TCMB TCMB - TL Simgesi
TL simgesi nasıl belirlenmiş ve kamuoyuna sunulmuştur?
TCMB 2011-2015 Stratejik Planı'nda yer aldığı üzere, Türk lirasının ülkemizde ve dünyada tanıtılmasına yönelik bir simge belirlenmesi amacı çerçevesinde bir yarışma gerçekleştirilmesine karar verilmiştir. Yarışmanın şartlarının belirlenmesinin ardından, yarışma 8 Eylül 2011 tarihinde kamuoyuna duyurulmuştur. Belirlenen yarışma takvimi içinde toplam 8.362 adet başvuru yapılmıştır. Değerlendirme jürisinin çalışmaları sonucunda finale kalan yedi tasarım, TCMB yönetimine sunulmuştur. TCMB yönetimi, değerlendirme süreci sonucunda, bu yedi tasarım içinden birincilik ödülüne layık görülen eser ile teşvik ödülüne layık görülen üç çalışmayı belirlemiştir. Yarışma ilan edilirken, yarışma şartnamesinin ilgili hükmü gereğince birincilik ödülüne layık görülen tasarım üzerinde TCMB’nin değişiklik yapma hakkı saklı tutulmuştur. Bu çerçevede, TCMB yönetiminin önerileri doğrultusunda, birinci seçilen tasarım, TCMB grafikerlerinin çalışmaları ile geometrik açıdan estetik bir temele oturtulmuştur. TL simgesinin son hali 1 Mart 2012 tarihinde bir basın toplantısı aracılığıyla kamuoyuna duyurulmuştur.
TL simgesinin geometrik özellikleri ve çiziminde kullanılan "Altın Oran" nedir?
Altın oran, matematik ve sanatta, bir bütünün parçaları arasında gözlemlenen, uyum açısından en yetkin boyutları verdiği sanılan geometrik ve sayısal bir oran bağıntısı olarak tanımlanmaktadır. Türk lirası simgesinin paralel çizgilerinin altında kalan kısmı ile üstünde kalan kısmının, yine aynı şekilde, söz konusu çizgilerin sağ ve sol taraflarında kalan kısımlarının birbirine oranı "altın oranı (1,618033988749894...)" vermektedir.
TL simgesi neyi temsil etmektedir?
TCMB yönetimi tarafından kabul edilen ilkeler doğrultusunda, paramızın simgesi belirlenirken, Türk lirasının ve Türkiye ekonomisinin iki belirgin özelliği ön plana çıkartılmıştır. Bunlar "güven" ve "istikrar içinde yükselen değer"dir. Simgenin çıpaya benzemesi Türk lirasının kıymet saklama aracı olarak "güvenli bir liman" haline geldiğini vurgulamaktadır. Paralel çizgilerin yukarı eğimli olması ise Türk lirasının ve Türkiye ekonomisinin "istikrar içinde yükselen değerini" simgelemektedir.
TL simgesi, rakamın (parasal tutarın) solunda mı, sağında mı kullanılır?
Uluslararası uygulamalara paralel olarak simge, rakamın (parasal tutarın) solunda ve boşluk bırakılmadan kullanılır.
TL simgesi, "TL" kısaltmasının yerine mi kullanılacaktır? TL simgesinin kullanımı ile birlikte "TL" kısaltması kullanımdan kaldırılacak mı?
"TL", Türk lirasının kısaltması, " " ise Türk lirasının simgesidir. Türk lirasını ifade edebilmek amacıyla kullanıldığı yere göre, aynı anda kullanmamak koşuluyla ya simge ya da kısaltma kullanılabilir. Metinlerde ve resmi yazışmalarda açıkça yazılması (Türk lirası) veya kısaltmasının (TL) kullanılması tercih edilirken grafik, tablo vb. yerlerde simgenin ( ) kullanılması tavsiye edilir.
TL simgesinin kıymetli evrakta (çek, senet, hisse senedi vb.) kullanımı nasıl olacaktır?
