Nesli'nin Dünyası: Neden Esneriz ve Esnemek Bulaşıcı mıdır?
Ağzın sonuna kadar açılması ve derin nefes alınması hareketidir esnemek. Belki yorgunluk belirtisi deriz, belki sıkılganlık belirtisi deriz aramızda. Esneyen tek canlılar insanlar, kediler, köpekler,fareler ve hatta balıklarmış. Yanımızda biri esnesin hepimiz esnemeye başlarız. Dünde bir arkadasım ile bu konuyu konusup Nesli'nin Dünyasında hemen araştırıp bilgilendireyim dedim:)
Araştırmalara göre canlılar neden esnediğinin tam ve kesin cevabı yokmuş. O yüzden ben size birkaç teori sunayım. Size artık hangisi mantıklı gelirse o teoriyi kabul edersiniz.
Amerika Tennesse Üniversi'nde anne ve bebek sağlığı üzerine yapılan araştırmalarda; bebeğin sağlığının kontrol edilmesi için yapılan ultrason taramasında, tesadüfen 12 haftalık bir bebeğin anne karnında esnediği görülmüş. Anne karnındayken bile esneyebilmesi, bilim adamlarının bu alışkanlık ile ilgili geliştritdiği tüm tezleri çürütmüş. Uzun yıllar boyunda kabul gören vücudun oksijen ihtiyacının giderilmesi için esnenmesi teorisi, geçen yıl Amerika'da yapılan bilimsel deneyler ile çürütülmüş. Kapalı ortamlarda uzun süre düşük oksijen seviyesine maruz kaldığından vücudu dengesizleşen insanların, oksijen ihtiyacını karşılamak için esnediği oldukça yaygın olarak düşünülmüştür. Ancak oksijen tüpü ile solunumları kontrol edilen insanların da esnediği görülünce, bu teorininde gerçek neden olmadığı anlaşılmış.
Yukarıda da belirttiğim esneyen farklı türlerdeki bu davranış biçimi, aynı fonksiyona yönelik olabiliyor. Örneğin, insanların gülme olarak yaptığı yüzdeki kas hareketi diğer bazı canlılarda korkunun ifadesi olabilmektedir.
Yapılan araştırmalarda, hayvanların daha çok dikkat gerektiren bir olayı karşılama sırasında esnedikleri, insanların ise, tersine dış uyarılarda azalma olduğunda esnedikleri saptanmış.
Derslerde canı sıkılan öğrencilerin değil de, canı sıkıldığı halde uyumamaya çalışanların daha çok esnedikleri gözlenmiş. Bir diğer görüşe göre de, sınava girecek bir öğrencinin veya yarışa girecek bir atletin çok esnemesinin sebebi, organizmanın kendini sakinleştirmesiymiş.
Ayrıca esneme ile beyninde serinleme olurken daha hızlı çalıştığı ortaya çıkmış, tıpkı bilgisayarlardaki vantilatör gibi. Esnemenin uykuya hazırlık olarak bilinmesine rağmen, esneyerek beyinde soğuma oluşunca uykuya dalmakta da zorluk çıktığı ortaya çıkmış.
Esnemekte gülmek gibi bulaşıcıdır. Esneyen kişinin yüz hatlarında meydana gelen şekillenmenin, diğer insanlar üzerinde esnemeyi teşvik edici bir etki uyandırdığı tahmin ediliyor. Yani nasıl yemek yiyen bir insan görünce acıkıyorsan, esnemekte bunun gibi.
Esnemenin bulaşıcı olduğunu ileri süren bir görüşe göre ise ilk insanlardan kalma bir davranış olarak esnemekteyiz. İlkel atalarımız akşamları ateşin etrafında topluca otururken grubun lideri tüm dişlerini göstererek esner, oturumu kapatır, artık gecenin başladığını, herkesin sabaha kadar yatması ve hareket etmemesi gerektiği sinyalini verirmiş. Grubun diğer üyeleri de esneyerek görüş birliği içinde olduklarını beyan ederlermiş.
Bazılarına göre yanımızda biri esnediğinde bizimde esnememiz atalarımızdan gelmiş. Ben bu yazıyı yazarken bile baya esnedim :) Sizde okurken esneyecekmisiniz bakalım:)
Etiketler: Neden Esneriz ve Esnemek Bulaşıcı mıdır?