AB’de doğalgaz alarmı
Hürriyet >Dünya>AB’de doğalgaz alarmı
03.01.2006 - 00:00 | Son Güncelleme: 02.01.2006 - 23:40
Rusya ile Ukrayna arasında patlak veren doğalgaz savaşı nedeniyle Moskova’nın vanayı kısmasının ardından Avrupa Birliği’nde enerji alarmı verildi. Avusturya, Macaristan ve Polonya gibi AB ülkelerine giden Rus gaz miktarında yüzde 15 ile 25 arasında düşüş yaşanırken, AB olağanüstü önlemler almaya hazırlanıyor.
MOSKOVA’nın ucuz doğalgaz satışına son vermek istemesiyle Ukrayna’yla patlak veren doğalgaz krizi Avrupa’da hissedilmeye başlandı. Rusya vanayı kısınca Avusturya, Macaristan ve Polonya gibi AB ülkelerine giden doğalgaz miktarında yüzde 15 ile 25 arasında azalma oldu. Kışın en sert günlerini yaşayan Avrupa, olağanüstü önlemler almaya hazırlanırken, Washington yönetimi, Rusya’yı doğalgazı "siyasi silah" olarak kullanmakla suçladı.
Rusya’dan pompalanan doğalgazın Almanya, İtalya ve Fransa gibi sanayileşmenin yoğun olduğu ülkelere ulaşması üç gün sürüyor. Dün erken saatlerde Macaristan, Avusturya ve Polonya’daki boru hattından gelen kötü haberler, öğleden sonra Almanya ve Fransa’dan da gelmeye başladı. AB Dönem Başkanlığı’nı devralan Avusturya’nın Dışişleri Bakanı Ursula Plassnik dün yaptığı yazılı açıklamada, Rusya ile Ukrayna arasında süregelen doğalgaz sorunundan bazı AB ülkelerinin de etkilendiğini, bu sorundan kaygı duyduklarını söyledi.
Avusturya dağıtım şirketi OMV’nin dünkü açıklamasına göre Ukrayna üzerinden gelen Rus gazındaki düşüş %18. Avusturya yönetimi halk ve sanayi kuruluşlarına "gazı ekonomik kullanın" çağrısı yaptı. OMV düşüşün iki gün daha devam etmesi halinde Sırbistan ve Bosna’ya giden gaz miktarlarının yarı yarıya azaltılacağını belirtti.
Gazda en kritik durum şimdilik Macaristan’da gözlenmeye başlandı. Macar petrol ve doğalgaz şirketi MOL ölçümlerine göre ülkeye giriş yapan Rus gazı miktarında yüzde 24 düşüş kaydedildi. Aynı panik havası Polonya’da da görülmeye başladı. Polonya gaz dağıtım şirketinin açıklamasına göre, buradaki düşüş yüzde 15 civarında ve her geçen saat artmaya devam ediyor.
Öte yandan, AB Dönem Başkanı Avusturya’nın Ekonomi Bakanı Martin Bartenstein, Rus Gazprom şirketinin AB üyesi ülkelere bugün akşam saatlerinden itibaren koşulsuz olarak yeniden doğalgaz sağlama güvencesi verdiğini belirtti.
Krizde kim ne dedi
ABD Dışişleri Bakanlığı: "1 Ocak tarihinden itibaren Ukrayna’ya giden gazın kesilmesini üzüntüyle karşıladık. Atılan bu aşırı adım ilk başta Avrupa enerji sistemini tehlikeye sokuyor. Enerji kaynaklarının siyasi baskı unsuru olarak kullanıldığını gösteriyor."
Rusya: "Ukrayna bir günde söz vermesine rağmen Avrupa ülkelerine giden transit borudan 100 milyon m3 gaz çekti. Bu hırsızlığın piyasa fiyatına göre ilk gün bedeli 25 milyon dolar civarında. Ukrayna kendisine ait olmayan gazı kullanmaya devam ederse kabarık bir fatura ödemek zorunda kalacak."
Ukrayna: "Transit boru hattından ülkemizin hakkı olmayan tek bir damla gazı bile almıyoruz."
Moldova: "Rusya ile yaptığımız bin metreküpü 160 dolardan gaz anlaşmasını kabul etmiyoruz."