Simgenin kıymetli evrakta bedelin solunda ve boşluk bırakılmadan kullanılmasında bir sakınca bulunmamaktadır.
TL simgesi bir marka olarak tescil edilmiş midir? Simgenin tescil edilmiş olması, kullanım açısından yasal olarak herhangi bir kısıtlama getirmekte midir?
TL simgesi, Türk Patent Enstitüsü tarafından koruma altına alınmıştır. TL simgesi etik kurallar çerçevesinde ve marka-patent ile fikir ve sanat eserleri hukukundan kaynaklanan haklara zarar vermemek koşuluyla serbestçe kullanılabilir.
TL simgesinin kullanımı için izin almak gerekli midir? Gerekli ise izin almak için neler yapılmalıdır?
TL simgesi izin alınmasına gerek duyulmaksızın, etik kurallar çerçevesinde ve Kanunlardan doğan haklara aykırı olmamak koşuluyla serbestçe kullanılabilir.
TL simgesinin çeşitli metalarda (kolye, küpe, kol düğmesi, pul, tabak, afiş... vb.) ticari amaçlarla kullanılması serbest midir?
TL simgesi izin alınmasına gerek duyulmaksızın, etik kurallar çerçevesinde ve marka-patent ile fikir ve sanat eserleri hukukundan kaynaklanan haklara zarar vermemek koşuluyla ticari amaçlarla kullanılabilir.
TL simgesinin Türk lirası banknotlarda kullanılması düşünülmekte midir?
TL simgesinin mevcut banknotlarda ve tertip değişikliklerinde kullanılması öngörülmemektedir. Bununla birlikte, banknotlarda simge kullanımı yeni bir emisyon grubu değişikliğinde tekrar değerlendirilecektir.
TL simgesinin önümüzdeki dönemde Türk lirası banknotlarda kullanılması banknot basım maliyetini nasıl etkileyecektir?
Mevcut banknotlarda değişiklik yapılmayacağından olası bir maliyet artışı da olmayacaktır. Ancak, banknotlardaki güvenlik unsurları belirli sürelerle güncellenmektedir. Simgenin bir sonraki emisyon grubu banknotlarda kullanılmasına karar verilirse, simgenin kullanımından kaynaklanan ilave bir maliyet söz konusu olmayacaktır.
TL simgesinin kullanılmasının paranın değeri üzerine bir etkisi olacak mı?
Ekonomide istikrar programı ile alınan olumlu sonuçların ardından gerçekleştirilen paradan sıfır atma operasyonu ile sağlanan parasal istikrarın bir göstergesi ve pekiştiricisi olarak Türk lirası için bir simge belirlenmiştir. " " sadece Türk lirasına ilişkin bir grafik unsuru olmakla birlikte, simge kullanımının paramızın değeri üzerinde herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. Ayrıca simgenin, paranın kullanımına özen gösterilmesi bakımından farkındalık yaratma amacına da hizmet edebileceği düşünülmektedir.
TL simge güncellemesini bilgisayarıma indirdim ama simgeyi hangi tuşlarla elde edebileceğimi hiçbir yerde bulamadım. Ne yapmalıyım?
Microsoft Windows işletim sistemlerinde (örn. Windows Vista, 7, 8) TL simgesini AltGr + T tuş kombinasyonu ile elde edilebilirsiniz. Linux işletim sistemlerinde kullandığınız dağıtım türüne göre farklı kombinasyonlar bulunabilmektedir, dağıtımınızın destek sayfalarını incelemenizi tavsiye ederiz.
Gerek dolar gerek euro simgeleri tüm yazı tiplerinde bulunabilmektedir. TL simgesini de tüm yazı tiplerinde kullanmak mümkün olacak mıdır?
