Özel Eğitim İhtiyacı Olan Çocuğa Sahip Ailelerin Yapması Gereken 11 Önemli Şey
7 Eylül 2016, 13:16'da eklendi, 8 Eylül 2016, 17:44'te güncellendi
Özel eğitim ihtiyacı olan çocuklarla ve aileleriyle yıllardır çalışmalar yürüten bir psikologun ailelere önerileri, çocukların bağımsız birer birey olarak yaşamlarını sürdürebilmeleri için kulakta küpe olması gereken cinsten...
Eğer çocuğunuz farklı gelişim gösteriyorsa ve aile olarak kendi ayakları üzerinde duran bir birey yetiştirmek istiyorsanız, aşağıda yer alan bilgileri dikkatlice okuyup, hayatınıza yansıtmanızı öneririz.
1. Çocuğunuzla sıcak ilişkiler kurun
Eşler, nesillerini sürdürmekle birlikte hayatlarına anlam katmak amacıyla çocuk sahibi olma içgüdüsünü çok erken yaşlardan beri kendilerinde barındırır. Bir çocuğa yetebileceğine ve bir çocuk dünyaya getirmenin iyi bir fikir olduğuna kanaat getiren aileler daha çocuk sahibi olmadan çocukları ile ilgili hayaller kurar.
Peki beklediğiniz armağan hayal ettiğiniz gibi bir süreci getirmezse karşınıza? Dünyanın hatırı sayılır bir kısmı, çocuk dünyaya getirirken beklenmedik bazı durumlarla karşılaşır ve farklı gelişim gösteren çocuklar dünyaya getirir.
Bu süreçler ailenin hazırlıklı olmadığı ve bazen hayal kırıklıkları ile sona eren süreçlerdir. Ama bilinmesi geren gerçek, çocuğunuzun durumu ne olursa olsun, gözlerini açtığı ilk andan itibaren ihtiyacı olan en önemli şeylerden biri şevkat ve sıcak bir aile ortamıdır.
Çocuğun kendini güvende hissettiği ve gelişimini en iyi şekilde sürdürebildiği ortamlar, ailenin koşulsuz sevgiyle çocuğunu kucakladığı ortamlardır.
2. Dünyaya gelen her çocuğun bir mucize olduğunu unutmayın
Farklı gelişim gösteren bir çocuk dünyaya getirmek hayatınızın tamamen değişeceği anlamına gelebilir, ama bazen bu durum tahmin edilenin aksine olumsuz olarak değerlendirilmemelidir.
Dünyaya gelen her çocuk müthiş bir mekanizmayla hayata tutunur, hayatta yaşam mücadelesi verir ve cesurca karşısına gelen her zorluğu aşmak için muazzam bir çaba sarf eder.
Farklı gelişim gösteren bir çocuk ailesi olmak bu durumu değiştirmez. Bu hayata tutunma serüveninde ailenin görevi, kendine uygun bir yer belirleyip çocuklarının bu mücadelesine ortak olmaktır.
3. Çocuğunuzun durumu ondan beklentilerinizi düşürmesin
Çocuğunuz birkaç ay içerisinde normal gelişim gösteren bireyler karşısında dezavantajlı olduğunu size gösterecektir. Bu dezavantajları fark edip, çocuğunuzun gelişimine katkı sağlamanız onun ileriye dönük hayatı için çok kıymetlidir.
"İçerisinde bulunduğu durumdan dolayı çocuğumda nasıl olsa çok bir şey değişmeyecek" gözüyle bakmayın. Vereceğiniz desteğin hem niceliği hem de niteliğine bağlı olarak bu gelişim süreci çok ciddi bir şekilde etkilenmektedir.
Küçük yaşlardan itibaren çocuğunuzun gelişimi için harcayacağınız zaman onun ileriki dönem hayatı için çok büyük bir kumbaradır. Ne kadar verirseniz o kadar karşılığını alırsınız.
