Dr. Mehmet Zeki Uyanık İslam’da Helal Kazanç ve Ticaretin Önemi
14 Haziran 2020 - Pazar 00:56
İslam’da Helal Kazanç ve Ticaretin Önemi
Kur’an-ı Kerim’e göre insanın yaratılış amacı Allah’a kulluk ve ibadet etmektir.
İnsan, bu imtihan dünyasında imtihanın gereği Allah’a iman edecek sonra ibadet edip kulluk görevini de ifa edecektir.
Bu imtihan sahasında insan kulluk görevi ile mücehhez olduğu gibi aynı zamanda kendisinin ve sorumlu olduğu kişilerin nafakasını temin etmek için çalışıp helal lokma kazanması ile de sorumludur.
İslam inancında bu rızkı temin etmek için efor sarf etmekte ibadet olarak telakki edilmiştir.Yani namaz kılmak, oruç tutmak, hacca gitmek, zekat vermek… ibadet olduğu gibi rızkı temin için emek vermekte bir ibadettir.
Nitekim Hazreti Peygambere Allah’ın en sevdiği amel hangisidir diye sorulduğunda
”Kişinin elinin emeği ile kazandığı ve dürüstçe yaptığı alış veriştir” buyurmuştur.
İslam inancına göre rızkı veren Allah’tır ve bu rızkı herkese ihsan etmiştir. Bunun yanında helal ile haram rızkı da beyan etmiştir. Onun için beşer rızkı ararken rızkı verenin rızasına uygun bir şekilde elde etmesi gerekir.
Bu anlamda Allah insana tefeciliği, içki satışını, karaborsacılığı… ve benzeri haram işleri yasaklamış bunun yanında da meşru yolları göstermiştir. Bu yolların en güzeli ve bereketlisi olarak da ticareti göstermiştir.
Öyle ki Kuran-ı Kerim’de “Allah alış verişi helal faizi haram kılmıştır.” Ayeti ile ticareti faizden ayrı telakki ederken, Hazreti Peygamberde “ Rızkın onda dokuzu ticarettedir.” Hadisi ile ticaretin rızkı temin için ne kadar büyük bir kapı olduğuna işaret etmektedir ki kendisi de peygamberliğinden önce bunu icra etmiştir.
Onun dizinin dibinde büyüyen ve daha sonraki dönmelerde malları ile canları ile birer İslam hizmetkarı olan sahabelerin çoğu da bu bereketli ticareti yapmışlardır.
Lakin bu ticareti yaparlarken veya helal lokmayı ararlarken dinin kendilerine yüklediği sorumluluğu asla göz ardı etmemişlerdir. Zira onlar ve kılavuzları biliyorlardı ki “Helal lokma”, “meşru kazanç” insanı manen Allah’a yakınlaştırır. Yakınlaştırdığı gibi aynı zamanda edilen duaların ve açılan ellerin icabet görmesine vesile olduğunu biliyorlardı.
Onun için o büyük insanlar ticaretlerine ve rızıklarına sevgili peygamberimizin hadislerinde uzak durmak için işaret ettiği yalanı, ”Kötülüklerin anası “ aldatmayı,yemini, “ Alış verişte yeminden kaçının zira o mala rağbeti artırsa da bereketini giderir” eksik tartmayı, bozuk malı satmayı… kısaca helal lokmalarına zarar verecek her türlü gayr-i ahlaki ve gayr-i islami işlerden ve kazaçlardan hep uzak durmuşlardır. “Bizi aldatan bizden değildir”
Bunun yanında “Dünya pazarı onları ahiret pazarından alıkoyamıyordu.” Yani rızık için mücadele ederken aynı zamanda dini vecibelerini de bihakkın ve eksiksiz daha da ötesi hiçte günümüzdeki gibi gösteriş ve müşteri kazanma için yerine getirmiyorlardı.
Bilakis sadece rıza-i ilahi için bunu yapıyorlardı. Çünkü Kur’an-i ifade ile onlar öyle insan lardı ki ”Ne ticaret ne alış veriş Allah’ı anmaktan namaz kılmaktan ve zekat vermekten alıkoymazdı. Onlar kalplerin ve gözlerin allak bullak olduğu bir günden korkarlardı.”
Ve onlar Hazreti Peygamberin: “Dürüst tüccar kıyamet günü peygamberler, şehitler ve doğru insanlarla haşrolunur.” Sözünü kendilerine ticarette şiar ve düstur edinmişlerdir.
Evet onlar öyle insanlardı rızıklarını rızkı verenin rızasına uygun elde ederlerdi. Ne kendilerinin ne de evlatlarının midelerine haram lokma girmezdi.
Ya bizler 21. Asırın medeniyetini yaşayan ama ihtiras ve bencillik içinde kıvranan, madde peşine takılıp din iman aldırmadan alış verişine ticaretine; yalanı, yemini karıştıran, haram malları satan, eksik tartan ve bozuk mal satan… ve daha sayamayacağım nice ahlaken kınayıcı dinen cezayı hak edici yanlış işleri yapıp helal lokmamıza haramı bulaştıran medeni insanlar
Soruyorum acaba hangimiz daha medeniyiz biz mi onlar mı?
Sanırım sorunun cevabı herkesin kendi vicdanındadır.
Etiketler: İslam’da, Helal, Kazanç, ve, Ticaretin, Önemi,