Berya'nın Kaleminden: Eylül 2011
Gönderen Belgin Eryavuz Zaman: 16:13 2 yorum
Gönderen Belgin Eryavuz Zaman: 17:44 0 yorum
Sonsuz maviliğin içinde, sessizliği bozmadan yaşayan; binbir çeşidi ve rengi ile bizleri adeta büyüleyen denizin esas sahipleri ve sahibeleridir onlar.
Yeşilden, turkuaza, açık maviden laciverde kadar o güzel renk harmonisi içindeki ihtişamları, o sessiz yaşantıları ve kendi aralarındaki uyumları nasıl da muhteşemdir.
Gönderen Belgin Eryavuz Zaman: 16:47 1 yorum
Bazen düşünüyorum da cep telefonları hayatımızda yokken bizler neler yapıyorduk?
İlerleyen teknoloji beraber öyle hızlı bir ilerleme gösterdik ve bir anda teknolojiyle öyle haşır neşir olduk ki… Eskiden cep telefonlarımız yokken neler yaptığımızı artık hatırlayamıyoruz bile.
Teknolojinin tam içine doğan şimdiki çocuklara, gençlere bunlardan söz etmek bile bir masal gibi geliyor.
Evet teknoloji ilerledi, evet bu sayede yaşamımız kolaylaştı. Yenilikleri çok seven, açık ve meraklı birisi olarak hepsine evet; ama cep telefonlarına kendimizi çok mu kaptırdık nedir?
Bundan seneler evvel, İtalya’ya yaptığım bir seyahatte tanışmıştım onlarla. Caddelerde ellerinde cep telefonları ile konuşan İtalyan iş adamlarına gıpta etmiştim. İtiraf etmem gerekirse bu manzara beni çok etkilemişti. Böylesi güzel bir gelişimin ülkemize ne zaman geleceğini ve gelince hayatımızı nasıl kolaylaştıracağını düşünerek tebessüm ettiğimi dün gibi hatırlıyorum.
O zamandan bu zaman her şey ne kadar da hızla değişti. Cep telefonu kullanımında birinci sıraya yükselmemize ramak kaldı; verilere göre şu anda dünya üçüncüsüyüz. Ülkece cep telefonlarımızı artık yanımızdan bir saniye olsun ayırmaz olduk, neredeyse onunla bütünleştik.
Şimdi yolda çocuğundan büyüğüne, öğrencisinden emeklisine, satıcısından çöp toplayıcısına kadar herkesin elinde gördüğümüz telefonlar sanki başa bela. O yoksa yanımızda bir yanımızı eksiki hisseder olduk. Tüm bilgilerimizi ona yükledik, tüm önemli notlarımızı ona kaydettik. Sevdiklerimizle irtibatımızı sağlayan tüm adresler bu alette. Başına herhangi bir şey gelince elimiz ayağımız birden kesiliveriyor. Sanki onsuz hayatımız duracakmış gibi hissediyoruz.
Tamam, yeni nesilleri anlarım ama, bizim gibi onunla sonradan tanışanlar içinde aynı şeyin olmasını anlamakta yine de güçlük çekiyorum.
İnsanların rahata bu denli düşkün olmaları ve hemen alışmaları çok ilginç geliyor bana. Üstelik bu alışkanlığı bir çılgınlık boyutuna taşıdık neredeyse.
Kullanmaktan memnunluk duyduğumuz cebimizi, yenisi çıktığında hemen kenara ayırıp, gözlerimizi diğerlerine dikiyoruz. Bir iki tuş fazlası, bir iki program ilerisi, kameralısı, flaşlısı, siyahı, beyazı, hatta hatta taşlısı, süslüsü…
Radyasyon yayması, beyin hücrelerimizi yavaş yavaş etkilemesi gibi negatif yanlarını ise görmezden geliyoruz hep beraber. Yetişkinler, iş sahibi olanlar, bir zorunluluk nedeni ile hep cep telefonunu yanında taşıyanlar neyse ama, ya ufacık çocuklara ne demeli?
Bilim bir yanda akıl almaz boyutlarda ilerlerken, maalesef sağlığımızı negatif yönde etkileyecek pek çok tohumu da ekerek geliyor. İleride nasıl patlak vereceğini bilemediğimiz için olsa gerek pek üzerinde durmuyoruz. ''Adam sende'' deyip yolumuza devam ediyoruz. Ama en azından çocuklarımızı bu çılgınlıktan birazcık uzak tutmakta fayda var diye düşünüyorum.
