Liderlik ve Takım Motivasyonu konularını Jonglörlük ile deneyimleyen YGA genç liderleri, Liderlik, Yönetim, Takım Kurmak, Sorumluluk, İletişim ve daha birçok becerilierini geliştirirken yaptıkları hareketlerle enerjilerini de arttırdılar.
Liderlik ve Takım olgularına "Beyin Temelli ve Bütünsel" olarak bakılan bu çalışmada Yetenek ve Beceri kavramlarınada atıf yapıldı...
Bütünsel Beyin Modeli
Bütünsel Beyin Modeli Ned Herrmann tarafından, Spreery ve Mc Lean’ın modelleri temel alınarak yapılandırılmıştır.
Bu model, diğer modellere göre daha ayrıntılı ve kapsamlı bir beyin modelidir.
Bütünsel Beyin Modelinde beyin; sol üst, sol alt, sağ üst, sağ alt olmak üzere dört bölüme ayrılmış ve insan ilgi, yetenek ve eylemleri alanında uzmanlaşan bölgelere göre dağıtılmıştır.
“Bu modelde, düşünme yeteneğinde açıklık yaratmak için beynin bütün bölümlerinin karşılıklı olarak birbirlerini nasıl etkilediğini açıklayan bir anlatım vardır.
Beynin bu düşünme kısımlarını, birinci tahtada filleri, ikincisinde atları, üçüncüsünde kaleleri, dördüncüsünde şah ve veziri olan dört küçük satranç tahtası olarak gözünüzün önüne getirin.
Piyonlar tahtalara eşit olarak dağıtılmıştır.
Beyinsel yarı kürelerin biri satranç tahtasının bir çiftini, limbik sistemin iki bölümü ise diğerlerini temsil eder.
Dört bölümün her biri farklı bir şekilde uzmanlaştığından satranç parçaları Bütünsel Beyin Modelini oluşturan dört özel bölgeyi temel alarak dağıtılmıştır. Satranç oynamak için bütün tahtalardaki her parçaya ihtiyacımız vardır. Yüz milyonlarca bağlantı oluşturarak çalışan beyin, özel aktivitelerin gerçekleşmesi için patika yollar oluşturur” (Herrmann, 2003: 28).
Bu bağlamda Ned Herrmann, dört çeyrekli beyin modelini oluşturmuş ve bu çeyreklerin hangi aktiviteleri yerine getirdiğini betimlemiştir. Çalışmada Herrmann’ın geliştirmiş olduğu model ayrıntılı bir kaynak taraması yapılarak eğitimsel işlevleri açısından genişletilmiş ve çalışmaya bu şekilde dâhil edilmiştir. Bu modele göre beyin sol üst, sol alt, sağ üst ve sağ alt çeyrek olmak üzere dört işlevsel bölgeye ayrılmıştır.
Bölgelerin işlevleri, aşağıda ayrıntılı olarak sıralanmaktadır.
Beynin Sol Üst Çeyreğinin Sorumlu Olduğu İşlevler:
*Formüle dayalı problem çözme
*Anlamlı cümleler kurma
*Açıkça ifade etme
*Teşhis etme / Saptama / Belirleme
*İnşa etme / Kurma
*Belgelerle ortaya koyma
*Seri klavye kullanımı
*Verilerin analiz edilmesi
*Herhangi bir konuyu açıklama
*Gramer bilgisi / Gramer kurallarını uygulama
Beynin sol üst çeyreğinde yer alan:
*Anlamlı cümle kurma
*Açık bir şekilde ifade etme
*Gramer bilgisi ve eleştiri gibi hususlar
*Doğrudan doğruya ana dili eğitiminin uygulanma süreçleri ile ilgilidir.
Tartışma, ana dili eğitiminde kullanılan bir öğretim yöntemidir. Gramer kurallarını uygulama, özellikle yazma çalışmaları açısından önemlidir.
