Yerleşke Ağlarında İstenmeyen Sistem, Durum Tespitleriyle. Güvenlikle ve Yönetimle İlgili Verilerinin Görselleştirilmesi;
Download "Yerleşke Ağlarında İstenmeyen Sistem, Durum Tespitleriyle. Güvenlikle ve Yönetimle İlgili Verilerinin Görselleştirilmesi;"
Özgür Alp Koçer
1 Yerleşke Ağlarında İstenmeyen Sistem, Durum Tespitleriyle Birlikte Güvenlikle ve Yönetimle İlgili Verilerinin Görselleştirilmesi; Yerel Ağ Çalışma Notlarından
2 Genel Bakış Açısı Orta/Büyük ölçekli yerleşke ağlarında karşılaşılan sorunlardan bir kısmı mercek altına alındı Karşılaşılan sorunların çözümleri özgün yaklaşımları içermekte Network/Güvenlikle ilgili görselleştirme konuları bu sorunlara bütünleşik olarak incelendi
3 İncelenen Durumlar Çok fazla alt konu ve sorundan dört tane farklı ana başlık çıkartılıp incelendi : Antivirüs kullanmadan, viruslü sistem tespitleri Kablolu hattan kablosuz aktif ağ cihazlarının bulunması Ethernet tabanlı sistemlerde OSI-Layer2 görselleştirilmesi SSL tabanlı proxy/tünel program kullanan kullanıcıların tespiti
4 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Sorunun Kökeni: Antivirüs yazılımlarının veya yönetiminin eksik kaldığı durumlarda güvenlik yönetiminin yapılabilmesine olanak sağlamak. Amaçlanan : Virüslü sistemlerin bulunması, STMP virüslerini bulunduran sistemlerin bloklanması.
5 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri İncelen tip virüslerin davranışı bulaşma yapısı - Kullanıcı zararlı olan bir web sitesine giriyor(*). Pc downloader programını çekiyor. Downloader programı zararlı dosyayı çekiyor. * Girmesi,yönlendirmesi,yada sitenin habis yazılım bulunduran bir site haline getirilmiş olmasından kaynaklı
6 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Girilen Web Sitesindeki zararlı web sitesiyle ilişkilendirme kodu örneği 4- Habis yazılımı indiriyor 3- Zararlı kodu çalıştırabilmek için pdf okuyusunu update ediyor :) 1- Girilen websitesi 2- Downloader Programını indiren Zararlı Web Sitesi
7 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Host tabanlı virüsler için DNS - Adres (A) sorgusu - kayıtlarını inceliyoruz Network tabanlı virüslerde : IP-Flow bilgilerini SMTP yoluyla yayılan virüsler içinde için DNS - (MX) sorgusu - kayıtlarını inceliyoruz.
8 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Host tabanlı Method-1: Zararlı dosya güncellemelerini belirli aralıklarla belirli dns adreslerine gönderilen sorguların tespitiyle bulmaya çalışıyoruz
9 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Host tabanlı Method-2: Belli zaman aralıklarında bazı adresleri çok fazla sorgulanması dayalı sistem tespiti Normal bir ad ama aşırı sorgulanmış
10 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Host tabanlı Method-3: (örn: Conflicter Virüsü) Fazla sayıda bilinmeyen/olmayan adreslere sorgu gönderilmesi tespitine dayalı sistem tespiti Method-1 deki durumdan farklı olarak zombi olarak çalışan sistemleri bulmaya yönelik bir çalışma sırasında bu durum farkedildi.
