Kara Yolu Taşımacılığının Ülkemizdeki Gelişimi | SEA Uluslararası Evden Eve Nakliyat - Nakliye İstanbul
Kara yolu taşımacılığının ülkemizdeki gelişimine bakıldığında çok hızlı bir seyir takip
Ülkemizin coğrafi yapısı ve sosyo-ekonomik yönden sahip olduğu özel durum yanında,
batı ile doğu arasında tabi bir köprü oluşu ve transit taşımacılığa elverişliliği, eski çağlardan
beri ülkemizi kara yolu taşımacılığı alanında daima ön plana çıkarmıştır. Ülkemiz Asya,
Avrupa ve Afrika kıtaları arasında olup, kuzey-güney doğrultusunda 500 km, doğu-batı
ekseninde 1500 km uzunluğunda ve yüzölçümü 776 000² olan bir dikdörtgen köprü
Bilindiği gibi Türkiye, tarih öncesinden bu yana, çok ve çeşitli uygarlıkların oluştuğu
bir yerdir. Günümüze dek bu özelliğini koruyarak gelmiş, doğu-batı arasında “köprü”
olmuştur. Bunun bir sonucu olarak da, uzak geçmişten bu yana, değişik doğrultu ve
karakterde yol ağlarına sahip olmuştur. “İpek yolu”, “Baharat yolu”, “Kral yolu” en çok
bilinen tarihi yollardır. Türkiye Avrupa, Asya ve Afrika arasındaki önemli konumundan
dolayı kendi ulaşım hatlarını ve taşıma filolarını geliştirmek için büyük çaba göstermiştir.
Bütün dünyada özellikle Avrupa’da süratle gelişen teknoloji, mal zengini batı ile petrol
zengini doğu ülkeleri arasında büyük çapta ticari ilişkilerin doğmasına yol açmıştır. Bu
durum ülkemizi bu alanda önemli ölçüde etkilemiş, 1950’li yıllara kadar yok denecek kadar
az olan modern anlayışa uygun kara yolu alt yapısı ve kara yolu taşımacılığında yeni bir
takım yatırımlar yapılmasını ve teşvik tedbirlerinin alınmasını gerekli kılmıştır.
O dönemlerde, alt yapının kolay, hızlı ve ekonomik bir şekilde gerçekleşmesi, petrolün
ucuz ve temininin kolaylığı yanında ülkemizde otomotiv sanayinin kurularak motorlu
araçların üretilmesi kara yolu taşımacılığının ilerlemesine neden olmuştur. Ayrıca devletin
1980’li yıllardan itibaren uygulamaya koymuş olduğu teşvik tedbirleri sonucu, ülkemizde motorlu araç sayısı önemli ölçüde artmış ve gerek yurt içi gerekse uluslararası kara yolu
taşımacılığı süratle gelişmiştir.
1980’lerden itibaren ülkemizin ihracata yönelik büyüme politikalarına geçmesiyle dış
ticaret yapısal değişime uğramış, dış ticarete konu mal grupları çeşitlenmiş, tarım ve
madencilik ürünlerinin yerini sanayi ürünleri almaya başlamış, taşınan malların hacmi kısa
bir süre içinde 10 milyar dolarlık seviyelere ulaşmıştır.
Dış ticaretin yapısal değişimine bağlı olarak deniz yolu ile yapılan dökme yük
taşımaları, yük cinslerinin değişimi ve sevkiyatlarda esneklik gibi avantajlar nedeniyle yerini
kara yolu eşya taşımacılığına bırakmaya başlamıştır.
Türkiye-İtalya Ro-Ro hattının kurulması, taşıma maliyetlerinin azalmasına, seferlerin
tarifeli yapılmasıyla ihracat sevkiyatlarının planlanmasına, Balkan ülkelerinin geçiş
ücretlerini tekrar gözden geçirmesi gibi birçok olumlu gelişmenin ortaya çıkmasına neden
olmuştur. 2003 yılında Batı Avrupa ülkelerine yapılan kara yolu taşımacılığımızın yüzde
72’si söz konusu Ro-Ro hatlarından yapılarak dış ticaretimize ait malların taşınmasında
stratejik bir güzergâh konumuna gelmiştir. Böylece Türk kara yolu taşımacılığı deniz yolu
entegrasyonlu Ro-Ro ve demir yolu entegrasyonlu Ro-La taşıma alternatiflerini üreterek
Avrupa Birliği mevzuatıyla uyumlu hâle gelmiştir.
