ÖNSÖZ. Özel Ege Lisesi - PDF
Download "ÖNSÖZ. Özel Ege Lisesi"
3 ÖNSÖZ Özel Ege Lisesinde öğrenciler, akademik yıllarını en iyi şekilde tamamlamaya çalışırken, bir yandan da bilimsel projeler üretmeye teşvik edilir. Derslerinden kalan zamanlarının bir bölümünü ulusal ve uluslararası bilimsel proje yarışmalarına katılacak projeleri üretmekle geçiren çocuklarımıza bu aşamada öğretmenlerinin yanı sıra çeşitli üniversitelerin akademisyenleri de destek olur. Amacımız, bilime meraklı öğrencilere profesyonel çalışma ortamı hazırlayarak bilimsel araştırma yapmanın yöntemlerini öğretmek; bu yolda onların emin adımlarla ilerlemelerine ve gelişmelerine katkıda bulunmaktır. Bilimsel proje çalışmalarına bakıldığında Özel Egeli öğrenciler öğretim yılında fizik, kimya, biyoloji, matematik, tarih, coğrafya ve bilgisayar alanlarında 51 proje üretmişlerdir. Bir yıl önceki proje sayısı 29 olarak gerçekleşmişti yılında yapılan TÜBİTAK 43. Ortaöğretim Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması İzmir Bölge Sergisi ne öğrencilerimizin hazırladığı yedi proje davet almış; İzmir Bölge Sergisi sonucunda Özel Ege Lisesi öğrencileri fizik ve kimyada üç birincilik elde etmişti. Okulumuz, İzmir Bölge Sergisi nden Ankara daki Ulusal Final Yarışması na gidecek toplam 19 projenin üçünü alarak Ege Bölgesi ndeki en başarılı iki okuldan biri olmuştu öğretim yılında, Özel Ege Lisesinin 13 projesi TÜBİTAK 44. Ortaöğretim Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması İzmir Bölge Sergisi ne davet aldı. En yakın okulun yedi projesinin aynı yarışmaya kabul aldığı düşünülürse öğrencilerimizin başarıları daha rahat anlaşılabilir. Sergi sonucunda bir dalda birincilik, üç dalda ikincilik ve bir dalda üçüncülükle toplam beş ödül alan okulumuz, Ege Bölgesi nde en fazla ödül alan okul olmayı başarmıştır. Bu yıl ilk kez okulumuzun ev sahibi olduğu ortaokul öğrencilerine yönelik 8. Bu Benim Eserim Proje Sergisi nin son elemesine ise 15 projemiz kalmış, bunlardan dört tanesi sergilenmek üzere davet edilmiştir. Özel Ege Lisesi Yüksel Eraslan Kültür Merkezinde yapılan ödül töreninde kimya projemiz Ankara daki ulusal sergide bölgemizi temsil etme hakkı kazanmıştır öğretim yılında ortaokul ve lise öğrencilerinin hazırlamış olduğu projeler ilerleyen sayfalarda yer almaktadır. Bilimsel çalışmalarımız TÜBİTAK Ortaöğretim Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması ve TÜBİTAK Bu Benim Eserim Proje Yarışması başta olmak üzere INEPO Ulusal ve Uluslararası Çevre Proje Olimpiyatı, Acıbadem Üniversitesi Fikrine Sağlık Proje Yarışması, MEF Ulusal ve Uluslararası Araştırma Projeleri Yarışması, I-SWEEEP International Sustainable World Energy Engineering Environment Project Olympiad, INESPO International Environment & Sustainability Olympiad, DOESEF Araştırma Proje Yarışması, e-biko Uluslararası Bilişim Olimpiyatları, IYIPO International Young Inventors Project Olympiad gibi yarışma ve sergilerde yer alacaktır. Projelerin üretilmesi aşamasında öncelikle derslerinden arta kalan zamanı bilimsel çalışmalara ayıran öğrencilerimizi, bilim kurulu eş başkanlarımızı, bölüm başkanlarımızı ve öğretmenlerimizi tebrik ederken; üretim sürecine katkılarından dolayı çeşitli üniversitelerin öğretim elemanlarına da en içten teşekkürlerimizi sunarız. Özel Ege Lisesi
4 Lise Bilim Ordusu İlköğretim Bilim Ordusu
5 Lise Projeleri Ahmet Ata Ersoy Aziz Berkay Yıldırım Aylin Eren Baran Bayrakçı Berika Şahin Bartu İnce Berk Korkut Bigem Aksel Beliz Uzun Bilgesu Tuncer Burak Süyün Cerensu Akdağ Doruk Türker Dila Yurt Defne Erçetin Doğa Yüksel Etkin Uçar Esin Arslan Ezgi Şen Ersin İstanbullu Eray Özer Elif Koturoğlu Elif Yaren Güleç Ezgi Çiftçi Fatma Gizem Demirci Gökberk Yamak Gökberk Çolakoğlu Hasan Atakan İşbilir İlke Ayvat İlhan Çamiçi İsmet Eren Sadi Kazım Yüksel Kaan Özyürek Mehveş Eylül Su Peri Müge Kıran Merve Sağyatanlar Mehmet Mallı Muzaffer Ecemiş Sude Eylül Ulucan Sıla Avar Selin Deniz Turhan Şemsettin Oğuz Yüksek Tilbe Gökçel Utku Akdağ Umut Berkay Tetik SOSYOLOJİ COĞRAFYA TARİH BİLGİSAYAR MATEMATİK BİYOLOJİ KİMYA FİZİK
6 Baran Bayrakçı Kazım Yüksel Handan Bulut MANYETİK SIVININ YÜZEY GERİLİMİNİN IŞIK KIRINIMI YÖNTEMİYLE BULUNMASI, ELEKTRİK ALAN VE MANYETİK ALAN İLE YÜZEY GERİLİMİ DEĞİŞİMİNİN İNCELENMESİ Projemizin amacı, yüzey gerilimini bilmediğimiz bir sıvının (manyetik sıvı) yüzey gerilimini hazırladığımız deney düzeneği ile bulmak, ayrıca elektrik alan ve manyetik alan altında sıvının yüzey geriliminin değişimini incelemektir. Sıvının yüzey gerilimi hesaplanmadan önce, hazırlanan deney düzeneğiyle doğru ölçüm yapıldığından emin olmak için suyun yüzey geriliminin ışık kırınımı yöntemiyle bulunarak literatürde bilinen değeri ile karşılaştırılması amaçlanmaktadır. Yüzey gerilimi birçok yöntemle ölçülmüştür. Işık kırınımı yöntemi diğer yöntemlerden daha kolay uygulanabildiği için ve yüzey gerilimi gerçek değere yakın çıktığı için seçilmiştir. Manyetik sıvılar, üretiminin kolay olması nedeniyle sağlık, kimya, biyoteknoloji, endüstri gibi pek çok alanda kullanılmaktadır. Manyetik alan ile yüzey gerilimi arttırıldığında atık sulardan istenmeyen maddelerin temizlenmesi kolaylaşacaktır. Ayrıca boru hatlarında kullanılmakta olan manyetik sıvının yüzey geriliminin artmasıyla da akışkanın daha kolay geçmesi sağlanacaktır. Lise Fizik Hazırlayan Öğrenciler Mehveş Eylül Su Peri Sude Eylül Ulucan Batuhan Alparslan 5 MİKRODALGA DENEY DÜZENEĞİ İLE IŞIK HIZININ ÖLÇÜLMESİ VE TEMEL FİZİKSEL KAVRAMLARIN ÖĞRENİLMESİ Projede frekans, dalgaboyu, ışık hızı gibi temel fiziksel kavramların öğrenilmesi, bu kavramların arasındaki bağıntıları kullanarak mikrodalga fırın ile ışık hızının ölçülmesi, mikrodalga fırının veriminin hesaplanması, ayrıca bu deneyden esinlenerek laboratuvarda oluşturulan basit bir mikrodalga deney düzeneği ile de ışık hızının ölçülmesi amaçlandı. Bunun için üç farklı deney yapıldı. Birinci deney mikrodalga fırın ve çikolata ile gerçekleştirildi. Mikrodalga fırında ısıtılan çikolatada oluşan erimiş noktalardan yararlanılarak mikrodalga dalgaboyu bulundu. Mikrodalga fırının frekansı da bilindiğinden bağıntısından yararlanılarak ışık hızı hesaplandı. İkinci deneyde; mikrodalga fırında beher yardımıyla su ısıtılarak, ısıya dönüşen enerji bulundu ve suyun ısınma süresi belirlenerek mikrodalga fırının gücü hesaplandı. Fırının gerçek gücü bilindiğinden mikrodalga fırının verimi bulundu. Üçüncü deneyde; ışık hızını ölçmek için mikrodalgaları kullanarak bir deney düzeneği tasarlandı. Deneyde mikrodalga verici kullanılarak elde edilen mikrodalgalar, metal bir levhadan yansıtılarak duran dalga deseni oluşturuldu. Mikrodalga alıcı ve ampermetre yardımıyla yapıcı girişim noktaları belirlendi. Metal levha ve mikrodalga arasındaki uzaklık değiştirilerek belirli bir mesafe arasında kaç maksimum noktası olduğu belirlendi. Böylece yarım dalgaboyu bulundu ve ışık hızı hesaplandı.
