İnsan bilimi anlamına gelen Antropoloji, evrensel bilim anlayışı doğrultusunda insanın morfolojik ve kültürel yapısını, kökenlerini, gelişimini, toplumsal örgütlenişleri, inanç ve değer sistemler açısından ne ölçüde farklı veya benzer olduğunu ve bu benzerlik ve farklılıkların nedenlerini anlamaya, açıklamaya çabalayan ve tüm yönleriyle ele alan bir bilim dalıdır. İnsanın ve atalarının tarih öncesi dönemlerden başlayarak günümüze kadar birey ve toplum bazında değişimini birçok farklı yönden inceler. Antropoloji Bilimi, insan topluluklarının tarih boyunca ürettiği maddi kültür öğeleri üzerinden günlük yaşam, sosyal ve kültürel yapı, siyasal örgütlenme ve inanç sistemleri gibi yönlerini ortaya çıkarır ve elde ettiği bilgiler ışığında geçmişi yeniden inşa etmeye çalışır. Kısacası insana ait her şey antropolojinin çalışma alını içine girer. Bu doğrultuda eğitim yapmak amacıyla 2008 yılında kurulan bölümümüz, 2009-2010 eğitim-öğretim yılında faaliyetlerine başlamıştır. Ahi Evran Üniversitesi Antropoloji Bölümünde Paleoantropoloji, Fiziki Antropoloji ve Sosyal Antropoloji anabilim dallarının bir araya gelmesiyle oluşturulan eğitim programı uygulanmaktadır.
Bölümümüzde tam zamanlı 2 doçent, 4 yardımcı doçent, biri doktoralı 4 araştırma görevlisi ve 1 uzman doktor olmak üzere toplam 11 öğretim elemanı hizmet vermektedir. Ayrıca hem ülkemiz hem de yurtdışındaki farklı üniversitelerde Öğretim Üyesi Yetiştirme Projesi (ÖYP) kapsamında doktora eğitimlerine devam eden 1 araştırma görevlisi ve Millî Eğitim Bakanlığı bursuyla doktora yapan 1 doktora öğrencisi bölümün kadrosunda bulunmaktadır.
Bölümümüz 2009 yılından itibaren lisans ve 2010 yılından itibaren yüksek lisans eğitimi verilmekte olup 165 lisans ve 7 yüksek lisans öğrencisini mezun etmiştir. Halen bölümümüzde 189 lisans ve 9 yüksek lisans öğrencisi eğitimlerine devam etmektedir.
Öğrenciler örgün eğitim sırasında aldıkları dersler ışığında elde ettikleri teorik bilgiye ilaveten, pratik becerinin de sağlanması adına kazı ve yüzey araştırmaları, müzeler, hastaneler ve kriminal laboratuvarlarda staj yapma imkânı bulmaktadır. Ayrıca Kırşehir ve çevresinin sahip olduğu tarih öncesi veri zenginliği sayesinde teorik bilgilerini inceleme gezileri ile destekleme fırsatı da elde etmektedirler. Stajlarını yaz aylarında yapan öğrenciler ders uygulamalarını son derece modern üç uygulama laboratuvarında devam edebilmektedirler. Ayrıca lisans ve yüksek lisans öğrencileri vakitlerini bölüm kütüphanesinde ya da laboratuvar çalışmalarında geçirebilmektedirler.
BÖLÜMÜMÜZ TARAFINDAN YÜRÜTÜLEN KAZI VE YÜZEY ARAŞTIRMALARI
2014 yılında Kaman Kalehöyük Arkeoloji Müzesi ve Doç.Dr.Ahmet Cem Erkman’ın bilimsel başkanlığında bir kurtarma kazısı olarak başlayan proje 2015 yılından itibaren Doç. Dr. Ahmet Cem Erkman’ın başkanlığı altında Bakanlar Kurulu kararlı sistematik bir kazıya dönüşmüştür. Çalışma Kaman ilçesi, Savcılı-Kurutlu Köyü mevkiinde gerçekleştirilmektedir. Kurutlu Anadolu ve Avrasya için önemli bir lokalite olup T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, Ahi Evran Üniversitesi Rektörlüğü, Türk Tarih Kurumu Başkanlığı, Kırşehir Sanayi ve Ticaret Odası, California Üniversitesi ve Zürih Üniversitesi tarafından desteklenen uluslararası bir projedir.
