Putin’den tepki: Kimyasalı bahane ettiler
ABD - İngiltere - Fransa’nın Suriye’de Esad rejimini vurması hakkında Rus lider Putin “Yeni gerilim, tüm uluslararası ilişkiler sistemi üzerinde yıkıcı etkiye sahip” dedi.
Suriye'de Doğu Guta bölgesinde 7 Nisan'da rejim tarafından yaptığı belirtilen kimyasal saldırının ardından beklenen oldu ve ABD-Fransa -İngiltere, Esad rejimine ait üsleri vurdu. Esad rejimini destekleyen Rusya'dan ise operasyona tepki geldi. Rus lider Vladimir Putin, operasyonu sert bir şekilde kınadığını bildirdi. Kremlin'den yapılan yazılı açıklamada Putin, Suriye'deki operasyona tepki gösterdi. ABD ve müttefiklerinin Suriye'de sivil ve askeri altyapılara füze saldırısı düzenlediğini belirten Putin, operasyonu "Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin yaptırımı olmaksızın, Birleşmiş Milletler tüzüğünü, uluslararası hukuk normları ve ilkelerini ihlal ederek egemen bir devlete karşı saldırgan bir eylem" olarak nitelendirdi.
'OPERASYONUN GEREKÇESİ KOMİK'
ABD'nin eylemleriyle Suriye'deki insani felaketi daha da derinleştirdiğini kaydeden Putin, 7 yıldır işkence eden teröristlerden muzdarip olan Suriye halkının yeni bir göç dalgasına itildiğini ifade etti. Putin, "Suriye çevresinde halihazırda gerilimin artması uluslararası ilişkilerin tüm sistemi üzerinde yıkıcı bir etkiye sahiptir. Tarih her şeyi gösterecektir. Tarih Washington'a Yugoslavya, Irak ve Libya'daki katliamlardan dolayı ağır bir sorumluluk yüklemektedir" dedi.
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov da ABD, İngiltere ve Fransa tarafından Esad rejimine düzenlenen operasyonun gerekçesinin "komik" olduğunu savundu. Operasyonu yasadışı ve kabul edilemez olarak nitelendiren Lavrov, "Saldırılarını haklı çıkarmak için Duma şehrinde çürütülemez bulgular olduğunu anlatıyorlar. Uzmanlar için yeterince komik olan, basında, sosyal medyada yer alan bulguların dışında bulgu yok" dedi.
ANKARA OPERASYONA DESTEK VERDİ: MEMNUNİYETLE KARŞILIYORUZ
Sabah saatlerinde ilk açıklamayı yapan Dışişleri Bakanlığı, operasyon için şu ifadelere yer verdi:
YERİNDE BİR TEPKİ: Türkiye, 7 Nisan günü Duma'da çok sayıda sivilin ölmesine yol açan kimyasal silah saldırısına mukabil ABD, İngiltere ve Fransa'nın Suriye rejimine karşı düzenlediği operasyonu yerinde tepki olarak görmektedir. Rejim tarafından gerçekleştirildiği yönünde güçlü şüphe bulunan Duma saldırısı karşısında tüm insanlığın vicdanına tercüman olan bu operasyonu memnuniyetle karşılıyoruz. Gerek konvansiyonel, gerek kimyasal silahlarla halkına zulmeden Suriye rejiminin insanlığa karşı suçlar ve savaş suçları alanındaki sicili sabittir. Uluslararası toplumun vicdanında bu konuda şüphe yoktur.
Çavuşoğlu: Siyasi sürece geçilmeli
Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, "Müdahale rejime yönelik. Burada Suriye halkına yönelik bir müdahale olsa karşı çıkarız. Esad rejimi görevde kaldığı için tüm çabalarımıza rağmen insanları öldürmeye devam etti. Bir an önce siyasi sürece geçmemiz lazım. Suriye'yi bu rejimden kurtarmamız gerekiyor" dedi.
"Bize bilgi verildi"
AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Sözcüsü Mahir Ünal, "Esad'ın halkına dönük kullandığı kimyasal silahın engellenmesi için ciddi bir uyarı olarak görüyoruz. Böyle bir tepkinin gösterileceği açıklamalarda görülüyordu. Bizimle de bu konuda bir bilgi paylaşımı oldu.
