İnsanların Sahip olduğu TEMEL HAKLAR nelerdir ?HAK nedir : İnsanların herhangi bir işi yapma yetkisine hak denir. ÖZGÜRLÜK nedir: İnsanların hiçbir insana zarar vermeden dilediği her şeyi yapabilmesine özgürlük denir.
DÜNYADA; İnsan haklarının temelini 10 Aralık 1948 tarihli İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ile 04 Kasım 1950 tarihli Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi oluşturmaktadır.
TÜRKİYEDE; Türkiye tarafından 1954'te onaylanmış olan ve iç mevzuatımızın bir parçasını oluşturan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, temel hak ve özgürlükleri: *Yaşama hakkı, işkence, insanlık dışı veya küçültücü muamele yasağı, *Kölelik ve zorla çalıştırma yasağı,kişi özgürlüğü ve güvenliği, *Hak arama özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı, *Suç ve cezaların kanuniliği, *Özel hayat, aile hayatı ve haberleşmenin gizliliği, *Düşünce, din ve vicdan özgürlüğü, *İfade özgürlüğü, toplantı, dernek ve sendika kurma özgürlüğü, *Evlenme ve aile kurma hakkı, şikayet hakkı olarak belirlemiştir. Daha sonra toplum yaşamında meydana gelen gelişmelere paralel olarak: *Mülkiyet hakkı, *Eğitim ve öğrenim hakkı, * Seçim hakkı, *Yerleşme ve seyahat özgürlüğü gibi yeni haklar eklenmiştir.
İnsanı Yaşat ki Devlet Yaşasın!(Şeyh Edebaliden Osman Bey’e)
İnsan hakları, ırk, din, dil ve cinsiyet ayrımı gözetmeksizin tüm insanların yararlanabileceği haklardır. İnsan hakları, tüm insanların hak ve saygınlık açısından eşit ve özgür olarak doğduğu anlayışına dayanır.
-AİLENİN KORUNMASI -TÜRK VATANDAŞ- LIĞI -SEÇME,SEÇİLME HAKLARI-KİŞİ DOKUNULMAZLIĞI -ZORLA ÇALIŞTIRMA YASAĞI -ÖZEL HAYATIN GİZLİLİĞİ -KONUT DOKUNULMAZLIĞI -HABERLEŞME HÜRRİYETİ -YERLEŞME VE SEYAHAT HÜRRİYETİ -DİN VE VİCDAN HÜRRİYETİ -DÜŞÜNCE VE KANAAT HÜRRİYETİ -AİLENİN KORUNMASI -EĞİTİM HAKKI -TARIM,HAYVANCILIK VE BU ÜRETİM DALLARINDA ÇALIŞANLARIN KORUNMASI -ÇALIŞMA HAKKI VE ÖDEVİ -SENDİKA KURMA HAKKI -TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ HAKKI -GREV HAKKI VE LOKAVT -ÜCRETTE ADALET SAĞLANMASI -KONUT HAKKI -SOSYAL GÜVENLİK HAKKI -TÜRK VATANDAŞ- LIĞI -SEÇME,SEÇİLME HAKLARI -KAMU HİZMETİ- NE GİRME -VATAN HİZMETİ -VERGİ ÖDEVİ -DİLEKÇE HAKKI -SİYASİ PARTİLE- RİN UYACAKLARI ESASLAR -PARTİ KURMA
TÜRK HUKUKUNDA İNSAN HAKLARI1982 Anayasasında Temel Hak ve Hürriyetlerin Niteliği Nedir? Herkes, kişiliğine bağlı, dokunulmaz, devredilmez, vazgeçilmez temel hak ve hürriyetlere sahiptir. Temel hak ve hürriyetler, kişinin topluma, ailesine ve diğer kişilere karşı ödev ve sorumluluklarını da ihtiva eder. (Madde: 12)
1982 Anayasasında Kişinin Hakları ve Ödevleri Nelerdir?Kişinin dokunulmazlığı, maddî ve manevî varlığı; Herkes, yaşama, maddî ve manevî varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahiptir. (Madde: 17) Zorla çalıştırma yasağı; Hiç kimse zorla çalıştırılamaz. Angarya yasaktır. (Madde: 18) Kişi hürriyeti ve güvenliği; Herkes, kişi hürriyeti ve güvenliğine sahiptir. (Madde: 19) Özel hayatın gizliliği; Herkes, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir. (Madde: 20) Kişisel verilerin Korunması; Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir. (Madde: 20)(12 Eylül 2010) Konut dokunulmazlığı; Kimsenin konutuna dokunulamaz. (Madde: 21)