Zihnimizdeki düşünceleri doğru dil kurallarıyla ortaya koyarken beynimizin sol üst çeyreğini kullanıyoruz.
Yine, temel dil becerilerinin eleştirel boyutu, beynin sol üst bölgesi tarafından gerçekleştirilmektedir.
Herhangi bir konuyu kelime oyunlarına başvurmadan açıklarken beynin sol üst bölgesi kullanılmaktadır.
Kısacası, beynin sol üst bölgesi gerçekçi / rasyonel işlevlerden sorumludur.
Beynin Sol Alt Çeyreğinin Sorumlu Olduğu İşlevler:
*Ayrıntılara dikkat etme / düşünme
*İşi zamanında yapma
*Yapılandırılmış görevleri yerine getirme
*Yeni fikirlerle alay etme
Beynin sol alt çeyreğinde yer alan psikomotor beceriler:
*Ayrıntılara dikkat etme
*Yeni fikirlerle alay etme gibi işlevler, doğrudan ana dili eğitimini ilgilendirmektedir.
Beynin sol alt bölgesi daha çok dil eğitim sürecinin gözlenebilir fiziksel davranışlarından sorumludur.
Tamamen kurallar çerçevesinde davranan, inisiyatif kullanmayan bir özelliğe sahiptir.
Beynin Sağ Üst Çeyreğinin Sorumlu Olduğu İşlevler:
*Sezgi / Sezinleme
*Sezgisel problem çözme
*Farklı olma / sıra dışılık
*Kavramsallık / Kavramsal düşünme
*Yeni önerilere açık olma
*Bütünü kavrama becerisi
*Şiir yazma becerisi
*Resim yapma yeteneği
Beynin sağ üst çeyreğinde yer alan beceriler:
*Bütünü kavrama becerisi gibi işlevler, ana dili eğitimiyle doğrudan ilgilidir.
Beynin sağ üst bölgesi daha çok ana dili eğitiminin hayal, duygu, tahmin etme ve yaratıcılığa dönük süreçleri üzerinde etkilidir.
Sıra dışı bir özelliğe sahiptir. Temel dil becerilerinin gelişimi açısından son derece önemlidir.
Beynin Sağ Alt Çeyreğinin Sorumlu Olduğu İşlevler:
*İkna etme / İkna becerisi
*Açıklayıcı yazı yazma
*Vurgu, ezgi, tonlama
*Beden dili (Jest ve mimikler)
Beynin sağ alt çeyreğinde yer alan psikososyal beceriler:
*Kodlama ve beden dili ana dili eğitimiyle ile doğrudan ilgilidir.
Bütünsel Beyin Modeline göre hazırlanan listeden de anlaşılacağı gibi, dilsel işlevler hemen hemen beynin bütün çeyreklerine dağılmış durumdadır. Bu da demek oluyor ki, dilsel işlemlerde beynimizde yer alan tüm bölgeler bir organizasyon hâlinde çalışmaktadır.
Bütünsel Beyin Modeli, dil ve beyin arasındaki doğrudan ve dolaylı ilişkinin işlevsel dağılım oranlarını görselleştirmesi bakımından nitelikli ve bilimsel bir model sunmaktadır.
Dilsel işlevler yönünden, sol yarım kürenin sağ yarım küreden daha üstün olduğunu ya da tam tersini söylemek mümkün değildir.
Sosyal Bilimler Dergisi, Haziran 2012, Cilt: 36, Sayı: 1, B. ONAN-G. AKGÜL-116-
/ İkinci Kademe Türkçe Programındaki Kazanımların Ned Herrmann’ın…-117-*
CÜ Sosyal Bilimler Dergisi, Haziran 2012, Cilt: 36, Sayı: 1, B. ONAN-G. AKGÜL-118-2.2.3.3.
