Güven endeksleri: İlk darbe hizmetlere geldi, sonrası kolektif akla bağlı
Mart ayı ile ilgili güven ve beklenti endeksleri gelmeye devam ediyor.
Dün gelen veriler Almanya, Fransa ve ABD’de krizin hizmet sektöründe fazlasıyla hissedildiğini, imalat sanayindeki beklentilerin ise nispeten az bozulduğunu gördük.
Az önce gelen Almanya Mart ayı iş iklimi ve işletme beklentileri verileri de beklenenden hafif kötü geldi.
Bizde ise hem Bloomberght hem de TÜİK’ten gelen tüketici güvenleri şaşırtıcı biçimde hafifçe yükselirken bu sabah gelen Reel Kesim Güven Endeksi sert düştü.
Mevsimsellikten arındırılmış reel kesim güven endeksi (RKGE-MA) bir önceki aya göre 8,1 puan azalarak 98,6 seviyesinde gerçekleşti. Yeniden eşik değer 100’ün altına inilmiş oldu.
Ayrıca içinde bulunduğu sanayi dalındaki genel gidişat konusunda, bir önceki aya kıyasla daha iyimser olduğunu belirtenlerin oranı yüzde 8,8’e, aynı kaldığını belirtenlerin oranı ise yüzde 70,3’e gerilerken, daha kötümser olduğunu belirtenlerin oranı yüzde 20,9’a yükseldi.
Mevsimsel etkilerden arındırılmış kapasite kullanım oranı (KKO-MA), bir önceki aya göre 0,4 puan azalarak yüzde 76,2 seviyesinde gerçekleşti. Gelecek üç ayla ilgili beklentilerin ciddi bozulduğu görüldü.
Yine bugün TÜİK’in açıkladığı sektörel güven endeksleri verilerine bir bakalım:
“Hizmet Sektörü” endeksi sert geriledi. “Perakende Ticaret” hafif düştü. “İnşaat Sektörü” şaşırtıcı biçimde yüzde 3,7 kadar yükseldi.
İnşaatta istihdam artış beklentisi dikkat çekerken, Hizmet Sektöründe gelecek üç ayla ile ilgili beklentilerin ciddi bozulduğu gözlendi.
Krizin küresel ve yerel olarak ilk aşamada hizmet sektörünü vurduğu açık… Gayrisafi yurt için hasılanın ve istihdamın kabaca yüzde 60’nı taşıyan hizmet sektöründeki bu daralma kaygı verici. Süre uzadıkça hasar büyüyecek ve yönetilmesi zorlaşacak.
Bir diğer kaygı da insani boyuttan gelip hizmetleri vuran bu şokun Nisan ayında imalat sanayine bulaşma ihtimali olacak.
Bu virüsün yıkıcı etkisi ancak hem küresel hem yerel kolektif akılla aşılabilir. Son yıllarda hiper bireysel yaşam biçimine alışmış bireylerin kolektif akla geçmesi kolay olmuyor tabii…
analizgüven endekslerihizmetlerreşat kutucularsektörel