Bilim basitçe “bilgi üretme etkinliği” olarak tanımlanır.
İnsanoğlunun tabiatında olan merak, bilimin doğuşundaki esas kaynaktır.
Bilim yenilik, gelişim, değişim, neden bulma ve sonuçlandırma basamaklarını içerir.
Ünlü bir bilim adamı kendileri için; “Sizlerden farkımız bakış açımızdan başlayıp sonuçlandırmaya kadar olan süreçteki kararlılığımızdır” demiştir.
Olguların izlenmesi ve problemin belirlenmesi
Sorular sormak, gözlem yapmak ve veri toplamak
Sorulara olası bir yanıt bulmak (hipotez kurmak)
Kontrollü deneyler gerçekleştirmek
Tüm canlıların birbirleriyle ve çevre ile etkileşimlerini, bu etkileşimlerin sebep ve sonuçlarını araştıran, açıklayan bir bilim olarak karşımıza çıkmaktadır.
Uzun yıllardır araştırıcılar sadece mekanik bilimlerin ilerlemesine katkıda bulundular.Erns Mayr’e göre matematik ve fizik alanındaki gelişmeler biyolojik incelemelere olanak sağlamıştır.
Genetik, Darvinizm ve moleküler biyoloji alanındaki olağanüstü gelişmeler, biyolojinin fiziksel bilimler alanında dikkat çekici ilerlemesini de beraberinde getirdi.
Biyolojinin temelinde kesin prensiplerin olması, bunların cansız durumlara uyarlanamaması ve bunun sebeplerinin araştırılması gerekliliği yatar. Bu, kavramsal olarak yaşamın ve dünyanın insanlar için hayal edilebilir ve somutlaştırılabilir bir nitelik taşıyabileceği için gerekliydi.1859 yılında “Origin of Species” ile Darwin ilk adımı atmış oldu.
Darwin’in görüşleri, fiziksel bilimlerin gelişimini keşfetmek için önemliydi. Bu fikirler 19.yy’ ın ortalarında meydana geldi ve bazı biyologlar tarafından da desteklendi. Bu görüşler, biyolojinin diğer bilim dallarından farkını ortaya koymaktadır.
Plato’dan beri genel düşünce, dünyanın değişiminin sınırlı ve kesin esaslara bağlı olarak gelişeceği görüşüydü. Bu bakış açısına”Typology” denilmiştir.
Newton kanunlarının sonuçlarından birini bile koşulsuz kabul etmek, gelişimi ve değişimi desteklemiyor. Ünlü Fransız matematikçi ve fizikçi Laplace, şimdiki bilgilerin gelecek ve sonsuzluk hakkında bilgi verdiği için övünmektedir.
Biyoloji biliminin gelişimi diğer ana bilim dalları gibi düzenli bilgi dağılımı şeklinde olmamış, bu bilimin gelişmesinde asıl rol oynayan faktörler şans ve rastgeleliliktir.
Tarihsel biyoloji incelendiğinde yaşamsal olguların(fenomen) birçoğunun kanunlaştırılamadığı görülmektedir. Örneğin: Darvinizm bunu açıkça göstermektedir. Bir teori olarak anılan evrimleşme kendi içinde birçok kanun doğurmuştur. Bunlar;
Seçilim, adaptasyon, popülasyon ve ekosistem…
1. Botanik (Bitki Bilimi)
Eski dönemlerde canlılar iki büyük alemde değerlendirilirken günümüzde canlılar beş büyük alemde incelenir.
Mantarlar neden bitkiler aleminde yer almıyor?
Protistalar hayvanlar aleminde mi bitkiler aleminde mi yer almalı?
İnsan biyokültürel ve sosyal bir varlıktır. Bu nedenle insanın başlıca gereksinimi üç grupta toplanabilir.
Vücudun büyümesi ve dokuların onarımı için beslenme, barınma, korunma, üreme ve dinlenme gibi durumlardır.
Sevme, sevilme, üstün olma, yaşama güvencesine sahip olma, toplumda bir yer (statü) edinme gibi durumlardır. Fizyolojik gereksinimler, insanın bir canlı olarak sağlıklı yaşamasını; sosyal ve psikolojik gereksinimleriyle toplumda rahat ve başarılı olmasını sağlamaya yöneliktir.
