“Olabildiği kadar herkese seslenen yerlerde olmak”: MİRGÜN CABAS ve ÖZGÜR MUMCU | Bant Mag.
Geçtiğimiz Ekim ayından beri düzenlediğimiz Yüz Yüze serisi kapsamında gazeteci, yazar Özgür Mumcu, her ay Bant Mag. Havuz/Bina’da farklı disiplinden bir konuk ağırlıyor ve karşılıklı rahat ve keyifli bir muhabbet döndürülüyor. Mumcu’nun 3 Mart tarihindeki konuğu gazeteci, yazar ve televizyoncu Mirgün Cabas oldu. Bugüne kadar çok sayıda nitelikli işin altına imzasını atmış olan Cabas, ülkenin yeni bir seçime doğru ilerlemekte olduğu bugünlerde seçim yayınlarının unutulmaz sunucusu olarak da elbette kendisini hatırlatmakta. Gazeteciliğe ilk adım attığı yıllardan başlayarak merak uyandırıcı kariyerinin çarpıcı detaylarının ve unutulmaz hikâyelerin üzerinden geçen sohbet, Türkiye’de ana akım medyanın yolculuğu adına da oldukça hafıza tazeleyici.
Röportaj: Özgür Mumcu – İllüstrasyon: Ethem Onur Bilgiç – Deşifre: Selin Örnek
Özgür: Sonradan Ankara’ya gidiyorsun, Ankara İletişim Fakültesi’nden mezun oluyorsun. Gazeteci olmak hep aklında olan bir şey miydi? Nasıl gerçekleşti hikâye?
Mirgün: İletişim Fakültesi’ne girmek benim şu hayatta yapabileceğim tek şeydi. Başka alternatifim yoktu, seçeneksizlikten girdim. Çünkü ben hiç hesap kitap bilmeyen, fen bilimlerinden anlamayan bir insanım. Okuldayken de böyleydim ve yapabileceğim tek şey birazcık Türkçe’ye ve sosyal bölümüne abanmak ve o puanlar sayesinde kapağı bir üniversiteye atmaktı. Sosyalim fena değildi ama Türkçem daha da iyiydi. Seçenekler arasında en cazip olan da İletişim Fakültesi bölümleriydi: gazetecilik, halkla ilişkiler, radyo televizyon. İlk tercihlerimden biriydi Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi.
Mirgün: Aslında benim niyetim hiç gazetecilik falan yapmak değildi. Benim babam İzmir’de esnaf. Yani sanatçı esnaf; zanaatkar, kuyumcu. Çok iyi mücevher tasarımları yapan bir adam. Ben de çocukluğumda yaz tatillerinde onun işine biraz bulaşmıştım. O küçük kafamla diyordum ki “Ne güzel işte, okurum üniversiteyi sonra döner burada baba işini yaparım”. Tabii üniversiteye gidince tam öyle olmuyor. Hele bir de İzmir’den Ankara’ya gidince başka bir şey yaşamaya başlıyorsun. Ama ben hâlâ “Ne yapsam? Gazetecilik yapılır mı? Halkla ilişkilerci mi olsam? Reklamcı mı olsam?” derken bir gün bir ders sırasında bir profesörüm, Korkmaz Alemdar, “Aranızda gazetecilik stajı yapmak isteyen kimse var mı?” diye sordu. Niyeyse bir şey dürttü ve kaldırdım elimi. Öyle başladı. Milliyet’in Ankara bürosunda Derya Sazak’a gönderdi beni. O dönemde Ankara Haber Müdürü’ydü.
“Özellikle siyasi muhabirlik cevvallik isteyen bir iş. Yürürken bir milletvekilinin koluna girip ‘E abi, ne oluyor?’ diye adamı konuşturman gerekiyor. O girişkenlik bende yoktu o zamanlar. Hâlâ da insanlarla pek öyle ilişki kuramıyorum bir taraftan da.” -Mirgün Cabas
Özgür: Büyükelçiliğin oradaydı değil mi?
