Download "Güneş Enerji Santrallerinde Finansal Kayıplar & Sigorta Teminatları. Sunum OSMAN TÜKEN"
1 Güneş Enerji Santrallerinde Finansal Kayıplar & Sigorta Teminatları Sunum OSMAN TÜKEN
2 Sigortanın Gerekliliği ve Faydaları ( Neden Sigorta Yaptırmalıyız? ) Sigorta, ülkelerin gelişimine direk ve birincil etki eden bir faktördür. Toplumların gelişmişliklerinin bir ölçüsü de kişi başına düşen sigorta tüketimidir. Sigortanın Faydaları Toplumsal Güven : Vatandaşların özelikle sorumluluk sigortasını temin etmiş olması, vatandaşların toplumda birlikte yaşamaları esnasında daha güven içerisinde olmasını ve toplumsal diyalogların sağlıklı gelişmesini sağlar. Yatırım İstikrarı ve Kalkınma : Mevcut bir yatırımda ( GES vb. ) meydana gelen sigortalı hasarın karşılanması, yeni yapılan yatırımların hızını kesmemektedir. Finansal kayıp endişesinin olmaması yatırım planlamalarını da pozitif etkilemektedir. Finansman Temini Etkisi : Finansman şirketin nazarında kayıpların sigorta teminatında olması kredi ödemlerinde aksama olmayacağı anlamına gelmekte ve Finansman teminini kolaylaştırmaktadır. Hasar Yönetimi Faydası : Sigorta şirketlerinin hasar esnasında ikame sürecine dahil olması ile hasar maliyetleri düşmekte ve haksız kazanç engellenmektedir. Koruma ve Güvenlik Etkisi : Sigorta şirketlerinin sigorta yaparken sorguladığı güvenlik önlemleri, yatırımcıda farkındalık yaratmakta ve daha güvenli yatırımlar oluşmasını sağlamaktadır. Finans Sektörü Faiz Etkisi : Yatırım finansmanı geri dönüşünün daha güvende olması Finansman şirketlerinin faiz oranlarına direk etki etmektedir. Dolaylı olarak ta Sigorta havuzunun büyümesi ile sigorta şirketlerinde toplanan primler gene bankalar kanalından sahaya aktarılabilmekte ve finans sektöründe para bolluğu nedeni ile faizlerde düşüş sağlamaktadır.
3 GES DEVRELERİ ve SİGORTA ÜRÜNLERİ MONTAJ DÖNEMİ SİGORTA ÜRÜNLERİ MONTAJ ALL RİSK SİGORTASI İŞVEREN MALİ SORUMLULUK SİGORTASI 3. ŞAHIS MALİ MESULİYET SİGORTASI NAKLİYAT SİGORTASI ÇALIŞANLAR İÇİN GRUP FERDİ KAZA SİGORTASI MESLEKİ SORUMLULUK SİGORTASI İŞLETME DÖNEMİ SİGORTA ÜRÜNLERİ İŞLETME DÖNEMİ SİGORTASI İŞVEREN MALİ MESULİYET SİGORTASI 3. ŞAHIS MELİ. MES. SİGORTASI KAR KAYBI SİGORTASI GELİR KAYBI SİGORTASI ÜRETİCİ FİRMALAR İÇİN SİGORTALAR
4 Gerekli Olan Temel Sigorta Terimleri Yangına Bağlı Kar Kaybı Sigortası ve Genel Şartları : A.1- Sigortanın Konusu Bu sigorta ile; bir ticari faaliyetin yürütülmesinde kullanılan taşınır ve taşınmaz değerlerde, bir yangın sigorta sözleşmesi kapsamında teminat altına alınan risklerin gerçekleşmesi ile ortaya çıkan hasar ve kayıplar sonucu, ticari faaliyetin kısmen veya tamamen durması veya aksaması nedeniyle oluşan kar kayıpları, sigortacı tarafından poliçede belirtilen sigorta bedeline kadar teminat altına alınmıştır. A.4- Teminat Dışında Kalan Haller 4.1. İlgili yangın sigorta sözleşmesi ve yangın sigortası genel şartları hükümleri uyarınca teminat altına alınmamış hallerden meydana gelen kar kaybı. 4.2 Sigorta ettiren ile sigortacı arasında kararlaştırılarak kâr kaybı poliçesinde belirtilmiş olan haller dışında kalan rizikolardan kaynaklanan kâr kayıpları Sigortalının iflası veya işletmenin faaliyetine son verilmesinden sonra oluşan kâr kayıpları.
