Yetenek ve Beceri Dünyası / Kişisel Gelişim / Milliyet Blog
“Aslında herkes dahidir. Ama siz kalkıp bir balığı, ağaca tırmanma yeteneğine göre yargılarsanız, tüm hayatını aptal olduğuna inanarak geçirir. “ Albert Einstein
Dünya bilim tarihi değerli pek çok dehayı barındırmasına rağmen, neden ilgi alanı, mesleği, yaşı, kültür seviyesi fark etmeksizin insanların çok iyi bildiği bir isimdir Albert Einstein? Hatta o kadar ki, etkisi popüler kültüre de yansımış; o meşhur dil çıkardığı çocuksu pozu, “E= mc2” formülü tasarım malzemesi olarak kullanılmış, sosyal medya mecralarında ise sözleri sık sık paylaşılır, “caps”leri, arkadaş muhabbetlerinde üzerinden espriler yapılır olmuştur.
Einstein‘i bir ikona dönüştüren şey öncelikle, eğitim hayatının ilk yıllarında yaşadığı şanssızlıklara, kendisinin de ifade ettiği gibi bir balık olarak ağaca tırmanma yeteneğine göre yargılanmasına rağmen, kendini aptal olarak görmeye devam etmemesi ve yeteneklerinin sesine kulak vererek ilgi alanı üzerine yoğunlaşması, hayal kurmaktan asla vazgeçmemesi, hayalini kurduğu şeye yönelik çok çalışmasıdır.
Yani bir Einstein olmak için beyninin kıvrımlarını incelemeye çok da gerek yok aslında. İzlediği adımları anlamak ve takip etmek yeterli:
1- Ne olduğunun bilincinde ol! Kendini ve özelliklerini tanı! Balık mısın maymun mu köpek mi? (bkz. Ben Kimim Yolculuğu)
2- Kendine inan, yargılanmaların kurbanı olma
3- Yeteneklerinin seni yönlendirdiği alanlara doğru yoğunlaş
4- Hayal kur
5- Çok çalış
Burada en çok zorlanacağımız adım yeteneklerimizi anlamak ve keşfetmek olsa gerek. Öncelikle hep bir arada kullandığımız “yetenek ve beceri” kavramlarını anlamaya çalışalım.
Yetenek; kişinin herhangi bir eğitim almadan, saf haliyle barındırdığı doğuştan getirdiği meziyetleridir. Beceri ise, herhangi bir konu üzerine alınan eğitim, pratik ve tecrübelerle gelişen, sonradan da kazanılabildiği gibi belli bir yetenek üzerine gidilirse uzmanlaşılan hatta belki dehalaşılan bir kavramdır. Yani doğuştan işitsellik duyunuz gelişmiş olabilir, müzikal ritimleri, notaları kolaylıkla duyabiliyor, anlamlandırıyor, sesle taklit ediyor, bir enstrümanı kolaylıkla çalma eğilimi gösteriyor olabilirsiniz bu sizin yeteneğinizdir, ama bu sizi Bach, Mozart, Fazıl Say, Kerem Görsev, Micheal Jackson, Beyonce, Rihanna vs. yapmaz. Bunun için eğitim, pratik kısacası beceri kazanmak gerekir.
Peki, beceri kazanma aşamasına gelmeden önce yeteneklerimizi nasıl keşfedeceğiz?
Eğer, müzikal kabiliyet gibi kendini çok belli eden bir yeteneğiniz yoksa henüz ortada, işe ilgi alanlarınızdan başlayabilirsiniz. Çünkü, ilgi alanlarımızı belirleyen genellikle yeteneklerimizdir. İç güdüsel olarak bir alana dair bir şeyleri merak eder, inceler, düşünür, araştırır, onun üzerine hayal kurarız.
Burada dikkat etmeniz gereken çok önemli bir farkındalık durumunun altını çizmek isterim. İlgi alanlarınızı tespit ederken lütfen şu üç ipucunu da değerlendirmeye alın ve kendinize dürüst olun:
1- Söz konusu ilgi alan(lar)ınızı sosyalleşme amacıyla mı seçtiniz?
2- Söz konusu ilgi alan(lar)ınızı popüler diye mi seçtiniz?
3- Söz konusu ilgi alan(lar)ınızı birilerini mutlu etmek kaygısıyla/hevesiyle mi seçtiniz?
İlgi alanlarınızı bu üç yanıltıcı durumun süzgecinden geçirdikten sonra kendinizdeki yetenek avına, ilgi alanınızın yaşam amacınız olup olmadığını keşfetme yolculuğuna devam edebilirsiniz.
Bu aşamada kendinize sormanız gereken temel sorular ise şunlar olmalı:
1- Bu alanla ilgili bir şeyler yaparken heyecan duyuyor muyum?
2- İlgilendikçe, araştırdıkça veya uyguladıkça daha fazlasını merak ediyor, öğrenmek istiyor muyum?
3- Bu alanla ilgili eğitim almak ve çalışmak beni her sabah yatağımdan kaldırabilecek bir şey midir?
4- Bu alan benim olmazsa olmaz değerlerimle uyumlu mu? (bkz. Ben Kimim Yolculuğu)
5- Bu alanın uzmanı, aranılan kişisi belki de ünlüsü olmak için yapabileceğim fedakarlıklar neler? (erdemleriniz ve değerleriniz çerçevesinde tabii ki!)
6- Bu alanda gerekli beceriye ve uzmanlığa ulaşmış olmak için 10 bin saat çalışma/pratik yapma kuralını göze alabiliyor muyum?
7- Bu alanla ilgili yeni fikirlerim/icatlarım/inovasyonlarım var mı ya da olabilir mi?
8- Bu alanla insanlığa hizmet edebilir miyim ya da insanlığa bir katkım bulunur mu?
Bu sorulara vereceğiniz dürüst ve düşünülmüş cevaplarla yeteneklerinizle bağlantılı yaşam amacınızı oluşturma yolunda önemli bir mesafeyi kat etmiş olacaksınız.
Peki, yaşam amacınızı uygulanabilir ve sürdürülebilir bir hale nasıl getireceksiniz?
Bir sonraki adımımız bu olacak…
Bumin Kağan Oğuz, ETEM SEVİK bu blog'u önerdi.