7 Ahmet Ata Ersoy MÜON TELESKOBU Doruk Türker Meltem Gönülol Çelikoğlu Bu projede atmosferin üst tabakalarında meydana gelen müon adlı atom altı parçacıkların deniz seviyesinde gözlemlenebilmesi için basit bir yöntem ile müonları gözlemleyebilecek bir teleskop sistemi oluşturulmaya çalışılmıştır. Dünya gezegeni uzaydaki bir çok farklı kaynaktan gelen çok yüksek enerjili parçacıkların bombardımanı altındadır. Gelen bu parçacıkların %90 ı yüksek enerjili protonlardır. Dünyadaki yaşamı korumak için sahip olduğu atmosfer ve manyetik alan bu parçacıkların deniz seviyesine ulaşabilmesini engellemektedir. Bu parçacıklar Hazırlayan Öğrenciler Etkin Uçar Kaan Özyürek atmosferin üst tabakalarında bozunarak mezonları ve daha sonra müon adı verilen elektron ile kütlesi dışında tamamen aynı olan bir parçacığa bozunmaktadır. Müonlar kütlelerinin elektrona göre daha yüksek olması sebebi ile madde içerisinden geçerken elektrona nazaran daha az ışıma yapmaktadır. Zayıf nükleer kuvvet etkileşmesi altında meydana gelen bu müon parçacıkları 2.2µs kadar nispeten uzun yarı-ömre sahip olmaları ve madde çok az etkileşmeleri sebebi ile deniz seviyesine hatta derin madenlere kadar inebilmektedir. BİMETALİK NANOPARÇACIK MODİFİYE POLİMER FİLM ELEKTROTLARIN HAZIRLANMASI, KARAKTERİZASYONU VE OKSİJEN İNDİRGEMESİNE UYGULANMASI Yenilenebilir enerji kaynaklarına olan gereksinim gün geçtikçe artmaktadır. Bu nedenle yakıt pili çalışmaları oldukça önemlidir. Yakıt pillerinde verimin yüksek olabilmesi için anot materyalinin kolay yükseltgenebilmesi kadar katotta indirgenmenin de bir o kadar kolay gerçekleşmesi gerekmektedir. Bu durum, oksijenin mümkün olan en pozitif potansiyelde en yüksek akım değeriyle indirgenmesini gerektirir. Dolayısıyla oksijenin indirgenmesini katalizleyecek bir elektrot yüzeyi tasarlamak önemlidir. Bu projede, etkin katalitik yüzeyi elde etmek amacıyla metal nanoparçacıklarla modifiye edilmiş iletken polimerlerle çalışılmıştır. İletken polimerler, hem elektron aktarım hızını arttırırlar hem de metal nanoparçacıkların kararlı olarak yüzeyde kalabilmesi için uygun bir destek Rüçhan Özdamar görevi görürler. Bu doğrultuda, oksijen indirgenmesi için yalın camımsı karbon üzerine 3,4-etilendioksitiyofen (EDOT) polimer filmi modifiye edilerek ve metal nanoparçacıklarla da daha yüksek etkinliğe sahip bir yüzey oluşturulmuştur (Cu-Ni- PEDOT/GCE). Oksijenin mümkün olan en pozitif potansiyellerde indirgenmesi için çeşitli optimizasyon çalışmaları yapılmıştır. Polimer kaplama döngü sayısı, indirgenmenin gerçekleştiği NaOH destek elektrolit ortamının derişimi optimize edilmiştir. 0,5M NaOH destek elektrolit ortamında gerçekleştirilen 7 döngü PEDOT film, ardından 15 döngü Cu ve üzerine 5 döngü Ni kaplanmasıyla en iyi sonuçlar elde edilmiştir. Lise Kimya Lise Fizik 6
8 Hazırlayan Öğrenci Utku Akdağ Funda Akdoğan GÜNEŞ ENERJİSİNİN ELEKTRİĞE DÖNÜŞÜMÜ: PENCERE CAMINDAN ELEKTRİK ÜRETİMİ Günümüzde kullanılan enerjinin büyük kısmı fosil yakıtlardan sağlanmaktadır. Fosil yakıtların yakın gelecekte tükenecek olması, bu yakıtların olumsuz çevresel etkilerinden dolayı yenilenebilir enerji kaynaklarının geliştirilmesi ve yaygın kullanımı günümüzde teknolojik bir yarışa dönüşmüştür. Tüm bu teknolojiler içerisinde güneş enerjisinden elektrik enerjisine dönüşümü hedef alan güneş pili teknolojisi en önemli teknolojilerin başında gelmektedir. Fotovoltaik enerji çevrimi toksik özelliklerinin olmaması, çevreyi kirletmemesi, atık malzemeler üretmemesi gibi özellikleriyle fosil yakıtları çoktan geride bırakmıştır. Günümüzde kullanılan inorganik silisyum tabanlı güneş pillerinin yüksek üretim maliyetine sahip olması, bu pillerin geniş bir alanda kullanılmasını engellemektedir. Boya esaslı organik güneş pili teknolojisi silisyum tabanlı güneş pillerini geride bırakan yeni bir teknolojidir. Organik tabanlı güneş pilleri, geniş yüzeylere kaplanabilmeleri, düşük üretim maliyeti ve mekanik esnekliğe sahip olmalarının yanında her geçen gün artan verimliliklerinden dolayı bugün dünyada en fazla çalışılan konuların başında gelmektedir. Organik güneş pilleri şeffaf olmaları, maliyeti ucuz malzemelerden yapılmaları nedeniyle pencere camı olarak kullanılabilmektedir. Lise Kimya Hazırlayan Öğrenciler Berika Şahin Müge Kıran ÇOK DUVARLI KARBON NANOTÜP-SİSTEAMİN-NAFYON MODİFİYE ALTIN ELEKTROT YÜZEYİNDE İMMOBİLİZE MİYOGLOBİN BİYOSENSÖRÜ İLE HİDROJEN PEROKSİT VE NİTRİT TAYİNİ Biyosensörler, bünyesinde biyolojik bir duyargacı bulunan ve fizikokimyasal çeviriciyle birleştirilmiş analitik cihazlar olarak tanımlanmaktadır. Bir biyosensörün amacı; bir veya bir grup analitin miktarıyla orantılı olarak sürekli sayısal elektrik sinyali üretmektir. Bu çalışmada, H2O2 ve nitrit tayinine yönelik bir biyosensör sistemi geliştirilmesi amaçlanmıştır. Hidrojen peroksit çevre, tekstil, gıda alanında kullanılan esansiyel bir bileşiktir. Yüksek konsantrasyonları hayvan, bitki ve bakteri hücreleri için sitotoksiktir. Nitritin varlığı ise kuyulara veya