4 Mayıs 2018 by tolgagenc·0 Comments
İlkokul bitmiş ve Anadolu Lisesi ikinci sınavına girmem için yaklaşık bir hafta vardı. Acaba İzmir’e gidecek miydim? Daha köyden ilçeye geleli iki yıl olmuştu. Şimdi de Tire’den İzmir’e mi gidecektim? Yatılı okul da neydi? Eğer gidersem neler yaşayacaktım ailem olmadan? Bütün bunları düşünürken, Fransa ile Danimarka arasındaki Avrupa Futbol Şampiyonası açılış karşılaşması için televizyonun karşısındaydım.
Fransa, 1982 Dünya Kupası’nda oynadığı iyi futbola rağmen finale çıkamamıştı, oyuncuların hemen hepsi önceki turnuvadan tanıdıktı. Bu sefer ev sahibi olarak acaba finale çıkmayı başarabilecekler miydi? Danimarka ise benim için yeni bir takımdı ve hemen hemen bütün oyuncuların Avrupa’nın önde gelen ülkelerinin çeşitli kulüplerinde oynadıklarını öğrenecektim. Hatta bu oyuncuların isimlerini takip eden yıllarda da hep duyacaktım. O gün oldukça iyi bir performans gösteren Danimarka kalecisi Ole Qvist ülkesinde oynayan takımdaki tek isimdi. Qvist’in aynı zamanda bir taksi şoförü olduğunu öğrenecektim ki, bu beni oldukça şaşırtmıştı. O zaman henüz kuzey ülkelerinde futbolun büyük oranda amatör ya da yarı profesyonel olduğu hakkında bilgim yoktu. Karşılaşma kıran kırana geçerken Fransa son dakikalarda Michel Platini’nin golüyle 1-0 galip gelmişti. Bu golde top, savunma oyuncusuna çarparak kaleci Qvist’i yanıltmıştı. Fransa’nın kalesinde ise o gün Monaco’lu Ettori yerine Auxerre’li Joel Bats vardı. Bats, Ettori ile aynı formayı giyiyordu ve onun gibi kabarık saçları vardı. Yine kısa boyluydu, ancak Ettori’den birkaç cm uzundu. Fransa kalecisi olmak için belli standartlar olduğunu düşündüğümü hatırlıyorum.
1957 yılında Fransa’nın güneybatısında Mont-de-Marsan’da dünyaya gelen Bats, FC Sochaux-Montbéliard’ın gençlik akademisinde 1974 yazına kadar oynadıktan sonra profesyonel kariyerine 1974-75 sezonunda başlamıştı. Ancak 1974-75 ve 1975-76 sezonlarını rezerv takımda geçirdikten sonra 19 yaşında A takıma girebilmişti. Sonraki dört sezon boyunca da kale için Albert Rust’la rekabet etmek zorunda kalmıştı. Rust da kendisi gibi pek uzun değildi, kabarık kıvırcık saçlıydı, Bats’dan daha tecrübeliydi ve 15 yıldır Sochaux forması giyiyordu.
Sochaux, Bats’ın son sezonunda ligi ikinci sırada bitirmişti. Oldukça başarılı bir takımda genç yaşta oynama fırsatı bulmasına rağmen formayı sürekli olarak Albert Rust’la paylaşmaktan sıkılan Bats, 1980 yazında, bir önceki sezon 2.Lig’de şampiyon olarak 1.Lig’e yükselen AJ Auxerre takımına transfer olmuştu. Joel Bats, Auxerre’deki ilk yıllarında takımı ile ligde hep orta sıralarda yer bulmuştu. Ancak 1983-84 sezonu Auxerre ve Joel Bats için çok iyi geçmişti. Auxerre ligi Bordeaux ve Monaco’nun ardından üçüncü sırada bitirirken, Bats da Monaco kalecisi Ettori’den sonra ligde kalesinde en az gol gören kaleci olacaktı. Bats’ın takımı ile birlikte 1984 Avrupa Şampiyonası öncesi sezondaki bu performansı, milli takımda çok da iyi görüntü çizmeyen Ettori’nin yerine ilk kez milli takımda görev yapmasını sağlamıştı. Bats, 7 Eylül 1983’te, Fransa’nın Danimarka’ya 3-1 mağlup olduğu özel bir karşılaşmada ilk kez milli formayı giymişti.
1984 Avrupa Şampiyonası
Bats ilk kez 1983 yılında formasını giydiği Fransa’nın ev sahipliğini yaptığı 1984 Avrupa Şampiyonası finalleri için kadroya seçilmişti. 27 yaşında oynadığı ilk büyük turnuvasında Fransa’nın beş karşılaşmasının tamamamında görev yapan; ikisi Yugoslavya, ikisi yarı finalde Portekiz’den olmak üzere kalesinde toplam dört gol gören Bats, özellikle uzatmalara kalan zorlu Portekiz karşılaşmasında gerçekten parlak bir performans göstermişti. Bu turnuva ile kamuoyunun güvenini kazanan Bats kariyerinin sonlarına doğru Fransa milli takımının birinci kalecisi olacaktı. Bats’a yıllar sonra o turnuvadaki İspanya ile yaptıkları final karşılaşmasındaki efsane gol ile ilgili soru sorulduğunda; “Platini’nin serbest vuruşu kaleye gittiğinde ben hiçbir şey görememiştim. İspanyol oyuncular görüşümü kapatmıştı, Arconada’nın hatasını ancak karşılaşma sonrası televizyondan izleyebilmiştim. Ama bir kaleci olarak Arconada’nın ne hissedebileceğini düşünmüştüm izlerken. O, büyük bir kaleciydi.” demişti.
