Hegel – Estetik – Salutatorium
“…sanattaki güzel doğadaki güzelden çok daha üst düzeyde yer alır. Çünkü sanat güzelliği ‘Tin’den doğmuş ve sanki iki kez yeniden doğmuş bir güzelliktir. Başka bir deyişle, sanatsal güzellik ‘Tin’den doğmuştur ve ‘Tin’den iki kez doğmuş bir güzelliktir. Nasıl Tin ve onun yaratmaları, doğa ve onun görünüşlerinden çok daha yüksek düzeyde bulunuyorsa, sanatsal güzelin kendisi de doğal güzellikten çok daha yukarıda yer alır. Aynı biçimde, soyutlaması yapılmış içerik ya da kafamızdan geçen kötü bir düşünce de herhangi doğal bir üründen çok daha üstündür; zira böyle bir düşüncede her zaman ‘Tin’ ve özgürlük bulunur” (s. 67).
“Geçmiş dönemlerin ve halkların aradıkları ve yalnızca sanatta buldukları şeyleri, bu tinsel gereksinimleri, sanat artık tatmin edememektedir. Grek sanatının güzel günleri, Ortaçağ’ın sonunun altın dönemi gibi geçip gitmiştir. Dönemimizin içsel düşünmeye yönelik yansıtıcı (refleksif) kültürü, yargılama alanında olduğu gibi isteme alanında da evrensel görüşlere göre tikel olan ne varsa hepsini düzene koyup kurallara bağlıyoruz ve bu evrensel biçimler, yasalar, görevler, haklar, maksimler her şeye emir veren, her şeyi yöneten temel belirlenimler oluyorlar. Oysa sanatsal beğeni, sanatsal üretme gibi daha çok canlı, daha çok yaşayan bir şeyi gerekli kılar; öyle ki onun içinde evrensel olan, yasa ya da maksim biçimi altında kendisini biçimlendirmez, fakat eylemini guyguunki ile, izlenim eylemi ile birleştirir; sanatsal beğeni bunu imgelemin yardımıyla, ussal olana ve evrensele de yer vererek, onları duyusal ve somut bir görünüşte birleştirerek yapar. İşte bu nedenle çağımız genellikle sanata uygun düşmez…” (s. 71-72).
Hegel, G.W.F. (1982). Estetik, (çev. Nejat Bozkurt), Say Yayınları, İstanbul.
estetik, güzellik, hegel, Sanat, tin