జీఎస్టీ పన్నుతో ప్రస్తుతం చేనేత దుస్తులకు అమ్మకాలు లేకుండా పోయాయి. మన రాష్ట్రంలో ఒకప్పుడు పది లక్షలకు పైగా ఉన్న చేనేత మగ్గాల సంఖ్య ప్రస్తుతం 3 లక్షలకు తగ్గిపోయాయి. జీఎస్టీ చేనేత కార్మికులకు జీవన్మరణ సమస్యగా మారిపోయింది. జీవనోపాధి హక్కు సాధన కోసం, చేనేతపై జీఎస్టీ పన్ను పూర్తిగా తొలగించే వరకు చేనేత కార్మికులు తమ సంఘటిత శక్తిని ప్రభుత్వాలకు చూపాల్సిన తరుణం ఇది.నిలువెత్తు సంక్షోభంలో కూరుకుపోయి మనుగడ కోసం తిప్పలు పడుతున్న చేనేత రంగం ప్రస్తుతం మరింత సంక్షోభంలోకి నెట్టబడింది. కాంగ్రెస్లోని పెట్టుబడిదారులను ఉద్దేశించి ‘‘చిరుతపులి మచ్చలు మారవచ్చు గానీ, మీరు మాత్రం మారరు’’ అని ప్రముఖ పార్లమెంటేరియన్ ఆచార్య ఎన్.జి.రంగా అన్నట్లుగా కేంద్రంలో ప్రభుత్వాలు ఎన్ని మారినా చేనేతపై నిర్లక్ష్య ధోరణి అలానే వుంది. జీఎస్టీ తర్వాత అన్నిరంగాలూ పెద్ద కుదుపునకు గురవుతున్నాయి. ఆచరణలో మంచి ఫలితాల కోసం ఇతర రంగాలు ఎదురుచూడాల్సి వున్నప్పటికీ చేనేత రంగం మాత్రం పూర్తిగా కుదేలు అయిపోయింది. 30వ దశకంలో ప్రపంచాన్ని ముంచెత్తిన ఆర్థిక సంక్షోభాన్ని ‘హంగ్రీ ఆఫ్ థర్టీస్’గా నాటి ఆర్థికవేత్తలు అభివర్ణించారు. నాటి సంక్షోభాన్ని ప్రముఖ రచయిత కొడవటిగంటి కుటుంబరావు ‘గడ్డురోజులు’ నవలలో చూపించిన లాంటి సంక్షోభాన్నే జీఎస్టీ వల్ల చేనేత రంగం ఎదుర్కొంటుంది. నేతన్నల వ్యధలపై ఓ నవలకు సరిపడా ముడిసరుకు జీఎస్టీ తర్వాత పరిణామాలు సమకూరుస్తున్నాయి. చేనేత రంగం వాస్తవ పరిస్థితి పట్ల, చేనేత కార్మికుల దుస్థితి పట్ల, వారికి ఉద్దేశించిన విధానాల అమలుతీరు పట్ల, దాని ఫలితంగా చిన్నాభిన్నమైన చేనేత బతుకుల పట్ల కేంద్రంలోని శాసనకర్తలకు, విధాన నిర్ణేతలకు తగిన అవగాహన లేనందువల్లనే జీఎస్టీ పన్ను విధించినట్లుగా కనబడుతుంది.చేనేత పరిశ్రమలో పేరెన్నిక గన్న ఉప్పాడ ‘జంధాని’ రకానికి దేశ విదేశాల్లో గిరాకీ వుంది. తెలంగాణలోని గద్వాల చీరలు మన కర్నూలు జిల్లా ఎమ్మిగనూరు, పరిసర గ్రామాల్లో తయారు చేయటం చేనేతకు ప్రాంతీయబేధాలు లేవనీ చాటి చెబుతుంది. నెల్లూరు జిల్లా వెంకటగిరి చీరలకు ఎంత పేరు ఉన్నదో తెలియనిది కాదు. మంగళగిరి డ్రెస్ మెటీరియల్, చీరాల జాకార్డు చీరలకు ఉన్న ఆదరణ తిరుగులేనిది. శ్రీకాళహస్తి పుణ్యక్షేత్రమే కాకుండా ప్రింటింగ్, నగిషీలకు, ముద్దులొలికే రకాలకు మహిళలు ముగ్ధులు అవ్వాల్సిందే. జీఎస్టీ తర్వాత ఈ అద్భుతమైన చేనేత వస్త్రాల అమ్మకాలు తగ్గి నిల్వలు గుట్టలుగా పోగుపడి వున్నాయి.దేశమంతటా ఒకే పన్ను పేరుతో జీఎస్టీ ప్రారంభం అయినా చేనేత రంగానికి బహుళ పన్ను అమలు అవుతోంది. నూలుపై 5 శాతం, రంగులపై 18 శాతం, కెమికల్స్పై 18 శాతం, తయారైన వస్త్రంపై 5 శాతం, కార్మికుల వేతనాలపై 5 శాతం మొత్తం 51 శాతం వరకు పన్నులు భరించాల్సి వస్తుంది. పవర్లూమ్స్ ధాటికి తట్టుకోలేని చేనేత రంగాన్ని బతికించేందుకు దాదాపు 30 శాతం వరకు ఆప్కో ద్వారా మన రాష్ట్ర ప్రభుత్వం, కో–ఆప్టెక్స్ ద్వారా తమిళనాడు రాయితీలు ఇస్తూ ఎప్పటినుంచో సహకరిస్తున్నాయి. చేనేతపై జీఎస్టీ కొనసాగినట్లయితే ఎంత రాయితీ రాష్ట్రప్రభుత్వాలు ఇస్తే కార్మికుల మనుగడ వుండగలదో ఆలోచించాలి. ఇది దాదాపు అసాధ్యం. వస్త్రాల నిల్వలు పెరిగిపోతున్నాయి. మాష్టర్ వీవర్లు వేచి చూసే ధోరణిలో ఉత్పత్తి ఆపేస్తున్నారు. ఈ స్థితిలో చేనేతపై జీఎస్టీని పూర్తిగా తొలగించకపోయినట్లయితే, దేశవ్యాప్తంగా 2కోట్ల 50లక్షల మంది వీధిన పడే ప్రమాదం వుంది.ఏ విధమైన ప్రత్యక్ష, పరోక్ష పన్నులు చేనేత ఉత్పత్తులు, ముడిసరుకులపై కేంద్రరాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు వేయరాదని రాజ్యాంగంలోని 43వ అధికరణ నిర్దేశించింది. దీనికి విరుద్ధంగా కేంద్ర ప్రభుత్వం చేనేత వస్త్రం తయారీకి ఉపయోగించే ముడిసరుకులు చిలపల నూలు, రంగులు, రసాయనాలు, ఎంబ్రాయిడరీ, జరీ వగైరా అన్నింటిపైనా జీఎస్టీ విధించింది. చేనేతను ప్రోత్సహించేందుకు 2015 నుంచి జాతీయ చేనేత దినోత్సవం ప్రారంభించి చేనేతకు బ్రాండ్ అంబాసిడర్ మాదిరిగా వ్యవహరిస్తున్న ప్రధాని మోదీ ఈ విషయంపై దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం వుంది.