Avrupa'da Yüzde 7 Kabusu
Borçlanma faizinin yüzde 7′ye doğru seyri, işleri dönülmez bir noktaya taşıyor.
Son dönemde küresel piyasalarda ilginç bir gösterge oluşmaya başladı. O da, mali sarsıntı ortaya çıkan ülkelerde hükümetlerin ihraç ettiği uzun vadeli tahvillerin faizlerine ilişkin. İlginç bir benzerlik var. Yunanistan’a da, İrlanda’ya da, Portekiz’e de oldu; ne zaman faizler yüzde 6’yı geçerse o ülke ‘batanlar kulübüne’ katılıyor. Yüzde 7’nin üzerinden dönen ise hiç olmadı!
İşte İtalya da o kulübe adımını attı. Bu hafta başında, İtalyan tahvillerinin faizleri de yüzde 6.50’nin üzerine zıpladı.
Son beş yılda İtalyan hükümetinin ihraç ettiği tahvil faizleri yüzde 4 ile 5 arasında seyretmişti. Normaldir; zaman zaman mali piyasalarda ortaya belirsizlik, dışsal nedenlerle inişler çıkışlar olur. ABD’de başlayan ve 2008 Ekim ayında zirvesine ulaşan küresel kriz nedeniyle İtalyan tahvil faizleri de en yüksek yüzde 5’e ulaşmış, daha sonra ise yüzde 4’ün bile altına düşmüştü.
İtalyan tahvil faizleri geçen temmuz ayındaki sarsıntı sırasında da yüzde 5’i aşarak yüzde 6’ya yaklaşmış, daha sonra liderlerin kurtarma fonu EFSF’nin işleyişi ve kaynaklarına ilişkin kararla gerilemişti. Ama şu devam etti; İtalyan bankalarının likiditeye olan ihtiyacı arttı. Avrupa Merkez Bankası’ndan (ECB) İtalyan bankalarının aldığı borç, haziran sonundan bu yana iki kattan fazla arttı. Haziran sonunda kabaca 40 milyar euro olan borçlanma, ekim ayı sonunda 111 milyar euroya ulaştı.
Avrupa krizindeki bulaşıcılıktan İtalya kendini uzak tutamadı. Bunun temel nedenlerinden biri, çok uzunca bir süredir AB içinde en yüksek kamu borçluluğu oranında başta gelen bir ülke olması. Çok uzunca bir süredir İtalya’nın kamu borçluluğunun GSYH’ye oranı yüzde 100’ün (2010 sonu: Yüzde 118) üzerinde. İkincisi de siyasal arenadaki skandallar ve sorunlar; Başbakan Berlusconi’nin skandalları, Maliye Bakanı Tremonti ile çekişmesi. Tabii ki en önemlisi; Euro Bölgesi’ne ilişkin kaygıların hep sürüncemede bırakılması, kurtarma programlarında hep “Fonu kim sağlayacak?” ya da “Fon yetecek mi?” sorularının bir türlü bitmemesi. Sayısız liderler zirvesinden gelen “bu defa tamam” mesajlarına olan güvensizlik.
İşte, borçlanma faizinin yüzde 6’nın üzerine çıkıp yüzde 7’ye doğru seyri, işleri daha da dönülmez bir noktaya taşıyor. Mali piyasalarda yeni bir hüküm veriliyor; bu faizle borçlarını çeviremez! Bu yeni bir sarsıcı dalgaya neden oluyor. Tıpkı Yunanistan, İrlanda ve Portekiz’in başına geldiği gibi. 2012 yılında İtalya’nın borç faizi ödemesinin 110 milyar euro, bütçe vergi gelirlerinin ise 650 milyar euro olduğu hesaba katılırsa yüzde 4’lük bir faiz ortalamasının iki katına çıkması bu kaygıları güçlendirecek çok doğal olarak.
2009 Aralık ayında dünya ekonomileri tam da toparlanmanın işaretlerini gösterirken, Yunanistan’da patlak veren istatistik skandalı bugünkü AB kriz sürecine kapı açmıştı. İşte o günlerde ‘zayıf halka’ analizlerinde “PIIGS” olarak telaffuz edilen ülke grubunda İtalya da vardı.
Kerem Alkin: Euro-Dolar Paritesi 1,3198 dolari kirarsa, asagi dogru hareket hizlanabilir.
Euro-Dolar Paritesi 1,3198 dolari kirarsa, asagi dogru hareket hizlanabilir. Umarim ihracatcimiz icin boyle bir kirilma gerceklesmez