Batılı Gençler Neden IŞİD'e Katılıyor?
Washington'daki American Üniversitesi'nde İslam Araştırmaları Bölümü Başkanı olan eski Büyükelçi Ekber Ahmet’in ‘Avrupa'ya Yolculuk: İslam, Göç ve İmparatorluk’ adlı belgeseli, iki yıl süren araştırmalarına dayanıyor. Ahmet Ekber belgeselinde, İslam'ı ve İslam’ın Avrupa'yla bağlantısını inceliyor. Birçok kitabın yazarı olan Ekber Ahmet aynı zamanda, Pakistan’ın Londra Temsilcisi olarak görev yapmış.Amerika’nın Sesi’nden Nafız Takar, Ekber Ahmet’le, Batı’da yaşayan Müslüman gençleri İŞİD gibi aşırılık yanlısı gruplara çeken nedenler üzerine konuştu.
Profesör Ahmet, Batı ülkelerinde yaşayan Müslüman topluluğun bölündüğünü ve onlara yol gösterecek bir lider bulunmadığını söylüyor. Ahmet, Avrupalı Müslümanlar’ın, IŞİD gibi aşırılık yanlısı bir terör örgütüne katılmalarının en büyük nedenlerinden birinin, yaşadıkları toplumlar tarafından dışlanmaları olduğuna inanıyor. Profesör Ekber Ahmet’e göre, toplum tarafından dışlanan gençler, şiddet ve terör yanlısı gruplarla ilgileniyor, internet ve sosyal medya da bu konuda bilgi almalarını kolaylaştırıyor: “Göçmen Müslümanlar’ın en büyük sıkıntısı, onları doğru yönlendirecek bir lidere sahip olmamaları. Bunun birinci nedeni Müslümanlar’ın bölünmüş olması. Almanya’da Türkler var ve Türk camilerine gidiyorlar. İngiltere’de Pakistanlılar veya Bengalliler de, kendi camilerine gidiyor. Fransa’da Cezayirliler çoğunlukta, bu nedenle Cezayir camileri daha çok. İkinci bir neden de, Batı ülkelerine giden ilk nesil, din konusunda bilgiliydi. Ancak yeni nesil, bu ülkelerde doğup büyüyen ve oranın vatandaşı olan gençler. Yeni nesil diğer vatandaşlar gibi haklarını arıyor, toplumun bir parçası olmak istiyor. Ancak toplum tarafından dışlanıyorlar. Bu nedenle aradıkları şeyi Ortadoğu’da IŞİD’e katılarak bulmaya çalışıyorlar. Yani burada yaşadıklarımızla, orada olanlar arasında bir bağlantı olduğu kesin.”
Profesör Ekber Ahmet’e göre, Müslüman göçmenlerin çoğu aslında kendi ülkelerinde modern bir yaşam tarzına sahipler. Ancak Avrupa veya Amerika’ya geldikten bir süre sonra radikalleşmeye başlıyorlar. “Peki, bunun sebebi ne? Aşırılık yanlısı gruplar nasıl oluyor da Batı ülkelerine göç edenler Müslümanlar’ın ilgilerini çekebiliyor?” Ekber bu soruları şöyle yanıtlıyor:“Bunun nedeni çok açık. Benim neslim 1960’larda Amerika’ya geldiği zaman, ben kendi kültürümü, dinimi, kimliğimi çok iyi biliyordum. Kimsenin bana İslam’ın ne olduğunu öğretmesi gerekmedi. Ancak, yeni nesil için durum farklı. Gençler ailelerinin yaşadığı hayatı ve İslam’ı tam olarak benimsemiyorlar. Bu nedenle kendilerine rehber arıyorlar. İnternete girip Ortadoğu’da tanımadıkları radikal imamların veya grupların yanlış bilgileriyle hareket etmeye başlıyorlar.”
Önce El Kaide ve daha sonra da Taleban, Müslüman gençlerin ilgisini çekmeyi başardı. Şimdi de IŞİD’in Avrupa ve Amerika’da yaşayan gençlerin ilgisini çektiği gözlemleniyor. Profesör Ekber Ahmet bunun nedenini şöyle açıklıyor: “Bu durum, bireylerin kendi kimliklerinden emin olmadıkları ortamlarda görülür. IŞİD kalıcı değil, çünkü uyguladıkları vahşete baktığımızda, yaptıklarının İslam’la herhangi bir bağlantısı olduğunu söylemek mümkün değil. Heykelleri havaya uçurmanın İslam’la bir alakası yok. Bu örgüt, İslam’ı temsil etmiyor. IŞİD sadece Ortadoğu’daki değil, bütün dünyada yaşayan Müslümanlar tarafından kınanıyor. Ancak yine de bu grup Batı’da yaşayan Müslüman gençlerin ilgisini çekebiliyor. Bunun cevabı da açık. Eğer genç bir kız Glasgow’dan IŞİD’e katılıp zevce olmaya çalışıyorsa, bu gençlerin bir kimlik arayışı içinde oldukları gerçeğini ortaya koyuyor. Müslüman olarak toplumları içinde saygı görmek istiyorlar. İslam’la gurur duymak istiyorlar. IŞİD İslamiyet’i temsil ettiğini savunuyor ve bu gençler aradıkları yaşam tarzının IŞİD tarafından verilebileceği umuduyla kalkıp oralara gidiyor.”
American Üniversitesi uzmanı Profesör Ekber Ahmet Avrupa ve Amerika’da yaşayan Müslüman gençlere şu mesajı veriyor: “Yaşadıkları toplumlara liderlik etmeye çalışmaları gerekir. Yaşadıkları topluma katkıda bulunmaya çalışmalılar. Müslüman olmayan toplum üyeleri bu gençlere baktığında bizim kültürümüzün doğru temsilcilerini görebilmeli.”
Profesör Ekber Ahmet, Ortadoğu’daki gelişmelerle Batı toplumlarındaki Müslüman gençlerin yaşadığı hoşnutsuzluk arasında bağlantı olması nedeniyle konunun çok yakından incelenmesi gerektiğini vurguluyor.