YayınlayanHamza Gunes Değiştirilmiş 3 yıl önce
2 ÇEVREMİZİ NASIL ALGILIYORUZ?
4 Beş çeşit duyu organı vardır. Göz Kulak Burun Dil Deri
5 GÖZ ve GÖRME DUYUSU Göz; görme olayını gerçekleştiren özelleşmiş bir organdır. Göz görmeyi sağlayan kısımlarla, bunları koruyan kaş, göz kapakları, kirpikler, göz yaşı bezleri, yağ bezleri ile göz yuvarlağını göz çukuruna bağlayan ve hareketini sağlayan kaslardan meydana gelmiştir. Gözün görmeyi sağlayan kısımları; duyu hücreleri, mercek, ve uyarıları beyne ileten sinirlerdir.
8 GÖZÜN KISIMLARI Göz dıştan içe doğru; Sert tabaka, Damar tabaka,
11 SERT TABAKA Göz yuvarlağını en dıştan saran beyaz renkli koruyucu tabakadır. İçteki dokuları korur. Göz yuvarlağına dayanıklılık kazandırır. Sert tabaka göz yuvarlağının ön kısmında incelerek saydam bir yapı kazanır. Işığı kıran bu saydam tabakaya kornea denir. Sert tabaka kan damarı içermez. Beslenmesi hücreler arasında akan sıvı ile olur.
12 DAMAR TABAKA Kan damarı bakımından zengindir. Sert tabakanın altında yer alır. Gözü besleyen tabakadır. Göz bebeği, ve iris bu tabakada bulunur. Damar tabaka merceğin ön kısmına doğru uzar ve irisi oluşturur. İrisin tam ortasında bir delik bulunur. Bu deliğe göz bebeği denir. Göz bebeği ışığın göze girdiği yerdir. İris düz kaslardan yapılmış olup, taşıdığı renk pigmentlerine göre kahverengi, mavi, yeşil olabilir. İristeki kaslar kasılıp gevşeyerek göze giren ışığın miktarını ayarlar.
14 AĞ TABAKA (RETİNA) Göz küresinin en iç tabakasıdır. Çok sayıda görme hücresi içerir. Göz merceği ve sarı leke bu tabakada bulunur. Retinanın arka kısmında, merceğin tam karşısında net görüntünün oluştuğu yere san leke denir. Göz Merceği: Göz bebeğinin arkasında yer alır. 0ldukça elastik ince kenarlı bir mercektir. Göz merceği bakılan cismin uzaklığı ve yakınlığına göre incelip kalınlaşır.Uzaktaki ve yakındaki cisimleri net görebilmek için göz merceğinin kalınlığının ayarlanmasına göz uyumu denir.
16 AĞ TABAKA (RETİNA) Sarı lekede iki tip görme hücresi bulunur. Bunlar cismin rengini algılayan hücreler ve cismin şeklini algılayan hücrelerdir. Cismin şeklini algılayan hücreler dışta, rengini algılayan hücrelerde içte bulunur. Bu nedenle önce cismin şeklini sonra rengini algılarız. Gözdeki üç tabakayı delip göz küresinin arka kısmından dışarı çıkan sinir demetine optik sinir denir. Optik sinirlerin gözden çıktıkları bölgeye de kör nokta denilir. Kör noktada görüntü oluşmaz.
19 AĞ TABAKA (RETİNA) Aydınlıkta cisimlerin renklerini ve ayrıntılarını algılayan koni hücreleri ile az ışıkta siyah ve beyaz renkleri algılayan çomak hücreler ağ tabakada bulunur. Sarı benekte koni hücreler çok olduğundan görüntü nettir.
20 GÖRME OLAYI: Göze gelen ışınlar korneadan kırılarak geçer. Göz bebeğinden göze girer. Göz merceğinde kırılarak retina üzerine düşer. Retinada sarı leke üzerinde ters olarak görüntü oluşur. Gözden çıkıp beyne giden görme sinirleri sarı lekede oluşan ters görüntüyü uyartılar halinde, beyindeki görme merkezine ileterek düz ve tek görüntünün oluşmasına yardımcı olurlar.
21 GÖRME OLAYI: Cisimden gelen ışık ışınıkorneaGöz bebeğiGöz merceğiCamsı cisim Sarı lekeGörme sinirleriBeyindeki Görme merkezi Gözde ışığı kırarak sarı leke üzerine düşüren yapılar kornea, göz merceği, ve camsı cisimdir.
