Home›.›ÜLKE DEĞİŞİKLİĞİ YAPAN ÇOCUKLARIN UYUMUNDA EBEVEYNLER NE YAPABİLİR?
Çocuklar doğdukları ülkede ve kültürde kendilerini kolaylıkla ifade ederler, ihtiyaçları karşılandığı için de güvende hissederler. Yaşadığı kültürde elde ettikleri deneyimlerle kendilerini tanırlar, hızlı öğrenme süreci yaşarlar, zaman içinde ailesi, sosyal çevresi, okul ile kurdukları ilişkilerle aidiyet ve güvene dayalı duygusal bağlantıları geliştirirler. Çocuğun yaşadığı ülke ve kültürle geliştirdiği fiziksel, zihinsel ve duygusal ilişkiler, ülke dışına taşınma sürecini zorlaştırmakta, bu süreç bazı psikolojik sıkıntıların yaşanmasına neden olabilmektedir. Bu açıdan ebeveynlerin taşınmayı iyi planlamaları ve süreci iyi yönetmeleri, çocukların daha kolay bir geçiş yapabilmesine yardımcı olmaktadır.
Başka bir ülkeye taşınma gerekçesi her ne olursa olsun, herkes için zor bir süreçtir. Taşınma kararı, bazen ekonomik, siyasi nedenlerle, bazen de iş kaybı, iflas, boşanma gibi daha iyi bir hayata geçiş isteğiyle, bazen de bizim gibi diplomatik görev nedeniyle olabilir. Literatürde yapılan araştırmalar; nedeni ne olursa olsun ülke değişikliğinin ruhsal sağlığımızı etkileyen en ciddi stres faktörü olduğunu göstermektedir. Dolayısıyla, ailenin kendi isteği veya kendi dışında gelişen olaylar nedeniyle almış olduğu taşınma kararı, çocuklar için hayli zorlayıcı ve korkutucu olabilmektedir.
Peki, çocuklar bulunduğu ülkenin dışına çıktığında ne hissederler? Biz yetişkinler için farklı ülkelere, kültürlere girmenin cazibesi, heyecanı çocuklar için huzur ve güven verici midir? Çocukların yeni ortama uyum sağlaması için biz ebeveynler ne yapabiliriz? Bu gibi soruları artırabiliriz! Taşınma çocuklarda endişe, üzüntü, merak ve heyecan gibi pek çok duyguyu harekete geçiriyor. Bütün bu karışık duygular ebeveynler tarafından nasıl kontrol edilebilir? evet işin püf noktasını sanırım bu oluşturuyor…
Genel olarak, çocuklarda taşınmanın olumsuz etkilerini azaltmak için ebeveynler tarafından taşınma öncesinde ve sonrasında yapılması gereken şeylerin olduğunu düşünüyorum. Bu yazımda, kendi taşınma deneyimizden hareketle, taşınma öncesinde yapılması gereken şeylerden bahsedeceğim. Başka bir ülkeye taşındıktan sonra yapılabileceklere bir sonraki yazımda değineceğim.
Bizim hikayemizde benim açımdan, her şey kontrol edilebilir ve heyecan vericiydi; istediğim bir ülkeye, yeni göreve atanmanın coşkusu içindeydim; peki yedi yaşındaki ikizlerime yaşamımızdaki büyük değişikliği, denizaşırı yolculuğumuzu nasıl anlatabilirdim! Bir taraftan taşınma planı ve programı yaparken, bir taraftan da çocuklarımı nasıl hazırlayabilirdim? Birkaç gün kıvrandıktan sonra, eşimle birlikte, daha iyi eğitim görecekleri, yabancı dil öğrenecekleri, yaşamımızda çok güzel değişikliklerin olacağı bir ülkeye taşınacağımızı söyledik, ikisinin şaşkın, meraklı, ürkek bakışları hala gözümün önünden gitmiyor! Çocukların korkularını ifade etmeleri, güçlü duygularla baş etmeleri kolay olmuyor. Bu açıdan, ülke değişikliğinde çocuklara açık ve net olarak yaşanacak süreç hakkında bilgi verilmesi, taşınma sürecinin çok iyi planlanması ve yönetilmesi gerekmektedir. Biz de bu süreci iyi yönetmeye özen gösterdik, çocuklarımızın ülke değişikliğine uyumunu hızlandırmak, daha kolay geçiş yapabilmesine yardımcı olduk.
Taşınma öncesinde evi toplamak, işi kapatmak, yolculuğu planlamak, gidilen ülkede yaşayacak evi ve okulu belirlemek oldukça zor ve yorucu işler, fiziksel zorlanma, duygusal iniş-çıkışlar yaşanmaktadır. Çocuklar ebeveynlerinin duygularından çok etkileniyorlar, sürekli onları izliyorlar, bu da ebeveynlerin işini güçleştiriyor. Bu durumda da sürekli taşınmanın yaşamımıza katacağı yeni ve güzel şeyleri anlatmak çok işe yarıyor, yeni evin ve okulun olumlu özelliklerinden bahsetmek çocukları rahatlatıyor, ancak yine de ‘biz gitmek istemiyoruz’ denemelerinden alıkoyamıyorsunuz! Bu süreçte en iyi yaptığımız şey, ne zaman mızıldansalar, taşınma konusunda bilgilendirdik ve tüm sorularını dürüstçe yanıtlayamaya, kaygı ve korkularını azaltmaya çalıştık. Kısacası; taşınma öncesinde çocuklarımızı zihinsel ve duygusal olarak ülke değişikliğine hazırladık. Denizaşırı yolculuğumuz başladığında çocuklarımızın mutlu ve heyecanlı olduklarını gördük. Başlasın yeni hayatımız…
“Gitme zamanı gelmişse ‘dur’ demenin, zaman geçmişse ‘dön’ demenin ve aşk bitmişse ‘yeniden’ demenin; hiçbir anlamı yoktur.” Marquez
Ekonomist, Öğrenci ve Yaşam Koçu