Daha az nasıl hava tüketirim?
'Su Altı Dünyası' forumunda selcuk tarafından 13 Aralık 2012 tarihinde açılan konu
Su altı dünyasın da dolaşırken havası tükenmek üzere olan ilk dalıcı olmaktan sıkıldınız mı? Daha büyük bir tüp takabilir ya da aşağıda verilen üç strateji sayesinde bir sonraki dalışınızda 35 bar daha fazlanız olur. Yüzeye çıkış beklemelerinde, dalış hocası kontrollerini yapar ve her dalıcının hava durumunu kaydeder. Yüzeye doğru güvenli ve ağır bir çıkış ve komple bir güvenlik beklemesi yapmış olsanız bile, 25 bar havanızın kalması, sınıra epey yaklaşmış olduğunuzu gösterir.
* Ama dalıcıların çoğunun 40, 55 hatta 75 psi havaları kalmış!
* Burada neler oluyor?
* Dalışın yarı süresini yüzeyde mi geçirdiler?
* Bir yerde saklı yedek şişeden mi çekiyorlar?
* Sizin ahtapotunuzdan mı çalıyorlar?
Büyük olasılıkla, havayı boşa harcamamayı öğrenmişlerdir. Ama neşelenin: Sizi tekrar oyuna sokacağız ve 35 bar kadar arttırmayı göstereceğiz. Yalnızca üç şey yapacaksınız: Yavaş olmayı düşünün. Kaygan olmayı düşünün. Uykuda gibi davranın. Şimdi, bunlar ne kadar zor olabilir ki?
Yavaş Olmayı Düşünün
Hava sudan 800 kat daha yoğundur ve sizin hızınız, elde edeceğiniz enerjinin karesiyle orantılıdır. Sığ yüzme havuzunda yüzmenin, hatta yavaş yüzmenin ne kadar zor olduğunu zaten biliyorsunuz. Hızı iki kata çıkarmak, yaklaşık dört misli fazla enerji gerektirir. Ya da bunu tersine çevirelim: sığ havuzda yarısı kadar bir hızda yüzdüğünüzde, dörtte bir enerji gerekir. Bu yüzden, yavaş gidin. Yavaş yüzün, yavaş dönün, konsolunuz yavaşça uzanın-her şeyi ağır çekimde yapın. Normal davranış biçiminde yapacağınız bir çok değişiklik, enerji ve hava harcamanızı önler ama yavaş yüzmek en belirgin hava biriktiricisidir. Ayrıca, el, kol, baş ve gövdenizi yavaşça oynatmayı unutmayın. Dikkat etmez, hareketleri "normal" hızda yaparsınız, bu da havada öğrenilmiş bir şey olarak sualtı için fazla hızlı kaçar.
Yavaş Gitmenin Diğer Yolları
Akıntılarda dalmayın. Dipte ya da bir duvarın yanında akıntı daha azdır. Ellerinizi kullanın. Uygun olduğunda, kendinizi kayadan-kayaya çekin, dipteyken önce bir el sonra öteki ilerleyin. (Tabii ki mercan ya da başka canlılara dokunmadan.) [NOT: Elleri kullanmanın normal yüzme halinde gereksiz olduğunu ve fazla enerji/hava harcamanıza neden olacağını da unutmayın] Kendinizi sıcak tutun. Beden, sıcaklığını korumak için kalori yakıp oksijen harcar. Ilık suda bile başlık takın. Kısa palet vuruşları yapın. Yavaşça palet vurmanın yanı sıra, vuruşları kısa tutun. Büyük vuruşlarda çok su hareket eder ama size az mesafe verir. Daha iyi palet satın alın. Beden kas gücünü harekete çevirmede bazı paletler daha etkilidir. Iyi bir çiftle, daha az çabayla daha seyrek palet vurursunuz Formda olun. Formda bir dalıcının aynı hızı daha kolay yapmasına karşın sizin yavaş tempoda bile tüm çabanızla palet sallamanız gerekiyorsa, daha çok enerji yakarsınız. Ne kadar formda olursanız, enerjiyi (ve havayı) o kadar yetkin kullanırsınız.
