ZAVALLI TÜRK ŞAİR (1) | Özdemir İnce
10 Aralık 2015 ozdemiri
9 Kasım 2015 günü sitede yayınlanan “MODERN TÜRKÇE ŞİİR ANTOLOJİSİ” ADI NE ANLAMA GELİYOR? başlıklı yazımı hatırlıyor musunuz? T24 adlı internet sitenin mensubu Mesut Varlık ve Yalçın Armağan antolojinin hazırlayıcı ve yapımcısı Orhan Kahyaoğlu ile çalışması hakkında bir söyleşi (03 Aralık 2015) yapmışlar. Bir dostum da Oda TV’de yayınlanan metni lütfedip bana göndermiş.
Orhan Kahyaoğlu’nun “Türkçe şiir” konusundaki düşüncesine katılmadığım gibi saygı da duymuyorum, ancak böyle bir düşünce sahibi olmaya hakkı var.
Bir yazınsal eylem olan antolojiye siyasal bir ad vermesinin saçmalığını bir yana bırakalım ancak söyleşide dile getirdiği isim tercihiyle ilgili düşüncelerini, antolojide ver verdiği yaşayan şairlere ve ölmüş şairlerin mirasçılarına bildirmesi ahlaki açıdan bir zorunluluk olması gerekir. Antoloji yapımcısı Orhan Kahyaoğlu ve yayıncı Ayrıntı Yayınları böyle bir etik doğruluk ve zorunluluğu yerine getirmeyerek şairlere kötü bir oyun oynamışlardır.
Orhan Kahyaoğlu’nun alıntıladığım metni yaşayan şairler ve ölmüş şairlerin mirasçıları bilmiş olsalardı, antolojide yer almayı aralarından kaçı kabul ederdi? Bunu bilemeyiz ama ben gerekli izni kesinlikle vermezdim.
Benim ihbarnamemden sonra antolojide kalmayı sürdürecek olan şairlerin ve ölü şairlerin varislerininin tercihlerini kabul etmemiz davranışlarını eleştirmeyeceğimiz anlamına gelmez. “Zavallı Şair” tanımlamasını bunlar için kullanmıyorum. Sıfatlandırma ve tanımlama Orhan Kahyaoğlu’nun düşüncesini paylaşmamakla birlikte antolojide kalmayı sürdürecek olan bilinçsiz ve kariyerist şairlerle ilgilidir.
Orhan Kahyaoğlu Ulus (Ulusal) Devlet konusundaki düşünceleri, siyasal ve sosyolojik bakımdan bir zamanlar hastalıklı bir moda idi ama artık demode oldu. Kahyaoğlu’nun alıntıladığım düşünceleri ne yazık ki ırkçılık, ayrımcılık, ayrılıkçılık ve bölücülük kokuları yayıyor. Buna da müdahale etmek zorundayım.
Konunun siyasal yanıyla ilgili on kadar eski yazı seçtim. Bir bölümünü şimdi yayınlıyorum. İkinci bölümü birkaç gün sonra yayınlayacağım. Okuduğunuz gerekçe bölüm ikinci bölümün de başında yer alacak.
FUKUYAMA’NIN YETİM VE ÖKSÜZLERİ
Çıt yok! Bu kadar vefasızlığa da pes doğrusu. Sizlere bunca yıl cephane sağlayan adama bu nankörlük nasıl yapılır?
Doğrusunu isterseniz bu kitapta (“Devlet İnşası”) çok sevdim Fukuyama’yı. Özellikle dobralığını, harbiliğini…
İlkin, ulus-devlet’ten vazgeçmenin mümkün olmadığını anlatıyor. Ama nasıl bir ulus-devlet? Bunun nasıl olduğunu, olacağını Türkel Minibaş’tan öğrenelim: ‘Fukuyama’nın söz ettiği ulus-devlet, hem küresel sermayenin koruyucusu hem de sermayenin küreselleşmesiyle ortaya çıkan urları temizlemekle yükümlü bir devlet biçimidir.’ (Cumhuriyet, 11.04.05). Türkel Minibaş küreselleşme çağında küresel sermayenin emir eri yapılmak istenen ulus-devleti tanımlıyor.
