Bitcoin'in Geleneksel Para Birimlerinden Farkı - Bilgin Adamlar
Sinan Kanmaz Şubat 22, 2018 Teknoloji-Yazılım
İnsanlar, tarih boyunca farklı şekillerde ve para birimleriyle ekonomik hayatı canlı tutmuşlardır. Başlarda takas usulü ile ticaret yaparlarken Lidyalılarla birlikte para hayat bulmuş ve sonrasında farklı para birimleri kullanılmıştır. Günümüzde ise neredeyse her bir ülkenin kendisine ait bir para birimi vardır. Hatta para bir milletin bağımsızlığı için olmazsa olmazlardan birisidir. Çünkü ekonomik bağımsızlığı olmayan bir millet hakikatte de bağımsız olamaz. Bu yüzden de para devletler ve milletler için çok önemli hale gelmiştir.
Bütün bunlara rağmen, devletlerin kendi içlerinde yaşadıkları mali krizler artık küresel boyutlara taşınmış ve tüm insanlığı etkiler hale gelmiştir. Bu yüzden klasik ekonomik sistemlerden faklı olarak herhangi bir merkezin kontrolünde olmayan, insanların ortaklaşa şahip oldukları, ulusal ve uluslararası siyeset ve politikadan bağımsız bir para birimi gündeme gelmiştir. Bu paralardan ilki, en değerlisi ve meşhuru olan bitcoin ve benzeri kripto ve bağımsız para birimlerinin klasik para birimlerinden bazı farkları bulunmaktadır.
Bu bağlamda bu makalemizde Bitcoin’in itibari paradan, mali sistem ve işlem yapma açısından farklarını dile getiriyoruz.
Bitcoin ağı, merkezi değildir, herhangi bir aracı, yönetici, denetleyici yoktur, uçtan uca birbirine bağlı, gönüllü katılım sağlayan bilgisayarlardan oluşur. Bağlı tüm bilgisayarlar, açık kaynak kodlu, aynı programı çalıştırırlar, hepsi tüm işlemleri görür, hepsi tüm işlem geçmişini isterse tutabilir, istedikleri an diğer uçlardan işlem geçmişlerini alabilirler.
Dijital itibari paraların işlemlerinde, güvenilen bir aracıya ihtiyaç duyulurken, Bitcoin'de aracıya ve güvene ihtiyaç yoktur. Aracılık sisteminin maliyetleri yüksektir ve güvenlik açıklarına gebedir.
Bitcoin borç değil, değer taşıyıcıdır. Banka hesaplarındaki paralar, bir tür borç senedidir. Bir hesap, bir bankanın müşterisine olan borcunu temsil eder. Bitcoin bir borcu temsil etmez. Banka ve hükümetlerin, banka hesapları üzerindeki kontrol güçleri, Bitcoin de yoktur. Hiçbir güç Bitcoin'in kullanılmasını engelleyemez, yapılan işlemi geri alamaz.
Sistem güvenlidir. Güvenlik matematiksel olarak güvenilirliği ispatlanmış, kriptografik dijital imzalama metotları kullanılarak gerçekleştirilir. Kötü niyetli kişilerin veriler üzerinde manüpülasyon yapması, gizli/açık anahtar şifreleme yöntemi kullanılması sebebiyle, mümkün değildir.