Dünyada grevler, işgaller,
Peru’da grevler ve sıkıyönetim ilanı
Latin Amerika ülkesi Peru’nun güneyinde, Çinli bir maden firmasının bir hafta önce 85 işçiyi işten atması üzerine başlayan protestolar sürüyor. Bir haftadır grevde olan işçilerin yaptıkları protestolar polisin gösteriye saldırması ile sokak çatışmalarına dönüştü. San Juan de Marcona kentindeki eylemlerde 38 yaşındaki bir işçi polisin kurşunuyla hayatını kaybetti.
İslay eyaletinde bulunan Amerika-Meksika tekeli Southern Copper Corporation'a ait bakır madenine karşı da gösteriler sürüyor. Yöre halkı, maden yapımına karşı sokağa çıkan çiftçiler ve inşaat işçileri, 1,4 milyar dolarlık açık maden işletmesi projesinin, tarımcılık yapılan bölgede toprağı kirleteceğinden endişe ediyor.
İslay’da Mart ayının sonunda başlayan eylemler yakın bölgelere de yayıldı. Peru hükümeti, bakır madeni projesine karşı düzenlenen gösterilerin şiddetlenmesi üzerine ülkenin güneyindeki Arequipa bölgesine asker gönderdi. Asker, grevi, protesto gösterilerini ve blokaj eylemlerini bastıramadı.
Cuma günü Cocachacra’da polis ve göstericiler arasında çıkan çatışmada 55 yaşındaki bir kişi polis tarafından öldürüldü. Bu, Mart ayından bu yana gösterilerde yaşanan dördüncü ölüm oldu. Olaylarda 200’ün üzerinde kişi de yaralandı. Olaydan sonra protesto gösterilerine önderlik eden bir kişi tutuklandı ve 9 ay hapis cezasına çarptırıldı.
Eylemlerin sürmesi üzerine Islay ve Mollendo şehirlerinde 60 günlük olağanüstü hal ilan edildi. Bölgede 60 gün boyunca grev, açık toplantılar, yürüyüşler yasaklandı. Kişisel demokratik hak ve özgürlükler kısıtlandı. Bölgede kalacak olan askeri polis istediği zaman kişileri tutuklayabilecek, evlere baskın düzenleyebilecek. Söz konusu Tia Maria maden projesi protestoların ardından bir süreliğine donduruldu.
Sosyal ve politik örgütler ülkenin 7 bölgesinde 27 ve 28 Mayıs tarihlerinde 48 saatlik grev çağrısı yapmıştı. 25 Mayıs’ta ise maden, metal ve demirçelik işçileri süresiz greve başlamıştı. Peru’da 25 bölgenin 10’unda iş bırakma eylemleri sürüyor. Sendikalar grevlerin tüm bölgelere yayılacağını bildirmişti.
İtalyan havayolu şirketinde grev
İtalya’da Alitalia havayollarında pilot ve kabin çalışanları 25 Mayıs’ta greve gitti.
24 saatliğine greve giden pilot ve kabin memurları işten çıkartılmayacaklarına dair yazılı güvence istiyor.
Grevden 12 bin 600 yolcunun etkilendiği ve hemen hemen hiçbir uçuşun zamanında yapılamadığı, 130 uçuşun iptal edildiği belirtildi. Bari, Brindisi ve Cenova hariç tüm ülkede iç ve dış hat seferleri önemli ölçüde aksadı.
İspanya’da Telefonica işgali sürüyor
İspanya’da telekomünikasyon tekeli Telefonica Movistar şirketinde çalışan 30 bin işçinin grevleri sürüyor.
Grevdeki Telefonica çalışanları 23 Mayıs’ta Barcelona’da ikinci kez firmanın Mobile World Center merkezini işgal ettiler. Birkaç kişinin çocuk arabalarıyla kapıdaki güvenlikçilerin dikkatini başka yere çekmelerinin ardından 30 kişi içeriye girerek binayı işgal etti. Daha sonra 700 kişi bu işgale destek verdi. İşgal sürüyor.
İki hafta önce de Telefónica binası grevciler tarafından işgal edilmişti. Patron grevcilerin talepleri üzerine bir pazarlığa oturmamıştı. Telefonica, kendine bağlı şirketlerde çalışanlar da dahil olmak üzere on binlerce çalışanın verdiği mücadele sonucu 5 Mayıs’ta CCOO ve UGT sendikaları ile imzalanan anlaşmayı baz alarak Telefonica’da grevin sona erdirilmesini talep etmişti. Patronla görüşen grev komitesi temsilcileri, emekçilerin taleplerinden uzak böyle bir satış sözleşmesine imza atmadılar. Bu anlaşma grev komitesi tarafından reddedildi. Bask bölgesi de dahil olmak üzere tüm İspanya’da greve devam etme kararı alındı.
