Yeni Ekonomi Programı (YEP) adını alan 2019-2021 Orta Vadeli Program, 20 Eylül’de açıklandı. Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak tarafından açıklanan program dengelenme, disiplin ve değişim eksenli ilerleyecek. Yeni yol haritasında fiyat istikrarı ile finansal istikrarın yeniden tesis edilmesi ekonomi yönetiminin esas amacı olarak belirlenirken, bu süreçte ekonomide yaşanacak dengelenme ve bütçe disiplinine yapılan güçlü vurgu dikkat çekti. ‘Dengeli büyüme’, ‘enflasyonda makul seviyeler’ ve ‘kamuda tasarruf’ programda altı çizilen hedefler olarak yer aldı. YEP’te bu yıl büyüme öngörüsü yüzde 3,8’e çekilirken, 2019’da yüzde 2,3 büyüme bekleniyor. 2018’de enflasyonun yüzde 20,8 seviyesine yükselmesi 2020’de ise yüzde 9,8 ile yeniden tek haneye dönmesi hedefleniyor. İşsizlikte ise program boyunca çift haneli oranlar sürecek ama program boyunca 2 milyon yeni istihdamın yaratılması planlanıyor. YEP’te dikkat çeken bir yenilik ise planlanan eylemlerin sıkı kontrol altında tutulacak olması. Programın uygulanmaya başlamasından itibaren üçer aylık dönemlerde eylemlerin gelişimi takip edilecek, sürecin zamanında ilerlemesine yönelik adımlar atılacak.
BÜYÜMEDE ‘DENGELENME’ SÜRECİNE GİRİLECEK
2018-2021 dönemi için makroekonomik hedefleri kapsayan YEP’te, 2017’de yüzde 7,3’lük büyüme yakalayan ekonominin 2021’e kadar kademeli olarak hız kesmesi öngörülüyor. Bu yıldan başlayarak takip eden 3 yıllık dönemde Türkiye ekonomisinin sırasıyla yüzde 3,8, yüzde 2,3, yüzde 3,5 ve yüzde 5 büyümesi öngörüldü. Yine ekonomik dengelenme kapsamında büyümenin hız kesmesiyle enflasyonun da düşüşe geçmesi öngörülüyor. Hazırlanan programda, bu yıl yüzde 20’yi aşması beklenen yıllık enflasyonun 2021’e gelindiğinde yüzde 6’ya indirilmesi hedefleniyor. Enflasyonla topyekün mücadele programının kısa süre içinde hayata geçirilmesi planlanırken, TÜFE bazlı düzenleme, tedarik zinciri, ürün izleme mekanizması gibi birçok aksiyon da alınacak.
CARİ AÇIĞIN PANZEHİRİ BELİRLENDİ
Türkiye’nin yumuşak karnı cari açık için de yol haritası belli oldu. Cari açığın düşürülmesi için ilaç, ara ürün, kimya, petrokimya, enerji, makine ve teçhizat ile yazılım sektörleri öncelikli yatırım alanlarından olacak. Teknoloji ve Ar-Ge yatırımları, kamu özel ortaklığıyla farklı şekillerde uygulamaya alınacak. Yüksek teknoloji endüstri üretim bölgeleri, 20 biyoteknolojik ilacın üretim altyapısının kurulması, petrokimya kümelenmeleri gibi yatırım projelerinin yanında ihracat ana planıyla birlikte süreç desteklenecek.
Yeni Ekonomi Program’ının bir diğer dikkat çeken başlığı ise tasarruf planı. 2019 yılında 76 milyar lira tasarruf hedefi konuldu. Hazırlanan plan kapsamında; ihalesi yapılmamış veya daha başlamamış projeler askıya alınacak. Mega projeler doğrudan yabancı yatırım, uluslararası finansmanla hayata geçirilecek, kamu-özel işbirliği finansal açıdan verimli olmasına yönelik düzenlemelerle hayata geçirilecek. Vergi süreçlerinde önemli iyileştirmeler yapılacak ve bunun ötesinde etkinliği kalmamış olan istisna, muafiyet ve indirimleri kademeli olarak kaldırılacak.
Yeni Ekonomi Programı’nda, işsizlik oranı hedefleri de 2018 yılı için yüzde 11,3, 2019 yılı için yüzde 12,1, 2020 yılı için yüzde 11,9 ve 2021 yılı için yüzde 10,8 şeklinde sıralandı. Program döneminde ilave istihdama Türkiye güçlü şekilde devam edecek. 2021 yılına kadar 2 milyon yeni istihdam oluşturmuş olacak. Öte yandan Yeni Ekonomi Programı’nda bütçe açığının GSYH’ye oranı hedefleri 2018 yılı için yüzde 1,9, 2019 yılı için yüzde 1,8, 2020 yılı için yüzde 1,9, 2021 yılı için yüzde 1,7 olarak şekillendi.