వ్యక్తిగత ఆదాయాలను బట్టి ఆదాయపన్ను వసూలు చేయడం ద్వారా ప్రత్యక్ష పన్నులు పెంచకుండా, పరోక్ష పన్నులు విధించి స్థూల జాతీయ ఉత్పత్తిలో పన్నుల వాటా మొత్తాన్ని ప్రభుత్వం పెంచుతూ ప్రజలపై ఆర్థికలోటు భారాన్ని మోపుతుంది. ఈ క్రమంలో భాగంగానే జీఎస్టీ మొదలైంది. చేనేతకు వాడే రంగులు, రసాయనాలపై జీఎస్టీ 18శాతం వంతున వుంది. కాటన్ యార్న్ (దారం) బేళ్ళ రూపంలో రంగుల అద్దకం చేయించగలిగితే తప్ప జీఎస్టీని లెక్కించి చెల్లించడం చిన్న మాష్టర్ వీవర్కు, సామాన్య నేత కార్మికులకు సాధ్యపడే విషయం కాదు. స్తోమతలేని చేనేత ఉత్పత్తిదారులు పన్నును సరిగా అంచనా వేయలేక రంగుల అద్దకానికి, దారం కొనుగోలుకు అదనంగా చెల్లించే పరిస్థితి వుంది. వీటన్నింటినీ క్రమ పద్ధతిలో పెట్టగలిగే విధానాన్ని పన్నులు వసూలుచేసే సేల్స్ టాక్స్ డిపార్ట్మెంట్ ఇంకా రూపొందించలేదు. ఇందువలన స్థిరవిధానం లేక చేనేత వస్త్ర ఉత్పత్తి వివిధ దశలలో (నూలు కొనుగోలు, రంగుల అద్దకం, హోల్సేల్, రిటైల్ అమ్మకాలతో) చెల్లించే మొత్తాన్ని జీఎస్టీ పన్ను విధానంలో తిరిగి తీసుకోవలసిన వారు (ఇన్పుట్ సబ్సిడీ) ఎవరో కూడా స్పష్టత లేని విధంగా చేనేతపై జీఎస్టీ పన్ను విధానం వుంది. చేనేతపై పన్ను తొలగించాలని ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబునాయుడుతో సహా పలు చేనేత సంఘాలు, జాతీయ నాయకులు ప్రధానమంత్రికి, జీఎస్టీ కౌన్సిల్కు విజ్ఞప్తి చేశారు. ఆగస్టు 5, 2017న ఢిల్లీలో జరిగిన జీఎస్టీ కౌన్సిల్ 21వ సమావేశంలో ఇచ్చిన రాయితీలు జౌళి రంగానికే ఉపయోగకరంగా వున్నాయి తప్ప చేనేతలకు ఉపశమనం కలిగించలేదు. పులి లాంటి జౌళి నుంచి మేక లాంటి చేనేతను వేరు చేసి, రెండు శాఖలుగా ఏర్పాటుచేసి వస్త్ర పరిశ్రమను రక్షించాలని ఎప్పటినుంచో ఉన్న డిమాండ్. చేనేత–జౌళి ఒకే శాఖగా, ఒకే మంత్రిత్వ శాఖగా ఉమ్మడి బడ్జెట్తో, ఉమ్మడి డిపార్ట్మెంట్తో పనిచేయటం వలన చేనేతకు నష్టం కలుగుతుందని మొత్తుకునేది ఇందుకే. మిల్లు యజమానుల లాబీయింగ్ ముందు నేతన్నల బలహీనమైన గొంతుక పాలకులకు వినిపించని పరిస్థితి వుంది. మిల్లు యజమానులకు వేలాది కోట్ల రూపాయల సబ్సిడీలు, అతి తక్కువ ధరకు ప్రభుత్వ స్థలాల కేటాయింపు చేసినప్పటికీ ఆ రంగం వృద్ధి రేటు 14 శాతం నుంచి 5 శాతానికి పడిపోయి వుంది. పరిశ్రమల ప్రోత్సాహకం పేరుతో మిల్లులకు రుణాలు, సబ్సిడీలు ఇచ్చిన మాదిరిగా చేనేత కార్మికులు తమకు కావాలని అడగటం లేదు. ప్రభుత్వం ఇచ్చిన చట్టబద్ధమైన హామీలు మాత్రమే అమలు జరపమని అడిగినా అది అరణ్య రోదనగానే మిగిలిపోతోంది.పవర్లూమ్ ఉత్పత్తుల పోటీని తట్టుకోలేని చేనేతలు ఇప్పటికే నడ్డివిరిగి వున్నారు. చేనేత, పవర్లూమ్ రంగాలు పరస్పర విరుద్ధంగా ఉంటాయి. పవర్లూమ్ చేనేతను మింగేస్తున్న విషయం అందరికీ తెలిసిందే. ఎంతో కష్టపడి చేనేత ఉద్యమం సాధించుకున్న రిజర్వేషన్ చట్టాన్ని ఉల్లఘించి పవర్లూమ్ వస్త్రాలు ఉత్పత్తి చేస్తుంటే చట్టం ఉండి కూడా ఏమీ చేయలేని నిస్సహాయత చేనేతది. ఇన్ని ఒడిదుడుకుల మధ్య జీవన పోరాటం చేస్తున్న చేనేత రంగం జీఎస్టీ పన్ను విధింపుతో కొన ఊపిరికి చేరుకుంది. ఈ అంశాలన్నింటినీ దృష్టిలో వుంచుకుని సెప్టెంబర్ 9న హైదరాబాద్లో జరగబోతున్న జీఎస్టీ కౌన్సిల్లో చేనేత, ఇందుకు ఉపయోగించే ముడిసరకులపై పన్ను పూర్తిగా ఉపసంహరించేలా రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తరుఫున నేతన్నల డిమాండ్ను లేవనేత్తాలని 2017 సెప్టెంబర్ 5న ఈ వ్యాసకర్త ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు గారికి, ఆర్థికమంత్రి యనమల రామకృష్ణుడు గారికి వినతిపత్రం సమర్పించటమైంది. జీఎస్టీ కౌన్సిల్ చైర్మన్ అరుణ్ జైట్లీకి కూడా ఇదే అంశంపై వినతి పత్రం పంపించటమైనది.జీఎస్టీ పన్నుతో ప్రస్తుతం చేనేత దుస్తులకు అమ్మకాలు లేకుండా పోయాయి. మాష్టర్ వీవర్లు సైతం మగ్గాలు ఎత్తివేస్తున్నారు. మాష్టర్ వీవర్లు లేకపోతే చేనేత కార్మికుడు సొంతంగా పెట్టుబడులతో వస్త్ర ఉత్పత్తి చేయలేని పరిస్థితి. మన రాష్ట్రంలో ఒకప్పుడు పది లక్షలకు పైగా ఉన్న చేనేత మగ్గాల సంఖ్య ప్రస్తుతం 3 లక్షలకు తగ్గిపోయాయి. జీఎస్టీ చేనేత కార్మికులకు జీవన్మరణ సమస్యగా మారిపోయింది. జీవనోపాధి హక్కు సాధన కోసం, చేనేతపై జీఎస్టీ పన్ను పూర్తిగా తొలగించే వరకు చేనేత కార్మికులు తమ సంఘటిత శక్తిని ప్రభుత్వాలకు చూపాల్సిన తరుణం ఇది.పోతుల సునీతఎమ్మెల్సీనిలువెత్తు సంక్షోభంలో కూరుకుపోయి మనుగడ కోసం తిప్పలు పడుతున్న చేనేత రంగం ప్రస్తుతం మరింత సంక్షోభంలోకి నెట్టబడింది. కాంగ్రెస్లోని పెట్టుబడిదారులను ఉద్దేశించి ‘‘చిరుతపులి మచ్చలు మారవచ్చు గానీ, మీరు మాత్రం మారరు’’ అని ప్రముఖ పార్లమెంటేరియన్ ఆచార్య ఎన్.