Kütle-Enerji dönüsümü ve CERN deneyine dair
Posted on 27 Ara 2009 by Alice in Tardis	Esdeger bir kütlesi veya agırlıgı olan enerji üzerine yazdıklarımın dısında KÜtlenin bir enerji türü oldugu gerceginin daha derin sonucları da vardır.
Bir enerji türü baska bir enerji türüne cevrilebileceginden , kütle enerjisi baska türlerdeki enerjilere , ve tam tersi sekilde , diger enerji türleri de kütle enerjisine cevrilebilir !
ikinci süreci inleceleyelim . Bir enerji türünden kütle enerjisi olusturulabiliyorsa , herhangi bir kütlenin var olmadıgı bir yerde , birden bire kütle olusabilir demektir 🙂
Dev parcacık hızlandırıcları Hadron carpıstırıcılarında olan sey tam olarak budur.Mesela Cenevre’deki nükleer arastırma merkezi CERN’ de , atomların yapı tasları olan atomaltı parcacıklar yeraltındaki bir alanda , ışık hızına yaklaşan hızlarda birbirleri ile çarpıstırılıyorlar.Bu siddetli carpısmada amac , parcacıkların muazzam düzeydeki hareket enerjisinin kütle enerjisine ( bir diger ifadeyle , fizikçilerin üzerlerinde calısmak istedikleri yeni parcacıkların kütlesine ) dönüştürülmesi.
Ve carpısma noktasında , bu yeni parcacıklar ( göründügü kadarıyla ) yoktan var oluyor.
Bu olay , bir enerji türünün kütle enerjisine cevrilmesine verilebilecek en iyi örnektir.
Filed under: Kuantum Dünyası, KUANTUM FİZİĞİ |	« E=mc² VE GÜNEŞ IŞIĞININ AĞIRLIĞI (3) Kütlenin Enerjiye Dönüşümü (2) »
Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 21:43 said:	Katılmadığım noktalar var. 😐
Cevapla	psamathides, on 29 Ara 2009 at 21:52 said:	mesela : ) gayet normal bir sekilde katılmamanı anlarım ehhehe : ) yalnız birde kütle enerjisinin diger enerji türlerine dönüsümü var ki onunla ilgili de en kısa zamanda olduuuukça uzun yazacagım. cunku somut örnekleri cok daha fazla olan bir konu . peşinden de yerçekimi konusu. işte en cok basımı döndüren mevzu da bu 🙂
Cevapla	Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:11 said:	Cern deneyi ile enerjinin kütle formuna dönüşmesi arasında kurduğun benzerliği hatalı buluyorum. Çünkü çarpıştırılan parçacıkların maddesel varlığını gözardı ederek sadece ortadaki kinetik enerjinin kütleye dönüştüğünü ifade etmişsin.
Cern deneyinde konu hareket enerjisinin kütleye dönüştürülmesinden ziyade atomaltı parçacıklara ulaşmaktır bence. Bu sayede de varoluşun özüne ulaşmaktır. Evren nasıl varoldu? Bunun cevabı aranıyor. Çünkü bu bizim nasıl varolduğumuzun başlangıcıdır ve insanoğlu varoluşunu araştırıyor.
Atomaltı parçacıklara ulaşarak bunların davranışlarını gözlemleyebilmek bilim açısından bir devrimdir ve bundan daha fazla bir amaca gerek yok zaten böyle bir deney için. Tabi sonuçları bundan çok daha fazlasını getirecek bir deney bu ama dediğim gibi burada kinetik enerjinin kütle formuna dönüştürülmesi söz konusu değil. Mevcut atomaltı parçacıkları yüksek momentumla parçalamaya çalışmak yapılan şey.
Cevapla	psamathides, on 29 Ara 2009 at 22:17 said:	hayır canım komple yanılıyorsun , protonlar dısında hali hazırd aiçkin bir kütlesi olmayan atomaltı parcacıklar ve fotonlarda carpıstırılıyor , CERN ‘in sitesini okumanı tavsiye ediyorum , kinetik enerjinin kütle enerjisine dösüntürülerek baslangıcta enerjiden ibaret olan big bang anından nasıl maddesel ve kütlesel forma gecildigini ve anti maddeyi bulmaya calısıyorlar , dedigin gibi atom altı parcaları parcalamak degil amac…
Cevapla	Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:23 said:	Protonların kütlesi yok mu yani?
Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:25 said:	Yok, bir yerde yanlış anladım ama nerde.
