F Klavye Nedir, Nasıl Öğrenilir, Nereden Edinilir?
Pek kimse bilmez ama ben şu ara boyuna klavye alıyorum. Kullandığım PC me Microsoft, Frisby, Vestel, A4-Tech (3 modeli), Creative klavye taktım ve kullandım. Klavye takıntısı nereden çıktı bilemiyorum. Ama saplantı haline geldiği bir gerçek!
Bu yazıyı okumanıza alttaki 21-99 yaş, anadil, 2008 dünya hızlı yazma yarışmasının sonucuna bakarak karar verebilirsiniz:
1 Hakan Kurt ŞİŞLİ, TR ŞAMPİYON KURSLARI – Deneyimliler 807 8072 10 0.124 7572 757 151 TR JAVA
2 Emrah Kuyumcu ŞİŞLİ, TR ŞAMPİYON KURSLARI – Deneyimliler 713 7131 3 0.042 6981 698 140 TR JAVA
3 Recep Ertaş ŞİŞLİ, TR ŞAMPİYON KURSLARI – Deneyimliler 738 7386 10 0.135 6886 689 138 TR JAVA
4 Petr Hais ČR, CZ Interinfo 692 6929 3 0.043 6779 678 136 CZ ZAV
5 Ümit Şeker ŞİŞLİ, TR ŞAMPİYON KURSLARI – Deneyimliler 660 6609 3 0.045 6459 646 129 TR JAVA
Ayrıca karma dil yazma yarışmasında da dünya birincisi Türk. F klavye kullanıcısı.
Ben güya liberalim. Klasik görüşün beni bağlamaması gerekiyor, olabildiğince evrensel ve özgürlükçüyüm. Ve pek çok tanıdığım milliyetçi. Güya kalıplara bağlı olmayan benim. F klavye (Fe klavye okunur) kullanan gene de benim.
Aklı başında her Türk insan F klavye kullanır. Dünyanın olmasa da Türkiye’nin belki de en mantıksız işidir Q klavye kullanmak. Çünkü idda ediyorum F klavye kullanan ortalama bir kişi Q klavye kullanan ortalama bir kişiden mutlaka bir kat hızlı yazar. (Benimle iddalaşan kişilerle asla yarışma yapamadım, yazma hızımı gördükten sonra vazgeçtiler çünkü.)
Fakat bize dayatılan bir Q klavye var. Her bilgisayar satıcısında maalesef F klavye bulamıyorsunuz. Hatta şimdiye kadar düzgün dizilmiş F klavyeye rastlayamadım. A4 Tech F klavyelerde maalesef X harfini oraya buraya tıkıştırmış boyuna. Hatta şu an kullandığım Vestel’in klavyesinde Enter tuşu gereksiz geniş tutulmuş, BackSpace tuşu daraltılarak X harfi açılan yere yerleştirilmiş.
Nasıl kullanmaya başladım?
Her normal ülkemiz genci gibi 1998 de ilk pc mi aldığımda Q Klavyeli bir bilgisayar aldık. 2 sene kadar Q klavye kullanmaya devam ettim. Sonra kardeşim ve Hakkı Öcal (yazılarında) F klavyeden bahsetti, kardeşim zorla klavyemizi F yaptı. Biz de kullanmaya başladık. Aslında 10 parmak kullanana kadar her ne kadar Q klavye kullanan birinden daha hızlı yazsamda asıl hızlı yazma işine başlamamıştım. Bilgisalar çağında ister F ister Q kullanın mutlaka 10 parmak öğrenmenizi salık veririm.
Peki nedir bu Q klavye, neden kötü?
A harfi sol serçe parmağınızın altındadır :)
i harfi sağ serçe parmağınızın altında bile değildir. Sağ serçe parmağımızın bir yanında kalır
J neredeyse bir kaç kelimede kullanılan bir harf olmasına rağmen sağ işaret parmağınızın altındadır...
Türkçe’de olup İngilizcede olmayan harfler ise (şiğüçö) klavyenin sağ tarafına saçma sapan yerleştirilmiş.
Neden bu kadar saçma bir dizime sahip peki bu Q klavye, merak ettiniz mi? Aslında İngilizler için bile yavaş olan bir klavyedir. İngilizlerin daha önce başka bir dizime sahip hızlı bir klavyeleri vardı. Fakat o zamanlar kullanılan daktiloların mekanizması yakın iki tuşa artarda basıldığında bozularak pahalı tamir masraflarına yol açıyordu. Zorunlu olarak yavaşlatılmış ve böylece masraf çıkarmayan Q klavyeyi icat ettiler. Uyduruk Q Türkçe klavye ise yavaşlatılmış ingiliz klavyesinin sağ yanına yerleştirilmiş Türkçe harflerin gelişi güzel yerleştirilmesi ile oluşmuş, uyduruk bir klavyedir. İngilizler gelişen teknoloji ile Q klavye'den kendi hızlı klavyelerine geçiş masrafından dolayı geçemediler.
