Volume 33 - No 2 (June 1994)
DOI 3-9 Ömer Ünver, Dinçer Kara
Kömür madenciliğinin çevreye olan etkileri, yeraltı madenciliği ve açık işletme madenciliği olarak ayrı ayrı belirtilmektedir. Ayrıca kömür kullanımından kaynaklanan çevresel etkilere de kısaca değinilmektedir. Özellikle açık işletme madenciliğinin arazi kullanımı açısından yarattığı çevresel sorunlar ve bu sorunların analizi için doğal ve kültürel faktörler belirtilmektedir.Türkiye‘de kömür madenciliğinde arazinin yeniden düzenlenmesi ve iyileştirilmesi çalışmaları konusunda Örnekler verilmektedir.
Environmental impact of underground and open cast coal mining is.given separately. Environmental effects caused by utilization of coal is also mentioned. Especially, natural and cultural factors which aid in the analysis of environmental problems created by land utilization in open cast mining is explained. Special examples of land reclamation in coal mining in Turkey is given.
DOI 11-17 Taner Sümer
Bu yazının amacı orta sağlam (basınç dayanımı<80 MPa) kalker kayaç ortamlarında açılan tünellerde ayna delgi metrajın ve proje hattı dışı tazla yıkılmaları en aza indirgeyen bir maliyet optimizasyonunun özetlenmesidir. Bu uygulama 1980‘ lerde İsveç‘te geleştirilen ve kayaç parçalanmasını sismik dalgalar ile izah eden (Grand 1980) yöntemin alternatif bir uygulamasıdır. Söz konusu optimizasyonu sağlayan uygulama 1950 yılından beri tünel patlatmalarında kullanılan yumuşak patlatma (smooth-blasting) tekniğinden daha ekonomik olup bunun yanında kazı hızının artırılmasına imkan vermesi nedeniyle tünel kazılarında ekonomik bir alternatif yaklaşım oluşturmaktadır. Bu uygulama Bekme Barajı Enerji, Derivasyon ve sağ sahil kret enjeksiyon ve ulaşım (Sümer, Fourhaug, 1989) tünellerinde başarıyla uygulanmıştır. Yazının sonuç ve tavsiyeler bölümünde ise yazarın pratikte edindiği tecrübeler ve bu yöntemin uygulanmasında dikkate alınacak noktalar özetlenmiştir. Söz konusu uygulama Diyarbakır sulama tünelerinde (sert kalker ortamında) çok sınırlı başarıyla uygulanabilmiştir.
The aim of this paper is to summarize a cost optimization procedure through minimizing the total drill meters and the over breaks that occure in tunnel excavationin medium strong rock (uniaxial compressive.strengh<80 MPa) conditions.The approach used in said cost optimization is an alternative practice of the concept of rock fragmentation through seismic waves that were originated in Sweden (Grand 1980). The proposed cost optimization practice is analternative approach to smooth blasting technique that is employed in tunnel excavation, since this approach reduces the overbreak and speeds up the excavation. This approach was successfully employed in derivation, energy and grouting tunnels (Sümer, Fourhau, 1989) of right abutment tunnel excavation of Bekme Dam Project. The on-site experience of the author and the point that should to be taken ‘into account in practice are given in the conclusions. The proposed practice was employed in strong rock conditions strong calcereous limestone at Diyarbakır irrigation tunnels in Türkiye with a very limited success.
DOI 19-24 A. Erhan Tercan, Seyfi Kulaksız, Ahmet Şentürk
Bu çalışma Tülovası borat (B2O3) yatağı rezervinin jeoistatiksel kestirimini içermektedir. Değişik uzunluktaki karot örnekleri 1.5 m uzunluğunda eşit karot örneklerine dönüştürüldükten sonra B2 03 içeriğinin üç boyutta semi - variogramları çıkarılmış ve modellenmiştir. Bu modeller 40x40x6 m boyutundaki blokların kriging ile kestiriminde kullanılmıştır. Son olarak bu boyuttaki bloklara ilişkin gerçe1 - tenor- tonaj eğrileri elde edilmiştir.
This paper includes a geostatiscial evaluation of Tülovası borate (B2 03 ) deposit. The study first begins with the semi-variogram modelling of variable B2O3. This is followed by three-dimensional block kriging. The deposit was divided ‘into blocks of 40x40x6 m dimensions and the kriged estimate together with the associated kriging variances for each block were determined. Finally the actual grade-tonnage curves were presented.
DOI 25-29 Suat Özkol
Bilindiği gibi, flotasyoa ince tane boyutunda kıymetli minerali kıymetsizden ayırmak için kullanılan bir cevher zenginleştirme yöntemidir. Bu amaçla kullanımı 1925 lerden sonra gittikçe artmış ve en önemli zenginleştirme yöntemi haline gelmiştir.
Son yıllarda flotasyonun çevre ile ilgili problemlerin çözümü için de kullanılmaya başlanması önemini artırmıştır.
Bu yazıda flotasyon kısaca tanıtıldıktan sonra çevre korumaya yönelik kullanımından örnekler verilecektir.
Flotation is an enrichment process, used for separation of valuable minerals from the gang minerals in the fine size range. The application of flotation since 1925 has been extended and it has become the most important enrichment technique.
In recent years. It has gained additional importance as a result of its use in environmental applications.
In this paper, the flotation is introduced briefly and some examples are givenabout its application in environmental protection.