Download "TEBLİĞ. Dış Ticaret Müsteşarlığından: İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2010/13)"
1 TEBLİĞ Dış Ticaret Müsteşarlığından: İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2010/13) BİRİNCİ KISIM Genel Bilgi ve İşlemler Soruşturma MADDE 1 (1) Yerli üretici Zimaş Zincir ve Makine Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Zimaş A.Ş.) tarafından yapılan başvuru üzerine, Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli muhtelif mafsal halkalı zincirler ve aksamının Türkiye ye ithalatına ilişkin olarak 25/07/2009 tarih ve sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2009/22 sayılı Tebliğ (2009/22 sayılı Tebliğ) ile başlatılan damping soruşturması, Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülerek tamamlanmıştır. Kapsam MADDE 2 (1) Bu Tebliğ, 4412 sayılı Kanunla Değişik 3577 Sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarih ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde yürütülen damping soruşturması sonuçlarını içermektedir. Yerli üretim dalının temsil niteliği MADDE 3 (1) Yönetmeliğin 18 nci ve 20 inci maddelerinde öngörülen yerli sanayiyi temsil şartının karşılanıp karşılanmadığı hususu soruşturma açılış aşamasında detaylı incelenmiştir. Yerli üreticinin bağlı kuruluşunun soruşturma konusu ürünün ithalatını yaptığına ilişkin bir ithalatçı firma ve nihai bildirime ilişkin görüş iletme aşamasında bir ihracatçı firmanın temsilcisi tarafından dile getirilen iddia detaylı incelenmiş, bahse konu ithalatın düşük düzeyde gerçekleştiği ve yerli üreticinin asıl çıkarının yurtiçi üretimde olduğu ve entegre bir tesise sahip olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca yerli üretici soruşturma açılış aşamasından itibaren bu konudaki bilgilerini ve gerekçelerini sunmuştur. Soruşturma açılış aşamasında Türkiye de soruşturma konusu ürün üretimi ile iştigal eden diğer firmalara üretim, satış ve kapasitelerine ilişkin yazı gönderilmiş, ancak herhangi bir cevap alınmamıştır. Yapılan inceleme neticesinde, Yönetmeliğin 20 nci maddesinde öngörülen yerli sanayiyi temsil şartının karşılandığı tespit edilmiş ve soruşturma sırasında da bu bulgularda değişiklik yaratacak somut bir veri elde edilmemiştir. İlgili tarafların bilgilendirilmesi, bilgilerin toplanması ve değerlendirilmesi MADDE 4 (1) Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC de yerleşik bilinen ihracatçılarına ve ayrıca soruşturmaya konu ülkede yerleşik diğer üretici/ihracatçılara iletilebilmesini teminen anılan ülkenin Ankara da bulunan Büyükelçiliğine ilgili soru formları, başvurunun gizli olmayan özeti ve soruşturma açılış Tebliğine ulaşmaları için soruşturma açılışına ilişkin bildirim yapılmıştır. (2) Taraflara soru formunu yanıtlamaları için posta süresi dâhil 37 gün süre tanınmış, tarafların süre uzatımı yönündeki makul talepleri karşılanmıştır. (3) Şikâyetçi yerli üretici firma, soruşturma süresince Müsteşarlık ile işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgileri temin etmiştir. (4) ÇHC de yerleşik firmalardan 5 üretici/ihracatçı firma (Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd., Zhejiang Hengjiu Machinery Group Co. Ltd., Zhejiang Hengjiu Machinery Group Zhuji Special Chain Co. Ltd., Anhui Huangshan Hengjiu Chain Transmission Co.Ltd., Jiangxi Hengjiu Chain Transmission Co. Ltd.) ile 1 adet ihracatçı firmadan (Zhejiang Hengjıu Machinery Group Imp.&Exp. Co. Ltd.) soru formlarına cevap alınmıştır. (5) Adı geçen firmalardan alınan cevapların incelenmesi sonucunda tespit edilen eksikliklerle ilgili olarak bahse konu firmalar detaylı bilgilendirilmiş ve bu eksikliklere ilişkin ek açıklama için kendilerine süre tanınmış, istenen bilgi ve belgelerin sağlanmaması halinde işbirliğine gelinmemiş sayılacağı bildirilmiştir. Ayrıca tarafların bu noktada süre uzatımı yönündeki makul talepleri karşılanmıştır. (6) Soruşturma döneminde ÇHC den soruşturma konusu ürünü ithal ettiği belirlenen 24 ithalatçı firmaya soruşturma açılışına ve ithalatçı soru formuna ilişkin bildirim yapılmış, bunların 9 undan cevap alınmıştır. (7) Taraflara soruşturma boyunca, soruşturma ile ilgili görüşlerini ve bu görüşlerle ilgili belgeleri sunma imkânı verilmiştir. Ayrıca, ilgili taraflardan alınan bilgi ve belgelerin gizli olmayan nüshaları talep eden bütün ilgili tarafların bilgisine sunulmuştur. (8) Soruşturmaya ilişkin tespit ve bilgileri içeren Nihai Bildirim (üretici/ihracatçı firmalara özel bildirimleri ile birlikte) ilgili tarafların bilgisine sunulmuş olup, yerli üretici, bir ihracatçı ve iki ithalatçı firma haricinde ilgili taraflardan öngörülen süre zarfında Bildirim e yönelik herhangi bir görüş alınmamıştır. Ayrıca tarafların görüş iletmeye ilişkin süre uzatımı yönündeki talepleri karşılanmıştır. (9) Nihai bildirimin yapılmasından sonra Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd. firması karşıt görüşlerin dile getirilmesi amacıyla dinleme toplantısı yapılması talebinde bulunmuştur. Bu firmanın talebinin karşılanması amacıyla 16 Nisan 2010 tarihinde bahse konu firma ve yerli üretici Zimaş A.Ş. nin katılımıyla dinleme toplantısı düzenlenmiş ve firmalara soruşturma ile ilgili konularda görüş ve iddialarını sunma fırsatı tanınmıştır.
