Ayı (Ursus) - Ansiklopedik Bilgi
« : 24 Mayıs 2014, 16:50:46 »
Alm. Bär (m), Fr. Ours, İng. Bear.
Bütün tabanları üstüne basarak yürüyen, iri gövdeli, etçil, memeli bir hayvan.
Yaşadığı Yerler: Antarktika, Avustralya ve Orta Afrika'dan başka her yerde yaşar. Özellikleri: 120-270 cm uzunlukta, 50-800 kg ağırlıkta olanları vardır. Ömrü: 35-50 sene. Çeşitleri: Kara, Boz, Suriye, Malaya, Gözlüklü, Korkunç (Grizzly), Dudaklı, Tibet, Kutup ayısı meşhurlarıdır.
Semiz ve yuvarlak vücudu, sık kıllı, kalın postlu ve kısa kuyrukludur. Başı uzunca olup, geniş alınlı, sivri burunlu, kısa yuvarlak kulaklı ve gözleri küçüktür. Bütün ayılar ayak tabanları üzerinde yürürler. Kutup ayısı hariç hepsinin tabanları çıplaktır. Her pençe beş parmaklı, kanca gibi kıvrık, içeri çekilmeyen iri güçlü tırnaklıdır. Arka bacakları öndekilerden daha kısa olduğundan sırtları omuzlara doğru bir kambur görünümü taşır. Tabanlarına basarak yürüdüklerinden hızlı koşamasa da arka ayaklarının üzerine rahatça dikilebilirler. Tehlike karşısında 35-40 km hızla koşabilirlerse de bu koşuya fazla dayanamazlar. Çok irilerinin dışındakiler ağaca tırmanabilirler. Hepsi iyi yüzücüdür. Her ne kadar etçilseler de meyve, kök, ot, kurbağa, balık, yılan, böcek, kuş gibi hayvanları da yerler. Bala pek düşkün olduklarından ağaçların tepelerine çıkıp arı kovanlarını basarlar. Kat'iyetle leş yemezler. Ayı yaratılış itibariyle obur olduğundan bu huyundan istifadeyle pekçok şey öğretilebilir. Talim ettirilmiş bir ayı gayet itaatkar olup meyve, şeker, vs. gibi bir mükafata kavuşmak hevesiyle öğrendiği şeyi sahibinden emir alır almaz tatbik eder. Hatta sirklerde çeşitli gösteriler yapabilir. Arka ayakları üzerine dikilebilmesi, insan görünüşü verdiğinden herkesçe sevilir. Ayı şeklinde yapılan çocuk oyuncakları bu sevginin belirtilerinden biridir.
Amerika'da yaşayan korkunç ayı ve aç kutup ayısının dışında diğer bütün ayılar çekingen ve uysaldır. Rahatsız edilmedikçe insana pek saldırmazlar. Bununla beraber yanlarına yaklaşmamalıdır. Amerikan serbest milli parklarında arabalarını terk ederek bu hayvanlara yaklaşanların bazan hayatlarını kaybettikleri görülmüştür.
Yurdumuzda, Balkanlar'da, Sibirya, Kuzey Afrika ve Kuzey Amerika'da yaşar. Batı Avrupa'da çok avlanıldığından şimdi ancak Pirene Dağlarında ve İskandinav ülkelerinde rastlanır. Kuzey Amerika ormanlarında yaşayan korkunç ayı olarak da bilinen Grizzly (U. horribilis), 2,5 metre uzunlukta ve 450 kg ağırlıktadır. Tırnakları ise 10 cm uzunlukta olduğundan ağaçlara tırmanamaz. Fakat iyi yüzücüdür. Alaska'da yaşayan Kodiak boz ayısı dünyanın en iri etçil hayvanıdır. 270 cm uzunlukta ve 800 kg ağırlıktadır. Arka ayakları üzerine kalktığı zaman 360 santimetrelik korkunç görünüşlü bir dev olur. Türkiye'de yaşayan ve sokaklarda ayıcıların oynattıkları ayılar boz ayı türüdür.
Ayıların en ufaklarındandır. Çok çeşitleri vardır. Bunları boz ayılardan ayırt etmek güç olur. Çünkü kahverengi de olurlar. Pas rengi, tarçın rengi ve hatta beyaz renkte kara ayılar vardır. Meşhur kamp hırsızlarıdır. İnsanlara ait yiyecekleri çok severler. Asya'nın siyah ayısı, Amerikan kara ayısından daha küçüktür.
Asya'nın güneydoğusunda, Sumatra ve Borneo'da yaşar. Buna tropikal ayı da denir. Ayıların en küçüğü olup çok iyi tırmanıcıdır. Göğsünde nal veya gerdanlık biçiminde sarımsı-turuncu bir leke bulunur.
Güney Amerika'nın And Dağlarında yaşar. Adını, gözlerini çevreleyen beyaz halkalardan almıştır. Siyah postlu olup daha çok otçuldur. Ağaç tepelerinde maymun gibi dolaşarak beslenir.
Siyah veya boz renklidir. Tibet, Doğu Sibirya, Çin ve Japonya'da yaşar. 180 cm uzunlukta ve 180 kg kadar ağırlıktadır. Göğsünde "y" harfine benzer beyaz bir leke vardır.
Doğu Hindistan ve Seylan'da ormanlarda yaşar. Uzunluğu 175 cm kadardır. Postunun uzun siyah tüyleri, vücuduna tıknaz bir görünüm sağlar. Bunun da göğsünde sarı veya beyaz bir hilal vardır.
Soğuk kuzey kutup bölgesinin karlı sahillerinde ve buzullar üzerinde yaşar. Diğer ayılar gibi tıknaz olmayıp başı ve vücudu ince uzun yapılıdır. 2,5-3 m uzunlukta ve 400-500 kg ağırlıktadır. Derisinin altında kalın bir yağ tabakası vardır. Çok iyi yüzücüdür. Ayak tabanlarının altında deriden yastıklar ve tüyler olduğundan buzlar üzerinde kaymadan rahatlıkla hareket eder. Karada saatte 35-40 km sür'atle koşarak bir ren geyiğine yetişebilir.
2320 views 22 Mayıs 2011, 23:13:30
1948 views 25 Mayıs 2011, 22:49:28
1338 views 04 Mart 2013, 11:25:25
2380 views 08 Ocak 2014, 00:42:03
Bu sayfa 0.255 saniyede 24 sorgu ile oluşturulmuştur