జి.రంగా అన్నట్లుగా కేంద్రంలో ప్రభుత్వాలు ఎన్ని మారినా చేనేతపై నిర్లక్ష్య ధోరణి అలానే వుంది. జీఎస్టీ తర్వాత అన్నిరంగాలూ పెద్ద కుదుపునకు గురవుతున్నాయి. ఆచరణలో మంచి ఫలితాల కోసం ఇతర రంగాలు ఎదురుచూడాల్సి వున్నప్పటికీ చేనేత రంగం మాత్రం పూర్తిగా కుదేలు అయిపోయింది. 30వ దశకంలో ప్రపంచాన్ని ముంచెత్తిన ఆర్థిక సంక్షోభాన్ని ‘హంగ్రీ ఆఫ్ థర్టీస్’గా నాటి ఆర్థికవేత్తలు అభివర్ణించారు. నాటి సంక్షోభాన్ని ప్రముఖ రచయిత కొడవటిగంటి కుటుంబరావు ‘గడ్డురోజులు’ నవలలో చూపించిన లాంటి సంక్షోభాన్నే జీఎస్టీ వల్ల చేనేత రంగం ఎదుర్కొంటుంది. నేతన్నల వ్యధలపై ఓ నవలకు సరిపడా ముడిసరుకు జీఎస్టీ తర్వాత పరిణామాలు సమకూరుస్తున్నాయి. చేనేత రంగం వాస్తవ పరిస్థితి పట్ల, చేనేత కార్మికుల దుస్థితి పట్ల, వారికి ఉద్దేశించిన విధానాల అమలుతీరు పట్ల, దాని ఫలితంగా చిన్నాభిన్నమైన చేనేత బతుకుల పట్ల కేంద్రంలోని శాసనకర్తలకు, విధాన నిర్ణేతలకు తగిన అవగాహన లేనందువల్లనే జీఎస్టీ పన్ను విధించినట్లుగా కనబడుతుంది.చేనేత పరిశ్రమలో పేరెన్నిక గన్న ఉప్పాడ ‘జంధాని’ రకానికి దేశ విదేశాల్లో గిరాకీ వుంది. తెలంగాణలోని గద్వాల చీరలు మన కర్నూలు జిల్లా ఎమ్మిగనూరు, పరిసర గ్రామాల్లో తయారు చేయటం చేనేతకు ప్రాంతీయబేధాలు లేవనీ చాటి చెబుతుంది. నెల్లూరు జిల్లా వెంకటగిరి చీరలకు ఎంత పేరు ఉన్నదో తెలియనిది కాదు. మంగళగిరి డ్రెస్ మెటీరియల్, చీరాల జాకార్డు చీరలకు ఉన్న ఆదరణ తిరుగులేనిది. శ్రీకాళహస్తి పుణ్యక్షేత్రమే కాకుండా ప్రింటింగ్, నగిషీలకు, ముద్దులొలికే రకాలకు మహిళలు ముగ్ధులు అవ్వాల్సిందే. జీఎస్టీ తర్వాత ఈ అద్భుతమైన చేనేత వస్త్రాల అమ్మకాలు తగ్గి నిల్వలు గుట్టలుగా పోగుపడి వున్నాయి.దేశమంతటా ఒకే పన్ను పేరుతో జీఎస్టీ ప్రారంభం అయినా చేనేత రంగానికి బహుళ పన్ను అమలు అవుతోంది. నూలుపై 5 శాతం, రంగులపై 18 శాతం, కెమికల్స్పై 18 శాతం, తయారైన వస్త్రంపై 5 శాతం, కార్మికుల వేతనాలపై 5 శాతం మొత్తం 51 శాతం వరకు పన్నులు భరించాల్సి వస్తుంది. పవర్లూమ్స్ ధాటికి తట్టుకోలేని చేనేత రంగాన్ని బతికించేందుకు దాదాపు 30 శాతం వరకు ఆప్కో ద్వారా మన రాష్ట్ర ప్రభుత్వం, కో–ఆప్టెక్స్ ద్వారా తమిళనాడు రాయితీలు ఇస్తూ ఎప్పటినుంచో సహకరిస్తున్నాయి. చేనేతపై జీఎస్టీ కొనసాగినట్లయితే ఎంత రాయితీ రాష్ట్రప్రభుత్వాలు ఇస్తే కార్మికుల మనుగడ వుండగలదో ఆలోచించాలి. ఇది దాదాపు అసాధ్యం. వస్త్రాల నిల్వలు పెరిగిపోతున్నాయి. మాష్టర్ వీవర్లు వేచి చూసే ధోరణిలో ఉత్పత్తి ఆపేస్తున్నారు. ఈ స్థితిలో చేనేతపై జీఎస్టీని పూర్తిగా తొలగించకపోయినట్లయితే, దేశవ్యాప్తంగా 2కోట్ల 50లక్షల మంది వీధిన పడే ప్రమాదం వుంది.ఏ విధమైన ప్రత్యక్ష, పరోక్ష పన్నులు చేనేత ఉత్పత్తులు, ముడిసరుకులపై కేంద్రరాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు వేయరాదని రాజ్యాంగంలోని 43వ అధికరణ నిర్దేశించింది. దీనికి విరుద్ధంగా కేంద్ర ప్రభుత్వం చేనేత వస్త్రం తయారీకి ఉపయోగించే ముడిసరుకులు చిలపల నూలు, రంగులు, రసాయనాలు, ఎంబ్రాయిడరీ, జరీ వగైరా అన్నింటిపైనా జీఎస్టీ విధించింది. చేనేతను ప్రోత్సహించేందుకు 2015 నుంచి జాతీయ చేనేత దినోత్సవం ప్రారంభించి చేనేతకు బ్రాండ్ అంబాసిడర్ మాదిరిగా వ్యవహరిస్తున్న ప్రధాని మోదీ ఈ విషయంపై దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం వుంది.వ్యక్తిగత ఆదాయాలను బట్టి ఆదాయపన్ను వసూలు చేయడం ద్వారా ప్రత్యక్ష పన్నులు పెంచకుండా, పరోక్ష పన్నులు విధించి స్థూల జాతీయ ఉత్పత్తిలో పన్నుల వాటా మొత్తాన్ని ప్రభుత్వం పెంచుతూ ప్రజలపై ఆర్థికలోటు భారాన్ని మోపుతుంది. ఈ క్రమంలో భాగంగానే జీఎస్టీ మొదలైంది. చేనేతకు వాడే రంగులు, రసాయనాలపై జీఎస్టీ 18శాతం వంతున వుంది. కాటన్ యార్న్ (దారం) బేళ్ళ రూపంలో రంగుల అద్దకం చేయించగలిగితే తప్ప జీఎస్టీని లెక్కించి చెల్లించడం చిన్న మాష్టర్ వీవర్కు, సామాన్య నేత కార్మికులకు సాధ్యపడే విషయం కాదు. స్తోమతలేని చేనేత ఉత్పత్తిదారులు పన్నును సరిగా అంచనా వేయలేక రంగుల అద్దకానికి, దారం కొనుగోలుకు అదనంగా చెల్లించే పరిస్థితి వుంది. వీటన్నింటినీ క్రమ పద్ధతిలో పెట్టగలిగే విధానాన్ని పన్నులు వసూలుచేసే సేల్స్ టాక్స్ డిపార్ట్మెంట్ ఇంకా రూపొందించలేదు. ఇందువలన స్థిరవిధానం లేక చేనేత వస్త్ర ఉత్పత్తి వివిధ దశలలో (నూలు కొనుగోలు, రంగుల అద్దకం, హోల్సేల్, రిటైల్ అమ్మకాలతో) చెల్లించే మొత్తాన్ని జీఎస్టీ పన్ను విధానంలో తిరిగి తీసుకోవలసిన వారు (ఇన్పుట్ సబ్సిడీ) ఎవరో కూడా స్పష్టత లేని విధంగా చేనేతపై జీఎస్టీ పన్ను విధానం వుంది. చేనేతపై పన్ను తొలగించాలని ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబునాయుడుతో సహా పలు చేనేత సంఘాలు, జాతీయ నాయకులు ప్రధానమంత్రికి, జీఎస్టీ కౌన్సిల్కు విజ్ఞప్తి చేశారు. ఆగస్టు 5, 2017న ఢిల్లీలో జరిగిన జీఎస్టీ కౌన్సిల్ 21వ సమావేశంలో ఇచ్చిన రాయితీలు జౌళి రంగానికే ఉపయోగకరంగా వున్నాయి తప్ప చేనేతలకు ఉపశమనం కలిగించలేదు. పులి లాంటి జౌళి నుంచి మేక లాంటి చేనేతను వేరు చేసి, రెండు శాఖలుగా ఏర్పాటుచేసి వస్త్ర పరిశ్రమను రక్షించాలని ఎప్పటినుంచో ఉన్న డిమాండ్. చేనేత–జౌళి ఒకే శాఖగా, ఒకే మంత్రిత్వ శాఖగా ఉమ్మడి బడ్జెట్తో, ఉమ్మడి డిపార్ట్మెంట్తో పనిచేయటం వలన చేనేతకు నష్టం కలుగుతుందని మొత్తుకునేది ఇందుకే. మిల్లు యజమానుల లాబీయింగ్ ముందు నేతన్నల బలహీనమైన గొంతుక పాలకులకు వినిపించని పరిస్థితి వుంది. మిల్లు యజమానులకు వేలాది కోట్ల రూపాయల సబ్సిడీలు, అతి తక్కువ ధరకు ప్రభుత్వ స్థలాల కేటాయింపు చేసినప్పటికీ ఆ రంగం వృద్ధి రేటు 14 శాతం నుంచి 5 శాతానికి పడిపోయి వుంది. పరిశ్రమల ప్రోత్సాహకం పేరుతో మిల్లులకు రుణాలు, సబ్సిడీలు ఇచ్చిన మాదిరిగా చేనేత కార్మికులు తమకు కావాలని అడగటం లేదు. ప్రభుత్వం ఇచ్చిన చట్టబద్ధమైన హామీలు మాత్రమే అమలు జరపమని అడిగినా అది అరణ్య రోదనగానే మిగిలిపోతోంది.పవర్లూమ్ ఉత్పత్తుల పోటీని తట్టుకోలేని చేనేతలు ఇప్పటికే నడ్డివిరిగి వున్నారు. చేనేత, పవర్లూమ్ రంగాలు పరస్పర విరుద్ధంగా ఉంటాయి. పవర్లూమ్ చేనేతను మింగేస్తున్న విషయం అందరికీ తెలిసిందే. ఎంతో కష్టపడి చేనేత ఉద్యమం సాధించుకున్న రిజర్వేషన్ చట్టాన్ని ఉల్లఘించి పవర్లూమ్ వస్త్రాలు ఉత్పత్తి చేస్తుంటే చట్టం ఉండి కూడా ఏమీ చేయలేని నిస్సహాయత చేనేతది. ఇన్ని ఒడిదుడుకుల మధ్య జీవన పోరాటం చేస్తున్న చేనేత రంగం జీఎస్టీ పన్ను విధింపుతో కొన ఊపిరికి చేరుకుంది. ఈ అంశాలన్నింటినీ దృష్టిలో వుంచుకుని సెప్టెంబర్ 9న హైదరాబాద్లో జరగబోతున్న జీఎస్టీ కౌన్సిల్లో చేనేత, ఇందుకు ఉపయోగించే ముడిసరకులపై పన్ను పూర్తిగా ఉపసంహరించేలా రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తరుఫున నేతన్నల డిమాండ్ను లేవనేత్తాలని 2017 సెప్టెంబర్ 5న ఈ వ్యాసకర్త ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు గారికి, ఆర్థికమంత్రి యనమల రామకృష్ణుడు గారికి వినతిపత్రం సమర్పించటమైంది. జీఎస్టీ కౌన్సిల్ చైర్మన్ అరుణ్ జైట్లీకి కూడా ఇదే అంశంపై వినతి పత్రం పంపించటమైనది.జీఎస్టీ పన్నుతో ప్రస్తుతం చేనేత దుస్తులకు అమ్మకాలు లేకుండా పోయాయి. మాష్టర్ వీవర్లు సైతం మగ్గాలు ఎత్తివేస్తున్నారు. మాష్టర్ వీవర్లు లేకపోతే చేనేత కార్మికుడు సొంతంగా పెట్టుబడులతో వస్త్ర ఉత్పత్తి చేయలేని పరిస్థితి. మన రాష్ట్రంలో ఒకప్పుడు పది లక్షలకు పైగా ఉన్న చేనేత మగ్గాల సంఖ్య ప్రస్తుతం 3 లక్షలకు తగ్గిపోయాయి. జీఎస్టీ చేనేత కార్మికులకు జీవన్మరణ సమస్యగా మారిపోయింది. జీవనోపాధి హక్కు సాధన కోసం, చేనేతపై జీఎస్టీ పన్ను పూర్తిగా తొలగించే వరకు చేనేత కార్మికులు తమ సంఘటిత శక్తిని ప్రభుత్వాలకు చూపాల్సిన తరుణం ఇది.పోతుల సునీతఎమ్మెల్సీ
gst pannutho prastutam chenetha dustulaku ammakaalu lekunda poyayi. mana rashtramlo okappudu padi lakshalaku paiga unna chenetha maggala sankhya prastutam 3 lakshalaku taggipoyayi. gst chenetha kaarmikulaku jeevanmarana samasyagaa maaripoyindi. jeevanopadhi hakku saadhana kosam, chenetapai gst pannu puurtigaa tolaginche varaku chenetha kaarmikulu tama sanghatita saktini prabhutvaalaku chuupaalsina tarunam idhi.niluvettu sankshobhamlo kuurukupooyi manugada kosam tippalu padutunna chenetha rangam prastutam marinta sankshobhamloki nettabadindi. congressloni pettubadidaarulanu uddesinchi ‘‘chirutapuli machalu maaravacchu gaanee, meeru maatram maararu’’ ani pramukha parlamenterian aachaarya en.ji.rangaa annatlugaa kendramlo prabhutvaalu enni marina chenetapai nirlakshya dhorani alaane vundi. gst tarvaata anniramgaaluu pedda kudupunaku guravutunnaayi. aacharanalo manchi phalitaala kosam itara rangaalu eduruchudalsi vunnappatikii chenetha rangam maatram puurtigaa kudelu ayipoyindi. 