Evli kız çocuğu yetim aylığı almaz
Soru: Kız kardeşim iki ay önce sizin köşenizde, yetim aylıkları ile ilgili bir yazı okumuş. Kız çocukları evlenseler bile yetim aylıklarını almaya devam edebileceklermiş. Böyle bir düzenleme yapılacakmış. Kız kardeşim doğru mu anlamış? Leyla ADATEPE Cevap: Ortada bir yanlış anlama olmalı. İki ay önce de herhangi bir tarihte de, evlenen kız çocuklarının yetim aylığı alacağını yazmadık. Daha doğrusu yazamayız. Çünkü, yetim aylığı almanın en önemli şartı kız çocuğunun bekar olması, evlenmiş olsa da boşanması veya eşinin vefatı neticesinde dul kalmasıdır. Mevcut yasalarımıza göre; ana veya babası hangi sosyal güvenlik kurumuna tabi olursa olsun, evli kız çocuğunun yetim aylığı alması mümkün değil. Ancak, siyasi otorite, bir kanun çıkartarak evli olmama şartını kaldırırsa, evli kız çocukları ana ve babalarından yetim aylığı alabilir. Böyle bir yasa beklemek de hayal kurmaktan öte gitmez.
2 Mayıs 2013’te emekli olabilirsiniz
Soru: 2 Mayıs 1967 doğumluyum. 31 Aralık 1981 sigorta girişim var. Şu ana kadar 1510 gün Bağ-Kur’um 3100 gün SSK sigortam var. Son 8 yıldır da sigortalıyım. Ne zaman emekli olurum? Behçet TARHAN Cevap: Emekli olmak için, 25 yıl sigortalılık süresi, 5075 gün prim ödeme ve 46 yaş şartlarına tabisiniz. 465 gün daha prim ödeyerek toplam priminizi 5075 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz.
Ayrıca, 46 yaşınızı dolduracağınız 2 Mayıs 2013’te prim eksiğiniz kadar askerlik borçlanması yaparak, priminizi 5075 güne tamamlayarak emekli olabilirsiniz.
İşinizden kıdem tazminatı alarak ayrılıp isteğe bağlı prim ödeyebilirsiniz
Soru: 5308 günüm var. Emekli olmam için primi toplamda 5450 güne tamamlamam gerekiyor. Bu durumdayken işyerim devrediliyor. 3600 gün ve 15 yıl sigortayla kıdem tazminatı hakkımı kullanırsam bu kalan günümü doldurmadığım için, ileride emeklilikte bir sorun yaşar mıyım? Ne yapmalıyım? Nihal BİLİCİ Cevap: Kıdem tazminatınızı alıp işten ayrılır, prim eksiğiniz olan 142 günü de isteğe bağlı ödeyerek tamamlayabilirsiniz. Herhangi bir sorun yaşamazsınız.
Evlenme ve ölüm halinde verilen 3 günlük izin süresi için işveren isterse ücret öder istemezse ödemez
Soru: Evlenmelerde 3 gün, yakınların ölümünde 3 gün 4857 İş Kanunu’na göre izin verilir. Ama bunun ücretli olup olmaması ile ilgili tereddütlerin olması bu konuda 4857 sayılı İş Kanunu’nun 46’ncı maddesinde ‘hafta tatil hesabında çalışmış gibi gün hesabına katılır 55’inci madde ise yıllık izin hesabı için çalışmış gibi hesaba katılır’ der. Yani ‘bu ücretli izindir’ demiyor. Sadece 55’inci maddede çalışmış gibi hesaba katılır derken, yıllık izne üzerine basa basa ücretli diyor. Bu konuda kanun maddesi ile tartışmaya mahal vermemek koşuluyla, cevabınızı rica ediyorum. Cevap: 4857 sayılı İş Kanunu 32’nci maddesinde ücret ve ücret ödemesi, 39’uncu maddesinde asgari ücret, 40’ıncı maddesinde yarım ücret, 41’inci maddesinde fazla çalışma ücreti, 46’ncı maddesinde hafta tatili ücreti, 47’nci maddesinde genel tatil ücreti, 49’uncu maddesinde ücret şekillerine göre tatil ücreti, 53’üncü maddesinde yıllık ücretli izin hakkını ve izin sürelerini, 57’nci maddesinde yıllık izin ücreti, 62’nci maddesinde ücretten indirim yapılamayacak halleri