Çelebi Mehmet ve II. Murat dönemlerinde Anadoluda ... - Eodev.com
Gönderen bassat 14.01.2013
Çelebi mehmet dönemi 1- Aydınoğlu Mehmet Bey'den İzmir'i aldı.2- Fetret Devrindeki yönetim boşluğundan faydala­nan Karamanoğlu Mehmet Bey Osmanlı Devleti­nin bir kısım topraklarını ele geçirmiştir. Bunun üzerine sefere çıkan Çelebi Mehmet Karamanoğullarından Akşehir, Beyşehir, Seydişehir'i aldı.3- Bu arada Germiyanoğulları ve Menteşeoğulları Osmanlı'ya bağlılıklarını ilan ettiler.4- Saruhanoğulları beyliğini ortadan kaldıran Çelebi Mehmet Candaroğullarından Samsun'u alarak (1420) Akkoyunlu ve Karakoyunlularla komşu ol­muştur.
II. MURAT DÖNEMİ'NİN SİYASİ OLAYLARI (1421 -1451) Anadolu'daki Gelişmeler 1- Mustafa Çelebi isyanıII. Murat babasının ölümü üzerine Amasya'dan gele­rek tahta çıktı. Bu fırsatı değerlendiren Mustafa Çele­bi Bizans İmpataroluğunun da kışkırtması ve Anado­lu'daki bazı beylerin desteğini alarak Edirne'ye geçip hükümdarlığını ilan etti.Mustafa Çelebi, yakalanarak öldürüldü (1422). 2- Şehzade Mustafa OlayıII. Murat amcası Mustafa Çelebinin isyanını bastırdık­tan sonra benzer bir durum da kardeşi Mustafa ile ya­şadı.II. Murat İstanbul'u kuşattığı sırada Bizans'ın kışkırt­masıyla isyan eden şehzade Mustafa yakalanarak idam edilmiştir (1423).3- Anadolu'daki Türk Birliğini Kurma GayretleriII. Murat önce Candaroğulları üzerine yürüyerek İs-fendiyar Bey'le savaştı. Savaşı kaybeden İsfendiyar Bey barış isteyerek Osmanlı Devleti'ne bağlı kalmayı ve seferlerine asker göndermeyi kabul etti.Aydınoğlu Cüneyt Beyle mücadele edilerek İzmir ve bölgedeki Aydın, Menteşe ve Teke beyliklerine son verdi (1425).Germiyanoğlu Yakup beyin vasiyeti üzerine Germiya-noğulları Osmanlılara bağlandı (1429).Karamanoğlu Mehmet Bey'in ölümünden sonra II. Murat, İbrahim Bey'in tahta çıkmasına yardım etti.Düşmanca tutumunu sürdüren İbrahim Bey üzerine sefer düzenlendi. II. Murat yenilen İbrahim Bey'i affe­derek beyliğinin başında bıraktı. Venedik ile ilişkilerOsmanlı Devleti'nin Makedonya'dan Adriyatik'e ve Ege'nin batı kıyılarına ulaşması Venedik'i telaşlandırdı. Rumeli'deki faaliyetlerini hızlandıran II. Murat 1430 yılında Selanik'i ele geçirdi.1431 yılında Yanya ve Serez'in alınmasıyla Güney Arnavutluk'ta Osmanlı hakimiyeti sağlandı.Balkanlardaki GelişmelerSırpların merkezi Semendire'yi alarak Sırp despotlu­ğuna son verdi (1439). Bosna Hersek vergiye bağlan­dı.Yeni Macar Kralı Ladislas tarafından Erdel Voyvodalı­ğına getirilen Hunyadi Yanoş, Osmanlılardan Semen­dire'yi alarak, uc beyi Mezid'i pusuya düşürerek öldür­dü (1441). Ertesi yıl Osmanlı ordularının tekrar yenil­giye uğraması Avrupalılar arasında Türkler aleyhine yeni bir Haçlı Seferi düzenlenmesi fikrini doğurdu. Türkler aleyhine Karamanoğullarının da bulunduğu büyük bir ittifak kuruldu.Haçlı ordusu Tuna'yı geçerek Osmanlı topraklarına girdi. Niş çevresinde yapılan savaşı Osmanlılar kay­betti (1443).Mevsimin kış olmasından dolayı Haçlılar geri çekildi. Bu arada Arnavut Bey'i İskender Bey isyan etti. Kara-manoğuliarı bu durumu fırsat bilerek Osmanlı toprak­larına saldırdı. Bütün bu gelişmeler üzerine II. Murat Macarlara başvurarak barış istedi. İki taraf arasında on yıllık barış şartlarını içeren Edirne-Segedin Antlaş­ması imzalandı (1444).Edirne Segedin Antlaşması (1444) Bu antlaşmaya görea) Sırp prensliği yeniden kurulacak Osmanlılar'a vergi verecekb) Bulgaristan'daki Osmanlı egemenliği tanınacakc) Eflâk Beyliği Macar egemenliğinde kalacak Os­manlılar'a vergi vermeye devam edecekd) Tuna nehri iki taraf arasında sınır kabul edileceke) Her iki taraf kutsal kitapları üzerine yemin ede­ceklerf) On yıl savaş yapılmayacak Varna Savaşı (1444)Savaş öncesi genel durum: Küçük yaşta II. Mehmet'in tahta geçmesi üzerine
Devlet adamları arasında rekabet ve anlaşmazlık­lar ortaya çıktı.
Ulufelerin azlığını bahane eden yeniçeriler ilk de­fa ayaklandılar Osmanlı tarihin de bu ayaklanma­ya Buçuktepe İsyanı'da denilmektedir.
Haçlılar Edirne - Segedin Antlaşmasının papa ta­rafından onaylanmadığı için geçersiz olduğunu ileri sürerek antlaşmayı bozdular.
Haçlıların Varna önlerine gelmesi üzerine Çandarlı Halil Paşa ve ileri gelen devlet adamları II. Murat'ın tekrar tahta geçmesini istediler.Bu çağrılar üzerine Edirne'ye gelen II. Murat ordunun başına geçti. Ordusuyla Varna'ya ulaşan II. Murat Haçlıları mağlup etti. Haçlı ordusunun başında bulu­nan Ladislas öldürüldü (1444). Savaşın Sonuçları1) Hıristiyan Haçlı dünyasının Bizans'ı kurtarma gi­rişimlerinin sonuncusu olmuştur.2) Osmanlı Devleti bu savaşla kötü gidişe son ver­miştir.3) Türkleri Balkanlardan atma girişimi bir kez daha sonuçsuz kalmıştır.4) İslam Dünyası üzerinde olumlu etki yapmıştır.5) Balkanlardaki Osmanlı egemenliği artmıştır. II. Kosova Savaşı (1448)Savaşın Sebepleri:1) Haçlılar'ın Varna Savaşı'nın intikamını almak is­temeleri2) Türkleri Orta Avrupa'dan atmak3) İskender Bey'in başarılarından Avrupanın heye­canlanması4) Papa'nın Avrupa'yı tahrik etmesi5) Bizans'ın Avrupa'yı son kez tahrik etmesi Savaşın Sonuçları1) Bu savaştan sonra Türkler taarruza, Haçlılar sa­vunmaya çekilmiştir.2) Türklerin Balkanlardan atılamayacağı kesinleşti.3) Osmanlının İslam dünyasındaki önemi daha da arttı.4) Bizans Avrupa'dan yardım alma ümidini tama­men kaybetti.5) Fatih dönemindeki fetih hareketlerinin zemini ha­zırlandı.6) Bulgaristan ve Rumeli'nin Türkleşmesine ortam hazırlandı.II. Murat Dönemindeki Diğer Gelişmeler1. Türk kültürüne önem verilmiş Arapça ve Fars­ça'dan bir kısım eserler Türkçe'ye tercüme edil­miştir.2. Bilimsel hayata önem verilmiş Arabistan Orta As­ya ve Kırımdan birçok bilgin Anadolu'ya getirildi.3. İlk defa Avrupa ile yazılı antlaşma yapıldı.4. Enderun mektebi kuruldu.5. Devşirme sistemi uygulanmaya başlandı.6. II. Murat'ın vefatıyla yerine oğlu II. Mehmet geçti. Yorumlar