11 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Method -3 (Devam) 1- Adres Tespiti 2- Aran Adrese Sorgu Gönderen IP adreslerinin Tespiti -ortak habis yazılım bulunduran sistemlerin tespiti-
12 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Network Tabanlı Method-4: IP-Flow dataları export edilerek olmayan adreslere yapılan taramalar tespit ediliyor L3-Switch -> Log-Sunucusu -> Paket Akışlarının Ayrıştırılması -> Olmayan Adreslere Giden Akışların Tespitleri (L3 switchde sflow ozelligi etkin kılınıyor)
13 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Network Tabanlı Method-5: Sistem küçük ama hızlı bir SMTP sunucusu kuruyor ve hemen habis bir yazılımı ilişkilendirerek eposta göndermeye başlıyor basliyor. Çok küçük zaman aralıklarında DNS den eposta adresi isteklerinde bulunuyor
14 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Metod-5 : Çözüm Yolu İncelemesi - İnternet kanalıyla yayılan habis yazılımlarının sorun olarak getirdikleri: SMTP yoluyla habis (malware) dağıtan sistemler kendi internet ip nizi malware sitesi olarak ilan edip, google gibi en çok kullanılan sitelere giremenize veyahut rahat erişimi zorlaştırabilecek (catchpa kullanımı gibi) sorunlara yol açabilmekte.
15 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Metod-1/2/3/5 : Çözüm Yolu İncelemesi Bu sorunun en yalın çözüm hali basit bir IDS/IPS yapısının tanımlanmasıyla çözülebilmekte: Ham formattaki datanın okunması Datanın istenilen formata dönüştürülmesi Dönüştürülen formattaki verilerin belli kurallara göre kontrol edilmesi Kontrol Sırasında bunu bildirmesi (Loglama,Alert) Kontrol Sırasında farkettiğinde bunu engellemesi (IPS in IDS ten temel farkı)
16 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Çözüm Yolu İncelemesi
17 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Method için Çözüm Yolunun Uygulama Şekli Rule-Checker -1 : A Records Whitelist domains Whitelist IP addreses Blacklist IP addreses -> Log -> Report Web Interface Blacklist Domains -> Log -> Report Web Interface Blacklist Domains :» Custom Lists
18 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri Metod-5 için Çözüm Yolunun Uygulama Şekli Rule-Checker -2 : MX Records Blacklist IP addresses -> Log Accounting(**) the records hits IF per IP threshold exceed, proceed the block action rule-> Log -> Block-MX-Queries -> Alert (by ) Accounting = Bu betiğin yazılma sebebi
19 Durum-1 : Antivirüssüz Virüs Tespitleri İmza tabanlı MX tabanlı sorguların bloklanması Sonuc olarak: Iptables -A INPUT -s p udp -m udp --dport 53 -m string --hex-string " 000f " --algo bm --to j DROP
20 Durum-2 : Cihaz Tespiti Sorunun Kökeni: Bilgimiz dahilinde olmadan erişim hizmeti veren sistemlerin kanuni sorumluluktan kaynaklı ip-mac eşleştirme bilgilerinin alınamayışı ve kontrolsüz olarak ağ erişiminden doğabilecek sorunlarının olması Alt Sorun: Neden kablolu hattı kullanarak Roque AP buluyoruz? * Sinyalini/Sinyalleşmesini tespit edemediğimiz veya fiziksel olarak giriş iznimiz olmayan, fakat kullanılan ağın sorumlusu olduğumuz yerleşkelerde aranan erişim cihazları tek tespit etme veya engelleme arabirimi kablolu hat olduğu için
21 Durum-2 : Cihaz Tespiti Aranan Cihazlar: Kablosuz Erişim Noktaları İki temel yöntem ayrımı var. Kablosuz fiziksel ortamı kullanarak(*) Sadece kablodan geçen veriyi kullanarak : Bizim ilgilendiğimiz yapı. * = Roque AP tespiti, en çok kablosuz alanda bulunmasıyla ilgili dokuman bulunmakta
22 Durum-2 : Cihaz Tespiti Genel Bulma yöntemlerinin Özeti Bu yöntemler basit gözükmesine karşın her bir madde gün sonundaki problemlerimizi çözmemize yardım etmiştir Bilinen MAC ID'sinin araştırılması, MAC-vendor listesi + piyasa bilgisi karşılaştırılması. örn : Arcadyan nın kutularının Airties in kullanması. Wireless kart üreticilerinin bilgilerinin lokalde aktif olan MAC larla NxN database sorgusu. Bu database oluşturulması sırasında bulabildiğimiz en güzel database TR deki donanım sayfalarında kullanıcı sorunları ve Kismet in wireless-mac id database i Bilinen domain/bilgisayar/kullanıcı adının araştırılması. Kimi sistemler otomatik olarak var olan sistem adlarını kullanıyorlar wireless/ap/linksys/zyxel gibi Kimileride hiç bir ad vermemekte. Her iki yöntemde gözle rahat farkedilebilir nitelikte Sistem Erişim loglarından bir IP nin birden fazla kullanıcı adıyla girmiş olması ya başarılı bir atağı yada sistemin NAT yaptığını göstermektedir.
