Trombosit nedir? - bilgi ineği
Trombositler, kırmızı hücreler ve plazma ile birlikte hem insan hem de hayvan kanının önemli bir bölümünü oluşturur. Mikroskobik olarak, küçük diken veya dikenli oval bir yapı gibi görünürler ve ortalama boyutları 1 ila 3.5 um olduğu için mikroskobik olarak görülebilirler. Trombositler aslında megakaryosit olarak adlandırılan kemik iliğindeki hücrelerin parçalarıdır. Trombopoietin hormonu tarafından uyarılan trombositler megakaryositleri koparır ve kan dolaşımına girer, burada dalaktaki kısa hayatlarını sona erdirmeden yaklaşık 10 gün boyunca dolaşırlar. Sağlıklı vücutta trombopoietin, trombosit sayımını normal bir seviyede tutmaya yardımcı olur.Bu normal kabul edilen seviye: çay kaşığının iki yüz binde biri kadar (1ul) kanda bu küçük hücrelerin yaklaşık 4,2-6,1 milyon kadar olmasıdır.
Çoğu kişi bir kesik durumunda yada ezilme durumunda kanın zamanla pıhtılaştığına aşinadır.Özellikle, trombositler pıhtılaşma için gerekli hormonları ve proteinleri sağlar.Trombosit kollajeni tanır ve bir tür tıpa oluşturarak kanın pıhtılaşması üzerinde çalışmaya başlar, bunun sonucunda kan damarında oluşabilecek daha fazla hasar önlenmiş olur.
Trombositoz olarak bilinen normalden daha fazla sayıda trombosit ciddi sağlık risklerine neden olabilir. Kanın çok fazla pıhtılaşması, felce neden olabilecek kan pıhtılarının oluşumuna yol açabilir.Tersine olan durumda ise kanamalara yol açabilir.
Bununla birlikte, bazı durumlarda, örneğin bir kişinin felç durumu varsa veya geniş kalp onarımı varsa, daha düşük bir trombosit sayısı indüklemesi arzu edilir. Trombosit sayıları günlük olarak aspirin veya diğer pıhtı azaltıcı ilaç alımı ile azaltılabilir. Ek olarak,hasta intravenöz tedavisi (IV) olduğunda, IV’ün pıhtılaşmasını önlemek için heparin kullanılır, böylece sıvılar vücuttan alınabilir veya vücuda eklenebilir.
Hastalık veya genetik bir bozukluk, daha az sayıda trombosite neden olabilirken, bazende bir tedavi veya ameliyat nedeniyle tükenirler. Yanık kurbanları, organ nakli hastaları, kemik iliği nakli hastaları, kemoterapi gören hastalar ve kalp ameliyatı geçirmiş olanlar genellikle sadece kan transfüzyonlarına değil, trombosit transfüzyonlarına da ihtiyaç duyar.
Kan bağışlayabilen ve aspirin veya diğer anti-pıhtılaştırıcıları almayan hemen hemen herkes, plateferez veya aferez olarak adlandırılan trombosit bağışı yapmaya da uygundur.Bu durumda, kan çekilir ve trombositlerin diğer kan ürünlerinden ayrıldığı bir santrifüje yerleştirilir. Kanın geri kalanı, düzenli bir kan bağışı olduğu için toplanmak yerine vücuda geri döner. Bu işlem yaklaşık 90 dakika ila 2 saat sürer.
Toplandıktan sonra, trombositler yaklaşık beş günlük bir raf ömrüne sahiptir.Bir bağış trombosit transfüzyon ünitesinin sadece altıda birine trombosit sağlar.Kemik iliği nakil hastalarının genellikle 120 ünite trombosit ihtiyacı göz önünde bulundurulduğunda, yeni trombosit bağışlarının günlük olarak yapılması gerekir. Trombosit bağışı hakkında bilgi almak isteyenler yerel kan bankalarından bu bilgileri edinebilirler.
Önceki Başlık Seboreik dermatit nedir?
Sonraki Başlık Plazma nedir?