Bu Hafta 2325
Bu Ay 3157
Pazartesi, 12 Mayıs 2008
Asker, politikacı. Hacıbektaş İlçesi’nde doğdu. Kuleli Askeri Lisesi’ni ve harp Okulu’nu bitirdi (1944). ABD ve Federal Almanya’da çeşitli meslek kurslarını tamamladı. ODTÜ Amme İdaresi Enstitüsü’nü ve kara harp Akademisi’ni bitirdi, Yıldız Kara Harp Akademisi’ne öğretmen olarak atandı. Yüksek Kumanda Akademesi’nde öğrenim gördü. İstanbul Davutpaşa 3.Zırhlı Tugay tank Taburu Komutanlığı görevindeyken 27 Mayıs 1960 hareketine katıldı, İstanbul’daki harekatı yönetti. Milli Birlik Komitesi’nde Genel Sekreterlik görevini yürüttü. 13 Kasım 1960’ta MBK’nin feshedilmesi üzerine 14’ler gurubu içinde emekliye ayrıldı. Meksiko, Ottowa ve Atina Büyükelçilikleri danışmanlıklarında bulundu. Siyasal yaşamını CHP’de sürdürdü, 1965’te İstanbul milletvekili seçildi.İki dönem CHP Parti meclisi üyeliği yaptı. 1969’da CHP’den istifa etti. 1970-1971’de Hürriyet gazetesi genel yayın müdürlüğünde bulundu. Milliyet gazetesinde milli savunma konusunda çeşitli yazıları yayınlandı. Anılar-Sorunlar-Sorumluluklar (1972) adlı bir yapıtı bulunmaktadır.
EMİN TÜRK ELÇİN
Yazar.Avanos İlçesi’ne bağlı Genezin Bucağı’nda doğdu. Ortaöğrenimini muallim mektebinde tamamladı (1927).Yazıları yüzünden öğretmenlik görevine son verildi (1930). Bir süre Türk Dil Kurumu’nda çalıştı, Almanya’da Siyasal Bilimler Dalında öğrenim gördü. Yurda dönünce Devlet Konservatuarına öğretmen oldu (1937-1944). Öğretmenliğine yeniden son verilince, samsun’da çevirmen olarak çalıştı. Daha sonra yaşamını İstanbul’da çevirileriyle sürdürdü. Resimli Ay, yeni Edebiyat, Fikirler, yağmur ve Toprak, yeni Ufuklar, Ataç, Eylem, yeni Tanin, Gerçek dergilerindeki yazılarıyla tanındı. Resimli Ay dergisindeki ilk yazısı “Köyümde Neler Gördüm” ve Yeni Edebiyat’da yayınlanan “Irgat hasan ile Bacısı Şefika” adlı öyküsü yüzünden açılan davalarda aklandı. Dünya Mizahindan Seçmeler (1971) adlı bir çeviri yapıtı da vardır.
Başlıca eserleri: Yüzyıllar Boyu İleri Geri kavgası (1967), Kemalist devrim İdeolojisi (1970).
Refik Başaran Ürgüp’e 18 kilometre uzaklıktaki Taşkınpaşa Köyü’nde dünyaya gelmiştir. Başaran’ın altı yedi yaşlarında müziğe ilgi duymaya başladığı sanılmakladır. Daha o yaşlarda elîne aldığı ağaç parçalarını göğsüne sürterek saz çalar gibi yapıp, türkü söylemeye başlamıştır. Refik Başaran köyünde 1915 yılında öğrenime açılan tek öğretmenli okulda 3 yıl okumuş ve buradan mezun olmuştur. Refik Başaran’ın torunu sanatkarın ilk bağlama çalması ile ilgili olarak şunları söylemiştir:
"Refik Başaran henüz on beş yaşında iken abisi Fettah onun bağlama çalmayı öğrenip, ileride iyi bir sanatkar olmasını istemiş bunu gerçekleştirmek için Kırşehir’e giderek bir bağlama satın almıştır, daha sonra da Kayseri’nin yeşil Hisara bağlı Kavak Köyü’nden topal Hasan her öğreteceği Türkü için bir sarı lira almak şartı ile Refik Başaran’a bağlama dersleri vermeyi kabul etmiştir."
Fettah topal Hasan’ın bu teklifini kabul edip, kardeşinin ondan ders almasını sağlamıştır. Fettah’ın Refik Başaran’ın ufkunu genişletmesinde etkisinin büyük olduğu söylenmektedir. Zira Fettah Sineson medresesini bitirmiş Kurtuluş savaşında ise subay olarak görev almış ileri görüşe sahip bir insanmış. Refik Başaran iki yıl boyunca tarlaya, bağa gitmediği zamanların dışında, 6 km.lik yolu yürüyerek ustasının yanına gitmiş ve ondan bağlama dersleri almıştır. Başaran bağlama tekniğini ilerletebilmek maksadıyla, Damsa’daki evinden kaçarak, köyün karşısındaki yazı dağın eteğindeki ine gidip, orada on iki gün boyunca katmıştır.
