türk mitolojisinde kadın kahraman semineri
26 Ocak Pazar 2020 13.30-16.00
Eski Türk toplumlarında kadının konumu hakkında yapılan araştırmalara göre özellikle atlı göçebe kültürün etkili olduğu Türklerde kadın erkekle hem yönetim hem hukuk açısından eşit statüde yer almıştır. İslamiyetin kabulünden sonra Arap,Fars ve Bizans kültürlerin etkisiyle Türklerde kadının daha pasif bir konuma itildiği genel olarak müşahade edilebilir.
Halk anlatılarının temeli olan mitolojiyle kadını incelediğimizde onunla ilgili pek çok unsura rastlarız.
Altay yaratılış mitinde tanrı Ülgen’e evreni dünyayı ve insanları yaratmasını dişi bir ruh Ak-Ene yani Ak-Ana ilham eder. Ayrıca insanın yaratılışı ile ilgili derlenen mitolojik metinlerde toprağın kadına benzer bir şekilde insanı da doğurmuştur.Türklerin yaratılış mitinde insana benzeyen mağara oyuklarına toplanan balçığın güneş tarafından ısıtılmasıyla insanlar oluşur bunun içinde mağara oyukları yani toprak bir ana rahmi görevi görmüştür.
Türk mitolojisinin hem inanç hem de uygulama yönünü yaşatan şamanların kadın ve erkeklerle ilgili çeşitli sembolleri bir arada kullandıkları bilinmektedir bu durum şamanın cinsel kimliğini de zaman içinde araştırmayı açmıştır. İlk şamanların kadın olduğu araştırmalarda neredeyse kabul edilmiş bir gerçeklik iken, erkek egemen düzene dönüşen şamanların birçok tedaviyi kadın kıyafetleri giyip ,kadın taklidi yaparak sağlık yöntemlerini geliştirmesi bile kadının kutsallaştırıldığı dönemlerle ilgilidir. Türk mitolojisinin kadın kahramanlarından en önemlisi ve ünlüsü Umay Ana’dır.
Umay Ana Türk mitolojik sisteminde yer alan önemli tanrılardan biridir. Türk mitolojisinde bütün tanrılar ilahlar ve iyeler Ulu- Ana ve Mitolojik Ananın hem yaratıcı hem yok edici hem yaşam verici hem öldürücü hem erkek hem dişi özelliklerini taşırlar.
Yer-su tanrılarından olan Umay da hem koruyucu hem yok edici ölüm meleği fonksiyonuna sahiptir, o Türk mitolojik sistemine sadece kadın ve çocukların koruyucusu değil aynı zamanda hayvanların ve kabilenin de koruyucusudur.
Türk Mitolojisine dayanan destanlarda da kadın hem ödül hem soyu kutsallaştıran tanrısal bir unsur olarak görülür. Bir toplumu temsil eden destan kahramanları ve savaşçıları düşmanlarını yendiklerinde kadın, düşmanından elde ettiği bir ödüldür.
İslam sonrası Türk toplumunda ve kurdukları devletlerinde de kadının düşman eline geçmesi büyük bir zillet sayılmıştır.
Ayrıntı Akademi çatısı altında Türk Mitolojisi,sözlü kültürü ve destanlarında kendine yer bulan kadını,tanrıça anlatıları,halk hikayeleri ve mitolojik öykülerine verdiği ruhla bir bütün olarak ele almaya çalışacağız.
Katılım Ücreti: 75 TL (Sıcak içecek ve atıştırmalıklar dahil)
ATÖLYELERE KATILIM KOŞULLARI:
Atölyelere katılmak istediğinizde; ön kayıt yaptırmanız rica olunur.
Yenigün Sokak Yenigün Apt. No:13/1
Selçuk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ile İstanbul Üniversitesi Tarih bölümlerinden mezun oldu. Atlas Tarih dergisinde yazdığı yazılarına ek çeşitli gazetelerin kitap eklerinde , tarih ve özellikle inanç tarihi alanında çıkan kitapların incelemelerini yaptı. Anadolu inanç tarihi, destanları ve edebiyatı üzerine çeşitli söyleşilere konuk oldu. Radyo programlarına daimî konuk olarak uzun bir süre katıldı. Çalıştığı konular üzerine üniversitelerde tebliğler sundu. Tarih, mitoloji ve karşılaştırmalı dinler üzerinden çalışmalarına ve okumaya ve yazmaya devam ediyor. 2019 yılında Karakum Yayınevi'nden basılan: 'Anadolu'nun Kronikleri; Anadolu’nun Epik ve Menkıbevî Destan Dünyası” adlı kitabın da yazarıdır