Sıkıştırma Oranı Nedir? | Tasit.com
Tasit.com » Araba Sözlüğü » Sıkıştırma Oranı
Sıkıştırma oranı, bir motorun (içten yanmalı veya Stirling motoru gibi) performansını öngörmek için kullanılan matematiksel oran. Pistonun en altta olduğu zaman ile en üstte olduğu zamandaki yanma odası hacimlerinin bir oranıdır. Dizelle çalışan motorların, benzinle çalışan motorlara oranla daha uzun sürede tutuşmasının söz konusu olması en büyük avantaj olarak gösterilebilir.
Otomotiv üreticileri, motorlardaki sıkıştırma oranının belli bir dengede tutulmasından yana olmaktadır. Sıkıştırma oranının çok fazla yükseltmenin/alçaltmanın da istenmeyen sonuçlar doğuracağı için buna pek yanaşmazlar. Öyle ki benzinle çalışan motorlarda sıkıştırma oranının artırılmasıyla birlikte basınç ve sıcaklıkta o doğrultuda artar. Bunun sonucunda ise silindir içerisinde bulunan yakıtın erken tutuşma ihtimali söz konusu olur ve motor vuruntulu bir şekilde çalışmaya başlar. Bu da motorun zamanla zarar görebileceği ihtimalini doğurur. Dizelle çalışan motorların avantajı ise buradan gelmektedir. Benzine göre daha uzun sürede tutuşması sıkıştırılmaya da daha müsait bir zemin hazırlamaktadır.
Ayrıca ateşleme içinde bujilere de ihtiyacı yoktur dizel motorların. Bu işlem piston tarafından sıkıştırılan havaya enjektörlerden yakıt püskürtülmesi yoluyla gerçekleştirilir. Yüksek sıkıştırma oranı her ne kadar tüketici tarafından arzu edilen bir durum olsa da beraberinde sıcaklığı da artıracağından dizel motorlarda dahi fazla zorlanmaya sebebiyet vermektedir. Çalışma prensibinde ki farklılık nedeniyle dizel motorlar benzinli motorlara göre yüksek sıkıştırma oranlarına ihtiyaç duymaktadır.