Kredi Faizlerinde Düşüş Enflasyona Bağlı
Haber Türk yazarı Abdurrahman Yıldırım, yeni kredi düzeni öncesinde tüketicileri ve sektörü bekleyen koşulları değerlendirdi. Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) kararı ile politika faizinde ciddi bir düşüşün adımı atılacağına değinen Yıldırım, söz konusu kredi faizlerinde düşüş yaşanabilmesi için de reel sektörün verimli çalışması ve aldığı kredileri geri ödeyebilmesi gerektiğini aktardı. Dolayısıyla reel sektör reformu olmadan yeni kredi düzeninin istenilen düzeyde işleyemeyeceğini kaydetti. İşte Abdurrahman Yıldırım'ın dikkat çekici açıklamaları...
Geçtiğimiz gün Küresel Ekonomik Görünüm raporunu güncelleyen IMF, bu yıl da gelecek yıl için fazla umut vermedi. Brexit sorunu ve küresel ticaret savaşlarını gerekçe gösteren IMF, dünya büyümesini bu yıl için nisan ayı tahminine göre 0.1'lik azaltma ile %3.2'ye, gelecek yıl için de %3.5'e düşürdü. Söz konusu raporda gelişmekte olan ülkelerin bu yıl içindeki büyüme oranı 0.3 puan düşürülerek %4.1 düzeyinde olduğu belirtildi. Bununla birlikte dünya ticaret hacmi de bu doğrultuda 0.9 puan düşürüldü ve %2.5 seviyesine indirildi.
Petrol fiyatlarında %4.1 azalma görülürken, tüketici fiyatlarında herhangi bir değişme olduğu gözlenmedi. Enflasyon rakamlarına bakıldığında gelişmiş ülkelerde %1.6 iken, gelecek yıl %2.0 seviyeleri bekleniyor. Gelişmekte olan ülkeler enflasyonunda ise %4.8 ve %4.7 seviyeleri öngörüldü.
Türkiye'nin Büyüme, Enflasyon ve Faizde Farkı
Küresel ekonomi içinde IMF'nin raporunda yer alan bu rakamlara kıyasla Türkiye'nin en fazla fark gösterdiği kalemler büyüme, enflasyon ve faiz oranları oluyor. Bu kapsamda 2019 yılı için resmi büyüme tahmini %2.2 ile gelişmekte olan ülke ortalamasının yarısı düzeyinde kalacak. İlk kayıp buradan geliyor.
Enflasyon oranlarında gelecek dönemde baz etkisinin de pozitif katkısıyla hızlı düşüşler yaşanması bekleniyor. Enflasyon, eylül ve ekim aylarında tek haneli rakamlara inecek. Yıl sonu için resmi tahmin ise %14.6 fakat %13 seviyelerine de inilebilmesi mümkün görülüyor. Fakat gelişmekte olan ülkeler enflasyonu %4.8 öngörüldüğü için bu rakamın en az iki katı düzeyinde bir enflasyon değerine sahibiz. Türkiye olarak ikinci kaybımız bu noktada yaşanıyor.
Ülke ekonomik durumu göz önünde bulunduğunda üçüncü kaybımız ise faiz kaleminde yaşanıyor. Dünya için hesaplanmış ortalama bir faiz bulunmasa da Libor oranı ortalaması %2.3 olarak bekleniyor. Bu kapsamda Türkiye'de de faiz oranları çok yüksek bir seviyede ve ayrıca politika faizinde Türkiye dünyanın 6. konumunda bulunuyor.
Faizde Düşüşün Kalıcılığı Enflasyona Bağlı
Ekonomik durgunluğa ve enflasyon düşüşüne paralel olarak yeni bir faiz indirimi süreci başlamak üzere. Türkiye'de ne kadar enflasyon oranı varsa o kadar faiz kuralı iyi bir şekilde çalışıyor. Türkiye'nin mevcut durumda politika faizi %24 olarak belirlendi. Bu bakımdan politika faizi seviyesi sıralamasında Türkiye dünyada 6. sırada yer alıyor.
Bununla birlikte Türkiye, enflasyon sıralamasında da ilginç bir şekilde dünyanın 6. sırasında yer alıyor. Faiz oranı ile güncel enflasyon değerleri arasında 8 puanlık bir makas oluştu. Bu köpük önden yüklemeli bir şekilde alındıktan sonra, faizlerin düşüşüne devam etmesi ve bu düşüşün kalıcı hale dönüşmesi, enflasyonun düşüşüne bağlı olacaktır.
Reel Sektör Reformu Zorunlu
Bankalar büyük gruplara verdikleri kredilerden bazılarını ve KOBİ'lere kullandırdığı kredilerden büyük bir bölümünü batırdı veya yeniden yapılandırmak zorunda kaldı. Bu durumda bankalar zorunlu olarak daha dikkatli davranmak durumunda kalacaklar. Nitekim fazlasıyla para batırdıkları için daha fazla kredi harcamaya güçleri kalmadı.
Dolayısıyla krediyi çeken aynı şekilde geri ödemeyi de yapmak zorunda. İşinden, kredi geri ödemesini yapacak parayı kazanmak durumunda kalacak. Veya bankalar sadece bu tür şirketlere kredi kullandıracak. Yeni kredi düzeni artık bu şekilde işleyecek. Bu durum da reel sektörde yeniden yapılanmayı ve daha verimli çalışmayı zorunlu kılıyor. Türkiye'nin temel sorunlarından biri reel sektör olarak öne çıkıyor.