TBMM'de görüşülecek 'iç güvenlik paketi'nde 8 tartışmalı madde Yazdır
Türkiye, TBMM’de bugün görüşülmeye başlayacak olan ‘iç güvenlik paketi’ne kilitlendi. Günlük hayatımızı etkileyecek önemli değişiklikler içeren düzenleme için CHP, HDP ve MHP geçit vermek istemiyor.
Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan ve Başbakan Ahmet Davutoğlu ise düzenlemenin mutlaka yapılacağını söylüyor. Hürriyet Gazetesi Ankara Temsilcisi Deniz Zeyrek’in haberine göre, muhalefetten yoğun eleştiri alan İç Güvenlik Paketi’nin neler getirdiğini 8 kritik başlıkta şöyle özetlemek mümkün:
1- Sözlü emirle arama
Düzenleme AB müktesebatına uygun. Düzenlemedeki ‘yazılı emir’ şartı, arama gerekçesini içeren belgenin kişiye verilmesi ve kararın 24 saat içinde hakim onayına sunulması zorunluluğuyla sıkı bir idari denetim sağlanacak. AKP’li Mahir Ünal’a göre gözaltı ve aramayla ilgili polisin yetkileri artmıyor, tersine üstü aranan vatandaşın hakları korunuyor. Polis, ‘kafasına göre’ arama yapamıyor. Vatandaş da mağdur olduğunu iddia ettiğinde alacağı belgeyle hakkını arayabilecek. Ünal, düzenlemenin gerekliliğini anlatırken şu örneği paylaştı: “Bingöl olayında polis savcıdan arama izni alamadığı için, arabadaki adamlar gitti 3 askerimizi şehit ettiler. İhbar var, aracın arkasında silah var ama savcıdan izin alınamadığı için aranamadı.”
2- 48 saat gözaltı yetkisi
Gözaltı yetkisi, kanunla belirlenmiş suçları işleyenler hakkında ve sadece mülki amirin belirlediği kolluk amirleri tarafından kullanılabilir. AKP’li Ünal’a göre itiraz edenler “Polis durduk yerde geldi, beni gözaltına aldı” havası yaratıyor. Oysa polisin sadece suçüstü durumunda gözaltı yetkisi olacak. Hali hazırda polisin yakaladığı hırsızı gözaltına alamadığını söyleyen Ünal, “Bütün Avrupa ülkelerinde polisin gözaltı yetkisi var” dedi.
3- Uzaklaştırma tedbiri
4- Polise silah yetkisi
2009’da 472 molotoflu olay yaşanırken 2014’te bu sayı 1994 oldu. Son 6 yıldaki 5 bin 458 molotoflu olayda 3 polis şehit oldu, 4 sivil vatandaş öldü. 407 polis, 1 asker ve 127 vatandaş da yaralandı. Aynı dönemde 2616 araç yakılırken, 2931 bina zarar gördü. Almanya, ABD, İngiltere’de molotof üretmek ve kullanmak suç sayılıyor. Bu değişiklikle molotof Türkiye’de de silah olarak tanımlanıyor. Polis elinde silah bulunan herkese silah kullanmadığı gibi elinde molotof bulunan herkese karşı da silah kullanmayacak. AKP Grup Başkanvekili Ünal, bu düzenlemeyi savunurken “Kolluğun silah kullanma yetkisini belirginleştiriyoruz” yorumunu yaptı.
5- Üniforma ve ambleme hapis
Türmen’e göre, polisin gösteriye ve göstericilere müdahale etmesinin tek şartı ‘şiddet’ olmalı. Yüz kapatmanın bir şiddet unsuru olup olmadığına polisin karar vereceğine dikkat çekerek, bu konudaki ölçütlerin belirsiz olduğuna işaret eden Türmen, örgüt amblemlerini taşımak, üniformayı andıran giysiler giymek gibi unsurların da şiddet içermediğine dikkat çekti.
6- Ağır ceza
CHP’li Türmen, öncelikle “Gibi” ifadesi nedeniyle bu maddeye yeni unsurlar eklenmesinin anlamsız olduğunu savunuyor. Küçükken hep sapanla gezdiğine dikkat çeken Türmen, “Cebinde sapan taşıyan herkesi tutuklayacak mısınız” sorusunu yöneltiyor.
Demir bilye, sapan veya havai fişeğin kullanımı sonucunda polis ve vatandaş ciddi şekilde yaralanıyor ve uzuv kayıplarına yol açıyor. Eylemler sırasında çekilmiş fotoğrafları gösteren AKP’li Ünal, kullanılan bazı bilyelerin top mermisi, sapanların da ‘mancınık’ gibi olduğuna dikkat çekiyor.
7- El koyma yetkisi
8- Önleme dinlemesi yetkisi
Hükümetin savunması:Tek mahkeme denetim için
Tek bir mahkemenin sorumlu olması denetim açısından önemli. Bu değişiklikle dinleme kararlarının düzenli bir şekilde denetlenmesinin de önü açılıyor. Böylece dinlemelerdeki istismarları ve kötü niyetli kullanımları önlenebilir. Denetim bu kadar artırıldığı için keyfiyet de zorlaşacaktır. AKP’li Ünal, denetimlerin ilgili kurumla ya da Başbakanlık Teftiş Kurulu ile sınırlı kalmayacağını, TBMM’de kurulan komisyonun da istihbari dinlemeleri düzenli olarak denetleyeceğini söyledi.
Allah aşkına oturup konuşalım
AKP Grup Başkanvekili Mahir Ünal, düzenleme Komisyon’da görüşülürken muhalefetin istediği değişikliklerin büyük bir bölümünü gerçekleştirdiklerini ve tartışma sağlıklı bir şekilde devam ettiği takdirde Genel Kurul aşamasında da değişiklik yapılabileceğini söyledi. Değişen dinamiklerde polisin karşılaştığı güvenlik zaaflarını ortadan kaldırmak için bu düzenlemeyi yaptıklarını söyleyen Ünal, itirazları şöyle değerlendirdi: “Biz özgürlükleri ve kamu düzenini aynı anda korumaya çalıştık. Vatandaşın şiddet içermeyen gösterisini, provoke edilmeden, ortalık yakılıp yıkılmadan nasıl düzenleyebileceğinin yanıtını aradık, arıyoruz. Elbette uygulamada sorunlar çıkıyor. Hiçbir düzenleme yoktur ki yüzde 100 mükemmel olsun.
İnsanların travmaları var. Darbeler, 12 Eylül, 27 Mayıs, 28 Şubat... Travmalar tetiklenerek oluşturulan korkular nedeniyle kaybediyoruz. Biz bu travmaları iyileştirecek güvenli bir ortam mı oluşturacağız, travma üzerinden siyaset mi yapacağız? Siyasetin görevi korkular üzerinden travma oluşturmak değil. Travması tetiklendiğinden sokağa çıkan vatandaşı, suçludan ayırmamız ve kamu düzenini sağlamamız gerek. Bu düzenleme konuşulurken korkulara hitap etmek doğru değil. Korkuları olan gelip katkı sağlayabilirdi. İnsanların katkı sunmasını istedik. Muhalefetin kaygısı, endişesi ciddiye alındı. Ne yazık ki yapılan düzenlemenin neye hizmet ettiğini tartışmıyoruz. Her şeye karşı çıkıyorlar, Allah aşkına oturup konuşalım.”
İlkeler yerine olaylara bakılıyor