ARKADAŞ SEÇİMİNİN ÖNEMİ - PDF
Download "ARKADAŞ SEÇİMİNİN ÖNEMİ"
1 ARKADAŞ SEÇİMİNİN ÖNEMİ
2 Değerli anne babalar; Her insan, yaşamını sürdürmek ve gelişmek için başka insanlara ihtiyaç duyar. Bu ihtiyaçları karşılamak için arkadaşlık ilişkileri, sosyal alandaki en önemli etkileşim alanıdır. Arkadaş edinme ve bu arkadaşlığı sürdürebilme becerileri, çocuğu sadece sosyal bakımdan geliştirmez. Arkadaşlık aynı zamanda; aidiyet duygusu, değer ve kabul görme hissi kazanımına ve öz güveninin gelişimine yardım eder. Çocuğun zihinsel, fiziksel ve duygusal alanda gelişmesi için arkadaşları olması şarttır ve çocuk için arkadaş, hayati bir ihtiyaçtır. Arkadaşa duyulan ihtiyaç, sadece onunla vakit geçirmek için değil; bilgi ve deneyim kazanmak içindir. Arkadaş seçimi çocuğun gelişiminde önemli bir yer tutar. Çünkü arkadaş ilişkileri ona toplumsal yaşam içinde kabul gören davranışları ve iş birliğini öğretir. Liderlik, sorumluluk, grup çalışması gibi yetenekler arkadaşlar sayesinde kazanılır. Ayrıca çocuk; özgüven, bir yere ait olma, sevgi, saygı, çözüm üretme ve yardımlaşma duygularını kazanma fırsatlarını grup içinde bulur. Arkadaşlarıyla oyun oynayarak enerjisini boşaltma şansını yakalar. Arkadaş ilişkileri yoluyla kendini ve diğerlerini tanıma fırsatı bulan çocuk, farklılıklara hoşgörü ile bakmayı öğrenir.
3 ARKADAŞ İLİŞKİLERİNDE UYGUN EBEVEYN TUTUMLARI Erken yaşlardan itibaren, çocukların aileleri tarafından arkadaşlık kurabilmeleri için yönlendirilmesi ve çocuklara bu becerileri geliştirmeleri için ortam yaratılması gerekir. Bu şekilde çocuk, hem olumlu arkadaşlık kurmayı öğrenir ve çok sayıda arkadaşı olur, hem de yaşama dair bilgi ve beceriler edinir. Arkadaş edinmek için, bazı becerilerin aile ortamında kazandırılması gerekir. Bu da ebeveynin sorumluluğundadır. Örneğin, ebeveynler, çocuğa paylaşmayı, başkasının duygularını anlamayı, duygularını denetim altına almayı, belirlenmiş kurallara uymayı, cesaretli ve girişken olmayı, saygılı olmayı, kendinden küçükleri sevmeyi ve korumayı, yardımlaşmayı vb. öğretmelidir.
4 Bazı anne-babalar, çocuklarının arkadaşlık tercihleri konusunda müdahaleci olabilirken, kendi değerlerine uymayan ya da farklı davranışlar gösteren çocuklarla, arkadaşlık kurmamaları konusunda ısrarcı olmaktadırlar. Bu tarzda müdahaleler, çocuğun ya anne-babaya arkadaşlıkları konusunda yalan söylemesine yol açmakta ya da çocuğun tüm arkadaşlık ilişkilerini olumsuz etkileyebilmektedir. Arkadaşlık, akranlar arasındaki bir ilişkidir. Ebeveynlerin, çocuklarıyla arkadaş olduklarını söylemeleri bir yanılsamadır. Çünkü bu durum, çocukların arkadaş gibi görmek istedikleri ebeveynleriyle olan ilişkisini zedeler. Anne-baba-çocuk arasında sınırlar kalmaz, rol karmaşası yaşanır. Bu şekilde çocuk da, kendi ilişkilerini düzenlemekte sıkıntı yaşar.
