Yamaç Paraşütü Malzemeleri - YTÜHAVK Forum
Mesaj gönderen Ali Aytaç » 14 Eyl 2013, 03:25
Yamaç Paraşütü uçuşlarında kullanılan temel malzemeler :
Kanat ( Yamaç Paraşütü )
Uçak paraşütlerinin aksine yamaç paraşütlerinin kumaş kısmına paraşüt değil "kanat" veya "kanopi" adı verilir. Temel olarak önlerinde açıklık bulunan iki kumaş katman arasına kanadın ön kısmında bulunan hücre ağzı adı verilen açıklıklardan uçuş sırasında hava dolmasıyla havadaki şişkin şeklini muhafaza eder. Kanat, yelkenkanat ve planör gibi airfoil yapıdadır. Yan kesit şekli yarım bir su damlasını andırır. Bu özel yapı havanın bernoulli presiplerine göre kanadın altında ve üstünde farklı hızlarda akarak bir basınç farkı oluştururlar ve yamaç paraşütünün dikey hızını 0.8 m/s seviyelerine kadar düşürebilirler. Kumaş özel polimerlerden üretilir ve üstü silikonla kaplanır. Çok hafiftir (30-35 gr/m2). Hava geçirgenliği yeni bir kanatta sıfırdır. Aynı şekilde tamamen ıslanmadıkça suyu da geçirmez.
Zamanla ve kullanıldıkça malzeme geçirgen olmaya başlar ve bu da ömrünün sonuna geldiğini gösterir. Düzenli olarak uçan bir kanadın ömrü uçulan bölge ve hava şartlarına göre ± 5 yıldır.
Kanatlar, pilotun kilosu ve farklı uçuş koşullarına göre birçok değişik büyüklüğe ve en/boy oranına sahip modellerde ve çeşitli pilotaj seviyelerinde (Başlangıç, İleri, Yarışma, Akrobasi gibi) üretilmektedirler.
Harness ( Kuşam )
Pilotun uçarken bağlı olduğu ve karabinalarla kanada bağlı olan kuşanma yöntemine denir.Genel olarak tahtadan ya da sert plastikten yapılan oturma yeri (oturak), sağlam dokunmuş kumaştan yapılan sırt bölgesi ve pilotu harnese bağlayan bacak ve göğüs kolonlarından oluşmuştur. Bazı harneslerde bacak ve göğüs kolonlarından ayrı olarak güvenliği arttıran ve pilotu kuşam tertibatı içerisinde sıkı tutan çapraz kolonlar da vardır. Pilotun vücut yapısına göre ayarlanabilen harneslerin çoğunda ayrıca hava yastığı, sırt koruyucu, yedek paraşüt ve ağırlık koyma bölümü, cepler, vs. kısımlar da bulunur.
Uçuş için öncelikli olan malzemelerdendir. Temel prensip olarak yedek paraşütsüz uçuş yapılmaz. Malzeme olarak asıl paraşütten daha hafif ve çok daha kaygan birkumaştan yapılmıştır. Yedek Paraşütler için bütün harneslerin sırtında, yan tarafında ya da altında bir hücre bulunur ve buraya yerleştirilir. Basınca, şoka, ağırlığa dayanıklı bir malzeme olan kolonlar vasıtası ile harnese bağlanır. Çalışma prensibi serbest paraşüt gibidir. Pilot bu paraşütü kullanmaya kendisi karar verir ve gerekli gördüğünde handle denen tutma kulbunu çeker. Bu durumda paraşüt serbest paraşütten farklı olarak navlaka denen açılmaya hazır paketi içinde pilotun eline gelir. Pilot bu paketi hızlı bir şekilde aşağıya doğru atarak yedeği açar. Bu paraşütün devreye girmesi ile asıl paraşüt uçuculuğunu kaybeder. Yaklaşık 5 m/sn hızla inmekte olan pilotun yapması gereken artık uçmayan paraüşütü toplamaktır.
Kasklar için söylenecek en önemli şey, başımızda özellikle de beynimizde oluşabilecek hasarları önlemek için her zaman kullanmamız gereken bir malzeme olduğudur. Uçuş dışında da, kanada kuşanmış olduğumuz durumlarda kaskımızı mutlaka takmamız gerekmektedir. Ani bir rüzgarla sürüklenme ve yerdeki sert bir cisme çarpma riski daima mevcuttur. Bu yüzden de kuşanmış olduğumuz zamanlarda kaskımız mutlaka başımızda bulunmalıdır.
Kaskın en önemli işlevi, öncelikle şoku emmesidir. Sert bir darbe aldığında kırılarak şoku tüm kaska dağıtır ve kullanılmaz hale gelir. Delici maddelerden korunmak ve noktasal darbenin dağıtılmasını sağlamak amacıyla dış yüzeyde kevlar gibi dayanıklı malzemeler kullanılır. Yamaç paraşütü kasklarının diğer önemli özellikleri ise hafif ve geniş görüş açısına sahip olmalarıdır.
Uçuşlarımızdaki olmazsa olmazlardan bir diğeri telsizdir. Telsizin özellikle başlangıç uçuşlarında çok önemli yeri vardır. Uçuş başladıktan sonra eğitmenin fiziksel olarak kanada müdahale etme olanağı yoktur. Yapabileceği tek şey, telsizden doğru komutları vermektir. Ayrıca arazi şartlarında pilotlar arasındaki iletişim telsiz sayesinde yapılır. Her uçuştan önce mutlaka şarjının yeterli olup olmadığı kontrol edilmelidir. Antenlerine de dikkat edip, daha uzun ömürlü kullanılmaları sağlanmaldır.
Yamaç paraşütü uçuşlarında kullanacağımız botlarda bulunması gereken iki önemli özellik vardır. Birincisi bilek koruması olması ikinci özellik ise tabanının darbe / şok emici ve arazi şartlarında güçlü tutunma sağlaması ( örneğin Vibram taban ) gereklidir. Bu özelliklerin yanında bot kumaşının hava geçirgenliği de tercih sebebi olmalıdır. Sıcak havalarda yapılan eğitim faaliyetlerinde yararlı olmaktadır. ( örneğin Gore–tex )
Uçuşa başlayabilmek için eğimli ve engebeli bir arazide tepeden aşağıya doğru koşmamız gerekmektedir. Bilekleri saran bir bot bu koşuyu daha güvenli hale getirmektedir. Başlangıç seviyesinde zaman zaman sert inişler yapılabilir. Bilek koruması ve darbe / şok emici tabanı bulunan bir bot, bu durumlarda olası burkulmaları ve incinmeleri önlemek adına çok yararlı olmaktadır.
Yamaç paraşütü için özel olarak üretilmiş botlar kullanılabileceği gibi, çeşitli amaçlara yönelik üretilen bilek koruması ve darbe / şok emici özelliği olan botlar da başlangıç eğitiminde yeterli olacaktır. Elinizde bu özelliklerde bir bot yoksa piyasada çeşitli marka ve fiyatlarda botlar mevcuttur. Spor ürünleri satan mağazalar veya internet sayfalarından gerekli araştırmayı yapabilirisiniz.
Yukarda yamaç paraşütü uçuşlarında temel olarak kullanılan malzemeler anlatılmaya çalışılmıştır. Bunlar haricinde uçuş tipine göre variometre, gps vb. malzemeler de mevcuttur.
Yamaç paraşütü uçuşlarında bu malzemelerden biri eksik olduğu zaman uçuş gerçekleştirilmez !
Bot dışında kalan diğer malzemeler kulüp tarafından karşılanır.