07.12.2019 Tarihli ve 30971 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “7194 sayılı Dijital Hizmet Vergisi Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun" (Torba Kanun) ile vergi sistemimiz içerisinde 3 yeni vergi türü, uygulamaya sokulmuş, VUK ve GVK gibi başlıca vergi kanunlarında esaslı değişiklik ve yenilikler yapılmıştır.
Bu sirkülerimizde, 7194 sayılı Kanun ile getirilen yeni vergiler; Dijital Hizmet Vergisi, Konaklama vergisi ile değerli konutlar vergisi açıklama konusu yapılmıştır.
A) DİJİTAL HİZMET VERGİSİ
A.1. Verginin Konusu
Türkiye'de dijital ortamda sunulan;
Her türlü reklam hizmetleri,
Sesli, görsel veya dijital herhangi bir içeriğin, dijital ortamda satışı ile bu içeriklerin dijital ortamda dinlenmesine, izlenmesine, oynanmasına veya kaydedilmesine yönelik dijital ortamda sunulan hizmetler,
Örneğin; sosyal medya sitelerinde verilen ücretli hizmetler ile içerik satışları (oyun, müzik, video, uygulama içi satışlar vb.)
Kullanıcıların birbirleriyle etkileşime geçebilecekleri dijital ortamların sağlanması ve işletilmesi hizmetleri
Örneğin; web” sitelerinde sunulan aracılık hizmetleri
Üzerinden elde edilen hasılat üzerinden vergi alınmasını temin etmek amacıyla “dijital hizmet vergisi” (DHV) adıyla yeni bir vergi ihdas edilmektedir.
A.2. Mükellef ve Vergi Sorumlusu
DHV’nin mükellefi dijital hizmet sağlayıcılardır. Bunların, GVK ve KVK bakımından tam mükellef olmaması, dar mükellefiyette söz konusu faaliyetleri Türkiye’de bulunan işyeri ve daimi temsilcileri vasıtasıyla gerçekleştirip gerçekleştirmemesi DHV mükellefiyetine tesir etmeyecektir.
Mükellefin Türkiye içinde ikametgahının, işyerinin, kanuni ve iş merkezlerinin bulunmaması halleri ile gerekli görülen diğer hallerde Hazine ve Maliye Bakanlığı, vergi alacağının emniyet altına alınması amacıyla vergiye tabi işlemlere taraf olanlar ile işleme ve ödemeye aracılık edenleri verginin ödenmesinden sorumlu tutabilir.
A.3. Muafiyet ve İstisnalar (Vergilendirme Sınırı)
Kanunda, “ilgili hesap döneminden önceki hesap döneminde, Kanunun 1 inci maddesinde sayılan hizmetlere ilişkin, Türkiye’de elde edilen hasılatı 20 milyon Türk lirasından veya dünya genelinde elde edilen hasılatı 750 milyon Avrodan veya muadili yabancı para karşılığı Türk lirasından az olanlar DHV’nden muaftır. Mükellefin, finansal muhasebe açısından konsolide bir grubun üyesi olması hâlinde, bu hadlerin uygulanmasında grubun verginin konusuna giren hizmetlere ilişkin elde ettiği toplam hasılat dikkate alınır.” hükmüne yer verilmektedir. Buna göre, DHV mükellefiyeti kapsamına hem 750 milyon Avro hem de 20 milyon TL kıstasının ikisini birden karşılayanlar girecektir.
A.4. Vergilendirme, Beyan ve Ödeme
DHV’nin matrahı; ilgili vergilendirme döneminde verginin konusuna giren hizmetler nedeniyle elde edilen hasılattır. Verginin matrahından gider, maliyet ve vergi adı altında indirim yapılmaz.
Buna göre dijital hizmet sağlayıcıları tarafından Türkiye’de dijital ortamda sunulan aracılık da dahil olmak üzere dijital hizmetlerden elde edilen hasılata %7,5 oranının tatbiki suretiyle dijital hizmet vergisi uygulanacaktır.
DHV’nde vergilendirme dönemi takvim yılının 1 er aylık olup, mükellefin beyanı üzerine tarh olunacaktır. Mükellefin Türkiye içinde ikametgahının, işyerinin, kanuni ve iş merkezlerinin bulunmaması hallerinde, bu beyan vergi kesintisi yapmakla sorumlu tutulanlar tarafından yapılacaktır.
DHV’ne ilişkin 7194 sayılı Kanunda yapılan diğer düzenlemeler aşağıda yer almaktadır.
DHV, fatura ve fatura yerine geçen belgelerde ayrıca gösterilmez.
Adi ortaklıklarda, verginin ödenmesinden müteselsilen sorumlu olmak üzere, ortaklardan herhangi biri adına tarhiyat yapılır.
DHV mükelleflerince ödenen dijital hizmet vergisi, bu mükellefler tarafından gelir ve kurumlar vergisine esas safi kazancın tespitinde gider olarak indirilebilir.