Mirgün: Aynen. Amerikan Büyükelçiliğinin hemen yanı. Derya Sazak, Fikret Bila… Öylece oturdum ben kapıda. Sonra Derya Sazak beni çağırdı ve “Kimsin? Necisin? Ne yapmak istiyorsun?” gibi sorular sordu. Ben de hepsine en olmayacak cevapları verdim. Ona rağmen “İyi. Gel başla.” dedi. Sonra ben orada çaylak, genç ve hakikaten ne istediğini bilmeyen bir çocuk olarak üç buçuk yıl çalıştım. Herhalde dünya tarihinin en kötü stajyer gazete muhabiriydim. Çünkü…
Mirgün: İlk olarak çalışma hayatı muhabirinin yanına verdiler ve hayatımda gittiğim ilk basın toplantısı bir sendika basın toplantısıydı. Sonra Çalışma Bakanlığı falan derken beni hızlı bir şekilde sol partilere verdiler. SHP’yi izlemeye başladım, Erdal İnönü’yü. Sonra CHP açıldı, SHP bölündü, Deniz Baykal’ın partisi… Sonra ben CHP muhabiri oldum ve bir anda kendimi otobüslerde buldum! Seçim otobüslerinde binlerce kilometre gidiyoruz, habire gidiyoruz ve artık nerede olduğunu şaşırıyorsun. Otobüste birtakım milletvekilleri, genel başkanlar, Erdal İnönü’ler, Deniz Baykal’lar… Bir yandan da Türkiye’yi tanıyorum; gitmediğim vilayeti kalmadı o dönemde Türkiye’nin.
Mirgün: Bilmiyorum. Belki biraz ısrar etseydim iyi bir gazete muhabiri de olabilirdim ama… Gazetecilik, muhabirlik, özellikle de siyasi muhabirlik cevvallik isteyen bir iş. Yürürken bir milletvekilinin koluna girip “Ee abi, ne oluyor?” diye adamı konuşturman gerekiyor. O girişkenlik bende yoktu o zamanlar. Hâlâ da insanlarla pek öyle ilişki kuramıyorum bir taraftan da.
Mirgün: Sürünmeyi göze alman gerekiyor gazetecilik yapmak için. O yüzden sonraki yıllarda televizyonda yöneticilik yaparken yaşı biraz ileri insanlar “Ya… Ben gazeteciliğe geçsem mi? Kariyer değiştirsem mi?” dedikleri zaman “Bu gençken ancak başlanabilecek bir iş çünkü ciddi bir sürünme süresi var.” diyordum.
Mirgün: Tamamen öyle. 7/24 hazır ve nazır olman gerekiyor. Televizyon muhabiriyken mesela kız arkadaşımla (o da gazeteciydi) bir yıl dönümü kutluyoruz, yemek yiyoruz falan… Tak! Deprem oldu mesela ya da bir maden göçüğü oldu. Üzerimde abuk sabuk kıyafetlerle ofise gidip kendimi Zonguldak’ın bir köyünde madenin kapısından canlı yayında facia anlatırken falan bulduğum çok olmuştur yani.
