> MEVLANA CELALEDDİN RUMİ > Abdullah Bin Ümm-i Mektûm (r.a)
Peygamberimizin İslamiyet’i anlatmaya başladığı ilk zamanlarda iman ile şereflenerek Müslüman oldu. Mekke’de kâfirlerin zulüm ve eziyetlerinin dayanılmaz hâle gelmesi üzerine ve Medineli Müslümanlara din esaslarını öğretmek için, Medine-i Münevvere’ye hicret etti. Âmâ olup, sesi çok gürdü. Sabah namazında, önce Hz. Bilâl, sonra İbni Ümm-i Mektûm ezan okurdu. Kâfirlerle silahlı mücadele başlayınca, harplere katılıp, gür sesiyle düşmanın moralini bozardı. Bazı savaşlarda Peygamber efendimiz, onu Medine-i Münevvere’de vali olarak bırakırdı.
Peygamberimizin zamanında, on üç defa Medine’de kalıp, valilik ve imamlık yaptı. Resûlullah Efendimiz kendisine çok iltifat edip, daima gönlünü alırdı. Medine’de valilik ve imametle vazifelendirilmesi, âmâ hâliyle sefer ve muharebelere katılmasının güç olmasındandır.
Bir defasında Resûlullah efendimiz, insanlara dinimizin esaslarını anlatırken, İbni Ümm-i Mektûm yanına geldi. Peygamberimiz, meşguliyetlerinden dolayı, alâkalanmakta geç kaldılar. Daha cevap veremeden Kur’an-ı kerimin sekseninci suresi olan Abese suresinin ilk on ayet-i kerimesi indi. İlahi emir üzerine, Peygamberimiz, daha fazla alâkalanıp, iltifatını artırdı. Hatta ona, “Merhaba! Ey Rabbimin bana hitap ve ikazında bulunmasına sebep olan kişi!” diye iltifat edip, yanına oturtu, hâlini, hatırını sordu.
Hâne-i saadetine alıp, onunla sohbet ederdi. Bir defasında, yine Peygamber efendimizi ziyaret için evine gelmişti. Resûlullah’ın huzuruna girmek için müsaade istedi. O sırada, Peygamberimizin mübarek hanımları da huzurundaydı. Resûlullah efendimiz, onun eve girmesine müsaade ettikten sonra, hanımlarına, çekilmelerini emir buyurdular. Bunun üzerine hanımları, gelen kimsenin gözlerinin görmediğini bildirerek, çekilmelerinin sebebini sual ettiler. Bunun üzerine buyurdu ki: “O görmüyorsa, siz de görmüyor değilsiniz ya!”
Abdullah İbni Ümm-i Mektûm, Veda Haccına katıldı. Peygamberimiz Veda Hutbesini okurken, gür sesiyle hutbeyi tekrarladı. Hz. Ebû Bekir’in hilâfetinde müezzinlik, Hz. Ömer devrinde de İslâm ordusunda vazife aldı. Abdullah bin Ümm-i Mektûm hazretleri, Kur’an-ı Kerimi ezbere bilenlerdendi. Kur’an-ı Kerimin kıraatını öğretirdi. Resûlullahın buyurduklarını unutmamak için, sohbetlerinde devamlı hadis-i şerif rivayet ederdi.
Evi Mescid-i Nebeviye uzakta olmasına rağmen, daima cemaate gelirdi. Mescide gelirken Hz. Ömer yardım ederdi. Mücâhid olup, cihatlara daima katılmak isterdi. Fakat gözleri görmediği için, fiilen katılamamaktan dolayı çok üzülürdü. Katıldıklarında da gür sesiyle düşmanın moralinin bozulmasına sebep olurdu.
636 senesinde yapılan Kadisiye savaşında, elinde sancak olduğu hâlde, bir tepeye çıktı. Gür sesiyle düşmanın moralini bozdu. İbni Ümm-i Mektûm’un bu muharebede şehit olduğu veya dönüşünde vefatı rivayet edilir.
Bir önceki yazımda « Ahde Vefa makalem var.