Haberleşme hürriyeti; Herkes, haberleşme hürriyetinesahiptir. Haberleşmenin gizliliği esastır. (Madde: 22) Yerleşme ve seyahat hürriyeti; Herkes, haberleşme hürriyetine sahiptir. Haberleşmenin gizliliği esastır. (Madde: 23) Din ve vicdan hürriyeti; Herkes, vicdan, dinî inanç ve kanaat hürriyetine sahiptir. (madde: 24) Düşünce ve kanaat hürriyeti; Herkes, düşünce ve kanaat hürriyetine sahiptir. (Madde: 25) Düşünceyi açıklama ve yayma hürriyeti; Herkes, düşünce ve kanaatlerini söz, yazı, resim veya başka yollarla tek başına veya toplu olarak açıklama ve yayma hakkına sahiptir. (Madde: 26) Bilim ve sanat hürriyeti; Herkes, bilim ve sanatı serbestçe öğrenme ve öğretme, açıklama, yayma ve bu alanlarda her türlü araştırma hakkına sahiptir. (Madde: 27)
Basın hürriyeti; Basın hürdür, sansür edilemezBasın hürriyeti; Basın hürdür, sansür edilemez. Basımevi kurmak izin alma ve malî teminat yatırma şartına bağlanamaz. (Madde: 28) Süreli ve süresiz yayın hakkı; Süreli veya süresiz yayın önceden izin alma ve malî teminat yatırma şartına bağlanamaz. (Madde: 29) Basın araçlarının korunması; Kanuna uygun şekilde basın işletmesi olarak kurulan basımevi ve eklentileri ile basın araçları, suç aleti olduğu gerekçesiyle zapt ve müsadere edilemez veya işletilmekten alıkonulamaz. (Madde: 30) Düzeltme ve cevap hakkı; .– Düzeltme ve cevap hakkı, ancak kişilerin haysiyet ve şereflerine dokunulması veya kendileriyle ilgili gerçeğe aykırı yayınlar yapılması hallerinde tanınır ve kanunla düzenlenir. (Madde: 32)
Dernek kurma hürriyeti; Herkes, önceden izin almaksızın dernekkurma ve bunlara üye olma ya da üyelikten çıkma hürriyetine sahiptir. (Madde: 33) Mülkiyet hakkı; Herkes, mülkiyet ve miras haklarına sahiptir. (Madde: 35) Hak arama hürriyeti; Herkes, meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. (Madde: 36) Kanunî hâkim güvencesi; Hiç kimse kanunen tâbi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz. (Madde: 37) Temel hak ve hürriyetlerin korunması; Anayasa ile tanınmış hak ve hürriyetleri ihlâl edilen herkes, yetkili makama geciktirilmeden başvurma imkânının sağlanmasını isteme hakkına sahiptir. (Madde: 40)
Kim, bir insanı öldürürse, o sanki bütün insanları öldürmüştürKim, bir insanı öldürürse, o sanki bütün insanları öldürmüştür. Her kim de birini (hayatını kurtararak) yaşatırsa sanki bütün insanları yaşatmıştır. (Maide-32/ Yaşama Hakkı) Arabın Arap olmayana, Arap olmayanın da Arap üzerine üstünlüğü olmadığı gibi; kırmızı tenlinin siyah üzerine, siyahın da kırmızı tenli üzerinde bir üstünlüğü yoktur. (Veda Hutbesi-Eşitlik Prensibi)
1982 Anayasasına Göre Kişinin Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevleri Nelerdir?Ailenin korunması; Aile, Türk toplumunun temelidir ve eşler arasında eşitliğe dayanır. (Madde: 41) Eğitim ve öğrenim hakkı ve ödevi; Kimse, eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz. (Madde: 42) Çalışma ve sözleşme hürriyeti; Herkes, dilediği alanda çalışma ve sözleşme hürriyetlerine sahiptir. Özel teşebbüsler kurmak serbesttir. (Madde: 48) Çalışma hakkı ve ödevi; Çalışma, herkesin hakkı ve ödevidir. (Madde: 49) Çalışma şartları ve dinlenme hakkı; Kimse, yaşına, cinsiyetine ve gücüne uymayan işlerde çalıştırılamaz. (Madde: 50)