2 (10) Tarafların soruşturma boyunca ortaya koyduğu tüm bilgi, belge ve görüşler incelenmiş, mezkur görüşlerden mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek olanlara bu Tebliğin ilgili bölümlerinde değinilmiştir. Yerinde doğrulama soruşturmaları MADDE 5 (1) Yönetmeliğin 21 inci maddesi çerçevesinde, zarara ilişkin bilgilerin güncelleştirilmesi ve doğrulanması için şikâyetçi yerli üreticinin Bursa daki üretim ve idari merkezinde yerinde doğrulama soruşturması yapılmıştır. (2) Soruşturmaya konu ÇHC de yerleşik üretici/ihracatçılar nezdinde yurt dışında yerinde doğrulama soruşturması gerçekleştirilmemiştir. (3) İthalatçılarca sunulan bilgilerin yeterli delillerle desteklenenleri dikkate alınmış olup, ithalatçılar nezdinde yerinde doğrulama soruşturmasına gerek görülmemiştir. Soruşturma dönemi MADDE 6 (1) Damping belirlemesi için 01/01/ /12/2008 tarihleri arası soruşturma dönemi (SD) olarak kabul edilmiştir. Zarar belirlemesinde ise veri toplama ve analiz için 01/01/ /12/2008 arasındaki dönem esas alınmıştır. İthalat verilerinde eğilimleri görmek amacıyla 2009 yılı verileri de dikkate alınmıştır. İKİNCİ KISIM Soruşturma Konusu Ürün ve Benzer Ürün Soruşturma konusu ürün ve benzer ürün MADDE 7 (1) Soruşturma konusu ürün, , , , , gümrük tarife pozisyonları (GTİP) altında yer alan muhtelif mafsal halkalı zincirler ve aksamı dır. Bahse konu gümrük tarife pozisyonları, yalnızca bilgi amaçlı verilmiş olup, bağlayıcı mahiyette değildir. (2) Soruşturma konusu ürün, GTİP altında yer alan transmisyon zincirleri, GTİP altında yer alan diğerleri, GTP altında yer alan diğer zincirler ve GTİP altında yer alan aksamlar maddelerini kapsamaktadır. Söz konusu ürün hareket ve güç iletiminde dişli ile kullanılan bir makine elemanıdır. Ürünün belirgin özelliği, hareket ve güç iletiminin olduğu her ortamda çalışabilmesi ve gerektiğinde üzerine monte edilen kulaklar sayesinde yük taşıyabilmesidir. (3) Soruşturma konusu ürünün, otomobil, ağaç işleme, çimento, şeker, demir-çelik, konserve, meşrubat ve tekstil fabrikaları, kömür işletmeleri ve zincir ihtiyacı olan diğer sektörler için üretimi yapılmaktadır. (4) Zincir üretimi, demir-çelik hammaddesi yoğun bir üretimdir. Üretiminde hammadde olarak çelik saç, çelik boru ve pim malzemesi olarak çelik kullanılmaktadır. Ayrıca enerji maliyetleri sektörde önem arz etmektedir. Zincir üretim teknolojileri, tüm dünyada benzerlikler göstermektedir. Yerli üretim dalı standart zincirlerin yanı sıra, yaygın olarak özel sipariş zincirlerin de üretimini yapmaktadır. (5) Üretim süreci kısaca şöyle tarif edilebilir: Muhtelif genişlikteki bakla ve makara malzemesi çelik saç, genişliklerine göre dilim yapılır, dilinmiş saçlar kalınlıklarının aynı kalması için haddeden geçirilerek aynı ölçüye getirilir. Otomatik preslerde ölçülere göre bakla basılır. Dilinmiş ve haddelenmiş iç ve dış makara malzemesi makara makinelerinde makara yapılır. Pim malzemesi soğuk haddeden geçerek ölçüye getirilir. Pim malzemesi otomatik pim kesme makinelerinde kesilir. Bakla makara ve pimler oluşumundan sonra çapakları alınmak üzere çapak dolaplarına konur. Çapakları alınmış malzemeler ısıl işlemle sertleştirilir. Sertleşen malzemeler parlatma ve meneviş işleminden sonra montaj için hazırdır. Otomatik montaj makinelerinde bakla, pim, makara birleşerek zincir üretimi bitmiş olur. (6) Yerli üretim dalı tarafından üretilen muhtelif mafsal halkalı zincirler ve aksamı ile soruşturma konusu ülkeden ithal edilen bahse konu ürünün işlevsel ve fiziki özellikleri, dağıtım kanalları, kullanım amaçları, tüketicilerin algılaması ve birbirini ikame edebilmeleri açısından aynı ya da benzer özellikler göstermektedir. (7) Çoğu ithalatçı firma ithal edilen ürünün tercih sebepleri arasında ilk olarak fiyat rekabetini göstermektedir. Bununla beraber bazı ithalatçı firmalar soru formlarına verdikleri cevaplarda yerli üretim dalının ilgili ürünün bazı tiplerini üretmediğini ifade etmişlerdir. Yerli üretici firmada yapılan yerinde inceleme soruşturması sırasında üretilmediği iddia edilen ürünler için firmanın üretim kapasitesinin ve teknolojik yeterliliğinin bulunduğu görülmüştür. (8) Soruşturma sürecinde eşyanın sınıflandırıldığı tarife pozisyonları ve tarife pozisyonlarının kapsamına ilişkin olarak ilgili taraflardan herhangi bir görüş, itiraz veya bilgi Müsteşarlığımıza intikal etmemiştir. Bu bağlamda, soruşturma çerçevesinde yapılan tespit ve değerlendirmeler bahse konu eşyanın tamamına şamildir. (9) Soruşturma kapsamında yapılan incelemelerde soruşturma konusu maddenin yukarıda belirtilen GTİP ler dışında bir sınıflandırma altında ithal edildiğine ilişkin herhangi bir bulgu edinilmemiştir. Öte yandan, soruşturma konusu madde haricinde bir maddenin mezkûr GTİP ler altında ithal edildiğine ilişkin bir itirazda da bulunulmamıştır. Bu nedenle soruşturma çerçevesindeki değerlendirmeler bahsi geçen GTİP ler altında gerçekleştirilen ithalatın tamamını kapsamaktadır. (10) Soruşturma konusu ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır. Bununla beraber, soruşturma konusu eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetvelinde yer alan tarife pozisyonlarında ve/veya tanımlarında yapılacak değişiklikler bu Tebliğ hükümlerinin uygulanmasına halel getirmez. ÜÇÜNCÜ KISIM Dampinge İlişkin Belirlemeler Genel MADDE 8 (1) Soru formlarına cevap veren ÇHC de yerleşik üretici/ihracatçı firmaların piyasa ekonomisi ve bireysel muameleye ilişkin iddia ve talepleri aşağıda yer almaktadır. (2) Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd. firması piyasa ekonomisi koşullarında faaliyet gösterdiğini iddia etmiş ve bu iddiasının kabul edilmemesi halinde bireysel muamele talebinde bulunmuştur.
