Pandeminin kaybedeni çok olmasına rağmen çok belirgin bir kazananı var; ”big-tech” diye adlandırılan dijital basın devleri. Facebook gibi geniş çaplı dijital platformlar bu krizden eskisinden de güçlü çıkacak. Bu şirketler bu fırsatı iyi değerlendirmeli ve bu dönemi kullanıcılarını ”rahatsız” eden özelliklerinden kurtulmaya odaklamalı.
İnternet üzerinden sağlanan çevrimiçi servislere bu korona döneminde istek çok arttı ve internetin arkasındaki altyapıya saygı ve güvenilirlik katlandı. Slack ve Zoom gibi yeni ismi duyulmaya başlanılan ve şirketlerin çalışmasını sağlayan platformların ismi geçtiğimiz günlerde ağızlardan düşmüyor. Kimi teknoloji tedarik zincirlerinin reklam alımı düşse de, dijital platform devleri bu dönemde artan talep görmekte.
Beş büyük big-tech firmaları olan Amazon, Apple, Facebook, Alphabet ve Microsoft Ocak ayı sonundan beri bilançolarını 570 milyar dolar brüt nakit ile tamamladı. Facebook geçtiğimiz hafta mesajlaşmasının virüs tarafından en çok etkilenen ülkelerde %50 arttığını açıkladı. Amazon, artan siparişlerle başa çıkabilmek için 100,000 eleman alımına hazırlanıyor.
Küçük şirketler piyasadan siliniyor
Büyük firmalar daha da büyürken, küçük teknoloji şirketleri son 20 yılın en zorlu günlerini geçiriyor. Bu şirketler için durum coronavirüsünden önce de çok iyi değildi. Tüketicilere hizmet veren birçok firma arasında, “yıldırım” olarak bilinen, her ne pahasına olursa olsun büyüme stratejisinin kusurlu olduğu ortaya çıktı. Özellikle Soft Bank'ın 100 milyar dolarlık Vizyon Fonu tarafından sermaye ile doldurulmuş küçük şirketler, çoktan personellerini işten çıkarmaya başlamıştı. Tüm bunlar, büyük firmaların işinde en iyi olanları şirketlerine katmalarını kolaylaştırarak, güçlerine güç katmalarını sağlamakta. Bu sayede çökmekte olan firmalar teknoloji devleri tarafından yağmalanarak piyasadan siliniyor.
Bu durumda, regülatörlerin ellerinden bir konsolidasyon turunu durdurmak için çok az şey gelecektir. Amerika'da Google’ın babası olan Alphabet’e, ve benzeri şekilde Facebook’a karşı açılan ‘güvensizlik’ soruşturmaları öncelikler değiştiğinden ve firmaları istikrarsızlaştırmaktan kaçınıldığından geçici olarak durduruldu. Amerika’da yeni bir federal gizlilik yasası her zamankinden daha da uzak gözüküyor. Avrupa Birliği'ndeki teknoloji şüphecileri bile yapay zekayı düzenleme yaklaşımlarını yeniden gözden geçirmekte.
İnsanların çevrimiçi ve fiziksel dünyadaki hareketlerini ve davranışlarını izleyerek elde edilen veriler ile para kazanılmasının önünü açan “Gözetim kapitalizmi” artık sömürücü değil, virüsle mücadele için gerekli bir araç olarak görülüyor. Hiç kimse Facebook ve Google'dan Covid-19 hakkındaki yanlış bilgileri silmekten ve bunun yapay zeka ile yapılmasından şikayetçi değil. Oysaki pandemiden önce, böyle bir bilgi temizleme faaliyeti sansür ve önyargı suçlamalarıyla karşılaşırdı.
Devlet kontrolü mü, yeni düzenlemeler mi?
Bu günlerde big-tech firmalarının hayati özelliği hiç olmadığı kadar açıktır. Bu aslında duyulduğundan daha problematik, günümüzde su ve elektrik gibi hayati ihtiyaçların devletler tarafından düzenlendiğini ve kontrol edildiğini biliyoruz. Kriz sonrası hükümetlere sosyal platformların regülasyonları için de benzer baskılar yapılabilir.
Şirketler tehlikenin farkında gözüküyor. En iyi savunmaları kullanıcılara yeni bir anlaşma önermek olacaktır. Bu anlaşma ile kullanıcılara açık ve doğrulanabilir kurallar ile içerikleri nasıl yayınladıkları ve kontrol ettikleri hakkında bilgi vermeliler. Kullanıcılarını kendi içeriklerini kontrol etme ve bundan kâr sağlama yönünde desteklemeliler. Bu süreçte asla kullanıcı ayırmamalı ve herkese eşit ve adil yaklaşmalılar.
Bu yaklaşım uzun vadede düşünüldüğünden daha kârlı olacaktır. Günümüzde Amerika’nın en değerli şirketi Microsoft. Microsoft güvenilirliğini kullanıcıların gözünde yıllar geçtikçe arttırdığından, diğer teknoloji devlerinin takip etmesi gereken bir örnek.
Etiketler : küçük işletmeler, sosyal medya platformları, dijital devrim, online, internet, teknoloji, devlet kontrolü,