Sendika kurma hakkı; Çalışanlar ve işverenler, üyelerinin çalışma ilişkilerinde, ekonomik ve sosyal hak ve menfaatlerini korumak ve geliştirmek için önceden izin almaksızın sendikalar ve üst kuruluşlar kurma, bunlara serbestçe üye olma ve üyelikten serbestçe çekilme haklarına sahiptir. (Madde: 51). Toplu iş sözleşmesi hakkı; İşçiler ve işverenler, karşılıklı olarak ekonomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla toplu iş sözleşmesi yapma hakkına sahiptirler. (Madde: 53) Memurlar ve diğer kamu görevlileri, toplu sözleşme yapma hakkına sahiptirler. (12 Eylül 2010) Grev hakkı ve lokavt; Toplu iş sözleşmesinin yapılması sırasında, uyuşmazlık çıkması halinde işçiler grev hakkına sahiptirler. (Madde: 54) Ücrette adalet sağlanması; Ücret emeğin karşılığıdır. (Madde: 55) Sağlık hizmetleri ve çevrenin korunması; Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. (Madde: 56) Sosyal güvenlik hakkı; Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir(Madde: 60)
Her fert istediğini düşünmek, istediğine inanmak, kendine mahsus siyasi bir fikre sahip olmak, seçtiği bir dinin icaplarını yapmak veya yapmamak hak ve hürriyetine sahiptir. Kimsenin fikrine ve vicdanına hakim olunamaz. (Düşence,din ve vicdan hürriyeti) M. Kemal Atatürk
1982 Anayasasına Göre Kişinin Siyasi Haklar ve Ödevleri Nelerdir?Türk vatandaşlığı; Türk Devletine vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türktür. (Madde: 66) Seçme, seçilme ve siyasî faaliyette bulunma hakları; Vatandaşlar, kanunda gösterilen şartlara uygun olarak, seçme, seçilme ve bağımsız olarak veya bir siyasî parti içinde siyasî faaliyette bulunma ve halkoylamasına katılma hakkına sahiptir. (Madde: 67) Parti kurma, partilere girme ve partilerden ayrılma; Vatandaşlar, siyasî parti kurma ve usulüne göre partilere girme ve partilerden ayrılma hakkına sahiptir.(Madde: 68) Kamu hizmetlerine girme hakkı ; Her Türk, kamu hizmetlerine girme hakkına sahiptir. (Madde: 70) Vatan hizmeti; Vatan hizmeti, her Türkün hakkı ve ödevidir. (Madde: 72) Vergi ödevi; Herkes, kamu giderlerini karşılamak üzere, malî gücüne göre, vergi ödemekle yükümlüdür. (Madde: 73) Dilekçe hakkı; Vatandaşlar ve karşılıklılık esası gözetilmek kaydıyla Türkiye’de ikamet eden yabancılar kendileriyle veya kamu ile ilgili dilek ve şikâyetleri hakkında, yetkili makamlara ve Türkiye Büyük Millet Meclisine yazı ile başvurma hakkına sahiptir. (Madde: 74)
1982 Anayasasında Temel Hak ve Hürriyetler Nasıl Sınırlandırılır?Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz. (Madde: 13) 1982 Anayasasında Temel Hak ve Hürriyetler Kötüye Kullanabilir mi? Anayasada yer alan hak ve hürriyetlerden hiçbiri, Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü bozmayı ve insan haklarına dayanan demokratik ve lâik Cumhuriyeti ortadan kaldırmayı amaçlayan faaliyetler biçiminde kullanılamaz. (Madde: 14) 1982 Anayasasında Temel Hak ve Hürriyetler Durdurulabilir mi? Savaş, seferberlik, sıkıyönetim veya olağanüstü hallerde, milletlerarası hukuktan doğan yükümlülükler ihlâl edilmemek kaydıyla, durumun gerektirdiği ölçüde temel hak ve hürriyetlerin kullanılması kısmen veya tamamen durdurulabilir veya bunlar için Anayasada öngörülen güvencelere aykırı tedbirler alınabilir. (Madde: 15)
-1919 DÜNYA BARIŞINI KORUMAK İÇİN MİLLETLER CEMİYETİNİN KURULUŞU,-1945 BİRLEŞMİŞ MİLLETLER TEŞKİLATININ KURULUŞU, -10 ARALIK 1948 BİRLEŞMİŞ MİLLETLER İNSAN HAKLARI EVRENSEL BEYANNAMESİNİN İLANI, -1924 CENEVRE ÇOCUK HAKLARI BİLDİRİSİ, -20 KASIM 1959 BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ÇOCUK HAKLARI BİLDİRİSİNİN İLANINI.
