Gerilimli Yıllar (1) / Mustafa BALBAY
gönderen kaye » Cmt Haz 20, 2009 14:29
Dizi yazılar genellikle "Sunuş" diye başlar ama, bu dizi için "Başlarken" demek daha uygun düşecek.
Günlük yazılarımda da bölüm bölüm dile getirdim. Ecevit koalisyonunun son dönemi ve AKP iktidarının ilk yılları Türkiye'nin siyasi tarihinde apayrı bir bölüm tutacak.
Ben bu süreci deyim yerindeyse tam göbeğinde yaşadım. Bu dönem ne bir iki komutanın çıkış yolu aramasıyla anlatılabilir ne AKP'nin yönünü AB'ye dönüp "tam demokrasiyi oturtuyoruz" iddialarıyla... Ne bu en kritik dönemin Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in son derece dikkatli ve net devlet adamı tavırlarıyla anlatılabilir, ne ana muhalefetin topluma AKP gerçeğini gösterme stratejisiyle...
Tutuklanmamın arkasından medyada yer alan haberler ve yorumlar, benim konumumu ayrı bir tartışma konusu haline getirdi. Hem bu tartışmayı benim açımdan netleştirmek hem de Türkiye'nin sözünü ettiğim dönemine bir ölçüde açıklık getirmek için böyle bir yazı dizisi kaçınılmaz hale geldi.
"O dönem yaşanan her şeyi biliyorum, hafızamı ortaya koydum mu, not defterimi açtım mı yer yerinden oynar" iddiasında değilim.
Kimi görüşmelerim "off the record" idi. Yani yazılmamak üzere. Gelinen noktada bunları da bir ölçüde açmak gerekecek.
O günlere bir bütün olarak bakıldığında diziye "Gerilimli Yıllar" başlığını koymak uygun düşecekti. Bu diziyle ilgili elbette kimi tarafların açıklamaları olacaktır. Öyle sanıyorum ki, gazetemiz yönetimi bunlara da yer verecektir.
Medyada "darbe günlüğü" gibi sunulan kimi notlarıma ilişkin iddialara gelince... Her şeyden önce darbe günlüğü tanımını reddediyorum. Bu notlar sorguda bana gösterilmedi. O nedenle aynen kabul etmek ya da tümünü reddetmek gibi bir yöntemi benimsemedim. Evet, ben kimi notlar tuttum. Bunlar ham halde, ileride sadece benim gözden geçireceğim şeyler olduğu için içeriği hakkında da özenli olmadığım notlardı. O nedenle benim için ve muhatapları için hukuken bağlayıcı olduğunu düşünmüyorum.
1- İleride 2000'li yılları yazacak olursam, güncel olarak yazdığım haberlerin bana yeterince ışık tutabileceğini düşündüm.
2- Olaylar öylesi bir hale geldi ki, bu notları bulundurmak artık anlamsız diye düşündüm. Gazetemizin bilgisayar sistemi yenilenirken arkadaşlar "önceki dosyaların tümü siliniyor, saklayacaklarınız varsa ayıralım" dediklerinde bir an düşündüm, "yok" dedim. Bu notların tümünü artık yok hükmünde saydım. Bu anlamda başka notlarım da yok.
3- 2007'den itibaren kendim için yeni kitap ve araştırma konuları seçtim. Son iki yılda yazdığım kitaplar (Heyecan Yaşlanmaz, 78'liler) bunun göstergesidir.
"Balbay günlükleri" diye sunulan metinlerle ilgili değerlendirmemi bir kez daha aktarmak istiyorum:
Ben bu şekilde, özel bir dosya halinde günlük tutmadım. Benim farklı zamanlarda, farklı dosyalarda yer alan kimi notlarım bir araya getirilmiş, montajlanmış, yorumlar-açıklamalar eklenmiş ve ortaya böyle bir "günlük" çıkarılmış.
1- 2000'lerin ilk yarısındaki Türkiye'nin siyasal tablosunu ortaya koymak.
2- Mustafa Balbay'ın gazetecilik hedefleri dışında başka hiçbir gündeminin olmadığını anlatmak.
TRT'deki Pazar Panorama programına katılan Ecevit, AKP'nin izleyeceği yolla ilgili endişelerini dile getirmişti
Gerilimli yılların ilk işareti Ecevit'ten
2002'nin ikinci yarısıydı... Ecevit'in sağlığı Başbakanlık işlevini usul usul etkilemeye başlamıştı...
Ama bütün inadıyla makamının başındaydı. O yıllarda TRT'de pazar günleri "Pazar Panorama" programının yorumcu konuğuydum. Sunucusu Cem Kırçak'tı. Ecevit, bu programa hemen her çağırışımızda gelirdi. Programa biz de hazırlıklı gelirdik, Ecevit de... Daha doğrusu Ecevit kimi temel mesajlarını vermek için bu programı zeminlerden biri olarak kullanırdı...
AKP'NİN FARKLI BİR UFUK ÇİZDİĞİ DÜŞÜNCESİNDEYİM'
Ecevit, Pazar Panorama programında "Önümüzdeki seçimlerle ilgili bir endişemi dile getirmek istiyorum" dedi, arkasını şöyle getirdi:
"Yapılan anketler bu seçimlerde AKP'nin ve DTP'nin barajı geçeceğini gösteriyor. Bu durum Türkiye'de ciddi bir gerilim ortamı doğuracak... Bundan ciddi endişe ediyorum..."