Avrupa Şampiyonası sonrası Auxerre’de oldukça iyi geçen bir sezonda ligi dördüncü sırada bitirmişlerdi ve 1985 yazında Bats, Paris Saint-Germain’e transfer olmuştu. Auxerre’de geçirdiği beş sezon boyunca hem takımı hem de kendisi oldukça önemli bir gelişim göstermişti. Paris Saint Germain ise bir önceki sezon bir araba gol yiyerek ligi 13.sırada bitirmişti. O sezon ise zirveye oynamayı hedefleyen bir kulüptü. Ve Bats ile ilk sezonlarında lig şampiyonluğunu kazanacaklardı. Yedi sezon boyunca takımının ilk kalecisi olan Bats, takımın ligde gösterdiği inişli çıkışlı performansla bir daha şampiyonluk görememişti ve 1991-92 sezonunun sonunda emekli olana kadar Paris Saint Germain formasıyla 300’e yakın karşılaşmada forma giymişti.
Bats, kupaya gidecek takımların belirlenmesi için olan eleme karşılaşmalarının hepsinde oynamış ve Fransa grup birincisi olarak finallere gitmeye hak kazanmıştı. Bats yine bütün karşılaşmalarda oynarken, Brezilya ile oynadıkları çeyrek final sırasında karşılaşmanın ikinci yarısında Zico’nun penaltısını kurtaran Bats, bununla da yetinmemiş ve uzatmalar da berabere bitince, seri penaltı atışlarında bu sefer de Sócrates’in penaltısında gole izin vermemişti. Ancak yarı finalde Andreas Brehme’nin serbest vuruşunu elinden kaçırınca Avrupa Şampiyonası’ndan sonra tekrar finale çıkma şansını kaçırmışlardı. Son dakikalardaki Rudi Völler’in golü sadece sonucu belirlemiş ve 2-0 ile Federal Almanya finale yükselirken Fransa 1982’de olduğu gibi yine Federal Almanya’ya kaybetmişti.
1988 Avrupa Şampiyonası ve 1990 Dünya Kupası
Bats her iki kupa eleme karşılaşmalarının tamamında oynamıştı ancak Fransa’nın artık düşüşte olduğu bir dönemdi. 18 Kasım 1989’da Kıbrıs’ta Rum Kesimi ile yapılan 1990 Dünya Kupası eleme karşılaşması Bats’ın milli takımdaki son görevi olacaktı ve 50 kez ile Fransa’nın en çok milli formayı giyen kalecisi olmuştu.
Joel Bats 1982’de testis kanserine yakalanmıştı ve bir ameliyat geçirmişti. Tedavi sürecinde terapi olarak şiir yazmaya başlamıştı ve iki adet kitap yayınlamıştı. Birkaç yıl sonra 1986’da bu şiirlerden bestelenen şarkılarla Bats bir albüm çıkarmıştı: Gardien De Tes Nuits (Gecelerinizin Bekçisi). İlk single’ı ise bir çocuk şarkısına dönüştürdüğü bir şiirdi – L’Escargot (Salyangoz).
Şiir ve müzik tedavi süreci boyunca Bats’a iyi gelmişti ama onun için asıl uğraş haline gelmemişti. Gelseydi ne kadar başarılı olabilirdi bilinmez. Ancak kaleciliğin onun için esas uğraş haline gelmiş olduğu kesin, çünkü Fransa Ligi’nde 16 yıl boyunca 500’den fazla karşılaşmada forma giymişti. Bats 1.80’lik çok da uzun olmayan boyu ile cesurca çıkıp hava toplarını alan bir kaleciydi. Çok hızlı bir şekilde kalesini terk ederdi ve ceza sahasına oldukça hakimdi. Mutlaka hatalar yapıyordu ama sakin ve soğunkanlı duruşu ile kalede takım arkadaşlarına güven veriyordu. Belki de Fransızların o dönemlerdeki coşkulu ve neredeyse sadece hücumu düşünen oyunu en gerideki kalecilerine olan yüksek güvenleriyle ilgiliydi.
1984 Avrupa Şampiyonası Yarı Final Karşılaşması ile Joel Bats’a veda ediyoruz.
Fransa 3 – Portekiz 2
Müthiş keyifli bir karşılaşma ve iki kaleci Bats ve Bento’nun muhteşem performansları…
Previous Previous post: 1980.lerde İngiltere ve Süt Kupası
Next Next post: Fransa 1984