MacOS ~ ServisXYZ | Apple iPhone MacBook Air Pro mini Mac iMac iPad Watch TV Airpods | Samsung | Xiaomi | Bilgisayar Yetkili Teknik Servis 0850 840 0212
macOS, (eski adları “Mac OS X” ve “OS X”) Macintosh işletim sistemi ailesinin son sürümüdür ve Apple Inc. tarafından Macintosh bilgisayarları için tasarlanmış bir işletim sistemidir.
Mac OS X aslen BSD ve Mach mikroçekirdeği üzerine kurulu, açık kaynak bir işletim sistemi olan Darwin’e dayanır. Apple bu sistemi kendi amaçlarına göre geliştirdikten sonra Mac OS X kullanıcı arabirimi olarak Aqua’yı geliştirmiştir. Sistemin çekirdeği ve bazı bileşenleri açık kaynak olmasına rağmen, çoğu bileşeni açık kaynak değildir.
macOS Server ise her ne kadar mimari olarak masaüstü Mac OS X ile aynı olsa da, Apple sunucuları için hazırlanmış ayrı bir işletim sistemidir. Mac OS X’ten farklı olarak gelişmiş yönetim araçları içerir.
25 Temmuz 2012 yılında OS X Mountain Lionun tanıtımında Mac OS X ismi OS X ismine değiştirildi. 13 Haziran 2016 tarihinde yapılan Dünya Geliştiriciler Konferansında (WWDC 2016) yeni macOS Sierranın tanıtımı zamanı OS X isminin, macOS olarak değiştirildiği duyuruldu.
Mac işletim sisteminin onuncu sürümü olmasına rağmen, Mac OS X’in gelişimi çoğu alanda klasik Mac OS’ten bağımsızdır. Sistemin altyapısını NextStep’ten alınmış ve daha sonra Darwin adı altında açık kaynak olarak sunulmuş Mach mikroçekirdeği ve BSD oluşturur. Bu sebepten dolayı Mac OS X Unix tabanlı bir işletim sistemidir.
1985 yılında Apple “yeni nesil” bir işletim sistemi yaratmak için kolları sıvamıştı (bakınız: Taligent ve Copland). Başarısızlıkla sonuçlanan girişimden sonra NeXT’in işletim sistemi —o zamanki adıyla OPENSTEP— yeni Mac işletim sisteminin temeli olarak kararlaştırılmıştı. Bu kararı takiben NeXT Apple tarafından alındı ve Steve Jobs Apple’a geri dönmüş oldu.
Jobs geri döndükten kısa bir süre sonra şirket başkanlığını geri aldı ve yeni işletim sistemi üzerindeki çalışmaları yoğunlaştırdı. OPENSTEP’i yavaş yavaş geliştirerek Mac OS X yapmayı amaç edinen bu projeye Rhapsody adı verildi. SH bilgisayarlarındaki donanım zorlukları, nesne tabanlı yeni bir yazılım mimarisi ve bazı ticari konulardaki anlaşmazlıklar yüzünden sancılı bir geçiş dönemi yaşanmış olsa da, Rhapsody Mac OS X adıyla 24 Mart 2001’de piyasaya sürüldü.
Apple Mac OS X ismindeki X karakterini Roma rakamlarından seçmiştir. On sayısını temsil eden X, Mac OS 9’dan sonra gelen işletim sistemini göstermektedir. Bu sebepten dolayı sistemin Apple tarafından öngörülen doğru okunuşu “Mac OS ten” (Mek o-es ten) şeklindedir. Türkçede ise daha yaygın olarak (Mak os iks) olarak okunur. Sistemin aslında Unix tabanlı olması ve isminin AIX, HP-UX, IRIX, Linux, Minix, Ultrix, Xenix gibi diğer Unix sistemleri gibi X ile bitmesi ise hoş bir tesadüftür. OS kısmı ise bir kısaltmadır. İngilizcesi “Operating System” olan “İşletim Sistemi” tabirinden gelir ve “OS” olarak kısaltılır.