kaynaklara dışkı suyunun karıştığının bir işaretidir, içme ve kullanma sularında bulunmamalıdır. Bu nedenle nitrit ve hidrojen peroksitin doğru, hızlı ve güvenilir analizi büyük önem taşımaktadır. Serçin Topbaşoğlu Bu projede, miyoglobinin elektrokatalitik indirgenmesine dayalı amperometrik modifiye biyosensör geliştirildi. Sistemde, sisteaminle (CA) altın elektrot (Au) yüzeyinde kendiliğinden oluşturulan tek tabaka, miyoglobinin (Mb) immobilizasyonundan sonra glutaraldehitle çapraz bağlandı. Ardından çok duvarlı karbon nanotüp (MWCNT)-nafyon kompozit yapısı elektrot yüzeyine damlatılarak modifiye biyosensör geliştirildi. Miyoglobin konsantrasyonunun, MWCNT miktarının, ph ve sıcaklığın optimizasyonu gerçekleştirildi. Au/CA/Mb/MWCNT- nafyon biyosensörü için doğrusal tayin grafiği ve tekrarlanabilirlik belirlendi. H2O2 ve nitrit tayinleri yapıldı. 7
9 Esin Arslan Cerensu Akdağ Ayşe Türker ATIK Agaricus bisporus KOMPOSTUNDAN LAKKAZ ENZİMİNİN KISMİ SAFLAŞTIRILMASI, KARAKTERİZASYONU, İMMOBİLİZASYONU VE BİYOTEKNOLOJİK UYGULAMASI Toprak ve tarım arazisi gerektirmeden üretilen kültür mantarları; sanayileşme, kentleşme, nüfus artışı ve bunlara bağlı çevresel problemlerle verimli tarım alanlarının azaldığı gelişmekteki ülkelerde en etkili besin maddesi olarak görülmektedir. Kültür mantarları hasatı sonrası açığa çıkan yüksek organik maddeye sahip, bazı besinlerce zengin ancak üretim için yeniden kullanılması mümkün olmayan karışıma atık mantar kompostu denir. Bu karışım çoğunlukla depolama alanlarında bırakılır. Bu nedenle tekrar kullanımı önemlidir. Günümüzde tekstil endüstrisinde Direct Green B gibi azo boyar maddeler sıklıkla kullanılmaktadır. Çevresel nedenlerle boyar maddelerin endüstriyel atıklardan uzaklaştırılmaları gerekmektedir. Atık sulardan boyar maddelerin gideriminde kullanılan geleneksel yöntemlerin tümü yüksek maliyetlere, uygulama güçlüğüne, büyük miktarda atığa sahiptir. Düşük maliyette giderim veriminin arttırılması amacıyla son Hazırlayan Öğrenci yıllarda ticari lakkaz kullanım çalışmaları sürdürülmektedir. Lakkaz, bakır içeren, elektron alıcısı olarak moleküler oksijeni kullanmak suretiyle çeşitli fenolik bileşiklerin oksidasyonunu katalizleyen, polifenol oksidaz grubu bir enzimdir. Ticari olarak üretimi bulunan serbest lakkaz, birçok endüstriyel kuruluşta rutin olarak kullanılmaktadır. Bu projede, Türkiye'de en çok bilinen kültür mantarı olan Agaricus Bisporus un atık kompostundan lakkaz enzimi 3,22 kat kısmi olarak saflaştırıldı. Elde edilen lakkazla, enzim immobilizasyon tekniği kullanılarak operasyon kararlılığı, depolama kararlılığı ve işlem kararlılığı serbest enzime kıyasla yüksek ve daha ucuz immobilize lakkaz hazırlandı. 10. kullanım sonrası bile immobilize enzimin başlangıç aktivitesinin % 84,41 oranında koruduğu tespit edildi. Serbest enzim, optimum koşullarda Direct Green B ile inkübe edildiğinde aktivitesi kaybolurken, immobilize enzimin boya ile inkübasyonunda %53 boya giderimi saptandı. Mediyatör varlığında immobilize enzimin daha kısa zaman içinde yüksek aktiviteyle giderim yapabileceği düşünülmektedir. Lise Kimya Gökberk Yamak METOTREKSAT BİYOKONJUGATI ile HEDEFLİ KANSER TEDAVİSİ Ayşe Türker Prostat kanseri, 2012 yılı istatistiklerine göre Amerika Birleşik Devletleri nde ölüme neden olan ikinci kanser türüdür. Tedavisine yönelik birçok klinik çalışma gerçekleştirilmektedir. Hepsinde temel amaç, sağ kalımı uzatmak veya palyatif yararlar sağlamak olsa da çalışmalarda yüksek yan etki oranlarıyla istenilen sonuçların elde edilemediği görülmüştür. Bu nedenle, yeni kemoterapötik ajanlar ve hedefe yönelik tedaviler araştırma konusudur. Kullanılan çoğu antikanser ajan, tümör hücreleriyle sağlıklı hücreleri birbirinden ayıramaz, sistemik toksisiteye ve yan etkilere neden olur. Bu durum ilacın alınabilen maksimum dozunu sınırlar. Hızlı eliminasyon ve geniş alana yayılım, ilacın fazla miktarda uygulanmasını gerektirir. Bu durum ekonomik değildir, istenmeyen etkilere sebep olur. Nanoboyutlu farmasötik ilaç taşıyıcı sistemlerin daha etkili ve daha az zararlı olması, bu problemlerin bazılarını ortadan kaldırır. Çalışmamızın amacı, prostat kanser hücrelerine folat ile hedeflendirilen metotreksat içeren ilaç konjugatı oluşturmak, invitro çalışmalarla etkinliğini incelemektir. Oluşturulan biyokonjugatın kanser hücrelerine reseptör affinitesiyle bağlanarak, kanser hücrelerinde daha çok sitotoksik etki yaratması böylece terapötik etkinliğinin arttırılması hedeflenmiştir. Bu amaçla, metotreksat ilaç uygun formda hazırlandı, folat-nhs esteri sentezlendi. Sentezlenen folat-nhs ile metotreksatın kovalent bağlanması sağlandı. Folat-metotreksat bileşiği saflaştırmak için diyalizlendi. Yapısı FTIR ile belirlendi. Stok LNCaP hücre serisi çözülerek çoğaltıldı. Kültüre edilen hücrelerin canlılıklarını ve sayılarını takip etmek amacıyla, Tripan mavisi boyası testi kullanıldı. Folat-metotreksat bileşiğinin LNCaP hücreleri üzerindeki sitotoksisitesi belirlendi. Çalışmamızda herhangi bir ilaç ile muamele edilmemiş kontrol grubuna göre 10 µm ilaç konsantrasyonundaki folat-metotreksat bileşiği 24.saatte canlı LNCaP hücrelerinin yaklaşık %20 si için; 48.saatte ise yaklaşık %30 u için toksik etki gösterdiği saptanmıştır. Artan metotreksat konsantrasyonunda ise hücre canlılığının giderek azaldığı görülmüştür. Lise Biyoloji 8