Bankamızın 1 Mart 2012 tarihi itibarıyla hazırlamış olduğu ve TL simgesinin örnek bir yazı tipi ile birlikte kurulumunu sağlayan program dosyaları, simgenin yazılım dünyasında gerçekleştirilebilirliğinin kanıtlanması amacıyla hazırlanmıştır. Yazılım dünyasında para birimi simgelerinin karakter kodlamaları ve yazı tiplerinde nasıl yazılacağı konularını düzenleyen pek çok standart bulunmaktadır. Bu standartlardan en önemlileri olan Unicode ve ISO standartlarında TL simgesi ile ilgili düzenlemeler TCMB girişimleri ile gerçekleştirilmiştir. İşletim sistemi ve yazılım üreticilerinin gerçekleştirecekleri güncellemeler ile simgemizin zaman içinde tüm yazı tiplerinde bulunması beklenmektedir.
Bilgisayarıma yüklediğim TL simgesi Microsoft Excel/Microsoft PowerPoint programlarında istediğim gibi çalışmıyor. Ne yapmalıyım?
Bankamızın 1 Mart 2012 tarihi itibarıyla kullanıma sunduğu ve TL simgesinin örnek bir yazı tipi ile birlikte kurulumunu sağlayan program dosyaları, simgenin yazılım dünyasında gerçekleştirilebilirliğinin kanıtlanması amacıyla hazırlanmıştır. Bu programlar ve programlarla sunulan TL simgesi, mevcut yazılımlarla birlikte kullanılırken çeşitli sorunlar yaşanabilmektedir. İşletim sistemi üreticileri artık TL simgesi ile ilgili standartlaşma çalışmaları tamamlandığı için işletim sistemlerine çeşitli yamalar ve yardımcı programlar üretmektedirler. İşletim sisteminiz için uygun yamaları kurarak bunları kullanmanız yaşadığınız sorunların çözülmesini sağlayacaktır.
TL simgesinin çeşitli kodlama standartlarına eklenmesi ile ilgili bir çalışma yapılmakta mıdır? Yapılacak ise ne zaman uygulamaya girecektir?
Bilişim dünyasında, birden fazla dilin karakterlerini ifade eden "Unicode" gibi karakter kodlamaları bulunduğu gibi, sadece belirli dillere özgü karakterleri ifade eden karakter kodlamaları da bulunmaktadır. Örneğin, Türkçe karakterli uluslararası kabul görmüş kodlamalar arasında ISO-8559-9, CP1254, IBM857 benzeri kodlama kümeleri bulunmaktadır. TL simgesinin Türkçeye özel ve birden fazla dili kapsayan tüm kodlama tablolarına dahil edilmesi için ilgili uluslararası organizasyonlar nezdinde gerekli girişimler TCMB eş güdümünde gerçekleştirilmektedir. TL simgesi 28 Ağustos 2012 tarihi itibarıyla IBM EBCDIC 1175 standardında 1470 numaralı alanda, 26 Eylül 2012 tarihi itibarıyla Unicode standardında ve 22 Ekim 2012 tarihi itibarıyla ISO 10646 standardında 20BA kodlu alanda standartlaşmıştır.
Microsoft gibi paket yazılım şirketleriyle bir anlaşma yaparak TL simgesini bir yama ile Windows 7, Vista ve XP içinde kullanmak mümkün olacak mıdır?
TL simgesinin bilişim dünyasında hak ettiği yeri edinebilmesi için TCMB, bilişim dünyasındaki pek çok büyük aktör ile iletişim halindedir. Bu aktörlerin yayımlayacakları güncellemeler ile TL simgesi popüler işletim sistemlerinin mevcut durumda kullanılmakta olan eski sürümlerinde ve gelecekte yayımlanacak olan yeni sürümlerinde kullanılabilir olacaktır. Microsoft yayımlamış olduğu KB2739286 numaralı yama ile Windows Vista, 7 ve Server 2008 işletim sistemlerine bu desteği kazandırmıştır. Windows 8 işletim sistemi ise TL simgesini hali hazırda içermektedir. Windows XP işletim sistemi Microsoft tarafından artık desteklenmediği için bu işletim sisteminde TL simgesini kullanmak mümkün olmayacaktır.