Klavye dizilimi evrensel bir kural değildir, her ülke kendi diline uygun harflerle dizilmiş klavyeyi kullanır.
F klavyeyi neden iyi? Harf dizilimi nasıl?
Türkçeye En Uygun Klavyeyi birlikte tasarlayalım birlikte
Klavyemizde 31 tuş olacak. 29 tanesi harf için, 2 tanesi “.” ve ”,” için.
Türkçe’de genellikle bir sesli harften sonra bir sessiz harf gelir. AEÜUİ sırasıyla en çok kullanılan sesli harflerken, KMLYT en çok kullanılan sessiz harflerdir. 8 tane sesli harfi bir yana, Sessiz harfleri diğer yana, en az kullanılan QWXPJ gibi sessiz harfleri ise serçe parmağımızla basacağımız yerlere koymalıyız.
Şimdi A yı bir işaret parmağının altına K yı diğer işaret parmağının altına. Bu işaret parmaklarımızı bastığımız tuşlara küçük birer çıkıntı yapalım, Böylece klavyeye bakmasak ta doğru tuşta olacağımızı bileceğiz. E’yi A’nın yanındaki orta parmağın yanına M yi K’nın yanındaki işaret parmağına. İşaret parmağımızı çok hızlı kullanabildiğimiz için nispeten daha az kullanılan harfleri kullanım çokluğuna göre işaret parmağımıza yakın olmak kaydı ile orta tarafa yerleştirebiliriz. Harfleri böyle yerleştirince yavaş yavaş klavyemiz oluşmaya başladı.
F Klavye Diziliminde Parmaklara düşen harfler
Böyle bir klavyeyi tasarladığımızda üç aşağı beş yukarı dizilimi bulunan “F” klavyemizi tasarlamak içten bile değil. Klavyedeki çıkıntı tuşlar işaret parmaklarımızı yerleştireceğimiz tuşlardır. Bu dizilişte yakın renklerde olan harflere aynı parmaklarla basarız. İHSAN YENER tarafından Türkçedeki tüm kelimeler taranarak hazırlanan F klavye bu nedenle hızlıdır. Dünyada düzenlenen yazı yazma şampiyonluklarında en çok birincilik alan klavye bu klavyedir; dile kolay şimdiye kadar 43 birincilik (1955 ten beri). Yani dünyanın en hızlı klavyesidir. Hem de bu kadar az kullanana rağmen!!!
Elimizi klavyeye nasıl yerleştirmeliyiz:
İşaret parmaklarımızı çıkıntıları olan tuşlara yerleştirerek işe başlayabiliriz.
A: Sol işaret parmağı (çentikli tuş)
E: Sol orta parmak
İ: Sol yüzük parmağı
U: Sol serçe parmak
K: Sağ işaret parmağı (çentikli tuş)
M: Sağ orta parmak
L: Sağ yüzük parmağı
Y: Sağ serçe parmak
Yakın renkte bulunan harflere aynı parmakla basılır. İşaret parmağımızın yükü çok daha fazla iken serçe parmaklara hem daha az kullanılan harfler yüklenmiştir, hem de daha az harf.
F klavye 10 parmak 1 haftada öğrenmek ister misiniz?
Ben 2 yıl Q klavye, 5 yıl F klavye kullandığım halde F klavyeyi 10 parmak kullanmaya başlamam IBM R40 Q dizilimli laptopumu aldıktan 1 hafta sonra olabildi. Çünkü F klavye de kullansam asıl nimeti 10 parmak kullanıma başlamam için klavyeye bakmamam ve parmaklarımı klavyeye doğru yerleştirmem gerekiyormuş. Q klavye gibi bir saçma dizilimle laptop aldığımda zorunlu olarak parmaklarımı doğru yerleştirerek 3 gün yavaş 4 gün daha hızlı halde 1 hafta sonunda neredeyse 5 yıllık hatalı kullanımla elde edebildiğim hıza ulaştım. Şimdi konuşma hızına yakın bir hızda klavye kullanabiliyorum. Mahkemede katiplik gibi bir iddiam olmamasına rağmen sadece F klavyeye doğru şekilde parmaklarımı yerleştirmemden kaynaklanıyor bu hız.