2-Kırşehir ve Yozgat İlleri Neojen Dönem Yüzey Araştırması
Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’nün iziniyle 2011 yılı itibariyle Kırşehir ve Yozgat illeri yüzey araştırması Doç. Dr. A. Cem Erkman başkanlığında bölümümüzce yürütülmektedir. Orta Anadolu’da bulunan Kızılırmak Deltası, Hirfanlı Barajı çevresi başta olmak üzere Kırşehir ve Yozgat illerinde mevcut Neojen dönem fosil lokalitelerinin tespit edilmesi, kurtarılması ve bilimsel çalışmalarının gerçekleştirilmesi araştırmanın temel amacını oluşturmaktadır.
3-Çiçekdağı Kurtarma Kazısı
Kırşehir İli, Çiçekdağı ilçesi, Büyük Teflek Köyü, Kale mevkiinde kaçak kazılar sonucu oluşan tahribatı önlemek amacıyla 2012 yılında Kırşehir Müze Müdürlüğü başkanlığında ve bölümümüz öğretim elemanları ve öğrencileri eşliğinde başlatılan kurtarma kazıları sonucunda yaklaşık 400 metrekarelik bir alanı kapsayan kazı alanında Roma Hamamı ve Erken Bizans Dönemine tarihlendirilen mezarlar açığa çıkarılmıştır. İskeletler bölümümüz laboratuvarlarına çalışılmaktadır.
4-Karıncalı Nekropol Kazısı
2016 yılı kazı sezonunda Kırşehir İli Karıncalı Köyü’nde Kırşehir Müzesi ve Doç.Dr.Ahmet Cem Erkman’ın bilimsel başkanlığında yürütülen Geç Roma Dönemi nekropol kurtarma kazıları esnasında açığa çıkan mezarlar bölümümüz tarafından kazılmış ve iskeletler çalışılmak üzere laboratuvarlara getirilmiştir.
Kütahya Müze Müdürlüğü ve bölümüz öğretim elemanlarının katılımıyla Kütahya ili, Aslanapa ilçesi, Kureyşler Köyü’nde gerçekleştirilen ve Geç Doğu Roma Dönemi’ne tarihlendirilen Höyüktepe kazılarından ele geçen insan ve hayvan kalıntılarının bilimsel çalışmaları paleoantropoloji laboratuvarlarımızda yapılmaktadır.
DSİ tarafından Kütahya’da yapılan Kureyşler Barajı inşaatı sırasında karşılaşılan arkeolojik yerleşim yerleri Kütahya Müze Müdürlüğü başkanlığında ve antropoloji bölümü öğrencileri nezdinde yapılan kurtarma kazıları ile ortaya çıkarılmıştır. Geç Doğu Roma Dönemi’ne tarihlendirilen bu yerleşim yeri Kureyşler Barajı inşaatı nedeniyle su altında kalacağından yapılan kurtarma kazıları esnasında bulunan mezarlardan çıkarılan iskeletler Antropoloji Bölümü laboratuvarlarına getirilmiş ve iskeletlerin temizlik ve restorasyon işlemleri yapıldıktan sonra paleoantropolojik incelemeleri tamamlanmıştır.
Kütahya ili Aslanapa ilçesi, Dereköy, Kızlar Yeri Mevkii’nde, bulunan Dereköy Nekropolüde Kureyşler Barajı kurtarma kazıları esnasında keşfedilmiş ve bölümüz öğretim elemanları ve öğrencilerinin katılımıyla kazı çalışmaları yapılmıştır. Çıkarılan iskeletler Antropoloji Bölümü laboratuvarlarına getirilmiş ve iskeletlerin temizlik ve restorasyon işlemleri yapıldıktan sonra paleoantropolojik incelemeleri tamamlanmıştır.
Çiledir Höyük, Kütahya İli, Merkez Seyitömer Termik Santrali yapımı esnasında ortaya çıkarılmış ve Kütahya Müze Müdürlüğü tarafından 2009- 2010 yılında bilimsel kazısı yapılmıştır. İlk Tunç Çağından Geç Roma dönemine kadar uzanan iskeletler Antropoloji Bölümü laboratuvarlarına getirilmiş ve iskeletlerin temizlik ve restorasyon işlemleri yapıldıktan sonra paleoantropolojik incelemeleri tamamlanmıştır.
9-Tokul Köyü Şapel Kazısı
Geç Roma Dönemine tarihlendirilen Tokul yerleşim yeri2009 yılında yapılan kazıların sonucunda ortaya çıkarılmıştır. Kütahya Müzesi başkanlığında 2009 ve 2010 yıllarında bu alanda yapılan kurtarma kazıları ile çalışmalar bölümümüz aracılığıyla devam etmiştir.
10-Eski Van Şehri Kalesi ve Höyüğü Kazıları
İstanbul Üniversitesi tarafından yapılmakta olan Van Kalesi kazılarının nekropol alanı bölümüz elamanları tarafından 2011 ve 2012 yılları arasında kazılmıştır. Höyük İlk Tunç Çağı’ndan 20. Yüzyılın başına değin iskana sahne olmuştur. Son yıllarda bölümümüzde yapılan doktora ve yüksek lisans çalışmaları araştırmaları farklı bir boyuta taşımıştır.
11-Domaniç Anıtsal Roma Mezarı Kurtarma Kazıları
Kütahya Müzesi Müdürlüğü tarafından 2016 yılında yapılan Domaniç Anıtsal Roma Mezarı Kurtarma Kazılarından ele geçen Roma dönemi iskeletleri bölümümüz paleoantropoloji laboratuvarlarında çalışılmaktadır.
12-Ağlayan Ağaç Kazısı
Amasra Müze Müdürlüğü başkanlığı ve bölüm öğretim elamanları nezdinde yapılan Bizans dönemine tarihlendirilen Ağlayan Ağaç Kazısından çıkan iskeletler bölüm paleoantropoloji laboratuvarlarında çalışılmakta ve yayına hazırlanmaktadır.
KIRŞEHİR İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNE YÖNELİK ÇALIŞMALAR
Doğa tarihi müzeleri dünya insanlığının ve toplumların hafızaları konumundadır. Bu bağlamda bölümümüz özellikle yeni nesillere geçmişte sahip olduğumuz biyolojik çeşitliliği ve onların yok oluşlarını sorgulatarak bu gün var olan doğayı anlamayı, sevmeyi ve biyolojik çeşitliliği koruma davranışlarını oluşturmayı hedeflemiştir.
BÖLÜMÜMÜZE ARAŞTIRMA VE EĞİTİM VERMEK AMACIYLA GELEN MİSAFİR ÖĞRETİM ELEMANLARI
Prof. Tim D. White
Department of Anthropology, University of California Berkeley, ABD
Prof. Leslea Hlusko
Prof.Dr. Christoph Zollikofer
Department of Anthropology University of Zurih, İsviçre
Department of Anthropology, University of Zurih, İsviçre
Dr. P.K. Chattopadhyay
Amity Institute of Forensic Sciences, New Delhi, Hindistan
Ankara Üniversitesi, D.T.C.F. Antropoloji Bölümü, Ankara
Prof.Dr. Cesur Pehlevan
Yüzüncü Yıl Üniversitesi Antropoloji Bölümü, Van
Prof.Dr. İsmail Özer
Prof.Dr. Mehmet Sağır
Doç.Dr. Okşan Başoğlu
Gazi Üniversitesi, Arkeoloji Bölümü, Ankara
BÖLÜMÜMÜZ TARAFINDAN DÜZENLENEN
SEMPOZYUMLAR VE KONGRELER
International Union of Anthropological and Ethnological Sciences (IUAES) 03-06 Ekim 2010, Antalya
9. Yaşlılık Ulusal Yaşlılık Kongresi, 3-6 Mayıs 2017, Kırşehir