23 Durum-2 : Cihaz Tespiti NAT modunda çalışan sistemler için: IP başlığındaki TTL (Time To Live ) değeri; her IP seviyesinde yönlendirme yapan cihaz üzerinden geçen paketin TTL değerini bir küçülmekte. NAT yapan cihazlar aynı zamanda birer yönlendirici olarak kullanıldığından bu değeri bir düşürmektedirler. * En çok faydalandığımız yöntem ama kaynak taramalarında bu bilgi nedense diger AP yakalama metodları kadar geçmemekte (nerdeyse hiç) * Bu bilgiyi IP-Flowlarını (sflowları) loglarını, düzenleyip incelenerek bulunabilmekteyiz
24 Durum-2 : Cihaz Tespiti Bridge modunda çalışan sistemler : Erişim Portundan birden fazla MAC adress bilgisinin bulunması Kişisel Notlar (Başımıza gelen durumlardan) Bu method her ne kadar lame/çakma gibi gözüksede kötü durum seneryosu olarak en sonda incelediğimiz CAM (switch mac tabosu) incelemesinin gün sonunda çok fazla işe yaradığına şahit olduk. (spoof eden kullanıcı vb..) 2. Sanıldığının aksine üzerinde çalışılmamış, mac-adres üreteçleri hemen kendisini CAM tablosunda seçilebilir şekilde gösterebiliyor. Ornek Mac Change programı çıktısının ürettiği 0C:0C:0C:0C:0C:01 adresi gibi 3. Layer-2 seviyesinde saldırılar aynı vlan/networkteki kullanıcıları direk olarak etkilemekte ve etkisi birer şikayet olarak msn miz çalışmıyor, internetimiz bir gidip bir geliyor gibi direk sorularla gün yüzüne çıkıyor. Etkilenen kullanıcının mevkisi ne kadar yüksekse sorun kar topu etkisi yaratıyor.
25 Durum-2 : Cihaz Tespiti ve Durum-3 e geçiş Bir önceki durumun bir sonucu olarak MAC adreslerine ait iki farklı konu daha çıktı. 1. Özellikle saldırıya yönelik programların sadece tak çalıştır şeklinde olmasından ötürü, L2 seviyesinde Mac-tabanlı paranoyak güvenlik yönetim sistem çalışması (1) 2. Mac bilgilerinin görsel olarak daha seçili olabilmesi (1)İşlevsel gösterilebilmesi için birebir olarak pc-envanter yönetim ve network element management yönetim sistemiyle entegre olması gerekiyor.