Teknoloji, ilerleme, yeniliklerden haberdar olma ve onlara uyum sağlama, hatta benimseyip kullanma… tüm bunlar çok güzel elbette. Ama yerinde ve kararında olursa…
Gönderen Belgin Eryavuz Zaman: 16:23 0 yorum
İstanbul’un sokaklarında görmeye en alışkın olduğumuz şeylerden bir tanesidir sarı taksiler…
Güneşli günlerde her yerde gözümüze çarpan, ama her ne hikmetse yağmur yağdığında ortadan aniden yok olan taksiler ve onları kullanan her meslekten taksi şoförü. İçlerinde üniversite mezunu olanı da var, sadece ilkokulu bitirmiş olanı da. Gündüz öğretmenlik yapıp gece taksinin başına geçen de var; baba mesleği olduğu için genç yaşından itibaren hayatını taksiye adayan da. Emeklisi de var, işinden ayrılmış olanı da. Severek yapanı da var, sırf mecbur kaldığı için direksiyon başına geçen de.
Taksiye binmek ayrı bir derttir İstanbul gibi kocaman bir metropolde, takside direksiyon başına oturup müşteri almak da. Bu madalyonun iki farklı yüzüdür aslında.
Bir yüzünde biz müşteriler varız. Taksiye her bindiğimizde, varacağımız noktaya en uzun yollardan götürüleceğimiz ön yargısı ile hep bir tedirginlik hissederiz. Belki de yolları bilerek uzattıklarına defalarca tanık olduğumuz için onlara güvenmekte zorluk çekeriz. Buna verilen para üstlerinin sahte çıkması gibi nahoş haberler de eklenince, taksiler bizim için konforlu bir taşıma aracı olmaktan çıkıverir o anda.
Kendi adıma araba kullandığım zamanlardaki sıkıştırmalarını, korna ile tacizlerini de düşünecek olursak; çok acil durumlarda ve mecbur kalmadıkça taksiyi tercih etmediğimi söyleyebilirim. Üstelik kızımın her taksiye binişinde yaptığım tembihlerin ardı arkası kesilmez, o anlarda annelik iç güdülerim her zaman daha ağır basar.
Ama öte yandan madalyonun diğer yüzündeki taksi şoförlerini ve onların zorlu yaşam mücadelelerini göz ardı edemem. Bu yazıyı yazmamdaki ana neden de bu işte. Madalyonun diğer yüzüne empati ile yaklaşabilmemizi sağlamak.
Kimin nesi olduklarını bilmedikleri kişiler tarafından bıçaklanan, öldürülen, darp edilen, kazançlarına el konulan, artan devasa benzin fiyatlarıyla baş etmekte zorlanan, kazançları gün be gün eriyen, geçim derdinin en kıyısındaki isimlerdir onlar.
Biz onlara, onlar bizlere güvenemiyoruz. Neden? Çünkü her iki tarafta pek çok kötü örnek görüyor, bizzat yaşıyor ya da çevresinden duyduğu olumsuzluklardan fazlasıyla etkileniyor.
Oysa ki onlar da bir baba, bir ağabey, amca, dede; ev geçindirme derdini en deriden hisseden, geceleri kelle koltukta direksiyon sallayan aile sahipleri. Hepsinin anası, babası, evladı, eşi, kardeşi, yakınları, sevdikleri, özleyenleri var.
Giderek artan geçim sıkıntısı ve yaşam zorluğu hepimizi öyle derinden etkiledi ki, artık empati yapmayı unuttuk neredeyse. Kendimizi daha çok düşünür olduk. Giderek artan bencilliğimize artık söz geçiremiyoruz.
Negatif duygularla örülü her yanımız. İyi örneklerin azlığı, kötü örneklerin çığ gibi büyümesi de bunda etken elbette. Sonuçta herkes kendi tarafından bakıyor karşısındakine ve herkes kendi adına haklı görüyor yaptıklarını.
Bilemiyorum ama belki de yıllar içinde tecrübe kazandıkça, yaşadıklarımızla yoğruldukça daha net düşünebiliyor insan. Eskiden taksi şoförlerinin aceleci tavırlarına, yollardaki sıkıştırmalarına kızardım.
Şimdilerde ise ne zaman arkamda bir taksi görsem hemen geçmesini sağlıyorum. Biliyorum ki ben bir süre sonra aracımı bırakıp evime gideceğim, ama onun işi o araçta, o direksiyon başında saatlerce sürecek. Üstelik bizim bir iki saatlik yolculuklarımızda taşan sabrımızın ve yorgunluğumuzun çok daha fazlasını saatlerce yaşamak zorundalar. Sinirlerinin çelik gibi olmasını beklemek, sabırlı davranmalarını ummak belki de fazla iyimserlik olur.