Mac OS X serisindeki işletim sistemleri isimlerini kedigillerden alır. 10.0 sürümünün kod adı Cheetah, 10.1 sürümünün kod adı Puma, 10.2 sürümünün kod adı Jaguar idi. Üç sürüm de Mac OS X 10.0, Mac OS X 10.1 ve Mac OS X 10.2 olarak piyasaya sürülmüşlerdi. 10.3 sürümünden itibaren Apple işletim sistemlerini sürüm numaraları ile değil, kod adlarıyla piyasaya sürmeye başladı. Bunun sonucu olarak, Mac OS X 10.3 sürümü Mac OS X Panther ismiyle, Mac OS X 10.4 sürümü Mac OS X Tiger ismiyle, Mac OS X 10.5 sürümü Mac OS X Leopard ismiyle, Mac OS X 10.6 sürümü Mac OS X Snow Leopard ismiyle, Mac OS X 10.7 sürümü Mac OS X Lion ismiyle tanıtıltı. 2012 yılında Mac OS X ismi OS X ismine değiştirildi, Mac OS X 10.8 sürümü OS X Mountain Lion ismiyle piyasaya sürüldü. Mac OS X 10.9 sürümüne ise OS X Mavericks ismi verildi ve bu sürümle birlikte Mac OS X serisine isimleri için ilham aldığı kedigillere veda etti. Ardından Apple Lynx ve Cougar markalarını da tescil etti. 10.10 sürümüne ise OS X Yosemite ismi verildi. Son olarak Apple 10.11 OS X El Capitan ismi ile yeni işletim sistemini ücretsiz olarak piyasaya çıkardı. 13 Haziran 2016 tarihinde yapılan Dünya Geliştiriciler Konferansında (WWDC 2016) Mac OS X ismi, macOS olarak değiştirildiği duyuruldu. Yeni 10.12 sürümü macOS Sierra oldu.
MacOS’un çekirdeğinde, XNU çekirdeğinin üzerine kurulmuş, komut satırı arayüzünde standart Unix özellikleri bulunan POSIX uyumlu bir işletim sistemi bulunur. Apple bu yazılım ailesini Darwin adlı özgür ve açık kaynaklı bir işletim sistemi olarak piyasaya sürdü. Apple, Darwin’in üstünde, MacOS olan GUI tabanlı işletim sistemini tamamlamak için Aqua arayüzü ve Finder da dahil olmak üzere bir dizi bileşene katman yapmıştır.
Mac OS X olarak orijinal tanıtımı ile sistem, önceki sürümlerinden klasik Mac OS’den daha istikrarlı ve güvenilir bir platform sağlamak için yeni yetenekler getirdi. Örneğin, önleyici çoklu görev ve bellek koruması, sistemin birbirlerini kesmeden veya bozmadan aynı anda birden çok uygulamayı çalıştırma becerisini geliştirdi. MacOS mimarisinin birçok yönü, bir platformdan diğerine geçişi kolaylaştırmak için taşınabilir olacak şekilde tasarlanan OPENSTEP’den türetilmiştir. Örneğin NeXT, Apple’ın satın almasından önce orijinal 68k tabanlı NeXT iş istasyonlarından x86 ve diğer mimarilere taşınmış ve OPENSTEP daha sonra Rhapsody projesinin bir parçası olarak PowerPC mimarisine taşınmıştır.
MacOS High Sierra’dan önce ve katı hal sürücülerden (SSD’ler) başka sürücülerde varsayılan dosya sistemi klasik Mac OS’dan miras kalan HFS + ‘dır. İşletim sistemi tasarımcısı Linus Torvalds, tasarımının “kullanıcı verilerini aktif olarak bozduğu” muhtemelen en kötü dosya sistemidir “diyerek HFS + ‘yi eleştirdi. Apple, dosya sisteminin Unicode’u destekleyecek şekilde genişletildiğinde kötüleşen bir tasarımın dosya adlarının davaya duyarsızlığını eleştirdi. Başlangıçta, HFS Plus, big-endian 68K ve PowerPC sistemlerinde çalışan klasik Mac OS için tasarlandı. Apple, Macintosh’u little-endian Intel işlemcilere değiştirdiğinde, HFS + dosya sistemlerinde big-endian bayt sırası kullanmaya devam etti. Sonuç olarak, mevcut Mac’lerdeki macOS, dosya sistemi verilerini okurken bayt takas yapmalıdır. Bu endişeler macOS High Sierra’daki SSD’lerde dosya sistemleri için kullanılan yeni Apple Dosya Sistemi ile ele alınmaktadır.