10 Lise Biyoloji Merve Sağyatanlar Aziz Berkay Yıldırım POLİ (AKRİLAMİT - KO - ALLİL METAKRİLAT) SENTEZİ ve BOYA GİDERİMİNDE KULLANIMI Fonksiyonel gruba sahip homopolimer ve kopolimer sentezi polimer biliminde yeni materyaller üretmek açısından oldukça önemlidir. Kopolimerizasyon temel ve teknolojik açıdan büyük önem arz eden, isteğe uygun materyaller sentezlemek için oldukça başarılı bir yöntemdir. Fonksiyonel gruba sahip polimerler polimerizasyonun yeniden başlatılması, yüzey üzerine polimerin adsorpsiyonu, supramoleküler bağların oluşturulması veya makromoleküllerin konjugasyonu gibi ileri düzeyde modifikasyonlara olanak verirler. İki reaktif çifte bağ içeren monomerler kullanılarak sentezlenen polimer ileri düzeyde modifikasyonların yapılabilmesini sağlamaktadır. Endüstriyel prosesler, doğal su sistemine zarar verebilecek atık sular oluşturmaktadır. Bu endüstrilerden biri de boyama işlemlerinin yapıldığı endüstrilerdir. Boyama ve bitim işlemleri aşamalarında ortaya çıkan renkli atık sular, doğrudan alıcı su ortamlarına verilmeleri durumunda kontrolsüz anaerobik koşullarda toksik ve kanserojen aromatik aminleri oluşturmaktadır. Bu nedenle boyarmaddelerin endüstriyel atıklardan Hazırlayan Öğrenciler Ayşe Türker uzaklaştırılmaları gerekmektedir. Projemizde, allil metakrilat-akrilamit kopolimerinin AIBN başlatıcısı vasıtasıyla radikalik polimerizasyonu gerçekleştirilmiştir. Polimerizasyonda sentezlenen kopolimerin yapısında + yüklerin fazla olması amacıyla %25 allil metakrilat, %75 akrilamit kullanılmıştır. Polimerlerin yapısı FT-IR ile aydınlatılmış ve kopolimerin yaygın olarak kullanılan bir boyar madde olan Direct Brown 2 gideriminde kullanımı araştırılmıştır. 200 mg polimerin ph 3 de, 10 µg/ml konsantrasyonda ve oluşturulan batch sistemde 45 dakika gibi kısa bir sürede % 90 ın üzerinde bir verim ile boya tutulumu sergilediği görülmüştür. Kopolimer tarafından adsorplanan boyanın desorpsiyonunun incelenmesi amacıyla ortam ph sı asidik bölgeden alkali bölgeye kaydırılmış ve artan ph ile kopolimerin boya salımı grafiği hazırlanmıştır. ph 8 e ulaşıldığında kopolimer üzerindeki boyanın % 63 ünün geri alınabildiği gözlenmiştir. Literatür bulguları incelendiğinde, poli (alil metakrilat-ko-akrilat) kopolimerinin boya gideriminde kullanıldığına dair bir çalışmaya rastlanmamıştır. 9 Dila Yurt Ezgi Şen İlkem Sönmez FARKLI BİTKİ TÜRLERİNİN İNSAN PROSTAT KANSERİ (PC3), İNSAN GÖĞÜS KANSERİ (MCF7) ve FARE FİBROBLAST (NIH-3T3) HÜCRELERİNDEKİ SİTOTOKSİK, APOPTOTİK, YARA İYİLEŞTİRİCİ ETKİLERİ ve FARKLI BAKTERİ TÜRLERİNDEKİ ANTİMİKROBİYAL ETKİLERİNİN İNCELENMESİ Günümüzde bitkisel ekstreler farklı kullanım amacıyla dünya çapında pek çok laboratuvarda araştırılmaktadır. En önemli araştırma alanları kanser tedavisinde kullanılabilirlik, antimikrobiyal, antimitotik, antioksidan, zirai amaçlı insektisit olarak etkileri, gıda paketlemesinde koruyucu etkileri ve ayrıca AIDS hastalığının tedavisinde kullanılabilirliktir. Günümüzde onay almış onlarca bitkisel kaynaklı gıda takviyesi eczanelerde bulunmaktadır. Türkiye florası, çok sayıda tıbbi ve endemik bitkiye sahip olduğu için bu konuda önemli potansiyele sahiptir. Araştırmalar kapsamında bu potansiyel değerlendirilmelidir. Bu projede, hodan (Borago officinalis), hayıt (Vitex agnus-castus) bitkisinin yaprak ve tohumları, papatya (Matricaria chamomilla), enginar (Cynara cardunculus), karanfil tohumu (Syzygium aromaticum), ballıbaba (Lamiumgaleobdolon), labada (Rumeoc patienta) bitkilerinin özütleri hazırlanarak, insan prostat kanseri, insan göğüs kanseri ve fare fibroblast hücrelerindeki sitotoksisiteye, apoptoza, yara iyileşmesine, antioksidan aktivitesine etkisi araştırılmıştır. Ayrıca aynı özütlerin antimikrobiyal etkisi Escherichia coli ve Staphylococcus aureus bakteri türleri kullanılarak incelenmiştir. Denemeler sonunda kanser hücreleri üzerinde en iyi sitotoksik ve apoptotik etki hayıt bitkisi tohumu ve yaprağının özütleri ile enginar ve karanfil bitkileri göstermiş olmasına rağmen insan göğüs kanseri hücrelerinde sadece hayıt tohumunun etki gösterdiği saptanmıştır. Daha kapsamlı olarak, özütlerin diğer kanser türleri ve dayanıklı kanser türleri üzerinde de denenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Yara iyileşmesi denemelerinde en aktif özüt, labada bitkisine ait olarak bulunmuştur. Aynı zamanda, tek antimikrobiyal aktivite gösteren bitki de labadadır. Hodan bitkisi de yara iyileşme testlerinde tüm dozlarda etki göstermiş fakat en iyi etkiyi 1 µg/ml değerinde vermiştir. Papatya ise diğer bir etkin özüt olarak bulunmuştur. Fakat yara iyileştirici etkisi daha düşük dozlarda denenmelidir.
