Loukanikos - Mutlaka Oku
Fotoğraftaki küçük kahramanın ismini çıkaramayabilirsiniz ancak hikayesini muhtemelen duymuşsunuzdur. Loukanikos, bundan yaklaşık 10 yıl önce Yunanistan’ı kasıp kavuran eylemlerde kendini insan olarak tanımlayan milyonlarca kişiye vefa ve vicdan dersi veren köpeğin adı.
Doğum tarihi tam olarak bilinmiyor ancak 2004 ya da 2005 olduğu tahmin ediliyor. Tanınmaya başladığı tarih de zaten doğumundan birkaç yıl sonra, 2008 yılının son günleri.
Küresel ekonomik krizin dünyayı sarsmaya başladığı 2008 sonbaharında ısınmaya başlar Atina sokakları. Şehirdeki Anarşistlerin ve Sosyalistlerin mesken edindiği Exarchia meydanı her gün yeni bir yürüyüşe sahne olurken, duvarları sömürü düzenine karşı yeni yazılarla doldurulur.
Yolsuzluk, rüşvet, Yunan vatandaşları arasındaki eşitsizlik, gelir adaletsizliği, 40 yıldır süren silahlanma hırsı, hiç istemedikleri 2004 olimpiyatlarının faturasının halka ödetilmesi gibi başlıklardır isyan edilenler.
“Silah paralarını savaş isteyen faşistler, Olimpiyat borçlarını gösteriş budalaları ödesin; biz bu saçmalıkların bir parçası hiçbir zaman olmadık” diyerek kemer sıkma politikasına karşı başlar insanlar isyan etmeye.
6 Aralık 2008 akşamı bölgede devriye görevi yapan 2 polis memuru 10-15 kişilik bir grupla karşılaşır ve bağlı bulunduğu merkeze bildirir. Merkezden gelen emir silahsız olmaları halinde gruba müdahale edilmemesi ve polislerin bölgeden geri çekilmesidir.
Grupta yer alanların silahsız olmaları bir yana, herbiri yaşları 14 ile 17 arasında değişen çocuklardır. Belki de bu durumdan cesaret alan 2 polis memuru merkezden gelen emri dinlemeyerek bölgeden geri çekilmez ve grubun üzerine gider.
Merkezden ısrarla yapılan “bölgeyi terk edin” emrine karşı komünistlere ve anarşistlere edilen küfürler yansır telsiz kanalına. Küfürleri eden ve inatla bölgeyi terk etmeyen polis memuru Epaminondas Korkoneas’tır.
Korkulan olur ve Korkoneas’ın silahından çıkan bir kurşun 15 yaşındaki Alexis(Aleksandros) Grigoropoulos’un ölümüne sebep olur.
Polislerin savunmasında grubun kendilerine saldırdığı ve havaya defalarca kez uyarı atışı yapmalarına rağmen dağılmadıkları iddia edilir. Ancak olay yerinde sadece 2 mermi kovanı bulunur, mermilerden biri de Alexis’in vücudundan çıkar.
Yıllar süren yargılamanın ardından Korkoneas ve arkadaşı kasten adam öldürmek ve emre itaatsizlik suçlarından müebbet hapis cezası alır. Ancak Yunanistan Alexis’in öldürülmesinin ardından geri dönülmez bir yola girmiştir.
Ülkenin bir kesimi 15 yaşındaki silahsız Alexis’i terörist, haydut; zengin ailenin tuzu kuru, karnı tok ve şımarık çocuğu olarak görür ve ölümünü onaylar. Ancak diğer kesim için Alexis isminin ifade ettiği tek anlam vardır; intikam.
Alexis’in ölümü sadece Yunanistan’da değil, İstanbul dahil dünyanın birçok metropolünde ses getirir. Yunanistan’ın elçilik ve konsolosluk binaları önünde protesto eylemleri başlar.
7 Aralık 2008 günü başlayan, ülkenin dört yanına yayılan ve yaklaşık 4 hafta kontrol altına alınamayan olayların ilk günü tanışır insanlar Loukanikos’la. Bir daha da asla unutmazlar.
