Alexa Schmid ile 5 Ritim Atölyeleri - Güneşanne
Sevgili Alexa seni tanıyabilir miyiz?
İşviçre’de Alp dağlarında doğan altı kızkardeşten biriyim. Yaklaşık yirmi yıl boyunca pedagog olarak çocuklarla çalıştım. Yirmi üç yaşındayken kızım dünyaya geldi. 1999 yılında kardeşim ‘burada senin için önemli bir şey var, mutlaka gelmeli ve denemelisin ‘ diyerek beni Almanya’ya davet etti. Almanya’ya gittim ve hayatımda ilk kez 5 Ritim atölyesine katıldım, eğitmen Ya’Acov Darling Khan’dı. Atölye sırasında buraya aitmiş gibi ve atölyenin üzerimde ‘hayat değiştirici’ bir etkisi oldu. O gün kardeşim beni çağırdığı için ona çok şükran duyuyorum. Orada 5 Ritim Atölyelerinin kurucusu Gabrielle Roth ile tanışma ve çalışma imkanı da buldum.
İlk beş yıl süresince 5 Ritim Atölyeleri’ne kendim için katıldım. Tatillerimi farklı ülkelerdeki 5 Ritim Atölyeleri’ne katılarak geçirdim. Her bir katıldığım atölye hayatımı değiştirdi diyebilirim, olayları, durumları olumsuz görme algım değişmişti.
Örneğin, Alp dağlarında hayat zorluydu, çünkü çok uzun kışlarımız vardı, neredeyse yaz olduğunda çiçeklerin tomurcukları patlardı. 5 Ritim Atölyeleri’ne katıldıktan sonra Alp dağlarındaki küçük, minnacık çiçekleri bile görebilmeye başladım. Olaylara bakış açım tamamen değişti. Katıldığım atölyelerde farklı ülkelerden pek çok insan vardı ve zamanla kendimi ‘dünyalı’ bir insan gibi hissetmeye başladım ve zamanla dünyamın genişlediğini ve daha güçlü bağlar kurduğumu fark ettim.
2003 yılında eğitmen eğitimi almayı düşünmeye başladım ve bu fikrimi Ya’Acov’a açtım. Kendisi eşi Susannah ile birlikte Avrupa’da Ritim dans ve hareket ofisini yönetiyordu. ‘Dans etmeyi çok seviyorsun, dans pistinde bu huzurunu kaybetme’ dedi ve yolculuğum böyle başladı.
Gabrielle Roth’tan ilk eğitimimi aldım ve İşviçre’de ilk kez 5 Ritim Atölyeleri düzenlemeye başladım. 2012 yılından bu yana İstanbul’da yaşıyorum. İstanbul’a ilk geldiğimde Cihangir Yoga’da ilk derslerimi vermeye başlamıştım.
Alexa, 5 Ritim atölyeleri tam olarak nedir?
5 Ritim Atölyeleri 1960’larda Gabriella Roth tarafından başlatılmış. Roth bir dansçı, bileğini kırıyor ve bir gün ona ‘artık dans edemeyeceksin’ diyorlar. O sıra dönemin önde gelen psikologları ile Esalen’de tanışıyor ve çalışıyor. Harelet ile bedeni ve bedenin kendini iyileştirme gücünü araştırıyor.
Bu söylediğin çok ilginç ben de yakınlarda bebeklerdeki hareketi anlatan bir belgesel izliyordum, hareket aslında doğamızda olan, içten gelen, çok fazla dikkat verip fark etmediğimiz bir şeyi ama bizi, aynı zamanda kişiliğimizi ne kadar çok etkiliyor değil mi?
Evet, haklısın, Roth da bu atölyeyi yaratırken içersinde hem psikoloji hem de beden ve hareket çalışmalarını göz önünde bulundurmuş. Beden hareket ettiğinde bedenin içerisinde dönen bir enerji var ve Gabriella bu enerjilere ‘dalgalar’ ismini verdi.
