KARAR 2007/UH.Z-1568(2007) Kamu İhale Kurumu, 2007/UH.Z-1568 K. Kararı
Karar No: 2007/UH.Z-1568
Karar No : 2007/UH.Z-1568
Ece Yemekçilik Hipermarket Temiz. Yolcu Taşm. İnş. Tic. ve San. Ltd.Şti., Zeki Ayan Mahallesi K.Milliye Cad. Nu:275 MERSİN
Mersin Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü, MEÜ Tıp Fakültesi Hastanesi İhsaniye Mah. 4935 Sok. Nu:3 33079 MERSİN
23.03.2007 / 9008
2007/3311 İhale Kayıt Numaralı “Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” İhalesi
02.05.2007 tarih ve 08.07.52.0141/2007-22E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Mersin Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü’nce 05.03.2007 tarihinde Açık İhale ile yapılan “Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Ece Yemekçilik Hipermarket Temiz. Yolcu Taşıma İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.’ nin 16.03.2007 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 20.03.2007 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 23.03.2007 tarih ve 9008 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.03.2007 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; idare tarafından yaklaşık maliyetin hesabının ve teklif değerlendirilmesinin 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuata aykırı bir şekilde yapıldığı, iddialarına yer verilmiştir.
İdari Şartnamenin 2 nci maddesinde “… c Fiziki miktarı ve türü ME.Ü. Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi için Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı
d) Yapılacağı yer: ME. Ü Tıp Fakültesi Araştırma Hastanesi…" şeklinde düzenlenmiştir.
İdareler yaklaşık maliyet hesabında (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen fiyatları herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler…” hükmü bulunmaktadır.
İdare tarafından yaklaşık maliyet tespit edilirken, yukarıdaki Yönetmelik hükmüne uygun olarak Mersin Ticaret Sanayi Odasından ihale konusu işle ilgili fiyat istenilerek söz konusu oda tarafından gönderilen fiyatlar üzerinden yaklaşık maliyetin hesaplandığı anlaşılmıştır.
Ayrıca Filiz Gıda Ltd. Şti. ve Metsim Ltd. Şti. tekliflerinin aşırı düşük bulunarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca idare tarafından tekliflerine ilişkin olarak açıklama istenilmiştir.
Filiz Gıda Ltd. Şti. tarafından verilen açıklamada, tekliflerine ilişkin olarak yeniden maliyet hesaplaması yaptıkları, ilk verdikleri teklifte hesaplama hatası olduğu, bu yüzden teklif mektubunda verdikleri tutarla bu işi yapamayacağını,
Metsim Ltd. Şti. tarafından verilen açıklamada ise, tekliflerine sözleşme giderlerini dahil etmedikleri, bu durumda da firmalarının zarara uğrayacağını, belirterek açıklama sundukları anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister…
… Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir” hükmü yer almaktadır.
Yukarıda yer alan hüküm uyarınca her iki firmanın teklifinin idare tarafından değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.
1) İhaleye ait idari şartnamenin “Teklif ve Sözleşme Türü başlıklı” 19 uncu maddesinde “İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu üzerine ihale yapılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme düzenlenecektir.” düzenlenmesine yer verildiği,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “VIII- Ekonomik ve Mali Yeterlik ile Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Açıklamalar-M. Hizmet Alım İhalelerinde Yeterliğe İlişkin Diğer Hususlar” kısmının ikinci fıkrasında “Bina temizliğine ilişkin ihalelerde götürü bedel teklif alınması esas olacaktır. Ancak sözleşmenin uygulanması aşamasında işçi sayısının artacağı ya da azalacağı öngörülen ihalelerde, işçi başına birim fiyat teklif alınabilecektir. Birim fiyat üzerinden teklif alınan işlerde birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde; iş kaleminin adı, birimi ve miktarının ayrıntılı olarak idare tarafından doldurulmak suretiyle, ihale dokümanına eklenmesi gerekmektedir. Birim fiyat teklif mektubu eki cetvelde yüklenici karı ayrı bir iş kalemi olarak gösterilmeyecek, teklif edilen birim fiyatların kar dahil fiyatlar olduğu kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.
4735 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin (c) bendinde “…mal veya hizmet alımı işlerinde ise işin ayrıntılı özelliklerine dayalı olarak; idarece hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme,
İdare tarafından, isteklilere satılan ihale dokümanında yer alan birim fiyat teklif cetvelinde idare tarafından doldurulması gereken iş kalemlerinin doldurulmadığı, bu durumun da yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine aykırı olduğu anlaşılmıştır.
