GazeteBilkent – Özer Sencar Röportajı
METROPOLL’ÜN YAPTIĞI SON ARAŞTIRMANIN SONUÇLARI
BİR: AKP tek başına iktidar olamayacak.
İKİ: HDP, bu seçimlerde MHP’yi geçerek Mecliste 3. parti konumuna gelebilir.
ÜÇ: CHP oylarını arttırıyor.
DÖRT: Abdullah Gül hâla büyük bir potansiyele sahip.
Son araştırma sonuçlarınızı geçtiğimiz hafta yayımladınız, bu araştırmadan çıkan en net sonuç nedir?
Özer Sencar: Bir cümleyle açıklayacak olursam, 7 Haziran’da çıkan sonuca benzer bir sonuç çıkacak.
7 Haziran seçimlerine göre değişen hiçbir şey olmayacak mı?
Özer Sencar: Küçük değişiklikler olabilir, CHP oylarında bir artış saptadık, MHP oylarında ise bir miktar düşüş var. HDP’de ve AKP’de ise bir değişiklik beklemiyoruz.
Metropoll’ün son seçim araştırmasında MHP 4. Parti konumunda.
AKP 1 Kasım Seçimlerinde de sandıktan tek başına iktidar olarak çıkamayacak yani?
Özer Sencar: Muhalefet oylarında küçük artışların olması önemli değil mühim olan AKP’nin tek başına iktidar olmaya ulaşacak oya ulaşıp ulaşamamasıdır. Bu noktada verilere baktığımızda tek başına iktidar olmaları şu an için imkansız. Tabii seçime daha 2 aylık bir süre olduğunu da unutmamak lazım.
Kürt seçmenin AKP’den tamamen koptuğunu söyleyebilir miyiz? Geri dönüş zor mu?
Özer Sencar: Ben geri dönüşü olmadığını düşünüyorum çünkü Kürtleri kendi kurumundan uzaklaştıran AKP oldu. Kürtler isteyerek kopmadı, AKP gittikçe Kürt seçmeni dışladı.
Planlı mı yapıldı yoksa stratejik bir hata mıydı?
Özer Sencar: Bence Erdoğan’ın taktiksel bir hatasıydı. HDP tek başına seçime gireceğini açıkladıktan sonra Erdoğan, HDP’nin barajı geçerek AKP’nin tek başına iktidar olmasını engelleyeceğini öngördü. Bu durumun onu oldukça öfkelendirdiğini düşünüyorum, bu öfkesini seçim meydanlarında kontrol edemedi. Kürtleri kendisine çekmek yerine gittikçe uzaklaştırdı. Agresif söylemler seçmen üzerinde bir kırgınlık yarattı. Halbuki HDP’nin bu kararını “Demokratik haklarıdır, saygı duyuyorum.” diyerek karşılasaydı, sonuçlar farklı olabilirdi.
Seçmen, PKK ile HDP’yi aynı noktada mı görüyor?
Özer Sencar: Stratejik olarak oy verenler ve HDP’nin Türkiyeleşme Projesini destekleyen önemli bir oranda Türk ve Kürt seçmen, PKK ile HDP’yi aynı kefede görmüyor. Türk seçmenlerinin çok büyük bir bölümü ise HDP’yi PKK’nın siyasal bir uzantısı olarak görüyor, aralarında bir fark olduğunu düşünmüyorlar. Kürt seçmenlerde ise muhafazakar-dindar kesim hariç önemli bir kesim PKK’ya sempati ile bakıyor.
Kürt Seçmen, HDP’nin Türkiyelileşme Projesine destek veriyor mu?
Özer Sencar: Evet veriyor. Her ne kadar Türkiyeleşme Projesini yeteri kadar başarılı bulmasalar bile destekliyorlar.
HDP’nin artık hiçbir şekilde baraj problemi olmadığını söyleyebilir miyiz?
Özer Sencar: Evet söyleyebiliriz.
Emanet oylar HDP’yi terk etti mi?
Özer Sencar: HDP’ye giden 2 puanlık stratejik bir oy var. Bunun 1.5 puanı CHP seçmenine ait. Geriye kalan yarım puanlık kesimi ise diğer değişik görüşler; sosyalistler, liberaller ve İslamcılar oluşturuyor.
Bu 1.5 puanın yarısı şu an CHP’ye geri döndü. Geriye kalan emanet oylardan bir kısmı da AKP’ye dönüş yapıyor. Şu anda o stratejik oylardan hala 1 puanın HDP’de kaldığını söyleyebiliriz.
Selahattin Demirtaş’a olan güven, son 3 ayda oldukça azalmış. Bu durum HDP’nin oy oranına yansır mı?
Özer Sencar: Demirtaş seçimde büyük bir popülarite kazandı oyunu yüzde yüz arttırarak. Erdoğan’a yönelik söylediği ‘’Seni başkan yaptırmayacağız!’’ ifadesi de muhalif çevrenin büyük bir bölümünde oldukça destek gördü. Ancak aynı Demirtaş, PKK eylemleri başladığında uygun zamanda uygun şiddette tepki vermedi, bu onun itibar kaybetmesine neden oldu. Tabii bu noktada oy kaybı ile itibar kaybının aynı şeyler olmadığını hatırlatmak gerekir. Bir CHP seçmeni ya da bir AKP seçmeni 7 Haziran’a giden süreçte Demirtaş’ı takdir etmiş olsalar da zaten HDP’ye oy vermediler. HDP’nin oy aldığı 13 puanın 12’sini Kürtler oluşturuyor ve şu an o seçmen için de HDP dışında oy verilebilecek bir parti yok. Kısacası Demirtaş’ın itibar kaybının HDP’nin oylarına önemli bir etkisi olduğunu söyleyemeyiz.