düzenlemiştir. Ücretleri bu kadar kapsamlı düzenleyen yasada, işçilerin evlenmelerinde üç güne kadar, ana veya babalarının, eşlerinin, kardeş veya kardeş çocuklarının ölümünde üç güne kadar verilecek izinlerde, izin sürelerinin ücretli mi, yoksa ücretsiz mi olduğu hususunda açık hüküm yoktur. Yasa sadece bu sürelerin, hafta tatili izin hakkının hesabında ve yıllık ücretli izin hakkının hesabında çalışılmış süre gibi dikkate alınacağını belirttiği (4857 K. Md. 46, 55) için, kanun koyucunun bu süreleri ücretsiz olarak düşündüğü ortaya çıkıyor. Yoksa kanun koyucu bu sürelerin ücretli olduğunu düşünse neden bu şekilde bir hüküm koymaya ihtiyaç duysun? Yasada bu sürelerin ücretli olduğuna dair açık bir hüküm olmadığından, iş sözleşmesine bakmak gerekiyor. İş sözleşmesinde, ya da toplu iş sözleşmesinde bu sürelere ücret ödeneceğine dair bir düzenleme yoksa, işverenin bu sürelere ücret ödeme zorunluluğu yoktur. Sonuçta, evlenme ve ölüm halinde verilen üç günlük izin süresi için ücret ödenip ödenmeyeceği, işverenin keyfiyetine kalmış bir konudur. İsterse ücret öder. İstemezse ödemez.
Emekli aylığını kestirerek birkaç ay çalışıp aylık yükseltmek tarih oldu
Soru: 2000 yılı başından beri emekliyim. Ama 12 yıldır çalışmayı sürdürmekteyim. Sigortaya müracaat edip emekliliğimi iptal ettirip, birkaç ay sonra tekrar müracaat edip yeniden emekli olup emekli maaşımı daha yüksekten alabilir miyim? Şu anda 3056 TL maaş almaktayım. Emekli maaşım ise 980 TL. Kurttaş ATAKURT Cevap: Soruda belirttiğiniz şekilde aylık yükseltildiğinin, onbinlerce kişinin aylığını bu yolla yükselttiğinin ortaya çıkması ve basına yansıması üzerine, yetkililer hemen bir yasa çıkartıp (5698 sayılı yasanın 2’nci maddesi), 23 Ekim 2007’den yürürlüğe koyarak, belirdiğiniz şekilde aylık yükseltme işine son verdi. 23 Ekim 2008’den sonra aylığın kestirilip yeniden çalışmaya başlanması halinde, aylık kestirildiği tarihten sonra sigortalı çalışılan süre için aylık hesaplanarak, eski aylığa eklenme usulü getirildi. Bu usulde, kısa süre çalışarak aylık yükseltmek mümkün olmuyor. Maalesef emekli aylığınızı kestirip, tüm sigorta kollarına tabi olarak birkaç ay çalışıp, tekrar emeklilik talep ederek emekli aylığını yükseltemezsiniz.
Emekli memur, aylığını kestirmeden kamuda görev alamaz
Soru: 1 Şubat 1984’te Garanti Bankası’nda göreve başladım. (Özel banka, özel sandık var.) 2001 sonuna kadar çalıştım. 2002’den sonra devlet üniversitesine geçtim. Halen de çalışıyorum. 30 Mayıs 1960 doğumluyum. Kanuna göre; 46 yaşında emekliliğe hak kazandım. Fakat ‘Devlet emeklinin devlette çalışmasına izin vermiyor’ denildi. Şimdi özel sektör hizmetimle emekli olarak, devlette çalışabileceğimden söz ediliyor. Hangisi doğru? Doç. Dr. Faik Çelik Cevap: Emekli Sandığı emeklileri, emekli aylığını kestirmeden kamuda görev alamıyorlar. Bu aynı zamanda kamuda destek primi ödeyerek çalışılmayacağı anlamına geliyor. Hizmet birleştirmesi yoluyla emekli olsanız da kamuda emekli aylığı alarak çalışamazsınız.
Emekli aylığı alan kız çocuğu SSK’lı babasından yetim aylığı alamaz
Dul-Yetim aylığı için çok sevinmeyin
← Emeklilikle ilgili sorular ve cevaplar ( Ne zaman emekli olabilirim ) Emeklilere müjde Zamlı maaşlar Temmuz 2012 den itibaren ödenecek. →