Mehmet Uğur Gürkaynak, Milling and Grain
Dünya zor bir dönemden geçiyor. Ülkeler arasındaki gerginlikler ve zorlaşan pazar koşulları ile birlikte yaşanan ticaret savaşları zaten var olan problemleri daha da büyütüyor. Bu şartlar altında girdilerdeki yüksek maliyetler Türkiye' de de üreticileri zorluyor ve bununla birlikte son bir yıldır Türkiye' de döviz piyasasında yaşanan hareketlilik Türk üreticisi üzerinde ayrıca bir baskı unsuru oluşturuyor.
2018 – 2019 Dövizdeki Değer Hareketliliği
2018 yılına USD 3.70 TL, EUR 4.50 TL ve GBP de 5.00 TL civarlarında başlayan döviz kuru, Türkiye' ye özgü sebeplerin yanı sıra yine ticaret savaşları ve diğer bazı ülkelerle yaşanan sıkıntılar gibi dış etkenlerin de etkisi ile Türk Lirası'na değer kaybettirdi.
Mayıs ayına kadar inişli çıkışlı bir seyir izleyen döviz kurları, Mayıs' ın ilk haftası içerisinde açıklanan enflasyon rakamlarının ardından USD 4.20 TL, EUR da 5.00 TL' in üzerinde işlem görmeye başladı. 13 Ağustos 2018' de tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşan USD 7.2169 TL' yi, EUR da 8.2245 TL' yi gördü.
2018 yılını USD 5.2920 TL, EUR 6.0550 TL ile kapatan kurlar, bugün, 31 Mart 2019 tarihinde yapılan genel seçim sonrasında USD 5.8018, EUR 6.5575 TL civarlarındadır.
Türk Hükümeti' nin Enflasyonla Mücadele Planı
10 Nisan 2019'da 'Yeni Ekonomi Paketi' adıyla duyurulan ve içerisinde turizmden eğitime, sanayiden yargıya, finanstan tarıma kadar birçok alanda reform yapılacağı açıklamasında bulunan Türkiye hükümeti, bu sürecin 4.5 yıllık bir dönemi kapsayacağını bildirdi.
Kritik sektörlerden birisi olan tarım sektörü de bu projede ilk başta çözülmesi gereken konular arasında yerini aldı. Yüksek seyreden gıda fiyatlarının enflasyon üzerindeki etkisini azaltmak amacıyla bölgelere göre üretim planlaması yapılacak ve Mayıs ayı içerisinde 'Tarımda Milli Birlik Projesi' açıklanacak.
Fiyatları kontrol altında tutmak amacıyla Tarım Kredi Kooperatifleri' nin ortaklığının da bulunacağı Sera A.Ş. adında firma kurulacak. 2019 yılı içerisinde bu firmanın çatısı altında ilk başta 2 bin hektar teknolojik sera inşa edilecek.
Kırmızı ette ise fiyatları dengelemek amacıyla küçükbaş hayvancılık geliştirilecek. 47 milyon olan küçükbaş hayvan sayısı çiftçilere verilecek destekler ile 4 yıl içerisinde 100 milyon adete çıkarılacak.
Yaşanan bunca sıkıntıya karşın diğer taraftan Türkiye un ve değirmen sektöründe emin adımlarla ilerlemeye devam ediyor. Şanlıurfa Göbeklitepe' de keşfedilen, insanlık tarihinin yabani buğdayı ilk kez kullanarak tarihte bilinen ilk buğday ekiminin ve çiftçiliğin başladığı yer olarak kabul edilen ve 12 bin yıl öncesine dayanan bu alandaki kültürü bugün hala içinde yaşatmaktadır.
Türkiye dünya pazarının 3/1' ine un ihracat etmekte olup son 6 yıldır un ihracatı konusunda dünya lideri konumundadır ve uç bir durum yaşanmazsa bu sene de aynı başarıyı yakalaması beklenmektedir. Hammaddeye ve pazarlara olan yakınlığı ve nakliye açısından ülkenin lokasyonu önemli bir artıyı da beraberinde getirmektedir.
Un sektöründeki paydaşların bu başarısı ile birlikte 7 bölgede bulunan derneklerin bağlı bulunduğu Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu (TUSAF) bir başka başarıya daha imza attı. 122 yıllık International Association of Operative Millers (IAOM)' in 32 ülkeden oluşan Avrasya Yönetim Konsey Başkanlığını ve İcra Direktörlüğünü Türkiye yönetecek. Türkiye başkanlığını ise un sektörünün kapasite olarak yüzde 90'ını temsil eden TUSAF (Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu) üstlenecek.
Bu amaçla Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu (TUSAF) International Association of Operative Millers (IAOM) ile birlikte 24 - 25 Nisan tarihleri arasında Avrasya Çalıştayı' nı, hemen sonrasında ise 25 - 28 Nisan 2019 tarihleri arasında 15. Uluslararası Kongre ve Sergisi' ni gerçekleştirecek. 1000 kişinin üzerinde bir katılımın beklendiği organizasyon uzun yıllardır sektör paydaşlarını bir araya getirmektedir. Bu sene katılımcıların arasında Kansas Eyalet Üniversitesi' nden Tahıl Bilimi ve Endüstrisi Bölüm Başkanı Profesör Dr.Gordon Smith ve ekibi de bulunmaktadır.
Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu' nda Yeni Dönem
4 Nisan 2019 – Perşembe günü Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu' nda yapılan başkanlık seçimlerinde federasyon üyeleri önceki dönemin de başkanı olan, Eren Günhan Ulusoy ile devam kararı aldılar. Türkiye' nin 7 bölgesini temsil eden Türkiye Un Sanayicileri Federasyonu Yönetim Kurulu 13 üyeden oluşmaktadır. Söz konusu seçimde önceki yönetimden Yönetim Kurulu' nda 7 kişi aynı şekilde devam etmekte olup 6 yeni üye seçilmiştir.
