Guatr Nedir? Guatr Neden Oluşur? Tedavi Yöntemleri Nedir?
Guatr, troit bezinin tümör dışı herhangi bir nedenle anormal şekilde büyümüş olmasıdır. Troit bezi, boynumuzun ön tarafında yer alan kelebek tarzında bir organdır. Triot bezi metabolizma ve beyin fonksiyonları üzerine çok önemli işleve sahip triot hormonlarının salgılandığı yerdir.
Guatrın en yaygın sebebi iyot eksikliğidir. Vücuda yeterli miktarda iyot alınmazsa tiriot hormonu yapılamaz ve beyin sürekli tiriot bezini hormon üretmesi için uyarır. Sonuç olarak tiriot bezinin büyümesine yol açar. İyot eksikliği gibi iyot fazlalığı da guatra sebep olabilmektedir.
Guatrın ikici yaygın sebebi ise hashimoto troitidir. Bu triot çeşidinde, triot bezi bağışıklık sistemi tarafından tahriş edilir. Tahriş olan triot bezi yeteri kadar hormon üretmez böylece tiriot bezi yeteri kadar hormon üretemez ve hipofiz bezi tiriot bezini hormon yapması için uyarır. Sonuçta tiriot bezinde büyüme olur ve guatr oluşur.
Gebelik de bir diğer guatr nedeni arasındadır. Gebelik esnasında salgılanan HCG hormonu tiriot bezinde büyümeye yol açabilir.
Guatr nodüllü ve nodülsüz olmak üzere 2’ye ayrılır. Nodülsüz guatr da guatr bezi simetrik olarak büyümüş olup yapısı yumuşaktır. Nodülsüz guatr ise triot bezi yeteri kadar hormon üretmediği için ortaya çıkar. Nodüllü guatr da yine yetersiz olan hormonu üretmek söz konusu olup beyinden gelen uyarılara bazı bölgelerdeki hücreler yanıt vermektedir. Buna bağlı olarak triot bezi içinde bazı nodüller gelişebilir.
Guatr bazı hastalarda belirti vermezken bazılarında boyunda şişlik, yutma güçlüğü, öksürük gibi belirtileri vardır. Tiriotların yeterli hormon salgılamaması durumunda kilo alma, uykusuzluk, kabızlık, halsizlik görülebilir. Normal değerlerin üstünde salgılandığında ishal, çarpıntı, baş ağrısı, sinirlilik görülebilir.
Guatr her yaş kesimindeki bireyde görülebilir ama genelde orta yaş üstü bireylerde özellikle kadınlarda rastlanmaktadır. Guatrın sık nedenlerine bakacak olursak; iyot eksikliği, lityum kullanımı, radyasyon, gebelik, menopozdur.
Guatr Tedavi Yöntemleri Nelerdir?
Guatr tedavisinde kullanılan yöntemler şunlardır; radyoaktif iyot tedavisi, ilaç tedavisi, cerrahi tedavidir. Hastada hormon eksikliği teşhisi konulmuşsa hormon ilaçları kullanılır. Tam tersi hormon fazlalığı varsa triot hormonunu baskılayacak ilaçlar ve radyoaktif ilaç tedavisi uygulanır. Nodüler guatrda, cerrahi tedavi uygulanabilir. Cerrahi tedavide triot bezinin bir kısmı veya tamamı çıkarılabilmektedir. Guatrda cerrahi kararı, hastanın hormon düzeyi, kanser varlığı, yutma ve solunum bozukluğunun olmasına bakılarak Uzman Doktor ve hasta ortak karara varmaktadır. Her ameliyatta olduğu gibi guatr ameliyatında da bazı komplikasyonlar gelişebilir. Operasyondan sonra ses kısıklığı oluşabilir. Eğer guatr belirtilerinin birine veya birkaçına sahipseniz en kısa zamanda Uzman Doktora başvurarak size en uygun tedavinin uygulanmasını sağlayarak, sağlıklı yaşama kavuşabilirsiniz.