OCAK-ŞUBAT 2019 / KAPAK KONUSU
Orman köylüsüne verilen kredilerin yüzde 98’i faizsiz
Yaklaşık 7 milyon vatandaşımızın orman köylüsü olarak yaşadığı ülkemizde tarım ve hayvancılıktan seracılığa, kültür mantarcılığından tıbbi ve aromatik bitki yetiştiriciliğine kadar pek çok alanda orman köylülerine yüzde 98’i faizsiz olan kredi desteği veriliyor.
Orman köylüleri, Orman Genel Müdürlüğüne bağlı Orman ve Köy İlişkileri Daire Başkanlığı tarafından sağlanan sosyal ve ekonomik projelerle destekleniyor. Yaklaşık 7 milyon vatandaşımızın orman köylüsü olarak yaşadığı ülkemizde tarım ve hayvancılıktan seracılığa, kültür mantarcılığından tıbbi ve aromatik bitki yetiştiriciliğine kadar pek çok alanda orman köylülerine yüzde 98’i faizsiz olan kredi desteği veriliyor. Biz de tüm bu desteklemeler ve orman köylüsünün mevcut durumu ile ilgili bilgi almak üzere Orman ve Köy İlişkileri Daire Başkanı Ahmet Başkan’ın görüşlerine başvurduk.
Orman ve Köy İlişkileri Daire Başkanlığının (ORKÖY) amacı nedir?
Başkanlığımızın temel amacı ormanların korunması, geliştirilmesi ve işletilmesidir. Bu hedeflere ulaşmak için bir yandan orman köylüsünün sosyo ekonomik yönden kalkınmalarını sağlamak amacıyla kredi ve hibe desteğinde bulunuyoruz, bir yandan da ormanlar üzerindeki olumsuz baskıyı azaltmak ve ormanların sürdürülebilir yönetimini sağlamak üzere faaliyetler sürdürüyoruz.
TÜRKİYE’DEKİ ORMAN KÖYLÜSÜ SAYISI YAKLAŞIK 7 MİLYON
Orman köyü nedir ve orman köylüsü kime denir? Türkiye’de kaç tane orman köyü ve köylüsü var?
Orman köyü; mülki sınırlar içerisinde devlet ormanı bulunan köyler ile daha önce orman köyü iken 12 Kasım 2012 tarihli ve 6360 sayılı Kanun’la mahalleye dönüşen yerler orman köyü olarak tanımlanır.
Orman köylüsü ise: orman köyü/mahallesinde kredi ve hibe tespit tarihi itibarıyla en az bir yıl süreyle ikamet eden halkı ifade eder.
2017 TÜİK verilerine göre, 12 bin 205 orman köyünde 2,9 milyon, 10 bin 507 mahallede 4 milyon olmak üzere toplam 22 bin 712 köy/mahallede 6,9 milyon vatandaşımız yaşamaktadır.
ORMAN KÖYLÜSÜNE SOSYO EKONOMİK PROJE DESTEKLERİ VERİLİYOR
Orman köylülerine destekleriniz neler?
Kırsal kalkınma modeliyle orman köylülerimizin yaşam kalitesini ve gelir seviyesini iyileştirmek amacıyla çeşitli projelere kredi ve hibe desteğinde bulunuyoruz.
Daire Başkanlığımızın önemli görevlerinden birisinin de orman köylülerimize sosyo ekonomik proje destekleri sağlayarak köylerden şehirlere olan hızlı ve düzensiz göçü önlemek, plansız şehirleşme ve sosyal problemleri engellemek, orman köylümüzü yerinde kalkındırarak doğdukları bölgede yaşayabilmelerini sağlamak olduğunu söyleyebiliriz.
Orman ve Köy İlişkileri Daire Başkanı Ahmet Başkan
Desteklemelerden kimler faydalanabilir?
Desteklemelerimizden orman köylülerimiz ve orman köylerinde kurulmuş olan tarımsal kalkınma kooperatifleri gerekli şartları sağlamaları koşuluyla faydalanabilirler.
Orman köylülerine olan ferdi desteklemelerimiz aile işletmeciliği yapısındadır. Her ailede eşlerden sadece birine destek veriyoruz. Orman köylülerinin desteklerden faydalanabilmesi için başvuru tarihi itibarıyla en az 1 yıl aynı orman köyünde ikamet etmesi, daimi işçi, memur veya esnaf olmaması, hakkında herhangi bir borçtan dolayı icra takibi bulunmaması ve projeye özel istenecek şartları (arıcılık kurs bitirme belgesi vb.) sağlaması gerekiyor.
Orman köylüsüne verilen desteklerin içeriklerinden bahseder misiniz?
