 "చూచివుంటే తెలుసు. చూడకపోతే తెలియదు చెల్లెమ్మా!" అంది హిమబిందు కులుకుతూ మగిలినవారిని ఎలావుంది నా జవాబు? అన్నట్లు కన్నుగీటి సౌంజ్ఞచేసింది.

 " మా వూరి తెలుసా అక్కయ్యలూ?"

 "అక్కయ్యలూ అనక్కరంలేదు! అక్కా అను చాలు. " కసురుకుంది వారిజ. దానికి ముక్కుచివర కోపం వుంటుంది. 

 "మా వూరు తెలుసా అక్కా?"

 "ఇంతవరకూ నాతో పనిబడిన ఏబావా మీ వూరినుంచి రాలేదు!"

 అనుపమకి అర్థంకాలేదు.

 "మా వూరు ఎప్పుడెళతాను?ఎవరైనా నాతో వస్తారా? మన అమ్మాగారే వస్తారా? మా అమ్మను ఇక్కడకు రమ్మని కబురుచేస్తారా?" తనకి కావలసినవి ఒకేసారి అడిగింది అనుపమ.

 "అమ్మగారుండగా అమ్మెందుకు?"

 "మీ వూరు ఎప్పుడెళతానంటావా? సమయం వచ్చినప్పుడు."

 "మీ అమ్మని రమ్మని కబురు చేయం, టెలిగ్రాం ఇస్తాం."

 "టెలిగ్రాం ఎందుకే వారిజాక్షీ, కాకిచేత కబురంపుతే చాలదా?"

 "కావ్.... కావ్.....కావ్....కావ్....." అందరూ ఒక సారిగా కాకుల్లా అరిచి, పొట్టమీద చేతులేసుకుని విరగబడి నవ్వారు. 

 వాళ్ళేమంటున్నారో ఒకముక్క అర్థం కాలేదు.అ ముక్కల్లో టెలిగ్రాం అనుపమ పుట్టిన తరువాత వినలేదు. ఎందుకు "కావు,కావు" మన్నారో మరెందుకు నవ్వుతున్నారో తెలియక తెల్లబోయింది అనుపమ.

 కాసేపటికి వాతావరణం చల్లబడింది.


 "మౌనవ్రతం పట్టిందే మన చెల్లెమ్మ.

 "పతివ్రతా లక్షణం. మనంకూడా పడదామేమిటి?"

 "మనవద్దకొచ్చే బావగార్లు పూజలయితే చేయించుకుటారు గాని, మౌనవ్రతం పడతామంటే వూరుకోరే! ఇంతోటి భోగానికి ఇల్లాలు చాల్లే అని లేచిచక్కాపోతారు."

 "చెల్లెమ్మా?"

 "ఊ" అంది అప్పటికి అనుపమ.

 "నాలుగు రోజులాగితే రకరకాల బావగార్లు వస్తారు, ముద్దుచేస్తారు, మద్దులాడతారు, నెత్తిమీద కెక్కించుకుంటారు, మనిషిని బట్టి మసులుకోవాలి, మనసునిబట్టి మాటలాడాలి, అంతేగాని ఇలా మౌనవ్రతంపడితే పూరుకోరు, వాళ్ళపద్దతులు వాళ్ళకున్నాయి. ఊరుకోరు నిన్నూరకుండనియ్యరు. ఎలావింటుందో చూడండర్రా?అమాయకురాలిలా ముఖంపెట్టి మొదటి అనుభవం ఎలా అయిందోకాని....?"

 మరోసారి గదంతానవ్వులతో ప్రతిధ్వనించింది.

 అనుపమ కళ్ళలో గిర్రున నీళ్ళుతిరిగాయి."వీరికన్నా అమ్మగారే మంచిది" అనుకుంది.

 "ఆరుగంటలు కావస్తున్నది. పదండి, పదండి." అంటూ చంద్రవదన అందరినీ గదిలోంచి బైటకు పంపించింది. తరువాత గది తలుపులు లోనగడియ బిగించి అనుపమపక్కనేవచ్చి కూర్చుంది.

 "చెల్లాయ్! ఏడుస్తున్నావా?"

 మెత్తనిబట్టతో సుతారంగా తనకళ్ళుతుడుస్తూ ఆప్యాయంగా అడుగుతున్నదెవరో అర్థంకాలేదు. అనుపమకి. వెక్కి వెక్కి ఏడ్వటం మొదలు పెట్టింది.

 చంద్రవదన అనునయంగా ఓదారుస్తూ "ఊరుకో, ఊరుకో,అలా ఏడ్వకూడదు." అంటుంటే, మరింత దుఖం ముంచుకువచ్చింది. కాసేపటికి వేడి కన్నీరుకర్చుకాగా మనసు తేలిపడింది అనుపమకి.

 " నా పేరు చంద్రవదన, ఆందరిలోవున్నప్పుడు నేనూ గోలచేస్తాను. వినిబాధపడకు. ఎవరూ నీ దగ్గర లేనప్పుడు మనిద్దరం మంచిగా మాట్లాడుకుదాము నన్ను పెద్దక్కా అని పిలువు." అంది చంద్రవదన,అనుపమ భుజంమీద చేయివేసి రాస్తూ.

 చంద్రవందనమీద సదభిప్రాయం కగిలింది అనుపమకి.

 "పెద్దక్కా! నాకేం తెలియదు. ఏది ఎలావుంటుందో తెలియదు, అందరూ నవ్వుతారు, కళ్ళుకనిపిస్తే నాకు అన్నీ తెలిసేవి.ఎందుకు నవ్వుతున్నారో కూడా తెలిసేది." అమాయకంగా అంది అనుపమ.