5 Gerekli Olan Temel Sigorta Terimleri Performans Garantisi Teminatı : ( Ürünler için Performans Kaybı ) SİGORTALI TESİSTE BULUNAN EKİPMANLARIN, ÜRETİCİ TARAFINDAN TAAHHÜT EDİLEN PERFORMANSLARININ %10 UN ÜZERİNDE DÜŞMESİ HALİNDE, İLGİLİ PERFORMANS KAYBININ POLİÇEDE BELİRTİLEN TAZMINAT LİMİTİ DAHİLİNDE KAPSAMA ALINIR. IEC SERTİFİKASI ZORUNLUDUR. Poliçelerde limitli olarak sağlanabilir veya USD limitler alınabilir. Sigorta şirketleri yaptıkları işletme dönemi sigorta poliçeleri içerisinde limitli olarak sağlayabilmektedir. uzak veri izleme sisteminde ürünlerden kaynaklı bir düşüşün tespit edilmesi ile birlikte müracaat edilir. Bilirkişilerce eksik üretimin ürünlerden kaynaklandığının tespiti ile azalan üretim miktarı %10 dan fazla ise %10 dan fazla düşen kısım limitler dahilinde tazmin edilir. Düşük Solar Radyasyona Bağlı Gelir Kaybı : ( Güneşlenme Süresine Bağlı ) Bu Poliçe, Rizikoyu anormal düşük solar radyasyonla bağlantılı gelirlerde bir düşüşten kaynaklanan finansal zararların geri ödenmesi üzerinden teminat altına almaktadır. Bu teminatı tek başına bir poliçe olarak alabildiğimiz gibi, 12 Aylık İşletme dönemi sigortası içerisinde farklı şartlar ile bir ek teminat olarak ta alabilmekteyiz.
6 İŞLETME DÖNEMİ SİGORTASI ve İÇERİĞİ Santralin üretim Yaptığı dönem için yapılan 12 ay süreli sigorta poliçesidir. Paket poliçe olarak yapılmaktadır. Paket poliçe İçerisinde santralde oluşabilecek deprem, Terör, Fırtına, dolu, Yangın, Hırsızlık, diğer doğal afetler, voltaj dalgalanması ve yıldırımın dolaylı tesiri vb. hasarlara karşı teminatlar yer alır. - Ayrıca; Poliçe İçerisinde Komşuluk Yangın mali mesuliyet, İşveren Mali Mesuliyet, 3. Şahıs mali mesuliyet gibi sorumluluk teminatlarının alınması da mümkündür. - Ek Teminat ile bu poliçede Ürünlerden kaynaklı üretim düşmesine ve Düşük Solar Radyasyona bağlı Gelir kayıpları için performans garantisi teminatı sağlanabilir. - Poliçe süresi içerisindeki Dönem İçin teminata giren bir hasar sonrası yaşanacak kar kayıpları için teminat sağlanabilir.
7 İşletme Dönemi Sigortası İçerisinde sağlanabilen Düşük Solar Radyasyona ve Ürün Performanslarına Bağlı Gelir / Performans Kaybı Teminatı: Sigortanın amacı Tamamen çalışır vaziyette olan ve operatör tarafından herhangi bir kusuru olmadığı onaylanmış olan fotovoltaik üniteye ait enerji üretim raporunda ( PVSol, PVSyst vb. Program Raporları) yer alan tahmini yıllık enerji üretim rakamının, % 10.dan daha fazla eksik gerçekleşmesi halinde Sigortacı, ortaya çıkan noksanlık için tazminat ödeyecektir. Her halükarda sigortacının ödeyeceği tazminat tutarı, performans kaybı bedelinin % 30 u ile sınırlıdır. Santralin toplam üretiminin %30 una kadar teminat sağlanmaktadır. Örneğin: 5mW kapasiteli bir santralin Yıllık Enerji üretim Miktarı Sabit Fiyat Alım Garantisi Hesabı ile USD Karşılığı olarak USD olur ise, Poliçe USD ye kadar tazminat ödemektedir. Bu hesaba göre santralin üretiminin Kurulumdaki Üretim öngörüsü raporuna kıyasla üretiminin %40 düşmüş olması gerekir. Çünkü %10 muafiyet ile birlikte %30 un ödenmesi için Üretimin %40 Düşmüş olması gerekir. Performans kaybı hesabı, poliçe vade sonundaki üretim sonuçlarına göre yapılacak olup, kısa vadeli ve dönemsel kayıplar teminat haricidir. Sigortalı performans kayıpları a) Enerji üretim raporuna kıyasla azalan global solar radyasyon; b) Parça kusurları c) Fotovoltaik modüllerin ve elektronik bileşenlerin iç çalışma kusurları