11 Bartu İnce Defne Erçetin Mesut Esen Apis melliferae ALT TÜRLERİNDE PROMELLİTİN GEN İFADESİNİN KARŞILAŞTIRILMASI 21. yüzyılda dünyamızın karşı karşıya kaldığı en önemli küresel sorunların başında küresel iklim değişimi (kuraklık ve sıcaklık gibi), yetersiz besin ve enerji üretimi gelmektedir. Bu faktörlerin tümü nüfus artışına rağmen her yıl besin üretiminde büyük kayıplara sebep olmaktadır. Şu an mevcut teknolojiler göz önüne alındığında; günümüzde tüm bu problemlere karşı, biyolojik önlemlerin çözüm olabileceği düşünülmektedir. Örneğin; günümüzde değişen iklim koşullarının bir sonucu olarak insanların ve besin olarak kullanılan evcil hayvanların ana besin kaynağını oluşturan çiçekli bitkilerin tozlaşmasında meydana gelen azalma, Apis melliferae (bal arısı) nın kullanımıyla engellenmeye çalışılmaktadır. Ancak alerjik reaksiyon riski açısından en dikkatli olunması gereken maddenin Hazırlayan Öğrenci Tilbe Gökçel FİBONACCİ DİZİLERİ YARDIMIYLA tan (nα) DEĞERİNİ HESAPLAYAN BİR FORMÜL + Bu projenin amacı, nєz olmak üzere, tan (nα) değerini hesaplayan yeni bir formül önermektir. Bu amaç doğrultusunda, önce Fibonacci sayı dizisi ele alınmış, sonra bu dizinin bir genelleştirilmesi verilerek dizinin elemanlarını hesaplayan bir formül çıkartılmıştır. Bu formül aracılığı ile tan (nα) değerini hesaplayan aşağıdaki formül türetilmiştir: arı zehri olduğu göz önünde bulundurulduğunda arıların kullanımında meydana gelen artış, allerjik bünyeli insanların sağlık sorunlarını da arttıracaktır. Arı zehrinde allerjiye ve ağrıya neden olan bileşen, mellitin dir. Ancak mellitin, vücutta doğal bir steroid olan kortisol salınımına neden olurken eczacılık ve tıp alanlarında da apiterapide kullanılmaktadır. Son yıllarda ise kanser ajanı olarak araştırılmaktadır. Bu nedenle arı zehrinde bulunan mellitin gibi maddelerin hangi bal arısı alt türünde az hangisinde çok salgılandığının bilinmesi hem polenizasyonda kullanılacak hem de apiterapide kullanılacak potansiyel bal arısı alt türünün belirlenmesine büyük fayda sağlayacaktır. tan (nα) = (1 x. i) n (1 + x. i) n (1 I x I.i) n + (1 + I x I.i) n Emel Ergönül i Matematik Lise Biyoloji 10
12 Hazırlayan Öğrenci Berk Korkut GENELLEŞTİRİLMİŞ FUZZY KOMŞULUK SİSTEMİ ÜZERİNE Bu projenin amacı, genelleştirilmiş fuzzy topolojik uzaylarda bir noktanın genelleştirilmiş fuzzy komşulunu tanımlayarak, bu tanım yardımı ile yeni bir genelleştirilmiş fuzzy süreklilik kavramı ortaya atmak ve bu yeni süreklilik türü ile genelleştirilmiş fuzzy süreklilik arasındaki ilişkileri belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda; fuzzy kümeler teorisi üzerinde çalışılmış ve genelleştirilmiş fuzzy topolojik Hazırlayan Öğrenci Gizem Günel uzay kavramı üzerinde durulmuştur. Topolojik uzayların en önemli kavramlarından biri olan süreklilik, genelleştirilmiş fuzzy topolojik uzaylarda bir fuzzy noktanın genelleştirilmiş fuzzy komşuluğu aracılığıyla tanımlanmıştır. Bu yeni süreklilik türü ve genelleştirilmiş fuzzy süreklilik arasındaki ilişkiler incelenmiş ve hangi koşullar altında bu kavramların denk olduğu bulunmuştur. Lise Matematik Ersin İstanbullu Defne Tabu a.n + b ŞEKLİNDEKİ İFADELERİN SADELEŞTİRİLEMEZ VEYA SADELEŞTİRİLEBİLİR c.n + d OLMASI İÇİN GEREKEN KOŞULLAR Matematik olimpiyatlarında ve olimpiyat kitaplarında aşağıdaki soru tipi ile sıkça karşılaşılmaktadır: a.n + b c.n + d şeklindeki ifadeler sadeleştirilebilir midir yoksa sadeleştirilemez midir veya hangi n tamsayı değerleri için sadeleştirilebilirdir? Bu tür sorular Öklid Algoritması nın yardımıyla çözülebilmektedir; fakat herhangi bir n tamsayısı için a.n + b c.n + d şeklindeki ifadelerin tanımlı olduğu yerlerde sadeleştirilememesini sağlayan a, b, c, d parametreleri arasındaki bağıntı nasıl olmalıdır? İşte bu sorudan yola çıkarak bu projeyi tasarlanmıştır. Bu projede; a.n + b c.n + d şeklindeki ifadelerin herhangi bir n tamsayısı için sadeleştirilememesini sağlayan a, b, c, d parametrelerine dayalı koşullar belirlenmiştir. 11
13 Hasan Atakan İşbilir Fatma Gizem Demirci NAPOLEON PROBLEMİNE FARKLI BİR BAKIŞ Bu projede, karmaşık sayılar yardımıyla ilginç bir teorem olan Napoleon Teoremi için yeni bir ispat çalışması yapılmıştır. Öncelikle karmaşık sayılarda eşkenar üçgen olma koşulları incelenmiş ve yeni bir eşkenar üçgen olma koşulu bulunmuştur. Daha sonra Napoleon Teoremi nin ispatı elde edilen eşkenar üçgen yöntemi ile yapılmıştır. Gülşah Aracıoğlu Hazırlayan Öğrenci Eray Özer TAKSİ DÜZLEMİNDE FINSLER-HADWIGER EŞİTSİZLİĞİ Gizem Günel Bu projede, Öklid düzleminde yer alan bir üçgenin alanını, kenar uzunlukları yardımıyla sınırlayan ve Finsler-Hadwiger Eşitsizliği olarak bilinen ifadenin bir benzerinin, Taksi düzleminde yer alan bir üçgenin alanı için de bulunup ispatlanması amaçlanmıştır. Sonuç olarak; d ( A, B) = c, d ( B, C) = a, d ( A, C ) = b olmak üzere T T T T T T 1. Taksi düzleminde yer alan bir ABC üçgenin BC kenarı koordinat eksenlerinden birine paralel olsun ve B ile C açıları geniş açı olmasın. Bu durumda aşağıdaki eşitsizlik sağlanır: ( bt + ct at )( at + bt ct )( at bt + ct )) Alan( ABC) [ ( at bt ct ) ( at bt at ct bt ct )] 4aT Taksi düzleminde yer alan bir ABC üçgenin BC kenarı koordinat eksenlerinden birine paralel olsun ve B açısı dar açı olmasın. 1 1 Bu durumda, A köşesinden BC kenarına inilen dikmenin ayağı A ve olmak üzere aşağıdaki eşitsizlik sağlanır: Lise Matematik 3. Taksi düzleminde yer olan bir ABC üçgeninde D noktası, taban doğrusu ile karşı kenarın kesim noktası, H noktası, taban köşesi dışındaki iki köşeden birinin taban doğru üzerinde olup taban doğru parçası üzerinde olmayan dik izdüşüm noktası, H üçüncü köşenin aynı taban doğrusu üzerinde olan ancak taban doğru parçası üzerinde olmayan dik izdüşüm noktası, taban doğru parçasının uzunluğu, = (D,H) ve 1 = (Taban köşesi,h ) olmak üzere a) Taban köşesinden geçen tek bir taban doğrusu var ise ve b) Taban köşesinden geçen iki taban doğrusu var ise dir. ve dir. 12
