Referandum Konsepti: Kürtlerle Savaşın Süreklileştirilmesi
Mustafa Peköz yazdı: Referandum Konsepti: Kürtlerle Savaşın Süreklileştirilmesi
Bu haber 26 Nisan 2017 - 14:23 'de eklendi
Devletin Kürt politikasının yönünü belirleyecek iki yol var: Ya PYD ve PKK ile savaşı daha üst düzeyde sürdürme kararı alarak bölgesel krizin derinleşmesinde aktif bir oynayacak ya da küresel güçlerin Suriye stratejisine uygun olarak bir değişime gidecek ve PYD ile uyumlu bir politika izleyecektir.
MHP ile oluşturulan ittifak, referandumun çok ötesinde uzun vadeli politik bir strateji olarak benimsendi. Bu ittifak sadece politik alanda değil devletin bütün stratejik kurumları esas alınarak oluşturuldu. Ordu merkezli oluşturulan konseptin görünür yönü Gülen cemaatinin ordu içerisindeki örgütsel ağının tasfiye etmesi, ittifakın arka planında ise Kürtleri temsil eden bütün politik güçlerin savaşla yok edilmesidir. Kürtlerin bölgesel ilişkilerde artan askeri ve politik rolünün rejimin bekası bakımından ciddi bir tehlike olarak gören devlet, Kürtlerin bölgesel bir güç olmasını engellemek için elindeki bütün olanakları kullanmaya çalışıyor.
PKK ve PYD’nin denetiminde olan alanlara yönelik hava operasyonlarının yapmasının temel nedeni ‘devletin bekası’ olarak gösterilirken aynı zamanda iç politik dengelerin savaş koşullarına uyarlanarak Erdoğan’ın zayıflayan hâkimiyetinin yeniden tesis edilmesini sağlamaktır.
ABD Dışişleri’nin yapmış olduğu açıklama; “Suriye’nin kuzeyi ve Kuzey Irak’a yönelik Türkiye’nin hava saldırılarından dolayı derin endişe duyuyoruz. Saldırılar koalisyon tarafından onaylanmadı. Endişelerimizi Türk hükümetine ilettik.” Peki, Pentagon, bu saldırıya karşı nasıl bir tutum alacaktır. Öncelikli olarak AKP iktidarını, uluslararası kamuoyu önünde hem politik-diplomatik ilişkiler içerisinde ciddi olarak uyaracaktır hem de YPG’yi askeri olarak çok daha fazla destekleyerek taraf olduğu mesajını net bir şekilde verecektir. ABD askeri subaylarının Türk hava kuvvetleri tarafından hedef alınan YPG mevzilerini ziyaret ederek, denetimde bulunması NATO ortağı olarak görülen Ankara’nın uluslararası prestijinin çok açık olarak sarsılmasıdır. Ayrıca AKP iktidarının yeni bir saldırıya yeltenmemesi için gerekli askeri önlemleri de alacaktır. Trump yönetimi, Türk ordusunun YPG’yi etkisizleştirme hamlelerine karşı tersine YPG’nin askeri kapasitesini çok daha fazla artıracak ve hareket alanını da genişletecektir. Örneğin savaş uçaklara karşı kullanılacak savunma sistemlerini YPG’ye vermesi sürpriz sayılmamalıdır.
Dördüncüsü, ABD ve Rusya, YPG’yi IŞİD ve El Nusra gibi radikal İslamcı örgütlere karşı savaşmak için ağır silahlarla donatmış bulunuyor. Yaklaşık 80 bin kişilik askeri gücüyle Türk ordusuna karşı savaşacak bir kapasiteye sahip olan YPG, ABD’nin, kendi bölgesel politikaları için mutlak olarak ihtiyaç duyduğu bir güçtür. Eğer Türk hava güçleri, ikinci kez böylesi bir operasyon yaparsa, YPG, ABD’nin onayı ve desteğiyle çok sert bir yanıt verecektir. Hatta YPG’nin elinde bulunan ağır silahların bir kısmının PKK’ye aktarılmasına da göz yumabilir.
