Funda H. Sezgin, Nesli Nazik Özkan
TÜRK?YE ?Ç?N DO?RUDAN YABANCI YATIRIMLARIN ÖDEMELER B?LANÇOSUNA ETK?LER?: EKONOMETR?K ANAL?Z
Türkiye’nin bugüne kadar yeterince yararlanamadığı doğrudan yabancı yatırımlar (DDY), ekonominin küresel düzeyde rekabet edebilen bir yapıya dönüşümünde etkili rol oynamaktadır. Özellikle, 2001 sonrası dönemde yatırım ortamının iyileştirilmesine ve yeni üretim kapasitesi yaratmaya dönük çabalara rağmen DYY için beklenen düzeyde bir gelişme oluşmamıştır. Türkiye gibi bir taraftan gelişmekte olan diğer taraftan yüksek cari işlemler açığı sorunuyla baş etmekle uğraşan ülkeler için cari açığın finansmanında DYY öneminin analizi geliştirilecek politikalar açısından önemlidir. Çalışmada, 1998.Q1- 2013.Q4 dönemini kapsayan üçer aylık cari işlemler dengesi verileri ile DYY, Türkiye GSYİH, AB ülkeleri GSYİH, reel faiz oranları (RFO), reel efektif döviz kuru (REDK) değişkenleri arasında hem uzun dönem hem de kısa dönem ilişkiler belirlenmiştir. Cari açık üzerinde REDK, GSYİH_AB, RFO değişkenleri arttırıcı yönde anlamlı iken, GSYİH_TR ve DYY azaltıcı yönde etkili bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Doğrudan Yabancı Yatırım, Cari İşlemler Dengesi, Eşbütünleşme Analizi, Değiştirilmiş En Küçük Kareler Yöntemi , Kanonik Eşbütünleşme Regresyonu , Dinamik En Küçük Kareler Yöntemi
EFFECT OF FOREIGN DIRECT INVESTMENT ON BALANCE OF PAYMENT FOR TURKEY: ECONOMETRIC ANALYSIS
Foreign direct investment (FDI) that which Turkey has not been able to benefit from so far has an effective role in the conversion of the economy to have a competitive structure at the global level. Especially in the period after 2001, in spite of the efforts to improve the investment environment and to create new production capacity, the development was not at the expected level. To improve new FDI policies is significant for developing countries (like Turkey) which on the one hand continue to develop on the other hand have to cope with high current account deficit issues. In this study, it has tried to reveal short and long term relationships between 1998.Q1- 2013.Q4 current account deficit figures and FDI, GDP for Turkey, GDP for EU, Real Interest Rate (RFO), Real Effective Exchange Rate (REDK) variables. As a result, while REDK, GDP_AB, RFO have positive effect on current account deficient, GDP_TR and DYY have negative effect on it.
Keywords: Foreign direct investment, Balance of Payments, Current Account Balance, Cointegration Analysis, Dynamic Ordinary Least Squares , Fully Modified Ordinary Least Squares, Canonical Cointegrating Regress