Özgür: On kişiler orada…
Özgür: Yani mecliste çalışmak için çok verimli bir dönem o dönem aslında. Koalisyon hükûmeti var, her şey karman çorman…
Mirgün: 20 yıl oldu. 20 yıl önceki ve yirmi yıla iki gün önceki yayınımı çok iyi hatırlıyorum. Mesela onu anlatayım size. Şimdi 28 Şubat’ın olacağına biz önceden uyandık. Çünkü niye? Ben şöyle hatırlıyorum: Erbakan’a sürekli bir baskı var. Ondan sonra Aydın Menderes (Adnan Menderes’in oğlu) o sırada Refah Partisi’nde milletvekili ve sürekli “Bu MGK’da kötü şeyler olacak.” diyor ve galiba istifa etti partiden. O yüzden de gözler o Milli Güvenlik Kurulu toplantısına çevrildi. Normalde zaten o zamanlar her Milli Güvenlik Kurulu toplantısının öncesinde biz oraya yığınak yapardık, panayır yeri gibi olur cumhurbaşkanlığının önü. O dönemde Erbakan başbakan, Demirel cumhurbaşkanı, Tansu Çiller başbakan yardımcısı. Büyük kıyamet kopacak diye biz büyük bir yığınak yaptık ve beklemeye başladı televizyon kanalları. Sabahtan itibaren bekliyoruz. Öğlen oldu, bir şey olmuyor. Öğleden sonra oldu, bir şey olmuyor. Sonra saatler ilerledi, ben Cumhurbaşkanlığından merkeze geldim, ATV bürosuna. Hâlâ bir şey yok. Son dakika yayın yapacağız bildiri çıktığı anda. Şöyle oldu: Bütün kanallara, gazetelere, ajanslara alfabetik sırayla faks çekmeye başladılar. Biz de Baki Abi’yle birlikte faksın ucunda bekliyoruz! Yani neredeyse faksı çekeceğiz daha çabuk gelsin diye! Ondan sonra hakikaten faks da geldi ve hemen biz baktık, ben onu kendimce bir özetledim, o bir şeylerin altını çizdi, ışıklar yandı, kırmızı ışık yandı ve o sırada ne varsa canlı yayında. O zamanlar haber kanalları bu kadar çok yoktu ve güçlü değildi, ana kanallar da eğlence kanalları da önemli bir şey olduğu zaman yayınlarını kesiyorlardı ve son dakika haberlerini giriyorlardı. Ben şöyle bir cümleyle başladığımı hatırlıyorum yayına: “28 Şubat’ta başlayan toplantı 1 Mart’ta bitti (çünkü gece yarısını geçmişti). Bildiri 1 Mart’ta geldi ve işte bildiride yazılanlar…” Sonrasında bildiriyi canlı yayında okudum. Sonra 28 Şubat oldu, bir sürü rezillik oldu, onları hepimiz biliyoruz. Sonra ben toplam dokuz yıl Ankara’da yaşadıktan sonra Ankara’dan sıkıldım.
Mirgün: Nergis Televizyonu. Cavit Çağlar’ın televizyonuydu. Gittim, Cem Aydın var, kanalın haber koordinatörü, sonra bütün Doğuş Medya Grubu’nun CEO’su olacak… Askerde aslında ama arada kaçıyor geliyor kanalın işlerine bakıyor. Barbaros Bulvarı’nda Plaza Otel’in şimdiki yarısı. Dikine bir bina, televizyonculuk yapmaya en az uygun olan yapı biçimi çünkü ikinci katta haber merkezi var, yedinci katta stüdyo var. Son dakika zor bela uyanıyorum, bir araba geliyor (ben Cihangir’de oturuyorum o sıra) alıyor ve kanala götürüyor. Bir sürü zombi gibi insanın arasında bir şeyler yazıyorum sonra çıkıp sabah onu anlatıyorum. Konuklar geliyor. Sekiz ay o işi yaptım. Güzel de oldu. Baya fark yarattı önceki kuşaklara göre.