29 GÖZ KUSURLARI: Göz kusurları doğuştan olabileceği gibi sonradan da kazanılabilir. Doğuştan olan göz kusurları renk körlüğü ve şaşılıktır. Sonradan kazanılan göz kusurlarında görüntü sarı lekenin üzerine düşmez. Bu yüzden de görüntü net değildir.
30 MİYOP (uzağı net görememe)
31 HİPERMETROP (yakını net görememe)
32 Astigmat (Bulanık görme):
33 PRESBİTLİK: Yaşlılarda yakını görememe hastalığıdır.
34 RENK KÖRLÜĞÜ Bazı renkleri ayırt edememe durumudur. Kalıtsal bir hastalıktır. Genelde renk körleri kırmızı ve yeşil rengi ayırt edemez.
35 RENK KÖRLÜĞÜ TESTİ Sol taraftaki X başlangıç noktasından parmağınızla turuncu noktaları takip ederek sağ yandaki X noktasına ulaşmaya çalışın. Eğer hedefe değil de başka bir yere ulaşıyorsanız ve ya yolunuz kaybediyorsanız hemen bir göz hekimine baş vurunuz, mesafenin önemi yoktur.
43 ŞAŞILIK Göz yuvarlağını hareket ettiren kasların normalden uzun ya da kısa olmasından kaynaklanır. Ameliyatla düzeltilebilir
44 KATARAKT Merceğin saydamlığını yitirmesiyle oluşur. Ameliyatla düzeltilir.
46 KULAK ve İŞİTME DUYUSU Kulak, işitme organıdır. Başın iki yanında yer almaları sesin yönünü bulmamızı sağlar. Kulağın görünen kısmı, kulak kepçesi adını alır. Kulağın çok önemli iki görevi vardır. 1. işitmeyi sağlamak. 2. Yarım daire kanalları ile vücut hareketlerinde dengeyi sağlamak.
49 Kulak zarı; gelen ses dalgalarını titreşimlere dönüştürür
51 ORTA KULAK: Dıştan kulak zarı ile, içten oval pencere ile kapatılmıştır. Çekiç, örs, üzengi kemikleri ile kulak zarına gelen ses titreşimlerini oval pencereye ulaştırır. Bu üç kemiğe kemik köprü adı verilir. Görevi, ses titreşimlerini kuvvetlendirerek dış kulaktan iç kulağa taşımaktır. Orta kulak östaki borusu ile yutağa bağlıdır. Östaki borusu kulak zarının iki tarafındaki basıncın dengelenmesini sağlar.
53 İÇ KULAK: Yarım daire kanalları, dalız ve salyangozdan oluşur.
55 KULAK ZARI
56 İŞİTME OLAYI: Kulak kepçesiyle toplanan ses dalgaları kulak yolundan kulak zarına gelir ve kulak zarını titreştirir. Zarın titreşimleri kulak kemikçikleri tarafından kuvvetlendirilip oval pencereye iletilir. Oval penceredeki ses titreşimleri dalız içindeki sıvı ile salyangozdaki sıvıya geçer. Ses titreşimleri salyangozdaki sıvıdan işitme duyu hücrelerine oradan da sinirlere aktarılırlar. Sinirler tarafından alınan ses beyne iletilir ve işitme sağlanmış olur.
57 İŞİTME OLAYI: İşitme Yolu: Kulak kepçesi Kulak yolu Kulak zarıÖrs, çekiç,ÜzengiOval pencere Dalız Salyangozİşitme sinirleriBeyindeki işitme merkezi Kulak Sağlığı Östaki borusu ile ağızdan ve burundan giren mikroplar orta kulak iltihabı denen tehlikeli bir hastalığa yol açar. Kulakta çınlama, uğultu ve ağrı oluşturur. Kulak zarının delinmesine yol açar.
59 BURUN ve KOKU ALMA DUYUSU
62 BURUN ve KOKU ALMA DUYUSU
65 DİL ve TAT ALMA DUYUSU Dil, üzerindeki tat alma cisimcikleri (tat alma memecikleri) ile tat almada, kaslı yapısı ile sindirim ve konuşmada rol oynayan bir organımızdır. Tat alma cisimcikleri tat alma hücreleri ve sinirlerden oluşur.