4. Kendinizi geliştirin. Kitaplar okuyun, diğer ailelerle tanışın, eğitim seminerlerine katılın
Çocuğunuzun durumunu öğrendiğiniz ilk günden itibaren tanı grubunu anlamaya çalışın. İlgili kitaplar satın alın. Deneyimli ailelerle tanışın. Tanı grubu için çalışmalar yürüten organizasyonlara telefon açın, bilgi toplayın.
Bu hem karşılaştığınız karanlık süreci aydınlatmanıza hem de ileriye dönük planlar yapmanıza ciddi katkı sağlayan bir süreçtir.
Gelişimini iyi sürdüren ve çocuğunuzla aynı tanı grubuna denk gelen daha yetişkin bireylerle tanışın. Bu ilhamlar size umut verecektir.
5. Çocuğunuzun tüm gelişim dönemlerini takip edin
Bir insanın temek gelişimi 5 düzeydedir. Bunlar: bilişsel gelişim, motor gelişim, dil gelişim, cinsel gelişim ve sosyal-duygusal gelişimdir. Bu gelişim dönemleri ve özellikleri çocuğunuzun yaşına başlı olarak farklılık gösterir.
Doğumdan itibaren çocuğunuzun sağlıklı olduğuna karar vermeniz bu 5 temel düzeyi takip etmeniz ile çok yakında ilişkilidir. Bu süreci en uygun şekilde takip etmeniz için düzenli olarak ilgili uzmanlardan destek alıyor olmanız çok önemlidir.
Eğer fırsatınız var ise farklı gelişim gösteren birey ve ailelerine danışmanlık hizmeti veren bir kurum ya da uzmandan faydalanmanız uzun vadede çocuğunuz adına çok büyük kazançlar sağlamanıza yardımcı olacaktır.
6. Bu süreci eşinizle birlikte yürütün
Genellikle çocuğun ihtiyaçlarını karşılama ve çocukla yakından ilgilenme anne görevi olarak değerlendirilir dünyanın büyük bir kısmında. Bu çok büyük bir yanılsamadır. Çocuğunuz annesine ihtiyaç duyduğu kadar babasına da ihtiyaç duyar ve bu durum çocuğun cinsiyetiyle hiç bir şekilde ilgili değildir.
Çocuğunuz kız ya da erkek olsun, hem annesine hem de babasına ihtiyaç duyar. Anneler bu yolda yalnız kalmamalıdır. Birbirine destek veren eşlerin çocukları her zaman gelişimlerini daha iyi düzeylerde sürdürür.
Zorlandığınız zamanlar birbirinizin elinden tutmayı öğrenin, birinizin yorgun düştüğü zamanlar diğeri kontrolü eline alsın. Mutlu bir aile ortamı yaratmak bunu gerektirir.
7. Tek başına bazı şeyleri yapması için çocuğunuzu çok küçük yaşlardan itibaren teşvik edin
Çocuğunuzun yeteneklerine ve becerilerine duyarsız kalmayın. Eğer su şişesini tutmaya çalışıyorsa bunu onun için yapmayın. Motivasyonu olduğu zamanlar yaşı ne olursa olsun yapmaya başladığı şeyi sürdürmesine fırsat verin.
Hızlı davranıp ihtiyacına daha hızlı ulaşmasını sağlamanız, düşündüğünüzün aksine ona iyilik yapmak değildir. Her yaş kendine özgü yetenekleri barındırır. Çocuğunuz yerine yaptığınız her şey daha sonra öğreneceği başka bir yeteneğin önünü kesmek anlamına gelir.
Tüm canlılarda olduğu gibi insanlar da öğrendikleri üzerine yenilerini ekleyerek bilgi dağarcığını büyütür ve güçlendirir. Çocuğunuzun bugün öğrendiği yarın öğreneceğinin temelini oluşturur.
8. Diğer insanlara çocuğunuzun özeline saygı göstermeyi öğretin
Çocuğunuz diğer insanlara çok sevimli geliyor olabilir ya da belki onların kendilerini iyi hissetmelerine yardımcı olan bir mekanizmayla çocuğunuza daha sıcak davranma eğilimi gösterebilirler ama bu çocuğunuzun bir birey olduğu ve özelinin ihlal edilmemesi gerektiği anlamına gelmez.