30va dasakamlo prapanchaanni munchettina aardhika sankshobhaanni ‘hangri af therties’gaa naati aardhikavettalu abhivarninchaaru. naati sankshobhaanni pramukha rachayita kodavatiganti kutumbarao ‘gaddurojulu’ navalalo chuupinchina lanti sankshobhaanne gst valla chenetha rangam edurkontundi. netannala vyadhalapai oo navalaku saripada mudisaruku gst tarvaata parinaamaalu samakuurustunnaayi. chenetha rangam vaastava paristhiti patla, chenetha kaarmikula dusthiti patla, vaariki uddesinchina vidhaanaala amalutiru patla, daani phalitamgaa chinnaabhinnamaina chenetha batukula patla kendramloni saasanakartalaku, vidhaana nirnetalaku tagina avagaahana lenanduvallane gst pannu vidhinchinatlugaa kanabadutundi.chenetha parisramalo paerennika ganna uppada ‘jandhani’ rakaniki desha videsaallo giraki vundi. telangaanaloni gadwala cheeralu mana karnoolu jilla emmiganuru, parisara graamaallo tayaaru cheyatam chenetaku praanteeyabedhaalu lavanee chaati chebutundi. nelluru jilla venkatagiri cheeralaku entha paeru unnado teliyanidi kaadu. mangalagiri dress material, chiiraala jaakaardu cheeralaku unna aadarana tirugulenidi. srikalahasti punyakshetrame kakunda printing, nagisheelaku, muddulolike rakalaku mahilalu mugdhulu avvalsinde. gst tarvaata ee adbhutamaina chenetha vastraala ammakaalu taggi nilvalu guttalugaa pogupadi vunnayi.deshamantata oke pannu paerutho gst praarambham aina chenetha rangaaniki bahula pannu amalu avutondi. noolupai 5 saatam, rangulapai 18 saatam, kemikalspy 18 saatam, tayaaraina vastrampai 5 saatam, kaarmikula vetanaalapai 5 saatam mottam 51 saatam varaku pannulu bharinchalsi vastundi. powerlooms dhaatiki tattukoleni chenetha rangaanni batikinchenduku daadaapu 30 saatam varaku aapko dwara mana rashtra prabhutvam, koo–optexes dwara tamilanadu raayiteelu istuu eppatinuncho sahakaristunnaayi. chenetapai gst konasaginatlayite entha raayitii raashtraprabhutvaalu iste kaarmikula manugada vundagalado aalochinchaali. idhi daadaapu asaadhyam. vastraala nilvalu perigipotunnaayi. mashter veevarlu vechi chuse dhoranilo utpatti aapestunnaaru. ee sthitilo chenetapai gstne puurtigaa tolaginchakapoyinatlayita, desavyaaptamgaa 2kotla 50lakshala mandi veedhina pade pramaadam vundi.e vidhamaina pratyaksha, paroksha pannulu chenetha utpattulu, mudisarukulapai kendrarashtra prabhutvaalu veyaraadani raajyaangamlooni 43va adhikarana nirdesinchindi. deeniki viruddhamgaa kendra prabhutvam chenetha vastram tayaareeki upayoginche mudisarukulu chilapala noolu, rangulu, rasaayanaalu, embroidery, jari vagaira annintipainaa gst vidhinchindi. chenetanu prothsahinchenduku 2015 nunchi jaateeya chenetha dinotsavam praarambhinchi chenetaku brand ambasider maadirigaa vyavaharistunna pradhaani modii ee vishayampai drushti saarinchaalsina avasaram vundi.vyaktigata aadaayaalanu batti aadaayapannu vasulu cheyadam dwara pratyaksha pannulu penchakunda, paroksha pannulu vidhinchi sthoola jaateeya utpattilo pannula wata mottaanni prabhutvam penchutuu prajalapai aardhikalotu bhaaraanni moputundi. ee kramamlo bhagamgane gst modalaindi. chenetaku vade rangulu, rasaayanaalapai gst 18saatam vantuna vundi. catan yarn (daaram) bella roopamlo rangula addakam cheyinchagaligite tappa gstne lekkinchi chellinchadam chinna mashter veevarku, saamaanya netha kaarmikulaku saadhyapade vishayam kaadu. stomataleni chenetha