Kadınlar avukat olabilir mi? | Sorularla İslamiyet
Tarih: 12.07.2011 - 00:00 | Güncelleme: 09.08.2016 - 03:45
İslam'da insan olmaları bakımından, erkekle kadın arasında herhangi bir ayrım söz konusu değildir; her ikisi de eşit derecede Yüce Allah'ın emir ve yasaklarına muhataptır. Erkek olsun kadın olsun, bütün insanlar yeryüzünü imar etmek ve orada Allah'a kulluk etmekle yükümlüdürler.
İslâm'da insanlık ve Allah'a kulluk bakımından kadınla erkek arasında bir fark bulunmadığı gibi, temel hak ve sorumluluklar açısından da kadın erkek ayrımı bulunmamaktadır.
Kur'an-ı Kerim'de Hz. Peygamber (asm)'in kadınlardan biat almasının zikredilmesi (Mümtehine, 60/13), İslâm'da kadının iradesinin bağımsızlığını açık bir şekilde ortaya koymaktadır. Bu itibarla kadın olmak, hak ehliyetini ve fiil ehliyetini daraltan bir sebep değildir. Sahip olduğu hakların, kocası ya da başkası tarafından ihlal edilmesi halinde kadının hakime başvurarak haksızlığın giderilmesini isteme hakkı bulunmaktadır.
İslâm'a göre, kural olarak kadın, ev içinde ve dışında çalışabilir; ailesinin ihtiyaçlarını sağlamada kocasına yardımcı olabilir. Şartlara ve ihtiyaçlara göre, aile hayatında eşlerin rollerinin değişmesi de mümkündür. Önemli olan hayatın huzur ve düzen içinde geçmesi, ihtiyaçların karşılanmasında bireylerin imkan ve kabiliyetlerine uygun sorumlulukları dengeli şekilde üstlenmeleridir. Bazı kaynaklarda yer alan Hz. Peygamber (asm)'in, evin iç işlerini kızı Hz. Fatıma (r.anha)'ya, dış işlerini ise damadı Hz. Ali (ra)'ye yüklemiş olması(1), Müslümanlar için bir aile modeli oluşturma amacına yönelik bağlayıcı bir kural değil, ihtiyaç, örf ve adete dayalı tavsiye niteliğinde bir çözümdür.
Kadın, mali ve ticarî alanlarda erkeklerle eşit konumda olup, kadın olması sebebiyle herhangi bir kısıtlamaya maruz değildir; ticaret ve borçlar hukuku alanında erkeklerin sahip oldukları bütün hak ve yetkilere sahiptir. İslâm dininde erkek kadın ayrımı yapılmaksızın, çalışıp kazanmak teşvik edilmiş,
"?Erkeklere kazandıklarından bir pay vardır; kadınlara da kazandıklarından bir pay vardır. Allâh'ın lutfundan nasibinizi isteyin..." (Nisa, 4/32) buyurulmuştur.
Çalışma kapsamında değerlendirilen ticaret ile ilgili,
"Ey iman edenler! Mallarınızı aranızda batıl yollarla yemeyin. Ancak karşılıklı rıza ile yapılan ticaretle olursa başka. Kendinizi helâk etmeyin. Şüphesiz Allah size karşı çok merhametlidir." (Nisa, 4/29), âyeti ile
"Sizden herhangi birinizin ipini alıp da dağdan sırtına bir bağ odun yüklenerek getirip satması, dilenmesinden daha hayırlıdır."(2)
hadisinde kadın erkek ayrımı söz konusu değildir.
Hz. Peygamber (asm) devrinden itibaren kadınlar, öğretmenlik, memurluk, doktorluk, hemşirelik, zabıta memurluğu gibi çeşitli özel ve kamu işlerinde çalışmışlardır. Nitekim Hz. Ömer (ra), Medine pazarına Şifa b. Abdullah'ı denetim görevlisi olarak tayin etmiştir. Bu konuda, hemen bütün fakihler görüş birliği içindedirler.
1. İbn Ebî Şeybe, Musannef, X/165, No: 9118; XIII/284, No: 16355; Ömer Nasuhî Bilmen, Hukuk-i İslamiyye, II/484.
2. Buhârî, Büyû' 5.
Kadınların milletvekilliği yapması ve devlet yönetiminde bulunması caiz mi?
İslam'ın ilk dönemlerinde olmadığı halde, günümüzde kadının hakimlik yapması ve idareci olmasının bir sakıncası var mıdır? Kadının kamu görevi alması ve çalışması...
Kadının devlet başkanı, hakim ve vali olması ile ilgili, 'Bir kavmin başına kadın hükümdar gelirse, o kavim helak olmaya mahkumdur.' şeklinde bir hadis-i şerif var mıdır?
Erkek bahane bularak eşine kızabilir mi? Erkek kız arkadaşı ile konuşabilir mi? Bu kadına bir zulüm değil mi?
Kadın kocasından izin almadan anne babasını ziyaret edebilir mi? Annem açık bir bayan, namazını kılmaz; fakat benim üzerimde sonsuz emeği vardır. Eşim annemle görüşmemi yasakladı;..
Kadının hakları nelerdir? İslamın kadınlara bir baskı ve kısıtlama getirdiği iddialarına ne dersiniz?