17 yaşına geldiğinde Fatma Başaran’la evlenmiştir. Fatma Başaran’ın kendisi gibi sanatçı bir ruha sahip olup onu desteklemesi, Refik Başaran’ın oldukça çok hoşuna gitmiş ve bu yolda belki de daha büyük ilerleme sağlamasına yol açmıştır. Refik Başaran askere gidinceye değin düğünlerde bağlama çalıp söylemiş ve bu yolla ünü İç Anadolu’da hızla yayılmıştır. Ününün yayılmasıyla kendisine yörenin dışından da teklifler gelmeye başlamış ve bu suretle değişik illeri ve yöreleri gezme şansına sahip olmuştur. Bu gezmelerin sanatçının bilgi ve sanatçı kişiliğinin gelişimindeki rolü büyük olmuştur. Askerliğini önce Kütahya ardından da Niğde’de yapmış ve bu şekilde askerliğini sona erdirmiştir. Askerliğini bitirdikten sonra Damsa’ya dönmüş ve düğünlerde bağlama çalmaya devam etmiştir. Kendi yaktığı türküleri okudukça İç Anadolu’da ünü, yayılmış ve herkes tarafından sevilen bir sanatkar haline gelmiştir. Sayın Gürbüz Sapmaz’ın sanatkara Atatürk tarafından "Başaran" soyadının verilmesiyle ilgili şu sözleri söylemiştir:
"Ankara’da Hacer Buluş, Safiye Ayla gibi dönemin sevilen sanatkarların ın katıldığı, Atatürk için verilen bir konsere Refik Başaran’da çağırılmış, konser sonunda Ulu Önder sanatkarı çok beğenmiş, Başaran Soy ismini kendisine vermiştir"
Refik Başaran, 1935 ile 1947 yılları arasında 200'e yakın türkü okumuştur. Ayrıca her gittiği yerde oradaki yaşadığı, gördüğü olaylarla ilgili türkü yakmıştır. Bu türkülerin çoğu plaklara okunmadığından dilden dile dolaşmış ve ancak bir kısmı günümüze değin ulaşılabilmiştir. Halen derlemeler devam etmektedir. Refik Başaran 1947 yılında Ankara'nın Ayaş ilçesinde ölmüştür.
Yazar. Hacıbektaş İlçesi’nde doğdu. Ortaöğrenimini ilköğretmen okulunda tamamladı. Köy öğretmenliği, gezibi başöğretmenlik, Milli Kütüphane’de memurluk yaptı. Son görevinden emekliye ayrıldı.
Yeni Adam, Ülkü, Yurt ve Dünya, Söz, Yağmur ve Toprak, Yeryüzü, Sosyal Adalet, Yön, Eylem, Toplum, Yeni Gün dergi ve gazetelerinde öyküleri ve araştırma yazıları yayınlandı. Yağmur ve Toprak adlı aylık dergiyi çıkardı, Forum dergisinde Harmandalıoğlu takma adıyla röportajları yayınlandı. 1960-1965 yılları arasında Forum ve Sosyal Adalet dergilerinde yayınlanan yazıları Ezilen Doğu-Doğu’da Kıtlık Vardı (1965) adıyla kitaplaştırıldı.
Yazar. Hacıbektaş İlçesi’nde doğdu. İlkokulu köyünde okudu. İlköğretmen Okulu’nu bitirdi (1935). Samsun köylerinde beş yıl öğretmenlik yaptı. Dışardan lise bitirme sınavlarını verdi. Ankara Üniversitesi Dil ve tarih-Coğrafya Fakültesi Rus Dili ve edebiyatı Bölümü’nü bitirdi (1945). Ankara’da bir basımevi kurarak Yağmur ve Toprak (1948-1951) ve Ant dergilerini yönetti. Sayısı 45’e ulaşan ve halk ozanlarına, çağdaş ozanlara, folklora ilişkin bilgileri kapsayan Güvercin kitaplarını çıkardı. İlk öyküleri Yeni Adam dergisinde yayınlandı. Rusça’dan çeviriler yaptı. İki kez tutuklandı ve uzun süre gözaltında kaldı. Daha sonra yayın yaşamında uzaklaştı.
NEVŞEHİRLİ DAMAT İBRAHİM PAŞA
Sonuçlar 37 - 45 / 147