Programın ardından Ecevit'e ayrıca sorma gereği duydum:
Ecevit - Sayın Balbay, AKP'nin Sayın Erbakan hareketinden daha farklı bir yol izleyeceği düşüncesindeyim. Bu durum da beni endişelendiriyor. Onu dile getirmek istedim.
Ecevit - Sayın Erbakan'ı bütün yönleriyle tanıyorduk. Ama AKP etrafında oluşan ekibin daha farklı bir ufuk çizdiği düşüncesindeyim.
Ecevit'in değerlendirmeleri, AKP'nin tepkisini çekti. Daha şimdiden bunalım ürettiğini iddia ettiler.
ABD'NİN HER İSTEDİĞİNE EVET DİYECEKLER'
Ecevit'le 3 Kasım 2002 seçimlerinin ardından Anıttepe'deki DSP Genel Merkezi'nde uzun bir sohbet yaptık. Üzerindeki stresin kalkmasından olsa gerek, sağlığı da seçim öncesine oranla yerine gelmişti.
Ecevit'e yukarıdaki sözlerini anımsattığımda, görüşlerinin değişmediğini söyledi. Şöyle düşünüyordu:
"Göreceksiniz Irak'ta ABD'ye ödün verecekler. İstedikleri her şeye evet diyecekler... Bu durum Kuzey Irak'ta başımıza ne iş açar bilemem."
Ecevit'in kaygılarına dış sorunlar da eklenmişti. Aslında ABD, Ecevit hükümetinden de çok şey istemişti. 11 Eylül 2001 İkiz Kuleler saldırısının ardından ABD açısından 2 hedef ortaya çıkmıştı:
Afganistan bir ölçüde daha uzak bir coğrafyaydı ama Irak'la ilgili her adım içimizi de etkileyecekti.
Ecevit - Irak'ın işgali için gerekli olan her şeyi.
Ecevit  Oyaladım.
Ecevit hükümetinin 2002'nin ikinci yarısında içine düştüğü durumun temel nedeninin bu konu olduğuna ilişkin görüş, saptama ve bulgular değişik zamanlarda ortaya atıldı.
DERVİŞ'İN ABD ZİYARETİ
Hemen yeri gelmişken şunu da vurgulamalıyım... 11 Eylül olaylarından 10 gün kadar sonra dönemin ekonomiden sorumlu Devlet Bakanı Kemal Derviş, ABD'ye gitti.
Gideceği gün sabah Hazine Müsteşarlığı'nda gazete ve televizyonların Ankara temsilcileriyle kahvaltılı sohbette bir araya geldi.
Bizler sohbette Derviş'in ekonomi ağırlıklı konuşacağını, IMF programıyla ilgili yeni bilgiler verebileceğini düşünüyorduk.
Derviş'in ilk tümcesi şu oldu:
"Türkiye ABD'nin terörle mücadelesine her türlü desteği vermelidir."
3 Kasım 2002 seçimine girerken iktidar hedefiyle yola çıkan YTP ilk çelmeyi Kemal Derviş'ten yedi
Türkiye 3 Kasım 2002 seçimine giderken siyaset sahnesi yeniden şekilleniyordu,. Koşar adım ilerliyordu. Koalisyonun üç ortağı ekonominin altında kalmıştı. Ecevit'in söylemiyle, ekonomik programının acı ilaç bölümü bitmiş, meyvelerin yeneceği dönem başlıyordu. Ama bunu anlatmak artık olanaksızdı.
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli temmuz başında Bursa Kocayayla Türkmen Kurultayı'nda seçim startını vermiş, ok yaydan çıkmıştı.
Cem, kısa sürede o kadar parlatıldı ki, kamuoyu yoklamalarında yüzde 40'a kadar çıkardılar.
DSP kadrolarından bir ekip kurdu mu, bu iş bitmişti. Ama ille de yanına Kemal Derviş'i almalıydı. Bunun için çok bastırdı...
Her taraftan Cem fısıltılarının yükseldiği o yaz günlerinde, bir öğle vakti, Meclis'ten Cem'in makamından aradılar. Cem, Meclis'te fiili bir çalışma ortamı oluşturmuştu.
Her taraftan Cem liderliğindeki Yeni Türkiye Partisi'nin (YTP) örgütünü oluşturmak, katılmak üzere arıyorlardı. Cem, "Artık telefon bağlamayın" dedi... Sohbete başladık, bir dakika sonra telefon.
İLK ÇELME KEMAL DERVİŞ'TEN
Cem'e göre Türkiye YTP iktidarına hazırlanıyordu...
Cem ilk çelmeyi Kemal Derviş'ten yedi. Derviş son anda CHP Genel Merkezi'nde Deniz Baykal'la saatler süren görüşmenin ardından bu partide karar kıldı...
Seçim çalışmalarına kendi bölgesi Kayseri'den başlama kararı aldı... Orada büyük bir gövde gösterisi yapacak, arkasını getirecekti...
Cem, Kayseri'ye doğru yola çıktı...