Teslimiyete karşı özgürlüğün adı: Bêritan bizde birçok şeyi yeniden inşa etti
10:52 24 Ekim 2018
MAXMUR - Tarihi olduğu kadar güncel bir özgürlük çığlığı olan Bêritan’ı anlatan gazeteci Deniz Fırat'ın annesi Sultan Yıldıztan, “27 yıldır göçebe yaşıyoruz. Ama her dara düştüğümde O’nu hatırlayıp güç alıyorum. Bêritan bizde birçok şeyi yeniden inşa etti. Bizler şimdi O’nun inşa ettiği değerler için mücadele ediyoruz” dedi.
Gülnaz Karataş (Bêritan Hêvi), 1971 yılında aslen Dersimli olan bir ailenin çocuğu olarak Bingöl'ün Solhan ilçesinde dünyaya geldi. Kısa bir süre sonra ailesi Elazığ’a yerleşince Bêritan, Elazığ’da öğrenimine başladı. İlkokulu okuduktan sonra Elazığ Anadolu Lisesi'ni kazanan Bêritan, ortaokul ve liseyi de burada bitirdi. 1989 yılında İstanbul Üniversitesi İktisadi Bilimler Fakültesi'ni kazanan Bêritan, Kürt olduğunu ilk kez 1989 yılında katıldığı Newroz'da öğrendi ve sonrasında Kürt özgürlük mücadelesini tanıdı. Kimliğiyle buluşan Bêritan, mahallelerde kadınlarla bir araya gelerek özgürlük umudunu onlara da taşımaya başladı.
Kürtçe konuşmanın dahi yasak olduğu bu dönemde kadınlarla evlerde sohbet eden Bêritan, kadın mücadelesini anlatarak kitaplar okudu. Kadınların bilinçlenmesi önceliği olan Bêritan, tanıdığı bütün kadınlarla tek tek ilgilenerek, okuduğu kitapları herkes anlayana kadar anlatırdı. Sonrasında özgürlük mücadelesini dağlarda sürdürme kararı alan Bêritan, 1992 yılının 25 Ekim günü ihanete ve teslimiyete boyun eğmek yerine hiç düşünmeden kendini uçurumdan atmasıyla Kürt halkının hafızasındaki yerini aldı.
Direniş ve umudun adı oldu
O günden sonra Bêritan Kürt halkı için direniş ve umudun adı oldu. O tarihlerde doğan kız çocuklarına Bêritan adı verildi. Yaşamını yitirmesinden sonra Bêritan'ın mücadelesi ve direnişi birçok şarkıya da konu olurken, 2005 yılında da yönetmen Halil Dağ’ın, yaşamını konu aldığı “Bêritan” filmi ise nesillerde bir bellek oluşturdu.
‘Her dara düştüğümde O’nu hatırlayıp güç alıyorum’
Bugün binlerce Bêritan özgürlük mücadelesinin öncülüğünü yürütürken, DAİŞ’in Maxmur Kampı’na yönelik saldırısı sırasında yaşamını yitiren gazeteci Deniz Fırat'ın annesi Sultan Yıldıztan, Bêritan ile olan anılarını ve kendisinde yarattığı etkiyi anlattı. 1991 yılında Türkiye'de yaşadıkları baskı ve tehditlerin ardından ailesiyle birlikte Doğu Kürdistan'a göç ettiklerini belirten Sultan, burada da gördükleri baskıdan dolayı Xakurke alanına yerleştiklerini ifade etti.
Bêritan ile burada tanışma fırsatı bulduğunu söyleyen Sultan, "Bêritan o dönem basın çalışmalarını yürütüyordu. Tam da o zamanlar TSK Xakurke alanını bombardımana tuttu. Bombardıman 13 gün boyunca sürdü. Bêritan'ı tanımam çok kısa süreliğine oldu. O, daha çok çocuklar noktasında bana yardımcı oluyordu, onlarla ilgileniyordu. 5 çocuğum vardı ve çatışmaların içinde kalmıştık" diye belirtti. Sultan, “Yaşadığım sürece unutmayacağım" dediği Bêritan ile olan bir anısını ise şöyle anlattı: "O zamanlar imkan yoktu. Çatışmalar devam ediyordu. Bêritan kuru ekmeği aldı üzerine salça sürdü ve çocuklarıma getirdi biraz olsun açlık hisleri geçsin diye. Bêritan kendisine düşen payı yemeyip ya yoldaşlarına ya da benim çocuklarıma veriyordu. Bunun için onun mücadelesine ve duruşuna çok saygı duydum. 27 yıldır göçebe yaşıyoruz. Ama her dara düştüğümde o günleri hatırlayıp güç alıyorum."
'Bêritan bizde birçok şeyi yeniden inşa etti'
O günden bu güne Bêritan'ın bıraktığı kadın mücadelesini devraldıklarını belirten Sultan, Bêritan'ın yaşamını yitirdiği haberini nasıl aldığını ise şu ifadelerle dile getirdi: "KDP'nin ihanetinden sonra bizler Şiwê köyüne yerleştik. O dönem benim 3 kızım da özgürlük mücadelesine katılmıştı. 45 günlük çatışma yaşanmıştı. Ben çocuklarımdan çok Bêritan'ı merak ediyordum. Bir grup arkadaş bizim köye geldi. Onlara Bêritan'ın nasıl olduğunu gelip gelmediğini sordum. O esnada arkadaşın gözleri doldu. Bêritan'ın yaşamını yitirdiğini söyledi. Başımdan kaynar sular döküldü adeta. Büyük bir acıydı bizim için."
Çiçek adındaki çocuğunun bir gün yanına geldiğini ve artık kendisine Bêritan denilmesini istediğini ifade eden Sultan, "Bêritan arkadaş gerçekten çok çalışkan biriydi. Yanlarında olduğum süre zarfında çocuklarım ile çok ilgilendi. Başta da dediğim gibi Bêritan bizde birçok şeyi yeniden inşa etti. Bizler şimdi O’nun inşa ettiği değerler için mücadele ediyoruz. İnanıyoruz başarı bizim olacak" diye konuştu.