Sanayi üretimi yüzde 15,6 arttı
Mart ve nisanda güçlü baz etkisiyle artan endeks, mayıs ayında da yükseliş trendini korudu.
İSTANBUL - Sanayi üretimi mayıs ayında yıllık bazda yüzde 15.6, aylık bazda yüzde 3.7 artış gösterdi. Takvim etkisinden arındırılmış endeks geçen yıla göre yüzde 15,1 artış gösterirken, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış sanayi üretimi bir önceki aya göre yüzde 1,9 arttı.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Mayıs ayı Sanayi Üretimi Endeksini açıkladı. Sanayi üretim endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 15.6 artışla 118 oldu. Endeks aylık bazda ise yüzde 3.7 oranında arttı.
Mart ayında güçlü baz etkisiyle yüzde 21, Nisan ayında yüzde 17 artan endeks, Mayıs ayında da yüzde 15.6’lık artışla bu yükseliş trendini korudu.
Sanayinin alt sektörleri incelendiğinde, 2010 yılı Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre imalat sanayi sektörü endeksi yüzde 16.5, madencilik ve taşocakçılığı sektörü endeksi yüzde 13.3, elektrik, gaz ve su sektörü endeksi yüzde 9.4 artış gösterdi.
Takvim etkisinden arındırılmış endeks yüzde 15.1 arttı
Takvim etkisinden arındırılmış endeks Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 15.1 artışla 121.5 oldu. Endeks Ocak ayında 100.2, Şubat ayında 99.4, Mart ayında 113.6 olarak gerçekleşmişti. 2008 yılı Mayıs ayının takvim etkisinden arındırılmış endeksine bakıldığında gerçekleşme 121.1 düzeyindeydi. Böylece ilk defa takvim etkisinden arındırılmış endeks, 0.4 puanlık artışla kriz öncesi dönemin üzerine çıkmış oldu.
Takvim etkisinden arındırılmış endekse göre sanayinin alt sektörleri incelendiğinde, 2010 yılı Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre imalat sanayi sektörü endeksi yüzde 15.9, madencilik ve taşocakçılığı sektörü endeksi yüzde 13.3, elektrik, gaz ve su sektörü endeksi yüzde 9.4 artış gösterdi.
Mevsim ve takvimden arındırılmış üretim artışı yüzde 1.9
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış sanayi üretim endeksi ise bir önceki aya göre yüzde 1.9 artışla 117.5 düzeyinde gerçekleşti. Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış endekste, imalat sanayi endeksi yüzde 1.7 artışla 115.2, elektrik, gaz ve su sektörü endeksi yüzde 0.4 artışla 128.4, madencilik ve taşocakçılığı sektörü yüzde 2.7 artışla 128.8 olarak gerçekleşti. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış sanayi üretim endeksi 2008 yılı Mayıs ayında 117.5, 2009 yılı Mayıs ayında 101.7 düzeyinde seyretmişti. Böylece mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış endeks de ilk defa kriz öncesi dönem düzeyine çıkmış oldu.
Üretim 4 sektörde düşüş gösterdi
Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre 4 sektörde sanayi üretiminde gerileme yaşandı. Sanayi üretim endeksinde gerileme yaşanan sektörlerden biri kömür madenciliği oldu. 2009 yılı Mayıs ayında 114.8 olan kömür madenciliği endeksi, 2010 yılı Mayıs’ında 98.9’a geriledi. Gerilemenin yaşandığı diğer bir sektör tütün ürünleri imalatı oldu. Endeks 103’ten 60.5’e indi. Büro makineleri ve bilgisayar imalatı 131.7’den 60.4’e, diğer ulaşım araçlarının imalatı endeksi 163.5’ten 147’ye geriledi.
Metal cevheri üretimi yüzde 34 arttı
Dayanıklı tüketim mallarında artış bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 13.1 seviyesinde görülürken, dayanıksız tüketim mallarında yüzde 7.2, sermaye malı imalatında yüzde 22, ara malı imalatı yüzde 22.9 arttı. Bir önceki yılın aynı ayına göre en yüksek artış başka yerde sınıflandırılmamış elektrikli makine ve cihazların imalatında yaşandı. Endeks geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 57.1 artışla 171.3’e yükseldi.
Onu yüzde 45.6 artışla diğer madencilik ve taşocakçılığı sektörü izledi. Tıbbı hassas ve optik aletler ile saat imalatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 40.4 artarken, metal cevheri madenciliği yüzde 33.9, başka yerde sınıflandırılmamış makine ve teçhizat imalatı yüzde 24.1, makine ve teçhizat hariç metal ürünler imalatı yüzde 28.6, motorlu kara taşıtları, römork ve yarı römork üretiminde yüzde 26 artış görüldü.