ANCAK BÜTÜN BU ÖRGÜTLENMELERE RAĞMEN DÜNYADA HAK İHLALLERİ ARTARAK DEVAMETMİŞ VE ZALİMLER ADALET ÖNÜNDE HESAP VEREMEMİŞ , YAPTIKLARI ZULÜM CEZASIZ KALMIŞTIR. İKİNCİ DÜNYA SAVAŞI SONUNDA 6 MİLYON YAHUDİ SOYKIRIMA UĞRAMIŞ VE FAİLİ OLAN NAZİLER CEZALANDIRILMIŞ VE SOYKIRIM BİR İNSANLIK SUÇU KABUL EDİLMİŞTİR. SON 20 YILDA RUS İŞGALİ ALTNDAKİ ÇEÇENİSTAN’DA 400 BİN İNSAN ÖLDÜRÜLMÜŞ OLUP,BUNUN YARIYA YAKINI KADIN VE ÇOCUKTUR.
MİYANMAR’DA DOĞU TÜRKİSTAN’DA AFGANİSTAN’DA,PAKİSTAN’DA,TİBET’DE, KARFUR’DA,IRAK’DA MİLYONLARCA MASUM; HAK İHLALİNE UĞRAMIŞ,KADINLAR TECAVÜZE, ÇOCUKLAR ZULME UĞRAMIŞTIR. IRAK VE AFGANİSTAN İNSANLARINI KORUMAK İÇİN İŞGAL EDİLDİ AMA İŞGALDEN SONRA ESKİ ZALİMLERİ ARATMAYACAK YENİ İŞKENCELERE SAHNE OLDU. BAZI İNSAN HAKLARI KURULUŞLARINCA HAZIRLANAN ULUSLAR ARASI İNSAN HAKLARI RAPORLARI GERÇEKTE BU ÜLKELERİ EKONOMİK VE DİPLOMATİK AÇIDAN ÇÖKERTME ARACI OLARAK KULLANILDI.
BU NEDENLE ÖNCE KENDİ İNSANIMIZ İÇİN SONRA DA BÜTÜN MAZLUMLAR VE İNSANLIK İÇİN OLMASI GEREKEN İNSAN HAKLARI ANLAYIŞIMIZI ORTAYA KOYMALI VE KORUMALIYIZ. YAŞADIĞIMIZ YÜZYILDA BAŞKALARININ DAYATMALARIYLA DEĞİL, ÖZÜMÜZDEKİ-ENGİN KÜLTÜRÜMÜZDEKİ BİRİKİM VE DENEYİMLERİ ÖN PLANA ÇIKARARAK ,SADECE İNSAN HAKLARINA SAYGILI DEĞİL,İNSAN HAKLARINA DAYALI BİR KAMU İDARESİ TESİS ETMEK MECBURİYETİNDEYİZ.
DÜNYADA : TÜRKİYEDE : 28
"İNSAN HAKLARI BU SUNUM PSK.DANŞ. VE REHBER ÖĞRETMEN PINAR ORMANCI TARAFINDAN HAZIRLANMIŞTIR." indir ppt