Sarımsak yılbaşında 100 lira olur mu? | ÇUKUROVALILAR DERNEĞİ
Eyl. 23 Ali Ekber Yıldırım, Konuk Yazar no comments
Olumsuz hava koşulları nedeniyle üretimi azalan sarımsağın kilosu 70 liraya ulaştı. Fiyat her hafta yükseliyor. Tüketici, dövizi, altın ve borsayı izler gibi sarımsak fiyatlarını takip ediyor. Sarımsağın en çok üretildiği Taşköprü’de bile tezgahta kilosu 35-40 liradan satılıyor. Tüketimin yoğun olduğu büyük kentlerde ise kilosu 50 lira ile 70 lira arasında değişiyor. Yılbaşına kadar 100 liraya çıkabileceği konuşuluyor.
Daha önce piyasada yoğun olarak yer alan Çin sarımsağı, kilo başına 2 dolar gümrük vergisi olması nedeniyle ithalat yapılamıyor. Tüketici için fiyatın çok yüksek olduğunu belirten sarımsak üreticileri, gümrük vergisinin kaldırılarak ithalat yapılması halinde kısa süreliğine de olsa fiyatların düşeceğini ancak üretime büyük zarar vereceğini söylüyor.
Taşköprü Sarımsak Üreticileri Birliği Başkanı Abdullah Eligüzeloğlu, artan fiyatlarla ilgili DÜNYA’ya şu bilgileri verdi: “artan fiyatlara üreticiler olarak biz de çok şaşırıyoruz. Ömrümüzde böyle bir şey yaşamadık. Şu anda Taşköprü’de sarımsağın kilosu 35-40 liradan satılıyor. Bu çok anormal bir durum. Fiyatı arz ve talep belirler ama. Bunun da ötesinde anlayamadığımız bir durum bu. Bu yıl iki kez yağan dolu ve aşırı yağış nedeniyle üretimde düşüş var. Fakat, fiyatların böyle her hafta üstüne koyarak buraya gelmesini biz de şaşkınlıkla izliyoruz. Üretici olarak para kazanıyoruz fakat tüketiciyi de düşünmemiz gerekiyor. Bu nedenle üzülüyoruz. Biz para kazanalım ama, tüketici de bunu alabilsin, tüketsin istiyoruz.”
Sarımsak üretiminde en önemli maliyetin işçilik, mazot ve ilaç olduğunu hatırlatan Eligüzeloğlu: ” Geçen sene yaptığımız maliyet hesabında 1 kilo sarımsağın üretim maliyeti 2.5 liraydı. Bu yıl yeni bir hesap yapmadık. Fakat, en fazla 4 liradır kilo maliyeti. Haydi diyelim 5 lira olsun. Taşköprü’de tezgahta 35-40 liradan satılıyor. Tabii hepsi aynı fiyata satılmıyor. Tarladan çıkan sarımsağın hepsi aynı boyda olmuyor. Küçük orta, iri ve duble dediğimiz 4 farklı büyüklükte olur. Şu anda duble sarımsağın kilosu burada 35-40 lira. En küçük olanı 18 lira. Yani geçen sene 2 lira olan küçük boy sarımsağın kilosu 18 lira. Ortalama fiyat için genellikle orta boy sarımsağın fiyatı dikkate alınır. Geçen sene kilosu 7 lira olan orta boy sarımsağın kilosu bu sene 27 lira.”dedi.
İthalat fiyatı düşürür, üretimi bitirir
Bu anormal fiyat artışının önlenmesi için birçok üründe olduğu gibi ithalatın gündeme gelebileceğini anlatan Abdullah Eligüzeloğlu sözlerini şöyle sürdürdü: ” Klasik olarak hükümet, fiyatı artan her ürünü ithal ederek düşürüyor. Sarımsakta da ithalat olsa fiyat düşer. 2014 yılında Çin sarımsağı piyasayı istila edince fiyat çok düşmüş ve ürünümüzü satamaz duruma gelmiştik. O zaman bakanlıkla, yetkililerle görüşüp kilo başına 2 lira, ton başına 2 bin dolar gümrük vergisi konulmasını istedik. Bu uygulamaya geçti. Şu anda ithalat yapmak isteyenler için kilo başına 2 dolar gümrük vergisi var. Sarımsağı 2 dolara alsalar nakliye ve diğer masraflarla 2 dolar daha üstüne konulur ve fiyat 24-25 lirayı bulur bu ekonomik değil. Hükümet, 2 dolarlık vergiyi kaldırsa, sarımsak ithal edilir ve fiyatlar bir miktar düşer. Fakat bu kez de üretici bundan ciddi zarar görür. Üretim biter.”
Sarımsak yetiştiriciliğinin sermaye istediğini vurgulayan Abdullah Eligüzeloğlu, fiyat arttı diye gelecek yıl ciddi bir üretim artışı olmayacağını söylüyor. Sarımsak tohumunun bir kilosunun 30 liradan satıldığını anımsatan Eligüzeloğlu: “Adam sadece tohum alarak bir dekar için 30 bin lirayı toprağa gömecek ve bekleyecek. Seneye bu fiyat olur mu olmaz mı? Taşköprü’de kimse bu riski almaz. Üretim yine normal olur. Ama başka bölgelerde üretim artışı olabilir. Bu seneki fiyat artışı iklime bağlı, ama aynı zamanda geçen sene sarımsaktan zarar eden diğer bölgelerdeki üreticinin az ekmesinin de payı var.” bilgisini verdi.
Taşköprü sarımsağının coğrafi işaretli tek sarımsak olduğunu da vurgulayan Eligüzeloğlu: “Tanıtım açısından çok iyi bir uygulama. Fakat fiyat artışında bir etkisi yok. Ayrıca, coğrafi işaret denetlenirse faydası olur. Denetlenmediği için, Türkiye’de üretilen her sarımsak Taşköprü diye satılıyor. O zaman ne anlamı kaldı? Mutlaka denetimlerin yapılması gerekir” diye konuştu.
Etiketler: Ali Ekber Yıldırım, Sarımsak yılbaşında 100 lira olur mu?
← Suriye meselesi Çankaya zirvesinde
Çiftçinin mazot, gübre ve prim desteği 2020’de kaldırılıyor →