İnsanda Dört İlim | Hacı Mustafa Güneş Efendi Hazretleri
İnsanda Dört İlim - (Sırru'l-Esrar 1.Cilt)
İnsanda Dört İlim
Dördüncü sıra dörtler: insanda dört ilim; birinci şeriat ilmi, ikinci tasavvuf ilmi, üçüncü tevhid ilmi, dördüncü hevayi şeytan ilmi.
Şeriat ilmi odur ki; bu ilim Kur’an-ı Kerim ve hadisi şeriften alınmış imamların ihrac edip kitap, sünnet, icma-i ümmet ve kıyası fukahadır. Bundan haric söyleyen ve işleyen münafıktır. Cümlesinin cem’i budur.
Tasavvuf ilmi şudur; tarikatta hal ile bilinen ilimdir. Bu halden ibarettir dil ile söylenmez. Söylenenlerin cümlesi şeriattır. Biz tarikatı şeriat ile bileceğiz. Cümlesini bilen şeriattır bunda cümlesi vardır.
Tevhid ilmi; la ilahe illallah ilmidir. Hazreti pire şeytanın sizin rabbınızım dediğinde ret eylediğinde dediler “neden bildin?” dedi ki “üç ilimle bildim. Biri şeriat ilmi ile Allah kuluna şer’a muhalif söylemez ve işaret eylemez bu şer’a muhalif söyledi.
İkinci tasavvufta görenler mekânsız görürler bu mekân gösterdi. Üçüncü tevhid ilminde Hakk’ın söylemesi harfsiz savtsız söyler. Bu ise harf ile savt ile söyledi” dedi.
Hevayi şeytan ilmi şudur ki; bunun haktır diye söylediği şeytanidir. Bu ilmin sahibi şeriata hor bakarak ibadet eder. Şeriata hor baktığı için Cenâb-ı Hak ona şeytanı havale eyler. Oda kendi gibi hor bakanları kendine tabi eder.
zuhuratı zuhurat-ı izharıl izharı'l-vakf-ı vakfı güneş hacı Mustafa güneş İnsanda Dört İlim