26 Durum-3 : L2 Görselleştirilmesi Sorun: L2 temelli görselleştirme Alt-Sorun-1) Vlan/Port/Mac bilgilerinin alınabilmesi Alt-Sorun-2) Alınan bilgilerin görsel ilişkilendirilmesi Alt-Sorun-3) Bunların etkileşimli olarak kullanılmasına izin verilebilmeli Çözüm metodunun alt soruları ise: 1 - Hetorejen bir sistemde bu bilgilerin otomasyon kanalıyla alınmasının zorlukları (snmp,tcl/expect,her bir ürün grubu için ayrı betiklerin düzenlenmesi) 2 - Veriler hangi yöntemle ilişkilendirilip görselleştirilecek? 3 - SVG formatına dönüştürülmesi mümkün mü? Not-1: Varsayım: Sorunu basitleştirmek için sistemin dinamik deği statik olduğu varsayımı (farklı stp yapıları, vlan-stp ilişkileri, etherchannel, port yapıları vb gibi konular başlangıç için dahil edilmedi) Not-2: Sunum konusu dışındaki diger sorunlar : Verilerin, belli aralıklarla tanzim edilip güncellenmesi
27 Durum-3 : L2 Görselleştirilmesi: Graphviz in dot dili kullanıldı
28 Afterglow kullanarak veya kendi betiklerimizi kullanarak oluşturabildiğimiz L2 görselleştirmesi MAC <->Port # Vlan <-> Port # Vlan <-> Mac Büyütülmüş faklı alan
29 Durum-3 : L2 Görselleştirilmesi: Graphviz-dot diliyle aynı zamanda veri yapılları şekillerini kullanarak farklı yapılar oluşturabilmek mümkün. Çıkarım: Ağ izleme ve Ağ yönetimi programı yazabilmek mümkün
30 Durum-3 : L2 Görselleştirilmesi:
31 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi Sorun : Bilinen Kampüs ağındaki güvenlik politikalarının uyulmasını sağlamak Kişisel Yorum: Sorun-2: Etiksel Sebepler Adil bir yönetim, * İstenmeyen içeriğin herkes için geçerli olduğu * Hattın olabildiğince kullanılması ama sömürülmemesi * Kampüs ağı teknik olarak idari,akademik,öğrenci ayrımında İdari kullanımın kurumsal bir şirket mantığında ele alınması Akademik kullanım için dizi/film indirmenin bir akademik çalışma olmadığının hatırlatılması Öğrenciler için, bant genişliğimiz müsayitken büyük hacimli dosyaların indirilebileceği ve backtrack indirmenin sorun olmadığı ama bunun rastgele keyfi olarak kullanmanın doğru olmayacağı Ve tüm kullanıcılar için spoof/sniff/saldırı programlarının çekilip takbik edilmesinin sonuçlarını birden fazla kez yaşamak istemiyoruz.
32 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi Odaklanan Alt Sorun : SSL portunu kullanan tünel programlarının bulunması Durum Tespiti: 1. Kullandığımız IPS in imzalarının hata oranın yüksek olması, ve diğer programları etkilemesi 2. Kullandığımız IPS in tünel programları için güncel imzalarının geç çıkabilmesi 3. Bu porttan kaynaklı tünel programlarının kullanımın tespitinin çözüm sağlayıcı firmaların yakalama yüzdelerinin düşük olması ve %100 çözümün olmaması. Hatırlatma: UTM vebuna benzer cihazlarda imza tabanlı işlemlerdeki bir karışıklık tüm kullanıcıların trafiklerini etkileyebilmektedir.
33 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi Çözüm Metodları Başlangıç çalışmaları ve referans çizgilerini incelemeye dayalı çözüm: Tünel Programlarını anlamak SSL trafik referans çizgilerinin belirlenmesi SSL trafiğini anlamak SSL trafiğini sınıflandırmak SSL trafiklerinin Protocol seviyesinde izlemek (*) SSL trafiğini NAT tablosundaki bilgilerinin incelenmesi (***) SSL trafiklerini IP seviyesinde izlemek (***)
34 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiği nedir? Bilinen : 443 kullanır, veriler şifreli olarak gider Unutulan : Şifreleme sistem kaynaklarını fazlasıyla tüketen bir uygulama olduğu ve ssl-offloading uygulamasının servis veren yerler için ek donanım ve yönetim olarak ayrıca bir maliyet kalemi olması Sonuç olarak: Bu hizmeti veren yerler zorumlu hallerin dışında min. düzeyde ssl hizmeti vermek isteyecektir. Örn: Kişisel verilere ulaşılmak istendiğinde talep edilecektir.