Sağ beyin - Sol beyin :
8 Temmuz 2010, 17:44
Beynin sol ve sağ yanının eşit çalışması, doğru olanıdır. Ancak, okullarda verilen eğitim sol beyin ağırlıklı olduğu için, sağ beynin görevinide sol beyin üstlenir.Bu da, kişilerde performansın düşmesine neden olur.Beyninizin sağ veya sol yanlarından biri farklı çalışıyorsa, bu meslek seçiminizi etkiler. Başarının yanısıra mutlu da olmanın yolu hangisinin daha çok geliştiğini öğrenmektir.Daha az çalışan diğer yanı geliştirmek için, egzersiz yapmayı unutmayın.
* Sağ beyin sol tarafımıza hükmeder
* hayal kurma,
* beynin artistik tarafı oluşturmakta,
* detaydan çok resmin bütünüyle ilgilenmekte
* bilgiyi şekil ve hayal gücüyle işlemektedir.
Sağ lobun duygular ve hayallerin etkisinde olduğu ve fotoğrafik, yani bütünsel öğrendiği ortaya çıktı. Bu yüzden bilgiyi sıra ile işleyen sol lobun aksine sağ lobun öğrenmede çok daha hızlı ve etkili olduğu anlaşıldı
* Sol beyin ise sağ tarafımızı yönetir.
* matematiksel işlemler,
* mantıklı ve doğrusal çalışır.
Araştırma sonuçları beynin sağ lobunda da, gibi fonksiyonların icra edildiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca, insanın mucitlik ve üretkenlik kısmı sağ lob fonksiyonları arasında yer almaktadır. Sadece sol lobu gelişmiş olan ve bu lobu iyi kullanan insanların üretken düşünebilmesi için sağ loblarını da geliştirmeleri gerekmektedir. Öğrendikleri konular ve formüllerden yeni şeyler üretebilmeleri için beynin sağ lobunu da işin içine katmaları gerekmektedir.
Sağ beyin yaratıcılığı, duygusallığı, seslere ve renklere, hayal gücüne, sezgilere ve soyut algılamalara daha yatkın çalışırken; sol beyin mantıklı, sistematik ve analitik düşünmeye, yazı ve sayılara, ölçme değerlendirme ve eleştirmeye daha yatkın olarak çalışmaktadır. Beyinlerinin bir yarısını diğerine göre daha iyi kullanan kişiler, işleri ve ilişkileri bu boyutta çalışan yarıküre’nin yeteneklerine ihtiyaç duyduklarında zorlanırlar ve başarısız olurlar.
Biliyorsunuz ki vücudun sol ve sağ tarafı beynin ters bölgeleriyle ilişkilendirilir. Yani sol tarafımızı sağ beyin, sağ tarafımızı sol beyin yönetir. Demek ki bunu geliştirmek elimizdedir.
Sağ beyin, yaratıcı zekâ, sol beyin mantıksal zekâdır.
Sol beyin 'EĞER' ve 'FAKAT' der
Sağ beyni baskın çalışan kişiler, iradelerine duygularını katarlar. Bir insanla iş yaparken ya da onun hakkında karar verirken kâr-zarar analizi yapmaktan çok, onu sevip sevmediklerini ölçü alırlar. İnsanları analiz ederken "o beni çok sever" ya da "ben onu çok severim" diyerek referanslarının duygu olduğunu belli ederler.
Maya Talisman Frost "Resim çizebilir misiniz?" isimli makalesinde beynin sol yani bir katil olarak tanımlıyor. Resim çizmeye kalktığınızda beyninizin sol yani hemen onu sözelleştirmeye ve şekilleri analiz etmeye çalışıyor. Algısal merkez olan beyninizin sağ tarafı ise baskın olmayan bir eylem göstererek bu aşamada sol beyin tarafından bir köşeye itiliyor. Ve ortaya çıkan sizin hiç de istemediğiniz çizgilerden oluşan bir resmi oluşturuyor. Sağ beyini biraz da "sanatçı" olarak nitelendirebiliriz. Peki, Sağ beyini nasıl
baskın duruma getirebiliriz?