14 Doğa Yüksel Şemsettin Oğuz Yüksek Selvinaz Gökalp VORONOİ DİYAGRAMLARI KULLANARAK GÖRSELLERİN İFADE EDİLMESİ Bu projede; hesaplanabilir geometri konusu olan Voronoi Diyagramları üzerine çalışılmıştır. Voronoi Diyagramları ile görsellerin sıkıştırılması ve yeniden görüntülenmesi hedeflenmiştir. Ayrıca, Voronoi Diyagramı çizebilen bir program kodlanması ve Voronoi Diyagramlarının koordinatlarının ve renklerinin saklanması amaçlanmıştır. Kullanılacak Voronoi Diyagramları, renk indirgeme ve görüntü işleme kısımlarıyla ilgili algoritmalar incelenmiş ve literatür taraması yapılmıştır. Bunun sonucunda kullanılan algoritmalar belirlendi. Belirlenen görüntü işleme yöntemleri uygulama içerisinde kullanılmıştır. Bu yöntemler ile belirlenen noktaları Voronoi Diyagramına çevirmek üzere geometrik işlemler tasarlanmış ve uygulanlanmıştır. Uygulamanın diyagram çizmekte kullanılan noktaları metin dosyası olarak kaydedebilmesi ve mevcut metin dosyalarını ekrana çizebilmesi sağlanmıştır. Lise Bilgisayar Hazırlayan Öğrenciler Mehmet Mallı Sıla Avar Selvinaz Gökalp ÖZYÜZ VE GÖRÜNTÜ İŞLEME TEKNİKLERİ İLE SINIF YOKLAMA UYGULAMASI 13 Görüntü işleme tekniklerini ve temel bileşenler analizini kullanan Özyüzler yöntemini kullanarak bir sınıf yoklama sistemi geliştirilmiştir. Bu sistem; kullanıcı etkileşimini en aza indirerek, öğrencilerin sınıfa girerken kamera önünden geçmesi sırasında yoklama almayı amaçlamaktadır. Yoklama sonucu ekrana ve sınıfa ait yoklama dosyasına tarih ve saat olarak kaydedilmektedir. Bu sayede günlük yapılan rutin bir işi ortadan kaldırıp, bu zamanı ders saatine kazandırmak amaçlanmaktadır. Geliştirilen sistem kişisel bir bilgisayar üzerinde var olan kullanıcı tipi bir web kamera ile çalışmaktadır. Kullanılan Open CV kütüphanesi ile kameradan alınan görüntüler içinden öğrencinin yüzü bulunur. Görüntünün bu parçası belli ön işleme adımlarından geçirilir. Bu adımlar görüntünün gri ölçeğe alınması, histogramının eşitlenmesi ve yeniden boyutlandırılmasıdır. Bu işlemlerden sonra sınıfta kayıtlı öğrencilerin görüntülerinden oluşan özyüzler ile karşılaştırılıp en yakın öğrenci olarak tanınır. Eğer yakınlık değeri belli bir eşiğin altında ise, öğrencinin tanınması tamamlanır. Yaptığımız testte, AT&T Laboratuvarlarının The Database of Faces veritabanı kullanılmıştır. Veritabanında yer alan kırk bireyin onar görüntüsü bulunmaktadır. Bu on yüzden dokuzu özyüzleri oluşturmak için kullanılmış, bir tanesi ise teste ayrılmıştır. Test sonucunda %92.5 oranında başarı elde edilmiştir.
15 Elif Koturoğlu Bigem Aksel Serkan Sezgin DEVLET İÇİNDE DEVLET (BATI ANADOLU AYANLARI) Osmanlı Devleti nde XVI. yüzyılın ikinci yarısından itibaren merkezi otoritenin zayıflamaya başlamasına paralel olarak devletle halk arasında irtibatı sağlayan ayanlar, yavaş yavaş önem kazanmaya başlamıştır. Merkezi idarenin zayıflaması ile ayanların güçlenmesi arasında doğru orantı kurulabilir. Böylece XVIII. yüzyıldan itibaren devamlı olarak merkezi otoritenin zayıflaması ayanların güçlenmesine sebep olmuştur. Özellikle XVIII. yüzyıldan itibaren merkezi otoritenin giderek zayıflaması ve devletin belirli konularda ayanlara ihtiyaç duyması bölge ileri gelenlerinin giderek güçlenmelerine ve ayan olmalarına neden olmuştur. XVIII. yüzyılın ikinci yarısında ayanlık kurumu hızla güçlenmiş ve Anadolu nun hemen her yerinde ayanlık kurumu kurulmuştur. Osmanlının hemen hemen bütün taşrasına yayılan bu gelişim özellikle ekonomik faaliyetlerin yoğun yapıldığı merkezlerde yoğunlaşmıştır. Bu bağlamda Batı Anadolu da ve İzmir çevresinde çok sayıda ayan ortaya çıkmıştır. Süreç içinde merkezi otoriteye zarar veren ayanlar bunun yanı sıra yaptıkları faaliyetlerle aynı zamanda bulundukları yerin bayındır hale gelmesinde de önemli roller üstlenmişlerdir. Hazırlayan Öğrenciler Lise Tarih Elif Yaren Güleç Beliz Uzun Ayşe Gülle KARANLIĞA GÖMÜLEN HAYATLAR STRUMA FACİASI Bu proje; Nazi soykırımından kaçarak Filistin e gitmek isteyen 769 Yahudi nin öyküsüdür. 12 Eylül 1942 de U.156 Alman denizaltısı tarafından batırılan Laconia yolcu gemisinden sonra, İkinci Dünya Savaşı nın en büyük deniz faciası Struma dır. Yolcu ve mürettebatıyla Karadeniz in karanlık sularında yitirilen bu gemi, bir insanlık ayıbı olarak tarihe geçmiştir. Her biri çocuk, kadın ve yaşlılardan oluşan bu insanlar 1941 de toplu halde bindikleri Struma isimli gemiyle 15 Aralık 1941 tarihinde Türk kara sularına gelmiştir. 24 Şubat 1942 de Şili açıklarında bir denizaltı tarafından torpillenerek batırılmıştır. Tarih karanlıkta kalan suçluları gün ışığına çıkarıp yargılayacak kadar güçlü bir bilimdir. Struma Karadeniz in derinliklerinde korkunç bir uykudadır şimdi. Şair Akgün Akova'nın oğlu Fırat, 6 yaşındayken, babasına sorar: Baba, gemiler batarken denizin canı acır mı? Yitirilen canlar için hala çok canların acıdığı yadsınamaz bir gerçektir. Dileriz insanlık hak ettiği barışa kavuşacak ve tarih bir daha bu tarz olayların yaşanmasına izin vermeyecektir. 14
