ESR (Sedimantasyon) Testi Nedir, Yüksekliği Nedenleri ? – Doktorix.com
Eritrosit Sedimantasyon Hızı, ESR veya kısaca Sedimentasyon özellikle enflamatuvar hastalıkların teşhisi ve tedaviye alınan cevabın izlenmesi, bazı infeksiyonlar, romatizmal hastalıklar ve malign durumların tanısında kullanılan spesifik olmayan bir testtir.
Laboratuvar Dünyasında en fazla istenen testlerin başında gelir.
Genellikle akut faz yanıtını değerlendirmede kullanılır.
İnflamasyon sonrası vücut genellikle ilk birkaç saatte nötrofillerde sayıca artma ve ateşin yükselmesi ile yanıt vermeye başlar.
Karaciğer akut faz reaktanları denen ;
Alfa 2 Makroglobulin
Amiloid A proteini ve CRP gibi proteinleri sentezler.
ESR (Sedimantasyon) Testi Nedir ?
Sedimentasyon hızında artma da tıpkı bu proteinlerde artma gibi inflamasyon göstergesidir. Eritrositlerin bu çökme hızını en çok kandaki Fibrinojen düzeyi, bir miktarda Globulin dediğimiz proteinlerin düzeyi etkiler.
Kanda bu proteinler artarsa normalde negatif yükleri (zeta potansiyel) nedeniyle birbirinden ayrı durmaya eğilimli olan Eritrositler kümeleşmeye başlar (Rulo formasyonu) ve çökme hızı da daha da ağırlaştıklarından dolayı artar.
Sedimantasyon ile CRP Arasındaki Fark Nedir ?
İnfeksiyonlarda ESR artar ama CRP, ateş ve lökositoz daha değerlidir.
ESR yükselmesi hem geç başlar (1 gün sonra), hem de geç düzelir.
Üstelik ESR’ye göre çok daha fazla (100-1000 kat) arttığından inflamasyon ve infeksiyonlarda daha değerli bir markerdır.
Romatizmal hastalıklarda da artar ama spesifik değildir.
ESR (Sedimantasyon) Yüksekliği Nedenleri ?
İlaçlar (Dekstran, Metildopa, Heparin, Metserjid, Doğum kontrol hapları, Penisilamin, Prokainamid, Teofilin, Vitamin A..)
Kanserler (Böbrek, Kolon, Meme ve Karaciğer tümörleri)
Gebelik (Fibrinojen yüksek çünkü)
Pulmoner Emboli başlıca ESR yüksekliği nedenleridir.
ESR (Sedimantasyon) Düşüklüğü Nedenleri ?
İlaçlar (ACTH, Kortizon, Etambutol, NSAID, Kinin, Salisilat)
Pıhtılaşmış kan başlıca düşük ESR nedenleridir.
Sitralı tüpe alınan kan en fazla 4 saat içinde (Buzdolabında 4C de ise maksimum 6 saat) çalışılmalıdır.
EDTA’lı tüpte olur ama Heparinli tüpe alınan kandan çalışılmaz.
Kanda soğuk aglitüninler varsa oda ısısında değil 37 C’de ölçüm yapılmalıdır.
Sedimantasyon Referans Değerleri :
Westergren yöntemine göre;
50 yaş altı Erkek: 15 mm/saat, Kadın: 20 mm/saat
50 yaş üstü Erkek: 20 mm/saat, Kadın: 30 mm/saat
İdrarda Glukoz-Ürobilinojen-Bilirübin-Protein-Taş Deneyi
Von Willebrand Faktör (Ristosetin) Antijen-Aktivite Testi ve Hastalığı ?
Beta-2 Glikoprotein IgG ve IgM Testi Nedir, Neden Yapılır ?
Porfobilinojen (PBG) Testi Nedir ? →