2) İhale ilanının “İhaleye katılma şartları ve istenilen belgeler:” başlıklı 4.1 maddesi “…4.1.7 İhale konusu işin tamamı veya bir kısmı alt yüklenicilere yaptırılamaz…”
Yine ihale ilanının “Kalite ve standartta ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.4 maddesi “İstekliler Yemek Pişirme,Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri işi ile ilgili ihale tarihi itibariyle geçerlilik süresini doldurmamış;
a) TSE 8985-ISO 9000 veya ISO 9001-2000 Belgesinin aslı veya noter tasdikli sureti,…”
İlanda ki bu düzenlemelere karşılık gelen idari şartnamenin 7.3.4 ve 18 inci maddelerinde de aynı şekilde düzenleme yapıldığı, daha sonradan idare tarafından 23.01.2007 tarihli zeyilname ile düzeltme ilanı yapılmadan 7.3.4 maddesinin “ISO 9001-2000 Belgesinin aslı veya noter tasdikli sureti” şeklinde, yine idareye yapılan bir şikayet başvurusu üzerine düzeltme ilanı yapılmadan 20.02.2007 tarihli zeyilname düzenlendiği ve bu zeyilname ile idari şartnamenin 18 inci maddesinin “Yüklenici firma yemekhane klinik servis ofisleri ve gıda ambarlarının haşerelere karşı ilaçlama işini T.C. sağlık bakanlığından alınan 27.01.2005 tarih ve 25709 Sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Halk Sağlığı alanında Haşerelere karşı ilaçlama usul ve esasları hakkında yönetmelik hükümleri doğrultusunda çalışan yetkili olan kişilere/firmaya yaptıracağına dair noter tasdikli taahhütname verecektir. Yüklenici firma alt yüklenicilere sadece işin bu kısmını yaptırabilir. ” şeklinde değiştirildiği tespit edilmiştir.
Aynı Yönetmeliğin 31 inci maddesinde ise “…30 uncu maddelerinde belirtilen hükümlere uygun olmayan ilanlar geçersizdir” hükmüne yer verilmiştir.
Bu durumda idarece yapılan değişiklikler Kanunun “İhale ilanlarında bulunması zorunlu hususlar” başlıklı 24 üncü maddesinde düzenlenen ilanlarda belirtilmesi zorunlu hususlardan olan yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterlere ilişkin olduğundan başvuru konusu ihalede idarece zeyilname ile kaldırılan bu hükümlerin Kanunun 26 ncı maddesi kapsamında düzeltme ilanını gerektiren hususlar olduğu, ancak düzeltme ilanının yapılabilmesi için ilanın yayımlanmasını takip eden 10 günlük süre içinde idarece düzeltme ilanının yapılmadığı, bu nedenle yeterlik kriterlerine ilişkin olarak zeyilname ile değişiklik yapılmasının mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.
3) İhale ilanının ve idari şartnamenin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.4 ve 7.3.4 maddeleri “…b) 5179 Sayılı Kanun gereği Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı tarafından düzenlenen Gıda Üretim belgesinin aslı veya noter onaylı suretini,
…c) 5179 Kanun gereği Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı tarafından düzenlenen Gıda Sicil Sertifikasının aslı veya noter onaylı suretini,
…d) İl Sağlık Müdürlüğünden veya ilgili Belediyelerden alınmış II. Sınıf Gayrisıhhi Müesseselere ait çalışma izin belgesi ve açılma ruhsatının aslı veya noter onaylı suretini,
İş ortaklıklarında pilot ortağın ihale dokümanındaki kalite veya standarda ilişkin belgeleri sunması yeterlidir. ” şeklinde düzenlenmiştir.
İdari şartnamede yukarıda yer alan düzenlemenin kalite ve standarda ilişkin belgeler başlığı altında düzenlenmesi ayrıca söz konusu belgelerin sadece pilot ortak tarafından sunulmasının yeterli kabul edilmesi Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 41 inci maddesine aykırıdır.
Ayrıca, idare tarafından İl Sağlık Müdürlüğünden veya ilgili Belediyelerden alınmış II. sınıf gayrisıhhi müesseselere ait çalışma izin belgesi ve açılma ruhsatının aslı veya noter onaylı suretini istenildiği anlaşılmıştır.
İhale tarihinde geçerli olan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde “Bu Yönetmelikte geçen deyimlerden;
İhale konusu hizmet alımı dikkate alındığında, idare tarafından yüklenicinin kullanımına tahsis edilen mutfak ve yemekhanelerin idareye ait olduğu ve yemek üretiminin bu yerlerde yapılacağı dikkate alındığında, İl Sağlık Müdürlüğünden veya ilgili Belediyelerden alınmış II. sınıf gayrisıhhi müesseselere ait çalışma izin belgesi ve açılma ruhsatının aslı veya noter onaylı suretinin istenilmesi ve anılan belgenin ihaleye katılımda yeterlilik kriteri olarak belirlenmesi mevzuata aykırıdır.
Kaldı ki ihaleye teklif veren firmalardan birinin elenme sebebinin söz konusu belge olduğu dikkate alındığında, II. sınıf gayrisıhhi müesseselere ait çalışma izin belgesinin istenilmesinin ihalede rekabeti daralttığı anlaşılmıştır.