Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) hiçe sayan Esad Suriye’de etnik yapısını deyiştirdi – Türkmenin Sesi
Yer değiştirme süreci, demografik değişim şemasıyla başladı
Esad rejiminin demografik yapıyı değiştirme planları yıllar önce sinsice başladı ve yavaş yavaş uygulamaya sokuldu. Suriye genelinde isyancılar tarafından kontrol edilen tüm kentler ve köylerindeki yerleşmeler “ Yer değiştirme” kelimesi ile tutarlı hale geldi.
Ülkeye geri dönenler hakkında tüm özel bilgilere sahip olan rejim, bazı isimler üzerinde ısrarla dururken, rejime destek vermeyenleri yerlerinden ayrılmaya zorladı.
26 Temmuz 2015’te Suriye rejiminin başı Beşar Esad en dikkat çekici ifadeyi kullandı.
Esad’ın, açık ve net bir şekilde yer değiştirmelerin yıllar önce başladığını ifade ederken, aslında rejim milisleri ve diğer yabancı milislerin bu tarihten iki yıl önce Suriye’nin tüm şehirlerini ve kasabalarını istila ettiklerini, yer değiştirme süreci ile birlikte demografik değişimin de başladığını belirtti.
Oysa Roma Statüsü’nün bazı (2), (7) ve (8) maddeleri, zorla yerinden edilmeyi bir savaş suçu olarak görür. Uluslararası hukuk, “ İkamet ettiği topraklardan bir grup insanı ve popülasyonu zorla ve yasa dışı olarak çıkarmanın, hükümetlerin veya fanatik grupların belirli bir etnik veya dini gruba yönelik temizliği ve eylemleriyle ve bazen de belirli bir seçkin grubun belirli bölgelerini tahliye etmenin suç teşkil ettiğini kabul etmektedir.
12 Ağustos 1949 tarihli dört Cenevre Sözleşmesinin 49. Maddesi ve 1977’deki Protokollerin de savaş suçu olduğu düşünülmektedir. Zorla yer değiştirme, 1948’de Soykırımın Önlenmesine İlişkin Sözleşmenin, ikinci makalesinde, ulusal, etnik, ırksal veya dini bir grubun tamamen veya kısmen tahrip edilmesine yol açan her şeyin soykırım olduğunu düşünen ağır bir ihlaldir.
Yerinden olma, asıl şekliyle, nüfusun sıkı kuşatmanın bir sonucu olarak açlıktan acı çektiği iki yıllık bir kuşatmanın altında olan eski Humus şehri ile başladı.
Mayıs 2014’te, eski şehirden muhalif çıkması için ilk anlaşma imzalandı; bunlara aileleriyle birlikte bütün takip eden “Hudna Truce” ve “İslam Cephesi’nde“ İslam Cephesi’nin teslim edilmesine karşılık ”eski” bölge sakinleri “denildi.
Bu sırada, Lazkiye eyaletinin kırsalında Rus uyruklu bir kadının yanı sıra Türkiye, Bab El-Salama sınırında, rejim güçleriyle birlikte savaşan 20 savaşçı ile birlikte yakalanan İranlı bir kadın yakalandı.
2015 yılı Ağustos ayında Humus’u vurmak için tehcir tekrar başladı.
Lübnan sınıra yakın olan Şam’a bağlı Zabadani kasabasında, İran heyeti ve hareketin Ahrar al Shamadına Fetih Ordusu ile İranlılar arasında taleptakas Kefraya ve İdlib’de tatsız olaylar yaşandı. Şii nüfusunun yoğun olarak bulunduğu Zabadani kırsalı ile Şam’da şüpheli olaylar yaşanırken, müzakerelerin de çökmesine neden oldu.
Ancak, nüfusun yerinden edilme girişimleri hızlandı. El Cezire Net’te 31. 07. 2016’da yayınlanan bir rapora göre, Lübnan Hizbullahının, partilerin evlerini terk etmeleri için Zabadani bölgesinde sistematik bir şekilde mezhepleri yerinden ettiklerini doğruladı. Akabe bölgesinde, Hizbullah savaşçıları evleri yağmalan ve yaktı.
Böylece, Hizbullah milisleri, 250 aileyi iki yıl içinde evlerini terk etmeye zorladı ve yaklaşık 50.000 sivili Zabadani’den kaçmaya zorladı. Siyasi yönelimlerine bakılmaksızın, rejimin destekçileri bile yerlerinden edildi.
Rapor, El-Hosh kasabasındaki Ulu Cami’nin, Hizbullah’ın yer değiştirme operasyonlarının ardındaki mezhepsel gerekçeyi doğrulayan, bölgenin demografisini değiştirme ve tüm camileri husseiniyas’a çevirme korkularını ifade ederken Şii Hüsniye’ye dönüştürdüğünü de ekliyor.
Uzun yıllar süren sert kuşatmanın ve sürekli bombardımanların ardından Şam’ın batı kırsalındaki Moadamiyet al-Şam kuşatmayı hedefleyen rejimin başlattığı yer değiştirmeyi tamamlamak için demografik değişim sürecine girdi. 19 Ekim 2016’da yüzlerce savaşçı ve ailesi Suriye’nin kuzeyindeki İdlib’e sürüklendi.
Dört yıl boyunca kuşatılmış olan Daraya şehrinde, devrimden önce 250.000 kişi yurtlarından edilerek kent boş bir şehre dönüştürüldü.