35 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi Ön Çalışma: * Belli Portlara izin verilmesi Trafik miktarı dramatik oranda azılacak Belli portlardan geçen tarafikteki içeriğin taranması Örn: 21 porttan geçen trafikte ftp metodlarının hiç kullanılmamış olması bir tür tünel kullandığını gösterir
36 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi Ön Çalışma (Devam) Bolum-1: Referans çizgisi: oluşturma : Referans çizgisi aynı zamanda sistemin normal davranışı olarak özetlenebilir. Örn: Mrtg çıktısı alınmış bir serverının spam alımındaki durumu Bölüm-2 SSL trafik referans çizgilerinin belirlenmesi : Örn: Mesai-Başlangıcı/Bitişi,Öğle Tatilleri, Çıkış Saatinden Sonra (18.00pm++) SSL sezonlarının sayısal değerinin arasında olması, Ortalama bir IP başına düsen SSL sezonun anlık değerinin en fazla 10 tane olması yada belli bir süre zarfında 2 tane sezon açması gibi. Referans Çizgisinin dışına çıkıldığında: Bizim karşımıza çıkan durumlarda çok fazla sayıda session açılmışsa tünel programını kullanıldığı kullanan kişi download amaçlı kullandığını gösteriyordu. baseline : referans cizgisi,....kaynak: sozluk.sourtimes.org(elling, :21)
37 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL Trafiğinin Ayrıştırılması SSL portunu kullanan remote-management programları SSL portunu kullan proxy/tunnel programları Bilinen SSL hizmeti alınması
38 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiğini sınıflandırmak * servisi veren yerler * Banka sayfalarına erişim * ERP uygulamalarına erişim * Kütüphane hizmetlerimi erişimi * vb.. Amaç : SSL trafiğini sınıflandırmak ve ayırmanın temel sebebi incelerken bilinen adresleri hızlıca çıkarmak için. (whitelist/blacklist uygulamaları olarak düşünülebilinir.)
39 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiğini NAT tablosundaki bilgilerinin incelenmesi (***) Normal bir NAT sezonun bitme süresi normal bir web sayfasına bakılma süresi olarak incelenirse anormallik hemen farkedilebilir nitelikte oluyor. Hem remote-management programları hemde tünel programları bu durumda farkedilebiliniyor (***) (***) Bu farketme metodu basit olmasına rağmen en iyi sonuçları vermekte, bulabildiğimiz kadarıyla bilinen utm,firewall yapıları bu parametreyi bu amaçlarla kullanmamakta
40 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiklerinin Protocol seviyesinde izlemek (*) Amaçlanan: SSL sertifikası olup olmadığı varsa, şirket bilgilerinin alınması. Bir nevi http-banner grabbing mantiğında yaklaşım Wget ile ön çalışmamızda openssl implementasyonundan kaynaklı timeout problemi olduğu için custom bir scriptle soruna ait çözüm aradık.
41 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiklerini IP seviyesinde izlemek (***) 1-) XML API si veya SNMP çekmek en doğrusu fakat kullandığımız UTM den kaynaklı sorundan dolayı Tcl/Expect ile çözebildik.
42 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiklerini IP seviyesinde izlemek (***)
43 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiklerini IP seviyesinde izlemek (***) Whitelist/Blacklist uygulaması bu aşamada gerekiyor
44 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiklerini IP seviyesinde izlemek (***)
45 Durum-4 Tünel Programlarının Tespitleri ve Engellenmesi SSL trafiklerini IP seviyesinde izlemek (***)
48 OpenCV Tanıma Mouse Emulator Xtestlib Tanımlatılan rengi birer mouse cursor olarak algılayıp gidiş yönünü seçebilmekte, renk büyümesi click on/off olarak verimsiz olarak kullanılmakta ama sonuçta tek renkle çalışmakta Yapılacaklar Listesi : 2. Renk Kullanımı daha doğru çalışan Click on/off için Ekran görüntüsünü 640 x 480 yerine 1280x768 kullanmak KML file nı dinamik olarak güncellemek OpenCV çalışmasının daha gelişmiş hali, özellikle mouse nasıl simule edileceği ve click-on-off tespitini nasıl yapmalıyım sorusuna cevaben bu dokumandan faydalandım
49 Dinlediğiniz için teşekkürler, Sorularınız?