Halk 7 Haziran’dan sonra artan terörün sorumlusu olarak kimi görüyor?
Özer Sencar: Son araştırmamızda bu soruyu sorduk, birinci sorumlu %39 ile Tayyip Erdoğan ve AK Parti, ardından %19 ile Öcalan,Demirtaş ve PKK çıktı.
Koalisyon görüşmeleri sırasında halktan en olumlu tepkiyi alan parti hangisiydi?
Özer Sencar: CHP. Oy oranlarına da 2 puanlık bir artış olarak yansıdı zaten. En kötü imaj yaratan parti ise MHP oldu.
7 Haziran’dan sonra MHP’nin seçmen gözünde imajı ne yönde değişti?
Özer Sencar: MHP, seçmenin gözünde AKP’yi ayakta tutmaya çalışan bir imaj yarattı son 3 aylık dönemde.
CHP’nin oy artışı devam edecek mi?
Özer Sencar: Son 3 ayda CHP’nin izlediği politika kendilerine 2 puanlık bir oy kazandırdı. Bu zamana kadar üretilen yeni politikalar, söylem ve projeler CHP’nin %27’lere ulaşmasını sağladı fakat; bu sonuç şu an için en üst nokta. Bundan sonra oy artışının olup olmaması CHP’nin yürüteceği projelere, stratejilere, bağlı.
Yaptığınız araştırmada MHP’nin yaklaşık 1 puanlık oy kaybını saptamışsınız, sizce bu oylar hangi partilere gidecek?
Özer Sencar: 0.7 puanının CHP’ye 0.3 puanının ise AKP’ye gittiğini tespit ettik. MHP’den AKP’ye geçiş, sanıldığının aksine çok fazla değil.
Erdoğan, çözüm süreci ile beraber partiden kopan milliyetçi seçmeni tekrar
kazanabilir mi sizce?
Özer Sencar: MHP’ye giden 3 puanlık milliyetçi oyları geri kazanmayı düşünmüş olabilir ama 5 ay önce Dolmabahçe’de verilen görüntü hala zihinlerde taze. Milliyetçi seçmenin AKP’ye olan kırgınlığı henüz geçmedi ve kısa zamanda geçeceğe de benzemiyor.
AKP’nin oylarında trajik bir düşüş bekliyor musunuz?
Özer Sencar: Daha fazla azalma olmayacağını düşünüyorum. AKP’nin yüzde 38-40 arasında kemikleşmiş bir kitlesi var, bunu ancak sert bir ekonomik kriz aşağıya çekebilir.
AKP’ye oy veren seçmenin %31.5’i ekonominin kötü yönetildiğini söylemiş ama…
Özer Sencar: Evet bir ekonomik kriz dengeleri değiştirebilir fakat ben yakın zamana kadar sert bir krizin gerçekleşeceğini düşünmüyorum. Türk Lirasında son dönemde ciddi bir değer kaybı oldu ama bu kayıp zamana yayıldı; bu yüzden halkta güçlü bir kriz algısı oluşmadı, tepkinin şiddeti artmadı. Bir diğer önemli nokta ise, iktidar çevreleri terörü gündeme oturttu. Terörle ilgili söylemler, ekonomideki kötüleşmenin üzerini örttü. Şu anda insanların zihinlerindeki ilk sorun ekonomi değil terör. Bu yüzden 1 Kasım’a kadar AKP’nin ekonomik gerileme nedeniyle fazla bir oy kaybedeceğini düşünmüyorum.
Erdoğan seçim sürecini Davutoğlu’na bırakır mı?
Özer Sencar: Bunu yapmaz çünkü Davutoğlu seçim kampanyasını yürütebilecek beceriye sahip değil.
“Abdullah Gül’ün gelmesi tabloyu değişir. Eldeki bulgulara göre Gül’ün partinin başına geçmesi tek başına iktidarı getirir.”
Abdullah Gül yeniden AKP’nin başına geçerse, bunun yansıması nasıl olur?
Özer Sencar: Bana göre, eğer bu kongrede Abdullah Gül genel başkanlığa seçilseydi, 1 Kasımdaki seçimlerde AK Parti tek başına iktidar olabilirdi. Ama Tayyip Erdoğan hala partiyi tek başına yönetmek istiyor, Abdullah Gül olursa bunu başaramaz.
Peki Abdullah Gül yeni bir parti kurup seçimlere bu parti ile girse?
Özer Sencar: Araştırmamıza katılanlara, ‘Abdullah Gül yeni bir parti kurarsa oy verir misiniz?’ diye sorduğumuzda, %27’si evet dedi. Kendisine olan destek oldukça fazla.
1 Kasımdaki seçimden sonra bir seçim daha görür müyüz?
Özer Sencar: Ben üçüncü bir seçimin yapılacağını düşünüyorum çünkü Erdoğan’ın CHP-AKP koalisyonuna izin vereceğini zannetmiyorum. Ya AK Parti’nin bir azınlık hükümeti kurarak belli bir süreye kadar devam etmesini ister ya da MHP ile koalisyon kurmaya teşvik eder diye düşünüyorum. AKP bunları gerçekleştiremezse yakın zamanda bir seçim daha görebiliriz.
Not: Bu araştırma Dağlıca’da gerçekleşen olaylardan önce yapılmıştır.
Sayın Sencar’a röportaj talebimi kabul etmesinden dolayı teşekkür ediyorum.
12. cumhurbaşkanı recep tayyip erdoğan akp anket chp metropoll özer sencar
Konformizm İlleti ve Filistinizm Previous
Almanya'dan Birkaç Not Next