KARAR 2013/UY.III-443() Kamu İhale Kurumu, 2013/UY.III-443 K. Kararı
Karar No: 2013/UY.III-443
Karar No : 2013/UY.III-443
Uyataş İnş. Müh. Tur. San. Ve Tic. Ltd. Ştİ., ÖZVEREN SOK. NO : 14/6 DEMİRTEPE ANKARA
Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü(Tıgem) Merkez, Karanfil Sk. No:62 06100 ANKARA
24.12.2012 / 42675
2012/161575 İhale Kayıt Numaralı "Enh Tesisi Yapımı" İhalesi
Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü (TİGEM) tarafından 21.11.2012 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “ENH Tesisi Yapımı” ihalesine ilişkin olarak Uyataş İnş. Müh. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 18.12.2012 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.12.2012 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.12.2012 tarih ve 42675 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.12.2012 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2012/5012 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu, anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:
45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38‘inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;
…sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.
45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları için Bayındırlık ve İskân Bakanlığı tarafından belirlenen işçilik rayiçlerinin kullanılmaması durumunda, teklif edilen işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.
45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler vb. dir.
45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya proforma fatura ya da fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir…” açıklaması yer almaktadır.
Yapılan incelemede; başvuruya konu ihalenin “Enerji Nakil Hattı (ENH) Tesisi Yapımı” işi olduğu, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihaleye 8 isteklinin katıldığı, ihale komisyonu tarafından tüm tekliflerin geçerli kabul edildiği, geçerli teklifler üzerinden aşırı düşük teklif sınır değerinin 464.787,47TL olarak hesaplandığı, söz konusu değerin altında teklif sunan 2 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, ancak sadece 1 isteklinin açıklama sunduğu, Başar Elekt. İnş. Taah. Müh. Tur. Gıd. Nak. Paz. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından sunulan açıklamanın yeterli bulunduğu ve ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Uyataş İnş. Müh. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği tespit edilmiştir.
İdare tarafından, 22.11.2012 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması istenilen yazı ekinde yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan 16 iş kalemine ilişkin listenin yer aldığı görülmüştür.
İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarların ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinin sunulduğu tespit edilmiştir.
Açıklanması istenilen “50mm2 NYY Kablo”, “Karayolunda XLPE Kablo geçmesi için delik( Kanal) açımı”, “Galvanizli direk ve travers konsol”, “Harici tip sigortalı seksiyoner 36kv 630A. 12.5KA”, “Raven iletken”, “Beton direk montajı”, “160 KVA AG Panosu”, “100 KVA AG Panosu”, “100KVA Trafo(28.5-34.5 kv 5 kademe) gen. dep. bakır sarım”, “160KVA Trafo(28.5-34.5kv 5 kademe) gen. dep. bakır sarım”, “1 Giriş (630A)2cıkışl (630A) 1 ölçü 1 İç ihtiyac hücreli bar 24l’ü boş yedek hücre alanlı monoblok beton kök binası”, “K1 Zincir izalatör”, “Swallow iletken”, “2 mt uzun.gal.65x65x7lik köşebent ve 5 mt şerit gömül ”, “95 mm2 NYY Kablo” ve “XLPE 35KV 1X95+16mm2 kablo” iş kalemleri için teklif edilen fiyatları tevsik etmek üzere MDY El. İm. İnş. Taah. Gıd. Nak. Ltd. Şti.nden alınan 19.11.2012 tarihli 12 adet proforma faturanın sunulduğu, söz konusu faturalarda mevzuat gereğince bulunması zorunlu ibarenin, SMMM imzasının, kaşesinin ve iletişim bilgilerinin yer aldığı, anılan proforma faturalarda açıklanması istenilen iş kalemlerine ilişkin malzeme ve montaj bedellerinin belirtildiği, söz konusu iş kalemlerine ilişkin belgelendirmenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1’inci maddesine uygun şekilde yapıldığı görülmüştür.
Bununla birlikte, açıklama istenilen iş kalemleri için idare tarafından yaklaşık maliyetin hesabında esas alınan miktarlar ve fiyatlar ile ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen miktarların ve fiyatların;
Metraj farkı (%)
50mm2 NYY Kablo
Karayolunda XLPE Kablo gecmesi için delik( Kanal) acımı
Galvanizli direk ve travers konsol
Harici tip sigortalı seksiyoner 36kv 630A. 12.5KA
şeklinde olduğu tespit edilmiştir..
Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde, idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesinin beklenmediği, ancak aradaki metraj farkının da teklif fiyatının esaslı ölçüde düşmesine sebebiyet verecek boyutta olmamasının gerektiği hususları göz önüne alındığında ve yukarıda iş kalemlerine ilişkin olarak yer verilen tablo incelendiğinde, belirtilen pozlardaki miktarlar ile idarenin yaklaşık maliyet hesaplarında yer alan miktarlar arasında işin niteliği itibariyle önemli farklılıkların bulunduğu ve belirlenen bu miktar farklarının teklifi etkileyecek boyutta olduğu anlaşılmıştır.
Netice itibariyle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yapılan belgelendirmelerin mevzuata uygun olduğu, ancak söz konusu isteklinin miktarları ile idarenin yaklaşık maliyet hesaplarında yer alan miktarlar arasında işin niteliği itibariyle önemli farklılıkların bulunduğu, bu nedenle sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.
Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Başar Elekt. İnş. Taah. Müh. Tur. Gıd. Nak. Paz. Tic. San. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle, “ihale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu, anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği” şeklinde ifade edilen iddiasının Kurul tarafından değerlendirilmesi sonucunda; Başar Elekt. Inş. Taah. Müh. Tur. Gıd. Nak. Paz. Tic, San. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmamış olduğundan teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi hususunda “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.
İncelemeye konu ihaleye ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen kararda; “…Netice itibariyle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yapılan belgelendirmelerin mevzuata uygun olduğu, ancak söz konusu isteklinin miktarları ile idarenin yaklaşık maliyet hesaplarında yer alan miktarlar arasında işin niteliği itibariyle önemli farklılıkların bulunduğu, bu nedenle sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı,” şeklinde belirtilen gerekçeye dayanılarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmadığına karar verilmiştir.
İncelenen ihalede, yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan 16 iş kalemine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu 5 iş kalemine ilişkin metrajların idare metrajlarının altında olduğu, 6 iş kaleminin metrajlarının idare metrajları ile aynı olduğu, diğer 5 iş kaleminin de idare metrajlarından fazla olduğu, “50 mm2 NYY Kablo” iş kalemine ilişkin isteklinin teklif ettiği metrajın idarece öngörüle metrajdan % 54,51 altında olduğu ve bu farkın parasal olarak 2.225,60 TL ye karşılık geldiği, “Karayolunda XLPE Kablo gecmesi için delik (Kanal) açılması” iş kaleminde isteklinin metrajının idarenin metrajının % 40,8 altında olduğu ve bu farkın parasal olarak 2.505 TL ye karşılık geldiği, “Galvanizli direk ve travers konsol yapılması” iş kalemine ilişkin isteklinin teklif ettiği metrajın idarece öngörülen metrajın % 16,63 altında olduğu ve bu farkın parasal olarak 6.801,40 TL ye karşılık geldiği, “Harici tip sigortalı seksiyoner 36kv 630A. 12.5KA” iş kalemine ilişkin isteklinin teklif ettiği metrajın idarece öngörülen metrajın % 8,33 altında olduğu ve bu farkın parasal olarak 11 TL ye karşılık geldiği ve “Raven iletken” iş kalemine ilişkin isteklinin teklif ettiği metrajın idarece öngörülen metrajın % 1,19 altında olduğu ve bu farkın parasal olarak 188,10 TL ye karşılık geldiği, metraj eksikliğine karşılık 5 iş kalemine ilişkin fark tutarının toplam 11.731,10 TL olduğu, buna karşılık isteklinin metraj fazlalığına ilişkin tutarın 19.391,65 TL olduğu, metraj eksikliği ve fazlalığı arasındaki parasal farkın 7.660,55 TL olduğu, bu miktar farklılıklarının, isteklinin söz konusu 16 iş kalemi için teklif ettiği fiyatlarla çarpımı sonucunda ise isteklinin bu miktar farklılıklarından avantaj sağlamadığı, aksine bu duruma ilişkin metraj farklılığından doğan 7.660,55 TL lik tutar fazlalığının isteklinin teklifine olumsuz etki yaptığının değerlendirildiği bu durumda, açıklama istenen iş kalemleri açısından isteklinin teklifinin aşırı düşük olarak kabul edilmesi uygun değildir.
Açıklanan nedenlerle, başvuruya ilişkin olarak yukarıda aktarılan gerekçe üzerinden ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olduğu, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasını uygun bularak ihalenin anılan istekli üzerinde bırakılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin yerinde olduğu hususlarında “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, bu hususa ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyoruz.