Doğadan Doğal Lezzetler: Mükemmel Bir Çay Demlemenin Sırları
“Milli içkimiz ayran” diyenlere karşı asıl içeceğimizin çay ve rakı olduğunu yazmıştım. Geldeyeme bloğunda rakının tarifini veremeyeceğime göre çayın tarifini verebilirim. “Çayın tarifi mi olur, alt tarafı çay.” demeden önce bir düşünün. Herkes çay demler ama birileri gerçekten çay demler. Ülkemizde en çok tüketilmesine rağmen maalesef çay demlemesini bilmiyoruz. Çayın içine kaynar suyu koyup bardağa da 2 kesme şeker atınca çay içtiğimizi zannediyoruz. Elbette çayın tadını etkileyen kaynatma suyu, demliği ve çay türü gibi faktörler var ancak işin püf noktasını bilirseniz ağız tadıyla mükemmel bir çay keyfi yaşamanız mümkün. Hele de çay tiryakisi iseniz.
Çay, su, demlik
Çayın tadını etkileyen unsurlar
Öncelikle çay suyunuzun dağ ya da kaynak suyu olması en idealidir. Canım nerden bulacağız şimdi dağ suyunu diyorsanız ki haklısınız, o zaman temiz içme suyunu kullanmaktan başka çareniz yok. Kireçli, klorlu çeşme suyu kullanmamaya özen gösterin.
Porselen demlikte çayın tadı daha güzel olur. Ancak illaki porselen demlik şart değil. Cam ya da çelik çaydanlıkta da güzel çay demleyebilirsiniz. Ancak bunun da kuralları var.
Çay seçimi size kalmış. Geleneksel Karadeniz çayını tercih edenler olduğu gibi, siyah çayı, çay çiçeğini, tomurcuklusunu, bergamotlusunu vs. tercih edenler de olabilir. Burası sizin damak zevkinize kalmış. Ama benim elde ettiğim bir karışımı istiyorsanız tarifi şöyle.
Ayhan’ın Harman Çayı
1 kg. siyah çay
200 gr. çay çiçeği
50 gr. Tomurcuk çay
Bunları karıştırarak harmanlıyorum. Ancak işin püf noktası şu; bu karışımı ince bir elekten geçirerek tozlarından arındırıyorum
Çayın bardak ölçüsü
Genelde 1 çay bardağı çay için 1 çay kaşığı çayı ölçü olarak verirler. Ama benim vereceğim ölçü 10’a 8.
Yani 10 bardaklık çay için 8 çay kaşığı çay. 20 bardak için 16 çay kaşığı çay.
Öncelikle suyu kaynatın ve bir köşeye alın.
Demlik altı çaydanlığa yeteri kadar soğuk su koyun ve boş demliği üzerine oturtun.
Su kaynamaya yakın bir köşeye ayırdığınız suyu demliğe dökün(10 çay bardağı su)
Üzerine 8 çay kaşığı çayı koyun ve ağzını kapatarak, sallamadan çaydanlığın üzerine koyun.
Ocağın altını kısın ve yaklaşık 15 dk. demlenmeye bırakın.
Çayınızı arzunuza göre sulandırarak afiyetle için.
“İmamın abdest suyu gibi çay demleyenlere 2 çift lafım var” köşesi
Çay karışımını neden elekten geçiriyorum biliyor musunuz? Tozunu atmak için! Ama elekte fazla sallarsanız çayın yarısı gider haberiniz olsun.
Dikkat ettiyseniz demliğe herkesin yaptığı gibi önce çayı sonra suyu ilave etmedim. Suyun üzerine bırakılan çay yavaş yavaş demini suya bırakacaktır. Tıpkı damıtılan içkiler gibi. Ağır ağır o koyu kırmızılığı berrak suyun içine doğru akıtacaktır.
Demleme süresince ara sıra ocağın altını kapatabilirsiniz, eğer çay çökmemişse.
Bu suretle 15 dk. beklerseniz demliğin kapağını açtığınızda üzerinde bir tane dahi çay tanesi göremezsiniz. Alayı dibe çökmüş olacaktır. Bu durunda süzgece bile ihtiyacınız kalmayacaktır.
Eğer önce çayı sonra suyu ilave edecekseniz çayınız daha çabuk olur. Ancak şunlara dikkat etmeniz gerekmektedir;
Suyu çayın üzerine boca etmeden ve sadece demliğin bir kanarından yavaşça doldurun. Çaya duş aldırmayın.
Çayı nasıl demlerseniz demleyin kesinlikle demliğinizi deterjanla yıkamayın. Bol suda yıkayın. İçi kararmışsa limon ya da sirkeden yardım alın. Eskiden limon ve bildiğimiz odun külüyle demlik içleri yıkanırdı. Nerde öyle doğal temizlik şimdi!
Çayı bardağa koymadan önce bardağı iç dış kaynar suyla bir haşlayın. Ayrıca çay bardağınızı önceden bol suyla güzelce durulayın, deterjan tadı bi gitsin.
Kimisi demi daha iyi çıksın diye demliğe 1-2 kesme şeker atıyor. Ben bunlara söyleyecek bir laf bulamıyorum. Bunlar yakında çayın içine kırmızı gıda boyası da atar.
Elinizdeki su klorlu, kireçli ise hemen üzülmeyin, onun da çaresi var. Akşamdan yeteri kadar 10-15 dk. kaynatın ve bir tencereye koyun. Üzerini hava alacak şekilde bir tülbentle örtüp 1 gün dinlendirin. Ertesi gün kepçe yardımıyla suyu fazla sarsmadan çay için gerekli olan suyu çaydanlığa alın. Fazla sarsmayın diyoruz çünkü bütün klorun uçtuğunu ve kirecin dibe çökmüş olduğunu göreceksiniz. Suyu kireçten arındırmanın yolu kaynatıp dinlendirmektir.
"Ben 5 bardaklık çay demleyeceğim, ölçüsü nedir diye soran varsa; Siz 5 su bardağı çay ilave edin, olmadı dışarda çay için!
Diyeceksiniz ki “Yahu alt tarafı bir çay tarifi vereceksiniz, 1 saat oldu tarif bitmedi mi?” Bitti, bitti meraklanmayın ama burada paşa çayı tarifi vermiyoruz. Okumaktan sıkılan varsa gitsin paşa çayı içsin. Adam gibi ağız tadıyla çay içmek isteyenler dediklerimi yapın, bana dua edeceksiniz.
Not: Ramazan ayında insanın canı çay çekiyor ama yemekten hemen sonra çay içmeyin. 1 saat sonrasına randevu verin.
Afiyetler olsun, dumanı üzerinde mis çayınız benden size hedaye olsun…
Etiketler: çay nasıl demlenir, çay suyu nasıl hazırlanır, çayın bardak ölçüsü, çayın dem ölçüsü, çayın harmanlanması, çayın tadı, çeşme suyunu arındırmak, Evde Yapalım, siyah çay
bircay tiryakisi olarak katiliyorum
19 Temmuz 2013 01:55
Bu şekilde demlenen çayı gerçekten çok farklı oluyor. Tarifimi deneyenlerin çoğu bu zamana kadar böyle güzel çay içmediklerini söylüyorlar. Her şeyde olduğu gibi azıcık dikkat ve klasik alışkanlıklardan kurtulunca güzel lezzetler de beraberinde geliyor.
19 Temmuz 2013 02:01
Agam sen alkolü bırakmış kendini çaya vurmussun)))
4 Mart 2015 23:04
Ayhan bey yazılarınızı büyük bir keyifle okuyorum. Ne zamandır mi? 1 saat olmadı. Çok keyif aldım Allah mustehakkinizi versin :)))
1 Mart 2016 19:39