35 lider takip edilmiş
ABD Ulusal Güvenlik Kurumu'nun (NSA) dünya çapında 35 ülkenin liderini dinlediği ortaya çıktı. AB liderleri, ABD'ye "İstihbarat alanındaki güvensizlik terörle mücadeleyi zedeler" uyarısı yaptı.
ABD Ulusal Güvenlik Kurumu (NSA) eski çalışanı Edward Snowden’ın sızdırdığı belgeler, Washington’ı giderek daha fazla köşeye sıkıştırırken, dün skandallar halkasına yenisi eklendi. NSA’in dünyada 35 devlet ve hükümet başkanının telefonlarını izlemiş olabileceği ortaya çıktı. Guardian gazetesinin dün yayımladığı Ekim 2006 tarihli bir gizli bilgi notuna göre, bir bakanlıkta çalışan bir yetkili NSA’e kendi ‘irtibat listesinde’ki ve aralarında 35 dünya liderinin de bulunduğu 200 telefon numarası iletti. Belgede dünya liderlerin isimleri belirtilmezken, numaraların ulaştırılmasının ardından bu kişiler üzerinde ‘çalışmanın’ yani telefon izlemelerin başladığı bilgisi yer alıyor. NSA numaraları kendi arşivindekilerle karşılaştırıp hangilerinin izlenmeye değip değmeyeceğine karar veriyor. Nitekim ‘çalışma’ sonucunda yetkilinin ilettiği 200 numaradan 43’ünün daha önce NSA’in elinde olmadığı anlaşılıyor.
‘Müşteriden’ yardım talebi
Gizli yazışma ayrıca NSA’in başka hükümet kurumlarında çalışan yetkilileri de ‘yeni bağlantılar keşfetmesine yardımcı olmaları’ için kullandığını ve yabancı liderlere ait ellerinde bulunan iletişim bilgilerini paylaşmaya teşvik ettiğini gösterdi. Zira Sinyal İstihbarat Direktörlüğü (SID) çalışanlarına gönderilen notun başlığı bile ‘Müşteriler SID’e Hedeflenebilir, Telefon Numaraları Elde Etmede Yardımcı Olabilir’ şeklinde.
Notta da NSA, ‘müşterisi’ olan Beyaz Saray, Dışişleri Bakanlığı ve Pentagon gibi kurumlardaki yetkilileri, ‘Rolodex’lerini (silindirik masa üstü fihristi) paylaşmaya çağırıyor.
Önemli istihbarat yok
NSA’in bu sayede yabancı politikacıları izleme sistemine dahil ettiğini yazan gazete, tüm bunların ‘casusluğun’ ‘istisnai’ olmadığını, aksine dünya liderlerinin telefonlarını rutin olarak dinlediğini gösterdiğini vurguladı. Ancak NSA liderleri izlemek için tüm yetkilileri seferber etse de, ‘potansiyel istihbarat kaynağı’ olarak nitelenen numaralar aslında pek de önemli bir bilgi sağlamamış. Zira notta, ‘raporlanabilir düzeydeki istihbaratın az olduğu’ bilgisi de yer alıyor. NSA’in Fransa’da 70 milyon telefonu kaydettiği ve Almanya Başbakanı Angela Merkel’in telefonunu dinlediği haberinin ardından gelen bu son sızıntının, ABD ile müttefikleri arasındaki gerilimi arttırmasına kesin bakılıyor.
AB: İlişkimiz değerli ama...
Nitekim Brüksel’deki AB zirvesinde bir araya gelen Avrupalı liderler, ‘ABD’ye casusluk faaliyetleri yüzünden duyulan güvensizliğin terörle mücadeleye zarar verebileceği’ uyarısında bulunup ‘istihbarat alanında yıl sonuna kadar yeni kurallar belirlenmesi’ çağrısı yaptı. AB liderleri, ortak bildiride ‘ABD ile Avrupa arasındaki özel ilişkilere değer verildiği’ vurgusu yapsa da şu eleştiriyi de dile getirdi: “Ancak ortaklık karşılıklı saygı ve güvene dayanmalıdır. Buna gizli servislerin faaliyetleri ve işbirliği de dâhildir. İstihbarat terörle mücadelenin yaşamsal önemdeki bir unsurudur. Ancak güven eksikliği bu alanda işbirliğine gölge düşürebilir.”
ABD’den görüşme istendi
Bu arada Merkel de Fransa ve Almanya olarak ‘ABD ile casusluk konusunu görüşmek üzere girişim başlattıklarını’ açıkladı. Merkel, karşılıklı güven bir kez sarsılırsa, istihbarat işbirliğinin daha güçleşeceğini, bu sebeple ilerleme kaydedebilmek için bir yerden başlamak istediğini vurguladı.
Bu arada Süddeutsche gazetesi de, Merkel’in dinlenmesi işleminin ABD’nin Berlin Büyükelçiliği’nden yönlendirildiği iddiasına yer verdi.