Başbakan Yardımcısı ve Hükümet Sözcüsü Bekir Bozdağ "Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan, Sayın Trump ve Sayın Putin ile görüşmeler yaptı. Türkiye, bir nevi ABD ile Rusya arasında çözüm için ara buluculuk yaptı. Türkiye, saldırı öncesi bilgilendirildi. Saldırıda İncirlik Üssü kullanılmadı" dedi.
"Amaç, savaşı sonlandırmak olmalı"
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, açıklamasında "7 Nisan'da Duma'da kimyasal saldırı gerçekleştirdiği anlaşılan Suriye rejiminin cevapsız bırakılması düşünülemezdi. Yalnızca kimyasal silahların imhasına yönelik çabalar, bölgedeki istikrarsızlığı sonlandırmakta yetersiz kalacaktır. Amaç, Suriye'deki savaşı sonlandırmak olmalıdır" dedi.
DÜNYA BASINI: YÜZLERCE FÜZE AMA OLMAYAN STRATEJİ
ABD'nin İngiltere ve Fransa ile Beşar Esad rejimini hedef almasına ABD basınının ortak tepkisi 'müttefiklik' vurgusu oldu. Operasyon Avrupa medyasında ise farklı tepkilerle karşılandı.
CNN: "ABD ve müttefikleri Suriye'yi vuruyor" manşetiyle verdiği haberinde, Trump'ın "Esad'ın kimyasal silah kapasitesini hedef alma" yönündeki sözlerine dikkat çekildi.
Washington Post: ABD ile müttefikleri, şüpheli kimyasal silah saldırısından sonra Suriye'yi vurdu.
New York Times: ABD, misilleme olarak Suriye'ye saldırdı.
Independent: İngiltere, ABD ve Fransa ile Suriye'ye karşı hassas vuruş başlattı.
Guardian: Rusya'nın harekâtın "sonuçları olacağını" söyledi.
Sky News: Rusya. Suriye'deki hava savunma yeteneklerini kullanmadı.
Le Monde: Washington, Londra ve Paris, "kırmızı çizgiyi" yeniden belirlemek için Suriye'yi vurdu.
Le Figaro: Operasyon bir saatten az sürdü.
Bild: 'Trump'tan Esad'a Yıldırım harekât.
Zeit: Operasyon öncesi Fransa, Rusya'yı bilgilendirdi.
Spiegel: Yüzlerce füze ama olmayan strateji.
RUSYA'YA BMGK'DAN RET
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ni (BMGK) acil toplantıya çağıran Rusya, "uluslararası hukuku ihlal ettikleri" gerekçesiyle ABD, İngiltere ve Fransa'nın kınanmasını istediği karar tasarısını oylamaya sundu. Rusya'nın tasarısına sadece Çin ve Bolivya destek verirken, ABD, İngiltere, Fransa, İsveç, Polonya, Fildişi Sahili, Kuveyt ve Hollanda karşı çıktı. Rusya, tasarıda ayrıca Suriye'ye karşı saldırgan tavra derhal son verilmesi ve gerginliği artıracak her türlü eylemden kaçınılmasını talep etti. Rusya'nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, oylama sonrası gazetecilere yaptığı açıklamada, "Umarım öfkeler soğur ve sonra yıkılanları adım adım inşa ederiz" dedi. Bu arada NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, ABD öncülüğündeki Suriye operasyonuna destek verdiklerini açıkladı. Brüksel'deki olağanüstü NATO toplantısının ardından açıklamalarda bulunan Stoltenberg, operasyondan önce NATO'nun bütün yolları tükettiğini hatırlatarak, askeri çözüm dışında bir seçenek kalmadığını belirtti.
İRAN: SUÇLU TRUMP MAY VE MACRON
İran dini lideri Ayetullah Ali Hamaney, Esad rejimine yönelik operasyona tepki gösterdi. "Suriye'ye saldırı cinayettir" diyen Hamaney, rejime saldıran üç ülkenin liderleri Trump, Macron ve May'i "suçlular" olarak niteledi. "Saldırı Ortadoğu'da yıkıma neden olacak" diyen İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani de, Esad'ı arayarak "Yanınızdayız" dediğini aktardı. Esad ise "Batılı güçler kontrolü kaybettiklerini kabul etmeli" dedi.