Evlerinden olanlar, 10 Haziran 2016’da müdahale için tıbbi ve gıda yardım konvoylarından mahrum kaldı. BM konvoyları delegasyonu gerekli yardımı kaçırdı ve doğum kontrol hapları ile sivrisineklere dayanıklı çadırlar ulaştırılmadı.
Rejim, her türlü ağır silahı kullanmanın yanı sıra sürekli bombardımanla kentte yaşayanları tahliye ederken, kalanları ise füze ve lavlarla yok ediyordu. Yaşanan katliama ise uluslararası güçler kayıtsız kalarak kuşatmayı bir anlamda kabul ediyordu.
British Guardian tarafından web sitesinde yayınlanan bir rapora göre (14-1-2017), 300 Iraklı Şii ailesini, insanların terk ettiği Daraya’ya yerleştirdi.
Rejim, Kasım ve Aralık aylarının sonunda Şam civarında, binlerce savaşçı ve ailesini İdlib kırsalına sürerken, Han el-Sheih kampında ve el-Tal şehrinde yer değiştirdi.
Bu bölgelerde yaşayanlar için bir kuşatma ve açlık kampanyasının ardından Şam ve Humus bölgesinden geçen yoğun Rus ve Suriye baskınları Halep’te, bu demografik değişimin ve insani yardımın ve bakımın yetersizliğinin ışığında sona erdi. Sınırdaki yerinden edilmiş kişilerin akışı korkunç durumu daha da kötüleştirdi.
Suriye’nin sistematik yıkımına tanıklık eden Halep kentinde dört yıl boyunca kurtuluş mücadelesi yaşandı. Şehirde düzinelerce muhalif hizmet kurumunun ortaya çıkmasına rağmen, şehir kurtuluşunu tamamlamada başarılı olamadı, en öne çıkan askeri bölünmeler ışığında koordinasyon eksikliği ve çelişkili ideoloji vardı.
Halep iki açıdan kuşatıldı ve çoğu İdlib’den ve yurtdışından gelen destekleyici grupların kaydettiği ilerlemenin ardından kuşatmayı kaldırma girişimleri başarısız oldu.
Aralık 2016’da, Halep’teki Halepliler yeni yılı Türkiye’ye, diğeri İdlib’e ve Halep kırsalına gitmeden önce açık alanda geçirdiler.
Rejim, 2017 yılında Wadi Barada halkının yer aldığı büyük direniş karşısında Al-Fijja baharının bombardımanı ile Şam’ın tek su kaynağı olan bölgeyi yıkarak büyük bir yükselişin ardından yer değiştirme operasyonlarını başlattı.
Rus uçakları, kuşatmanın ortasında bölgede büyük bir baskı başlattı. İsyancılar, Wadi Barada halkını Idlib’e sürükleyen bir anlaşma imzaladılar.
Öte yandan, 2014’te Humus anlaşmasının dışında kalan El-Waer el-Homsi mahallesi, ilk ve ikinci yer değiştirmeye tanık oldu. Al-Waer semtinden İdlib’e doğru göç eden üçüncü parti grubun yürüyüşü, Hama’nın kuzey kırsalındaki askeri operasyonlar nedeniyle bir hafta gecikmeyle tamamlandı.
Birleşmiş Milletler, 2013 yılında zorunlu yer değiştirme kampanyalarının başlaması üzerine zamanında harekete geçmemiş ve zorla yer değiştirme sözleşmelerinde veya denetiminde etik olmayan arabuluculuğu değişkenlik göstermiştir.
İnsani yardımların kuşatılmış alanlara ulaşmasını içeren 2254 sayılı karar da dahil olmak üzere, Güvenlik Konseyi kararlarına rağmen, BM Güvenlik Konseyi ve BM, Batı Halep kırsalındaki Urm el-Kubra kasabasına giden kabartma kamyonların konvoylarını 19. 09. 2016 yılında Rus uçaklarını bombalamadığı veya yapmadığı iddia edildi. Karar, kampanyaya eşlik eden yardım kamyonlarının yakılmasına ve Kızılay’ın birkaç unsurunun öldürülmesine neden oldu.
Yerinden edilme olayına ayrıca, Uluslararası Af Örgütü ve İnsan Hakları İzleme Örgütü’nün (İnsan Hakları İzleme Örgütü) İnsan Hakları İzleme Örgütü’nün (YPG), Kürt birimlerinin sınırlı alanlarda reddedildiği ve askeri bölgelerde ihtiyaç duyulduktan sonra çeşitli köylerin Rakka ve Hasakah köylerinden zorla göç ettirilmesinin zorunlu tutulması suçlamaları da yer aldı.
Ürdün-Suriye sınırında mahsur kalan on binlerce mülteci, Ürdün makamlarının girmelerini reddettiği için zor bir durumda.
Yaşanan bu büyük insan trajedisine daha kalıcı ve iyi bir çözüm bekliyoruz.
TÜRKMEN SESİ HABER MERKEZİ
AİHM BM Cenevre Dünya Sağlık Örgütü Miletler cemiyeti türkmensesi.net
حزب الكتلة الوطنية التركمانية
تحت أشراف الحكومة السورية الموقتة ((الجيش الحر)) تندمج الجيش الوطني تحت مظلة وزارة الدفاع