Seçim sonrası özel bir kanalda sektörle ilgili bilgileri paylaşan Federasyon Başkanı Eren Günhan Ulusoy, Türkiye' nin son yıllarda 20 milyon ton civarlarında buğday üretimi yaptığını açıkladı. Ancak yeni sezon sonrası dövize bağlı girdilerde yükselme yaşanması sebebiyle çiftçilerin buğday dışında ürünlerin ekimine yöneldiğini, dolayısıyla buğday ekim alanlarında düşüş yaşandığını belirtti. 2000' li yılların başında 9.5 milyon hektara yaklaşan bir buğday ekim alanı varken günümüzde bugün bu alan 7.4 milyon hektara kadar düştüğünü, verimin artması sebebiyle de bugüne kadar üretimin korunabildiğini iletti.
Türk Firmaları Arasında İş Birliği
Türkiye birçok alanda olduğu gibi değirmencilik sektörü konusunda da geleneksel bir yapıya sahip. Bugün sektörde faaliyet gösteren birçok firma bu alana aile büyüklerinden itibaren girmiş durumda. Bu da firmalara edinilen tecrübelerin katlanarak büyümesini sağlamıştır.
Edinilen bu tecrübelerden birisi de imece kültürüdür. Genellikle kırsal yerleşim yerlerinde, birçok kişinin toplanıp elbirliğiyle bir kişinin tarlasını sürmek, ekinini biçmek, harmanını kaldırmak gibi bu türden işlerinin sırayla bitirilmesi anlamına gelen imece kültürü, bugün kendisini dernekleşme faaliyetleri altında göstermektedir.
Türkiye' nin zenginliği olan bu tür kurumlar, aynı sektörde faaliyet gösteren firmaları bir araya getirerek sektördeki sorunlara ortak çözümler bulunmasına ve sektör içerisinde ilişkilerin gelişmesine katkıda bulunuyorlar.
Değirmen ve Sektör Makineleri Üreticileri Derneği - DESMÜD' nden Eğitim Atağı
Değirmen ve Sektör Makineleri Üreticileri Derneği (DESMÜD) sektörün ihtiyaç duyduğu, alanında uzmanlaşmış teknik personeli yetiştirmek üzere kolları sıvadı. Uzun zamandır konuyla ilgili çalışmalar yürüten dernek yönetimi yapılacak eğitimle ilgili detayları netleştirmeye başladı.
Dernek, Milli Eğitim Bakanlığı ile yürütülen eğitim protokolü kapsamında değirmencilik bölümünde eğitim verecek öğretmenlerin eğitim programlarını belirledi. Değirmen Makineleri ve Öğütme Teknolojisi adı altında iki ana başlıkta, protokol kapsamında Gaziantep, Konya ve Çorum' da yer alan Mesleki ve Teknik Anadolu Liseleri' nde Makine Teknolojisi alanında görev yapan öğretmenlere Ankara Sincan Erkunt Mesleki Eğitim Merkezi ve ASOSEM' de eğitim verilecektir.
Değirmen Makineleri başlıklı eğitim 1 – 5 Temmuz 2019, Öğütme Teknolojisi başlıklı eğitim 2 – 6 Eylül 2019 tarihlerinde gerçekleştirilecektir.
Bu sayede dünyanın farklı kıtalarına ve ülkelerine makine ve yedek parça ihracatı yapan Türk firmaları aradıkları uzman teknik personele yine kendi kurdukları okullar ve ihtiyaçlarına göre yetiştirdikleri öğrenciler arasından bulacaklar.
İlkini 2018 yılında gerçekleştirdikleri ve değirmen sektörünü bir araya getiren Worldmilltech fuarının ikincisini 2021 yılında yapmayı planlayan DESMÜD, yine ikincisini düzenleyecekleri, 31 Ekim – 3 Kasım 2019 tarihleri arasında Antalya' da Dünya Değirmen Teknolojileri Konferans ve Sergisi adı altında bir organizasyona imza atacak.
Tahıl ve Bakliyat İşleme Teknolojileri, Depolama ve Analiz Sistemleri Derneği - TABADER' den Sektör Duayenlerine Ödül
Uluslararası Duayenler Buluşması ve Ödül Töreni adı altında ilkini geçen sene düzenleyen TABADER, ikincisini 20 Mart 2019 tarihinde İstanbul WOW Otel'de başarıyla gerçekleştirdi.
Dünya genelinde yaptıkları değerli çalışmalarla ve yenilikçi yaklaşımlarla sektörün gelişmesine, değer kazanmasına katkı sunan kişi ve kurumlarına ödül veren, bir açıdan ahde vefa gösteren geceye ilgi yoğundu.
Ödül töreninin yanı sıra katılımcılar değirmencilik sektörü ekonomisi, yeni ürünler, AR-GE, fabrikalarda enerji yönetimi, diyagram, lisanslı depoculuk, kalite kontrol, zenginleştirme, rasyon hazırlama, değirmen makineleri, otomasyon, makine bakım onarım gibi geniş bir kapsamda 3 gün süresince eğitimlere katılma fırsatı buldular. Eğitim sonunda katılımcılara sertifika verildi.
'TABADER – IFP 2019 Uluslararası Un, Yem, Bakliyat Zirvesi' adı altında düzenlenen buluşmada alanında uzmanlaşmış, yerli ve yabancı katılımcılar sektörle ilgili tecrübelerini ve bilgilerini paylaştılar.