింది.
 
 రిక్షాలో ఇంటికెళుతున్న విశాలాక్షి సురభిని, సురభి విశాలాక్షిని చూసుకోవడంతో-
 
 ఏం చెయ్యాలో తోచలేదు సురభికి.
 
 అప్పుడే ఏదో బస్సు బయల్దేరింది. ఆ బస్సు ఎక్కేసింది. అది రేణిగుంట వెళ్ళే బస్సు.
 
 విశాలాక్షి కూడా వెంటనే రిక్షా దిగిపోయి, ఆ బస్సు అందకపోవడంతో, ఆ వెనకే బయల్దేరిన ఇంకో బస్సు ఎక్కింది.
 
 తను అనవసరంగా బయటికి వచ్చినందుకు తిట్టుకుంది సురభి.
 
 మధ్య దారిలో దిగిపోయి వెనక్కొచ్చేస్తే సరి... లక్కీగా సురభి ఎక్కిన బస్సు ఎక్స్ ప్రెస్.
 aa jokki tanuu aanandamgaa navvesadu aravind.
 
 madras central station loo digi-
 
 hindu edrus kosam paper kondamani higgin badams ku velli peparlu chustunna neelimadrushti akasmaattugaa akkada velaadutunna eenaadu paper meeda padindi.
 
 paper modati paejeelo kudipakkana oka prakatana chudagaane ventane aa peparni, daamto hindu peparni konukkuni bayatikochi aa prakatanani gabagaba chadivindi.
 
 adhi andrapradesh prabhutvam ichina prakatana-
 
 "vidyaardhi nayakudu aravind ki-
 
 mishter aravind ! meeru rashtramlonchi maayamayina vishayam prabhutvaaniki telusu cony prabhutvam mimmalni maayam chesindani vidyaardulu gatha konni rojulugaa rashtramlo chestunna andolananu meeru peparla dwara t.v. rediodwara telusukune vuntaaru. ippatike band lu, rastarokolu, niraahaaradeekshalavalla rashtram udriktamavutunna vishayam, prajaajeevanaaniki bhangam vaatillutunna vishayam meeru gamaninche vuntaaru. kramasikshana gala oka vidyaardhi nayakuniga, rashtra sankshemam kore oka pourudigaa ekkadunna mee aachuki maaku teliyajesina edala meme swayamgaa mimmalni mee vidyaardhula eduta nilabedatam. mee praanaalaku etuvanti haani kalagadani haami istunnam. klishtaparisthithlu vunna rashtra paristhitini ardham chesukuni maatho sahakaristaarani aasistunnam.
    
                             rashtra mukhyamantri tarapuna-
                             (andrapradesh rashtra samachara saakha prachurana)
 
 aa prakatana chadavagaane navvochindi neelimaku. tama padavulu nilupukodaaniki prabhutvam elanti paristhituloonayinaa, elanti drama adagalado mottamodatisaari telsukundi neelima. etti paristhitulaloonuu aravind bayataku raavadaaniki veelledu ani nirnayinchukundi neelima. ardaratri nadiroddumeeda raktasraavamto vilavillaadutunna aravind ghnaapakaani kochadu neelimaku aa samayamlo aravind loni kakshaku neelima aakrutila vundi.
 
 peparlo hindu edrus chusi, hindu offies vepu velle city bassekkindi neelima.
 
 surabhi kichen roomlonchi rendu plaetlatho upmani teesikochi tabil meeda petti-
 
 "cientist sar! tiffin rady!" ani arichindi hotallo sarvar arichinattugaa anukaristuu.
 
 "es! redy" antuu dining tabil kindanunchi lechina shreedhar ni chusi navvaleka navvaleka navvindi surabhi.
 
 "ippudevaraayinaa mimmalni chuste pedda cientist anukoru chinna pillaadanukuntaaru" andi surabhi.
 
 "cientistulu kuudaa manushule! cientistulante laberatorylonchi alaa robotlala puttaru. vaallakee saradaaluu, chilipi panuluu untaayi" tai sardukuntu teevigaa kuurchuntuu annadu.
 
