Anasayfa YAZARLAR Şenol Güneş’in öğretilmiş çaresizlikleri
16 Mart, 2019 03:00
İnsanların davranış kültür kodlarını yaşadığı ortamın insanları ile kurmuş olduğu etkileşimler belirliyor. Bunlar yöresel olmakla birlikte zincirleme sürecine giren kodlardır.
“Geert Hofstede’e göre dört boyuta bakarak her toplumun ya da her topluluğun kültürünü ‘okumak’ mümkündür.” Bunlardan biri:“Bir toplumda bireyin kendisinden bir üst seviyedekilerle ilişkisi o topluma özgü bir şekil alır. Sosyal statüsü daha düşük olanların kendilerinden daha yukarıda olanlara nasıl davrandıkları her kültürde farklıdır. Hofstede bu kültürel özelliği ‘güç mesafesi’ olarak adlandırıyor.”
Feodal değerlerin geçerli olduğu topluluklarla, demokratik değerlerin geçerli olduğu topluluklarda bu güç mesafesi ciddi farklılıklar içerir. Feodal yapı içerisinde yetişmiş bireyin, güce verdiği değerin sonsuz ve ilahi bir sadakat içeriği vardır ve bağımlılık kayıtsız şartsızdır. Bu talebin kökeninde ekonomik çıkar ve bunun üzerinden büyük bir beklenti vardır.
Spor ve siyasetin iç içe geçmesindeki en büyük etken: Feodal çıkar ilişkilerinin üzerinde kişisel beklentilerin organize edilerek toplumu bu çıkar ilişkisine göre dizayn etmektir. Bu sürece dahil olacak tüm kişi ve kurumların çabaları bu yapının sürdürülebilir olmasını sağlamaktır.
Türkiye bu kurgunun ‘derin’ halini yaşıyor.
Fikret Orman ve Demirören’in Beşiktaş’a verdikleri zarar ve bunun karşılığındaki kurgu artık taraftar gözünden bir değer görmüyor. Çünkü ‘kral çıplak’.
Güneş’in, teknik direktör olarak tek şampiyonluk yaşadığı kulüp Beşiktaş’tır. Bunu tek nedeni de Beşiktaş taraftarının Güneş’e sahip çıkmasıdır.
Fikret Orman’ın sene başından beri Güneş’in istifası üzerinden hareket ile tasarladığı süreç, gene Beşiktaş taraftarı sayesinde Güneş lehine bertaraf edilmiştir.
Tüm bunlara rağmen, Güneş’in gizli olarak Milli Takım anlaşmasını yönetmeye kalkması Beşiktaş taraftarına yapılan büyük haksızlıktır. Bunun açıklaması ‘berber’ üzerinden manipüle edilmesi ise Güneş’e yakışmayan fakat onun davranış kodları bakımından normal olan bir tavırdır.
Feodal kurgu içinde yetişen Güneş’in, bu kodlar üzerinden mesleki etkileşimleri yönetmeye kalkması gayet normaldir.
Şenol Güneş’in en büyük açmazları burada başlıyor.
Her krizin çözümünden ziyade krizin parçası olması bundan dolayıdır. Takım içindeki taktiksel ve iletişim sorunlarının çözümsüzlüğü, kriz ile beraber, yönetim ile içinde bulunduğu çatışmayı doğru yönetememesi ve sonunda her şekilde onların lehine anlaşması da Hofstede’nin analizindeki yukarıya karşı hissettiği ekonomik temelli ‘biat’ kurgusudur.
Güneş ‘güç mesafesi’ni başkanlar lehine kullanma kodlarına sahiptir.