HAYDİ F KLAVYE KULLANMAYA BAŞLAYALIM
1-F klavye kullanmak için F klavye edinmenize gerek yok.
2 - Öncelikle Windows'ta klavyemizi F klavyeye çevirelim.
Bölge Dil Ayarları/Diller/Ayrıntılar/Ayarlar/Ekle yolundan F klavye olarak ayarlayalım klavyemizi.
Bu şekilde ayarladığımızda -nedense- F klavye ekleniyor fakat Q klavye var olmaya devam ettiği gibi varsayılan klavye de olmaya devam ediyor. Eğer varsayılan klavye olarak F'i ayarlamak isterseniz Q klavyeyi kaldır diyin, korkuya mahal yok, Windows Q klavyeyi kaldırmıyor ama varsayılan olarak F klavyeyi ayarlıyor. F'i kaldırın dediğinizde F klavyeyi uçuruyor. Pasif klavye ile aktif klavye arasında geçiş yapmak için CTRL ile Shift tuşuna aynı anda basmanız kafi. Bu geçişte sadece açık olan uygulama için geçiş söz konusu. Windows hala varsayılan klavye ile kullanılacak şekilde ayarlı kalıyor.
3-Parmaklarımızı doğru bir şekilde klavyeye yerleştirmeyi öğrenelim. Çıkıntılı A tuşuna (Q klavyede F tuşu) sol işaret parmağımızı, çıkıntılı K tuşuna (Q dizilime göre J tuşu) sağ işaret parmağımızı yerleştirelim.
4-Q klavye kullanıyorsanız buradan F klavye dizilimini yazdırın, Ekranınızın altına yapıştırın. Ve doğru olarak yerleştirdiğiniz (işaret parmaklarınız klavye çıkıntılarını hissetsin) parmaklarınızla ekranınızın hemen altında var olan kağıda bakarak üstte bulunan hangi parmağın hangi harflere basması gerektiğini gösteren çizelgeye uyarak yazmaya başlayın. 1 hafta sonra tamamen F klavye kullanıcısı olacaksınız.
5-Çok daha hızlı yazmak istiyorsanız bedava olan 10 Parmak programını indirip F klavye olarak kurabilirsiniz. Tüm harflerin teker teker yerini öğretiyor. Öğrettiği her harften sonra o harfin geçtiği dersler ile iyice pekiştiriyor. 99 dersin ilk 30'unu zamanında bitirebilen kişi 10 parmak biliyorum diyebilir. (diğerleri rakamlar, parantez, ünlem, çift tırnak filan) Bu program ile 3 günde bu işi öğrenebilirsiniz.
F KLAVYE EDİNELİM:
4 gün evvel Kadıköy Yazıcıoğlu iş hanına yakın DMS bilgisayar marketinden Vestel Klavye bulabildim. HepsiBurada 5 tane kadar F klavye var. Ayrıca başka bir yol daha var. Eğer tuşları aynı büyüklükte (birbirinin aynı olan tuşlu klavyelerde) klavyeye sahipseniz tuşları söküp F klavye dizilimine göre takın. F ve J tuşlarındaki çıkıntıları törpüleyip, A ve K tuşlarına çıkıntı koyun. (Mesela bir çiviyi, iğneyi ısıtıp hafifçe tuşa dokundurma ile). Ben şimdiye kadar 3 klavyeyi bu şekilde F hale getirdim. Mikrosoft RT2300 klavyesinde yapamadım, F ve J tuşlarının altı biraz farklı diye. Bu yöntemi laptoplarınız için denemeyiniz. Tuşlarını söküp takmak klasik klavyeler kadar kolay değildir. Diğer bir metodda en beğendiğiniz klavyeyi alın (Q klavyedir bu) -sökmeye kıyamıyorsunuz ve pahalıdır- klavye etiketlerinden 10 ytl ye (yazıcıoğlunda 10 ytl ayrıca ebay da satılıyor) edinebilirsiniz.
Bu yazıyı bitirdikten sonra F klavye hakkında harika bir yazıya rastaladım. Donanimhaberde F ve Q klavye karşılaştırmasını okumanızı tavsiye ederim.
10 Parmak Öğrenmek İçin Bir E-Kitap
F Klavye Harf Dağılım Yüzdesi
F klavye bilip Q da yazmak zorunda kalırsanız
Pardus ve F klavye hakkında yazdıklarım. (Bu yazımdan sonra F klavye seçimini kuruluma koydular, duyarlılıkları için teşekkürler)