Evet, her iş zordur kendi alanlında. Her işin dışarıdan görünmeyen, ancak çalışanın anlayabileceği zorlukları vardır. Bunu kabul ediyorum ama yine de onları anlamaya çalışıyorum.
Taksi kullananların da duyguları olduğunu, onların da sevebileceğini, onların da bizler gibi mutlu ya da üzgün anları olabileceğini düşünmek istiyorum. Asık suratlarının, kilit vurulmuş ağızlarının, kimi zaman çeneye vurup yerli yersiz konuşmalarının vardır bir sebebi. Kötü bir gece geçirmiş olabilirler, evlerinde bir hastaları olabilir, kiralarını ödeyemedikleri için sıkıntıları vardır, eşleri ile tartışmışlardır, bir yakınlarını kaybetmişlerdir, kaza atlatmışlardır,… ne bileyim ya da en basitinden bizden önce ki zor bir müşteri tabiri yerindeyse sinirlerini oynatmış, tüm pozitif enerjilerini yok etmiştir. Sonuçta onların da bizlerle beraber hergün yaşadığımız bu kaostan nasiplerini fazlasıyla aldıklarını unutmamak lazım.
En azından bu yazıyı okuduktan sonra bir taksiye binerseniz eğer, bir de onlara bu gözlüklerle bakın lütfen. Belki de ön yargılarımızı azaltmamız için bir vesile olur bu ilk hamle. Ne dersiniz?
Gönderen Belgin Eryavuz Zaman: 17:10 1 yorum
‘’Cari açık giderek büyüyor… Son yapılan belirlemelere göre… ’’;
‘’Bu ayın zam şampiyonu biber oldu, ikinci sırada patlıcan… ’’;
‘’Dış ticaret açığımız artıyor, borçlarımız geçen yıllara oranla….’’;
‘’ Altın rekora koşarken, borsa dibe vurdu… ‘’
Tüm bu satırlar gerek yazılı, gerekse görsel medyada hemen hergün rastladığımız, üstelik pek çoğumuzun üzerinde dahi durmadığı ekonomi haberleri. Hem ülkemizi hem de dünyayı ilgilendiren bu haberlere gözlerimiz ve kulaklarımız aşina olduğu halde, pek çok kelimenin anlamını tam olarak bilmediğimiz ise bir gerçek. Ancak hepimiz, tüm bunların gerek ülkemizdeki gerekse dünyadaki piyasalarla ve giderek artan işsizlikle birebir ilintili olduğunun farkındayız.
İşte bizim için can alıcı kelime… İŞSİZLİK! Türkiye’nin ve şimdilerde dünyanın kanayan yarası!
Devir değişti, artık aslanın ağzındaki ekmek midesinde bile değil. Eskiden üniversite mezunlarının el üstünde tutulduğu, itibar gördüğü ve en üst mevkilere rahatlıkla yükselebildikleri iş imkanları azaldı. İşe alınırken tercih sebebi olan nitelikler katlanarak arttı.
Şimdilerde tek bir üniversiteyi bitirmek neredeyse yetersiz kalıyor, tek bir yabancı dil işe girişlerde etkili olamıyor. Üniversite mezunları okullarından mezun olmanın haklı gururunu ve sevincini buruk yaşıyor. Çünkü iş bulamama, senelerce evde bekleme korkusu daha üniversite yıllarından itibaren içlerini bir kurt gibi kemirmeye başlıyor.
Üniversiteyi bitirenler mutlaka yüksek lisans yapmayı, ikinci bir yabancı dil öğrenmeyi kendilerinde bir zorunluluk olarak hissediyor. Yeterli her türlü donanıma sahip olsanız bile kendi çabalarınızla iş bulmanız neredeyse imkansız hale geldiği için mutlaka bir torpil aranıyor. Önemli mevkilerde bir yakınınız, bir akrabanız, bir tanıdığınız yoksa vay halinize. ‘’Hamili yakınımdır.’’ ibaresini taşıyan bir karta sahip değilseniz, size önemli kapıları açacak bir telefondan yoksunsanız çoğu kapıdan içeriye giremiyorsunuz bile. Ne iş bulabiliyor, ne atamanızı yaptırabiliyorsunuz. Size kalan sadece beklemek o kadar. Süresi ise belirsiz.
