Türkiye Edebiyat Haritası (Kültür ve Turizm Bakanlığı) | Okuma Günlüğü
21/04/2018 hayriye topçuoğlu
Ankara’da oturduğum ilçede, adım başı bir yazar veya şair adı taşıyan sokağa, caddeye, parka yolunuzun çıkması hiç şaşırtıcı olmaz. Sadece benim evimin olduğu noktanın çevresinde bile üç park iki cadde, beş şairin adını yaşatmakta… İkisi “Ankara’nın Şair Yazar Sokakları”na not düştükten sonra eklendi. Sonra bir gün, bir Türkiye haritası üzerinde, başta kendim olmak üzere, edebiyatçıların izinde yolculuk hayali olanlara fikir verebilecek ve her daim yeni yerler eklemeye açık bir işaretleme yapmaya başladım: “Edebiyat Turizmi…Edebiyatın Yeryüzü İzleri… (Türkiye)”. Yine aynı merakın izinde, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın e-kitap sayfalarında yeni bir adrese denk geldim: “Türkiye Edebiyat Haritası”
Ankara’da yazar şair heykellerinden…
Türkiye Edebiyat Haritası, geçtiğimiz günlerde yitirdiğimiz Varlık dergisi genel yayın yönetmeni Enver Ercan tarafından yayına hazırlanmış 1064 sayfalık hacimli bir e-kitap çalışması. Çalışmanın amacı;
“Türkiye Edebiyat Haritası”, illerin edebiyata ilişkin birikimini, görünümünü bir bütün içinde vermeyi amaçlayan bir kitap. Kitabı hazırlarken amacımız sırasında 81 ilde doğmuş yazar ve şairler kimler; hangi edebiyatçılarımızın adları cadde, sokak, okul, parka verilmiş; kimlere ait türbe, anıt, heykel, büst var; ilde faaliyette olan edebiyat kuruluşu, çıkmakta olan edebiyat dergileri, verilen ödüller hangileri; yapılmakta olan edebiyat etkinlikleri neler; özellikle edebiyat etkinliklerine yer veren kültür merkezleri ve kütüphaneler nerelerde vb soruların yanıtlarını bulmaktı.”(Enver Ercan, “Sunuş”)
olarak ortaya koyulmuş. İlk bakışta, ansiklopedik bir biyografi kitabından farksız… Farkı, edebiyatı üretenlerin ve akademik veya başka bir şekilde edebiyatla bağı bulunanların, doğdukları şehirlere göre gruplanmış olarak sıralanmaları. Bu düzen içinde, her ismin kısa bir biyografisini ve eserlerinin dökümünü bulabiliyorsunuz. İsimlerin belirlenmesinde ölçüt:
“En küçük ilimizde bile yazdıkları dergilerde yayımlanan, hatta kitap çıkarmış birçok kişi var. Edebiyat kuruluşlarının toplam üye sayısı 5-6 bini buluyor. Bu nedenle, edebiyat sözlük ve ansiklopedilerinde yer alan, kendilerini edebiyat dünyasında kanıtlamış isimler dışına, gerekmedikçe çıkmadık. Edebiyat kuruluşları, dergiler ve ödüller konusunda ise, faaliyetini sürdüren kuruluşlar, yayımlanmakta olan dergiler ve verilmekte olan ödüllerle sınırladık çalışmamızı. Geriye dönük bir çalışma yaptığımızda, hem kitabın sınırlarını epeyce aşacak, hem de sağlıklı bilgilere ulaşma konusunda yetersiz kalabilecektik. Etkinlikler konusunda da aynı tutumla hareket ettik.” (Enver Ercan, “Sunuş”)
Kitabın PDF formatındaki metni için görsele tıklayabilirsiniz.
Ayrıca bölüm sonlarında, illerdeki edebiyatı ilgilendiren merkezlere -kütüphane, kültür merkezi, müze, kitapçı gibi- ve illere ilişkin metinlere de yer verilmiş. Coğrafya Türkiye ile sınırlandırılmamış, Enver Ercan’ın çizdiği çerçeveyle, “yurt dışında doğmuş ama edebiyatımıza değerli katkılarda bulunmuş yazar ve şairler bölümüne” de yer verilmiş.
Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın ilgili sayfasında verilen bilgi:
“’Türkiye Edebiyat Haritası’”, ülkemizde doğmuş ve yaşamış yazarlarımız ile illerimizde faaliyette olan edebiyat kuruluşları, çıkarılmakta olan edebiyat dergileri, verilen edebiyat ödülleri, gerçekleştirilen edebiyat etkinlikleri, edebiyat etkinliklerine ev sahipliği yapan kültür merkezleri ve kütüphaneler hakkındaki bilgileri 81 il bazında sınıflandırarak okura ulaştırmak üzere yazar ve şair Enver Ercan tarafından hazırlanmıştır ve içerikle ilgili sorumluluk yine eserin editörüne aittir.
Çeşitli kişi, kurum ve kuruluşlardan alınan bilgiler ile de desteklenen ve 2011 yılından bu yana yürütülen çalışmalar çerçevesinde editörü Enver Ercan tarafından güncellenerek şimdiki halini alan bu kitapta, gerekli görülmesi halinde yine ilgili kişi, kurum ve kuruluşların katkılarıyla gerekli düzeltme ve eklemeler yapılabilecektir.
Enver Ercan’ın aktardığı bilgiye göre; “alan çalışması yaparken valilik ve belediye başkanlıklarından, özel kuruluşlardan, ili iyi tanıyan, o ilde ikamet eden yazarlardan, edebiyat dergisi yöneticilerinden, yerel basın kuruluşlarından” destek alınmış. Enver Ercan’ın, editörlüğünü yaptığı bu yayın için, birlikte çalıştığı isimler: Sennur Sezer, Adnan Özyalçıner, Gülce Başer, Melike Belkıs Aydın, Gözde Eldemir, Aysun Bayraktar, Çağıl Ener, Gonca Özmen, Arın Kundakçı, Saime Akat, Mehmet Erte, Reyhan Koçyiğit , Asuman Susam.
İndirme butonu açık ama denediğinizde “başarısız” olduğunuz bu hacimli e-kitapta bence temel eksiklik, şehirlere göre gruplu bir isim dizininin olmayışı. Dizin, daha bir kolaylaştırıcı olurdu ama böylesi de x şehrine gitmişken edebiyat dünyasından kimlerin izini sürebilirim derdi olanlara yardımcı olur.