Cevapla	psamathides, on 29 Ara 2009 at 22:27 said:	öyle mi demişim ki bi daha bakalım : )) “protonların dısında ” içkin bir kütlesi olmayan foton ve atomaltı parcacıklar carpıstırılıyor dedim. protonun kütlesi olmasa atomun agırlıgının nereden geldigini savunacaktım acaba : )))
Cevapla	Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:31 said:	Şimdi şöyle bir şey var ki yanlış bilmiyorsam bu deneyde protonlar çarpıştırılıyorlar. Protonların kütlesi var zaten. (Yanlış anlamışım, evet.)
Deneyde protonlar çarpıştırıldığına göre deney başlangıcında mevcut bir kütle var demek oluyor bu. “Protonlar dışında,” diyorsun ama konuya protonlar da dahil.
Cevapla	psamathides, on 29 Ara 2009 at 22:37 said:	kapsamlı ve cok ayaklı bir deney , atlas projesi bilmem ne falan simdi detaylarına girersek sabah olur ama deneyin pek çok aşaması ve alanı var . medyada tabii ki bütün kısımları anlatılmıyor ama bir cok din adamının karsı cıktıgı hani su yoktan var etme mevzusu benim bahsettigim enerji faz gecisiyle alakalı , insanların cogu bilmeden konusyor , yoktan birsey var edilmiyor , henuz kesfedemedigimiz ama oldugundan süphe duydugumuz bazı fizik kurallarını hayata gecirmeye calısıyor bilim adamları sadece .
Cevapla	Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:38 said:	Eğer deneyde senin dediğin gibi foton demetlerinin çarpıştırılması gibi bir aşama da varsa dediğin doğru, evet. Ben ilk yorumu buna göre yapmadım ama.. Yazıdan anlaşılana göre yaptım. Şöyle demişsin:
“Mesela Cenevre’deki nükleer arastırma merkezi CERN’ de , atomların yapı tasları olan atomaltı parcacıklar yeraltındaki bir alanda , ışık hızına yaklaşan hızlarda birbirleri ile çarpıstırılıyorlar.Bu siddetli carpısmada amac , parcacıkların muazzam düzeydeki hareket enerjisinin kütle enerjisine ( bir diger ifadeyle , fizikçilerin üzerlerinde calısmak istedikleri yeni parcacıkların kütlesine ) dönüştürülmesi.”
Cevapla	psamathides, on 29 Ara 2009 at 22:42 said:	iyi de protonlarda da aynı sey söz konusu protonların bir kütlesi olması neyi degiştirir.protonların hareket enerjisini kullanarak o esnada orda olmayan kütleler ortaya cıkarmaya calısıcaklar . olay bu. protonların sahip oldugu kütle buna mani degil. protonu parcalayıp icine bakmayı amaclamıyorlar , protonların ışık hızna yakın hızlarından kütle enerjisi acıga cıkarmaya calısacaklar.bunu hem projeyle ilgili bir yazıda okumustum hem de cern sayfasını kurcalarken .
Cevapla	Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:40 said:	Enerjinin kütleye dönüştürülebileceğinin aksi yönde bir yorumum yok, yanlış anlaşılma olmasın. 🙂
Başından beri maddenin bir enerji fazı olduğunu savunuyorum.
Cevapla	Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:48 said:	Ben protonların buna mani olduğunu söylemiyorum ama sen protonların buna araç olmadığını, sadece kinetik enerjilerinin araç olduğunu söylüyorsun. Ben “protonların parçalanarak quark vb parçacıkların ortaya çıkarılmaya çalışıldığı” şeklinde biliyorum konuyu ama sen öyle olmadığını, parçacıkların protonların parçalanmasıyla değil ışık hızına yaklaşılmasıyla enerjiden dönüştürülerek ortaya çıkarılmaya çalışıldığını söylüyorsun.
Bunu anladım. Doğru mu anlamışım?
Cevapla	psamathides, on 29 Ara 2009 at 22:49 said:	aşagı yukarı evet : ) hatta bi makale bulmustum bununla ilgili , ama ingiizce , adam gibi cevirip koyacagım en kısa zamanda 🙂
Cevapla	Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:51 said:	O zaman bu deneyin önemi düşündüğümden daha büyükmüş. Aydınlandım.
Cevapla	psamathides, on 29 Ara 2009 at 22:53 said:	estafurullah canım , ben beceremedim meramımı anlatmayı , ama evet ben de okumaya basladıgımda vay anasını demiştim. kara delik olusumundan korkmalarının sebeplerinden birisi de bu zaten , kütle enerjisine dönüsen enerjinin agırlıgından uzay-zamanın bükülmesi falan filan , ay gec oldu yarın devam eheh 😀
Cevapla	Alper Çınaroğlu, on 29 Ara 2009 at 22:57 said:	Okuyanın anlayabilmesi açısından faydalı bir tartışma oldu bu.