Antidepresan Nedir? Ne Için Kullanılır? - ƜİƘİƘÜLƬÜR
25 Mayıs 2020	0	Yazar: Paradigma
Antidepresanların Etki Mekanizması Nasıldır?
Antidepresanların Etkileri | Antidepresan nedir?
Her insan hayatının bir döneminde mutlaka ruhsal sıkıntıları olmuştur . Yaşamanın da sorumlulukları vardır. Kimi zaman zor dönemlerden geçeriz. Yanınızda bir dostunuz bile olmayabilir . içinden çıkılmaycak problemleri nasıl çözeceksiniz ? Telaş etmeyin bunlar hayatın bir parçasıdır. Zorluklar ve kolaylıklarla doludur hayat. Kimi zaman bu zorluklar ruh halimizi etkiler ruhumuz yaralanır. Anksiyete,depresyon veya panik atak vb sonuçlar doğurabilir. Bu tip sorıunların tedavisinde kullanılan ilaçlar antidepresan olarak adlandırılır . Ayrıca kronik ağrı gibi durumlardada başvurulan bir yoldur. Günümüz Türkiye’sinde bir uzmandan yardım almanın delilik olduğu algısı malesef hala yaygındır. Ancak şu bir gerçektir ki her 10 kişiden biri antidepresan kullanmaktadır. Sinir sistemi hastalıkları grubu ilaç tüketimi her yıl artmakta ve 3. sıradadır.
Üç popüler antidepresan türü vardır. MAO İnhibitörleri(Monoamin Oksidaz İnhibitörleri),TCA ( Trisiklik Antidepresanlar ) ve SSRI(Seçici Serotonin Geri Alım İnhibitörleri). Bunlar arasında en moderni SSRI grubu ilaçlardır. Vücudumuzda birtakım nörotransmitter maddeler hayati öneme sahiptir. Bunlardan arasında serotonin ve dopaminin yeri büyüktür. Serotonin eksikliğinde depresyon vb sorunlar ortaya çıkarken dopamin eksikliğinde parkinson fazlalığında ise şizofreni ortaya çıkar. Bu üç grup serotonin ve norepinefrin veya endorfin düzeylelrine etki eder. Bu maddeler iki sinir hücresi arasında (sinaptik boşluk) çalışırlar. Burada kullanılırlar ve tekrar kullanılmak üzere geri dönerler, böyle bir döngü vardır. Ancak ruhsal durumumuz bunların miktarını etkiler.
MAO İnhbitörleri güçlü depresyon durumlarında pek kullanılmaz. norepinefrin ve serotonin yıkımını bloke ederek etkisini gösterir. MAO, noradrenerjik, dopaminerjik ve serotoninerjik sinir uçlarında ; karaciğer, barsak ve akciğerde daha yüksek oranda olmak üzere çeşitli bölgelerde bulunan mitokondriyel bir enzimdir. MAO a ve b enzimleri vardır ancak a enzimi depresyon vb. Tedavisinde kullanılır b enzimi parkinson hastalığında kullanılır.
Tetrasiklik Antidepresanlar(TCA) NE ve 5-HTnin nöronal geri alımını inhibe ederler, bu ise sinapsdaki nörotransmiter miktarını artırır. Zamanında farklı bir ilaç grubu gibi tanıtılsada aslında trisiklik antidepresanlarla aynı gruptur. Burada yaptığımız sınıflandırma dışında kalan bir çok farklı ilaç grubu bulunmaktadır.
SSRI grubu ilaçlar en çok reçete edilenlerdir bunun sebebi hem en iyi sonuç alınması ve bu sırada yan etkilerin minimalize edilmiş olmasıdır. Bu kategorideki ilaçlar sinaptik boşluktaki serotonin iletim miktarını arttırırlar. 1989’dan günümüze kadar kullanılmaktadırlar. *Seratoninin büyük bir kısmı bağırsaklarda üretilmektedir(%90-95) kalan kısmı ise beyinde. Hatta bazı uzmanlara göre depresyon bir bağırsak hastalığıdır.
antidepresan nedir? via: medicalxpress.com
Her ilacın olumlu ve olumsuz etkileri vardır ve hekiminiz bir ilaç yazdıysa olumsuz etkilerini gözönüne alarak yazmıştır. Antidepresanların çok fazla yan etkisi olduğunu duymuşsunuzdur. Ancak yeni geliştirelen ilaçlarda bu etkilerin az olduğu vurgulanması gereken bir noktadır. Antidepresanlar uzun kullanımda etkilidir. Doktorlar minunmum 6 ay kullanılmasını tavsiye ediyorlar. Sonuçta davranışta ve ruhta iyileşmeler olucak. Bu tarz ilaçlar fazla hızlı tesit etmezler. Belli bir süre sonra ne olduğunu belkide farkında olmayacağız. Beyindeki bu kimyasallar davranışlarımıza etki ediyorlar.
İlk kullanmaya başlandığında neredeyse tüm yan etkiler 1-2 hafta içinde görülür ve geçicidir. Minumum 3-4 hafta sonunda olumları etkileri gelmiş olacaktır. Düzensiz kullanımları oldukça tehlikelidir. Böyle durumlarda beyninizdeki kimyasal seviyeleri bozulacaktır ve durmunuz çok daha ağırlaşıp farklı problemlerle karşı karşıya kalacaksınız. Ayrıca herkesin aynı ilaca yanıt vermesi beklenmez. Kişiye özel bir tedavi izlenmesi gerekmektedir.
Farklı yan etkiler bulunsada bunların bazı ortak yan etkileride vardır.Ajitasyon, kilo alma veya verme, kalp çarpıntısı(halk arasında tekleme),daha fazla terleme, uyku ve uykusuzluk hali ,sersemlik, uyuşukluk, mide bulantısı, kabızlık,baş ağrısı,cinsel problemler ,kas titremeleri vd.
Bu ilaçlardan herhangi bir tanesi sizi tamamen iyileştirebilir ancak bilişsel davranış tedavisi ile birlikte uygulandığında çok daha başarılı bir sonuç elde edilir. Bu tedavi düşüncelerimizi kontrol etmeyi ve olumlu yönlendirmeyi, davranışlarımızı ve hislerimizi düzenlemeyi sağlar.
antidepresan nedir? via: npr.com
Sarı kantaron adlı bir bitki doğal SSRI grubu ilaç etksi sağladığı gözlemlenmiştir fakat bu konu üzerinde çalışmalar hala sürüyor.
Ülkemizde 100 kişiye 3.5 psikiyatrist düşmekte iken gelişmiş ülkelerde bu sayı 100 kişiye 15 psikiyatristtir. Tüm Dünya’da ve ülkemizde ekonomik bir kriz hakimken psikolojilerin normal kalması bir hayli zordur.
Bu makale 915 kez okunmuştur
Etiketlerantidepresan dopamin ilaç serotonin