Hareket hayatın içerisinde hep var ama spontane ve içten gelen hareket yok sanki. Spora gidiyoruz ya da dans öğreniyoruz, ama dansta bir ritim ve belli hareketler var tekrarlanan ve dans ederken de zihin hep devrede.
Gaberielle da çalışırken önce çocuklarla, sonra farklı ihtiyaçları olan farklı gruplarla dans ederek başlamış. 5 Ritim atölyelerinin en önemli konularından biri bu. 5 Ritim’de hareket eğilimi, isteği, arzusu tamamen içten gelir. İnsanlar dans etmelerini söylediğimizde ne oluyor bunu gözlemlediğimizde ve ne zaman birini dans etmeye davet etsek orada herkese özgü ayrı bir model, bir döngü var. İşte oluşan bir enerji döngülerine ‘dalgalar’ adını verdi Roth.
Bu beş dalgaya isimler verdi; akıcı, staccato, kaos, şiirsel, dinginlik.
Bu bir süreç, atölyede her ritimde bir davet var aslında; canlı hissetmeye, insan olduğumuzu yeniden hatırlamaya ve bu an içerisinde olduğumuzu yeniden hatırlamaya bir davet bu.
Aslında bunu neden unutuyoruz?
Elbette canlıyız ve bunun farkındayız ama hayat uzun bir yolculuk, bir süreç. Hayat bizi sürecin içine atıyor; her sabah uyanıyoruz, şu an içimde ne oluyor, nasılım, bugün neler yapacağım, neleri planladım iyi gitmedi ve onları bırakmalıyım belki de, kim olduğumu gösterebilme ihtiyacım da var. Gece yeniden iyi hissetmek için uyumam gerekiyor. Tüm bunlar için kendi içsel gücümü bulmaya ihtiyacım var. Bir gün içerisinde aslında pek çok küçük ‘dalgalar’ ve aynı zamanda bir büyük ‘dalga’ ile birlikte var oluyorlar. Dolayısıyla Gabrielle Roth tüm bu dalgaların bir haritasını çıkardı ve 5 ritim dalgalarını oluşturdu.
Biraz 5 Ritim’deki ‘dalga’lardan bize bahsedebilir misin?
5 Ritim atölyelerinde her ritmin evrensel bir enerji özelliği var. Bu özelliklerle çalışmak için farklı yaklaşımlar var. Dalgaların seviyeleri 5 Ritm’i somutlaştırmak için fiziksel benliği öğretir. Kalp atışı seviyeleri, duyguları nasıl somutlaştırdığımızı öğretir.
1. Ritim dalga-Flowing; akıcı ritim bir temeldir, dünyadır, toprak anadır. O bizim sığınağımız, barınacak yerimizdir. Akıcılık ile, dünyaya gelmeye kendime izin veririm. Toprak bana bakar, beni besler. O annedir, dişil niteliktir, benim neye ihtiyacım var, bedenimin neye ihtiyacı var’ı fark etmektir. 5 ritimde içimden bir hareket gelir ve ben o gelen hareketi kabul ederim. Akıcılık bu kabul edebilirliktir. 5 Ritim ile aslında burada çalıştığımız konu hayatın akışına ‘evet’ diyebilmektir. Bu sürekli devam eden bir hareketlilik halidir ve asla durmaz.
Akıcılığın duygusu ‘korku’dur. İdeal dünyada, evet bunu planladım ama böyle oldu, e tamam diye bir noktaya gelebilirim. Ama elbette her zaman bu ideal dünyada yaşayamayız. Bir şey planlarız ama bu değişir ve bu durumda sıkışırız ve direniz. Bir şeyi değiştirme ihtiyacı içine gireriz. ‘Bunu yapamam’ deriz ve bu içimizdeki korkudur. Çok büyüktür, çok fazladır bize. Bunu bedende tutarız, şu an direniyorum ve bu tamam deriz.