MacOS’daki Darwin alt sistemi, Unix izinleri katmanını içeren dosya sistemi yönetiminden sorumludur. 2003 ve 2005’te iki Macworld editörü izin şemasını eleştirdi; Rob Roy Griffiths, bazı kullanıcıların izinleri her gün sıfırlamak zorunda kalabileceğini, 15 dakikaya kadar sürebilen bir işlemi önermişti: Ted Landau, yanlış yapılandırılmış izinleri “en yaygın hayal kırıklığı” olarak adlandırdı. Daha yakın zamanlarda, başka bir Macworld editörü olan Dan Frakes, izinlerin aşırı onarılması prosedürünü çok fazla kullandı. MacOS’un genellikle kullanıcı müdahalesi olmaksızın izinleri düzgün bir şekilde işlediğini ve sorunların ortaya çıktığı anda izinlerin sıfırlanmasının denenmesi gerektiğini savundu.
MacOS’un mimarisi katmanlı bir tasarıma sahiptir: katmanlı çerçeveler, ortak görevler için mevcut kodu sağlayarak uygulamaların hızlı gelişimine yardımcı olur. Apple kendi yazılım geliştirme araçlarını, en belirgin olarak Xcode adlı entegre bir geliştirme ortamı sağlamaktadır. Xcode, C, C ++, Objective-C ve Swift gibi çeşitli programlama dillerini destekleyen derleyicilere arabirimler sağlar. Apple-Intel geçişi için, geliştiriciler, uygulamalarını hem Intel tabanlı hem de PowerPC tabanlı Macintosh satırları ile uyumluluk sağlayan evrensel bir ikili olarak oluşturabilmeleri için değiştirildi. Birinci ve üçüncü parti uygulamalar, AppleScript çerçevesini kullanarak, klasik Mac OS’den veya programlama bilgisi gerektirmeyen önceden yazılmış görevler sunan yeni Automator uygulamasını kullanarak programlı olarak kontrol edilebilir.
Mac OS X sürüm bilgileri
En son sürümü
Rhapsody Developer Release Grail1Z4 / Titan1U 31 Ağustos 1997 DR2 (14 Mayıs 1998)
Mac OS X Server 1.0 Hera 16 Mart 1999 1.2v3 (27 Ocak 2000)
Mac OS X Developer Preview 11 Mayıs 1998 16 Mart 1999 DP4 (5 Nisan 2000)
Public Beta Kodiak 13 Eylül 2000
Mac OS X 10.0 Cheetah 24 Mart 2001 10.0.4 (22 Haziran 2001)
Mac OS X 10.1 Puma 18 Temmuz 2001 25 Eylül 2001 10.1.5 (6 Haziran 2002)
Mac OS X 10.2 Jaguar 6 Mayıs 2002 24 Ağustos 2002 10.2.8 (3 Ocak 2003)
Mac OS X 10.3 Panther 23 Haziran 2003 24 Ocak 2003 10.3.9 (15 Nisan 2005)
Mac OS X 10.4 Tiger 4 Mayıs 2004 29 Nisan 2005 10.4.11 (14 Kasım 2007)
Mac OS X 10.5 Leopard 26 Haziran 2006 26 Ocak 2007 10.5.8 (5 Ağustos 2009)
Mac OS X 10.6 Snow Leopard 9 Haziran 2008 28 Ağustos 2009 10.6.8 v1.1 (25 Temmuz 2011)
Mac OS X 10.7 Lion 20 Ocak 2010 20 Temmuz 2011 10.7.5 (19 Eylül 2012)
OS X 10.8 Mountain Lion 16 Şubat 2012 25 Temmuz 2012 10.8.5 (12F45) (3 Ocak 2013)
OS X 10.9 Mavericks 10 Haziran 2013 22 Ocak 2013 10.9.5 (13F34) (17 Eylül 2014)
OS X 10.10 Yosemite 2 Haziran 2014 16 Ekim 2014 10.10.5 (14F27) (13 Ağustos 2015)