Günlük yaşamımızla iç içe gecen bu gereksinimler hayatımızı büyük ölçüde kolaylaştırmışlardır.
Tarım ve güç teknolojisi
İnsan gereksinimlerini karşılamakta kullandığı bilgi ve becerileri elde etmek için çevresinde gözlemlediği olayları , eğitimle anlamlandırarak istediği bilime ulaşır. Fizik, kimya, biyoloji gibi doğa bilimlerinin en ilgi çeken ve diğerlerine temel oluşturanı da biyolojidir.
Teknolojinin ilerlemesi ile canlıları mikro boyutta teşhis, tedavi ve inceleme olanakları doğmuştur.
Örnek: Lazerle mikro analiz, ultrasonografi, kansız operasyon yapabilme, tüp bebek, hareketli genler gibi…
Bilgisayar teknolojisi ile 3 boyutlu fotoğraflara ulaşılabilmekte,
Özellikle hastalıkların kökenine inilebilmekte,
Biyoloji eğitimini somutlaştırmaktadır.
Bilinen bir ilacın değiştirilmesiyle oluşturulan yeni ilaç versiyonları ile hedefin etkileşimi modellenebilecek, böylelikle yeni ilacın olumlu veya olumsuz etkileri hakkında önceden bilgi verilebilecektir .
“Biyomedikal Teknoloji” esas olarak tıpta teşhis ve tedavi amacıyla kullanılabilecek tüm madde, malzeme, aparat ve cihazların üretimi ile ilgilenen disiplinler arası bir teknoloji dalıdır.
Biyoteknoloji alanındaki çalışmalarla atık maddeleri temel yapılarına kadar parçalayabilen mikroorganizmalar kullanılarak daha temiz bir çevrenin yaratılması sağlanacaktır .
Genetik olarak değiştirilmiş (rekombinant) virüslerin veya bakterilerin kötü amaçlarla kullanımı, atom bombasının yaptığı etkiye benzer bir etki yapar. Etki alanı sadece askeri birliklerle sınırlı kalmayacak, o bölgede yaşayan tüm halkı etkileyebilecektir.
Sahip olduğu bilim ve teknoloji ile övünen insanı ölüme götüren mikroorganizmalar daha mı güçlü?
Kimyasal silahlar mı yoksa biyolojik silahlar mı daha tehlikelidir?
Biyolojik moleküllerin tanısında kullanılabilecek en duyarlı ve spesifik yaklaşım, tanıyıcı olarak bu moleküllerin eşleniklerinin kullanıldığı sistemlerinin (biyoçipler, biyosensörler, vb.) uygulanmasıdır.
Çok küçük bir alana odaklanan yüksek enerjili elektronlarla yüzeyin taranması prensibiyle çalışır. Manfred von Ardenne öncülüğünde 1930'lı yıllarda geliştirilmiştir. En sık kullanıldığı biçimiyle, yüzeyden yayılan ikincil (secondary) elektronlarla yapılan ölçüm, özellikle yüzeyin engebeli (topografik) yapısıyla ilişkili bir görüntü oluşturur.
Biyoçip (Biochip) teknolojisi günümüzde biyoloji ile bilgisayar teknolojisini birleştiren önemli bir teknolojidir. Bu teknolojinin farklı örneklerde DNA mutasyonlarının bulunması, gen ekspresyonu düzeylerinin ve anormal proteinlerin belirlenmesinde önemli kullanım alanı vardır.
Gelecekte hekimler tarafından daha tedavi planlanmadan hastanın genetik profili bu teknoloji ile bulunacak ve tedavi protokolü oluşturulacaktır. Yine bu teknolojinin adli tıp, ilaç endüstrisi, mikrobiyoloji ve kanserde önemli kullanım alanları olacaktır.
Fransız doktorlar dünyanın ilk yapay kalbini geliştirdi. Dünyada organ bağışındaki sıkıntıyı gidermek amacıyla tasarlanan yapay kalp, 2011'de klinik deneyler için hazır olacak
Uykusuzluğun yol açtığı hafıza ve öğrenmeyle ilgili sorunların, beynin hipokampus bölgesinde bir enzimin birikimini azaltarak giderilebileceği bildirildi.
