Necip Murat 15 Mayıs 2017 11:13 15 Mayıs 2017
Serdar Altan 28 Mayıs 2018 15:52 28 Mayıs 2018
Önümüzdeki yıllarda ürün sahipliğinin düşüşe geçmesi beklenirken bir yandan da birçok sektörde “hizmet olarak ürün” modeli benimsenmeye başlandı.
Statista’nın paylaştığı istatistiklere göre, global araç paylaşım sektöründeki yıllık gelirin 2018 ile 2022 yılları arasında %16,3’lük bir yıllık bileşik büyüme oranı yakalayarak 2022 yılı itibarıyla 109,050 milyar dolara yükselmesi bekleniyor.
Her geçen gün birçok sektörde “hizmet olarak ürün” (product as a service) modeli biraz daha benimsenmeye başlanıyor. Bu kapsamda sizlere daha önce İsveçli otomobil üreticisi Volvo ve Alman otomobil üreticisi BMW‘nin abonelik sistemlerinden bahsetmiştik. Çeşitli sektörlerdeki birçok şirket, geleneksel iş modelinin yanında hizmet olarak ürün modelini de denemeye başlarken otomotiv ve ulaşım sektörleri bu sektörlerin başında geliyor. Yakın gelecekte araç sahipliğinin düşüşe geçecek olması nedeniyle, otomobil üreticileri ve ulaşım şirketleri özellikle araç paylaşımına yönelik ürünler ve hizmetler oluşturmaya başladılar.
Statista’nın paylaştığı istatistiklere göre, 2018 yılının bu zamanına kadar dünya genelinde, araç paylaşımı sektöründe elde edilen toplam gelir 59,678 milyar dolar idi. Global araç paylaşım sektöründeki yıllık gelirin 2018 ile 2022 yılları arasında %16,3’lük bir yıllık bileşik büyüme oranı yakalayarak 2022 yılı itibarıyla 109,050 milyar dolara yükselmesi bekleniyor.
Bununla birlikte dünya genelinde bu sektördeki kullanıcı penetrasyonu bu yıl itibarıyla %9,8 iken bu oranın da 2022 yılında %13,3’e ulaşacağı tahmin ediliyor. Ayrıca bu yıl içerisinde global araç paylaşım sektöründe elde edilen toplam gelirin yaklaşık olarak yarısının Çin kaynaklı olması da dikkat çeken bir başka detay. Belirtilene göre, Çin’de yılın bu zamanına kadar bu sektörde elde edilen gelirin miktarı 29, 749 milyar dolar.
Araç paylaşım sektöründeki büyümeyi anlayabilmek için bu alanda faaliyet gösteren bir şirketin geçtiğimiz yıllardaki gelirlerine göz atmak faydalı olabilir. Statista’nın paylaştığı verilere göre, Uber benzeri bir ulaşım hizmeti sunan ABD merkezli Lyft şirketinin 2016 yılındaki global net geliri 710 milyon dolar idi. 2017 yılında ise bu rakam yaklaşık olarak iki katına çıktı ve 1,5 milyar dolara ulaştı. Lyft şirketinin global net gelirinin 2018 yılı sonu itibarıyla 2,5 milyar dolar, 2019 yılında ise 3,5 milyar dolar olacağı tahmin ediliyor. 2020 yılında ise rekor bir artış oranıyla 6 milyar dolara ulaşması bekleniyor.
PSFK’in bu konuda yaptığı araştırmaya göre, araç paylaşımı konusunda ürün ve hizmetler geliştiren şirketlerden öne çıkan bazıları şunlar:
Alman otomobil üreticisi Volkswagen‘in araç paylaşımı şirketi MOIA, özellikle araç paylaşımına yönelik olarak tasarlanan ilk elektrikli aracı geliştirdi. Şirket ile aynı ismi taşıyan elektrikli araç, aynı anda en fazla altı yolcuyu ağırlayabiliyor. Aracın iç ortamı, her yolcuya maksimum miktarda kişisel alan sağlayacak şekilde tasarlanmış. Araç içerisinde, diğer yolcuları rahatsız etmeden arka koltuklara kolay bir şekilde erişilebilmesi için geniş bir merkez koridor bulunuyor.
MOIA Minibüsün İç Tasarımı
Ayrıca araçtaki koltuklarda, her bir yolcuyu araç içerisindeki ortam gürültüsünde izole etmeye yardımcı olan koltuk başlıkları bulunuyor. Bununla birlikte her bir koltukta şiddeti ayarlanabilir okuma ışıkları ve USB girişleri bulunuyor. MOIA minibüs, kendi yüksek hızlı Wi-Fi ağını üretiyor ve merkezi bir iç ekran, araçtaki yolcular için varış bilgisini gösteriyor.
Uber, Uber sürücülerinin yolcular tarafından dikkat çekmesini ve yolcuların kendileri için ayarlanmış olan araçlarını bulmalarını kolay bir hale getirmek için Beacon adında bir cihaz geliştirdi. Uber sürücüleri, bu cihazı araçlarının ön camına yerleştirebiliyor ve daha sonrasında onu akıllı telefonlarına bağlıyorlar. Daha sonrasında ise Uber sürücüleri yeni bir müşteri aldıklarında, müşteri Beacon’ı belirli bir renge ayarlıyor ve karanlıkta parlayan Beacon üzerindeki bu renk, müşterinin hangi aracın kendisi için geldiğini anlamasını sağlıyor.