Kısa vadeli popülist uygulamalar
12 Şubat, 2019 07:23
Konuk Yazar: Prof. Dr. Alpaslan Akçoraoğlu
Artan tarımsal ürün (meyve/sebze) fiyatlarını kontrol edebilmek için kamu tarafından tanzim satış noktaları kurulması, toptancı hallerine yasayla yeni bir model getirilmesi de bu kısa vadeli politikalar çerçevesinde düşünülmelidir…
Türkiye ekonomisinin içine girdiği büyük, derin ve yapısal krizin aşılması için kapsamlı yapısal iktisadi değişimlere gitmek yerine, ekonomi yönetiminin krizin belirtilerini ortadan kaldırmaya yönelik kısa vadeli politikalara yöneldiği görülmektedir. Yapısal krizi geleneksel neoliberal politikalarla aşamayan ekonomi yönetimi, giderek artan biçimde piyasa mekanizmasına doğrudan müdahale etmektedir. Türkiye’nin 2000’li yıllar boyunca izlediği neoliberal politikaların ve bağımlı finansallaşma modelinin artık sürdürülebilir olmaktan çıkması karşısında, ekonomi yönetimi eskiden küçümsenen ve hatta aşağılanan devletçi iktisat politikalarına dönmekten başka bir alternatif bulamamaktadır.
Buna karşın, 2000’li yıllar boyunca kamusal mülkiyete sahip iktisadi kurumların/fabrikaların büyük bölümü özelleştirilmiş ve kamu kesiminin iktisadi faaliyet alanı önemli oranda daraltılmıştır. Stratejik öneme sahip kamu iktisadi kuruluşları dahi özelleştirilmiştir. Ekonomi yönetiminin anti-enflasyonist politikalarının başarılı olamaması nedeniyle, özellikle tarımsal ürünlerin fiyatlarını kontrol etmeye yönelik kamusal müdahaleler hız kazanmıştır. İktisat politikası otoritesinin amacı anti-neoliberal ve kamucu/yeni kalkınmacı iktisat politikalarına geçmek değil, en azından belirli bir süre için özellikle gıda ürünleri fiyatlarındaki artışı engellemektir. Dolayısıyla, gerçekte kamucu/post-neoliberal iktisat politikalarına geçiş hedeflenmemekte; tersine, popülist/kısa vadeli ve iktisat biliminin temel ilkeleri ile çelişen politikalar izlenmektedir.
Artan tarımsal ürün (meyve/sebze) fiyatlarını kontrol edebilmek için kamu tarafından tanzim satış noktaları kurulması, toptancı hallerine yasayla yeni bir model getirilmesi de bu kısa vadeli politikalar çerçevesinde düşünülmelidir. Tarımsal ürünlerin ithalatını teşvik eden yanlış tarım politikaları nedeniyle tarımsal üretimin daraldığı ve ithal girdilerin fiyatlarındaki artışın tarım ürünlerinin fiyatlarını kaçınılmaz olarak yukarı çektiği dikkate alınmamaktadır. Ayrıca, belediyelere tanzim satış mağazaları kurma ve işletme yetkisi verilmesi ve özel hallerin inşası ve işletmesinin devletin seçtiği kişilere ihalesiz tahsis edilmesi gibi uygulamalar yeni rant alanları oluşturabilecektir.
Önceki haberÜretimi bitirdiler, kotayla sebze satmaya başladılar: Karne ve kuyruk günlerine dönüş
Sonraki haberDersim’de hayali imamlar: Metruk binalar cami gösterilip imam atanmış!