Pancarın dayanıklılığı artırdığı, pancar suyu içenlerin daha uzun süre spor yapabildiği bildirildi.
Columbia Üniversitesi'nde kök hücre kullanılarak, laboratuarda ilk kez gerçek boyutlarda bir alt çene kemiği parçası üretildi.
Radyoloji alanındaki teknolojik gelişmeler, ameliyatlara gerek bırakmıyor.
Amerikalı bilim adamları, kokain bağımlılığını ortadan kaldırmaya yarayacak bir aşı üzerinde çalışıyor
Sindirim sistemindeki hastalıkları belirlemek amacıyla yapılan endoskopinin yerini artık 3 cm. boyutundaki kameralı kapsüller alacak. Art arda fotoğraf çekebilen kapsüller, Türkiye'de kullanılmaya başlandı.
Bilim adamları yaptıkları araştırmanın sonucunda dişi farelerin ömrünü uzatmayı başardı. Erkek farelerin ömrü ise uzamadı.
Bir gemi inşa edilirken ördek iskeletinden esinlenilmesi
Qualcom şirketi kelebeklerin kanatlarındaki renklerin ışığı pürüzsüz bir şekilde yansıttığından yola çıkarak dijital ekranlarda bu özelliğin kullanılabilirliğinin önünü açmıştır.
Sahildeki midye kabuklarının kayalara çok sert bir şekilde yapıştığını çoğumuz biliriz.Columbia Forest Products şirketi, ağaç kontrplaklar için mavi midyelerin yapışkanlık özelliğini araştırmış, suda ve alkolde çözülen aynı zamanda renksiz bir gaz olan, formaldehit olmadan soya bazlı bir teknoloji geliştirmişler.
Balinaların büyük cüssselerine rağmen oldukça kıvrak ve çevik hareket etmeleri ve ayrıca suya girip çıkarken bedenlerine göre sadece bir buçuk metre çapında su baloncukları oluşturmalarından esinlenilerek rüzgar tribünlerinin pervanelerinin verimini artıracak ve sessiz çalışılabilecek şekilde dizayn etmişlerdir.
Enerji üreten uluslar arası şirketler birçok çevresel felaketlere yol açtığı bilinmektedir.
Marmara denizindeki petrol tankerlerinin kazaları,
Tıpkı Çernobil felaketinde olduğu gibi nükleer santrallerin nükleer risk yaratması,
Gelişmiş ülkelerin politikalarında ne yazık ki uluslar arası büyük şirketlerin söz sahibi olması( Kapitalist ekonomi ve çevreye duyarsızlık gibi..)
Valla kanyonu ve Küre Dağları, Dünya Doğayı Koruma Vakfı'nın (WWF) "küresel düzeyde öncelikli 200 ekolojik bölgesinden biri olan "Kuzey Anadolu ve Kafkasya Ilıman Kuşak Ormanları" içinde yer alıyor(habertürk.com).
Her geçen gün artan nüfus,
Doğal yaşama yapılan müdahaleler,
Yeni tarım alanları açma uğruna tahrip edilen ormanlar,
Bilinçsizce kullanılan tarım ilaçları,
Bilinçsizce gerçekleştirilen avlanmalar,
Dünya coğrafyasının değişmesi,
Verimli toprak kayıplarına,
Biyolojik çeşitliliğin azalmasına,
Beslenme sorununun ortaya çıkmasına,
Enerji kaynaklarının azalmasına sebep olabilir.
Biyoloji bilgisine sahip olmanın bireyin yaşamına getireceği kolaylıklar ve yararlar aşağıdaki gibi özetlenebilir: * Kendisini ve çevresini daha iyi tanır, * Bilinçli yaşar ve sağlığını korumaya çalışır, * Geleceğe umutla bakar, * Biyolojik zenginlikleri tanır ve onlardan yeterince yararlanmaya çalışır, * Canlı yapısını ve özelliklerini öğrenir, * Araştırma duygusunu ve kişiliğini geliştirip toplum içinde daha iyi bir yer edinir, * Alışverişlerinde ekonomik davranmasını bilir(Sürdürülebilir yaşam).