OS X 10.11 El Capitan 8 Haziran 2015 30 Eylül 2015 10.11.6 (15G31) (19 Temmuz 2016)
macOS 10.12 Sierra 13 Haziran 2016 20 Eylül 2016 10.12.6 (16G29) (19 Temmuz 2017)
macOS 10.13 High Sierra 5 Haziran 2017 25 Eylül 2017 10.13.5 (17F77) (1 Haziran 2018)
Mac OS X Build Sürümleri
10.4.4 Build 8G32 (Ilk Intel destekli Mac OS X Versiyonu)
10.8.4 Build 12E55
10.8.5 Build 12F37
Görüldüğü üzere Apple 2001’den itibaren nerdeyse her sene bir işletim sistemi üretirken, şimdilerde daha yavaş bir tempoyla yeni sürüm çıkarmaktadır. 2000’den 2002’ye kadar olan hızın sebebi şirketin Mac OS 9’dan geçişi gerçekleştirmedeki kararlığıydı. 2004 yılında Steve Jobs’un Mac OS X’e geçişin tamamlandığını duyurması ile yeni işletim sistemleri daha uzun aralıklarla çıkmaya başlamıştır.
Öbür yandan Apple’ın IBM tarafından üretilen G5 ve Motorola/Freescale tarafından üretilen G4 serisi PowerPC işlemcilerini terkederek Intel’in CISC tabanlı mimarisine geçmeye karar vermesinin işletim sistemi üzerinde radikal bir değişikliğe yol açacağı ve ardı ardına işletim sistemi güncellemelerinin ortaya çıkacağı öngörülebilir. Esas ilginç beklenti, herhangi bir x86 PC üzerine Mac OS işletim sisteminin yüklenebilme olasılığıdır. Bu olasılık Apple tarafından reddedilmekte, Mac OS X’in Intel mimarisi için derlenen sürümlerinin yalnızca Apple’ın ürettiği makinelerde çalışacağı vurgulanmaktadır.
Ancak bazı ileri düzey kullanıcıların uğraşları ile günümüzde X86 tabanlı Apple harici bilgisayarlarda da Mac OS X çalıştırılabilmektedir. Uzun uğraşlar ve çeşitli yollarla yapılan bu işlemler, Apple bilgisayarlar üzerinde çalışan Mac OS X sistemleri kadar başarılı olmasa da meraklı kullanıcıların mevcut sistemlerinde Mac OS X işletim sistemini denemelerine imkân vermektedir. Fakat çeşitli stabilite sorunları ve veri kayıplarının olma ihtimali vardır. Ayrıca her sisteme Mac OS X işletim sisteminin yüklenemiyor oluşu da bir gerçektir. Apple bu konuda Mac OS X için kısıtlayıcıdır. Apple harici bilgisayarlara Mac OS X yüklenmesi kanuna aykırıdır.
PDF ve Quartz teknolojilerini kullanarak sistem çapında vektörel grafikler sunar.
512×512 piksele kadar çıkabilen yüksek renkte, yeniden boyutlandırılabilen simge kullanımına destekler.
Sistemdeki tüm metin alanları yazım kılavuzu, imlâ düzeltme, sözlük, değişik seçim şekilleri, otomatik tamamlama, sürükle-bırak ve sistem servisleri ile uyumludur. Kısacası, kullandığınız her metin kutusunda sayılan özellikleri kullanmak mümkündür, yazılımcının özel bir çaba sarfetmesi gerekmez.
Yüksek kalitede görüntü yumuşatma ve gölgelendirme.
Açık uygulama pencerelerini hem uygulamaya göre erişime, hem ekranda görülen sıraya göre erişime açmıştır.
