Besinleri doğru kullanma ve doğru beslenme - Yeni Alanya Gazetesi
Makale Yazısı-30 Nisan 2014
Besinleri doğru kullanma ve doğru beslenme
Sevgili Alanyalılar, çağımızın en büyük problemlerinden biri olan dengesiz beslenme sağlıksız nesiller yetişmesine ve pek çok hastalığa aday olmamıza sebep oluyor. Sizlerle bu sayfada buluşarak bazı doğru beslenme kurallarını paylaşmak istiyorum. Toplum olarak iyi besleniyoruz. Ancak yediğimiz besinlerin vücutta kullanılmasını, farkında olmadan zorlaştırıp, faydalarını azaltıyoruz. Tabi ki bunların çoğunun farkında bile değiliz. Bugün kısaca bu yanlışlardan söz etmek istiyorum.
- Hemen hemen hepimizin sofrasında salata bulunur. Şüphesiz yeşil sebzeler c vitamini ve posa açısından zengin olduğu için her öğünde almamız gereken bir yiyecek grubudur. Soframızda bulunur bulunmasına ancak, birçoğumuz yemekten çok önce hazırlayıp yağını, limonunu tuzunu ekleyip yemeğe kadar bekletiyoruz. Bu da özellikle kaybı çok kolay olan c vitamininin azalmasına yol açmaktadır. Besin değeri yüksek bir salata yemek istiyorsak, yemekten 5dk önce hazırlamalı, iri doğranmış az yağlı ve bol limonlu olmalıdır.
- Halen birçok ev hanımı bazı sebzeleri haşlayıp suyunu döktükten sonra yemeğini yapmaktadır. Belki daha temiz olsun diye, belki gaz yapmasın, kokusu gitsin düşüncesiyle yapılıyor bu. Oysaki özellikle sıcak su bazı suda eriyen vitaminlerin kaybına yol açmaktadır.
- Yine aynı şekilde kuru baklagillerin haşlanıp suyunun dökülmesi gaz yapıcı öğelerin değil, vitaminlerin atımına sebep olur. Gaz yapıcı maddeler, soğuk suda ıslatma yöntemi ile gideceği kadar gider. Haşlama suyuyla gazı değil sadece vitaminleri atmış olursunuz. Bu sebeple kurubaklagiller bol soğuk suda 3-4 kez suyu değiştirilerek ıslatılmalıdır.
- Makarna pişirirken de pilav pişirme yöntemi ile pişirilmelidir. Kaynayan suya sıvı yağ ve tuz dökülüp içine makarnalar eklenmeli ve altı kısılarak suyunu çekene kadar pişirilmelidir. Böylece hem vitamin kaybı olmaz hem de lezzet artmış olur. Ancak su ve makarna oranı1/1,5 olmalıdır.
- Sebze yemeği yapılırken yağ, salça ve soğan az miktarda öldürülmeli ve sıcak karışıma sebzeler doğranır doğranmaz bekletilmeden atılmalıdır. Böylelikle vitamin kaybı azaltılır. Yanmış yağ kanserojen etki yaptığı için sebzelerin kavrulması da yanlıştır.
- Yaptığımız en büyük hatalardan biri de, özellikle fazla kirli sebzeleri, temizlenmesi kolay olur düşüncesiyle doğradıktan sonra yıkamaktır. Yine hava ile temas artacağından (bıçak darbesi nedeniyle) vitaminlerin kaybı söz konusudur. Yıkama ile bir kısım vitaminlerde suya geçerek atılmış olur.
Öyleyse sebzeler iyice yıkanmalı sonra doğranmalı ve bekletilmeden pişirilmelidir. Genellikle ıspanak gibi çamurlu sebzeler büyük bir leğen su içinde ıslatılıp bekletilmeli, çamurlar dibe çökünce üstünden yapraklar alınıp başka bir su dolu kaba aktarılmalıdır. Böylece hem vitamin kaybı olmaz hem de temizliği daha kolay olur.
Unutmayın ki her sebze mevsiminde tüketilirse vücudumuza daha faydalı olur. Ayrıca turfanda sebze ve meyvelerde ilaç ve hormon seviyesi çok daha yüksektir.
- Yeşil ve sarı sebzelerin güneşte kurutulması ile de vitamin kaybı çoğalır. O halde gölgede kurutulmalıdır.
Meyve ve sebzeler yenmeden önce iyice yıkanmalı, kabuklu yenilenler kabuklarıyla tüketilmelidir. Ancak sebze ve meyvelerin yıkandıktan sonra dolapta saklanması, hem vitamin kaybına yol açar hem de dayanıklılığı azalır.
- Doğal meyve suları bekletilmeden hemen içilmelidir. Bekletme süresince hava ile temas da varsa vitamini uçmuş, sadece şeker içeren bir içecek haline gelebilir.
- Yine yumurtayı yıkayarak saklamakta yanlıştır. Yumurta kabuğunun üzerinde bulunan koruyucu tabaka yıkama ile kaybolur ve mikroplara giriş yolu açılmış olur. Aynı zamanda yumurtanın bayatlaması çabuklaşır. Ancak yenmeden önce yumurta yıkanmalı ve öyle pişirilmelidir.
- Sütü fazla kaynatmak ve ışığı geçiren cam kaplarda saklamak son derece yanlıştır. Süt en fazla 5 dk. Kaynatılmalı, biran önce soğuk suda bekletilerek soğutulmalı, ağzı kapalı ve ışığı geçirmeyen kaplarda dolapta saklanmalıdır.
- Yemeklerle birlikte çay tüketilmesi de demir emilimini azaltacağından kansızlığa yol açar. Çay yemekten 1,5-2 saat önce veya sonra içilmelidir.
Yukarıda belirttiğimiz bu beslenme kurallarına uyarak besin öğelerinin kaybını azaltmış ve iyi beslenmiş oluruz.
Belki bu şekilde kış günlerinde zayıflayan vücut direncimizi kuvvetlendirerek hastalıklardan korunmuş oluruz. Toplum olarak bizler neden ise genellikle hastalandıktan sonra vitaminleri ilaç şeklinde almayı alışkanlık haline getirmişiz; oysa doğal yolla, hastalanmadan önce alınan vitaminler bağışıklık sistemimizi kuvvetlendirir.
Unutmayın ki; hafif kırgınlık hissettiğinizde, bol yeşillik, soğan, bitki çayları, meyveler, en iyi ilacınız olacaktır. Tabi ki; bol su içmeyi de ihmal etmeyin. Sağlıklı günler dileği ile…
Sınav öncesinde beslenme önerileri
Meyvelerin beslenmedeki yeri
Yazar Şule Yavuz Demir - Mesaj Gönder Yazdır