Gaziantep’te Suriyeliler ile ilgili yapılan araştırmada ilginç bulgular ortaya çıktı. Suriyelilerin Avrupa’da gitmek istediği ülkeler sırasıyla Almanya, İsveç, İngiltere, Fransa, İtalya, Belçika, Norveç, Yunanistan oldu. Aynı araştırmada Suriyelilerin geri dönmek için ise rejimin değişmesini, savaşın bitmesini, sosyal ekonomik şartların sağlanmasını beklediği ortaya çıktı.
Kalyoncu Ortadoğu Araştırma-Uygulama Merkezi (KALMEC) tarafından yürütülen ’Suriyeli Mültecilerin Sosyo-Ekonomik Durumları ve Gelecek Öngörüleri’ araştırma projesi kapsamında, Gaziantep’te yaşayan Suriyeliler ile ilgili önemli bulgulara ulaşıldı. Koordinatörlüğünü HKÜ Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Bilal Çıplak’ın yaptığı, proje ekibinde ise HKÜ Öğretim Üyeleri Doç. Dr. Serdar Erdurmaz ve Yrd. Doç. Dr. Ahmet Keser’in yer aldığı çalışma sonuçlarının analizinde araştırma bulguları basın ile paylaşıldı.
Bin 100 Suriyeli göçmenden görüş alındı
Alanında yapılan sayılı araştırmalardan biri olan bu proje kapsamında, Gaziantep’te yaşayan Suriyeli göçmenlerin sosyo-ekonomik durumları analiz edildi. Yürütülen çalışmalarda Gaziantep sosyo-ekonomik özelliklere göre 10 bölgeye ayrıldı. Temsil düzeyi yüksek olan proje için anketörler hem Arapça hem de Türkçeyi çok iyi konuşan öğrenci ve profesyonellerden oluşturuldu. Bir haftalık eğitimden sonra sahaya gönderilen anketörler Gaziantep’te yaşayan bin 100 Suriyeli göçmenle görüşmeler yaparak ’Geleceğe yönelik beklenti ve planları’ ile ilgili görüşler aldı.
Proje Koordinatörü HKÜ Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Bilal Çıplak, projenin 12 ay sürdüğünü belirterek, "KALMEC araştırmacılarının yaptığı araştırmaya göre Gaziantep’te yaşayan Suriyeli göçmenlerin yaklaşık yüzde 70’i Avrupa’ya gitmek yerine Türkiye’de kalmayı tercih ediyor. Bu Türkiye Cumhuriyeti’nin Suriyeli misafirlere sunmuş olduğu sosyal ve ekonomik fırsatların, güvenlik hizmetlerindeki başarının ve misafirperverliğinin bir göstergesidir. 1.6 milyon nüfuslu Gaziantep’e 350 bin civarında Suriyeli göç etmiştir. Bu kadar büyük bir grubun beraberinde getirdiği sorunlar göz önünde bulundurulduğunda yüzde 70 oranının büyük bir başarı olduğu anlaşılacaktır” dedi.
Araştırmada ortaya çıkan sonuçlara göre, göçmenler daha çok akraba ve arkadaşların bulunduğu yerlere taşınmayı tercih ediyor. Ankete katılanların yüzde 90’ı Halep’ten geldiklerini belirtirken, yüzde 67.48’i Gaziantep’te yaşamaktan memnun olduklarını söyledi. Erkekler arasındaki memnuniyetin kadınlar arasındaki memnuniyetten daha yüksek olması dikkat çekti.
Dönme isteği memleket özleminden
Ankete katılanların yüzde 84,6’sı Suriye’ye geri dönmek istediklerini belirtiyor. Ancak dönme isteği ile dönme eylemi birbirinden farklı çıkan sonuçlarda, dönme isteğinin daha çok ev ve memleket özleminden kaynaklandığı belirlendi. Önceki araştırmalar, yüksek dönme isteği oranına rağmen, geri dönme eylemini gerçekleştirenlerin, tüm göçmen nüfusunun en iyi ihtimalle yüzde 30 civarında olduğunu gösteriyor.
Dönmek için çoğunluk rejimin değişmesini bekliyor
Araştırmada, Suriye’ye hangi şartlar oluştuğunda dönebilecekleri sorulan katılımcıların yüzde 42’si dönüşlerini rejimin değişmesine bağlıyor. Yüzde 15,4’ü ise dönüş için savaşın bitmesini beklemeyeceğini, ilk fırsatta dönmeyi planladığını bildiriyor. Yüzde 19,3 ile dönüşünü güvenliğin sağlanmasına bağlayanlar ile Suriye’de sosyo-ekonomik şartların sağlanmasına bağlayanların oranının birbirine eşit olduğu görülüyor.
Gitmek istedikleri Avrupa ülkeleri
Araştırmada, herhangi bir Avrupa ülkesine gitmek isteyip istemediğine yönelik soruya ise katılımcıların yüzde 74,63’ü, “gitmeyi düşünmüyorum” şeklinde cevap veriyor. Avrupa’da bir ülkeye gitmeyi düşünenlerin hangi ülkeyi tercih ettikleri sorulduğunda yüzde 26,79 ile ilk sırayı Almanya alıyor. Yüzde 15,09’u İsveç, yüzde 15,47’si İngiltere, yüzde 10,19’ü Fransa, yüzde 4,15’i İtalya, yüzde 3,02’si Belçika, yüzde 3,40’ı Norveç, yüzde 2,26’sı Yunanistan ve yine yüzde 2,26’sı İspanya’yı tercih edeceğini bildiriyor.
Proje ile ulaşılan bulgular, TC İçişleri Bakanlığı Göç İşleri Genel Müdürlüğü resmi genel ağ sitesinde bulunan verilerle karşılaştırıldığında 2015 yılında Suriyelilerin açık ara başı çektiği ve koruma başvurusu yapan göçmenlerin ülkelere göre dağılımı hakkında ortaya konulan veriler ile birbirini teyit eder nitelikte olması da dikkat çekti.