ColorSync: Sistemdeki görüntü motoru basıma hazır, kâğıt üzerine çıkacağı ya da değişik ortamlarda gösterileceği bildirilen görüntülerin renk kalibrasyonunu kendiliğinden yapar.
OpenGL sayesinde grafik çizimleri için donanım bazlı hızlandırma sağlar, bu teknolojinin adı Quartz Extremedir.
Exposé veya Mission Control adlı özellik sayesinde tek tuş ya da fare hareketi ile tüm açık pencereler, öndeki uygulama pencereleri ya da masaüstü ekrana gelir.
Sistemdeki uygulamaların çok büyük bir kısmı Unicode desteklidir.
Yerelleştirme ve tercümeyi kolaylaştıran bir mimari sunar. Çoğu yazılım için yazıımın kendisi, kullanıcı arabirimi ve arabirimde kullanılan dil birbirinden tamamen bağımsızdır.
FileVault özelliği AES-128 kullanarak kullanıcı verisini şifreler.
Widget denilen ufak yazılımları barındıran Dashboard katmanı sayesinde ufak işleri halleden yazılımcıklar el altından tek tuşla çağırılıp hemen saklanabilir. Safari tarayıcısında açılan herhangi sayfadan sadece fare kullanılarak bu ufak yazılımcıklar yaratılabilir.
Sistem çapındaki dosyaları, resimleri, e-postaları, adresleri ve daha birçok türü arayabilen Spotlight sayesinde içerik aramaları çok hızlı olarak gerçekleşir. Arama sonuçları sanal klasörler olarak saklanabilir.
Quick Look sayesinde sistem üzerindeki hemen hemen her dosya, dosyayı yaratan uygulamayı çalıştırmadan görüntülenebilir.
Automator son kullanıcılar için rutin hale gelen görevleri otomatik hale getirebilen bir yazılımdır. Uzun süre önce Apple tarafından geliştirilmiş olan AppleScript’i daha da kolay kullanılan bir teknoloji haline getirmiştir.
Birden fazla kullanıcının aynı bilgisayarı farklı ayarlarla kullanabilmesini sağlayan profiller sunar.
Sistem çapında İngilizce sesli komut tanıma ve metin okuma özelliği mevcuttur. Bu teknolojinin bir ileri aşaması olan VoiceOver sayesinde Mac OS X görme engelli kullanıcılara ekranda neler olup bittiğini anlatır.
Standart kurulumla gelen FaceTime yazılımı İnternet üzerineden 3 kişinin aynı anda görüntülü konferans yapmasını, 10 kişinin aynı anda sesli görüşme yapmasını sağlar. Sanal olarak sunumlar, uzaktan ekran kontrolü, arka plan filtreleri ile gelir.
Time Machine (Zaman makinesi) sisteminizi kurduğunuzdan itibaren herhangi bir zamana geri giderek yanlışlıkla sildiğiniz veya bozuk dosyaları geri getirebilmeyi, dosyaların her değişikliğini geri alabilmeyi, eski sürümlerin içlerinde arama yapabilmeyi sağlar.
Mission Control sayesinde birden fazla sanal masaüstünde yazılım kümeleri tanımlanabilir.
Apple Mail yazılımını kullanarak yapılacaklar listesi hazırlama, takvim notları alma. Özelleştirilebilen şablonlarla iLife uygulamalarındaki içeriği diğer kullanıcılarla kolayca paylaşabilme.
Bu sayfada yer alan bazı bilgiler wikipedia alınarak bilgi amaçlı paylaşılmakta olup aktif olarak güncellenmektedir.
Son Güncelleme: 9/07/2018
0850 840 0212 | servis@servis.xyz | Ankara Cad. Cağaloğlu Yokuşu No: 17 Evren Han D. 26 Cağaloğlu (Sirkeci) Fatih – İstanbul / Türkiye
© 2009 - 2018 Servis.XYZ Bir ORYOX kuruluşudur. | ServisXYZ yer alan tüm marka, ürün adları, ürün görselleri, ticari ünvan ve logolar ilgili firmalara aittir. Tüm hakları saklıdır. (İzinsiz içerik alınamaz/kopyalanamaz.)