B.İ.G.E - Avukatlık & Danışmanlık
ÖLÜMLÜ VE BEDENSEL HASARLI TRAFİK KAZALARINDA TAZMİNAT DAVALARI
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. Maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur. Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına neden olursa, araç işleten bu zarardan sorumludur. İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olur.
Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. Maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A.3-b bendinde açıkça, işleten tarafından ileri sürülebilecek tazminat taleplerinin sigorta teminatı dışında olduğu düzenlenmiştir.
Kasko sigortası isteğe bağlıdır. Sigorta ettirene ait aracın uğrayacağı zararların karşılanmasını sağlamaktadır. Herhangi bir motorlu kara taşıtının sigortalının iradesi dışında hasara uğraması, yanması, çalınması vb. durumlarda, sigortalıya tazminat ödenmesini sağlamak için yapılır.
Kanun gereği trafiğe çıkan tüm araçların Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası yaptırması şarttır. Bu sigortayı yaptırmayan kişiler için idari para cezası uygulanmaktadır. Fakat buna rağmen, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası yaptırmayan ve kazaya karışan araç ile yapılan kaza neticesinde zararların tazmini için kanun gereği “Güvence Hesabı” adı verilen fon oluşturulmuştur. Trafik kazası neticesinde maddi zarara uğrayan kişi, bu zararını kusurlu tarafın sigortacısı olarak Güvence Hesabına dava açmak sureti ile tahsil edebilecektir.
Çarpanı belli olmayan trafik kazalarında, zarara uğrayan taraf, uğramış olduğu maddi zararların tazmini için yine Güvence Hesabına başvurabilir.
ÖLÜMLÜ TRAFİK KAZASI SONRASI İSTENEBİLEN ZARARLAR
1-) Destekten Yoksun Kalma Tazminatı
Maddi tazminat olan Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, bakmakla yükümlü olan kişinin ölümünün ardından yitirilen destektir. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların, desteğin ölümünden önceki yaşamlarında sahip oldukları sosyal ve ekonomik durumun korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de destek olmasa bile, onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.
2-) Cenaze Giderleri
3-) Ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar
c)Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar>
d)Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar
TBK md. 56: “Hakim bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zarar veya ölüm halinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.”
Trafik kazalarında maddi zararın yanı sıra mağdurun manevi zararının da ortaya çıkacağı gerçektir. Kaza gibi asla istenmeyen maddi ve manevi varlığımızı ve bütünlüğümüzü tehlikeye sokan bir durumun bir takım manevi zararları da olacaktır. Çekilen acı, üzüntü, korku, endişe, manevi zarar olarak açıkladığımız olguların başında gelmektedir. Mağdur kaza sonucu yaralanmışsa kaza sebebi ile yaşadığı korkunun üzüntünün çektiği acıların, onun manevi varlığında meydana getirdiği zararın tazminini talep edebilir.
TRAFİK KAZALARI SONUCU ORTAYA ÇIKAN MADDİ VE MANEVİ ZARARLARIN TAZMİNİ İÇİN DAVA AÇABİLECEK OLANLAR
1- Zarar görenin kaza sonucu ölümü halinde yasal mirasçıları, onun vefatı ile maddi ve manevi zarar gören yakınları, annesi, babası, eşi, çocukları, kardeşleri, nişanlısı ve bakım ve desteği altındaki kişiler maddi ve manevi zararlarının tazmini için dava açma hakkına sahiptirler.
2- Mağdurun kaza sonucu ölmediği ama medeni haklarını da kullanamadığı hallerde bitkisel hayat, koma ya da akıl sağlığını, fiil ehliyetini yitirdiği veya fiil ehliyetine sahip olmadığı durumlarda mağdurun zararlarının tazmini için veli vasi ya da yasalarımızda düzenlenmiş olan kanuni temsilcileri tarafından dava açılabilir.
3- Mağdurun dava açtıktan sonra vefatı halinde ise yasal mirasçıları yalnız mağduru ilgilendirmeyen, mirasçılarının mal varlığı haklarını da etkileyen bu davaları sürdürebilirler
Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrayacağı için bu sürelerde dava açılması gerekmektedir. Dava cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zaman aşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir.
Avukat Emine Demirci
Diğer yayınlarımızı okumak için Blog sayfasına geri dönün.
B.İ.G.E Avukatlık ve Danışmanlık 2006 yılından beri müvekkillerine hızlı, güvenilir ve şeffaf hukuki destek sağlamaktadır.
Ortaklar Caddesi No: 2/13 Onur Apartmanı Mecidiyeköy / İstanbul 0212 275 3436 iletisim@bigeavukatlik.com
Ticari Şirket Müşavirliği
Kat Mülkiyeti ve Site Yönetimi