 "mundu tiffin cheyandi. nenu gudikelli ravali."
 
 "gudika!"
 
 "avunu sar! gudike illu kadili ennaallayindokadaa! mee parisodhana e aatankam lekunda saagithe ammavari gudikostaanani mokkukunnanu" andi surabhi.
 
 "parisodhana suxes kaavaalani ammavaariki mokkukunnav! idhi naint wander avutundi" velakolam chestu annadu shreedhar.
 
 "evari nammakaalu vaarivi nenala gudikelli akkadanunchi postaphysu kelli vastaanu" andi surabhi.
 
 "jaagratta! lakka intlo kapuram chestunnattugaa guttugaa vunnam evarayina chuste?"
 
 "evaruu chudarulendi."
 
 maro padi nimishaala tarvaata surabhi intlonchi bayatiki kaalupettindi. chala rojula tarvaata aame intlonchi velladam adhe pradhamam...
 
 surabhi bayataku vellipogaane tana laberatoryloki tanu vellipoyaadu shreedhar.
 
 tanu tayaaru chesukunna chittu pratini oka varusakramamlo pedutunnaadaayana. aa kaaryakramamlo paddaadu.
 
 "neuclier ree-prossesing unit vidudala chese mottam radiation kanna oka radiologistu dwara vyaadhi grastulaku soke radiation saatam ekkuvagaa undani, sarve phalitaalu velladistunnaayi. vaidya saastra suutraala prakaaram veelainanni, veelayinanta takkuva motaadu ex-ree matrame rogiki upayoginchaalsi undi. ayithe aacharanalo ee suutraalu gaaliki kottuku potunnayi. itara anni margaladwara maamuulu manishiki soke radiation kanna medical ex-relavalla tommidiretlu ekkuva radiation sokutunnatlu rayal callagy radialajistulu velladinchaaru. okka briton lone eta 250 varaku ituvanti radiation maranaalu sambhavistunnaayani anchana. sellafild anuriyaaktarulo panichese vaaripai parisodhanalu chesinapudu inka chala aasaktikaramaina vishayaalu bayatapaddayi. ikkada panichese vyakti aarunelala kaalamlo 10 milli seevertula (em.es.vi. radiation dosejiki praamaanika kolata) radiation dosage sweekariste ataniki peddayyaaka lukemia vache pillavadu putte avakaasaalunnaayata. nijaaniki dosegeni 2 leda 3 saarlu konni rakala ex-ree pareekshalu cheyinchukunna rogulu kuudaa adhigaminche avakaasamundi. udaaharanaki lambar spine ex-ree valla 3 em.es.vi. radiation rogiki sokutundi. gutt resarters pareekshinchenduku teese berium inimavalla 8 nunchi 9 em.es.vi. sokavachu. varusagaa anekasaarlu ex-ree teeyinchukovalasi vache paeshantlu edaadiki 20-30 em.es.vi.ni. kuudaa sweekaristunnarante bhavishyattulo adhi enthati pramaadaaniki daariteestundo oohinchukoovacchu ...." edho alochanalopaddadu shreedhar edho referens kosam librarivepu nadichaadu.
 
 adhe samayamlo citylo govindaraju swami gudikivelli, bayatiki vachi tiruchaanuru vepelle bassukosam nilabadindi surabhi.
 
 iravai nimishalayina bassu rakapovadamto visuggaa nunchunna surabhi evarikanta badagudado, aa visaalaakshi drushtiki dorikipoyindi.
 
 rikshaalo intikelutunna visaalaakshi surabhini, surabhi visaalaakshini chusukovadamto-
 
 yem cheyyaalo thochaledu surabhiki.
 
 appude edho bassu bayalderindi. aa bassu ekkesindi. adhi renigunta velle bassu.
 
 visaalaakshi kuudaa ventane riksha digipoyi, aa bassu andakapovadamto, aa venake bayalderina inko bassu ekkindi.
 
 tanu anavasaramgaa bayatiki vachinanduku tittukundi surabhi.
 
 madhya daarilo digipoyi venakkocheste sari... lakkiga surabhi ekkina bassu ex press.