Pek çok genç dışarılarda, umutları giderek azalırken arkalarından ordu gibi yenileri geliyor. Yeterli iş imkanları yaratılamadığı, var olanlar kötü yönetimlerin sonucunda yılların emeği ile bir anda yok edildiği için de bu karabasan her geçen yıl büyüyor.
Tıpkı yuvarlanarak tutulması imkansız hale gelen bir kar topu gibi. Şimdi tut tutabilirsen…
Yetersiz teşvikler, sadece insanları sömürmeye odaklanmış banka yasaları, bitmek bilmeyen bürokrasi pek çok emeği, pek çok yatırımı yok etti, etmeye de devam ediyor ne yazık ki. Yıllarca bir kuruş borç bırakmadan hem devlete hem de piyasaya ödemelerini yapan; itibarını her şeyin üstünde tutan nice şirket bugün ya battı ya da borcun sımsıkı zincirlerinde esaret altında. Onca bilgi birikimi, onca emek, onca üretim ve pek çok insana açılan ekmek kapısı ardı ardına kapanırken; gençlerimizin umut dolu olarak çıktığı yolda duraksamaları çok normal elbette. Önleri tıkalı çünkü.
Ataması yapılmayan öğretmenler; doğanın çetin şartlarıyla bir yıl mücadele edip sonunda ürünleri ellerinde çürüyen çiftçiler; her geçen gün birer birer kapılarına mühür konan, zincir çekilen iş yerleri; iflasın eşiğinde kıvranan, bankaların avutucu yalanlarıyla dünyası kararmış yığınla iş sahibi ve dışarıda yüzlerce, binlerce işsiz.
Genç, yaşlı, emekli, çocuk… hepsi ekmeğinin peşinde. Hepsi bu kıran kıran savaşta ayakta kalma mücadelesi veriyor.
Ve bunlara paralel olarak evde ekmek bekleyen eşler, çocuklar; dışarıda ödenmeyi bekleyen borçlar, aylarca geciktirilen kiralar, ödeme tarihleri geciktiği için kesilme korkusuyla açılan elektrik düğmeleri, fazla tüketilme korkusu ile kısılarak açılan su vanaları, mum ateşine dönüşen ocaklar, soğuktan tir tir titrerken bile açmaya cesaret isteyen doğalgaz vanaları.
Her gün işinden atılma korkusu, ay sonunda hak ettiği maaşı alamayacağı endişesi, … bu karabasanlarla ve her gün geri geri giden adımlarıyla iş başına oturan yığınla kişi. Ama onların yerinde olmak için pek çok şeyi göze alabilecek kadar gözü kararmış, işsizlikten tüm umudunu, yaşama arzusunu yitirmiş diğer bir kesim. Hem de öyle böyle değil sayıları hayli kalabalık.
Bakmayın siz verilere, haberlerdeki işsizlik azalıyor söylentilerine. Gerçekler içimizde işte, gerçekler bizimle birebir yaşıyor, nefes alıyor ve’’ ben buradayım ‘’ diye adeta haykırıyor.
Pekiyi ne olacak bundan sonrası? İşsizlik alıp başını gitmişken, çoğu insanımız neredeyse açlık sınırında yaşamaya çalışırken ne olacak da her şey düzelecek? Herkes güzel bir işe, hayal ettiği yaşam düzeyine nasıl kavuşacak? Hayata küsüp, tüm kızgınlığımızı sağımıza solumuza püskürtmek mi asıl olan? Birbirimizi suçlayıp, kendimizi hep en masum sıfatıyla nitelendirmek mi? Giderek umutların tükendiği bir ülkemi bırakacağız çocuklarımıza? Yoksa el ele verip daha güvenli yarınlar mı yaratacağız? Bu sorulara birer birer yanıt verdiğimiz ve ardından uygulamaya geçtiğimiz gün insanlarımız daha mutlu olacak.
Her krizde en dibe vursak da, sonra yukarıya çıkarken yeniden doğmanın acı sancısıyla derinden sarsılsak da; içimizdeki o ışığı hiç kaybetmiyoruz. Hepimiz henüz var olan umut kırıntılarımıza gözümüz gibi bakıyor ve o günlerin çabuk gelmesi adına yaşama dört elle sarılıyoruz.
Gerisi? Gerisi bu işi düzeltecek olanlara ve onların duyarlı adımlarına kalmış, ne diyelim, haydi hayırlısı.
Gönderen Belgin Eryavuz Zaman: 15:41 0 yorum