Türkiye’nin uluslararası kara yolu ile eşya taşımacılığı sektöründe hizmet alanı Asya
ile Avrupa’nın bir ucundan diğerine kadar geniş bir coğrafi alana yayılmış, ithalat-ihracat ve
transit taşımalardaki payı ile ülke ekonomisine yılda ortalama 2 milyar USD navlun ücreti
olarak döviz girdisi sağlar konuma ulaşmıştır.
1990 yılından itibaren dünyadaki gelişmelere paralel olarak, ihraç pazarlarımız ve
ürünlerimizde önemli bir artış ve çeşitlenme olmuştur. Bu kapsamda, başta Almanya olmak
üzere, geleneksel pazarlarımız olan Batı Avrupa ülkelerinin yanı sıra Rusya ve Türk
Cumhuriyetleri de önemli bir yer kazanmıştır. Söz konusu yapısal değişime paralel olarak, Bağımsız Devletler Topluluğu üyesi ülkeler ile bazı Orta Asya ülkeleri iki binli yıllardaki
hedef pazarlarımız olarak tespit edilmiştir.
Söz konusu ülkelere kara yoluyla ulaşım imkânının bulunması, ülkemiz ihracatı
açısından büyük avantaj teşkil etmektedir. Yabancı ülkelere yapılan eşya taşımacılığımızın
ağırlıklı olarak kara yolundan olması, artan dış taleplerin zamanında karşılanmasını
Türkiye’nin kıtalararası köprü konumunda olması, çok modlu ulaşıma elverişli
durumu, Kafkasya ve Hazar Denizi çevresindeki ülkelere geçişi sağlayacak yeni sınır
kapılarının açılması ve pek çok uluslararası proje çerçevesinde yeni bağlantıların
oluşturulması yolundaki çalışmalar Türkiye’nin önemini artırmakta ve aktif olarak bu
çalışmalara katılımını gerekli kılmaktadır.
Uluslararası kara yolu taşımacılığında ülkemizin araç filosu giderek yenilenmiş ve
toplam araç sayımız 30.000 adede ulaşmıştır. Bu sayının içinde 23.000 aracımız Euro normlu
araç olarak faaliyet göstermeye başlamıştır. 4925 sayılı Kara yolu Taşıma Kanunu ile ülkemizde kara yolu taşımacılığı sektöründe
yeni bir dönem başlamıştır. Bu kanun ile birlikte, taşımacılık sektörü içinde yer alan ve
faaliyet gösteren tüm işletmeler kayıt altına alınmış ve bu işletmelere faaliyet türlerine göre
lisans belgeleri verilmiştir.
Kara yolu taşımacılığı, bugün tüm dünyada kendine has avantajlarından dolayı en
önemli taşımacılık modudur. Türkiye gibi üç yanı denizlerle çevrili olan İspanya’da dahi,
uluslararası eşya taşımacılığında kara yolunun demir yolu ve iç suyollarına kıyaslandığındaki
payı % 92,1’dir. Bu oran İngiltere için % 88,9, 15 AB ülkesi için ortalama % 79,2’dir.
Ülkemizde 1990 yılında % 76 olan kara yolu taşımacılığı 2000 yılında % 89’a ve 2002
yılında da % 93 oranına ulaşmıştır. 2005 yılında % 94’e çıkmıştır. 1990 yılında 87 milyar
ton-km olan toplam taşımacılığımız ekonominin gelişmesi ile 2000 yılında 180 milyar tonkm’ye
ulaşmıştır. 2006 yılında bu rakam 200 milyar ton-km’yi aşmıştır. ABD’de kara yolu
taşımasının genel taşımacılık içindeki yeri % 28 dir. Bütün dünyada kara yolu taşımacılığının
oranını düşürmeye dönük politikalar uygulanmaktadır. Ülkemizde, ulaşım sektörü içinde en büyük paya sahip olan kara yolu taşımacılığının diğer sektörlere nazaran kaza riski çok yüksek olmasına rağmen, gelişme göstermesinin ve
taşıma taleplerinde ilk sırayı almasının temelinde taşımayı “KAPIDAN KAPIYA” gerçekleştirmesi yanında, hızlı, kolay, konforlu ve daha ekonomik bir hizmet sunması yatmaktadır.
| Tags: uluslararası eşya taşımacılığı
Previous Previous Post: Kara Yoluyla Eşya Taşımacılığının Olumsuz Yönleri
Next Next Post: Kara Yolu Eşya Taşımacılığının Diğer Taşımacılık Türlerine Göre Üstünlükleri