utpattidaarulu pannunu sarigaa anchana veyaleka rangula addakaaniki, daaram konugoluku adanamgaa chellinche paristhiti vundi. veetannintinii krama paddhatilo pettagalige vidhaanaanni pannulu vasooluchese sales tax department inka roopondinchaledu. induvalana sthiravidhaanam leka chenetha vastra utpatti vividha dasalalo (noolu konugolu, rangula addakam, holsel, retile ammakaalato) chellinche mottaanni gst pannu vidhaanamlo tirigi teesukovalasina vaaru (input subsidy) evaro kuudaa spashtata laeni vidhamgaa chenetapai gst pannu vidhaanam vundi. chenetapai pannu tolaginchaalani andhrapradesh mukhyamantri chandrababunayudutho sahaa palu chenetha sanghaalu, jaateeya naayakulu pradhaanamantriki, gst kounsilku vignapti chesaru. aagastu 5, 2017na dhilleelo jarigina gst counsil 21va samavesamlo ichina raayiteelu jauli rangaanike upayogakaramgaa vunnayi tappa chenetalaku upasamanam kaliginchaledu. puli lanti jauli nunchi meka lanti chenetanu vaeru chesi, rendu saakhalugaa erpatuchesi vastra parisramanu rakshinchaalani eppatinuncho unna demand. chenetha–jauli oke saakhagaa, oke mantritva saakhagaa ummadi badjetto, ummadi departmentto panicheyatam valana chenetaku nashtam kalugutundani mottukunedi induke. millu yajamaanula labieng mundu netannala balaheenamaina gontuka paalakulaku vinipinchani paristhiti vundi. millu yajamaanulaku velaadi kotla roopaayala subsidiilu, athi takkuva dharaku prabhutva sthalaala ketayimpu chesinappatiki aa rangam vruddhi retu 14 saatam nunchi 5 saataaniki padipoyi vundi. parisramala prothsaahakam paerutho millulaku runaalu, subsidiilu ichina maadirigaa chenetha kaarmikulu tamaku kaavaalani adagatam ledu. prabhutvam ichina chattabaddhamaina haameelu matrame amalu jarapamani adigina adhi aranya rodanagaane migilipotondi.powerloom utpattula poteeni tattukoleni chenetalu ippatike naddivirigi vunnaru. chenetha, powerloom rangaalu paraspara viruddhamgaa untaayi. powerloom chenetanu mingestunna vishayam andarikee telisinde. entho kashtapadi chenetha udyamam saadhinchukunna reservation chattaanni ullaghinchi powerloom vastraalu utpatti chestunte chattam undi kuudaa emi cheyaleni nissahaayata chenetadi. inni odidudukula madhya jeevana poratam chestunna chenetha rangam gst pannu vidhimputho kona oopiriki cherukundi. ee amsaalannintinii drushtilo vunchukuni september 9na hyderabadlo jaragabotunna gst kounsillo chenetha, induku upayoginche mudisarakulapai pannu puurtigaa upasamharinchelaa rashtra prabhutvam tarufuna netannala demandnu levanettalani 2017 september 5na ee vyaasakarta mukhyamantri chandrababu nayudu gaariki, aardhikamantri yanamala ramakrishnudu gaariki vinatipatram samarpinchatamaindi. gst counsil chairman arun jaitleeki kuudaa ide amsampai vinati patram pampinchatamainadi.gst pannutho prastutam chenetha dustulaku ammakaalu lekunda poyayi. mashter veevarlu saitam maggaalu ettivestunnaru. mashter veevarlu lekapothe chenetha kaarmikudu sontamgaa pettubadulatho vastra utpatti cheyaleni paristhiti. mana rashtramlo okappudu padi lakshalaku paiga unna chenetha maggala sankhya prastutam 3 lakshalaku taggipoyayi. gst chenetha kaarmikulaku jeevanmarana samasyagaa maaripoyindi. jeevanopadhi hakku saadhana kosam, chenetapai gst pannu puurtigaa tolaginche varaku chenetha kaarmikulu tama sanghatita saktini prabhutvaalaku chuupaalsina tarunam idhi.potula suneeetammelseeniluva sankshobhamlo kuurukupooyi manugada kosam tippalu padutunna chenetha rangam prastutam marinta sankshobhamloki nettabadindi. congressloni pettubadidaarulanu uddesinchi ‘‘chirutapuli machalu maaravacchu gaanee, meeru maatram maararu’’ ani pramukha parlamenterian aachaarya en.ji.rangaa annatlugaa kendramlo prabhutvaalu enni marina chenetapai nirlakshya dhorani alaane vundi. gst tarvaata anniramgaaluu pedda kudupunaku guravutunnaayi. aacharanalo manchi phalitaala kosam itara rangaalu eduruchudalsi vunnappatikii chenetha rangam maatram puurtigaa kudelu ayipoyindi. 