Defineciler ormana 'karargâh' kurmuş
Çatalca'da definecilerin yerle bir ettiği bir kral mezarını inceliyoruz. Define avcıları, üstü örtülü bir barınak dahi yapmış. Hem strateji belirlemek hem de arada soluklanmak için
Her şeyi en ince ayrıntısına kadar düşünen yağmacılar, dağ başında kamufle edilmiş karargâh dahi kurmuş. Stratejik kararları burada alıp kral mezarını parçalayan, merdivenle surlarda define arayan define avcıları, mola yerinde çay demleyerek tatil keyfi de sürmüş. Çatalca bölgesinde definecilerin surları talan ettiklerini, o bölgede yoğun olarak kazı yaptıklarını duymuştum. Soluğu Çatalca'da aldım. Köylüler define efsanelerini ayrıntısıyla anlatıyorlar, yabancıları da jandarmaya ihbar ediyorlardı. Uğradığımız bir köy kahvesinde otururken Selami Şengelir'le tanıştım. Definecilerin mola yerlerini sordum. Definecilerin talan ettiği surlar ile kamufle korunaklardan bir tanesinin yerini gösterebileceğini söyledi. Selami Bey'i aldık arabaya, çıktık Çatalca dışındaki ovaya. İki üç köy geçtik. Sonra bir patikadan ilerleyip tırmanışa geçtik. 100 metreden sonra bir adım tırmanıp, iki adım geri kaymaya başladım. Kollarım bacaklarım da dikenli otlardan çizilmiş, her yerim acımaya başlamıştı.
MEZAR VARDI, PARÇALADILAR
Üç tarafı uçurumla çevrilmiş bir bölgeye gelmiştik. Selami Ağabey bu bölgenin binlerce yıl önce birkaç medeniyete ev sahipliğini yaptığını söyledi. Dediğine göre kral mezarını parçalamışlar. Uçurumun tepesinde, sanki sonradan insan eliyle konmuş gibi duran, tonlarca ağırlığındaki bir kayanın hemen arkasındaki yeri kazmışlardı. Sık çalılıkların arasında ise mola yerleri vardı. Çalılıklar arasında yürürken adının Halil Ünsal olduğunu öğrendiğimiz bir çobana rastladık. "Kral mezarı varmış burada" dedim. "İlerde, 100 metre ötedeki açıklık alanda. Ama mezarı defineciler parçaladı" diye cevap verdi çoban. Yaklaşık 60 tonluk koca bir kaya parçası, dört parçaya ayrılmıştı. Kayayı parçalayanların bir şey bulup bulmadığını kimse bilmiyordu. Kandıra'daki manzaranın bir benzeriyle burada da karşılaştık. Parçalanmış kayanın tam arkasında bir çukur vardı. Yağmacılar burayı kalbura çevirmişti. Kimse görmesin diye kazılan çukurların üstü de çalılarla örtülmüştü. "Fazla eğlenmeyin, daha gezecek yer çok" dedi Selami Ağabey. O sırada, uçurumdan nasıl ineceğimizi düşünüyorum. Yürürken sık ağaçlıklı bir alana geldik. Yeşil bir çadır, o kadar güzel gizlenmişti ki 10 metre öteden görmek imkânsızdı. Yağmurdan ve hayvanlardan korunmak için üstü dallar ve brandayla örtülmüş. İçeride bir bank, düşmesin diye çiviyle ağaçlara çakılmıştı. Yerde bir çift terlik, ortada küçük bir masa, tepemde dallara iliştirilmiş bir çaydanlık ve bir su bidonu vardı. Büyük olasılıkla, "Yakalanırsak ne yaparız? Daha ne kadar kazacağız?" gibi stratejik kararları bu karargâhta alıyorlardı.
SURDA MERDİVENLİ DEFİNE AVI...
Ardından uçurumdan inmeye başladık. Ama aynı yoldan değil. Kurumuş bir dere yatağından. Dere kenarında bir mağara gördük. Ne yazık ki yağmacılar buraya da uğramıştı. Selami Ağabey, "Sadece tarihçiler ve köylüler bilir. İhsaniye köyüne giderken surlar var. Ortasından eski Edirne asfaltı geçiyor. Uzunluğu ne kadar bilmem. Ama dışarıdan bakıldığında sur mur görülmüyor. Otlar, sarmaşıklar, ağaçlar, çalılıklar surları kapatmış. Nerde tarih varsa, defineciler orda. Gelin bir de oranın halini görün" dedi. Defineciler, suru da talan etmiş, çıkamadıkları yere bir de merdiven uzatmıştı. Yani orada da manzara aynıydı...
Define kanunu ne diyor?
Define Yönetmeliği'ne göre, 2863 Sayılı Kanun'a uygun olarak herkese 'define arama hakkı' tanınmış. Bir yerde define bulacağından şüphelenen kişinin, bağlı bulunduğu en yakın valilik ya da kaymakamlığa başvurması gerekiyor. Definecinin dilekçesi, mülki amirlik tarafından o bölgedeki müzeye gönderiliyor. Müze yetkilileri, gerekli görürse defineyi çıkarmak için elinizi cebinize atmanız gerekiyor. Önce aranacak yerin 1/500 ölçekli bir haritası çıkarılıyor. Bu haritanın, belediye tarafından İl Bayındırlık Müdürlüğü'ne onaylatılması gerekiyor. Define aranacak bölgenin çeşitli açılardan fotoğraflarını haritayla birlikte dosyaya eklemeyi unutmuyorsunuz. Define aranacak bölge size ait değilse arazinin gerçek sahibinin noter onaylı muvafakatname vermesi gerekiyor. Kazı yapacağınız yer Hazine arazisi ise bu kez Orman veya İl Milli Emlak Müdürlüğü'nden muvafakatname almanız gerekiyor. Sizinle ilgili dosya, bölgedeki Müze Müdürlüğü'ne gidiyor. Müze uzmanı, dosyanızı ve defineyi bulmayı umduğunuz araziyi inceliyor. Uzman onayının ardından müracaatınız uygun görülürse 'Define Arama Ruhsatı' veriliyor.
Yarın: Fotokopi haritalar... Definecilerin dili.