“Televizyonculukta yaptığın en iyi şey ne dersen galiba benim için oydu. Çünkü Banu’yla [Güven] acayip bir ikili olduk… Size bizimle editör olarak çalışan üç isim söyleyeyim: Can Kozanoğlu, Kemal Can ve Ruşen Çakır.” – Mirgün Cabas
Mirgün: Şöyle, onda da aslında aklıma Banu Güven girdi. Bana dediler ki pazar akşamları haftalık bir haber programı yap. Tamam, Banu’yla yapayım dedim. Olur dediler. Biz Banu’yla haftalık program yapıyoruz. Sonra kanal taşındı, bina Maslak’a gitti, gece haberleri boşaldı, ondan sonra Banu kafama girdi ve birlikte gece haberlerini yapmayı teklif etti. Biz bu defa ona başladık, tam ters bir çalışma sistemi ama televizyonculukta yaptığın en iyi şey ne dersen de galiba benim için oydu ve en akıllarda kalan şey o oldu bugüne kadar. Çünkü Banu’yla acayip bir ikili olduk. O dış haberlerden gelen bir muhabirdi, Milliyet’te çalışmıştı daha önce. NTV’de de o işi yapıyordu, ben siyaseti hasbelkader biliyordum. Güçlerimizi birleştirdik ve bugünün koşullarına göre inanılmaz bir editör kadrosuyla çalışmaya başladık. Yani size bizimle editör olarak çalışan üç isim söyleyeyim: Can Kozanoğlu, Kemal Can ve Ruşen Çakır. Bugünün koşullarında o üç editör, iki sunucu, ondan sonra bir konu koordinatörü, üç prodüktör daha falan var. Bugünün haber merkezleri o kadar zaten. Günü götüren haber merkezleri bu kadar insandan oluşuyor.
Mirgün: Çok genişti. Bir sebeple daha nitelikliydi galiba. Sonra tabii başta ekonomik sebeplerle giderek daraldı. Bir de zaten artık kimse senden o cevvallikte haber de beklemediği için…
Mirgün: Ne kadar az o kadar iyi. Neyse biz Banu’yla o işi yaparken deprem oldu.
Ondan sonra bedelli askerlik çıktı ve ben hızlıca askerliğimi halledip geldim 28 günde. Haber müdürü oldum kanalın. 30 yaşında ya var ya yoktum. Zaten çok genç bir kanaldı. Haber koordinatörü 33 yaşında falandı. En kıdemli editörler öyle. Öğle haberini sunan, sabah haberini sunan, herkes genç. Çünkü ATV, Kanal D gibi kanallar kurulurken TRT’den ve gazetelerden çok tecrübeli insan almışlardı. Sonra haber kanalları kurulurken daha genç insanlara yöneldiler ve daha genç gazeteciler, daha çekirdekten yetişme televizyoncuları, öğrencileri aldılar. Biraz gözle görünür tecrüben varsa, ekranda iyi bir şeyler yaptıysan, birazcık sorumluluk alıp bir adım öne çıkmaya hazırsan sana o işleri veriyorlardı.
“Ben ilk televizyona senin programında çıktım. Banu Güven’le beraber arada tartışma programları da yapıyordunuz çünkü.” – Özgür Mumcu
Özgür: Hatta bir tane küçük sigara odanız vardı. Orada sigara içerken Nuri Kayış geldi. Çok da kibar, beyefendi bir adamdı. Bir kere çıkmış programa o kadar insanla tartışmaya geliyor… Adam gelince Vedat Özdemiroğlu “Hop! Müdür geliyor.” deyip sigarasını attı. Orada adam dedi ki “Sabah o saatte olması bizim için bir sorun. Şimdi benim için normalde sorun değil.” Hani biz de biliyoruz Bukowski demeye getirdi. Saat 12’yi mi ne 20 geçmişti. Şu anda bir sorun yok dedi. Biz adama kızıyorduk hâlâ. 12’den sonra okumasını işgüzarlık olarak değerlendiriyordum içimden. Tabii ki çok zor bir dönemdi ama böyle bir program yaşanabiliyordu. Adam saatlerce dinledi bizi, doğru düzgün cevap vermeye çalıştı.
Söyleşinin tamamını okumak için buraya tıklayarak Bant Mag. No:63’e ulaşabilirsiniz.
Etiketler:bant mag. no:63ethem onur bilgiçmirgün cabasözgür mumcuselin örnekyüz yüze