3 (3) Zhejiang Hengjiu Machinery Group Co. Ltd., Zhejiang Hengjiu Machinery Group Zhuji Special Chain Co. Ltd., Anhui Huangshan Hengjiu Chain Transmission Co.Ltd. ve Jiangxi Hengjiu Chain Transmission Co. Ltd. firmaları bireysel muamele talebinde bulunmuştur. Bahse konu dört firma, aynı grup çatısı altında faaliyet göstermekte olup, işlemleri ve hesapları itibariyle bağımsız faaliyette bulunduklarını belirtmiş, soru formlarına ayrı cevap vermişlerdir. (4) Zhejiang Hengjiu Machinery Group Imp.&Exp. Co. Ltd. firması, Zhejiang Hengjiu Machinery Group Co. Ltd. firması ile ilişkili tacir firma olup, sağlamış olduğu veriler Zhejiang Hengjiu Machinery Group Co. Ltd. firmasının verilerinin değerlendirmesinde dikkate alınmıştır. Piyasa ekonomisi iddialarının değerlendirilmesi MADDE 9 (1) Piyasa ekonomisi koşullarında faaliyet gösterdiğini iddia eden ÇHC de yerleşik üretici/ihracatçıların, soruşturma konusu ürünün üretiminde ve satışında Yönetmelik Ek Madde 1 de belirtilen ölçütler çerçevesinde piyasa ekonomisi koşullarının geçerli olduğunu yeterli deliller ile ortaya koymaları halinde bu üretici/ihracatçılar için normal değerin belirlenmesinde Yönetmeliğin 5. maddesi, aksi durumda ise 7. maddesi uygulanmaktadır. a) Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd. (1) ÇHC de yerleşik Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd. firması soru formuna vermiş olduğu yanıtta piyasa ekonomisi koşullarında faaliyet gösterdiğini iddia etmiş, ayrıca avukatı aracılığı ile piyasa ekonomisi koşullarında faaliyet gösterdiği iddiasının kabul edilmemesi durumunda bireysel uygulama talebinde bulunmuştur. (2) Firmanın sunmuş olduğu cevapların, gerek verilerdeki eksiklikler ve veriler arasındaki tutarsızlıklar gerekse damping soruşturmasında ihtiyaç duyulan ürün kod sistemleri ve tip bazında maliyetler, hammadde teminine ilişkin bilgi ve belgeler ve detaylı muhasebe kayıtları gibi temel bazı verilerden yoksun bulunması nedeniyle söz konusu firma eksikliklerle ilgili olarak detaylı bilgilendirilmiş, soru formunun piyasa ekonomisi ile ilgili bölümüne verdiği cevaplar hakkında ilave sorular gönderilmiş ve bu eksiklere ilişkin ek açıklama için makul süre tanınmıştır. (3) Gelen cevapta firmanın maliyetlerini sadece global bazla verdiği, tip bazında farklılaşan maliyet verilerini sağlamadığı görülmüştür. Tip çeşitliliği ve satış fiyatlarındaki farklılıklar dikkate alındığında firmanın tip bazında maliyetlerini bilmemesine imkan bulunmadığı ve bu durumun uluslararası genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri açısından temel bir eksikliğe işaret ettiği değerlendirilmektedir. Öte yandan tip bazlı maliyetlerin, damping marjı hesabının ana unsuru olduğu, piyasa ekonomisi şartlarında çalışan firmanın maliyet verileri olmadan damping marjı hesabının mümkün olmayacağının vurgulanması yararlı olacaktır. (4) Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd. firmasının piyasa ekonomisinde faaliyet gösterdiğine yönelik iddia ise İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik Ek Madde 1 çerçevesinde incelenmiştir. Bu inceleme neticesinde aşağıdaki hususlar belirlenmiştir. (5) ÇHC de yapılan reformlarla birlikte bir miktar gevşemeye rağmen uygulanmakta olan daimi ikamet izin sisteminin (Hukou Sistemi) işgücünün serbest dolaşımını kısıtladığı ve işçi ücretlerinin piyasa koşullarında oluşmasını engellediği ve bu çerçevede Yönetmelikteki (a) kriterinin karşılanmadığı tespit edilmiştir. (6) Soruşturma konusu bölge sınırları içinde hiç bir arazi parçası için özel mülkiyetin söz konusu olmadığı, arazi tahsisinin merkezi otoritenin yönlendirdiği yerel makamlar tarafından ancak geçici olarak yapıldığı, dolayısıyla üretimin bir diğer temel girdisi arazinin de merkezi veya yerel makamların kontrolü altında olduğu ve bu nedenle Yönetmelikteki (c) ve (d) kriterinin karşılamadığı görülmüştür. (7) Firmanın temel üretim girdisi olan demir-çeliği ÇHC piyasasından temin ettiği, bu sektörde ciddi devlet müdahalelerinin bulunduğuna dair birçok uluslararası yayının olduğu görülmüş (ThinkDesk Danışmanlık firması tarafından Ocak 2009 da yayımlanan the State-Business Nexus in China s Steel Industry başlıklı rapor gibi), hammadde fiyatının piyasa ekonomisi koşullarında oluşmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Firma tarafından hammadde teminine ve tip bazında üretim maliyetlerine ilişkin verilere yönelik belgeler de tam olarak sunulmamıştır. Ayrıca SD de demir-çelik hammaddesinin uluslararası piyasalarda oluşan fiyatları ile firmanın hammadde temin birim fiyatları arasında önemli farkın sektöre ilişkin bahse konu devlet müdahalelerinin varlığına işaret ettiği değerlendirilmektedir. Bu çerçevede Yönetmelikteki (a) kriterinin karşılanmadığı tespit edilmiştir. (8) Firma mali hesaplarında ve firma tarafından sağlanan ek belgelerde, firmanın kayda değer oranlarda devlet yardımlarından yararlandığı görülmüştür. Bu çerçevede Yönetmelikteki (a) ve (c) kriterinin karşılanmadığı tespit edilmiştir. (9) Firmanın alacak-borç ilişkilerinde uluslararası kabul görmüş muhasebe ilkelerine uymayacak tarzda kayıtlar tespit edilmiştir. Firmanın borç ve alacağı muhasebe hesaplarında mahsuplaştırdığı, tahakkuk esasına göre tahakkuk etmesi gereken vermiş olduğu kredilere faiz tahakkuk ettirilmediği, finansal tabloların tamamını sağlamadığı ve bu nedenle Yönetmelikteki (b) kriterini karşılamadığı tespit edilmiştir. (10) Bu değerlendirmeler ışığında, Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd firmasının piyasa ekonomisi koşullarında faaliyet gösterdiği iddiası kabul edilmemiş, ancak firmanın Türkiye satış verileri kullanılarak bireysel muamele yapılarak kendisi için ayrı bir damping marjı belirlenmesine karar verilmiştir. Bireysel muamele taleplerinin değerlendirilmesi MADDE 10 (1) Zhejiang Hengjiu Machinery Group Zhuji Special Chain Co. Ltd., Anhui Huangshan Hengjiu Chain Transmission Co.Ltd. ve Jiangxi Hengjiu Chain Transmission Co. Ltd. firmalarının bireysel muamele yapılması talepleri uygun bulunmuş ve firmaların Türkiye ye satış verileri kullanılarak her biri için ayrı damping marjları hesaplanmasına karar verilmiştir. Öte yandan Zhejiang Hengjiu Machinery Group Zhuji Special Chain Co. Ltd. firmasından alınan cevaplarda aksi belirtilmesine karşın, Türkiye deki bir müşterisine, bahse konu firmanın ÇHC devletinin iştiraki olduğuna dair belge verdiği soruşturma sırasında tespit edilmiştir.
4 (2) Zhejiang Hengjiu Machinery Group Co. Ltd. ve tacir firması olan Zhejiang Hengjıu Machinery Group Imp.&Exp. Co. Ltd. firmalarından alınan cevapların damping soruşturmasında ihtiyaç duyulan ürün kod sistemleri, miktar bazında Türkiye ye ihracat verileri, adil karşılaştırma için gerekli ayarlamalara ilişkin veriler, cevapların gizli olmayan nüshaları ve detaylı muhasebe kayıtları gibi temel bazı verilerden yoksun bulunması ve verilen bazı bilgilerin ise önemli eksiklikler içermesi nedeniyle söz konusu firmalar eksikliklerle ilgili olarak detaylı bilgilendirilmiş ve bu eksiklere ilişkin ek açıklama için kendilerine süre tanınmıştır. Verilen süre zarfında firmalardan alınan cevabi yazılarda eksikler büyük oranda gönderilmemiş ve soru formu ile talep edilmiş olan ve damping marjı hesabına esas teşkil eden verilerin firmalar tarafından gönderilmemesine ilişkin tatmin edici bir cevap alınamamıştır. Bu çerçevede bahse konu firmaların, Yönetmeliğin 26 ncı maddesi çerçevesinde işbirliğinde bulunmadığına karar verilmiştir. Normal değerin belirlenmesi MADDE 11 (1) Yukarıda firma bazında yapılan değerlendirmeler sonucunda Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd. firmasının piyasa ekonomisi koşullarında faaliyet göstermediğine karar verildiğinden, normal değer Yönetmelik in 7 inci maddesi çerçevesinde belirlenmiştir. Soruşturmada Türkiye emsal ülke olarak alınmış, emsal ülke seçimine ilişkin taraflardan süresi içinde herhangi bir itiraz alınmamıştır. Mezkûr yöntem, Türkiye nin genel ekonomik düzeyi ve üretim hacmi nedeniyle elverişli konumda bulunması ve adil karşılaştırmaya esas teşkil edebilecek nitelikte başka veri bulunmaması nedeniyle tercih edilmiştir. Buna göre, normal değer Türkiye de benzer mal için fiilen ödenmiş veya ödenmesi gereken fiyat üzerinden belirlenmiştir. (2) Ancak normal değerin tespitinde Türkiye deki veriler olduğu gibi alınmamış, uluslararası piyasa koşulları ve soruşturma konusu ülkenin şartları da göz önüne alınarak ilgili bölümlerde gerekli ayarlamalar yapılmıştır. Öte yandan sınaî maliyetten ticari maliyete geçiş ve kar marjına ilişkin hesaplamalarda gerçekleşen maliyetler üretici/ihracatçı lehine olacak şekilde ayarlanmıştır. İhraç fiyatı MADDE 12 (1) İhraç fiyatı, üretici/ihracatçı firmaların cevaplarından