Ama Fukuyama’nın itirafları burada kalmıyor, ‘Zayıf Devletler ve Uluslararası Meşruiyet’ bölümünde hepimizi uyarıyor:
“Soğuk Savaş’tan bu yana, zayıf ya da başarısız devletler, uluslararası düzen için en önemli sorun haline geldi. Zayıf ya da başarısız devletler insan hakları ihlallerinde bulunur, insanlık felaketlerine yol açar, kitlesel göç dalgaları yaratır ve komşularına saldırır. 11 Eylül’den beri şu da açıktır ki, bu devletler, Birleşik Devletler ve diğer gelişmiş ülkelere ciddi zarar verebilen uluslararası teröristleri barındırıyorlar.”(S.111)
Fukuyama, Somali, Haiti, Kamboçya, Bosna, Kosova, Ruanda, Liberya, Sierra Leone, Kongo ve Doğu Timor’u bu türden devletleri örnek gösteriyor.
Bir de Afganistan ve Irak gibi ülkeler var tabii. Birinde zayıf devlet bir dış aktörün, El Kaide’nin eline geçmiş, ötekinde yönetim bir diktatörün ellerinde. (s.112)
Bu durum karşısında ABD dış siyasetinin mantığı değişiyor: Zayıf devletlerin yönetimlerinin sorumluluğunu üzerine alacağı ya da sorunu uluslararası toplumun üstüne yamayacağı yeni bir durum yaratmak. Fukuyama bu yeni anlayışı ‘Yeni İmparatorluk’ olarak adlandırıyor.
ABD, kendisi ve gelişmiş dünya için tehlikeli gördüğü zayıf devletleri yıkarak yerlerine bir devlet ve bir ulus inşa etmeyi gerekli görüyor:
“Bu koşullar altında, insan hakları ve demokratik meşruiyet adına hareket eden dış güçler, müdahale hakkına sahip olmakla kalmayıp müdahale zorunluluğu içinde oldular. 1990’lı yılların insani amaçlı müdahaleleri, dünyanın ‘başarısız devletler’e sahip bölgeleri üzerinde, uluslararası fiili bir imparatorluk gücünün yaygınlaşmasına yol açtı.”(S.116-117)
İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra Japonya ve Almanya’yı yeniden inşa eden ABD bu konuda deneyimli olması gerekir değil mi? Fukuyama aynı kanıda değil: “ABD Savunma Bakanlığı, ulus inşası denemelerinin hepsinde kritik bir rol oynamasına karşın, bu tip karmaşık operasyonu örgütleyecek kurumsal yetenekten yoksundu… Dolayısıyla devlet inşası sadece çökmüş ya da zayıf Üçüncü Dünya ülkeleri için değil, ama Washington için de gerekli olan bir şeydir.” (S.122)
Fukuyama, ABD’nin Irak’ta bir Frankeştayn yarattığını, yaratacağını mı söylemek istiyor acaba?
(Hürriyet, 25 Nisan 2005)
Bir zamanlar (Demokrat Parti’den önce) sadece Arapça konuştukları için insanlara para cezası kesiliyor ve hatta bazen bu yüzden hapse girenler bile oluyordu. Fakat biz, çok daha ağır baskılara maruz kaldıkları halde kendilerini kısmen de olsa koruyabilen Kürt’ler kadar olamadık.”]
(Hürriyet, 9 Haziran 2009)
Tabii son 80 yılda uygulanan faşizan siyaset semerelerini verdi maalesef ve bölgemizde “ben Arab’ım” diyebilecek babayiğitlerin sayısı sıfıra yakın. En cesurlarımız, o da benim gibi ukalaların soruları karşısında biraz utandıkları zaman “Arap kökenli” olduklarını söyleyebiliyorlar. Bu son sözlerimle sizi belki (istemeden) sevindirdim, ama acı gerçek bu.”]
Bizim Arap-Nusayri Mersinli kazı koz anladığı için, Nusayri Arapların (etnik bakımdan) “Türk” olduğunu ileri sürdüğümü sanıyor. Liseyi Mersin’de bitirmiş ama hala Türkçe öğrenmemiş.
(Hürriyet, 10 Haziran 2009)
Göçmenler ülkesi Amerika’da bunlar olurken, Türkiye’de, ‘Ne Mutlu Türküm Diyene!’ yazılarının silinmek istendiğini üzülerek okudum.”]
(Hürriyet, 12 Haziran 2009)
Küreselci politikanın amacı budur : Kendi bütünselliğini korumak, hedefteki avın bütünlüğünü ve kimliğini parçalamak. Bu konuya devam edeceğim.
(Hürriyet, 13 Haziran 2009)
Önceki yazıDEMOKRATİK MERKEZİ İNŞA ETMEKSonraki yazıDİYANET İŞLERİ BELASI