03 Temmuz 2014, 09:28 -
20 yıl içinde yok olabilir
"Doğa ve Doğal Kaynakların Korunması İçin Uluslararası Birlik"in yayımladığı bir rapora göre Karayipler'deki mercan kayalıklarının çoğu 20 yıla yok olabilir.
35 binden fazla araştırmadan elde edilen verilerin değerlendirildiği raporda, 1970'lerden bu yana mercan kayalıklarının yaşama ortamının yarı yarıya azaldığı görülüyor.
Raporu yazan uzmanlar, temel sebeplerin çok fazla balık tutulması ve yaygın hastalıklar olduğunu belirtiyor.
"Doğa ve Doğal Kaynakların Korunması İçin Uluslararası Birlik"in (IUCN) Evrensel Deniz ve Kutup Programı Başkanı Carl Gustaf Lundin, bulguların endişe verici olduğunu söyledi.
Lundin sözlerine şöyle devam etti:
"Mercan kayalıkları pek çok farklı ülkeyi ve onların nüfusunu etkiliyor. Turizm gibi önemli bir endüstriyi etkiliyor. Ve mercan kayalıklarının sağlıklı olması, orada yaşayan insanlar için büyük önem taşıyor."
'Trajik bir dönüşüm'
Raporun yazımına "Evrensel Mercan Kayalıkları İzleme Ağı"nın da katkıda bulunduğu belirtiliyor.
Çalışmada 1970'ten 2012'ye kadar geçen sürede 90 farklı mercan kayalığı yaşam ortamına dair veriler incelenmiş. Bu araştırmanın şimdiye dek bölgede mercan kayalıklarıyla ilgili en geniş kapsamlı çalışma olduğu ifade ediliyor.
Raporda ayrıca Karayipler'deki mercan kayalıklarının trajik bir dönüşüme uğradığı, rengarenk ve pek çok canlıya ev sahipliği yapan kayalıklardan, çorak ve ince yosunlarla kaplı kayalıklara dönüştüğü yazıyor.
Asıl zararın ise mercan kayalıklarında yaşayan bazı canlıların yok olmasıyla meydana geldiği vurgulanıyor.
1980'lerde Panama Kanalı'ndan geldiği sanılan bir hastalığın önemli miktarda deniz kestanesinin yok olmasına sebep olduğu belirtiliyor. Ayrıca kayalıklarda balık avlanmanın iskaroz balığının azalmasıyla sonuçlandığı kaydediliyor.
Avustralya'da, dünyanın en ünlü mercan kayalıkları olan Büyük Set Resifi'nde, yıllık döllenme dönemi, dünyanın dört birt yanından dalgıçları bu bölgeye çekiyor.
Bu gösteriyi izlemeye gelenler, milyonlarca yumurtanın ve spermin, mükemmel doğal şartlar altında büyük bir duman bulutu gibi yükselişine tanık oluyor.
Bu canlıların azalmasıyla, kayalıkları yosunsu canlılar kaplamaya başladığı ifade ediliyor.
Doktor Lundin de bu durumu teyit ediyor:
"Üstünde hiçbir canlı bulunmayan kayalıklara rastladık. Sonunda yosunla kaplanıyorlardı. Ve biraz zaman geçtikten sonra o bölgedeki kayalıkların önemli bir oranda, hatta bazen tamamen yok olduğuna şahit oluyorduk."
Doktor Lundin, bu duruma ilişkin önlemler alınmazsa, Karayipler'in mercanlarını kaybedeceğini söylüyor:
"Eğer bu konuda bir adım atmazsak, bu kayganlaşan kayalıklar çamurumsu yosun tabakalarına dönüşecek. Çok ciddi bir oranda mercan kaybedeceğiz. Sonunda kayalıklar yosunla kaplı, çok daha az canlıya ev sahipliği yapan alanlar olacak."
Ancak raporun sonunda, zarar gören mercanların koruma altına alınarak iyileştirilebileceği belirtildi.
Doktor Lundin de yaptıkları bazı deneylerde zarar gören mercanların iyileştiğini ve bu konuda umutlu olmak gerektiğini söyledi.
Mercan kayalıklarının azaldığı tek bölge Karayipler değil. Tüm dünyada mercan kayalıklarının yaşama tehlike altında.
Bazı doğa koruma uzmanları, küresel ısınmanın da mercan kayalıklarını azalttığını iddia ediyor.