Terim Anlam - Telim Anlam Örnekleri | Bilgi Kitabı
Terim Anlam – Telim Anlam Örnekleri
Yaşantımızda toplumsal olgu olan dil, tolumun tüm ihtiyaçlarına yanıt vermeye çalışır.
Nedeniyle bir sözcük gereksinimleri istikametinde zaman akışıyla farklı manalara bürünür ve bu sonuç doğrultusunda farklı manalar içeren (gerçek, yan, mecaz gibi) sözcükler oluşur.
Evet terim anlam nedir? Ekonomi, edebiyat, spor, sanat ve bilim gibi deneyim gerektiren bölümlerde sözleşmenin basitleşmesi adına meydana gelecek manalara “Terim Anlam” denilir. Örnek vermek gerekirse “Filimsi yada Sıfat” Türkçe dil bilgisine dayalı alakalı bir terimdir. “Atom, amper, Basınç” gibi sözcükler ise fizik birimiyle eş değer terimlerdir. Terimlerin doğması ve gelişmesi ise bu spor, sanat, bilim vb. Tecrübe alanı gerektiren dalların gelişmesi için paralel olmuştur.
Farklı sözcükler farklı anlamlarla birlikte terim anlam da içerebileceği gibi yalnızca terim olarak bildiğimiz sözcükler de var olmaktadır. Örneğin “Dekor sözcüğünün evin süslenmesi amacıyla düzenleme manasında günlük yaşantılarımızda kullanmaktayız. Ancak “Oyunda anlatılanlar ile dekor arasında uyumsuzluklar vardı” cümlesi tiyatro dalıyla ilgili bir terim anlamda kullanılmış olur.
Görüldüğü üzere sözcüklerde cümle bağlamında anlamını düşünmemiz son derece (Önemlidir) hassastır.
İstanbul Boğazı son zamanlarda turkuaz rengine büründü. (Coğrafi bir terim)
Yutkunuyorken boğazımda acı meydana geliyordu. (Gerçek anlam)
sonuca ulaşabilmek kazancımla beş günü çarptım. (Matematik T.A.)
Kaldırımlardan yürüyemediğim için araba çarptı. (Çarpmak= G.A.)
Güneş sisteminde yer alan Dünya‘nın kendi çevresinde dönüşü günlük tamamlanmaktadır.(Coğrafi T.A.)
Çocukları dünyalara değişmez kimse. (Mecaz A.)
Bazı terimler de ise aşağıda yer verdiğimiz örneklerde ki konular gibi farklı bir spor, edebiyat, sanat, bilim vb. dallarda kullanıldığını görebilirsiniz:
Sıcaklık ısısı bugün 25 dereceye kadar çıktı. (Fizik)
Yapılmış olan okul koşusunda dereceye girmeyi başardı. (Spor)
Yaşantımızda yabancı dillerden alınmış olan terimlerin mümkün olduğun kadarıyla Türkçe karşılıkları kullanılabilmektedir. Fakat Türk Dil Kurumu yapmış olduğu araştırma neticesinde Türkçede 4394 yabancı terim sözcük tespit edilmiştir. Ayrıca bugün kullanmış olduğumuz terim sözcüğünün kökeni Latince “sınır olan, son olan anlamında kullanılan terminus kelimesine dayanılır.
• Yıldız gökyüzünü kapladı. (Coğrafya)
• Bu şiirin ana fikrini kim söylemek ister? (Edebiyat)
• Hiçbir varlık ışık hızından öteye geçemez. (Fizik)
• Sazın akordunu yapmayı öğrenedim. (Müzik)
• Suyun kaynama noktası rakıma göre değişir. (Coğrafya)
• Fablda intak ve teşhis sanatları yer almaktadır. (Edebiyat)
• En önemli gazel şairimiz Fuzuli’dir. (Edebiyat)
• Şairler mahlaslarını şiirin son dörtlüğünde kullanmıştır. (Edebiyat)
• Burada radyasyon sızıntısı devam ediyor. (Kimya)
• Uzaydan gelen sinyalleri çözmeye çalışıyorduk. (Fizik)
Bazı bilim, spor, sanat vb. alanlarda yer almış terimleri şu şekilde de özetleyebilirsiniz
Spor, bilim, edebiyat ve sanat gibi alanlar için evrensel özellikler barındırdığı yabancı dillerde Türkçe’mize terimler geçebilmekte.