Kaygan Olmayı Düşünün
Sürüklenmeyi azaltarak enerji tasarruf edersiniz. Balık, balina ve fokların bedenin daha pürüzsüz ve daha az uzantılı olması rastlantı değildir. Buna karşın dalıcılar, sırık gibi uzantılarla başlayıp sonra da bir sürü kocaman ekipmanla donatılırlar. Maskeler, BC'ler, tüpler ve diğer şeyler, anafor ve sürüklenmeye neden olan pütürlü ve karmaşık şekiller oluşturur. Kendinizi düzeltmek için atacağınız bir çok adım var ancak yalnızca birini seçecekseniz, şunu yapın: Taşıyacağınız kurşunun miktarını ve yerini iyi ayarlayın. Amacınız, en az BC şişmesiyle doğal bir yüzüş ve mükemmel bir yatay duruştur. Bu sayede, baş-omuz ve tüp ucunun suda açtığı "delikten" gövde, kalça ve bacaklarınız geçerken, o deliği pek az genişletirsiniz. Örneğin olumsuz duruşta, sabit bir derinlikte kalmak için hem yukarı hem de ileri doğru gitmede palet vurmak zorunda kalırsınız. Pistte "kuyruk sürüyen" bir uçak gibi görünürsünüz: Bacak ve ayaklarınız, omuzlarınızdan daha aşağıda olduğundan sudaki "deliği" büyütür ve sürüklenmeye neden olursunuz. Olumlu duruşta, ayni sonuç için aşağıya doğru palet vurmalısınız. Asgari ağırlık miktarını taşımak önemlidir çünkü ağırsanız (olağan hal), ekstra kurşun nedeniyle BC'nizi şişirmelisiniz. Şişkin BC, fizikman daha büyüktür ve suda açtığınız "deliği" büyütür. Doğru ağırlık üzerinizdeyken, onu dağıtmalısınız, böylece hareket etmeksizin ya da palet vurmaksızın, bedeniniz yatay pozisyonda kalabilir. Bu doğru bir "düzenleme"dir. Çoğu dalıcının baş ve omuzları ağır, kalça ve bacakları hafiftir. Bu yüzden bel eğik, popo yukarıda ya da kalçayı aşağıda tutmak için paletler yukarıda yüzmek zorunda kalırlar. Her iki durumda da gereğinden fazla suyu itmektedirler ve bu da sürüklenme ve hava kaybına neden olur.
Sürüklenmeyi Azaltmada Diğer Yollar
Konsol ve ahtapotunuzu gövdeye yakın takın. Olabildiğince çok ekipmanı bedeninizin akıntı suyunda taşıyın. Hortum girişlerini ayarlayın. Hortumları bedene yakın tutmak için değişik hortum girişlerini seçin. Ama çok kısa tutmamaya dikkat edin ki baş hareketlerinizi ya da konsolu okumanızı engellemesinler. Daha iyi bir BC alın. Hem üstünüze tam oturmalı hem de uygun yüzdürme sağlamalıdır. Çok büyük ya da fazla kaldıran bir BC, şaşılacak kadar çok sürüklenmeye neden olur. Ayrıca büyük beden BC, uygun düzenlemeyi bozar. Kısa vuruşlarla palet kullanın. Kısa vuruşlar daha etkin olmakla kalmaz, paletleri kendi akıntı suyunuzun içinde tutarlar. Elleriniz iki yanda dursun. Ve hareketsiz kalsınlar. Şnorkelinizi saklayın. BC'nizin içinden baldırınıza bantlayın, katlanabilir şnorkeli cebinizde taşıyın ya da yanınıza almayın. Küçük gereçleri ceplerinize koyun. Fener, düdük ve güvenlik sosisi gibi küçük nesneler etrafınızda uçuşurken orantısız sürüklenmeye neden olurlar.
Uykuda Gibi Olun
Nefes alma biçiminizden söz ediyoruz. Nefesinizi daha etkin kılmak için yapacağınız tek bir şey varsa, o da şudur: Uyuyormuşçasına nefes alın... ağır ve derin. Bu, en mükemmel oksijen ve karbondioksit dönüşümünü arttırarak hava harcanmasını önler. Tüpünüzden içermişçesine kısa nefesler alırsanız, havayı harcamayacağınızı düşünebilirsiniz. Ancak, boşa harcarsınız. Aldığınız her nefes, verdiğiniz son nefesten boğaz ve genzinizde kalmış "ölü soluğu" ciğerlerinize taşır. Bu ölü soluk, yüksek yoğunlukta karbondioksit, düşük yoğunlukta oksijen içerir. Yüksek karbondioksit yoğunluğu, daha çok oksijene gereksinimi doğmadan, yeni bir nefes alma gereğini tetikler. Derin nefes almak ise ölü havayı temiz havayla hafifletir ve ciğerlere daha çok oksijen gider. Böylece daha çabuk hava değişimini sağlamakla kalmaz yeniden nefes almanızı da geciktirir. Daha az nefes alma gereksiniminiz olduğunda daha derin nefes alırsınız ve tüpünüz daha uzun süre dayanır. Aynı zamanda yavaş nefes alın. Her nefes ciğerlerinizde daha uzun kalacağından oksijen alımınız ve karbon dioksit verişiniz artar. Ciğerlerinizdeki hava keseleri ve kan dolaşımınızda dolaşan hava moleküllerine daha çok zaman kalır.