Bedene gidip sorarsanız bedenin bir bölümü mutlaka hareket etmek ister. Belki bir bölümü hareket eder ve biz onu takip ederiz. Örneğin ben direniyorum şu an, bu dirençle nasıl hareket ederim ya da şu an korku hissediyorum, bu hisle nasıl hareket ederim, korkum nasıl hareket eder gibi.. Ve bu anda sen kendi akışını bulursun.
2. Ritim dalga Staccato, bir netlik ve nezaket öğretmenidir. Eril enerjidir, elementi ateştir. Staccato kalp ve sınırlardır. Bu enerjiyi hissetmek için dişil enerjiyi kaybetmek zorunda değilim. Akış devam eder. Staccato’nun bir yönü vardır. Staccato çocuk ve babayı temsil eder. Arkadaşlığı ve iletişimi temsil eder. Staccato’nun duygusu öfkedir.
3. Ritim dalga kaos biçim arayan yaratıcılığın bir duyurusudur, su elementidir. Gençlik ve ergenliktir. Kaosun duygusu üzüntüdür. Dişil enerjiden aldıklarımı aldım, belki bazılarından kurtulmak istedim ve bazılarından özgürleşmek istedim. Bunun için alana ihtiyacım vardı. Sahip olduğum feminen enerjiyi de unutmuyorum. Neyi kabul etmeye ihtiyacım var?
4. Ritim dalga şiirseldir. Artık kaos gitmiştir ve yerine şiirsellik almıştır. Şiirsel erişkinliktir. Büyürken kendimizi korumak için edindiğimiz katmanlar var ve tüm bunların altında özümüz yer alıyor. Neşe bu katmanları yumuşatmak için ve gerçekten kim olduğumuzu ortaya koyabilmeye destek verir. Tüm basamakları geçtim ve artık bir erişkinim. Bana hizmet etmeyen her şey kaosla gitti ve uzaklaştı. Neşe, kendi biricik özüne inip kendin olabilme esasında.
5. Ritim dalga dinginliktir ve bir memnuniyet ve huzur öğretmenidir. Kendimizden daha büyük bir şeyin parçası olduğunu hissettiğimiz bir yer burası. Birlik içinde bulunduğumuz topluluklar. Birliğin içerisindeyiz. Sükunetin ortaya çıkarmak istediği her türlü hareketi davet ediyoruz bu ritimde de ve aynı zamanda yavaşlıyoruz. Nefes ile hareketi ve iyileşmeyi davet ediyoruz. Dinginlik gelecek hayatı temsil eder.
5 Ritim Atölyeleri’ne kimler katılabilir?
Atölyelere meraklı olan, kendini otantik hareketlere açmak isteyen herkes katılabilir. Dalga atölyeleri herhangi bir ön bilgi ya da dans bilgisi gerektirmiyor, 17 yaş ve üzeri herkes katılabiliyor. Eğer bir bedenin varsa, hayatının hangi bölümünde olursan ol, 5 ritim atölyelerine katılabilirsin.
Bu yolla hayatında neye ihtiyacın var, hayatında ilerlemek için yeni yolları fark edebilirsin. Asla dans edemeyeceğini düşünüyor olabilirsin. Ama sonra insan kendisi bile şaşırıyor. Bazen kendi kendine dans ediyorsun, bazen bir partnerle birlikte ya da grupla. 5 Ritim atölyeleri herkes için farklı bir deneyim.
Sınıf bir grup ve bu grup sizi sarmalıyor. Hem kendimle hem de başkaları ile nasıl olabilirim kısmını 5 Ritimle eğlenceli bir şekilde deneyimliyorsunuz. Grupla birlikte olmaktan hoşlandığım ya da hoşlanmadığım zamanları keşfediyorum. Ya da günlük hayatımda daha rahat olabilmeyi keşfediyorum.
Gerçi biraz bahsettin ama öncesinde herhangi bir dans deneyimine ihtiyaç var mı sormak istedim.
