Sigarayı bırakma girişimlerinde başarıyı etkileyen faktörler - Hekim adayları örneği - The Journal of Turkish Family Physician
Sayfa: 57-65 Araştırma 643x okundu
Sigarayı bırakma girişimlerinde başarıyı etkileyen faktörler – Hekim adayları örneği
Online Yayın Tarihi: 15 Eylül 2017 · Kabul Tarihi: 28 Nisan 2017 · Geliş Tarihi: 12 Ocak 2017
Alıntı Kodu: The Journal of Turkish Family Physician 2017;8(3):57-65
Yazarlar: Esra Mavişe Ünüvar 1 · Güzel Dişcigil 2
1 Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı, Uzman Dr., Aydın
2 Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi, Aile Hekimliği Anabilim Dalı, Prof. Dr., Aydın / Türkiye
Anahtar Sözcükler: sigarayı bırakma · Tıp Fakültesi öğrencileri · tütün bağımlılığı · tütün kullanımı
PDF - Sigarayı bırakma girişimlerinde başarıyı etkileyen faktörler – Hekim adayları örneği
Giriş ve Amaç: Tütün bağımlılığı mortalite ve morbidite açısından önemli bir toplum sağlığı sorunudur. Çalışmamızda, hekimlik mesleğini seçen tıp fakültesi öğrencilerinin; sigara içme öykülerini, kullananların bırakma girişimlerini, başarıyı etkileyen faktörlerle birlikte başarısızlık nedenlerini belirlemeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel analitik bir araştırma olarak planlanan çalışmamıza, Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde 2014-2015 eğitim-öğretim yılında eğitim almakta olan 965 öğrencinin 869’u (%90) katılmıştır. Katılan öğrencilere, sigara içme öyküleri, bırakma girişimleri, başarı ve başarısızlık nedenlerinin sorulduğu bir anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler, istatistiksel olarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya katılan 869 öğrencinin 225’i (%26) tütün mamulü kullanmaktaydı. Sigarayı ilk deneme ve düzenli kullanmaya başlama yaş ortalaması sırasıyla 16 ve 18 yaştı. Deneme nedenleri arasında merak, rahatlatıcı ve keyif verici olması, stres ve sorunlar ilk sıralarda yer almaktaydı. Sigara kullanımını en çok arttıran nedenler sınav ve duygusal stres olarak bildirilirken; en çok azaltan durumlar ise ev ortamı ve tatil dönemi olarak bildirilmiştir. Sigarayı bırakmayı düşünme nedenleri arasında en sık sağlığa zararlı olması bildirilmişti. Hekimlik mesleğini seçmiş olmak ise sıralamada oldukça gerilerde yer almaktaydı. Sigarayı bırakmayı deneyen ve başarılı olduğunu düşünen öğrencilerin başarı etkenleri arasında en sık irade ve arkadaş desteği bildirilirken başarısız olduğunu düşünen öğrenciler ise bırakmanın önündeki engeller olarak en sık sigaraya özlem duyma ve sınav zamanında ders çalışma konusunda zorlanmayı bildirmişlerdir. Bırakma girişimleri sırasında ise nikotin çekilme semptomlarının oldukça sık karşılaşıldığı anlaşılmakta ve başetme yolları olarak yemek yeme ve hobi gibi meşguliyetlere zaman ayırmanın en sık kullanıldığı belirtilmektedir.
Sonuç: Öğrencilerin yarıdan çoğuna hekim tarafından sigara içip içmedikleri hiç sorulmamıştı. Sigara içme durumunu soran hekimlerin içinde ise aile hekimlerinin oranı oldukça düşüktü (%18). Hekimler sigara içimini her ziyarette sorgulamalı ve hekim adaylarının da sigarayı erken bırakması sağlanmalıdır.