Tekstil ürünleri imalatında artış yüzde 22.1
Mayıs’ta geçen yılın aynı ayına göre gıda ürünleri ve içecek imalatı yüzde 7.6, tekstil ürünleri imalatı yüzde 22.1, derinin tabaklanması ve işlenmesi yüzde 4.3, ağaç ve ağaç mantarı ürünleri imalatı yüzde 24.5, kağıt hamuru, kağıt ve kağıt ürünleri imalatı yüzde 6.4, kimyasal madde ve ürünleri imalatı yüzde 9.8, plastik ve kauçuk ürünleri imalatı yüzde 11.7, metalik olmayan diğer mineral ürünleri imalatı yüzde 18, Radyo, TV, haberleşme teçhizatı ve cihazları imalatı yüzde 15.1 oranında artış gösterdi.
Büyükekşi: Yüksek büyüme trendi devam edecek
Mayıs ayında sanayi üretiminin yüzde 15,6 artmasının, krizden sonra ihracat desteğiyle hızlı bir toparlanma sürecine giren Türkiye ekonomisindeki büyümenin sürdüğünü gösterdiğini ifade eden Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mehmet Büyükekşi, ihracatta ve sanayi üretiminde çift haneli büyümenin, yıllık bazda kuvvetli bir büyüme rakamının çıkacağını gösterdiğini kaydetti.
Mayıs ayı ihracat kayıt rakamlarına göre, ihracatın yüzde 24,9 oranında artış gösterdiğini, ihracatın, sanayi üretim artışının en önemli itici gücü olmaya devam ettiğini belirten Büyükekşi, şöyle devam etti:
"İhracatımız yılın ikinci çeyreğinde yüksek büyüme hızını korudu. Dolayısıyla en son açıklanan sanayi üretim endeksinin de desteklediği üzere, yılın ikinci çeyreğinde Türkiye ekonomisinin yüksek büyüme trendini sürdüreceğini düşünüyoruz. Ancak 2010'nun üçüncü ve dördüncü çeyreklerinde de bu büyümenin sürmesi için ihracatımızın temposunu sürdürmesi büyük önem kazandı. Yüksek ihracat büyümesini devam ettirebilmek amacıyla ihracatın önündeki engellerin kaldırılması ve ihracatçılarımızın dikkat çektiği konularda acil adımlar atılması gerektiğini düşünüyoruz."
İhracatçıların rekabetçi kur desteği beklediğine işaret eden Büyükekşi, rekabetçi kur ile beraber üretim ve ihracat için çok önemli olan ara malının içerden temin edilmesinin mümkün olacağının altını çizdi.
Büyükekşi, cari açığı düşürmek ve dış ticaretteki yapısal durumu değiştirmenin yerli girdi tedarikini artırmakla mümkün olduğunu belirterek, "Rekabetçi kur da bunu sağlamak için çok etkili bir enstrüman. Türkiye ekonomisi potansiyelini doğru kullanabildiği müddetçe dünyanın en dinamik ve en hızlı büyüyen ekonomilerinden birisi olmaya devam edecektir" değerlendirmesinde bulundu.
Küçük: İhracatta zor döneme gireceğimizi göz ardı etmemeliyiz
Mayıs ayı sanayi üretim rakamlarına ilişkin yazılı açıklamasında Türkiye sanayisinde üretimin, Mayıs ayında da, geçen yılın baz etkisinin de yardımıyla artışını sürdürdüğünü belirten İstanbul Sanayi Odası (İSO) Yönetim Kurulu Başkanı Tanıl Küçük, şunları kaydetti:
"İkinci çeyrek için, üretim artışında bir hız kesme beklentisi vardı. Olumlu bir gelişme olarak, hız kesme beklentilerin altında kalmıştır. Sanayi üretimindeki bu nispi olumlu gidişle, yılın ikinci çeyreği de büyük olasılıkla kazanım hanesine yazılacaktır.
Ancak, yılın ikinci yarısında, baz etkisi faktörünün zayıflayacağını ve Avrupa'daki duruma bakınca, ihracatta da zor bir döneme gireceğimizi göz ardı etmemeliyiz. Sanayi üretiminde artışın ve dolayısıyla ekonomide de büyümenin yılın ikinci yarısında da devam edebilmesi için, sanayi üretimine can verecek, üretim artışını destekleyecek enstrümanların acilen devreye girmesine ihtiyaç vardır."
imalat sanayi mayıs ayı sanayi üretimi