İhtiyaç yok, pek çok insanın şöyle göründüğümde şu dansa gidebilirim gibi bir fikri oluyor. 5 Ritim atölyelerine herkes davetli. Örneğin çok hasta bir günümde gittiysem çok minik hareketlerle orada olabilmek, belki sadece ayak parmaklarımı oynatmak gibi.
‘Bunun bir parçası olabilmek için %100 iyi görünmeli ve normal olmalıyım’ gibi düşünceler olabiliyor. Ancak ben her halükarda grubun bir parçasıyım. Olduğum halimle de bu grubun parçası olabilirim. Hiç kimse mükemmel değil. Bu bizi ayrı düşürmemeli.
Katılımcılar meraklı, ve açıksa bu şu an içimde canlı olan, içimden gelen hareket bu diyorsa harika diyorum.. Aynı çocuklar gibi. Çocukken içten gelen hareket eğilimimiz vardı. Çocukken davranmadan önce düşünmüyorduk. Çocukken dikkatimin gittiği yere gidiyorum sonra başka bir şey dikkatimi çekiyor ve oraya yöneliyorum. ‘Bunu yaptım mutlu olacak mı?’ gibi şeyler düşünmüyorum. ‘Bu güzel ya da bu çirkin’ diye düşünmüyorum. ‘Bunu yaparsam bundan hoşlanacak’ diye de düşünmüyorum.
Bu içimizden gelen hareketi nerede kaybediyoruz?
Çocukken doğal olarak bir akış içerisindeyiz. Büyürken herkes yorumlar yapıyor, bu yorumlarla kişilik şekilleniyor, bazen düşünüyorum keşke aileler hiç yorum yapmasa sadece varlıklarını sunsalar diye. Çünkü çocuk akıştaysa ve belki onu kaybederse o zaman yukarı bakıp destek isteyecek işte o anlarda onu desteklemek mümkün. ‘Çok güzel yapıyorsun’ dediğinde bu akışın dışına çıkarıyorsun, çünkü bir yorum yapıyorsun. Gerçekten bunu söylemek gerekiyor mu belki de iki kez düşünmeli. Hatta düşünce gücümüzle bile bir etkimiz var enerjetik olarak aslında.
Atölyeler nasıl düzenleniyor?
5 Ritim atölye serilerinin bir teması var ve beş kez iki saatlik buluşmalar şeklinde gerçekleşiyor. Bunun dışında inzivalar ve çalışma grupları da da düzenliyorum.
5 Ritim atölyeleri insanlara hayatlarında nasıl yardım edebilir?
Gabrielle Roth bunu ‘daha özgür olabilmeyi deneyimlemek’ olarak nitelendiriyor. Ayağa kalkmak ve değişmek için harekete geçmek. Bazen bir noktada sıkışıyor ve diğer tarafa nasıl gideceğimizi bilmiyoruz, o anlarda nasıl sıvı olup akabileceğimizi görebiliyoruz.
Hareket anında bir şeyler değiştiriyor. Kendinle ve grupla nasıl hareket edebileceğini öğreniyorsun, gölgelerin hakkında öğreniyorsun ve tüm bunları hareketin içerisinde deneyimliyorsun. Daha fazla öz farkındalığa sahip oluyorsun. Kendini daha net ifade edebiliyorsun. ‘Biricikliğini’ öne çıkarabiliyorsun ve pek çok arkadaşlıklar doğuyor, kendini bir kabile üyesi gibi hissediyorsun.
Bu yazıyı okuyan ve 5 Ritim atölyelerine katılmak isteyenler nasıl başvurabilirler?
alexaranischmid@gmail.com adresine mail atabilirler veya facebook grubumuza burayı tıklayarak katılabilirler.
Önceki İçerikFiliz Telek ile ‘Yas’ üzerine…
Sonraki İçerikVe yüzüm, annemin bana nasıl bakacağıyla ve beni nasıl gördüğüyle şekil alacak.