ŞİİRİ KİM ÖLDÜREBİLİR Kİ? | Dr. Erdal Atabek'in Internet Sitesi
← GENÇLERİMİZ VE DÜNYA GENÇLERİ
YALAN SOKMASI İLE ZEHİRLENME →
Posted on 30 Mayıs 2015	by Erdal Atabek
‘Şiiri kim öldürebilir ki?
Kedi gibi yedi canlıdır şiir. Ona işkence ederler, sokaklarda sürüklerler, üstüne tükürürler, alay ederler, etrafını dört duvarla çevirirler, sürgüne yollarlar ama şiir bütün bunları yaşar, tertemiz bir yüzle, gülümseyerek ortaya çıkar sonunda…’
Pablo Neruda söylüyor bu sözleri; ‘Confieso Que he Vivido’ adını koyduğu anılarında, ’Yaşadığımı İtiraf Ediyorum’.
‘Sanatsız bir toplumun damarları kopmuştur’ demiştir büyük ATATÜRK.
ATATÜRK Cumhuriyeti’nin kurumlarıdır Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası. Cumhuriyet’in kurumlarıdır Devlet Opera ve Bale Genel Müdürlüğü, Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü. Milli Eğitim Bakanlığı ‘Dünya Klasikleri’ni yayımlamıştır. ‘Tercüme Bürosu’ kurulmuş, dünyanın en iyi yapıtları çevrilmeye başlanmıştır. Bakan Hasan Ali Yücel’dir. Köy Enstitüleri’nin genel müdürü İsmail Hakkı Tonguç’la birlikte.
O dönemde ‘devlet’, sanatın, kültürün kurucusudur, destekçisidir, yaygınlaşması için güç verenidir.
İsmet İnönü ve eşi Mevhibe hanımın Cumhurbaşkanlığı Konser Salonunda ayrılmış koltukları vardır. Her konseri dikkatle izlerler.
Bugünlere gelene kadar bu heyecan sürmese de sanat kurumlarına pek dokunan olmamıştı. Ama şimdi böyle değil.
AKP Döneminde Sanat:
AKP’nin temsil ettiği anlayış Batı kaynaklı evrensel sanata böyle bakmadı. Tersine, her fırsatta dile getirdiği hoşnutsuzluğunu ısrarla sürdürdü.
Sanatın muhalif tutumunu hiçbir zaman içine sindiremedi. Başbakanlığı döneminde Recep Tayyip Erdoğan’ın gazeteciler için patronlara ‘madem ki
paralarını siz veriyorsunuz, sizin söylediğinizi yapacaklar’ dediği despot anlayışı AKP yönetimi sanata da uyguladı.
‘Madem ki parayı devlet veriyor, o zaman bizim istediklerimizi yapacaklar’.
Bu anlayışla tiyatroda oyun seçimlerine müdahale ettiler. Oyun yasakları konuldu. Oyuncular hakkında soruşturmalar açıldı.
Operaya, ’kafa şişirici gürültüler’ dediler.
Baleye, ’çıplak kızlarla erkeklerin sahnesi’ gözüyle baktılar.
Dans sanatına ‘tövbe’ dediler, ’günahtır’.
Heykel zaten yasaktı. ‘Ucube’ deyip yıktılar.
Resim her zaman kuşkuluydu. ‘Kadınlar örtülü mü, değil mi? gözüyle dolaştılar.
Şiir, ilahi olursa iyiydi, öykü, roman hep sansürden geçmeliydi.
Sonunda, evet sonunda, bakın ne oldu?
Sonunda, ’devletin sanattan elini çekmesi’ üzerine kurulu bir plan buldular.
‘Devlet sanattan elini çekmeliydi, çünkü sanat özgür olmalıydı’.
Planları buydu. Görünüş ‘sanatın özgürleşmesi’ olduğu için de taraftar da buluyordu. Oysa, sanatın her dalına böyle müdahale eden, sanatçıyı her fırsatta kötüleyen bir anlayışın ‘özgür sanat’ amacı olabilir miydi? Elbette olmazdı.
Amaç, sanatı devlet hizmetinin dışına çıkarıp desteksiz bırakmak, sonra da kendi yandaşı olarak çalışacaklara ‘örtülü ya da örtüsüz destek vermek’ti.
Yeniden ‘Saray sanatçıları’ dönemine dönmeyi hedefliyorlardı.
Sanatı bu kafese hapsedip refahla ödüllendirmek, bilip yaptıkları tek şeydi.
Aydın sanatçıların karşı çıktığı budur.
Aydın sanatçıların kaygı duyduğu bu ‘despot din devletinin güdümündeki sanat görünümlü icazetli gösteriler’dir.
Bu politik girişimi destekleyen kimi bilinçli, kimi bilinçsiz sanat çevresi insanları bu iktidarın politik tutumuna ‘evet ama yetmez’ diyenlerin durumuna düşmektedirler.
Sanata yapılan bu kasıtlı darbeye karşı çıkması gerekenler sadece sanatçılar değil, bütün sanatsevenlerdir.
Hemen belirteyim ki, bu despot anlayış sanat alanından da elini eteğini çekecektir.
Toplumun bilinçli direnişi bu despot iktidar anlayışını sandığa gömecek, sanatı da, hukuk gibi, eğitim gibi, özgür basın gibi üzerine çöken karabasandan kurtaracaktır.
Merak etmeyin, ’şiiri kim öldürebilir ki?’…