Anayasa Mahkemesi (AYM), Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM) kararı öncesi FETÖ davasında tutuklu yargılanan gazeteci Şahin Alpay için 2. kez ihlal kararı verdi...
16.03.2018 12:25 Karakter boyutu :
Gazeteci yazar Şahin Alpay, Anayasa Mahkemesi’nin ikinci kez ‘hak ihlali kararı’ vermesi nedeniyle İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi’nce, yaklaşık 20 ay sonra tutuksuz yargılanmak üzere tahliye edildi. Alpay, 30 Temmuz 2016 tarihinde tutuklanmıştı. Alpay İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi’nce, yaklaşık 20 ay sonra ev hapsi kararıyla ve oy birliğiyle tahliye edildi.
Gazeteci yazar Şahin Alpay, Anayasa Mahkemesi’nin ikinci kez "hak ihlali kararı" vermesi nedeniyle İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi’nce, yaklaşık 20 ay sonra tutuksuz yargılanmak üzere tahliye edildi.
Mahkemenin tahliye gerekçesinde ise şu ifadeler kullanıldı:
“Başvurucu, tutukluluk halinin sonlandırılması ve 100 bin TL manevi tazminata hükmedilmesi talebinde bulunmuştur. Başvurucunun tutukluluk durumu halen devam etmektedir. İncelenen başvuruda tespit edilen ihlalin niteliği dikkate alındığında bu ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için başvurucunun tutukluluk durumunun sona erdirilmesi dışında bir imkan kalmadığı değerlendirilmiştir. Bu nedenle başvurucunun tutukluluk durumunun sona erdirilmesi suretiyle ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için kararın Mahkemesine gönderilmesi gerekir.
Başvurucunun kişi hürriyeti ve güvenliği hakkına yönelik müdahale nedeniyle yalnızca ihlal tespitiyle giderilemeyecek olan manevi zararları karşılığında başvurucuya net 20.000 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmesi gerekir.”
Anayasa Mahkemesi (AYM), yazar Şahin Alpay’ın tutukluluğuna ilişkin 11 Ocak’ta verdiği hak ihlali kararının yerel mahkeme tarafından uygulanmaması üzerine kendisine yapılan ikinci başvuruyu karara bağladı. AYM, tutuklu gazeteci Alpay için 2. kez ihlal kararı verdi. AYM gerekçeli kararında ise "Derece mahkemelerinin, tutukluluğu sona erdirmeleri gerekir" vurgusunu yaptı.
Yüksek Mahkeme ayrıca, Alpay'a 20 bin lira tazminat ödenmesine hükmetti. Kararın gerekçesinde Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğu vurgusunun yapıldığı öğrenildi. AYM'nin bu kararı sonrası gözler yerel mahkemeye çevrildi. Alpay'ın kararla birlikte tahliye edilmesi bekleniyor.
Tutuklu yazar Şahin Alpay’ın ikinci kez yaptığı başvuruyla ilgili yeniden “hak ihlali” kararı veren Anayasa Mahkemesi, kararın tam metnini internet sitesinden yayınladı ve Twitter üzerinden de duyurdu. İlk kararı alt mahkemelerce Anayasa’ya aykırı şekilde yerine getirilmeyen AYM, "Anayasa'nın 19. Maddesi’nde güvence altına alınan kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğini" belirterek, Alpay’ın tutukluluk durumunun sona erdirilmesi suretiyle ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması yönündeki kararın alt mahkemeye gönderilmesine karar verdi.
Şahin Alpay hakkında 11 Ocak’ta verdiği ‘hak ihlali’ kararını uygulamayan ve kendisini ‘yetki gaspıyla’ suçlayan 13. Ağır Ceza Mahkemesi’nin değerlendirmelerine de kararında yanıt veren AYM, "Anayasa’nın kişi hürriyeti ve güvenliği hakkını güvence altına alan 19. maddesinin üçüncü fıkrasına göre tutuklamanın ön koşulu suç işlendiğine dair 'kuvvetli belirti' bulunmasıdır. Bu nedenle tutuklamanın hukuki olmadığı iddiasıyla yapılan bireysel başvurularda bu koşulun incelenmesi anayasal bir zorunluluktur. Anayasa Mahkemesinin buradaki incelemesi, yargılamanın muhtemel sonuçlarından bağımsız olarak tutuklamanın hukukiliğinin değerlendirilmesiyle sınırlıdır. Bu itibarla başvurucu hakkında verilen önceki ihlal kararının, ceza davasının esasına ilişkin bir değerlendirme içerdiği söylenemez” açıklamasında bulundu.
"DERECE MAHKEMELERİNİN GÖREVİ AYM'NİN YETKİ KAPSAMINI DEĞERLENDİRMEK DEĞİL, İHLALİ ORTADAN KALDIRMAKTIR"
Anayasa’nın 153. Maddesi uyarınca kararlarının nihai ve bağlayıcı olduğu hatırlatmasında bulunan AYM, "Buna göre derece mahkemelerinin görevi, Anayasa Mahkemesi'nin görev ve yetkilerinin kapsamını değerlendirmek değil, mahkemece tespit edilen ihlali ve sonuçlarını ortadan kaldırmaktır” dedi.
"DERECE MAHKEMELERİNİN, TUTUKLULUĞU SONA ERDİRMELERİ GEREKİR"
Bir önceki kararda "ihlal sonucuna varırken suç işlendiğine dair kuvvetli belirtinin soruşturma makamlarınca yeterince ortaya konulmadığı tespitinde bulunulduğuna" vurgu yapan Anayasa Mahkemesi, "bu nitelikteki ihlal kararları sonrasında derece mahkemelerinin ön koşulu bulunmayan tutukluluğu sona erdirmesi gerektiğini" belirtti. Karara ilişkin yapılan basın duyurusunda, "Aksi takdirde ihlal ve sonuçları ortadan kaldırılmamış olur. Bununla birlikte Anayasa Mahkemesinin ihlal kararında değerlendirilmemiş olan yeni olgularla suç işlendiğine dair 'kuvvetli belirti'nin ortaya konulabildiği oldukça istisnai durumlarda da ihlal kararının gereklerinin yerine getirildiği kabul edilebilir. Somut olayda ihlal kararı sonrasında derece mahkemelerince başvurucunun tutukluluk durumu sonlandırılmamış, yukarıda belirtilen istisnai hâlin varlığı da ortaya konulmamıştır” dendi.
Zaman gazetesinin eski yönetici ve yazarlarının yargılandığı davanın sanığı olan Alpay hakkında henüz herhangi bir hüküm verilmedi.
Şahin Alpay Anayasa Mahkemesi FETÖ