8 Tek Başına Haricen bir Poliçe ile Teminat Sağlanabilen Düşük Solar Radyasyona Bağlı Gelir Kaybı Sigortası : Kurulumu planlanan GES in kurulum raporları ( PVSol, PVSyst vb. mühendislik programları ile hazırlanan ), kullanılan ekipmanlar ve koordinat bilgileri ile NASA güneşlenme süreleri üzerinden hesaplanan ( Sigorta Şirketince ) üretim satış değerinin poliçede belirtilmesi ile oluşturulur. Başvuru formu ile müracaat yapılır. Yurt dışından teminat sağlanmaktadır. Belirlenen bu satış değerinin Sigortalının talebine göre %10, %7,5, %5, veya %2,5 dan daha fazla düşmesi ile teminat çalışmaya başlar. Örnek : USD değerinde üretim öngörülen tesisin güneşlenme süresine bağlı olarak USD değerinde elektrik üretimi yaptığımı düşünelim. Teminat, %10 Opsiyon ile üretimi USD ye tamamlamaktadır. Bu durumda poliçe %10 muafiyet ile USD tazminat ödeyecektir. Poliçe Tazminat Hesabında Kullanılan Bazı Kavramlar: Veri sağlayıcısı 300 E Street SW, Washington DC adresinde bulunan ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) Veri kaynağı Global Ülke Veri Asimilasyon Sistemi (GLDAS) ürünlerinden birisi olan GLDAS_NOAH025_M.2.0 Başlatıcı Değer Sigortalının bir tazminat alacağı Enerji Üretim Endeksine karşılık gelmektedir. P 50 Solar park için ortalama Enerji Üretim Endeksi. Aylık faktör Aylık faktörler kurulu MWp başına enerji üretimini hesaplamak için kullanılır. Aylık faktörler sıcaklığa ve solar panel verimliliğine bağlı olarak yıl boyunca farklılık gösterebilir. Aylık Enerji Üretimi MWh cinsinden ifade edilen bu aylık enerji endeksi aşağıdaki formülle hesaplanmaktadır: Aylık Enerji Üretimi = Aylık Solar Radyasyon x Aylık Faktör x Kurulu kapasite
9 Düşük Solar Radyasyona Bağlı Gelir Kaybı : (ÖRNEK: 2 mw) Aylık faktörlerin değerleri (m²/wp) Ortalama Aylık Radyasyon Ocak 1,31 97,98 Temmuz 0,74 181,15 Şubat 1,11 106,89 Ağustos 0,87 192,96 Mart 0,99 145,62 Eylül 0,91 159,88 Nisan 0,88 153,82 Ekim 1,11 138,63 Mayıs 0,78 166,45 Kasım 1,19 103,64 Haziran 0,72 173,66 Aralık 1,34 94,33 (1.715,11) Başlatıcı Değerin altında her bir kwh için ve limite ulaşana kadar, sigortalı, azami limit USD olmak kaydıyla, MWh başına 130 USD alacaktır. Limit talebe bağlı olarak Arttırılabilir. Prim değişecektir. Başlatıcı Değer, Endeks Çıkışı, kavramsal ve limit Tablo 1 de tanımlandığı gibidir: P 50 [MWh] Başlatıcı Değer Kavramsal Limit Bizce istenmişti. [MWh] [USD / MWh] [USD] belirlendi USD ( un %10 Başvuruda bildirildi (1.715,11 x 2 ) altı ) Poliçe Limiti Tablo 1 : Endeks başlatıcısı, endeks çıkışı, kavramsal ve limit GlobHor (kwh/m²) Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Yıl 74,8 96,3 147,1 174,8 213,4 241,2 244,8 221,8 175,7 124,9 87,1 70, ,2
10 Güneş Enerji Santrallerinde oluşan hasarlar Üretim Performansını direk etkilemektedir. (HASAR ÇEŞİTLERİ) DOLU KAR AĞIRLIĞI DOLU YANGIN
11 Güneş Enerji Santrallerinde en Riskli Hasar Çeşitleri FIRTINA & HORTUM YILDIRIM YILDIRIM & KISA DEVRE / ARIZA
12 Tüm Katılımcılara «Sigortalı ve Sağlıklı Bir Yaşam Diliyorum» Osman TÜKEN