Peygamberimiz mi'raca çıktığında, Allah celle celalühü ile arasında bir yay mesafede kaldı, deniliyor. Bunu nasıl anlamalıyız; Allah zamandan ve mekandan münezzeh?!. | Sorularla Risale
İmkan kavramı; Allah’ın zatı ve sıfatları dışında yer alan bütün mahlukatı temsil eder. Yani, yaratılmış bütün mahlukata imkan deniliyor. Vücub ise, Allah’ın zatı ve sıfatlarına denir. Yani uluhiyeti temsil eden bir tabirdir.
Allah, Hazreti Peygamberi (asm) mi'racda, bütün mülkünü gezdirip, bütün isim ve sıfatlarının tecelli ve nakışlarını gösterdikten sonra, final olarak, bütün o güzel sanat ve nakışların kaynağı ve esası olan Zatı Akdes’ini, yani rüyetini, habibine gösterdi.
mi'racda, Hazreti Peygamber (asm) bütün imkan alemini, yani mahlukatı ve yaratılmışları geride ve arkasında bırakarak, Allah’ın zatını görebilecek bir kıvama ve mevkie gelmiştir. İşte, rüyetine mazhar olduğu yere, kâbe kavseyn denilmiştir.
Şunu da iyi bilmek gerekir ki, bazı kavramlar ve isimler, hiçbir zaman tam ve ihata ile bilinemeyecek ve anlaşılamayacak şeylerin üstünde bir sembol ve bir alemdir. Kâbe kavseyn kavramı da, anlaşılması zor olan, imkan ve vücup ortası diye işaret edilen, makam üzerinde bir semboldür, bir alemdir. Bu yüzden kâbe kavseyni bir mekan olarak değil de, bir makam olarak ele almak daha isabetli ve sağlıklı olur. Mekan kavramı ister istemez Allah’a bir mekan hayal ettiriyor ki, bu İslam inancı açısından çok riskli bir durum olur. Bu yüzden kâbe kavseyni Hazreti Peygamber (asm)'in mahiyetini bilmediğimiz bir şekilde, Allah’ı zatı ile gördüğü bir makamdır diye anlamak, en salim yol olur.
Temsilde hata olmasın; güneş nasıl dünya sınırlarına girmeden, yani dünya mekanından münezzeh ve mukaddes olarak bize doğup tezahür ediyor ise, aynı şekilde Allah da zaman ve mekan sınırlarına girmeden, yani zaman ve mekandan münezzeh ve mukaddes olarak bize doğup tezahür edebilir. İşte kâbe kavseyn ve cennetteki rü’yet, bu kabilden bir rü’yettir denilebilir.
Allah bizi tecsim ve teşbih illetinden muhafaza etsin. (Âmin)