Jean Nouvel • Kilsan Blog
Ana Sayfa Mimari izler Jean Nouvel
Louvre Abu Dabi'den bir çatı detayı Fotoğraf: jeannouvel.com
Modernizmin ve post-modernizmin estetiğini, yeni bir üslup dili yaratmak için kullanan Jean Nouvel, cesur ve deneysel tasarımlara imza atan bir mimar. Çevresiyle uyumlu binalar tasarlamaya büyük önem veren Nouvel’in yapıları, çoğu zaman inşa edildiği yerdeki manzaraları dönüştüren bir güce de sahip.
Pritzker ve Ağa Han mimarlık ödülleri de dahil olmak üzere pek çok ödülün sahibi olan Fransız mimar, binalarını kendi bağlamlarına uygun bir “görsel peyzaj” yaratarak tasarlıyor. Sanatçı, sadece cephe değil, iç elemanların düzenlenmesine de büyük önem veriyor; binalarındaki renk ve ışık kullanımının genel tasarım ve çevreyle uyumuna özellikle dikkat ediyor.
Yapılarında geleneksel ve geleneksel olmayan biçimleri bir araya da getiren Nouvel’in tasarımları tamamen benzersiz olma özelliği taşıyor. Bu özgün yaklaşım binalarını çoğu zaman büyük şehir olayları haline getiriyor.
Bordeaux’da hüsran, Paris’te birincilik
Jean Nouvel, 1945 yılında Fransa’nın güneybatısında yer alan Fumel şehrinde doğdu. Babası okul müdürü, annesi ise tarih öğretmeniydi. Babasının işi nedeniyle aile sık taşınıyordu. Jean sekiz yaşındayken, bir ortaçağ şehri olan Sarlat’a yerleştiler. Sarlat’taki mimari doku, Nouvel’i oldukça etkiledi. On altı yaşına geldiğinde bir öğretmeninin çizimlerini beğenmesi üzerine de sanatla ilgilenmeye başladı.
Ailesi, oğullarının mühendis olmasını istiyor, uzun süredir matematik ve dil öğrenmeye teşvik ediyorlardı. Geleceği açısından riskli buldukları için Nouvel’in sanat okuma isteğine karşı çıktılar. Nouvel, sonunda mimarlık eğitimi üzerinde ailesi ile uzlaşma sağladı. Ancak, Bordeaux’daki güzel sanatlar okulunun giriş sınavlarını kazanamadı. Ama yılmadı, yirmi yaşında Paris’e giderek oradaki Ulusal Güzel Sanatlar Okulu’nun açtığı bir yarışmaya katıldı ve birinci oldu. Böylece mimarlık eğitimine başlamış oldu.
Nouvel’in 1994 yılında tasarladığı Cartier Çağdaş Sanat Vakfı Fotoğraf: jeannouvel.com
Nouvel, eğitimi sırasında para kazanmak için modernist mimarlar Claude Parent ve Paul Virilio’nun mimarlık ofisinde çalıştı. Orada, büyük apartman komplekslerinin yapımlarında görev aldı.
Farklı şirketler, farklı ortaklar
Jean Nouvel, üniversiteden mezun olduktan hemen sonra mimarlık ofisinde çalışırken tanıştığı, günümüzün çağdaş mimarlarından François Seigneur ile ilk ofisini kurdu. Henüz 25 yaşındaydı. Ofisi kurduğu sıralarda bir yandan da Paris Bianeli için sergiler tasarlamaya ve düzenlemeye başladı. 15 yıl boyunca sürdürdüğü bu görevi sayesinde Fransa’daki mimari ortamlarda oldukça tanındı. Mimarlık Sendikası, Paris’teki Les Halles bölgesinin yenilenmesi, Paris Mimarlık Bianalı gibi oluşumlarda öncülük yaptı.
Jean Nouvel, mimarlık kariyeri boyunca farklı ortaklar ile kurduğu üç farklı mimarlık ofisi ile çalışmalarını sürdürdü. 1994 yılında, şu anda halen çalışmalarını yürüttüğü “Ateliers Jean Nouvel / AJN” adlı mimarlık firmasını kurdu.
