Servis tekeli bitti, tamir ucuzlayacak
Otomotiv sektöründe marka içi ve markalar arası rekabeti artırması amacıyla çıkarılan blok muafiyeti tebliği, 1 Ocak'tan itibaren uygulanmaya başladı.
AB'ye uyum çerçevesinde hazırlanan düzenlemeyle otomotiv bayileri, birden çok markayı satışa sunabilecek. Örneğin daha önce Toyota marka otomobil satan bir galeride, Peugoet, Hyundai ve Mercedes gibi markalar da satılabilecek. Servis zorunluluğunun kalkması ile bağımsız servislerde de araçların garanti kapsamında tamiri yapılabilecek. Otomotiv servisleri orijinal yedek parçanın yanı sıra kaliteli eşdeğer parçayı da kullanabilecek. Uygulama ile birlikte yedek parçada yerli üretimin payının artması beklenirken, fiyat rekabeti ise sürücülere ucuzluk olarak yansıyacak.
1 Ocak 2006'da yürürlüğe giren tebliğle ilgili bir yıllık geçiş süresi tamamlandı. Rekabet Kurumu'nun onayından geçen düzenleme, otomotiv sektöründe köklü değişikliklere yol açacak. Satış noktaları ve araç bakım servislerinde tüketiciye daha çok seçenek sunulması öngörülüyor. Araç bakım-onarımı üretici firmaya bağlı yetkili servislerin yanı sıra Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'ndan yetki belgesi alan bütün tamircilerde de yapılabilecek.
Sektör temsilcileri, düzenlemenin tamircilere bir araya gelerek yetkili servislerle rekabet etme fırsatı sunduğunu vurguluyor. Değişiklikler hakkında Zaman'a bilgi veren Rekabet Kurumu Başkanı Mustafa Parlak, yeni dönemde aynı marka içinde de rekabetin yaşanacağını ifade ediyor. Buna göre İstanbul'da A firmasının arabasını satan bir bayi, Ankara'da da bayilik açabilecek. Böylece şu anda aynı markaların bayileri arasında da fiyat rekabeti artarken, tüketici cazip indirim ve vadelerle karşılaşacak. İstenen şartları taşıyan herkesin garantili bakım servisi kurabileceğine işaret eden Parlak, "İlk başta otomotiv firmalarından tepki aldık. Ancak bu durumdan tüketici fayda göreceği gibi uzun vadede şirketler, firmalar da kazançlı çıkacak." ifadelerini kullandı. Kurum, tebliğin anlaşılmayan noktalarına örneklerle açıklık getiren kılavuz da hazırladı.
Blok muafiyeti tebliği, otomotiv satış ve servis ağlarıyla ilgili kısıtlamaları tüketici lehine esnetiyor. Tebliğin gerekçesinde, rekabetin tüketici için büyük öneme sahip olduğu vurgulanıyor. Otomobile sahip olmanın tüketicilerin büyük çoğunluğu için en büyük ikinci harcama olduğuna dikkat çekiliyor. Tebliğle pazar payı eşikleri belirlenirken, eşikler aşıldığı takdirde distribütörlerin iradesine bağlı olmaksızın seçici bayilik uygulanmak zorunda olacak. Muafiyet hükümleri, dikey anlaşmanın sağlayıcının motorlu taşıt veya yedek parça ya da bakım ve onarım hizmeti sağladığı ilgili pazardaki pazar payının yüzde 30'u, motorlu taşıtların dağıtımı için niceliksel seçici dağıtımın tercih edildiği anlaşmalarda ise yüzde 40'ı geçmemesi durumunda devreye girecek.
İstanbul çevre planı mahkemelik
İhracat 85 milyar doları geçti