16 Hazırlayan Öğrenci Umut Berkay Tetik Serkan Sezgin YÜZYILLIK ACI ve MİRASÇILARI Lise Coğrafya Lise Bilgisayar Lise Tarih Osmanlı Devleti, Avrupa'yla Asya'yı ayıran suların kenarında kurulmuş, daha sonra da iki kıta üzerindeki yayılmasını bir denge gözeterek gerçekleştirmişti. 15. yüzyıl ortalarıyla 16. yüzyılda birçok Rumeli kenti, günümüz Türkiye sinde Anadolu da yer alan pek çok şehirden daha önce Osmanlı egemenliğine girmişti. Ancak 550 senelik Rumeli bir haftada kaybedildi. Parçalanmış bir devlet, yüz binlerce göçmen ve göğüslenmesi gereken çok büyük zorluklar, Balkan Savaşları'nın getirdiği acılar ve sosyal dokuda yarattığı tahribat hiç geçmeyecekti. Hazırlayan Öğrenciler İlke Ayvat Bilgesu Tuncer ÇÖPTEN ÇIKAN SERVET: İZMİR'DE GERİ DÖNÜŞÜM Bir konserve kutusu geri dönüştürüldüğünde bir televizyonun kaç saat çalışmasına yeter? Yeni İngiliz yasalarına göre hangi eski eşyaların hiçbiri atılamaz? Bir depo benzin yaklaşık kaç milyon litre içme suyunu kirletebilir? Çevremizdeki belli merkezlerde ve köşe başlarında bulunan geri dönüşüm konteynırlarını iyi kullanabiliyor muyuz? Ambalaj atıklarının geri dönüşümünün sağlanabilmesi, İzmir Büyükşehir Belediyesi sınırlarında ne kadar yapılıyor ve hangi ambalaj atıkları toplanıp yeni bir ürüne çevrilebiliyor? Bu soruların yanıtlarını aradık. Balkanlar daki Türksüzleştirme süreci 20. yüzyılın sonlarına kadar devam etti. Geçtiğimiz yüzyılda Türklerin süreç içerisinde göç ettiği önemli kentlerden biri de İzmir di. İzmir; hem coğrafi konumu hem de kozmopolit yapısıyla göçmenlerin yerleştirilebilecekleri önemli kentlerin başında gelmekteydi. Balkanlarda topraklarını kaybetmenin acısını taşıyanlar İzmir e yerleşmiş ve burayı yurtları olarak görmüşlerdi. Geldikleri topraklarda maruz kaldıkları onca zulme rağmen; neşeli, hayatı dolu dolu yaşamayı seven insanlar olarak göze çarpmışlar ve bu sempatik halleriyle sevilmişlerdir. İzzet Kaplan Doğada karbon, oksijen, azot hatta kayaç döngüleri varken biz elimizde sınırlı sayıda bulunan doğal kaynaklarımızı yeterince bu geri dönüşüm döngüsüne katabiliyor muyuz? Bu soruya İzmir örneğinde araştırırken, ülkemizdeki duruma da göz attık. Günümüzde ve gelecekte ülkeler ekonomik güçlerini ve doğal kaynaklarını korumak ve varlıklarını sürdürebilmek için öncelikle atıklarını azaltmalı, israfı önlemeli, sahibi oldukları kaynakları korumalı ve maliyeti düşürmek için geri dönüşümü verimli bir şekilde kullanmalılardır. 15
17 Gökberk Çolakoğlu İsmet Eren Sadi Ahmet Kanyılmaz GÜNEŞTEN GELEN ZENGİNLİK Güneş enerjisi, doğanın her geçen gün daha çok zarar gördüğü dünyamızda gerek doğa dostu oluşu, gerekse ekonomik avantajları sebebiyle incelenmekte ve geliştirilmektedir. İnsanoğlu zaman içinde dünyamızdaki tüm enerjilerin kaynağı olan Güneş ten daha fazla yararlanabileceğini fark etmiştir. Bu yüzden insanlar güneş enerjisini hayatlarında kullanmanın birçok yolunu bulmuştur. Güneş enerjisini hayatımızın bir çok yerine taşıyabiliriz. İster küçük lambalarla olsun, ister büyük çaplı projelerle. Üstelik tükenmez bir enerji kaynağı olarak görünen Güneş in kullanımının artması da çok önemli. Hazırlayan Öğrenciler Lise Coğrafya İlhan Çamiçi Aylin Eren İzzet Kaplan FATİH İLE AĞAÇLARI VE TEKNOLOJİYİ İYİLEŞTİRME HAREKETİ Bilişim teknolojilerini eğitime entegre etme amacıyla Milli Eğitim Bakanlığı tarafından başlatılan Fatih Projesi ile birlikte MEB in öğrencilere ücretsiz dağıttığı kitaplar artık öğrencilere dağıtılacak olan tablet bilgisayarlar aracılığıyla yüklü olarak verilecek ya da ücretsiz indirilebilecekti. Her yıl Milli Eğitim Bakanlığı tarafından öğrencilere dağıtılan milyonlarca kitabın basımı için çok sayıda ağaç kesiliyor. Fatih Projesi nin öğrencilere 5.sınıftan itibaren ücretsiz dağıtacağı tabletlerde Milli Eğitim Bakanlığı nın kitapları pdf formatında yüklü olacak ve her yeni eğitim - öğretim yılında ücretsiz indirilebilecek. Bu sayede kitap basımı için ağaç kesilmeyecek ve kişi başına kesilen ağaç sayısı önemli ölçüde azalacaktır. Kitap basımı için en önemli kaynak ağaçlardır. Biz de ağaçların kesimindeki azalışın Türkiye deki ormanlara ne gibi bir faydası olacağını araştırmak istedik. Bu yöndeki çalışmalarımız bizi farklı sorulara yönlendirdi. İlk olarak ağaçların yararlarını ve Fatih Projesi nin Türkiye deki orman varlığının korunmasına katkısını araştırdık. 16
18 Ezgi Çiftçi Selin Deniz Turhan Fatma Karaalp TOPLUMSAL DEĞİŞME SÜRECİNDE KİTLE İLETİŞİM ARAÇLARINDAKİ GELİŞMENİN GENÇLERİN SOSYAL İLİŞKİLERİNE ETKİSİ Projemizin amacı günümüzde erişim hızı ve kolaylığı açısından özellikle gençler tarafından çok fazla tercih edilen (bilgisayar, internet ve telefon) iletişim araçlarının gençlerin sosyal ilişkilerine yansıyan olumlu ve olumsuz yanları ortaya çıkararak çözüm önerileri sunmaktır. Sanayi- kent koşullarının egemenliğindeki günümüz dünyasında, hiçbir insan kitle iletişimi sürecinde yer alan örgütlerin bir parçası olmadan ya da onlarla etkileşim içine girmeden kültürel, toplumsal, ekonomik ve siyasal gereksinimlerini giderememektedir. Çağın bilgi ve haber alma aracı haline gelen (bilgisayar internet ve telefon) teknolojik iletişim araçları yalnızca gençlerin değil yetişkinlerin de iletişim biçimlerini değiştirmektedir. Ancak, bu