İMA binası Fotoğraf: jeannouvel.com
İMA – Institut du Monde Arabe /Arap Dünyası Enstitüsü, Nouvel’in uluslararası tanınırlığını sağlayan ilk bina oldu. 1981 yılında Paris’te yer alan Arap Dünyası Enstitüsü yarışmasını kazanan sanatçı, özellikle binanın güney cephe camlarının arkasına yerleştirdiği otuz bin adet ışığa duyarlı diyafram ile mimarlık dünyasının dikkatini çekti. Nouvel, ışık seviyelerine göre otomatik olarak açılıp kapanabilen diyaframları, “mashrabiya” isimli Arap stilini modern bir yorum ile cepheye yansıtmak üzere kullandı. Binanın kuzey cephesi ise batı kültürünü temsil etti.
Cephede kullanılan “mashrabiya” yorumu ve diyaframlar
Bir müze, kütüphane, geçici sergi alanları, çocuk atölyeleri, bir dokümantasyon merkezi, bir oditoryum ve bir çatı restoranından oluşan IMA, 1987 yılında tamamlandı. “Fransız ve Arap kültürleri arasında başarılı bir köprü” olarak nitelendirilen bina, 1989 yılında Ağa Han Mimarlık Ödülü’nü aldı.
Kültür ve Konferans Merkezi, Luzern Fotoğraf: uchschmid.ch
On üç ülkede devam eden projeler
Jean Nouvel ilerleyen yıllarda pek çok önemli eserle kariyerini sürdürmeye devam etti. 2000 yılında İsviçre’nin Luzern şehrinde yaptığı Kültür ve Konferans Merkezi, mimar tarafından “manzarayı çerçeveleme ilkesinin bir örneği” olarak tanımlandı. İsviçre’nin en önemli çelik yapılarından biri olan merkez, çelik kirişli devasa bir çatıya sahip.
Guthrie Tiyatrosu Fotoğraf: en.wikiarquitectura.com
Sanatçının ABD’deki ilk projesi olan ve 2006 yılında tamamladığı Minnesota’daki Guthrie Tiyatrosu ise teatralliğin ve büyülü performans dünyasının tam bir ifadesi olarak yorumlanıyor. Kentin sanayi bölgesine yakın olarak inşa edilen bina, mimari tasarımı ile endüstri ile sanatın çelişkili doğasını birleştiriyor.
Jean Nouvel, günümüzde dünyanın on üç ülkesinde mimarlık projelerine devam ediyor.
Sosyal bir konut olan Nemausus, balkonlarındaki konstrüksiyon garaj kapıları, metal zemin kaplaması, alüminyum merdivenleri gibi endüstriyel malzemelerin kullanımı ile, tamamlandığı 1987 için oldukça radikal bir tasarım. Merdiven ve salon gibi ortak alanları en aza indirerek maksimum daire büyüklüğü sağlanan binada esneklik en önemli konsepti oluşturuyor. İki blokta yer alan 114 dairenin içine yerleştirilmiş apartman düzenleri on yedi farklı modül bölünerek yaratılmış.
Agbar Kulesi / Torre Agbar
İspanya’nın Barselona şehrinde yer alan kule, 33 kat ile kentin en uzun üçüncü binası. Nouvel, oldukça özgün bir şekle sahip olan bu kulenin tasarımında Barselona yakınlarındaki Montserrat dağından ve bir gayzerin havaya yükselmesinden esinlenmiş. Cephesinin tamamı cam ile kaplı olan kulede 4.500’den fazla pencere bulunuyor.
Sanatsal pek çok detay içeren yapının en önemli özelliği Arap mimarisine atıfta bulunan kubbeli tasarımı. Çapı 180 metre olan kubbe, rastgele dokunmuş delikli bir yapıya sahip. Kubbenin tasarımda “bir vahadaki hurma ağaçlarının yaprakları arasından süzülen güneş ışığı” etkisinin yaratılması amaçlanmış.
« Önceki konuMorpheus Oteli
Sonraki konu »Yaratıcı akvaryum fanusları