BEL FITIĞI NEDENLERİ NELERDİR? BEL FITIĞINDA KLİNİK TABLO
Çok sayıda kemikten oluşan omurganın, elastik bir yapıda olmasını sağlayan disklerin, zorlanma sonucunda yerinden oynamasına bel fıtığı denir. Bel fıtığı sadece belde değil, ayak ve kalçalarda da ortaya çıkabilmektedir. Bazen bacak ve bel kısımlarında oluşan ağrılar, bel fıtığı ile karıştırılmaktadır. Her bel ve bacak ağrısı bel fıtığı anlamına gelmez.
Bel Fıtığında Klinik Tablo
Bel fıtığına neden olan, omur disklerinin içerisindeki jel, etrafındaki dokulara baskı uygulayarak bel ağrısı oluşumuna neden olur. Belde başlayan ağrı, keskin bıçak saplanır gibi ağrı oluşturarak bacaklara doğru iner. L5-S1 ve L4-L5 seviyelerinde seyreder. L5-S1 seviyesindeki bel fıtığı, sinir kökünü etkilediğinden, ağrı sırası, kalça, uyluk ve bacak olacak şekilde aşağı doğru iner. Bu seviyede oluşan bel fıtığı sonucunda, hastanın dış ayak kısmında ve topuklarında his kaybı ortaya çıkar.
Baldır kısmında zayıflama görülerek, hastanın parmak ucunda yükselme hareketini uygulayamadığı gözlemlenir. L4-L5 seviyesindeki bel fıtığı ise, bel kısmındaki sinirleri etkilediğinden, ağrı kalça tarafında görülür. Hastanın muayenesi sırasında, ayak çekme hareketini yapmakta zorlandığı ve ayak parmaklarında his kaybının oluştuğu gözlemlenir.
Bel fıtığı hastaları, fizik tedavi uzmanları tarafından muayene edildikten sonra, MR testi uygulanır. Hastanın sinir sıkışmasından dolayı dokuda hasarı tepit edilirse, EMG testi yapılır. Bel fıtıkları; bulging (diskte taşma, fıtık başlangıcı), protrüzyon (belirgin fıtık), ekstrüzyon (patlamış fıtık) ve sekestrasyon (kopmuş fıtık parçası) olarak hafif bel fıtığından, şiddetli bel fıtığına doğru, 4 evrede incelenir.
Fizik tedavi uzmanı, bu evrelere göre hastaya teşhis koyarak, ona uygun tedavi yöntemini belirler. Bel fıtığı tanısı koymada MR tek başına tanı koymada yeterli bir yöntem değildir. Hastanın muayene sırasındaki ağrı şikayetleri, hastanın şiddet testinde verdiği tepkiler ve his testi yapılarak teşhis konur.
Siyatik ağrısının erken teşhis dönemlerinde, fizik tedavi uzmanının önerdiği şekilde, ağrı kesiciler, kas gevşeticiler kullanılarak, bol istiharat önerilmektedir. Bunun dışında siyatik ağrısı tedavisi için en önemli aşama, egzersiz yapılmasıdır. Fizik tedavi uzmanının önerdiği şekilde, bel ve karın egzersizleri ile kaslar güçlendirilmelidir. Ağır kaldırma, ani hareketler yapma, kabızlık, geriye ve öne eğilme, sürekli ayakta kalma ve çok yüksek topuklu ayakkabılar üzerinde uzun süre kalmak bel ve bacak ağrısına neden olmaktadır. Bu yüzden bu unsurları dikkate alarak, düzenli egzersiz yapılmalıdır.