Avrupa Birliği Türkiye’yle üyelik görüşmelerine başladı. Görüşmeler, Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'ün, son dakikaya kalan engellerin dün gece geç saatlerde aşılmasından sonra gittiği Lüksemburg'da resmen başlatıldı.
İngiltere Dışişleri Bakanı Jack Straw görüşmelerin başlamasını tarihi bir gelişme olarak niteledi. Straw, üye oluncaya kadar, Türkiye’nin önünde katedilecek uzun bir mesafe olduğunu belirtti.
İngiltere Dışişleri Bakanı Türkiye’yi topluluğa almamanın, Müslüman ve Hıristiyan ülkeler arasındaki ilişkileri bozacağı uyarısında da bulundu. Türkiye, Avrupa Birliği’ne katılacak ilk Müslüman nüfuslu ülke olacak.
Avrupa Birliği ile görüşmelere esas teşkil edecek belgenin dün Lüksemburg’da topluluğun dışişleri bakanlarınca kabul edilip Türkiye’ye gönderilmesinden ve Ankara’da hükümet yetkililerince değerlendirilmesinden sonra Dışişleri Bakanı Abdullah Gül Lüksemburg’a gitti.
Erdoğan: 'Türkiye'nin Beklentileri Karşılandı'
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, müzakere çerçeve belgesinin Ankara’da onaylanmasının ardından gece geç saatlerde yaptığı açıklamada, belgenin Türkiye’nin talep ve beklentilerini karşıladığını söyledi.
Dışişleri Bakanı Abdullah Gül Türkiye’nin müzakere çerçeve belgesini onaylama kararını, “Mütabakat sağladık. Lüksemburg’a gidiyoruz” sözleriyle duyurdu. Ankara'da Adalet ve Kalkanma Partisi Genel Merkezinde yaklaşık 5 saat süren değerlendirme toplantısının ardından müzakere çerçeve belgesi üzerinde anlaşma sağlandığı açıklandı. Parti genel merkezindeki toplantıya Başbakan Erdoğan, Dışişleri Bakanı Gül, Devlet Bakanı ve başmüzakereci Ali Babacan, Dışişleri Bakanlığı bürokratları ve bazı bakanlar katıldı.
Toplantıya Avrupa Birliği’nin dönem başkanı İngiltere’nin Ankara Büyükelçisi Peter Westmacott da geldi. Westmacott, AKP Genel Merkezinden ayrılırken yaptığı açıklamada ise, uzun süredir beklenen anlaşmayı sağlamaktan dolayı memnun olduklarını söyledi.
Beklenenden uzun süren görüşmelerin ardından Dışişleri Bakanı Gül kısa bir açıklama yaparak çerçeve belge üzerinde mütabakat sağlandığını duyurdu ve Devlet Bakanı ve başmüzakereci Ali Babacan’la birlikte Lüksemburg’a hareket etti. Başbakan Erdoğan ise AKP Genel Merkezi’nde Avrupa Birliği ile sağlanan mutabakat sonrasında bir basın toplantısı yaptı. Erdoğan, müzakere sürecini başlatma aşamasına zorlu bir süreç sonucu gelindiğini söyledi. Bu tür zorlukların bu yolculukta olacağını da ifade eden Erdoğan, Türkiye’nin gayretinin 17 Aralık zirvesinde verilen sözlerin yerine getirilmesi yönünde olduğunu da belirtti.
'Hedef Tam Üyelik'
Dışişleri Bakanı Abdullah Gül ise AKP Genel Merkezi önünde yaptığı kısa açıklamanın ardından, Lüksemburg’a gitmeden önce Esenboğa havaalanında daha uzun bir değerlendirme yaptı. Gül, tarihi bir noktaya gelindiğini belirterek, Lüksemburg’a tam üyelik için gittiklerini söyledi. Türkiye ile Avrupa Birliği arasında özellikle Avusturya’nın itirazlarıyla oluşan engellerin telefon diplomasisi yöntemiyle aşıldığı belirtiliyor.
Müzakere çerçeve belgesinin içeriğiyle ilgili detaylı açıklamalar henüz yapılmıyor, ancak gelen yorumlar ve görüşler özellikle belgede yer alan 7. maddeye karşı çıkan Türkiye’nin bu konuda Avrupa Birliği’nden kesin garanti aldığı yönünde.
Çerçeve belgenin 7. maddesi, “Avrupa Birliği üyesi bir ülkenin herhangibir uluslararası kuruluşa üyelik talebi durumunda Türkiye'nin veto hakkını kullanmaması” mesajını veriyordu. Bu ifade Kıbrıs Rum hükümetinin, NATO ittifakına üyelik için yapacağı başvurunun, NATO üyesi olan Türkiye tarafından veto edilmesini önlemeyi amaçlıyordu. Bu maddeyle kendi haklarının kısıtlanmamasınını isteyen Ankara’nın, Avrupa Birliği’nden güvence aldığı belirtiliyor.
Çerçeve Belgesi Ankara'da
Erdoğan: 'Üzerimize Düşeni Yaptık'
3 Ekim 2005: Türkiye - AB İlişkileri Amerikan Gazetelerinde