Korumada Yeni Bir Devir: KUDEB | Mimarizm
Filiz YAVUZ / 17 Temmuz 2009
Özellikle Sulukule, Süleymaniye ve Zeyrek'te yaptığı basit onarım çalışmalarıyla ismini duyuran İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Koruma Uygulama ve Denetim Müdürlüğü (KUDEB), bünyesindeki birimleri ilk kez bir araya getirdi. Tarık Zafer Tunaya Kültür Merkezi'nde dün (16 Temmuz) yapılan toplantıda, KUDEB'in yaptığı işlerin sahiplenilmesi vurgusu öne çıktı.
Şimdiye kadar KUDEB tarafından yapılan çalışmaların paylaşılması ve sorunların konuşulması çerçevesinde gerçekleştirilen bu ilk toplantıda ayrıca konuyla ilgili diğer birimlerin, koruma kurullarının, sivil toplum kuruluşlarının ve üniversitelerin gözünden KUDEB anlatıldı.
Toplantının açılış konuşmasını yapan İBB Genel Sekreter Yardımcısı İrfan Uzun, İstanbul'un planlama, koruma ve kültür gündeminden ve KUDEB'in bu gündemdeki yerinden söz etti.
"Türkiye'yi ziyarete gelen UNESCO heyetine gösterebildiğimiz en iyi koruma ve onarım örnekleri KUDEB'in çalışmalarıydı" diyen Kültür Bakanlığından Mehmet Gürkan, hak sahipleri açısından "tescil"in yarattığı sıkıntılardan bahsetti. Aynı zamanda 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı Genel Sekreter Yardımcısı da olan Gürkan, ‘tescil' için mal sahiplerine uygulanan yaptırımları ‘kişinin boğazını sıkmak' şeklinde tanımlayarak şöyle konuştu:
"Mal sahibinin karşısına ‘tescil' diye çıktığınızda kişinin yaşamını alt-üst etmiş oluyorsunuz. O halde kişiye ne kadar çok yaptırım uygulayacaksanız, o kadar da çok çözüm ile gitmelisiniz."
Gürkan'ın 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansının, KUDEB tarafından belirlenecek 13 evin basit onarımını üstleneceğini duyurması üzerine kendisinden sonra söz alan İBB Alan Yönetimi Başkanı İhsan Sarı, Ajans'ın KUDEB'e destek vermediğini savundu. Sarı, Ajans'ın Kadıköy Meydan'ı için bütçe ayırırken Dünya Kültür Mirası Listesi'nde olan Süleymaniye için "1 lira bile" ayırmamasını eleştirerek, KUDEB'i desteklemenin öneminin altını çizdi. Sarı'ın konuşmasında, binayı korumadan önce insanı korumanın gerekliliği öne çıkan vurgular arasındaydı.
"İstanbul için yıkmak, yapmaktan çok daha önemli"
İBB KUDEB'in çalışmalarını anlatan KUDEB Müdürü Mehmet Şimşek Oeniz ise " Her şey panellerde konferanslarda çok kolay, ama sokağa indiğinizde iş değişiyor" diyerek alanda çalışmanın zorluklarından söz etti. Deniz, özellikle tarihi eserlerin çevresindeki kaçak yapılaşmaları kastederek "İstanbul için yıkmak, yapmaktan çok daha önemli. İstanbul'un en son ihtiyacı olan şey yeni bir bina" diye konuştu.
Geçmişi tu kaka etmemek….
Yıldız Teknik Üniversitesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü'nden Doç. Dr. İclal Dinçer, korumada yeni bir dönem olarak adlandırdığı KUDEB'in denetim sorumluluğunun altını çizerek dışarıdan bir göz ile KUDEB'in görevlerini anlattı.
Planlama alanında önceki dönemleri tu kaka etmek yerine daha önceki dönemlerin bugünkü çalışmalar için alt yapı hazırladığını ifade eden Dinçer, "80lerden itibaren üniversitelerde koruma konusuna önem verilmeye başlandı; konuyla ilgili dersler koyuldu, akademisyenler kendilerini o yönde geliştirmeye başladı. Böylelikle bir personel alt yapı oluşmuş oldu. Bunun yanı sıra İBB ve Kültür Bakanlığı da yeni birimler açarak kurumsal alt yapı oluşturdu."
Yetkililer tarafından, birinci toplantının sonuçlarına göre ikinci toplantının planının belirleneceği bildirildi.