Çocuklarda sınav kaygısına dikkat - Makale | Doktorsitesi.com
Yayınlanma: 11.06.2015 •et; Okunma: 48
Aileler ve çocuklar için ergenlik, yaşamın en zor dönemlerinden biridir. Ergenlik dönemine bir de çocuklara önemli sorumluluklar yükleyen sınav süreçleri de eklendiğinde, ergenlik dönemindeki çocukların fiziksel ve duygusal değişimler yaşanması kaçınılmazdır.
Gerçekten sınav kaygısı mı?
Ergenlik döneminde çocukların sıkça değişen ruh hallerine, yoğun iniş çıkışlara, saldırgan davranışlara, depresif duygu hallerine sıkça rastlanmaktadır. Birçok aile, ergenliğe rastlayan sınav dönemlerinde, ‘Bu aralar çok sinirli, ne desek yanlış anlıyor, sınava girmeden önce elleri buz gibi oluyor, bayılacak gibi oluyor, sınavlarda başarısız oluyor’ gibi cümleleri sıkça kullanmaktadır. Bu dönemde aileler, ‘Çocuğun yaşadığı şey gerçekten sınav kaygısı mı? Sınav kaygısı olup olmadığını nasıl anlarız?’ sorularına yanıt bulmalıdır.
Sınav kaygısı günlük yaşamı etkiler
Çocuğun aklı gün içerisinde sürekli sınavda başarılı olup olmayacağı düşüncesiyle meşgulse, bundan dolayı yoğun bir kaygı hissettiği sonucu ortaya çıkmaktadır. Bu kaygı
çocuğun günlük yaşam aktivitelerini de etkilemeye başlar. Uyku düzeninde değişiklik olur, yemek yeme düzeni olumsuz etkilenir, sınavlara girmeden önce elleri ve ayakları titrer, terlemeler görülür, sınavlarda heyecandan soruları okumakta zorlanır, baş ağrıları veya kaygıya bağlı hem psikolojik hem bedensel rahatsızlıklar yaşamaya başlar. Tüm bu belirtiler, yoğun bir sınav kaygısının göstergesidir.
Aileler çocuklarını iyi tanımalı
Bu dönemde aileler; çocuklarının yeteneklerini, başarılarını, farklılıklarını, gerçekçi bir şekilde değerlendirmeli ve beklentilerini buna göre oluşturmalıdırlar. Çocuklara kapasitesinin ve yeteneklerinin üzerinde beklentiler yüklemekten kaçınmalıdır. Bu durum, çocuğun gelecek yaşantısı için de özgüven eksikliği, başaramama ve değersizlik hissi oluşturacaktır.
Çocuğun hayalleri farklı olabilir
Aileler, çocuklarını kendi hayallerini gerçekleştirmede bir araç gibi görmemelidir. Çocukları kendi istekleri ve beklentileri doğrultusunda zorlamamalıdır. Çocuğun kişiliği ve yetenekleri, ailelerin hayallerinden farklı olabilir. Meslek seçimi konusunda çocuklar özgür bırakılmalı ve kararları ne olursa olsun desteklenmelidir. Çocukların fikirlerini ve hayallerini rahatça tartışabilecekleri ortamlar hazırlanmalı, onlara saygı gösterilmeli ve çıkabilecek her düşünce belli bir mantık çerçevesinde birlikte değerlendirilmelidir.
Çocuğa değerli olduğu hissettirilmeli
Sınav, belirli bir alanda edinilen bilgi düzeyini belirlemek amacıyla yapılan bir değerlendirme sürecidir. Unutulmamalıdır ki, yüksek puan almak çocuğun başarısı ya da kişiliği ile ölçülemez. Çocukların seçtikleri ya da seçmek istedikleri mesleklerde başarılı olmaları için destek verilmeli, yeteneklerini ve kendilerini göstermeleri için fırsat oluşturulmalıdır. Sonuç ne olursa olsun, çocuğa değerli ve önemli olduğu hissettirilmelidir.
Kaygı için uzmandan destek alınmalı
Kaygı bulaşıcı bir duygudur. Çocuğun çevresindeki insanların, anne ve babasının kaygılı insanlar olması, ebeveynlerin sınav konusunda yanlış inançlar geliştirmesi ve bunların da çocuk tarafından algılanması, özdeşim kurması kaygısını daha da artıracaktır. Bu nedenle bu süreçte olabildiğince, gerektiği takdirde bir uzman yardımıyla, daha bilinçli tavırlar sergilenip, daha sağlıklı bir dönem geçirilerek çocuğun da daha yüksek performans göstermesi sağlanabilir. Bu anlamda, bu kritik dönemler sadece çocuk için değil, anne ve baba için de bir sınav dönemidir. Çocukların geçirdiği sınavlar geçici ve telafisi mümkündür. Ancak ailelerin bu sınavlardan alacağı sonuçlar, çocukları ve aile ilişkilerini kalıcı olarak etkileyecektir.
Yrd. Doç. Dr. Şaban KARAYAĞIZ
Nuh Naci Yazgan Üniversitesi Psikoloji A.D. Başkanı
Kayseri Psikiyatri uzmanlarına ulaşmak icin tıklayın!
Sınav kaygısı; çocuğunuz sınav kaygısı yaşıyor olabilir mi?
Ege Tv - Sınav Kaygısı
Sınav kaygısı nedir? Belirtileri nelerdir?
Sınav kaygısı ile nasıl başa çıkılabilir?
Hocam meraba benim dikkat eksikliği ve sınav heyecanı sorunum var ve ben üniversite sınavına hazırlanan bi öğrenciyim bu soruınlarımı aşmam için bana...
Sinav içinde kaygi yaşamasi
Günaydın, oğlum 10 yaşında ilkokul 4. sınıfa gidiyor. okulunda çok başarılı. aile içinde huzurlu. ancak diğer okulların bursluk sınavlarına girerken...
Merhaba hocam 8.sınıfa giden oğlum askeriye ve deneme sınavlarında dikkat d
Merhaba hocam 8.sınıfa giden oğlum askeriye ve deneme sınavlarında dikkat dağınıklıpı olduğunu söyledi haziranda oks. sınavına girecek bu kısa zamanda...
Merabalar ben çağrı üniversite sınavına hazırlanıyorum bilgim var ama sınava girdimmi yoğunlaşamıyorum dikkatim dağılıyor. sınava başlayamadımmıda son...
Saygılar hocam.size danışmamın sebebi sınav korkularım örneğin;1ay sonra bir sınava gireceğim mesela sbs,lys gireceğim bu tür sınavlara zaman yaklaşın...
Sınavlardaki dikkat hataları
Merhaba hocam.bu sene lise sondayım ve üniversite sınavına gireceğim.birkaç konuda size danışmayı uygun gördüm. birincisi; sınavlarda çok fazla dikkat...
Merhabalar ben sınavlarda aşırı kaygı yaşıyorum ve sınava konsantre olamıyorum bir anda sanki beynim bloke oluyor ve düşünemiyorum.bir psikiyatri uzma...
Sayın doktorum kızım üniversite son sınıfta okuyor. kızım bu yıl kpss sınavına girecek; bundan önce ortaokulda girdiği sbs ve liseden sonra girdiği ös...
Çocuğum 14yaşında oks sınavına girecek fakat ders çalışmaktan çok çabuk sık
Çocuğum 14yaşında oks sınavına girecek fakat ders çalışmaktan çok çabuk sıkılıyor çalışmaya geçemiyor dikkati dağınık budurum beni çok üzüyor ne yapab...
Sınav Kaygısı İle İlgili Uzmanlar