edinilen bilgiler üzerinden belirlenmiştir. İhraç fiyatı hesabında, normal değer belirlemesinde kullanılan ürün tipleri ile aynı tipteki ürünler dikkate alınmış, CIF bazda olanlarında banka masrafları, gümrük ve liman yükleme-boşaltma giderleri, sigorta, navlun ve diğer satış giderleri düşülmek suretiyle ayarlama yapılmış ve böylece ihraç fiyatı mümkün olduğu ölçüde fabrika çıkış aşamasına getirilmiştir. Bu ayarlama sırasında, üretici/ihracatçı firmalardan alınan veriler ve üretici/ihracatçı firmalar tarafından kullanılabilir veri sağlanmayan durumlarda ise eldeki veriler kullanılmıştır. Fiyat karşılaştırması ve damping marjı MADDE 13 (1) Yönetmeliğin 11 inci maddesi hükmü çerçevesinde damping marjı hesabında aynı ticari aşamada karşılaştırmayı teminen fabrika çıkış aşaması ihraç fiyatı ile fabrika çıkış aşamasında oluşan normal değer karşılaştırılmıştır. Damping marjı, ağırlıklı ortalama normal değer ile ağırlıklı ortalama ihraç fiyatının karşılaştırılması suretiyle hesaplanmıştır. Buna göre, işbirliğinde bulunduğu kabul edilen ihracatçı/üretici firmalar için CIF bedelin yüzdesi olarak hesaplanan damping marjları aşağıda yer almaktadır. Zhejiang Jindun Chain Manufacture Co. Ltd.: %150 Zhejiang Hengjiu Machinery Group Zhuji Special Chain Co. Ltd.: %156 Anhui Huangshan Hengjiu Chain Transmission Co.Ltd.: %95 Jiangxi Hengjiu Chain Transmission Co. Ltd.: %124 DÖRDÜNCÜ KISIM Zarar ve Nedenselliğe İlişkin Belirlemeler BİRİNCİ BÖLÜM Dampingli İthalatın Gelişimi Genel açıklama MADDE 14 (1) Yönetmeliğin 17 nci maddesi çerçevesinde, soruşturma konusu ülke menşeli ithalatın hacminde mutlak anlamda ya da Türkiye tüketimine oranla önemli ölçüde bir artış olup olmadığı ile bu ithalatın iç piyasadaki benzer mal fiyatları üzerindeki etkisi incelenmiştir. (2) Soruşturma konusu maddenin ithalatının gelişimi ve pazar payları değerlendirilirken inceleme konusu 5 farklı GTİP altında kayıtlı ürünlerin toplam ithalat verileri dikkate alınmıştır. Analizde Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri kullanılmıştır. Maddenin genel ithalatı MADDE 15 (1) yılları arasında şikâyet konusu zincirlerin ithalatının gelişimi izlendiğinde; anılan dönemde genel ithalat miktar bazında 2006 yılında bir önceki yıla göre %84 artışla kg, 2007 yılında %1 artışla kg ve 2008 yılında %7 artışla kg seviyesine ulaşmıştır. İthalat 2009 yılında ise bir önceki yıla göre %28 oranında bir daralma ile kg seviyesine gerilemiştir. (2) Bahse konu dönemde genel ithalatın değer olarak 2006 yılında yıllık %73 artışla ABD Doları, 2007 yılında %14 artışla ABD Doları ve 2008 yılında %21 artış oranı ile ABD Doları düzeyine çıktığı görülmektedir yılında ise ithalat değer bazında bir önceki yıla göre %32 oranında gerileyerek ABD Doları olarak gerçekleşmiştir. Dampingli ithalat MADDE 16 (1) döneminde ÇHC den gerçekleşen soruşturma konusu maddenin ithalatının gelişimi izlendiğinde; ithalat miktar olarak 2006 yılında bir önceki yıla göre %29 artışla kg, 2007 yılında %19 artışla kg a ulaşmış ve 2008 yılında %3 oranındaki düşüşle kg seviyesine gerilemiştir yılında ÇHC den
5 ithalat ise bir önceki yıla göre %7 artışla kg seviyesine ulaşmıştır. ÇHC den gerçekleştirilen ithalatın genel ithalat içinde miktar bazında büyük ağırlığının olduğu gözlenmiştir. Öte yandan bahse konu ürünün analiz döneminde Dahilde İşleme Rejimi (DİR) kapsamında Türkiye ye kayda değer bir ithalatı gözükmemektedir. (2) yıllarında ÇHC den yapılan ithalatın değer olarak 2006 yılında yıllık %36 artışla ABD Doları, 2007 yılında %34 artışla ABD Doları ve 2008 yılında %24 artış oranı ile ABD Doları düzeyine çıktığı görülmektedir yılında ÇHC den ithalat ise bir önceki yıla göre %10 oranında bir düşüş ile ABD Doları değerine gerilemiştir. (3) Maddenin soruşturma konusu ülkeden ithalatının toplam ithalat içindeki payı 2006 yılından 2008 e kadar sırasıyla %46, %55 ve %50 olarak gerçekleşmiştir yılında ise bahse konu oran %73 seviyesine ulaşmıştır. Maddenin üçüncü ülkelerden ithalatı MADDE 17 (1) ÇHC haricindeki diğer ülkelerden gerçekleştirilen ithalat miktar bazında 2006 yılında %191 oranında artış göstermişken, 2007 yılında %15 oranında düşüş gerçekleşmiş, 2008 yılında %19 luk bir artış gerçekleşmiş ve ithalat içindeki payı 2006 da %54, 2007 de %45 ve 2008 de %50 değerini almıştır yılında ise ÇHC haricindeki diğer ülkelerden yapılan soruşturma