66 DİL ve TAT ALMA DUYUSU Suda çözünen tat maddeleri tat alma cisimciklerindeki tat alma hücrelerini uyarır. Oluşan uyarı sinirler ile beynin tat alma merkezine iletilir. Böylece tat almış oluruz.
67 DİL ve TAT ALMA DUYUSU Dilimizin her bölgesi her tadı alır. Ama bazı tatları alan tat tomurcukları bazı bölgelerde daha fazladır. Dilin ucu tatlı, orta kenarları tuzlu, arka kenarları ekşi ve arkası acı tatları algılamamızı sağlar.
72 DİLİN TAT ALMA BÖLGELERİ
78 DERİ Deri vücudumuzu dıştan örter.Yapısında ter bezleri kıllar, kan damarları, sinir uçları, yağ bezleri vardır. Bu yapılar deride birçok değişik görevler yapılmasını sağlar. Deri iki tabakadan oluşur.
81 ÜST DERİ (Epidermis): Üst kısmında ölü hücrelerden oluşan KORUN tabakası, Onun altında canlı hücrelerden oluşan ve deriye rengini veren MALPİGİ tabakası bulunur. Malpigi tabakası deriye renk veren MELANİN pigmentlerini içerir.
82 ALT DERİ (dermis): Burada kılcal damarlar, kıl kökleri, yağ ve ter bezleri ve kıl kasları vardır. Ayrıca alt deride bulunan sinir uçları ile soğuk, sıcak, dokunma, ağrı, basınç gibi duyular algılanarak beyne iletilir.
84 DERİNİN GÖREVLERİ Vücudu dış etkilere karşı koruma, su kaybını önleme ve mikropların vücuda girmesini önleme Dokunma, acı ve ısıyı algılayarak beyne ulaştırma Terleme ile zehirli maddelerin bir kısmını vücuttan atma Solunum yapma (gaz alışverişi) Vücut sıcaklığının ayarlanmasına yardımcı olma
93 DUYU ORGANLARININ SAĞLIĞI
94 SORU: 1 İç Kulakta : I.Çekiç II. Örs III. Üzengi IV. Salyangoz
95 SORU:2 I. Görüntü retinanın arkasına düşer. II. Yakını iyi göremez.
96 SORU:3 Aşağıdakilerden hangisi alt derinin yapısında bulunmaz?
97 SORU:4 Işık uyartıları gözde hangi yolu izleyerek beyne gelir?
98 SORU:5 Kulağımızın yapısında olduğu halde işitme-de etkili olmayan yapı hangisidir? A) Yarım daire kanaları B) Salyangoz C) Örs ve üzengi kemikleri D) Kulak zarı
99 SORU:6 Kulağımızın hangi kısmı, oval pencere yoluyla gelen	ses dalgalarını salyangoza iletir? (1992-FL) A) Yarım daire kanalları B) Östaki borusu C) Üzengi D) Dalız
100 SORU:7 Aşağıdakilerden hangisi kulakta bulunan kemik dolambacın kısımlarından değildir? (1994-FL) A) Yarım daire kanalları B) Salyangoz C) Dalız D) Örs
101 SORU:8 I.Göz ekseninin normalden uzun olması
104 SORU:11 Aşağıdakilerden hangisi orta kulakta yer alır? (1995-DPY)
105 SORU:12 Cisimler hangi özelliklerinden dolayı görülebilirler?
106 SORU:13 Aşağıdakilerden hangisi ışınların göz bebeğinde toplanmasını sağlar? (1997-DPY) A) Saydam tabaka B) Göz merceği C) Kör nokta D) İris
108 SORU:15 I.İris II.Kornea III.Sarı benek IV.Kör nokta
111 SORU:18 Aşağıdakilerden hangisine kornea adı verilir? (1997-ATML)
113 SORU:20 Bütün duyu organlarının merkezleri nerede bulunur? A) Beyinde
114 SORU:21 Aşağıdakilerden hangisi duyu organı değildir? A) Göz B) Böbrek
116 SORU:23 Aşağıdakilerden hangisi alt deride bulunmaz?
117 SORU:24 Dilimizin ucunu kurutma kâğıdı ile kurulayarak şeker
118 SORU:25 Nezle olduğumuzda, besinlerin tadını da alamayız.
120 SORU:27 Elimizi soğuk sudan çıkarıp, ılık suya soktuğumuzda
122 SORU:29 Kulağın dengeyle ilgili kısmı aşağıdakilerden hangisidir?