Uykuda Gibi Soluk Almanın Diğer Yolları
Nefesinizin tümünü verin. Böylelikle "ölü havanın" miktarı azalır ve olabildiğince az karbondioksit kalacağı için yeni bir nefes alma gereksinimiz ertelenmiş olur. Nefes aldıktan sonra durun. Boğazınız hala açıkken havayı bir kaç saniye daha diyafram kullanarak ciğerlerinizde tutun. Bu sayede havanın değişimi için daha fazla zamanınız olur. Nefes alma biçiminiz şöyle olmalıdır: Nefes ver, nefes al, bekle. Nefes ver, nefes al, bekle.
Not: Bu nefes alış biçimini her anlattığımızda, birileri bize yazar ve "Bu, nefesi tutmak değil midir?" diye sorar. Hayır, değildir. Nefesi tutmak, epiglottisi kapayarak (homurdanırken olduğu gibi) çok daha uzun süre tutmaktır. Boğazınızı kapamak, kapalı bir hava alanı yaratır ve yukarı doğru çıkmaktayken emboliye açık hale getirir. Boğazınızı açık tutmak, bu riski ortadan kaldırır. Ayrıca, nefes tutmak, işe yaramaz. Nefesiniz çok uzun süre tutmak Çok fazla karbondioksit kalması demektir ki bu da gereğinden önce nefes alma zorunluluğu yaratır ve sık sık derin olmayan nefesler almanızla sonlanır. Net sonuç: Nefes tutarak daha çok hava kullanırsınız, daha az değil. Yüksek performanslı bir regülatör satın alın. En iyi modellerde, regülatörün kendisinin yönlendirdiği nefes alma işlemini azaltmak için epeyce mühendislik çalışması yapılmıştır.
Öteki dalıcıdan daha az havayla dalışı tamamladıysanız, bu sizin daha az yetenekli ya da daha az deneyimli ya da doğayla daha az uyum içinde olduğunuzu mu gösterir? Belki, ama olasılıkla siz öteki dalıcıdan daha iri olabilirsiniz. ya da siz daha derin bir profil izlemiş ya da kamera taşıyor olabilirsiniz. ya da sizin genleriniz farklıdır. Öteki dalıcının basınç göstergesi bozuk olabilir ya da onun tüpü daha iyi doldurulmuştur. Kesinlikle durum budur şayet siz aynı profildeki partnerinizden 500 Kg [galiba gram demek istemiş]. daha fazla ağırlık kullandıysanız! Çözmeniz gereken bir sorun var demektir. Ama 100-150 kg.lık [burada da gram olmalı] fark? Anlamsızdır. Ve 50 bar'lık rezervinizi azaltmakla kısa bir güvenlik duruşunda Vaktinden önce çıkmak arasında tercih yapmak zorunda kalırsanız - rezervi azaltın. Daha güvenli bir profil, iyi niyetli bir talimattan daha önemlidir. Bir sonraki dalışınızda havayı idareli kullanmada daha iyi iş çıkarın, yeter
selcuk, 13 Aralık 2012
ben olsam çakarım ikitane sakinleştirici bak ruh gibi oooohhh tüp 2 saat dayanacakken 4 saat gider
MaRLeY, 28 Ocak 2013
MaRLeY demiş ki: ↑
ben olsam çakarım ikitane sakinleştirici bak ruh gibi oooohhh tüp 2 saat dayanacakken 4 saat
Yok be kardesim oyle bisey yapsan daha sakat suyun altinda uyur kalirsin hem kendini hemde dalis ekibini tehliyeye sokarsin aman diyim haa ....
selcuk, 28 Ocak 2013