Taklid ve özenti
Bir takvim yılının sona ererek yeni bir yıla girişimiz dolayısıyla, dünyevî ve uhrevî yıllık muhasebemizi yapmamız konusunu daha önce yazmıştım. Ayrıca yeni yıla başlarken geçmişten ders alarak daha dikkatli ve tertemiz bir hayat tarzı izlemek gerektiğini belirtmiştim.
Birçok okuyucu dostlarım; yılbaşı alışveriş çılgınlığına ve gayri-müslimleri taklid konusuna değinmemi sorularıyla istemiş oldular. Henüz aktüalitesini kaybetmeden israf, taklid ve teşebbüh konularında düşüncelerimi belirtmek istiyorum. Zira bu husus çok hassas ve imanla alâkalı ciddî bir konudur.
Hazret-i İsa’nın doğumunun başlangıç olarak baz alındığı bilinen Mîladî takvim; Ülkemizde uygulanan resmî takvim olması hasebiyle ve sadece bu yönüyle yeni yılda iyi dileklerde bulunmak, sağlık, başarı ve huzur temenni etmek normaldir.
Ancak Hıristiyanların noel yortularına iştirak edercesine kutlama yapmak, eğlencelerine ve şenliklerine katılmak, çeşitli Noel baba maskaralıklarına bürünmek, daha özet bir ifadeyle; gayri-müslimlere benzemek Müslümanlar için çok mahzurludur.
Çeşitli reklâmlarla ve göz alıcı neon ışıklarıyla pompalanan yılbaşı alışveriş çılgınlığı, aşırı tüketim harcamaları, faydasız ve anlamsız hediyeleşmeler, patlayasıya yemeler, içmeler tam bir ifsat ve israf mantığıdır. İsraf ise haramdır.
Yılbaşı eğlencelerinde çam katliamı, kilise ayinlerini andıran mumların yakılması, sınırsız alkol tüketimi sonunda gözü dönmüş azgınların tâciz ve taşkınlıkları ile tabii ki piyango çılgınlığı asla müsamaha gösterilemeyecek çirkinliklerdir.
Hz.Peygamberimiz:”Kim bir kavme benzemeye azmederse, o onlardandır.” Buyurmuştur. Benzemek, inanç ve itikat esaslarında olacağı gibi fikir, söz ve fiilde olabilir. Benzeme küfre olursa, küfürdür. Bilhassa kâfirlerin alâmet-i fârikalarına özenerek bürünmek küfürdür.
Hoşgörü ve müsamahayı esas alan İslâm dîni; Kafirlere özenme ve onları taklid hususunda çemberi iyice daraltmış, müsamaha göstermemiştir. Hatta adam öldürmek, zina etmek, içki içmek gibi fiiller çok büyük günah olmasına rağmen küfür sayılmazken, kâfirlerin simgelerini taşımak, âdet ve yaşayışıyla onları taklid etmek küfür sayılmıştır.
İslâmiyette bu hassasiyet o derecede ki; dinin direği olan namaz ibadeti, güneşe tapanlara benzememek için, kerâhet vakitlerinde kılınmaz. Cenab-ı Hak buyuruyor ki:”Ey iman edenler, Yehûd ile nasârâyı yâr tutmayın.Onlar ancak birbirlerinin yârânıdırlar ve siz müminlerden her kim,onları yâr tanır,velî tutarsa, şüphe yok ki o da onlardandır.” (Maide:51)
İbn-i Ömer (r.a.) teşebbüh hakkında şöyle buyurmuştur:”Bir kimse müşriklerin toprağına ev bina edip, onların bayramlarına katılarak onlara benzerse, o kimse kıyâmet günü onlarla beraber haşrolunur.” (Feyzü-l-Kadir:104)
İkinci bin yılın müceddidi olan İmâm-ı Rabbânî (k.s.) Hazretleri de bu hususta buyuruyor ki:”İki dîni tasdik eden kişi şirk ehlinden sayılır.
İslâm hükümleri ile küfrü bir araya getirmeye teşebbüs eden de müşriktir. Halbuki küfürden uzaklaşmak şarttır. Şirk şâibesinden sakınmak tevhiddir. Hindûların büyük günlerine tâ’zim, Yahûdî âdetlerine uymak küfrü muciptir. Nitekim Müslümanların câhilleri, bilhassa kadınlar, kâfirlerin belli günlerdeki törenlerine katılmakta, bunları kendileri için de bayram kabul edip kızlarının ve kardeşlerinin evlerine onlar gibi hediyeler yollamaktadırlar. Böylelikle onların merasimine itina ve itibar ediyorlar. İslâmda bunların hepsi şirk ve küfürdür.” (Mektubat:3/41)
Bizler Müslüman olarak benzemek değil, benzetmeliyiz. Başkalarını güzel din ve geleneklerimize özendirmek durumundayız. Bu konulardaki hassasiyetimizi gözetirken, tabii ki gayri-müslimlerle ticârî ve beşerî münasebetlerimizi gayet iyi yürütmeliyiz. Yabancılardan bilim, teknoloji, keşif, icat ve genel kültür gibi yeniliklerde elbette istifade edebiliriz. Fakat onların dînî inanç ve ibadet kültürüne ait simge,âyin ve törenlerine özenemeyiz, katılamayız. Özetle; onlardan beklediğimiz beşerî saygı ve anlayışı biz de onlara göstermeliyiz.