Çocuğunuzu öpmeye ya da elinden tutmaya kalkışsalar dahi bunun için çocuğunuzdan izin almaları gerektiğini onlara öğretin. Çocuğunuz bu durumdan hoşlanmıyor ve bu isteğe olumlu yanıt vermiyorsa kararına saygı duymak herkesin mecburiyetidir.
Bu durum ileride çocuğunuzu suistimallere karşı koruyacaktır. Kendi sınırlarını çok küçük yaştan itibaren çizen bireylerin diğer insanlardan zarar görme olasılıkları her zaman daha düşüktür.
9. Çocuğunuzu okula devam ettirin
Her ne kadar okul dönemi farklı gelişim gösteren bireyler için kolay olmasa da aile olarak bu konuda gücünüzü toparlamanız gerekmektedir. Çocuğunuzun akran gruplarıyla okula devam etmesini sağlamalısınız.
İnsan insandan çok şey öğrenir. Akran gruplarıyla geçirdiği zaman içerisinde çokça fark edilmese bile çocuğunuz muazzam bir bilgi depolar. Bunların bir kısmını kısa süre içinde kullanmaya başlar bir kısmını da uygun koşullar için ileride kullanmak üzere saklar.
Normal gelişim gösteren akran gruplarıyla okula devam ediyor olması aynı zamanda o sınıf içerisinde farkındalık oluşmasına sebep olacaktır.
Çocukluğunda farklı gelişim gösteren arkadaşa sahip bireylerin yetişkinlik zamanlarında bu konuda çok daha duyarlı olduğunu bilmekteyiz. Çocuğunuz okula giderek hem öğrenir hem de öğretir. Kolayınıza geldiği için sakın okuldan almaya kalkışmayın.
10. Çocuğunuzu sanatla tekrar keşfedin
Farklı gelişim gösteren bireylerin hem sözel hem de fiziksel olarak yaşadıkları bazı sıkıntılardan dolayı bazı zamanlar kendilerini istedikleri kadar iyi ifade edemedikleri düşünülmektedir. Burada onlara yardımcı büyük bir arguman vardır. O da sanattır.
Çocuğunuzun hoşuna giden bir sanat etkinliğini düzenli olarak sürdürüyor olması, yeteneklerini ve iç dünyasını tekrar keşfetmeniz için yeni bir kapı aralayabilir.
Farklı gelişim göstermesine rağmen sanatsal değeri yüksek müzik, resim yapan; fotoğraf çeken ya da dans eden bireyler her zaman çok büyük ilham kaynağı olmuştur herkes için.
Eminim ki çocuğunuz da bu ve bunun gibi en az bir sanatsal aktiviteden keyif alacak. Sanat her zaman hem yapan kişinin hem de o eserle tanışan kişilerin hayatlarını renklendirir.
11. Çocuğunuzun yıllar içerisinde büyüdüğünü unutmayın
Beni en çok endişelendiren konulardan bir tanesi de farklı gelişim gösteren birey ailelerinin, çocuklarının yaşlarını hiç hesaba katmayarak sürekli onlara küçük muamelesi göstermeleridir.
Yemeği kendi elleriyle yediren anneler, banyoyu tek başına yapmasına fırsat vermeyen aileler, sokakta yürürken yaşı 20-25 olmasına rağmen çocuğunun elinden tutup onları arkalarından sürükleyenler... Sonra da "benim çocuğum hiç bir şey yapamıyor hocam!"
Acaba o mu yapamıyor yoksa siz mi yapmasına fırsat vermiyorsunuz Şikayet ettiğiniz çoğu şeyin ucu bir şekilde size dokunuyor olabilir mi? Bunlar gerçekten de cevaplanması çok önemli sorular.
Eğer çocuğunuzun bağımsız yaşamına önem veren bir aileyseniz, size güzel bir haberimiz var!
İtalya'da 35 yıldır devam eden ''Farklı Gelişim Gösteren Bireyler için Bağımsız Yaşam Eğitimi''ne artık Türkiye'nin birçok şehrinden ulaşabilirsiniz.
Ayrıntılar için: Bağımsız Yaşam | Facebook