konusu ürün ithalatı miktar bazında %62 oranında düşmüş; bahse konu ülkelerden yapılan ithalatın toplam ithalat içindeki payı %26 seviyesine gerilemiştir. (2) Aynı dönemde diğer ülkelerden gerçekleştirilen ithalatın birim fiyatı 2005 yılında 7,80 ABD Doları/kg iken, 2006 yılında 5,07 ye düşmüş, 2007 yılında 6,37 ve 2008 yılında 6,43 ABD Doları/kg a yükselmiştir. Temelde global ölçekte hammadde fiyatlarındaki artışların da etkisiyle 2009 yılında diğer ülkelerden yapılan ithalatın birim fiyatı 9,80 ABD Doları/kg seviyesine çıkmıştır. (3) Diğer ülkeler kaynaklı soruşturma konusu ithalat, gerek miktarı ve yıllar içinde izlediği seyri gerekse birim fiyatları itibariyle bu aşamada yerli üretime zarar verebilecek nitelikte değildir. Yerli üretim dalı tarafından da ÇHC dışında başka bir ülke için şikâyette bulunulmamıştır. Ayrıca bazı ithalatçılar tarafından yerli üreticinin ÇHC den gerçekleştirilen ithalata yönelik olarak dampinge karşı önlem alınmasını yerli üretim dalını tekel konumuna getirmek için istediği şeklinde ifade edilmesine karşın, ürünün ithalatının yapıldığı ve yapılabileceği pek çok ülke olması bu iddiaları mesnetsiz bırakmaktadır. Dampingli ithalatın tüketime göre artışı ve pazar payları MADDE 18 (1) Soruşturma konusu ürünün yurt içi tüketimi ve pazar payları hesaplanırken yerli üretici ZİMAŞ A.Ş. firmasının yurt içi satış rakamları, bahse konu firmadan temin edilen diğer yerli üreticilerin tahmini satış rakamları ve şikâyet konusu ürünün ithalat rakamları dikkate alınmıştır. (2) Bu çerçevede belirlenen soruşturma konusu ürünün Türkiye deki tüketim miktarı endeksi 2006 yılında 100 iken, 2008 yılında 103 e çıkmıştır. (3) döneminde, ÇHC nin Türkiye pazarındaki payının endeks değeri 2006 yılında 100 iken, 2007 yılında 120, 2008 yılında 112 olarak gerçekleşmiştir. Dampingli ithalatın fiyatlarının gelişimi MADDE 19 (1) Soruşturmaya konu ürünün ÇHC den gerçekleştirilen ithalatının birim fiyatının seyrine bakıldığında, 2005 yılında 1,70 ABD Doları/kg olan birim fiyatın, 2006 yılında 1,79 ABD Doları/kg, 2007 yılında 2,02 ABD Doları/kg ve 2008 de 2,59 ABD Doları/kg a yükseldiği tespit edilmiştir yılında ise birim fiyat 2,18 ABD Doları/kg seviyesine düşmüştür. Diğer ülkelerden yapılan ithalattaki birim fiyatlardaki yükselmenin aksine ÇHC den yapılan ithalatın birim fiyatında kayda değer gerileme dikkat çekmektedir. (2) Bu noktada soruşturmaya konu ülke menşeli ithalatın birim fiyatı ile diğer ülkelerden yapılan ithalatın birim fiyatı arasında önemli ölçüde farkın olduğu ve diğer ülkelerden yapılan ithalatın birim fiyatlarının dampingli ithalatın birim fiyatlarının oldukça üzerinde seyrettiği görülmektedir. Buna göre, aynı dönemde diğer ülkelerden gerçekleştirilen ithalatın birim fiyatı 2005 yılında 7,80 ABD Doları/kg iken, 2006 yılında 5,07 e düşmüş, 2007 yılında 6,37 ve 2008 yılında 6,43 ABD Doları/kg a ve 2009 da 9,80 ABD Doları/kg seviyesine yükselmiştir. Fiyat kırılması MADDE 20 (1) Fiyat kırılması ithal ürün fiyatlarının Türkiye piyasasında yerli üreticinin yurt içi satış fiyatlarının yüzde olarak ne kadar altında kaldığını gösterir. (2) ÇHC menşeli ithalatın gümrük vergisi ve masrafları dahil Türkiye piyasasına giriş fiyatları yerli üretim dalının satış fiyatları ile mukayese edilmiş ve dampingli ithalatın fiyatının yerli üretim dalının fiyatının önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir. (3) Yerli üretim dalının ağırlıklı ortalama yurt içi satış fiyatları ile TÜİK verileri çerçevesinde ağırlıklı ortalama ithal fiyatları kullanılarak fiyat kırılması hesaplanmıştır. Burada detaylı bir çalışma yapılarak, yerli üreticinin standart zincirler ile sipariş üzerine yapmış olduğu özel zincirlerin satış verileri ayrıştırılmış ve standart zincirlerin yurt içi satış fiyatlarının fiyat kırılması hesabında kullanılmasının daha uygun olacağı değerlendirilmiştir. (4) Bu çerçevede soruşturma konusu ürün için hesaplanan fiyat kırılmasının, SD de ÇHC menşeli ürünler için CIF ithal fiyatının %102 si oranında olduğu tespit edilmiştir. Önceki yıllar için hesaplanan fiyat kırılmasının da önemli oranlarda olduğu görülmüştür. İKİNCİ BÖLÜM Yerli Üretim Dalının Durumu Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri MADDE 21 (1) Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde, yerli üretici Zimaş A.Ş. firmasının arasındaki verileri baz alınmıştır.
