Esas Sayısı : 2020/36
İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İzmir 1. Sulh Ceza Hâkimliği
İTİRAZIN KONUSU: 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 24/5/2013 tarihli ve 6487 sayılı Kanun’un 19. maddesiyle değiştirilen 48. maddesinin üçüncü fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan “…müsaade etmeyen…” ibaresinden sonra gelen “…bu…” ibaresinin Anayasa’nın 2., 10., 36. ve 38. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.
OLAY: Alkollü araç sürme yasağının ihlali sebebiyle idari para cezası verilmesi ve geçici olarak sürücü belgesinin geri alınmasına ilişkin idari yaptırım kararlarının iptali talebiyle açılan davada itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.
Kanun’un itiraz konusu kuralın da yer aldığı 48. maddesi şöyledir;
“Alkol, uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin etkisi altında araç sürme yasağı:
Madde 48 – (Değişik : 24/5/2013 - 6487/19 md.)
1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Fatma KARAMAN ODABAŞI tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu kanun hükmü okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
2. Anayasa’nın 152. maddesi ile 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesine göre bir davaya bakmakta olan mahkeme, bu davada uygulanacak bir kanunun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması durumunda bu hükümlerin iptalleri için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak anılan maddeler uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması, iptali talep edilen kuralın da o davada uygulanacak olması gerekir. Uygulanacak kural ise bakılmakta olan davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikteki kurallardır.
3. 2918 sayılı Kanun’un 48. maddesinin itiraz konusu kuralın da yer aldığı üçüncü fıkrasında, yaralanmalı veya ölümlü ya da kollukça müdahil olunan maddi hasarlı trafik kazalarında kişilerce uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılıp kullanılmadığı ya da alkolün kandaki miktarının tespitine ilişkin usul ve esaslar düzenlenmiştir.
4. Bakılmakta olan davanın konusu, trafik denetimleri sırasında teknik cihazla yapılan ölçüm neticesinde 0.50 promilin üzerinde alkollü olarak araç kullanıldığının tespit edilmesi sebebiyle uygulanan idari para cezası ile sürücü belgesinin geçici olarak geri alınmasına ilişkin idari işlemlerin iptalleri talebidir. Somut olayda itiraz edenin yaralanmalı veya ölümlü ya da kollukça müdahil olunan maddi hasarlı bir trafik kazasına karışması gibi bir durum söz konusu değildir. Buna göre itiraz konusu kural bakılmakta olan davada uygulanacak kural niteliğinde değildir.
5. Açıklanan nedenlerle itiraz konusu kurala ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.
13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 24/5/2013 tarihli ve 6487 sayılı Kanun’un 19. maddesiyle değiştirilen 48. maddesinin üçüncü fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan “…müsaade etmeyen…” ibaresinden sonra gelen “…bu…” ibaresinin itiraz başvurusunda bulunan Mahkemenin bakmakta olduğu davada uygulanma imkânı bulunmadığından bu ibareye ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle REDDİNE 6/5/2020 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.