Bayramı Sağlıkla Geçirmek İçin 9 Öneri
Kurban Bayramı'nda fazla et ve tatlı tüketimi vücutta şeker ile yağın depolanmasına yol açarak hastalıklara davetiye çıkarıyor. Yüksek tansiyon, kalp ve mide hastalıkları ile diyabet gibi sağlık problemi olanların bayram boyunca beslenmelerine özellikle dikkat etmeleri gerekiyor. Memorial Kayseri Hastanesi Beslenme ve Diyet Bölümü’nden Dyt. Hülya Tulgar, Kurban Bayramı’nda sağlıklı beslenmenin önemi hakkında bilgi verdi.
Kurban etini yemeden buzdolabında en az 1 gün bekletin
Kurban Bayramı’nda ilk olarak etin sağlıklı koşullarda hazırlanıp tüketilmesine dikkat edilmelidir. Kurbanlık hayvanların kesimlerinin mutlaka uygun ve steril ortamlarda yapılması gerekir. Kesimler yapıldıktan sonra, hayvanın uygun yerlerinden kesilecek etlerin yağlı kısımları ayrılmalıdır. Kesilen kurban eti mutlaka buzdolabında 1 gün bekletilmelidir. Çünkü bekleyen et, suyunu bırakacak ve daha iyi pişecektir. Etler kıyma, kuşbaşı, pirzola, biftek ve bonfile şeklinde ayrılmalı, günlük pişirilecek miktarlara bölünmeli ve buzdolabı poşetlerine konulup derin dondurucuda saklanmalıdır. Etler kesinlikle uygun saklama koşullarında korunmalıdır.
Dondurduğunuz eti suda çözdürmeyin
Kurban etleri buzlukta -2 derecede birkaç hafta, -18 derece derin dondurucuda ise daha uzun süreyle saklanabilir. Etlerin dondurulduktan sonra tekrar çözülmesiyle bazı mikroorganizmaların üremesi kaçınılmazdır. Sağlık açısından tehlikeli olan bu işlem sonucunda et hemen pişirilmeli ve kesinlikle tekrar dondurulmamalıdır. Derin dondurucuda saklanan etin, buzdolabının sebzelik kısmının üstüne konularak çözülmesi sağlanmalıdır. Etin çabuk çözülmesi amacıyla uygulanan ateşe tutma, su içinde bekletme gibi yöntemler, insan sağlığı açısından tehlikeli sonuçları da beraberinde getirmektedir.
Günde 2 öğün et yemek özellikle kronik hastalığı olanlar için zararlı
Kurban Bayramı’nda günlük beslenmede en çok tüketilen besin grupları arasında kırmızı et yer alır. Kırmızı et tüketiminin sağlıklı beslenmede önemli bir yeri bulunmaktadır. Ancak tüketiminde aşırıya kaçmak sağlığı olumsuz etkilemektedir. Bu nedenle et tüketimi kişinin sağlık durumuna ve yaşına göre sınırlandırılmalıdır. Doymuş yağ ve kolesterol içeriğinin yüksek olması nedeniyle kronik hastalığı olanların, günlük iki öğün yüksek miktarda kırmızı et tüketmesi sakıncalıdır. Günlük et tüketimi konusunda dikkatli olunmalıdır. Sıklık açısından haftada 2 kez et tüketmek ise en sağlıklısıdır.
Şeker oranı düşük tatlılar tercih edin
Açma börekler, baklava, mantı ve şekerlemeler bayramın vazgeçilmezleri arasındadır. Kilo sorunu ve herhangi bir kronik hastalığı olmayanlar günde 1 porsiyon tatlı tüketebilir. Ancak tatlı tüketiminde az şekerle hazırlanan sütlü ve meyve tatlıları tercih edilmeli ve şerbetli tatlılardan uzak durulmalıdır. Günde 8-10 su bardak su içilmeli, bayram ziyaretlerinde kafeinli, asitli ve yüksek miktarda şekerli içecekler daha az içilmelidir. Günde 1-2 fincandan fazla kahve içilmemeli, asitli içeceklerin yerine su ve ayran tüketilmelidir.
Mide rahatsızlığınız varsa ete baharat eklemeyin
Gastrit, reflü gibi sindirim sistemi problemi olanlar, yağlı ve baharatlı yemeklerden uzak durmalıdır. Kronik hastalığı olanlar ise bayramda normal beslenme düzenlerinin dışına çıkmamalıdır. Bu gruptakilerin sakatat ve etin yağlı kısımlarını tüketmesi önerilmemektedir. Diyabetik diyeti olanların da özellikle tatlı yememesi gerekir. Kalp, şeker, böbrek ve tansiyon hastalarının diyetleri tedavilerinin en önemli kısmını oluşturur. Bu nedenle beslenme konusunda bayram boyunca diyetisyenlerinden öneri almaları gerekir.
Sağlıklı bir Kurban Bayramı için öneriler…
Peynir, zeytin, domates salatalık, yeşillik ve yumurtadan oluşan hafif bir kahvaltı ile güne başlanabilir.
Az ve sık öğünlerle beslenilmelidir. Ara öğünlerde ceviz, fındık gibi atıştırmalıklar ya da yoğurt tercih edilebilir.
Kurban bayramında sıkça yapılan et yemeklerinde pişirme yöntemi olarak; haşlama ızgara ve fırınlama gibi yöntemler tercih edilmeli, kızartmalardan kaçınılmalıdır. Çok yüksek ısıda, uzun süre pişirme ve kızartma yöntemi çeşitli kanserojen maddelerin oluşumuna neden olabileceği için tercih edilmemelidir. Etlerin tek başına değil de sebzelerle birlikte pişirilmesi veya tüketilmesi besin çeşitliliğinin sağlanması açısından sağlıklı bir yöntemdir.
Tek yönlü beslenmekten kaçınılmalı, tüm besin grupları bir gün içerisinde alınmalıdır.
Bayram ziyaretlerine tok gidilmeli, fazla gelecek ikramlara hayır denilebilmelidir.
Su içimi artırılmalıdır. Tatil dönemi hareketsiz geçebileceği için her zamankinden daha çok su içilmelidir.
İkramlarda hamur tatlıları tercih edilmemeli, dondurma ya da sütlü ve meyveli tatlılar tüketilmelidir.
Yanlış seçilen veya fazla tüketilen her lokmanın sağlığı olumsuz etkileyeceği unutulmamalı, yine de fazla tüketildiği düşünülüyorsa akşam yemeğinde sadece salata ve yoğurt yenmelidir.
Fiziksel aktiviteler mutlaka artırılmalıdır.