Buna tepki olarak 12 Mayıs’ta protesto gösterileri ve yerel eylemlilikler düzenlendi. Vilanova kasabasında gerçekleşen sabotaj eylemi ile 600 Movistar abonesi kısa süreliğine bağlantı kuramadı.
28 Mart’ta Madrid’de başlayan grev 7 Nisan’da tüm ülkeye yayıldı. Grevciler, diğer taleplerin yanı sıra, herkese insan onuruna uyan iş sözleşmesi, hastalık ödeneği ve emeklilik hakkı talep ediyorlar.
Bunların yanı sıra kadrolu Telefónica Movistar çalışanları eşit adil ücret, 40 saat haftalık çalışma saati, ücretli izin, işyerinde güvenli çalışma koşulları talep ediyorlar. Ayrıca çalışma için gerekli olan materyaller ve araç ihtiyacının şirket tarafından sağlanmasını, sözleşme süresinin iki yıl olarak belirlenmesini istiyorlar.
Grev, gerici PP Hükümetinin yeni çalışma yasasına dayanarak Telefónica-Movistar’ın çalışanlarına 700-800 Euro aylık ücrete karşılık, günde 10-12 saat arası ve haftada 7 gün çalışma dayatmasına karşı gerçekleşti.
Ukrayna’da zamlara protesto
Ukrayna’da hükümetin elektrik ve su fiyatlarında düzenlediği zam protestolara neden oldu. 16 Mayıs’ta Kiev merkezinde toplanan 5 bin kişi gösteri düzenledi. 21 Mayıs’ta ise göstericiler parlamento önünde araba lastiği yaktılar.
Hükümet 1 Mayıs’ta soğuk ve sıcak suya yüzde 71 zam yapmıştı. Ukrayna halkı uzunca bir süredir elektrik, su ve havagazı ücretini ödemekte zorlanıyor. Ocak ayında yayınlanan bir habere göre yan gelirlere yüzde 35 ve besin maddelerine, ulaşıma ve sağlık hizmetlerine yüzde 50-200 arasında zam yapıldığından bu yana Ukrayna’da halkın yüzde 30’u faturalarını ödeyememekte.
Şili’de öğrencilerden protesto
Şili’de öğrenciler 9 yıldır parasız ve daha kaliteli eğitim için mücadele ediyorlar. Öğrenciler eğitim sisteminin eşitlikçi olmamasını, orta ve üst sınıf ailelerinin çocuklarının yurtdışında eğitim görürken, yoksul öğrencilerin bütçe ayrılmayan devlet okullarında okumak zorunda kalmasını ve yüksek harç ücreti istenmesini protesto ediyorlardı.
Cumhurbaşkanı Michelle Bachelet gelecek yıldan itibaren yaklaşık 260 bin öğrenci için ücretsiz yükseköğrenim sözü vermişti. Hükümet 2016 yılından itibaren yoksul ailelerden gelen üniversite öğrencilerinin yüzde 60’ının, 2017 yılında yüzde 70’inin ve 2020’ye kadar da yüzde 100’ünün ücretsiz eğitimden yararlanacağı yasayı meclisten geçirmişti. Eğitime her yıl 8,3 milyar dolarlık bir pay ayrılacağı bildirilmişti.
Cumhurbaşkanı Michelle Bachelet’in 21 Mayıs akşamı konuşmasını yaptığı sırada parlamento binası yakınlarında öğrenci dernekleri ve sendikalardan yaklaşık 6 bin kişi yolsuzlukları protesto etti. Polisin gösteriye saldırması üzerine 20 kişi yaralandı, 30’un üzerinde gösterici gözaltına alındı. Geçen haftaki protesto gösterileri esnasında iki öğrenci öldürülmüştü.
Genetik tekeli Monsanto'ya protesto
ABD şirketi Monsanto tekeli ve genetiği değiştirilmiş bitki ve zehirli tarım ilaçlarında tekelin rolü hafta sonunda dünya çapında 400 şehirde gerçekleştirilen eylemlerle protesto edildi. Gösterilere Paris’te 3 bin, İsviçre’de 2.500, Bregenz’de 3 bin kişi katıldı. Gösterilerde Monsanto’nun dağıtım politikası eleştirilirken, tüm dünyada insan ve hayvanlar üzerinde herbisit kullanımından kaynaklanan çevresel tahribata dikkat çekildi. Herbisit kullanımının derhal yasaklanması talep edildi.
Merkezi ABD - St Louis’te bulunan Monsanto tekeli, dünyanın en büyük gen ve herbisit üreticisi.