"Beynin Sağ Tarafını Kullanmak" adli kitabin yazarı, ünlü sanat eğitmeni Dr. Betty Edwards'a göre, yazarın "L moda" adini verdiği sözel ve baskın düşünme biçiminden "R moda" adi verilen ve görsel işaretlere dayanan biçime zihinsel geçiş yapabilirsiniz. Sağ tarafın olaya dâhil olmasını ve çizme işini üstlenmesini sağlamak mümkündür.
Sol taraf, bir işi sevimsiz bulmadığı sürece üzerine almaktan çekinmez. İş çok zaman alıyor, çok detaylı, çok yavaş ya da en basitinden çok zor ise, sol taraf pes ediverir. Bazen üzerinde çalıştığımız bir konuda tıkanırız, arkası gelmez. Konuyla ilgili düşünmeyi bıraktığımızda, olmadık bir yerde çözüm yolu bir şimşek beynimizde çakar. İşte sağ taraf sol tarafın iktidarından kurtulmuş ve özgür hareket alanı bulduğunda sizin için çözümler üretmiştir. Öyleyse, buradaki hile, işi -örneğimizde, resim çizmeyi- sağ tarafın hemen üzerine atlayabileceği biçimde sunmaktır. Karmaşık bir görüntüyle karşılaştığında da sol taraf hemen pes eder ve işi sağ tarafa atar. Bunu başarabilmek için yani sol tarafı pes ettirmek için "R morunun devreye girmesini sağlamak" nesneleri tam olarak baş aşağı çevirmeliyiz.
Beyin ucu açık bir kuyu gibidir. Ne kadar tanınırsa tanınsın daha çok tanınmaya devam edilir. Tam anlamıyla kavranamaz. Beynimizin tek rutin bakımı da sürekli kullanmak, çalıştırmaktır.
Beyin genel olarak bir bütün olsa da sağ ve sol hemislerin farklı farklı üstlendikleri misyonlar vardır. Ancak sol beyinin, sağ beyinden daha önemli görevler üstlendiğini söyleyebiliriz. Sol beyin daha baskındır. Konuşma merkezi ve duygudurum merkezi soldadır. Ancak sağ beyin de mühendislik yeteneklerini ön plana çıkarır. Sağ beyin özellikle boyut ve hacim değerlendirmelerinde ön plana çıkar, bilgiyi şekil ve hayal gücü ile işleme de sağ beyin önemli görev üstlenir. Yani estetik zeka için sağ beyine ihtiyaç vardır. Mimar ve mühendislik işleri için sağ beyine çok ihtiyaç vardır. Buna karşılık matematik işlemleri için de sol beyine ihtiyaç duyulur. Ünlü mimar ve mühendislerin sağ beyinlerinin çok gelişmiş olduklarını söylüyebiliriz. Müzikle uğraşan, müzik icra eden ya da estruman çalan müzisyenlerde de sağ beyin daha iyi gelişmiştir. Aynı şekilde şairlerde ve ressamlarda da sağ beyin özellikleri baskın durumdadır.
Beyinin her iki yarım küresini birbirine bağlayan korpus kallosum denen ve sinir liflerinin yaptığı köprüsel bir yapı vardır. Bu sinir ağları vasıtasıyla her iki yarım küre birbiri ile bağlantı içindedir ve sürekli bilgi alış verişi olur. Korpus kallosum ne kadar iyi gelişmiş ise insanın bir bütün olarak beyinsel yeteneklerini sergilemesi ve beynini bir bütün olarak global maksimum kullanması o kadar artar ve üst düzeye çıkar. Eğer korpus kallosum iyi gelişmemişse o zaman sağ ve sol beyinden hangisi baskın ise kişi o özellikleri ön plana çıkararak hayatını sürdürür.
