> ERKEK DE KARISINDAN DUL AYLIĞI ALABİLİR
Soru: Kızım eşimden dolayı yetim maaşı almaktaydı. İşe giriş yaptığı için biz bu maaşı durdurduk, Ancak SSK, Bağ-Kur ya da Emekli Sandığı’na bağlı çalışmıyor. Çalıştığı bankanın özel emekli sandığına tabi.
Bu durumda yetim maaşını alma hakkına sahip mi? Kendisi 1 yıldır yetim maaşı almıyor. Geçmiş döneme ait olan birikimler de alınabilir mi? Bir de ben 1996 yılında kamu kuruluşundan emekli oldum.
İnternetten baktığımda 1977, 1984 ve 1985 yıllarına ait sigorta primlerim görünmüyor. Ancak ben emekliyim. Bu konuda ne yapılabilir? Atıf YILMAZ
Cevap: Eşinizin hangi kuruma tabi olduğunu belirtmemişsiniz. Eşiniz SSK veya Bağ-Kur’a tabiyse kızınız sigortalı olarak çalıştığından, annesinden dolayı yetim aylığı alamaz.
Eşiniz Emekli Sandığı’na tabiyse, kızınız yetim aylığı alabilir. Geçmişte görünmeyen günlerinizi, emekli olmadan araştırmanız gerekiyordu. Ayrıca emekli aylığınız muhtemelen taban aylık üstünden bağlandığından üç yıllık çalışmanız görünse de aynı tutarda aylık bağlanacaktı. Şayet evli değilseniz siz de eşinizden dolayı dul aylığı alabilirsiniz.
SSK süreleri emekliliğe esas dereceye sayılıyor maaşa esas dereceye sayılmıyor
Soru: 1987 yılında sigortalı olarak çalışmaya başladım. 1997’de de devlet memuru oldum. Hizmetlerimi birleştirdim. Ancak emekli müktesebatı olarak kabul edildi. Fiili hizmetten sayılmadı. Yeni yasada bu konuda bir değişiklik oldu mu? Veya yeni bir durum ortaya çıktı mı? Ali AŞKIN
Cevap: SSK prim ödemelerinizin hak edilen aylık derece ve kademesine sayılması mümkün değil. Ancak emekliliğe esas derece ve kademeye intibak ettirilir. Nitekim sizin de SSK’ya olan prim ödemeleriniz emekliliğe esas derece ve kademenize sayılarak intibakınız yapılmış.
Yapılan işlem doğru. Maalesef yeni yasa bu konuda değişiklik yapmadı. Askerliğinizi borçlanıp Aralık 2010’da emekli olabilirsiniz
Soru: 1 Aralık 1963 doğumluyum. 1981’den 1983’e kadar 2 yıl 8 ay sigortalıydım. 1983’ten 1985’e kadar askerlik yaptım. 1987’den bugüne kadar 23 yıl 1 ay 25 gün Bağ-Kur’a prim ödedim. 25 yıl 9 ay 25 gün prim ödemem var. Ne zaman emekli olabilirim? Sedat ÇETİN
Cevap: Bağ-Kur başlangıç tarihinizi yıl yerine tarih olarak (gün, ay, yıl) bildirmiş olsaydınız sorunuza daha net cevap verebilirdik. Askerlik sürenizi borçlanmanız halinde, 25 yıl prim ve 47 yaş şartlarına tabi olursunuz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan, 47 yaşınızı dolduracağınız 1 Aralık 2010’da emekli olabilirsiniz. Ara vermeden sigortalı olarak çalışıldığı sürece Bağ-Kur’lu olma riski yok
Soru: 1) 1 Ekim 2008 öncesi ve sonrası anonim şirket yönetim kurulu üyeleri 4/b’li, 1 Ekim 2008 öncesi yönetim kurulunda olmayan kurucu ortaklar ve sonradan katılan ortaklar ise 4/b’liydi. 1 Ekim 2008 sonrası bu durum değişti mi?
2) 1 Ekim 2008 öncesi sigortalı çalışan kişilerin, 1 Ekim 2008 öncesi kurulan limited şirkete ortak olmaları halinde, 4/a’ya ara vermeden devam etmesi halinde, 4/b’li olması gerekmiyor, 4/a devam ediyor. 1 Ekim 2008 sonrası sigortalı çalışan kişinin, 1 Ekim 2008 sonrası şirket kurması veya başka bir şirkete ortak olması halinde, 4/b’li olması gerekir.
