Diyadin Coğrafi Bilgileri
Ağrı’nın doğusunda, Taşlıçay Doğubeyazıt arasında, Transit yolun 7km. güney doğusunda eski bir ilçedir. şehir, Murat nehrinin batıya yöneldiği bir yerde, nehrin kuzeyinde ve Murat’a dökülen bir dere kenarında kurulmuştur.
Diyadin, Ağrı’nın dağlık engebeli ve yüksek bir bölümündedir. Murat nehrinin aktığı vadiler, lav platolarındaki düzlükler, yer yer görülen tepeler ve yüksek dağlar, başlıca yeryüzü şekillerindendir. ilçe Toprakları, Murat nehrinden uzaklaştıkça yükselir. Kuzeyden güneye doğru bu yükselme daha fazladır.
ilçe merkezinin doğusunda Gövük tepesi (2441m.) kuzeyinde Arı Dağı (2934m) güney doğusunda Tendürek Dağı (3533m) ve Aladağ’ın uzantıları yer alır. Aladağ’ın buraya yakın dorukları Koçbaşı tepesi (3510m) Sarıçiçek Tepesi (3255m) ve Hüdavendigar dağı (3100m) dır. Bu dağların üzerlerinde özellikle kuzeye doğru dorukları karla kaplı geniş yayla düzlükleri vardır. Yaylalara Diyadinlilerden başka Doğubeyazıt, Iğdır ve Ağrı dan da gelenler çıkar ve sürülerini otlatırlar. Murat nehri ilçenin belli başlı akarsuyudur. Nehrin ilk kaynağı buradadır. Kaynağını güneydeki Aladağ’dan alır.Aladağ ve Tendürek’ten gelen bir çok derenin birleşmesi ile Murat’ın suyu bollaşır. Kaplıcaların yakınındaki kayaları oyup oluşturduğu iki doğal köprüden geçer.
Kuzey doğu yönden akarken, derin kazılmış, ırmak boyunca 20-30 m. yüksekliğinde biçimindeki vadiden geçen Murat, ilçe merkezi yakınında bir dirsek yaparak kuzey batıya yönelir. ilçe’nin güneyinde sağdan Sultan Hisar suyu ve kuzeydeki Arı dağından inen dereler de Murat’a karışır. Karayolu doğrultusunda Diyadin topraklarını terk eder. Su Kaynakları yönünden Diyadin’in bir özelliği de, Tendürek Dağı ile kaplıcalar arasında birçok sıcak ve madensel su kaynaklarının bulunmasıdır. Bu Sıcak su kaynakları, ilçe’nin güneyindeki kırılma hatı boyunda bulunur. Dibekli köyü yakınında bir maden suyu vardır. Kısaca, ilçe toraklarının sularını Murat Nehri ve kolları toplar. Bir çöküntü ovası olan Diyadin Ovası çevresindeki dağlardan inen birçok akarsu ile sulandığından verimlidir. çok geniş olmayan ova, düz olmayıp yer yer tepeler görülür. Burası Doğubeyazıt ovası gibi erken kurumaz.
Diyadin’de alçak alanların yüksekliği 1900m. civarında olduğundan, sert iklim özelliklerine sahiptir. Kışları soğuk, yazları ılık bir iklim egemendir. En fazla yağmur ilkbahar ve sonbahar mevsimlerinde yağar. Kışın yağışlar kar şeklindedir ve yağan kar nisan ayı başına kadar yerde kalır. Dağlara yağmur ve kar daha çok yağar. Ormandan yoksun ilçede bitki örtüsü bozkırlardır. Otlar ve çayırlar, bilhassa güney bölümünde ağustos ayına kadar renkli çiçeklerle bezenmiş bir biçimde yemyeşil kalır.