Google otomatik çeviriye göz dikti
Dünyanın en büyük internet arama motoru şirketi Google, otomatik çeviri alanına göz dikti.
'İstatistiksel otomatik çeviri' adı verilen mantığa göre, eskiden dil bilimcilerin çeviri yapılacak dillerin gramer kuralları ve sözlüklerini bilgisayarlara yüklemesinin yerine, iki dil arasında daha önce insanlar tarafından yapılan mümkün olduğu kadar çok çeviri bilgisayara yükleniyor.
Kullanılan programın kaynak metinde karşılaştığı cümleleri, bu cümlelerin eski çevirilerini bularak hedef dile çevirmesi bekleniyor.
Google'ın otomatik çeviri çalışmalarının yürütüldüğü laboratuvarların başındaki Alman asıllı mühendis Franz Och, sonuçta elde edilen çevirilerin kalitesi mükemmel olmasa da önceki otomatik çevirilere göre bir ilerleme sağlandığını söyledi.
Och, "Uzun zamandır otomatik çeviri işi içinde olan insanlar bizim Arapça-İngilizce çeviri çalışmalarımızı gördüklerinde, sonuçların 'şaşırtıcı' ve 'çığır açıcı' olduğunu söylediler" dedi.
Och'un açıklamalarına göre, otomatik çevirinin ne olduğunu bilmeyen başkaları ise yapılan çevirileri okuyunca "Burada, beşinci satırda hata var. İşe yarıyor görünmüyor, çünkü burada bir hata var" gibi itirazlarda bulunmuşlar.
Google'ın Rusça konuşan çalışanları ise İngilizceden ana dilleri Rusçaya yapılan otomatik çevirileri gördüklerini, bu çevirilerin "anlaşılır ama biraz garip olduğunu" belirtti.
2002'de Almanya'dan ABD'ye göç eden Och, Almanca, İngilizce ve biraz İtalyanca biliyor.
BM ve AB dokümanlarından aldıkları Arapça ve İngilizce metinleri bilgisayara yüklediklerini belirten Och, bilgisayarlara ne kadar çok çeviri metni yüklenirse otomatik çevirinin o kadar iyileştiğini belirtti.
Afrika dillerinde sorun
Bu nedenle kayda değer miktarda çevirileri olmayan, bazı Afrika dilleri gibi dillerde ise otomatik çeviri konusunda daha fazla sorun yaşanıyor.
Och, istatistiksel analiz yöntemini kullanan kendi çeviri programlarının bazı diplomatik gafları da önleyebileceğini belirtti.
Google'ın projesinde geçtiğimiz yıl boyunca çalışan Edinburg Üniversitesi'nden Prof. Miles Osborne, Google'ın otomatik çeviri çalışmalarını takdir ettiğini ama otomatik çevirinin hala sınırları olduğunu söyledi.
Osborne, "En iyi sistemler (örneğin Google'ınkiler), Arapça-İngilizce gibi dil çiftlerinde gerçekten çok iyi iş çıkarabilir. Ya da örneğin bir Japonca patent belgesine bakıp sizin aradığınız özelliklere uygun olup olmadığına karar verebilirsiniz" dedi.
Google Başkanı Eric Schmidt ise otomatik çeviri alanındaki gelişmelerin, siyasi sonuçları olabileceğini belirtti.
Google Başkanı Schmidt, "Çok çok sayıda toplum, dilin belirlediği, birbirlerini anlamayan topluluklar halinde yaşıyor ve dil engeli nedeniyle diğer insanların ne söylediğine gerçekten sempati duymuyorlar. Bu engeli aşmak üzereyiz ve bu gerçekten de muazzam birşey" dedi.
En büyük güneş enerjisi santrali açıldı
İran'dan İngiltere'ye: BM'yi karıştıma