Desteklemelerimiz, sosyal ve ekonomik maksatlı olmak üzere ikiye ayrılıyor. Proje tutarının belli bir kısmı hibe olarak veriliyor; 2018 yılı için bu oran yüzde 20. Kredi geri ödemesi proje türüne göre 3 ila 7 yıl arasında değişiyor. Sosyal maksatlı desteklerimiz faizsizdir. Ekonomik maksatlı desteklerde ise hayvancılık (fenni arıcılık dâhil) desteklemeleri faizsiz, diğer krediler Ziraat Bankasının tarımsal kredilerdeki faizinin 7’de biri oranında uygulanarak, yıllık ortalama yüzde 1,5 faizle kredi verilmektedir.
143 BİN 373 AİLE GÜNEŞ ENERJİSİ İLE TANIŞTI
Verilen bu destekler sayesinde orman köylüsü birçok yenilikçi projeyle tanıştı. Örneğin 2004 yılında 31 aileyle uygulamaya başlanan güneş enerjisi ile su ısıtma projesi hayata geçirildi. Bu proje ile sıcak suya erişim rahatlığını yaşayan orman köylülerinin talebi doğrultusunda 2017 yılı sonu itibarıyla toplam 143 bin 373 aile projeden yararlandırıldı. Güneşten elektrik üretimi, elektrik tesisatı yenilenmesi, seracılık gibi birçok yenilikçi projeyle köylülerin tanışması sağlanmış oldu.
Sosyal maksatlı desteklerle odun tüketimini en aza indirerek ormanlar üzerindeki baskıyı azaltmak ve orman köylülerinin yaşam kalitelerini artırmak hedefleniyor. Sosyal maksatlı projelerden başlıcaları; dam örtülüğü, katı yakıtlı kalorifer sistemi, güneş enerjisi ile su ısıtma sistemi, dış cephe ısı yalıtımı gibi projelerden oluşuyor. Sosyal maksatlı desteklerde köylünün hem yaşam kalitesi iyileştirilmekte hem de buradan sağlanan odun tasarrufu orman ürünleri sektöründe değerlendirilmektedir.
Ekonomik maksatlı projelerden başlıcaları; büyük ve küçükbaş hayvancılık, fenni arıcılık, kültür mantarcılığı, tıbbi ve aromatik bitki yetiştiriciliği, seracılık gibi projelerden oluşmaktadır. Hayvancılık kredilerinin ekonomik krediler içindeki oranı yüzde 98’dir. Dolayısıyla verilen ekonomik kredilerin yüzde 98’i faizsizdir. Ekonomik maksatlı desteklerle hem köylünün gelir seviyesi iyileştirilmekte hem de sağlanan istihdamla göç önlenmektedir.
Şimdiye kadar orman köylüsüne ne kadar destek sağlandığı ve elde edilen fayda hakkında bilgi verebilir misiniz?
1970-2002 arası 271 bin 570 aile ve kooperatife toplam 2,23 milyar TL destek verildi. Sosyal maksatlı destekler sayesinde 860 bin ster odun tasarrufu ve ekonomik maksatlı destekler sayesinde 646 bin kişiye istihdam sağlandı.
2003-2017 arası 217 bin 589 aile ve kooperatife toplam 1,8 milyar TL ödeme yapıldı.
Sosyal maksatlı destekler sayesinde 951 bin ster odun tasarrufu ve ekonomik maksatlı destekler sayesinde 202 bin kişiye istihdam sağlandı.
2018 yılı için ise 11 bin 178 aile ve kooperatife toplam 160 milyon TL destek verildi. Verilen kredilerin yasal takibe gerek kalmadan geri ödenme oranı ise yüzde 95.
Kırsal alanda kadınlara yönelik ne gibi desteklemeleriniz var?
Ferdi desteklemelerimizin tamamı aile işletmeciliği olarak uygulanmakta olup her ailede eşlerden yalnız birisi faydalanabiliyor. Ancak bir istisna olarak kadınlarımıza gelir getirici bir faaliyette bulunmak üzere mikro kredi desteği verilebiliyor.
Paydaş olduğunuz dış kaynaklı projeler var mı?
Dış kaynak destekli yürütülen projelerde iş birliklerimiz mevcut. IFAD’ın (Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu) desteğiyle yürütülen Murat Nehri Havzası Rehabilitasyonu ve JICA (Japon Uluslararası Yardımlaşma Ajansı) desteğiyle yürütülen Çoruh Nehri Havzası Rehabilitasyonu projelerinde havza köylerinde yaşayan köylülerin hayat şartlarının iyileştirilmesi ve gelir getirici faaliyetlerde proje paydaşı olarak bulunmaktayız. Ayrıca, Küresel Çevre Fonu’nun (GEF) katkılarıyla yürütmekte olduğumuz “Orman Köylerinde Güneş Enerjisinden Elektrik Üretimi İçin Finans Mekanizması Projesi” bulunmaktadır.
Orman köylüsü destek köy