Toplumda lider kişilerin, beynini global olarak iyi kullanmayı beceren kişiler olduğunu söyleyebiliriz. Bunlarda korpus kallosum iyi gelişmiştir. Bu kişilerin hangi ellerini iyi kullanıyor olması çok da önemli değildir. Çünkü bunlar her iki hemisferlerini, her durumda çok iyi kullanabilirler.
Beyin ve vucut ilişkileri çapraz yürür. Beyin korteksinden hareketlerimizle alakalı motor lifler üst boyun bölgesinde çapraz yaptığı için, sağ beyin vucudun sol tarafını, sol beyin ise vucudun sağ tarafını idare eder. Bu nedenle beyninin sağ tarafında ki damarları tıkananların sol taraflarında felç olur ya da tersi olur. İşte bu nedenden dolayı günlük hayatında sol elini kullanan ve solak olanların sağ beyinleri baskın durumdadır. Eğer kişi sağ elini kullanıyorsa o zaman da sol hemisfer baskındır. Bu nedenle şunu diyebiliriz ki, solak olanlarda sağ hemisfer baskın durumda olacağı için, bunlarda mimarlık yeteneği ve müzisyenlik kabiliyetleri iyi gelişmiştir. Bizim kanaatimize göre hem sağ hemisfer hem de sol hemisfer matematikle ilgilenir. Ancak sağ hemisfer daha çok matematiğin geometri , sol hemisfer ise cebirsel bölümü ile ilgilenir. Buradan şu netice çıkıyor ki, solak olan bir çocuğun, mimarlığa ya da güzel sanatlara yönlendirilmesi gerekir. Bu çocuğun fen ya da konuşma becerisi gerektiren avukatlık veya pazarlama gibi bir meslekle uğraşması hata olabilir. Çünkü sol hemisfer konuşma becerilerinde rol oynar. Dolayısıyla solak olanlardan iyi avukat ya da pazarlamacı çıkmayabilir. Eğer solak bir kişi hukuk mesleğini seçmisse bu kişinin avukatlığı değil estetik muhakeme yeteneğini yönelten sağ hemisferden dolayı hakimliği tercih etmelidir. Bu noktada sağ elini kullananların avukatlığı, sol elini kullananların ise hakimliği seçmeleri gerektiğini söyleyebiliriz.
Çeşitli kaynaklardan derlenmiştir...
Buradan sonra göreceğiniz terimler sizi korkutmasın. Zira öğrenim hayatınızın herhangi bir diliminde gördüğünüzün aksine, artık bilimin en yoğun olduğu alanlardan birine giriş yapmış bulunmaktasınız. Elbette, her bir parçanın, her bir yapının, her bir bölgenin yeni bir adı olacak. Ancak bundan korkmayın ve bunu, yeni insanlarla tanışıp, yepyeni isimler duymak gibi düşünün. Eğer ki kendinizi yeterince vererek isimlerini okursanız, hiç zorlanmadan terimleri halledebileceksiniz. Zaten biz de, her zaman olduğu gibi terimleri mümkün olduğunca yumuşatacağız. Eğer terimlerle/isimlerle işlevleri eşleştirebilirseniz, örneğin "pariyetal lob" dediğimizde, ne işlevden bahsettiğimizi kavrayacak olursanız, bu terimler günlük yaşamdaki sıradan kelimelerden farksız olacaktır. Bu sebeple yılmamanızı tavsiye ediyoruz.Emin olun ki beyninizi tanıdıkça, inandığınız, düşündüğünüz, sandığınız hemen hemen her şeyin yanlış olduğunu göreceksiniz. Bu kadar açık belirtiyoruz. Hazırsanız, başlayalım.
dorsolateral prefrontal korteks singulat
BYJONG Sürdürülebilir Liderlik, Dikkat, Takım Motivasyon Eğitim, Seminer ve Etkinlikleri-Yapıkredi http://goo.gl/Z7CHtn