6 (2) Öte yandan, eğilimlerin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla Türk Lirası bazındaki veriler için yıllık ortalama Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler esas alınmış ve veriler 2006 yılı=100 olacak şekilde endekslenmiştir. a) Yerli üretim dalının üretimi, kapasitesi ve kapasite kullanım oranı (KKO) 1) Yerli üretim dalının, ilgili üründe 2006 yılında 100 olan üretim miktar endeksi 2007 de 90, 2008 de 50 olarak gerçekleşmiştir. 2) döneminde söz konusu üründe yerli üretim dalının kapasitesi değişmemiş olup, 2006 da 100 olarak alınan kapasite endeksi, SD de yine 100 olarak gerçekleşmiştir. KKO endeksi ise 2006 yılında 100 den, 2007 yılında 90 a, 2008 yılında 50 ye gerilemiştir. KKO larının oldukça düşük düzeylerde gerçekleştiği görülmüştür. b) Yerli üretim dalının iç piyasa satışları ve pazar payı 1) Yerli üretim dalının, ilgili üründe, 2006 yılında 100 olan yurt içi satış miktar endeksi, 2007 de 93 e, 2008 de 75 e gerilemiştir. Aynı dönemde yurt içi satış hâsılası ise 100 den 85 e gerilemiştir. 2) Yerli üretim dalının, ilgili üründe, yurt içi pazar payı endeksi 2006 yılında 100 iken, 2007 yılında 93 e, 2008 yılında 73 e gerilemiştir. c) İhracat 1) Yerli üretim dalının, ilgili üründe, 2006 yılında 100 olan ihracat miktar endeksi, 2007 de 80, 2008 de 25 olarak gerçekleşmiştir. 2) Yerli üreticinin ilgili üründe kg bazında ağırlıklı ortalama yurt dışı satış fiyatı 2006 yılında reel bazda 100 iken, 2007 yılında 101 ve 2008 yılında 184 e yükselmiştir. Bu noktada yerli üretim dalının yıllarındaki ihracatının tamamının sipariş usulü özel zincir olduğu görülmektedir. ç) Stoklar 1) Yerli üretim dalının, ilgili üründe, 2006 yılında 100 alınan miktar bazında stok endeksi, 2007 de 207 ye, 2008 de 192 seviyesine ulaşmıştır. Bu çerçevede stok çevrim hızı ise 2006 yılında 100 iken, 2007 yılında 42, 2008 yılında 26 değerini almıştır. d) İstihdam 1) Yerli üretim dalının, ilgili ürün üretiminde çalışanlarının sayısı endeks olarak 2006 yılında 100 iken, 2007 de 117 ve 2008 yılında 125 değerine ulaşmıştır. İlgili ürünün satış hâsılatının firmanın toplam satışlar içindeki payının gerilemesi, işgücünün soruşturma konusu ürün için tahsis edilen kısmının genel üretimden ayrılamaması ve firmaya özel olarak faaliyetler içinde bağlı kuruluşuna hizmet satışının da olduğu, bu noktadaki analizde göz önünde bulundurulmuştur. e) Ücretler 1) Yerli üretim dalının, ilgili ürün üretiminde çalışan işçilerinin reel ücret endeksi 2006 yılında 100 iken, 2007 yılında 103, 2008 de 99 değerini almıştır. f) Verimlilik 1) Yerli üretim dalının, ilgili ürün üretiminde çalışan işçi başına verimlilik endeksi 2006 yılında 100 iken, 2007 de 77, 2008 de 40 seviyesine gerilemiştir. Bu durum temelde ilgili ürünün üretiminde çalışan sayısı artarken, zincir üretim değerlerindeki düşüşten kaynaklanmıştır. Burada yalnız zincir üretimine tahsis edilen işçilerin sayısının ayrıştırılamaması ve firmanın ilgili ürün dışındaki mal ve hizmet üretimi analizde dikkate alınmıştır. g) Yurt içi fiyatlar ve maliyetler 1) Yerli üreticinin ilgili üründe kg bazında ağırlıklı ortalama yurt içi satış fiyatı 2006 yılında reel bazda 100 iken, temelde hammadde fiyatlarındaki artış nedeniyle 2007 yılında 101 e ve 2008 yılında 114 e yükselmiştir. 2) Yerli üretimin, ilgili üründe, ortalama birim sınaî maliyet endeksi 2006 yılında 100 alındığında, 2007 de 98, 2008 de hammadde fiyatlarındaki artışın etkisiyle 147 olarak gerçekleşmiş, ortalama birim ticari maliyet endeksi ise 2006 yılında 100 alındığında, 2007 de yine 100, 2008 de 149 olarak gerçekleşmiştir. ğ) Kârlılık 1) Yerli üretim dalının ilgili ürüne ilişkin toplam kârlılığı 2006 da 100 olarak kabul edildiğinde 2007 de 179, 2008 de (-)84 olarak gerçekleşmiştir. Birim kârlılık endeksi ise 2006 yılında 100 iken, 2007 de 208, 2008 de (-)165 olarak gerçekleşmiştir. h) Nakit akışı 1) Yerli üretim dalının ürün nakit akışı, 2006 yılında 100 iken, bu rakam 2007 de 87, 2008 de 20 seviyesine gerilemiştir. ı) Özkaynakların kârlılığı ve yatırım hâsılatı 1) Yerli üretim dalının, 2006 yılı itibariyle 100 kabul edilen özkaynak kârlılığı (Kâr/Özkaynak) endeksi 2007 de 78, 2008 de 52 değerine gerilemiştir. 2) Yatırım hâsılatı (Kâr/Aktif Toplamı) endeksine bakıldığında ise 2006 yılında 100 iken 2007 de 82, 2008 de 53 olarak gerçekleşmiştir. 3) Yerli üretim dalı dampingli ithalat nedeniyle soruşturma konusu üründe kaybettiği pazar payından kaynaklanan zararını azaltmak için zincir dışında otomotiv yan sanayine yönelik değişik ürünlerin üretimine yönelmiştir. Bu kapsamda toplam satış gelirleri içinde soruşturma konusu ürün toplam satış hâsılatının payının endeks değeri 2006 yılında 100 iken, 2007 de 88 e, 2008 de 74 e gerilemiştir. i) Sermaye artışı 1) Yerli üretim dalının tüm faaliyetlerine ilişkin, 2006 yılında 100 olan özsermaye endeksi 2007 de 96, 2008 de 92 olarak gerçekleşmiştir.
