Avropa mahkemesi işğal etilgen Qırımda tutıp qaldırılğan Mustafa Cemilevniñ oğlunı azat etmege talap ete
17 iyül 2014, 08:39
Kiyev – Meclisniñ sabıq reisiniñ oğlu Hayser Cemilevni, mahsus yapılğan öldürüvde şeklep, apiste bulunmaqta. Yarımada işğal etilgen soñ, taqiqat organları onıñ işini ğayrıdan taqiq etmege istediler. Aynı zamanda, Kiyev Appelâtsion mahkemesi Hayserniñ areketlerini muqaytsızlıqtan yapılğan areket kibi tanıp, apisten çıqarılması aqqında qarar aldı. Künlerde insan aqları boyunca Avropa mahkemesi de Hayserniñ azat etilmesi boyunca qarar çıqardı. Faqat, Rusiye şimdilik bu qararnı yerine ketirmege red ete.
Hayser Cemilev 2013 senesi mayıs ayında yaqalanğan edi. Bağçasaraydaki evinde bulunğan vaqıtta, tüfekten ateş açıp, Cemilevler qorantasında qaravul olıp çalışqan Fevzi Edemovnı öldürdi. Qırım İçki İşler Nazirliginde Ukraina Cinaiy Kodeksiniñ 115-nci maddesiniñ 1-nci bölügi – mahsus yapılğan öldürüv cinaiy iş açıldı.
Qırım Rusiye terkibine qoşulğan soñ, Qırım taqiqat organları bu vaqianı ğayrıdan ögrenmege istediler. Mustafa Cemilevniñ fikirince, qoruyıcı organlar başından bu işke doğru yanaşmayıp, oğlunı mahsus öldürüvde esassız şekley ediler.
Matbut-konferentsiyası devamında Mustafa Cemilev: «Qaza başqa tüske boyalanda. Atta, öldürilgenniñ apayı iç bir iddiası olmağanını söyledi, çünki aqayı ve Hayser arasındaki munasebetler eyi olğanını bile edi ve oğlumnı azat etmege rica etti», - dep ayttı.
Şimdiki vaqıtta Hyser Cemilevniñ işi aynı zamanda «Qırım Cumhuriyeti boyunca Rusiye Federatsiyası taqiqat komiteti» ve Kiyev prokuraturası tarafından ögrenile. Mustafa Cemilevniñ adliyecisi, uquq-qorçalayıcı Arkadiy Buşçenkonıñ atyqanına köre, bu cinaiy iş Kiyevge, «İşğal etilgen territoriya» qanunı boyunca berip yiberilgen edi.
«Neticede, rica etilgeni kibi, muqaytsızlıqtan yapılğan öldürüv olaraq tanıldı», – dedi Buşçenko.
Adliyeciniñ bildirgenine köre, ukrain mahkemeleri apis cezası boyunca eki kere qarar çıqardılar, çünki onı apiste qanunsız şekilde tutalar. Birinciden, Hayserniñ azt etilüvi boyunca qararnı Kiyev Appelâtsion mahkemesi aldı, ondan Kiyevniñ Desnyansk rayon mahkemesi aldı.
Nazir Petrenko: Hayserniñ taqip etilüvi – basqı yapmaq içün bir usul
Bundan da ğayrı, Mustafa Cemilev ve Ukraina Adliye nazirligi insan aqları boyunca Avropa mahkemesine şikâyet yolladılar, çünki Hayserniñ apiste bulunuvı ömüri ve sağlığı içün havflı ola bile.
«İyül 10 künü Avropa mahkemesi maña cevap yolladı. Rusiye ve Ukrainağa serbestlik ve zulum davranıştan qorçalanmaq aqqını eda etmege avale etildi», – dep bildirdi Arkadiy Buşçenko.
Amma, şimdilik Rusiye Avropa mahkemesiniñ qararını közge almağa istemey ve Hayser Cemilev apiste buluna. Cemilevniñ adliyecisi aytqanı kibi, o şimdi ilerideki adımlarnı tüşüne ve Avropa mahkemesiniñ itibarı qırımtatar halqı lideriniñ azat etilmesine sebepçi olcağına işana.
Ukraina adliye naziri Pavel Petrenko da, Rusiye Avropa mahkemesiniñ qararını yerine ketirir, dep ümüt ete. Nazirlik yolbaşçısınıñ fikirince, Mustafa Cemilevniñ oğlunı apiste tutıp, siyasiy basqı yapıla.
«Bu, qırımtatarlar liderine yapılğan basqınıñ misalidir – o yetekçilik yapqan halq işğalge qarşı çıqa ve Yanukoviçniñ qurumınen küreşken edi», – dedi Petrenko.
Aynı zamanda, Avropa mahkemesiniñ qararı, ileride Rusiye Federatsiyası ile mahkeme işlerinin alıp barılması içün bir basamaq olğanını qayd etti.
«Asılında, böyle etip, ukrain mahkemelerniñ qararları Qırımda üküm sürgeni tasdiqlandı. Em de, mahkeme, Rusiye qanunsız Qırımnı idare eterek, insan aqlarınıñ bozuluvını toqtatıp, esassız apiste bulunğan insannı azat etmege kerek olğanı isbatlandı», – dedi Petrenko.
Nazir aytqanı kibi, ukrain mahkemelerniñ Qırımnen bağlı qararları yerine ketirilmese, Ukraina ileride de Avropa mahkemesine muracaat etecegini bildirdi.