1 Ekim 2008 öncesi 4/a’lı olarak çalışan kişi, 1 Ekim 2008 sonrası limited şirkete kurucu ortak olması halinde veya sadece ortak olması halinde 4/b’li olması gerekiyor mu? İsmail ATMANLIOĞLU
Cevap: 1) 1 Ekim 2008’den itibaren anonim şirket kurucu ortakları zorunlu Bağ-Kur (yeni adıyla 4/b) sigortalısı kapsamından çıkarıldı. Bu tarihten itibaren anonim şirket kurucu ortaklarının 4/b’li olma zorunlulukları yok. Sigortalı çalışırlarsa 4/a’lı, isteğe bağlı prim öderlerse 4/b’li, memur olurlarsa 4/c sigortalısı sayılırlar.
2) 4/a sigortalısı (eski adıyla SSK’lı) limited şirket ortağı olduğunda ara vermeden 4/a sigortası devam ettiği sürece 4/b sigortalısı olmasına gerek yok. Ancak bir gün dahi ara verdiğinde 4/b sigortalısı olmak zorunda. Bir daha 4/b sigortasını kapatmadığı sürece 4/a sigortasına prim ödeyemez. Şirketi tasfiye etmediğiniz sürece vergiden kurtulamazsınız
Soru: 1994’te oğlum ve yeğenim adına bir şirket kurduk. 1998’de faaliyetine son verdik. Ama 1998 ile 2003 arasında hiç beyanname vermedik. Daha doğrusu bilmiyorduk. Şimdi bizden çok yüklü vergi borcu isteniyor. Kurtulmak mümkün mü? Hüseyin BACAK
Cevap: Şirket kurmak kolay, kapatmak zordur. Çünkü bir şirketi kapatmak gerçek kişilerde olduğu gibi bir dilekçe ile mümkün değil. Şirketin tüzel kişiliği ancak, tasfiye sürecinden sonra ortadan kalkar.
Tasfiye sonuna kadar da vergi beyannamelerinin verilmesi gerekiyor. Muhtemelen vergi borcu için dava açma sürelerini kaçırmışsınızdır. Çünkü tebliğ edilen vergi ve ceza ihbarnameleri üstüne 30 gün içinde dava açmanız gerekiyordu.
Bu durumda vergi borcundan kurtulmak için borcu ödemekten başka çare yok. Gelecekte benzer vergi borçlarına muhatap olmamak için de şirketin tasfiye edilmesi gerekiyor. Aksi takdirde vergi borcunun ardı arkası kesilmez. Bir ay tavandan prim ödeme emekli aylığını yükseltmez
Soru: 25 Eylül 1965 doğumluyum. Askerden önce 5 Kasım 1984’te SSK’lı oldum. 19 ay önce işten ayrıldım. O günden beri prim yatırmadım. 5479 gün prim ödedim. İşten ayrıldığımda primimi tavandan yatırdım.
25 Eylül 2013’e kadar hiç prim yatırmadığım takdirde, emekli maaşım ne olur? 25 Eylül 2013’te emekli maaşım tavandan mı bağlanır? Erol EROL
Cevap: Bir ay prime esas kazancın tavan tutarı üstünden prim ödemek, tavandan emekli aylığı bağlanmasını sağlamaz. Emekli aylığı tutarı, ortalama aylık kazanç tutarı ile aylık bağlama oranının çarpılması ile belirleniyor. Emekli aylığını yükseltmek için ortalama aylık kazanç tutarını yükseltmek gerek.
Bunun için de tüm çalışma döneminde prime esas kazancın tavan tutarı veya tavana yakın tutar üstünden prim ödemek lazım. Aylık bağlama oranı da prim ödeme gün sayısına göre belirlendiğinden, aylık bağlama oranının yüksek olması için prim ödeme gün sayısının fazla olması lazım.
Emekli olacağınız 48 yaşınızı dolduracağınız 25 Eylül 2013’e kadar tavandan prim ödemediğiniz sürece, emekli aylığınızda artış olmaz. Asgariden prim ödemeniz halinde aylığınızda düşme olacağından, prim ödememeniz daha iyi