Giderek Popülerleşen Yemek İşi - Yaşam Haberleri
Refika Birgül, Batuhan Pattiotti, Mehmet Özer, Arda Türkmen, Şemsa Denizsel, Jamie Oliver, Gordon Ramsay, Nigella Lawson, Martha Stewart, Anthony Bourdain... bu isimlerin en azından bir kısmı tanıdık... Hepsi, önde gelen, adını duyurmuş, saygın ve seçkin şefler. Ve hepsi, evimizin salonuna girip çıkıyor, bize yemekler yapıyor, yemek yapmayı öğretiyor, fikirler veriyor, ağzımızın sularını akıtıyor. Ümit Ustaların, Emine Bederlerin yerini onlar aldı. Seçkin, sofistike ve hatta belki ulaşılamaz olmaları bir şey değiştirmiyor. Tanışık olduk artık, yakınlaştık; hem şahısları hem de temsil ettikleri gurme – şef – sofistike yemek endüstrisi hiç birimize o kadar yabancı değil artık. Her biri ailemizin şefi olabilir yani, öyle yakınlar, öyle tanıdıklar; sen ben bizim oğlan.
Şimdi kırklı yaşlarını yaşayan jenerasyon, özellikle evden ayrıldıktan sonra eve yemek söylemenin tadına vardılar. Bir telefon aç, iskenderler, lahmacunlar, pizzalar evine gelsin. Bulaşık yok, bir şey yok. Bir nevi lüküs hayat oh ne rahat. Annelerin yaptığı ev yemeklerinden, hazır-leziz yemeklere bir geçiş oldu bu ve evde yemek yapmak çok da elzem değildi. O dönem işte, yemek yapmak unutuldu bir ara. Ev yemeği için anne evine gidildi. Yemek yapmak annelerin işiydi hep. Sonra işte bu şefler heralde evimize fazla girer oldular; Saatli Maarif Takvimindeki günlük yemek önerilerinden, gazete ve dergilerdeki değişik yemek tarifleri, farklı farklı malzemeler ve yeni yeni tatlara geçiş yaptık. İşte ne olduysa oldu, yemek yapmak yeniden moda oldu. Pardon, ilk kez moda oldu, çünkü eskiden moda değildi, zorunluluktu, doğaldı, evde yemek pişerdi yenirdi.
Çok uzaklara gitmeye gerek yok, Yemekteyiz programının onca katılımcısını düşünün bir... Herkes gurme, herkes şef, herkes yaşam ve yemek gurusu. Herkes hem Türk mutfağının detaylarına son derece hakim, hem de dünya mutfağından esintiler taşımayı biliyor. Sofra düzeni desen, kimse kimsenin eline su dökemez. Servis ve ağırlama desen, o biçim. Zannedersin ki Cordon Bleu ilk öğretim okullarında zorunlu eğitim veriyor, herkes konuya dört işlem kadar hakim.
Gurme tatil turları, yemek üzerine planlanmış geziler, İstanbul’un allahın unuttuğu bilmem neresindeki tantunici / sushici / kanatçı için yollara dökümlemeler, hayatımıza girdi artık. Daha doğrusu, belki hep hayatımızdaydı bir şekliyle; zira balık yemek için boğaza gitmek gerekirdi, herşey her yerde bulunmazdı. Güzel bir yemek için yola çıkmak çok yeni bir şey değilse de, bunun bir lifestyle meselesi haline gelmesi ve yaygınlaşması yeni bir durum. Her hangi bir şeyin tadına bakmak, onu yemek, ondan zevk almak bir yaşam biçimi, bir felsefe, bir değer haline geldi. Elini atsan, şarap turları, peynir tadımları, yöresel yemek gezileri... Yemek yemek, bir araç olmaktan çıkalı çok oldu, başlı başına bir amaç haline geldi. Hem de hemen herkes için. Yemekten anlamak ve zevk almak, yemeğe düşkün bir kaç arkadaş, yemek eleştirmenleri ve şefleri çoktan aşmış vaziyette; herkes hapur hupur yemeklere yumuluyor, sonra da üzerine yorum yapıyor.
Diyeceğim o ki, yemeğin ve yemenin kendisi popüler oldu. Kim popüler yaptı, kim belirledi ve yönlendirdi bu popülerleşmeyi, o da ayrı soru elbette; ekonomi, politika, medya, reklam, pazar derken özneler bol. Şurası net ki, bir şey ne kadar popülerleşirse onunla ilişkimiz de o kadar artıyor ve yaygınlaşıyor. Maruz kalışımız ve etkisinde kalışımız da bir o kadar artıyor. Yemenin kendisi bu kadar popüler değilken; yemek yemekle, yemek yapmakla, yemek yemekten zevk almakla ilişkimiz ve yakınlığımız da bu şekilde ve dozda değildi. Şimdiyse kaçınılmaz, her yerde, herkeste, herkesle...
Yemek yemek, karın doyurmaktan ve hayatta kalma aracı olmaktan ibaretken, kimsenin bize bunun üzerinden laf etme hakkı yoktu. Oysa şimdi, dünya mutfağına ne kadar hakim olduğumuz, yeni tatlar denemeye ne kadar açık olduğumuz, o sosun o ete ne kadar yakışıp yakışmadığını değerlendirebilme kapasitemiz hep bizim hakkımızda bir şeyler söylüyor. Ne kadar entelektüeliz, ne kadar elitiz, hayattan zevk almayı ne kadar biliyoruz, ne kadar eğitimliyiz, ne kadar zenginiz, ne kadar mükemmeliz... Alt tarafı bir sushi yemedik diye yiyeceğimiz yaftalar belli değil yani!
Her türlü popülerliği aynı anda yakalamaya çalışırken helak oluyoruz belli ki, çünkü o maruz kalış bize gerçek bir özgür karar alanı bırakmıyor. Bize bırakılan tek alan, durup durup yemekle uğraşmak. Yemeği yemekle ya da yememekle. Hayatlarımızda başka neler oluyor ki, onlara bakmak ve onlarla uğraşmak o kadar zor, biz durup durup yemekle uğraşıyoruz? Sabahtan akşama, bugünden yarına, yazdan kışa, düşündüğün tek şey yemek olsun! Başka da bir şeye kafayı yorma! Bak malzeme bol; ister diyetini düşün, ister tadım kursunu düşün, ister yemek tariflerine gömül, ister sağlıklı beslenmeyle kafayı boz... seçim senin, yeter ki yemekle uğraş, gerisini de boşver!