Beşincisi, Türkiye’nin Güney Kürdistan’a yönelik yapmış olduğu operasyonun bir başka boyutu Güney Kürdistan Yönetimine yapılan bir saldırı ve uyarıdır. Kerkük’ün Güney Kürdistan bölgesine dâhil edilmesi, bölgedeki jeo-stratejik ilişkilerin önemli oranda değişmesi anlamına gelir. Bu değişime kesin olarak karşı çıkan temel gücün jeo-politik konum kaybına uğrayan Ankara’nın olması bir tesadüf değildir. Devlet, hiçbir dönem Güney Kürdistan Bölgesinin varlığını esasen kabul etmedi, tersine geçici çıkar ilişkilerinin bir parçası olarak gördü ve değerlendirdi. Güney’in ‘bağımsızlık’ için referanduma başvurma talebine çok net olarak karşı çıkan güç Türkiye’dir. Ankara, güç ilişkilerinin ve politik dengelerin değişmesine paralel olarak Güney Kürdistan’ın tasfiye edilmesi için bütün olanaklarını kullanacaktır. Barzani yönetimi de bu gerçeği görmesi ve politik yönelimlerinde açık bir değişime gitmesi artık bir zorunluluk haline gelmiştir. Şengal’e yapılan hava operasyonu sadece YPG veya HPG’ye karşı olmayıp aynı zamanda Kerkük’ün Güney’e dâhil edilmesine karşı bir uyarı niteliğindedir.
Altıncısı, YPG karşısında askeri olarak esasen başarısız olan devlet, PKK’ye karşı çok kapsamlı bir savaş başlatmış bulunuyor. PKK ile PYD’nin kuzen olarak gören ABD, ne YPG’nin ne de HPG’nin kaybetmesini ister. Diplomatik ilişkilerde PKK’nin ‘şimdilik’ terörist olarak görülmesinin politik bir değeri ve önemi bulunmuyor. Devletin önceliği ise PKK/HPG’nin stratejik olarak yenilgiye uğratmaktır. Mevcut veriler dikkate alındığında PKK’nin tasfiyesinin mümkün olmadığını görmek zor olmayacaktır.
Savaş stratejisini süreklileştirmek isteyen Ankara’nın esas hamlesinin Kandil’e yönelik bir kara operasyonu yapmak olduğunu birkaç hafta önce yazdım. Buna yönelik çok kapsamlı hazırlıkların yapıldığı ve hatta operasyon için Peşmerge’de destek istediği biliniyor. AK Parti’nin iç dinamikleri güçlü tutmak için PKK’ye yönelik yapacağı olası kara operasyonunun sonuçları tahmin edilenden çok daha fazla ağır sonuçlar doğuracaktır. PKK’nin belini kırdıklarını ve bir daha asla ayağa kalkmayacağını söyleyen Genelkurmay’ın açıklamalarının pek inandırıcı olmadığı da açıktır. PKK’nin de devletin savaş stratejisine karşı aynı şekilde kapsamlı bir yanıt vereceğini tahmin etmek zor değil. PKK’nin bölgesel dengelerde artan rolü dikkate alındığında, sadece insan gücü bakımından değil aynı zamanda askeri güç olarak çok geniş olanaklara sahip olduğu biliniyor. Amerika, Rusya, İran ve hatta Bağdat yönetimi, YPG’nin kuzeni HPG’yi askeri olarak destekleyeceklerini en iyi bilen devletin kendisidir.
Ortaya çıkan kablo şu; Uluslararası güçlerin desteğini alan PKK ve YPG’nin tasfiyesi mümkün değil. Ekonomik, politik ve toplumsal dengeleri bozulmuş sistemin 2019 seçimlerine kadar savaş politikalarını sürdürme şansı da sıfır. Bunun anlamı, AKP’nin 2019’u kadar iktidarını sürdürmesi de oldukça zor görünüyor. Savaş politikasında ısrar bizi çok daha fazla sürprizle karşı karşıyı bırakacaktır.
Çözüm; Kürtlerle savaşmak değil politik olarak barışmak ve küresel güçlerin desteğini alan Kürtlerin bölgesel stratejisine uygun adımlar atmaktır. Tutuklu olan bütün Kürt siyasetçilerinin koşulsuz serbest bırakılması değişim için önemli bir mesaj olarak algılanır. Histerik duygular yerine politik sağduyu sürece yön vermelidir.