etki kendilerini iletişimde baş döndürücü bir gelişmenin tam ortasında bulan gençler için çok daha etkileyici ve değiştirici olmaktadır. Projenin sonunda, Gençler arasında teknolojik iletişimin yaygınlaşması, genci sosyal yaşamdan uzaklaştırmakta, empati kurma, yardımlaşma, dayanışma duygularını azaltmakta, bayramlaşma, akraba ziyareti gibi sosyal değerleri zayıflatmaktadır. şeklindeki varsayımımızın sınırlı sayıdaki örneklem grubumuz için doğrulandığı gözlenmiştir. Lise Sosyoloji Hazırlayan Öğrenciler Muzaffer Ecemiş Burak Süyün Fatma Karaalp MARDİN DEN MİDYEYE GÖÇ OLGUSU 17 Mardin den Midyeye Göç Olgusu konulu projemizin amacı midye çalışanlarının sosyal-kültürel ve ekonomik durumlarını belirlemek ve sağlığımızı doğrudan ilgilendiren bu gıda işinin nasıl ve hangi koşullarda yapıldığına vurgu yapmaktır. Babalarının göç ediş nedenini güvenlik gerekçesiyle köylerinin boşaltılması ya da ekonomik sıkıntılar olarak belirten midye satıcıları belirli bir meslekleri olmadığı için, başka hiçbir iş yapamayacaklarını, ayrıca kendilerine doğudan geldikleri için zaten iş verilmeyeceğini düşündüklerini ifade ederek kendilerine çok ayrımcılık yapıldığını belirtmektedir. Henüz çocuğu olmayan bir midyeci dahil çoğunluğu çocuğunun savcı olmasını istemekte, bu isteklerinin nedenini polisleri eğitmek olarak belirtmektedir. Geldikleri bölge adıyla anılan mahalleler oluşturan bu kişiler, geldikleri bölgenin gelenek ve göreneklerini, değerlerini devam ettirme konusunda bilinçli davranmakta, büyük şehrin değerleri ile kaynaşmayı değil kendi kültürlerini sürdürmeyi tercih etmektedir. Çoğunluğu kazançları konusunda bilgi vermekten kaçınsa da zorluklarına rağmen bu işte çok para var, bu altın değerinde ifadesini kullananlar da gözlenmiştir.
19 İlköğretim Projeleri Ali Bora Bodur Ali İhsan Paçacı Artun Özcan Ahmetcan Berber Alara Sude Özkan Arda Açıksöz Berk Ulusdağlı Berk Ata Türkyılmaz Bora Yılmaz Ceren Kayrakçı Ceyda Okçu Didenaz Gündoğdu Deniz Avcı Doğa Dağ Deniz Yontuk Ege Tunçgenç Elif Gözen Ekin Akman Ege Sarp Demirtaş Efe Yüksel Güner Şirin Gökhan Çetin Ilgın Kişioğlu İbrahim Ekmen İbrahim Can Kırseven Kaan Erakgün Kaan Fanosçu Murat Ege Ercengiz Miray Dağcı Nilüfer Şener Okay Dedeoğlu Oğuzhan Yıldırım Olçar Çoban Ömür Mehmer Kandemir Öykü Zincircioğlu Remzi Tuan Savaş Selin Yağmur Çakmak Semra Ece Akat Uğur Doruk Kırbeyi Yiğithan Akercan Zeynep Aygün MATEMATİK BİYOLOJİ KİMYA FİZİK
20 Güner Şirin Berk Ulusdağlı TEMİZLİK DOSTU ÇÖP KAMYONU Gökhan Tufan Meltem Gönülol Çelikoğlu İlköğretim Fizik Çöpleri, çevreyi kirletmeden, etrafa yayılmadan, insan sağlığına zarar vermeden, teknolojik gelişmelere uygun, insan gücüne dayalı olmadan hızlı ve etkili bir şekilde toplamak projenin amacıdır. Türkiye de çöplerin toplanmasında kullanılan metotlar ilkel ve daha çok insan gücüne dayalıdır. Çöp kamyonuna çöpleri yerleştirirken her ne kadar maske kullanılsa da taşınırken yere damlayan çöpler hem çevredeki insanların hem de çalışan işçilerin sağlığını tehdit etmektedir. Bu nedenle çöp suları toplayan araçların sahip olması gereken bazı özellikler bulunmaktadır. Boşaltımdan dolayı toz oluşmamalı, çöp kamyonu, sokaklardaki çöp konteynırlarının çevresinde oluşan tozları ve çöpleri emip uzaklaştıran bir vakum cihazı ile donatılmalı. Boşaltma sahanlığı alçak olmalı. Boşaltma yerine dökülen çöpler mekanik veya hidrolik olarak Hazırlayan Öğrenciler uzaklaştırılmalı. Yükleme bölgesi ve araç içi kolayca yıkanıp dezenfekte edilebilmeli. Araçlar sıkıştırmalı olmalı, böylece daha büyük miktarda çöp taşınabilmektedir. Çöplerin insan eli değmeden, çöp kamyonunu süren kişi tarafından otomatik olarak alınabileceği bir çöp kamyonu tasarladık. Çöp toplama işini mekanik kollar ile yapmayı düşündük. Bu kollar öne doğru da uzayabildiği için trafikte fazla bekleme yapmadan ve kaldırıma fazla yanaşmadan çöp toplama işinin yapılabilmesini amaçladık. Fakat günümüzde kullanılan çöp kamyonları çöpü arkadan yüklediği için böyle bir sistem, bu çöp kamyonlarına eklendiğinde şoförün görüş alanına girmeyeceği için toplama işleminin çöp kamyonunun yan tarafından gerçekleştirilen bir model oluşturmayı düşündük. Berk Ata Türkyılmaz Ege Tunçgenç DÖNÜP DOLAŞIP AYDINLANDIM Melike Turan Meltem Gönülol Çelikoğlu 19 Bu projemizde hızla nüfusu artan ve gelişmekte olan ülkemizdeki enerji ihtiyacını göz önünde bulundurarak hareket enerjisini elektrik enerjisine dönüştürüp elde ettiğimiz elektrik enerjisi ile küçük bir park alanının aydınlatılmasını amaçladık. Doğada var olan enerji hiçbir zaman yok olamaz. Var olan enerji tükenmeyip, sadece bir türden diğerine dönüşür. Bu olay enerji dönüşümü olarak adlandırılır. Biz de projemizde, çocuk parkında enerji dönüşümünü gerçekleştirerek hareket enerjisinden elektrik enerjisi elde ettik ve bunu bir park maketi ile gösterdik. Çocuk parkını salıncak, koşu silindiri ve dönen plaka olmak üzere üç oyuncaktan oluşacak şekilde tasarladık. Maketimizde, dinamo ve dişlilerden yararlanarak kendi elektriğimizi kendimiz ürettik. Böylece ülke ekonomisine katkıda bulunduk ve çevreyi kirletmeden enerji elde ettik. Elde ettiğimiz sistem parkın aydınlatılmasında kullanılabilir ya da depolanarak aydınlatma işlemi istenildiği zaman yapılabilir. Ayrıca bu sistem ile depolanan enerji; parkın sulaması, çimlerin biçilmesi gibi daha fazla elektrik harcanmasını gerektiren işlerde de kullanılabilir.