BAĞIMSIZ DENETİMDE DENETİM ŞİRKETLERİNİN YAŞADIĞI SORUNLAR
DENETİM ŞİRKETLERİNDE YAŞANAN SORUNLAR:
a.)Standartlara uygun mali Tabloların hazırlanması sorunu,
b.)Diğer bir sorun ise ilk defa bağımsız denetime tabi bir işletmenin 2 yıl önceki bilançosunun, önceki yıl bilanço ve gelir tablosunun ve mevcut yıla ait finansal tablo setinin standartlara uygun hale getirilmesi yani dönüştürülmesi sorunu.
Bağımsız denetime tabi işletmeler kayıtlarını standartlara göre yapmadığı için yılsonunda mali tablolarını standartlara uygun hale getirmeleri gerekmektedir.
Çoğu bağımsız denetime tabi işletmenin mali tabloları standartlara dönüştürecek yeterlilikte olmaması veya standartları bilen elemanlarının olmaması nedeniyle mali tabloların dönüştürülmesi işlerinin denetim kuruluşları tarafından yapılması uygulamada çok sık rastlanılan bir durumdur.
Bu durum denetim kuruluşlarının iş yükünü artırmaktadır. Ayrıca bu durum bağımsız denetim açısından da uygun değildir.
c.) Denetim Kuruluşlarının Kurulmasına Yönelik Sorunlar
Denetim kuruluşunun kurulabilmesi için en az 2 sorumlu denetçisinin bulunması gerekmektedir. 2 adet sorumlu denetçi bulmakta zorlandıklarından dolayı denetim şirketinin kuruluşunda zorluklar yaşandığı görünmektedir. Denetim konusunda yeterli bilgi ve deneyime sahip bir ekibin oluşturulması denetim kuruluşlarının kurulmasında karşılaşılan diğer bir sorun olarak ortaya çıkmaktadır.
DENETİM KURULUŞLARININ DENETİMİNDE YAŞANAN SORUNLAR:
Denetim kuruluşlarının yaptıkları denetimlerde KGK tarafından denetlenmektedir. KGK sitesinden elde edilen verilere göre 38 adet denetim kuruluşuna KGK tarafından idari yaptırım şeklinde ceza uygulanmıştır.
Bu denetimlerin devam edeceği ve bu sayının artacağı beklentisi vardır. Denetim şirketlerinin denetlenmesinde KGK tarafından verilecek cezaların (özellikle maddi cezaların) ölçülü olması, diğer bir değişle işletmelere kaldıramayacağı cezaların verilmemesi denetimin istenen seviyelere gelmesi yönünden oldukça önemlidir.
Bağımsız denetime tabi şirketlerin, bağımsız denetim hizmetinin önemi ve sağladığı katma değerin farkında olmaması da sektörün diğer bir problemi olarak karşımıza çıkmaktadır.
Bağımsız denetime tabi birçok işletme bağımsız denetimi sadece bir zorunluluk olduğu için yaptırmakta ve kendilerine sağladığı katkıların farkına varamamaktadır. Bu durum fiyat tekliflerinde de kendisini göstermektedir. Bu kapsamda müşterilerin bağımsız denetimin önemi konusunda bilinçlendirilmesi gerekmektedir. Zira bağımsız denetime tabi şirketler halen bu konuda bilinçli olmayıp, denetimi maliyet olarak görmektedirler.
Bağımsız denetime tabi olduğu halde denetim yaptırmayan işletmeler bulunmaktadır. TTK Md. 397/2’ye göre “Denetime tabi olanlar, hazırlanmış olan finansal tablolarının denetimden geçip geçmediğini, denetimden geçmiş ise denetçi görüşünü ilgili finansal tablonun başlığında açıkça belirtmek zorundadır.
Bu hüküm, yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu için de uygulanır. Denetime tabi olduğu hâlde, denetlettirilmemiş finansal tablolar ile yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, düzenlenmemiş hükmündedir.”
DENETİMDE YAŞANAN DİĞER SORUNLAR:
Denetim işi çoğu denetçiler için ek iş niteliğinde olması yapılacak denetimlerin kalitesini de etkilemektedir.
SEKTÖRE İLİŞKİN SORUNLAR:
Sektöre ilişkin diğer sorunlar şu şekildedir:
1.)Denetlenen işletmelerin birçoğunda İÇ KONTROL SİSTEMİNİN BULUNMAYIŞI sebebiyle denetim faaliyetini zorlaştıran ve denetim riskini artıran bir etken olarak ortaya çıkması sonucu bu durum denetçinin iş yükünü artırmaktadır.
2.)Bağımsız denetime olan ilgi gittikçe azalması sebebiyle bağımsız denetime yönelik ilgilinin tekrar özendirilmesinin sağlanması gerekmektedir.
3.)Bağımsız denetim şirketlerinin sayısındaki artış sonucu haksız rekabet artmaktadır.
4.)Büyük denetim kuruluşlarının piyasanın büyük payına sahip olması, yeni kurulan ve piyasaya henüz giren sermaye ve müşteri sıkıntısı çeken denetim şirketleri açısından büyük sıkıntı oluşturmaktadır.
5.)Standartlara uygun bağımsız denetimlerde denetim programlarının uygulanması ve uygun denetim programlarının seçilmesi gerekmekte olup, bu konuda kgk nın standart denetim programı uygulanması açısından bu programları oluşturup, makul bir ücretle denetim şirketlerine ve bağımsız denetçilere satın alma imkanı yaratması yerinde olacaktır. Bu denetim programlarının etkin kullanılabilmesi için muhasebe ve denetim standartlarına hakim olunması gerekmektedir.