30va dasakamlo prapanchaanni munchettina aardhika sankshobhaanni ‘hangri af therties’gaa naati aardhikavettalu abhivarninchaaru. naati sankshobhaanni pramukha rachayita kodavatiganti kutumbarao ‘gaddurojulu’ navalalo chuupinchina lanti sankshobhaanne gst valla chenetha rangam edurkontundi. netannala vyadhalapai oo navalaku saripada mudisaruku gst tarvaata parinaamaalu samakuurustunnaayi. chenetha rangam vaastava paristhiti patla, chenetha kaarmikula dusthiti patla, vaariki uddesinchina vidhaanaala amalutiru patla, daani phalitamgaa chinnaabhinnamaina chenetha batukula patla kendramloni saasanakartalaku, vidhaana nirnetalaku tagina avagaahana lenanduvallane gst pannu vidhinchinatlugaa kanabadutundi.chenetha parisramalo paerennika ganna uppada ‘jandhani’ rakaniki desha videsaallo giraki vundi. telangaanaloni gadwala cheeralu mana karnoolu jilla emmiganuru, parisara graamaallo tayaaru cheyatam chenetaku praanteeyabedhaalu lavanee chaati chebutundi. nelluru jilla venkatagiri cheeralaku entha paeru unnado teliyanidi kaadu. mangalagiri dress material, chiiraala jaakaardu cheeralaku unna aadarana tirugulenidi. srikalahasti punyakshetrame kakunda printing, nagisheelaku, muddulolike rakalaku mahilalu mugdhulu avvalsinde. gst tarvaata ee adbhutamaina chenetha vastraala ammakaalu taggi nilvalu guttalugaa pogupadi vunnayi.deshamantata oke pannu paerutho gst praarambham aina chenetha rangaaniki bahula pannu amalu avutondi. noolupai 5 saatam, rangulapai 18 saatam, kemikalspy 18 saatam, tayaaraina vastrampai 5 saatam, kaarmikula vetanaalapai 5 saatam mottam 51 saatam varaku pannulu bharinchalsi vastundi. powerlooms dhaatiki tattukoleni chenetha rangaanni batikinchenduku daadaapu 30 saatam varaku aapko dwara mana rashtra prabhutvam, koo–optexes dwara tamilanadu raayiteelu istuu eppatinuncho sahakaristunnaayi. chenetapai gst konasaginatlayite entha raayitii raashtraprabhutvaalu iste kaarmikula manugada vundagalado aalochinchaali. idhi daadaapu asaadhyam. vastraala nilvalu perigipotunnaayi. mashter veevarlu vechi chuse dhoranilo utpatti aapestunnaaru. ee sthitilo chenetapai gstne puurtigaa tolaginchakapoyinatlayita, desavyaaptamgaa 2kotla 50lakshala mandi veedhina pade pramaadam vundi.e vidhamaina pratyaksha, paroksha pannulu chenetha utpattulu, mudisarukulapai kendrarashtra prabhutvaalu veyaraadani raajyaangamlooni 43va adhikarana nirdesinchindi. deeniki viruddhamgaa kendra prabhutvam chenetha vastram tayaareeki upayoginche mudisarukulu chilapala noolu, rangulu, rasaayanaalu, embroidery, jari vagaira annintipainaa gst vidhinchindi. chenetanu prothsahinchenduku 2015 nunchi jaateeya chenetha dinotsavam praarambhinchi chenetaku brand ambasider maadirigaa vyavaharistunna pradhaani modii ee vishayampai drushti saarinchaalsina avasaram vundi.vyaktigata aadaayaalanu batti aadaayapannu vasulu cheyadam dwara pratyaksha pannulu penchakunda, paroksha pannulu vidhinchi sthoola jaateeya utpattilo pannula wata mottaanni prabhutvam penchutuu prajalapai aardhikalotu bhaaraanni moputundi. ee kramamlo bhagamgane gst modalaindi. chenetaku vade rangulu, rasaayanaalapai gst 18saatam vantuna vundi. catan yarn (daaram) bella