5 SAĞLIKLI ARKADAŞLIK İLİŞKİLERİ İÇİN EBEVEYNLERİN YAPABİLECEKLERİ Çocuğunuza kendi başına yapabileceği ya da yapamayacağı şeyleri anlatın. Çocuğunuzun içinde bulunduğu yaş özelliklerini de dikkate alarak sizin için kabul edilebilir olan sınırları belirlemeniz ve bu konuda net ve tutarlı olmanız çocuğun kendini daha güvende hissetmesini sağlayacaktır. Grup ortamında bireysel olmaktan çok, grup bilinci önemli olduğu için, bazen çocuğunuzu beklemediğiniz şeyler yaparken gözlemleyebilirsiniz. Böyle bir durumda çocuğunuzu suçlamadan önce, olayın ne olduğunu, nasıl geliştiğini anlamaya çalışın. Çocuğunuzun kişiliğine ve iradesine uygun olmayan davranışlarda bulunması, onun kötü, başarısız, özgüveni eksik olduğunu göstermez. Bu dönemde ergenin grup bilinciyle hareket etmesinin, normal ve sağlıklı olduğunun bilinmesi yanında, çocuğun arkadaş ortamından gelecek zararlar konusunda bilgilendirilmesi, bilinçlendirilmesi de önemlidir. Yaşadığı olaylar konusunda ayrıntılara girmeden genel konuşulmalı ve gerekli mesajlar net, kısa ve kırmadan verilmelidir.
6 Çocukların yaşları büyüdükçe, arkadaşlık ortamında yaşadıkları tatminin ve karşılaştıkları problemlerin miktarı da artmaktadır. Böyle durumlarda aileler, uygun çözüm yollarını bulmaları için çocuklarını yönlendirmelidirler. Anne-babalar, dinlemeye ve iletişime açık olmalıdır. Deneyimlerine dayanarak alternatif çözümler üretme konusunda çocuklarına yardımcı olmalı fakat onlara ne yapmaları gerektiği konusunda zorlayıcı olmamalıdır. Çocuklar kendilerine uygun çözüme, kendileri karar vermeli, kararının sorumluluğunu da taşımalıdır. Çocuğunuzun doğru kararlar verebilecek potansiyele sahip olduğuna güvenmeniz ve bu konuda motive etmeniz çok önemlidir. Eğer çocuğunuz, uzun bir süre arkadaşlık konusunda yaşadığı problemleri çözmekte zorlanırsa, okulun Rehberlik Servisi nden veya Rehberlik ve Araştırma Merkezi nin RPDH Bölümü nden destek alması konusunda yönlendirebilirsiniz.
7 ARKADAŞ SEÇERKEN NELERE DİKKAT ETMELİYİM? Sevgili öğrenciler; Benim için arkadaşımda olması gereken en önemli özellik doğruluk ve dürüstlüktür. Çünkü dürüst insanlar verdikleri sözü tutarlar. Arkadaşım haksızlık ve dedikodu yapmaz. Bu yüzden arkadaşımın yanında kendimi rahat hissederim. Arkadaşımın tarafsız olmasını isterim. Örneğin, oyun sırasında gruba sadece samimi olduğu arkadaşlarını değil diğerlerini de seçmesini beklerim.
8 Bu özelliklerin hepsi olumlu değerlerdir. Arkadaş seçiminde ve kişisel tercihlerinizde olumlu değerleri gözetmeyi hiçbir zaman unutmamalısınız. Arkadaşımın sır tutmasını ve saygılı olmasını isterim. Böylece arkadaşıma güvenebilirim. Arkadaş seçimimdeki kararlarımı pek çok şey etkiler. Çalışkanlık ve sözünde durma bunlardandır. Benimle arkadaş olmak isteyen kişi komik ve nazik olmalıdır. Komik kişilerle iyi vakit geçiririm.
9 Dostun oisun istiyorsan dost oi. Dostluğun koiiarı birbirimizi dünyanın bir ucundan bir ucuna kucaklayabilecek kadar uzundur. Montaigne
10 Kimle gezdiğinize, kimle arkadaşlık ettiğinize dikkat edin. Çünkü; bülbül güle, karga çöplüğe götürür. Hz. Mevlana
11 İyi dostu olanın aynaya gereksinimi yoktur. Hz. Mevlana
T.C ALİAĞA KAYMAKAMLIĞI REHBERLİK VE ARAŞTIRMA MERKEZİ Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Hizmetleri Bölümü ARALIK Ayın Konusu ÇOCUKLARDA AKRAN İLİŞKİLERİ İÇİNDEKİLER 1. ÇOCUKLARDA AKRAN İLİŞKİLERİ 2.
ÇOCUK, OYUN VE OYUNCAKLAR ÇOCUKLARDA OYUN Çocuğun Dünyasına Girebilmenin En Önemli Yoludur Oyun Oyuna Dair Birkaç Söz Küçük çocuğu olan, onun hatırı için onunla çocuklaşsın. (Hadis) Çocuk oyunla büyümelidir.