 చంద్రవద9న మొదనుంచీ ఇప్పటివరకూ అనుపమ జీవితం ఎలా గడిచింది అనుపమని అడిగితెలుసుకుంది."కళ్లుండి చూపులేక పోవటం దురదృష్టం. వాళ్ళజీవితాలే అంధకారం," అనుకుంది చంద్రవదన.

 "అమ్మగారు మంచిదికాదా పెద్దక్కా? అనుమానం వచ్చింది అనుపమకి.

 "ఉహూ,చెప్పినమాటవింటే మంచిగానేవుంటుంది, మాట వినకపోతే చాలా కష్టాలు పెడుతుంది. కొడుతుంది. అందుకే అందరం అమ్మగారుచెప్పింది వెంటనే వింటాము."

 "మరి..... మా అమ్మని కబురుపంపి పిలిపిస్తానంది. అమ్మ రాలేక పోతే అమ్మగారే నన్ను తీసుకొని మావూరు వస్తానంది?"

 "అంతా అబద్ధం. ఇక్కడికొచ్చినవాళ్లు తిరిగి బైటకువెళ్ళరు, వెళ్ళనివ్వదు."
 "chuchivunte telusu. chudakapothe teliyadu chellemma!" andi himabindu kulukutuu magilinavaarini elavundi naa jawabu? annatlu kannugeeti sounjnachesindi.

 " maa vuuri telusa akkayyaluu?"

 "akkayyaluu anakkaramledu! akka anu chaalu. " kasurukundi vaarija. daaniki mukkuchivara kopam vuntundi. 

 "maa vuuru telusa akka?"

 "intavarakuu naatho panibadina ebava mee voorinunchi raledu!"

 anupamaki ardhamkaaledu.

 "maa vuuru eppudelataanu?evaraina naatho vastara? mana ammagare vastara? maa ammanu ikkadaku rammani kaburuchestara?" tanaki kaavalasinavi okesari adigindi anupama.

 "ammagaarundagaa ammenduku?"

 "mee vuuru eppudelatanantava? samayam vachinappudu."

 "mee ammani rammani kaburu cheyam, teligram istam."

 "teligram enduke vaarijaakshii, kaakicheta kaburampute chalada?"

 "kav.... kav.....kav....kav....." andaruu oka saarigaa kakulla arichi, pottameeda chetulesukuni viragabadi navvaaru. 

 vallemantunnaro okamukka artham kaaledu.a mukkallo teligram anupama puttina taruvaata vinaledu. enduku "kaavu,kaavu" mannaro marenduku navvutunnaro teliyaka tellaboindi anupama.

 kasepatiki vaataavaranam challabadindi.


 "mounavratam pattinde mana chellemma.

 "pativrataa lakshanam. manankuda padadamemiti?"

 "manavaddakoche baavagaarlu poojalayithe cheyinchukutaaru gaani, mounavratam padathamante voorukore! intoti bhoganiki illaalu challe ani lechichakkaapotaaru."

 "chellemma?"

 "oo" andi appatiki anupama.

 "naalugu rojulagithe rakarakaala baavagaarlu vastaaru, mudduchestaaru, maddulaadataaru, nettimeeda kekkinchukuntaaru, manishini batti masulukovali, manasunibatti mataladali, antegaani ilaa mounavratampadite puurukoru, vaallapaddatulu vaallakunnaayi. oorukoru ninnoorakundaniyyaru. elaavintundo chudandarra?amayakuralila mukhampetti modati anubhavam ela ayindokani....?"

 marosari gadantaanavvulato pratidhvaninchindi.

 anupama kallalo girruna neellutirigaayi."veerikanna ammagare manchidi" anukundi.

 "aarugantalu kaavastunnadi. padandi, padandi." antuu chandravadana andarinee gadilonchi baitaku pampinchindi. taruvaata gadi talupulu lonagadiya biginchi anupamapakkanevachi koorchundi.

 "chellay! edustunnava?"

 mettanibattato sutaaramgaa tanakallutudustuu aapyaayamgaa adugutunnadevaro ardhamkaaledu. anupamaki. vekki vekki edvatam modalu pettindi.

 chandravadana anunayamgaa odaarustuu "ooruko, ooruko,alaa edvakudadu." antunte, marinta dukham munchukuvachindi. kasepatiki vedi kanneerukarchukaga manasu telipadindi anupamaki.

 " naa paeru chandravadana, aandarilovunnappudu nenuu golachestanu. vinibaadhapadaku. evaruu nee daggara lenappudu maniddaram manchigaa matladukudamu nannu peddakka ani piluvu." andi chandravadana,anupama bhujammeeda cheyivesi raastuu.

 chandravandanameeda sadabhipraayam kagilindi anupamaki.

 "peddakka! naakem teliyadu. edhi elavuntundo teliyadu, andaruu navvutaaru, kallukanipiste naaku annee telisevi.enduku navvutunnaro kuudaa telisedi." amaayakamgaa andi anupama.

 chandravada9na modanunchi ippativarakuu anupama jeevitam ela gadichindi anupamani adigitelusukundi."kallundi choopuleka povatam duradrushtam. vaallajeevitaale andhakaaram," anukundi chandravadana.

 "ammagaaru manchidikaadaa peddakka? anumanam vachindi anupamaki.

 "uhoo,cheppinamatavinte manchigaanevuntundi, maata vinakapothe chala kashtaalu pedutundi. kodutundi. anduke andaram ammagaarucheppindi ventane vintaamu."

 "mari..... maa ammani kaburupampi pilipistaanandi. amma raleka pothe ammagare nannu teesukoni maavuuru vastaanandi?"

 "antaa abaddham. ikkadikochinavaallu tirigi baitakuvellaru, vellanivvadu."