roopamlo rangula addakam cheyinchagaligite tappa gstne lekkinchi chellinchadam chinna mashter veevarku, saamaanya netha kaarmikulaku saadhyapade vishayam kaadu. stomataleni chenetha utpattidaarulu pannunu sarigaa anchana veyaleka rangula addakaaniki, daaram konugoluku adanamgaa chellinche paristhiti vundi. veetannintinii krama paddhatilo pettagalige vidhaanaanni pannulu vasooluchese sales tax department inka roopondinchaledu. induvalana sthiravidhaanam leka chenetha vastra utpatti vividha dasalalo (noolu konugolu, rangula addakam, holsel, retile ammakaalato) chellinche mottaanni gst pannu vidhaanamlo tirigi teesukovalasina vaaru (input subsidy) evaro kuudaa spashtata laeni vidhamgaa chenetapai gst pannu vidhaanam vundi. chenetapai pannu tolaginchaalani andhrapradesh mukhyamantri chandrababunayudutho sahaa palu chenetha sanghaalu, jaateeya naayakulu pradhaanamantriki, gst kounsilku vignapti chesaru. aagastu 5, 2017na dhilleelo jarigina gst counsil 21va samavesamlo ichina raayiteelu jauli rangaanike upayogakaramgaa vunnayi tappa chenetalaku upasamanam kaliginchaledu. puli lanti jauli nunchi meka lanti chenetanu vaeru chesi, rendu saakhalugaa erpatuchesi vastra parisramanu rakshinchaalani eppatinuncho unna demand. chenetha–jauli oke saakhagaa, oke mantritva saakhagaa ummadi badjetto, ummadi departmentto panicheyatam valana chenetaku nashtam kalugutundani mottukunedi induke. millu yajamaanula labieng mundu netannala balaheenamaina gontuka paalakulaku vinipinchani paristhiti vundi. millu yajamaanulaku velaadi kotla roopaayala subsidiilu, athi takkuva dharaku prabhutva sthalaala ketayimpu chesinappatiki aa rangam vruddhi retu 14 saatam nunchi 5 saataaniki padipoyi vundi. parisramala prothsaahakam paerutho millulaku runaalu, subsidiilu ichina maadirigaa chenetha kaarmikulu tamaku kaavaalani adagatam ledu. prabhutvam ichina chattabaddhamaina haameelu matrame amalu jarapamani adigina adhi aranya rodanagaane migilipotondi.powerloom utpattula poteeni tattukoleni chenetalu ippatike naddivirigi vunnaru. chenetha, powerloom rangaalu paraspara viruddhamgaa untaayi. powerloom chenetanu mingestunna vishayam andarikee telisinde. entho kashtapadi chenetha udyamam saadhinchukunna reservation chattaanni ullaghinchi powerloom vastraalu utpatti chestunte chattam undi kuudaa emi cheyaleni nissahaayata chenetadi. inni odidudukula madhya jeevana poratam chestunna chenetha rangam gst pannu vidhimputho kona oopiriki cherukundi. ee amsaalannintinii drushtilo vunchukuni september 9na hyderabadlo jaragabotunna gst kounsillo chenetha, induku upayoginche mudisarakulapai pannu puurtigaa upasamharinchelaa rashtra prabhutvam tarufuna netannala demandnu levanettalani 2017 september 5na ee vyaasakarta mukhyamantri chandrababu nayudu gaariki, aardhikamantri yanamala ramakrishnudu gaariki vinatipatram samarpinchatamaindi. gst counsil chairman arun jaitleeki kuudaa ide amsampai vinati patram pampinchatamainadi.gst pannutho prastutam chenetha dustulaku ammakaalu lekunda poyayi. mashter veevarlu saitam maggaalu ettivestunnaru. mashter veevarlu lekapothe chenetha kaarmikudu sontamgaa pettubadulatho vastra utpatti cheyaleni paristhiti. mana rashtramlo okappudu padi lakshalaku paiga unna chenetha maggala sankhya prastutam 3 lakshalaku taggipoyayi. gst chenetha kaarmikulaku jeevanmarana samasyagaa maaripoyindi. jeevanopadhi hakku saadhana kosam, chenetapai gst pannu puurtigaa tolaginche varaku chenetha kaarmikulu tama sanghatita saktini prabhutvaalaku chuupaalsina tarunam idhi.potula sunitaemmelsy