7 j) Büyüme 1) Yerli üretim dalının tüm faaliyetlerine ilişkin aktif büyüklüğü reel olarak 2006 yılında 100 iken 2007 de 92 ye, 2008 de 90 a gerilemiştir. k) Yatırımlardaki artış 1) Yerli üretim dalının 2006 yılında 100 olan yatırımları, 2007 de 36 ya düşmüş, 2008 yılında 107 değerini almıştır. Yapılan yatırımlar büyük oranda yenileme yatırımlarıdır. l) Damping marjının büyüklüğü 1) Yapılan hesaplamalarda damping marjlarının önemli oranlarda olduğu tespit edilmiştir. Yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinin değerlendirilmesi MADDE 22-(1) Yapılan incelemeler neticesinde, yerli üretim dalının üretim, yurt içi satış ve pazar payında önemli daralmalar olduğu, kapasite kullanım oranının düşük düzeylerde seyrettiği görülmektedir. Bu durumun yerli üretim dalının dönem sonu stoklar, stok çevrim hızı, karlılık, nakit akışı, yatırımların geri dönüşü, verimlilik, yatırım hâsılatı göstergelerini de olumsuz yönde etkilediği tespit edilmiştir. Mevcut durum ve göstergeler, yerli üretim dalının dampingli ithalat ile fiyat rekabetine girmesinin mümkün bulunmadığını ortaya koymaktadır. DÖRDÜNCÜ KISIM Dampingli İthalat ile Zarar Arasındaki Nedensellik Bağı Nedensellik MADDE 23 (1) Yönetmeliğin 17 inci maddesi hükümleri gereğince, soruşturma konusu ülke menşeli dampingli ithalatın miktarı ve fiyatlarının yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin yanı sıra zarara yol açabilecek diğer unsurlar incelenmiştir. Dampingli ithalatın etkisi MADDE 24 (1) Soruşturma konusu ülkeden yapılan soruşturma konusu ürün ithalatı döneminde gerek mutlak gerekse nispi olarak artmıştır. Bahse konu dönemde, üçüncü ülkeler menşeli ithalat yaklaşık %1 oranında artarken, ÇHC menşeli ithalat %16 oranında artmış; ÇHC nin 2006 yılında yaklaşık %46 olan toplam ithalat içindeki payının 2007 yılında %55 ve soruşturma döneminde %50 olarak gerçekleştiği tespit edilmiştir yılında bu eğilim devam etmiş, ÇHC nin toplam ithalat içindeki payı %73 düzeyine çıkmıştır. (2) Soruşturma konusu ürün tüketiminde döneminde büyük bir değişim görülmemekle beraber, yerli üretimin pazar payında bu dönemde önemli bir düşüş gerçekleşmiş, ÇHC menşeli dampingli ithalatın pazar payı aynı dönemde artış göstermiştir. (3) Zarar inceleme döneminde soruşturma konusu ürünün ÇHC den dampingli ithalat fiyatlarının diğer ülkelerden yapılan ithalatın birim fiyatlarının oldukça altında olduğu ve yerli üretim dalının fiyatlarının önemli ölçüde kırılmasına neden olduğu, istikrarlı pazar şartlarına rağmen yerli üretim dalı pazar payının düştüğü ve bu durumun 2006 yılına göre SD nde mutlak ve nispi olarak artan dampingli ithalatın da etkisiyle yerli üretim dalının birçok ekonomik göstergesini olumsuz etkilediği tespit edilmiştir. (4) Dampingli ithalattaki artış eğilimi ile yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinde yukarıda ifade olunan olumsuz gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması nedeniyle, dampingli ithalat ile yerli üretim dalı üzerinde oluşan zarar arasında illiyet bağı olduğu sonucuna varılmıştır. Üçüncü ülkelerden ithalat MADDE 25 (1) Üçüncü ülkelerden gerçekleşen ithalatın döneminde mutlak olarak büyük bir değişim göstermediği, ancak gerek toplam ithalat içindeki payı gerekse tüketim içindeki payının bir miktar düştüğü görülmüştür. Gerek birim fiyatlarının yerli üreticinin birim fiyatlarına yakın veya üzerinde oluşu gerekse piyasa payındaki eğilim üçüncü ülkelerden gerçekleştirilen ithalatın bu aşamada yerli üretime zarar verebilecek boyutta olmadığını göstermektedir. Diğer unsurların etkisi MADDE 26 (1) Yönetmeliğin 17 nci maddesi hükümleri uyarınca, soruşturma konusu ülkeler menşeli dampingli ithalattaki gelişim ile söz konusu ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin yanı sıra yerli üretim dalında zarara yol açabilecek diğer olası unsurlar da incelenmiştir. (2) Soruşturma döneminde ortaya çıkan hammadde ve enerji fiyatlarında yaşanan artışlar yalnızca Türkiye piyasasını değil tüm küresel piyasaları etkilemiştir. Önlem konusu ürünün ana hammaddesi olan demir ve çeliğin dünyada belli üreticileri ve borsa fiyatı olması nedeniyle hammadde fiyatlarındaki artışın gerek yerli üreticiyi gerekse üretici/ihracatçı firmaları benzer şekilde etkilemesi gerektiği değerlendirilmektedir. (3) Bununla birlikte ÇHC ile karşılaştırıldığında yerli üretim dalının enerji maliyetlerinin ve özellikle işçilik maliyetlerinin görece yüksek olduğu anlaşılmaktadır. Ancak bu unsurların dampingli ithalattan kaynaklanan fiyat kırılmasını ve yerli üretim dalında gözlenen zararı açıklamaktan uzak olduğu görülmektedir. (4) Sonuç itibariyle, bahse konu hususların dampingli ithalat ile yerli üretim dalında gözlenen zarar arasındaki illiyet bağını ortadan kaldırmadığı anlaşılmıştır. BEŞİNCİ KISIM Sonuç Karar MADDE 27 (1) Soruşturma sonucunda dampingin, yerli üretim dalında zararın ve her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit edilmiş olup, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu nun kararı ve Bakan ın onayı ile aşağıda tanımı ve menşei verilen eşyanın Türkiye ye ithalatında karşısında belirtilen oranda/tutarda dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.
8 GTİP Eşyanın Tanımı Menşe Ülkeler Dampinge Karşı Önlem Transmisyon zincirleri Diğerleri Transmisyon zincirleri Diğerleri Çin Halk Cumhuriyeti ABD Doları/Ton Aksamlar Uygulama MADDE 28 (1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife istatistik pozisyon numaraları, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyaların, diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamında ithalatında karşılarında gösterilen miktarlarda dampinge karşı kesin önlemi uygular. Yürürlük MADDE 29 (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 30 (1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı nın bağlı olduğu Bakan yürütür. 23 Mayıs 2010 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 27589