Yunanca ‘sosis’ anlamına gelen Loukanikos ismi, olayların ilk günü sandviçlerindeki sosisleri onunla paylaşan birkaç eylemci tarafından verilir. O günden sonra hak arayan insanların yanından hiç ayrılmama sebebi belki de bu insanlara duyduğu vefadır.
Küresel kriz tüm dünyada domino etkisi yaparken, kısa süre sonra Yunanistan’da düğüme dönüşür. AB bankalarında batan onmilyarlarca Euro’nun telafisi için daha önce Yunanistan’a verilen borçların tahsiline girişilir.
O güne kadar yapılan astronomik silah harcamaları ve 2004 Olimpiyatları için alınan borçlar ülkenin sonunu getirmiştir, yani o günleri görmese de Alexis haklı çıkmıştır.
2010 Yılında ülkedeki sosyal güvenlik primleri ve vergiler artırılır, emekli maaşları düşürülür, emeklilik yaşı yükseltilir. Eğitim ve sağlığın genel bütçeden aldığı paydan da indirime gidilir.
Bütün bunlar olurken meşhur 26 Ekim kararları alınır. AB ve IMF, iflasın eşiğine gelen Yunanistan’da özel sektörü yeniden ayağa kaldırmak için şirket borçlarının yarısını(100 milyar Euro) silmeyi kabul eder.
Ancak bu ‘kıyak’ tabi ki karşılıksız olmayacaktır, borç IMF gözetimindeki Yunanistan maliyesi tarafından ödenecektir. Yani çoğunluğu bankalardan oluşan şirket borçlarının silinmesi; Yunan halkına kemer sıkma, acı reçete, tasarruf tedbirleri gibi isimler altında yansıtılacaktır.
Yunan halkının bir bölümü buna isyan ederek sokaklara dökülür ve yıllar süren protesto eylemleri yaşanır. Yanlarında, hatta en ön safta daima Loukanikos vardır. Biber gazı, jop ve tekme darbelerine rağmen korkusuzca en önde boy göstermeye devam eder yıllar boyu.
Loukanikos’un eylemcilerle birlikte hareket etmesi ülkedeki faşist gruplar tarafından alay konusu olur, içinde Loukanikos’un da bulunduğu fotoğraflar “eylemci köpekler” etiketiyle paylaşılır. Loukanikos’un omuz omuza yürüdüğü insanların köpek benzetmesinden utanacakları düşünülür.
Ancak utanmak şöyle dursun, bu insanlar için Loukanikos’un kimsesizliği ve sokaklarda geçen çilekeş hikayesi kendi yaşamlarının bir aynası olarak görülür. Bununla da gurur duyulur.
2008 ve 2012 yılları arasında gerçekleşen tüm eylemlerde en ön safta yer alan ve haksızlığa başkaldırının simgesi haline gelen Loukanikos, 2011 yılının sonunda Time dergisine “Yılın Kişisi” olarak kapak olur ve ünü tüm dünyaya yayılır.
Ancak bu ünün, ülkedeki herkesi memnun ettiği söylenemez. Faşist Altın Şafak taraftarlarınca kaçırılarak beyzbol sopasıyla feci şekilde dövülür Loukanikos. Kafasına ve ayaklarına aldığı darbeler sonucu öldü zannedilerek bir köprüden aşağı atılır.
Kendisini o halde bulan sevenleri tarafından tedavi ettirilerek sahiplenilir ve sokaklarda geçen öyküsü son bulur. Bu, aynı zamanda yıllar süren eylemlerden de emekliliğe ayrıldığı tarihtir.
Yaklaşık 2 yıl süren ev hayatının sonunda, bir kanepe üzerinde, kalbinin durması sonucu huzur içinde ölür Loukanikos. Yunanistan’da Alexis’i terörist ve haydut olarak görenler olduğu gibi, onu da sefil bir sokak hayvanı olarak anan kişiler olur.
Ancak Loukanikos, gönüllü olarak katıldığı tüm eylemlerde omuz omuza yürüdüğü yoldaşları tarafından Exarchia meydanının en güzel duvarlarındaki grafitilerle anılmaya devam ediyor bugün.