B) KONAKLAMA VERGİSİ
B.1. Verginin Konusu
Düzenlemeye göre; otel, motel, tatil köyü, pansiyon, apart otel, misafirhane, kamping, dağ evi, yayla evi gibi konaklama tesislerinde verilen geceleme hizmeti ile bu hizmetle birlikte satılmak suretiyle konaklama tesisi bünyesinde sunulan diğer tüm hizmetler (yeme, içme, aktivite, eğlence hizmetleri ve havuz, spor, termal ve benzeri alanların kullanımı gibi) konaklama vergisine tabi olacaktır. Geceleme hizmetinin; sağlıklı yaşam tesisleri, eğlence merkezleri gibi tesislerin bünyesinde sunulması, vergilendirmeye etki etmeyecektir.
B.2. Mükellef, Vergiyi Doğuran Olay ve Matrah
Konaklama vergisinin mükellefi yukarıda belirtilen hizmetleri sunanlardır. Vergiyi doğuran olay, yukarıda belirtilen hizmetlerin sunulması ile meydana gelir.
B.3. Muafiyet ve İstisnalar (Vergilendirme Sınırı)
B.4. Vergilendirme, Beyan ve Ödeme
Konaklama vergisinin oranı %2’dir. Cumhurbaşkanı, bu oranı bir katına kadar artırmaya, yarısına kadar indirmeye, bu sınırlar içinde farklı oranlar tespit etmeye yetkilidir.
Ancak geçici madde ile konaklama vergisi, verilen geceleme hizmeti bedeli üzerinden; 31/12/2020 tarihine kadar % 1, bu tarihten sonra ise yüzde 2 oranında hesaplanacaktır.
Konaklama vergisinde vergilendirme dönemi, faaliyet gösterilen takvim yılının birer aylık dönemleridir. Her bir vergilendirme dönemine ait konaklama vergisi, vergilendirme dönemini takip eden ayın yirmi altıncı günü akşamına kadar katma değer vergisi yönünden bağlı olunan vergi dairesine (katma değer vergisi mükellefiyeti bulunmayanlarca tesisin bulunduğu yer vergi dairesine) beyan edilir ve aynı süre içinde ödenir.
C) DEÐERLİ KONUT VERGİSİ
C.1. Verginin Konusu
Türkiye sınırları içinde bulunan, mesken nitelikli taşınmazlardan, bina vergi değeri veya Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce belirlenen değeri 5.000.000 Türk lirası ve üzerinde olanlar değerli konut vergisine tabidir.
C.2. Mükellef ve Vergi Sorumlusu
a) Mesken nitelikli taşınmazın değerinin, bina vergi değeri veya Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce belirlenen değerin yukarıda belirtilen tutarı aştığının (bu tutar dâhil) belirlendiği tarihi,
b) Vergi değerini tadil eden sebeplerin doğması hâlinde bu değişikliklerin vuku bulduğu tarihi, (Söz konusu sebepler 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nun 33 üncü maddesinin 1 ila 7 nci maddelerinde yer almaktadır)
C.3. Muafiyet ve İstisnalar (Vergilendirme Sınırı)
b) Türkiye sınırları içinde mesken nitelikli tek taşınmazı olan kişilerden; kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup onsekiz yaşını doldurmamış olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenlerin, gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların sahip olduğu mesken nitelikli taşınmazlar (intifa hakkına sahip olunması hâli dâhil) (Bu hüküm, belirtilen kişilerin tek meskene hisse ile sahip olmaları hâlinde hisselerine ait kısım hakkında da uygulanır.).
ç) Esas faaliyet konusu bina inşası olanların işletmelerine kayıtlı bulunan ve henüz ilk satışa, devir ve temlike konu edilmemiş yeni inşa edilen mesken nitelikli taşınmazlar (arsa karşılığı inşaat işlerinde sözleşme gereği taahhüt işini üstlenen müteahhide kalan mesken nitelikli taşınmazlar dâhil) (bu taşınmazların kiraya verilmesi veya sair surette kullanılması hâlleri hariç).
C.4. Matrah ve Nispet
C.4. Vergilendirme, Beyan ve Ödeme
Mükellef tarafından, mesken nitelikli taşınmaza ilişkin bina vergi değeri ve Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce belirlenen değer, buna ait vesikalarla, mesken nitelikli taşınmazın bulunduğu yerdeki Gelir İdaresi Başkanlığına bağlı yetkili vergi dairesine, mesken nitelikli taşınmazın değerinin 5.000.000 TL’yi tutarı aştığı (bu tutar dâhil) yılı takip eden yılın şubat ayının 20 nci günü sonuna kadar beyanname ile beyan edilir ve vergi, yetkili vergi dairesince yıllık olarak tarh ve tahakkuk olunur. Müteakip yıllar için mükellef tarafından aynı şekilde yıllık olarak beyanname verilir ve vergi ilgili vergi dairesince tarh ve tahakkuk olunur.