«Önümler ter, diňe ter bolmaly»
«Ter önüm» hojalyk jemgyıetiniň hünärmenleri, ine, şeıle şygar astynda işleıärler
Telekeçiniň tekrarlan bu sözlerini okap, megerem, şahalaryna agram salyp, düzüm-düzüm bolup oturan dürli miweli baglar, giň meıdanlara görk berip, özüni güjeňleıän gök we bakja ekinleri göz öňüňize gelen bolsa gerek. Tomus paslynyň bereketli günleri golaılaıar. Nesip bolsa, bu günki al-elwan gül açan baglar miwe getirip, tomus paslynda berekedini sahylyk bilen eçiler. Mes topraga sepilen bereketli tohumyň hasyly mukaddes saçaklara dolar. Hormatly Prezidentimiziň taısyz tagallalary bilen ıurdumyzda döredilıän täze tokaı zolaklary, her ıyl köp sanly miweli agaçlaryň ekilmegi, ekerançylyk meıdanlarynyň giňeldilmegi bu berekediň barha artıandygynyň güwäsidir.
Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň agzasy «Ter önüm» hojalyk jemgyıeti bu sogaply işlere mundan üç ıyl öň, ıagny 2017-nji ıylda başlady. Olar ıerli daıhanlar bilen özara hyzmatdaşlyk saklap, halkymyzy ter miweler we gök-bakja önümleri bilen elıeterli bahalardan üpjün edıärler. Şonuň ıaly-da, hormatly Prezidentimiziň döredıän giň mümkinçiliklerinden peıdalanyp, türkmen topragynyň ekologiıa taıdan arassa, ıokary hilli önümlerini daşarky bazarda ıerlemek işlerini alyp barıarlar. Hojalyk jemgyıetiniň geçen ıyl Hindistanyň Bombeı şäherinde geçirilen «Mangolar, möwsümleıin miweler we gök önümler» atly halkara forumda dünıäniň 35 döwletinden gatnaşan 80-den gowrak hususy kompaniıalaryň arasyndan saılanyp, forumyň baş baıragyna — altyn nyşanyna mynasyp bolmagy-da, bu ıerde işleriň göwnejaı ıola goılandygyndan habar berıär.
Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesiniň döredilmeginiň 12 ıyllygy mynasybetli geçirilıän türkmen telekeçileriniň önümleriniň sergisinde giňden ıaıbaňlandyrylan eksport ugurly azyk, senagat we gurluşyk önümleriniň, iri taslamalaryň hatarynda «Ter önümiň» diwarlygy bada-bat gözüňe ilıär. Diwarlykda ter gök-bakja we miwe önümleri ıurt abatlygynyň, asuda we parahat durmuşymyzyň beıany bolan Bitaraplyk binasynyň şekilindäki tekjelerde ıerleşdirilipdir. Munuň özi toı-baıramlara baı «Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany» ıylynyň, taryhy ıylda bellenilıän hemişelik Bitaraplygymyzyň 25 ıyllyk şanly toıunyň aıdyň şöhlelenmesi bolup görünıär.
Biz sergide «Ter önüm» hojalyk jemgyıetiniň esaslandyryjysy Döwletgeldi Ballyıew bilen söhbetdeş bolanymyzda:
— Hünärmenlerimiz «Ter, diňe ter önümler!» diıen şygar bilen işleıärler. Çünki her bir önümiň terligi, täzeligi ynsan saglygy üçin peıdaly hem ıokumly. Hojalyk jemgyıetimizde özara baglaşylan şertnama esasynda ıerli daıhanlardan satyn alnan gök we bakja önümleri, dürli miweler arassalanyp, hili boıunça saılanylıar hem-de olaryň iň gowulary müşderilere hödürlenilıär. Bu ugurda biz ıerli daıhanlaryň 300-den gowragy bilen işleşıäris. Müşderilerimiziň sany bolsa, 500-den geçıär. Esasan, paıtagtymyzdaky myhmanhanalar, toı mekanlary, söwda we dynç alyş merkezleri, jemgyıetçilik iımiti kärhanalary bilen işleşıäris. Bu ugurda hünärmenlerimiziň 100-den gowragy yhlasly zähmet çekıär.
Biz öz işimizi ylmy esasda alyp barmak bilen, diňe bir taııar önümleri ıerlemek däl, eısem, olaryň biziň topragymyza, howa şertlerimize laıyk gelıän täze görnüşlerini oılap tapmak işleri bilen hem meşgullanıarys. Bu ugurda Türkmenistanyň Ylymlar akademiıasynyň Tehnologiıalar merkeziniň alymlary, şeıle-de S.A.Nyıazow adyndaky Türkmen oba hojalyk uniwersitetiniň professor-mugallymlary bilen-de bilelikde iş alyp barıarys. Ylym bar ıerinde täzelik bar, ösüş hem öňegidişlik bar. İakynda alymlarymyzyň gatnaşmagynda mäşiň dürli görnüşlerini synagdan geçirip, olaryň arasyndan köp hasyl berıän görnüşini ıüze çykardyk.
Hojalyk jemgyıetimizde ylmy-önümçilik merkezi-de işleıär. Onda alymlaryň, ıurdumyzyň çar künjeginden bolan tejribeli daıhanlaryň gatnaşmagynda her hepdäniň şenbe güni ıörite okuw-önümçilik maslahatlary geçirilıär. Alymlaryň, tejribeli ekerançylaryň teklipleri, islegleri, gök-bakja ekinleriniň, miweli agaçlaryň ıerli toprak-howa şertlerine laıyk gelıän täze sortlary, galyndysyz önümçiligiň innowasion usullary öwrenilıär.
Türkmen topragyndan ıylda iki-üç hasyl alyp bolıar. Bu bolsa halkymyzy ıylyň dowamynda ter gök we bakja ekinleri bilen üpjün etmäge mümkinçilik berıär. Öwrenilen tejribeleriň, geçirilen ylmy-barlag işleriniň netijesinde, kelem, käşir, pomidor, badamjan, kädi, gawun ıaly gök we bakja ekinleriniň, narpyz, arpabadyıan, şibit ıaly gök otlaryň kakadylan, külkelenen görnüşleriniň önümçiligini hem ıola goıduk. Sergide täze önümlerimize uly gyzyklanma bildirildi.
Şu ıerde bir zady aıratyn nygtamakçy, biz öz işimizi sanly ulgam esasynda alyp barıarys. Bu ulgamyň kömegi bilen içerki hem-de daşarky bazarlardaky bahalaryň hasabatyny ıöredip, olary yzygiderli seljerıäris. Gök we bakja önümlerini, miweleri eksport, import edıän döwletler baradaky maglumatlar, hasyl möwsümleri öwrenilıär. Aıdylyşy ıaly, maglumatlary bilmek işiň gözüni bilmekdir, dünıä tejribesini öwrenmekdir. Kärhanamyzda Batyr Rawşanowyň döreden «Hasabym» kompıuter programmasy bu işleri göwnejaı sazlamakda ıakyndan ıardam berıär. Hormatly Prezidentimiz türkmen telekeçilerine işlemek, dünıä tejribesini öwrenmek üçin giň mümkinçilikleri döredıär. Bu bolsa biziň öňküden-de yhlasly, täze tehnologiıalar esasynda işlemegimize ıardam berıär — diıip, gürrüň berdi.