Kısaca SSD ve HDD farkları - Mühendis Tayfa
SSD (Solid State Drive) ve HDD (Hard Drive Disc) nedir?
SSD Türkçe adıyla “Katı Hal Sürücü” lü bir bellek birimidir. Birçok kişi tarafında adından çok anlaşılmasa da HDD “Harddisk” lere rakiptir fakat gerek performans ve gerekse güvenilirlik ve kullanım ömrü olarak çok farklı donanımlara sahiptirler. Her ne kadar böyle olsalar da genel kullanım amaçları dijital verilerimizi saklamaktır.
Burada basitçe HDD ve SSD nin içerisinde bulunan donanım birimleri görülmektedir.
SSD’ler mekanik(yani hareketli) parça bulundurmazlar. Tamamen elektronik olarak verilerimizi saklarlar. Klasik diskler yani HDD’ler ise özel üretilmiş yuvarlak disk halkalarından ve bu diskler üzerine verilerimizi okuyucu/yazıcı kafalardan oluşur. Bunlar SSD ve HDD arasındaki en temel farklarıdır.
HDD’lerin bu disklerin dönüş süresine ve okuyucu kafanın hareket süresine bağlı olarak okuma ve yazma süreleri çok değişken ve SSD’lere göre düşüktürler. Bu diskler plakalar DC motor tarafından döndürülürler. 5400, 5900, 7200 vs 10000 RPM (dakikadaki dönüş sayısı) dönüş hızlarında üretilmiş modelleri bulunmaktadır. Bu kadar yüksek hızlarda dönen diskler özellikle çalışma esnasında en ufak darbeye maruz kalsalar gigabytelarca verilerimiz kaybolabilir.
Diskimiz tamamen kullanılamaz hale gelebilir çünkü diskler ile okuyucu/yazıcı kafa arasında günümüz teknolojisinde nm(nanometre seviyesinde) mesafe bulunmaktadır. İşte bu yüzden SSD’ler daha güvenlidir ve daha hızlıdır. HDD’ler mekanik birimlere sahip oldukları için daha fazla güç harcamalarıyla birlikte daha fazla ısınırlar.
SSD’ler manyetik alan, yüksek voltaj nem vb. durumlara maruz kalmadıkları sürece HDD lerden çok daha dayanıklıdırlar ve bu anlatmış olduğum durumlarından dolayı HDD’lere göre çok daha hızlı ve kararlı şekilde veri okuma ve yazma yapabilmektedirler.
SSD’ lerde de türlerine göre (Level Cell) hücre seviyelerine göre üretildikleri hücrelerin aşınmasına ve üretim nanometre teknolojilerine bağlı olarak tahmini kullanım ömürleri vardır.
Genel SSD NAND/ 3D V-NAND Flash Hücre Türleri
Günümüzde SSD Nand bellekleri SLC, MLC, TLC, QLC olarak 4’e ayrılmaktadırlar.
SLC (Single Level Cell)= Tek seviyeli hücreye sahiptirler. 1 bitlik veriyi yazmak için tek hücrelik alana ihtiyaç duyarlar. Yani her hücre yalnızca tek bitlik veri için kullanılır. En dayanıklı, uzun ömürlü ve pahalı SSD Nand Flash ları bunlardır.
MLC (Multi Level Cell)= Çok seviyeli hücreye sahiptirler. SLC’nin tek hücresiyle aynı hacime sahip MLC Nand arasındaki fark SLC de her hücre sadece tek bitlik veri yazma için kullanılır. MLC lerde ise genelde her hücre başına 2 bitlik veri yazılmak üzere üretilirler ve böylece her hücre SLC’ nin 2 katı seviyede kullanılırlar. Buda bu hücrelerin daha çabuk aşınmasına yol açmaktadır.
TLC (Triple Level Cell)= 3 seviyeli hücreye sahiptirler. Yani Tek bir hücre 3 bitlik veri için paylaşılmaktadır.
SLC ve MLC ye kadar çok daha düşük kullanım ömrüne sahiptirler fakat yinede bu ev kullanıcısı için çok önemli değildir. Neden mi? Çünkü TLC Nand belleklerde her hücre tahmini olarak 10000 defa veri yazmaya izin verir. Bu değerlere göre bir ev kullanıcısının 250GB TLC Nand bellekli bir SSD üzerine yaklaşık 100-200 TB (terabyte) veri yazmasına denk gelmektedir.
Normalde bir ev kullanıcısının pc de her gün 25 GB – 30 GB arası veri yazdığını düşünürsek yaklaşık olarak 9-10 senelik bir kullanım süresine denk gelmektedir ve buda standart ev kullanıcısı için iyi bir kullanım süresidir. Bu yüzdendir ki günümüzde piyasada bulunan SSD lerin geneli TLC Nand lı SSD lerdir. Genel olarak MLC ve TLC lere göre çok daha ucuzdur ve daha yüksek boyutlu modelleri vardır, fakat üreticilerin TLC lerden elde ettikleri gelirleri bile beğenmemeleri ve bu bahsettiğim genel kullanıcıları çoğunun pclerine günde yaklaşık 10gb bile veri yazmadıklarını düşündüklerinden TLC nin devamı niteliğindeki QLC temelli bellekleri üretmişlerdir.
QLC (Quad Level Cell)= 4 seviyeli hücreye sahiptirler. Tek hücre 4 bitlik veri için kullanılır. Böyle oldukları için aynı hacime sahip TLC belleklerin 2 katı seviyede boyutlarda(TB) üretimleri mümkün olacaktır. Bu bellek türleri daha piyasada bulunmamaktadır fakat kesin olan şudur ki QLC lerde son kullanıcı için yani bizler için yakın zamanda satışa çıkacaktır.
Burda basitçe SLC, MLC, TLC ve QLC Nand Flash ların hücrelere göre kullanımı grafikleştirilmiştir.
SLC, MLC, ve TLC Nand bellekli SSD ’lerin herbirinin hem ev kullanıcısı için hemde Server ve Enterprise şirketler için daha uzun ömürlü ve dayanıklı modelleri üretilmektedir. (SLC , eMLC, eSLC ve enterprise SSD ler)