Bir açlığı duymak | ağrımıza uysal bir mevsim
← Kış şiirindeki varoşlar
Açık Mektuplar Ahmet Özcan →
Bir açlığı duymak
İktisatçı sosyolog Weber bilgiye ulaşmada ilk sıranın tecrübî gözlemden geldiğini söyler. Ardından buna bağlı olarak delillere dayalı, nedensel ve nesnel/objektif bir çaba izlenmelidir. Nedensel açıklama, verilere dayalı tahmin hesapları gözlemlenen bir davranışın/olgunun gerçekliğini ortaya çıkartmak amacında olmalı. Ona göre sosyoloji toplumsal davranışı yorumlayarak taşlarını ortaya koyarak, davranışı kendi akışı içinde meydana getirdiği etkilerle birlikte açıklamak isteyen bir bilimdir.
Bütün açıklamaların iflas ettiği devingen bir yurttaşlık bilincinin yok olduğu ve artık öze sadık insanların özün ne olduğunu ve bu özün içine neyin doldurulduğunu bilmeden dönen duran bir dünyada yaşıyoruz. Yaşadığımız bize boyunlarımıza taktığımız kravatlarımızdan değil, yürüdüğümüz yolun ne kadar engebeli ve kıvrımlı olduğuyla sorulacak. Sorgu ve sual ikilisinin epistemolojik ya da ontolojik çözümlemesine girmeden varlığın açlık boyutuna bir gönderme yaparak dünyanın kaç bucak olduğunu sofralarımızdan görerek başlayacağım.
Soframız tuzun yerli yerindeliğine ekmeğin ve suyun çerçevesinde katık ettiğimiz sıcak aşlarla doluyken karşımızda Somalili korsanların direnişi. Önümüzdeki porselen yemek takımlarından yemeyi bile artık bir ayrıcalık kabul etmediğimiz zaman bu zamandır. Bir açlığı duymak için çok büyüğüz artık. Bir açlıkla uğraşmayacak kadar yoğun. Ne Somalili korsanlar umurumuzda ne de tütün çeken ellerdeki o hüzünsel motif. Değil artık kendi kıyametimizi soframıza unutulup da konulmayan bir tuzluk ile yaşıyoruz.
Yükselici hava hareketlerinin gündemi işgal etmediği malum. Gündem yoğun siyaset katil bir sineğin peşinde. Dünya kendi ekseninde hala. Türkiye 26-45’de ekvator hala sıfır. Ve Greenwich hala zaman için başlangıç sayılıyor. Bir açlığı duymak için büyüklüğümüz belki de sesimizin kısık tarafına değen zaman sarkacında. Zaman esirgeyense hep bizden bir şeylerin eksilmesine de neden olandır. Zaman belki de gizli bir özne gibi katilimiz ve bizim bir açlığı duymamıza sebep olan gecikmişliğimizdir.
Yoğun kalabalıkların her yeri işgal ettiği dönemlerdeyiz. Dönem dediysem bu sanayi evresinin gecikmiş olmasından dolayı inşa ettiğimiz ulus devletin Fransız modeline uymamasındandır. Ya da uymasındandır. Uygun adım nükleer tesislerin ve metaforların uykusuzluğunda şehirlerimiz artık çok bilinmeyenli denklemler gibi gecekonduların metropolisi.
Uzun atlayışlarımızın kar etmediği ve artık bir uykusuzluğu duymanın bir açlığı duymakla aynı olmadığını bilenlerdeniz. Zaman bizden kaybettikleri ile hala dimdik ayakta. Açlığı yaşatırken sokak arasında ölen insanlara bu sorumluluğun kapitalist düzende bir ismi olamaz. Emek ve sermaye döngüsü içerisinde tabakalaşan dünya düzeni açları öldürürken tokları daha şişmanlaştırmak için kanserojen yüklü bulutlarını büyük kümelerle göndermeye devam ediyor.
Tüm düzen açlığı duymamakla kayboldu. Açlığı duymamak bir çığlığı duymamaktır. Açlığı duymamak özü kaybetmektir
Şimdi dünyanın analizini ya da görünüşe göre açıklamasını Weber’in dediği gibi ‘’tecrübî gözlemlere göre’’ açıklamasını yapmak için nereden başlamak lazım. Başlamanın sebebi açlık olarak kabul edersek o zaman çıkarımlarımız yine ekonomiksel sebeplerle olacaktır. Ama asıl önemli olan bu olmamalı. İçsel sesini dünyaya duyurmak için bu sesin hangi kelimeyi kullanmak lazım. İçimizin söylediğini dışımız kaç desibel ile duyuracak acaba?