Sözlük KELİME EKLE
Abdomen1. Karın bölgesi 2. Karın, sindirim ve döllenme organlarını kapsayan boşluğu çevreleyen alt kısım.AborsiyonBitkilerde ve hayvanlarda gelişmenin durması.Acı SuTatlı sudan daha tuzlu, tuzlu sudan ise daha tatlı bir su çeşididir. Genellikle tatlı suların denize karıştığı deltalarda, bataklıklarda görülür. Bu bölgede yaşayan balıkların suyuna uygun miktarlarda deniz tuzu eklenmelidir.Adaptasyon1. Bir canlının kendi çevresine uyması, uymayı gerçekleştiren olaylar, 2. Canlının yaşama ve üreme şansını artıran çevreye uyumunu sağlayan ve kalıtsal olan özellikleri. UyumAdipoz yüzgeç (yağ yüzgeciBazı balıklarda sırt yüzgeci ile kuyruk yüzgeci arasındaki ışınsız yüzgeç.Ağızda KuluçkaYumurtalarını ağızda saklanarak yumurta keseleri bitene kadar yavruya dönüştürülmesi, çoğu zaman bir müddet daha ağzın yavruların korunma yeri olarak kullanılmasıdır. Çoğu türde dişi tek başına yumurtaları kuluçkada tutsa da, kimi türde sadece erkeğin kimi türde ise hem dişi hem erkeğin kuluçkaya yattığı görülür. Bazı cichlid türlerinin yanı sıra kardinal gibi deniz balıklarında ve çikolata guramilerde de görülür.Aerobic BakterilerOksijenli ortamlarda yaşayan bakteri çeşidiAgar1. Bir takım deniz yosunlarından elde edilen helmeli bir madde. Gıda ve kağıt sanayinde, tekstilde, bakteriyolojide ve eczacılıkta kullanılır. 2. Çok düşük konsantrasyonda kalın jelimsi formda bir alg polisakkarit.Ahtapot(Lat. Octopus) Yumuşakçalar (Mollusca) şubesinin, kafadan bacaklılar (Cephalopoda) sınıfından, sekiz kollu, kısa ve yuvarlak vücutlu türleri olan bir cins.Aktif Karbon (Aktif Kömür)Suyun rengini gideren ve berraklaşmasını sağlayan, sudaki ilaç kalıntıları absorbe eden, aktifliği genellikle 15 gün sürüp sonra filtreden çıkartılması gereken, siyah gözenekli filtre malzemesi. Suya fosfat salarak yosunlaşmayı arttırır, kaliteli ürünlerin aktif karbonları daha az fosfat yayar.AkvaryumTatlı veya tuzlu su hayvanlarının ve su bitkilerinin yapay bir ortamda beslendiği ve yetiştirildiği cam su kabıAlbinoRenk pigmentleri genetik bozukluk yüzünden eksik olan balıklara denir. Bu balıklar genellikle desensiz olarak turuncu, kırmızı veya beyazdır. Göz bebekleri ise kırmızı-pembe olur.AlgYosunAmfibiyotikÇeşitli sebepler yüzünden yılın ya da ömürlerinin belirli devrelerinde yerlerini değiştiren (göç eden ) balıklardır.AmonyakFormülü NH3 olan zehirli bir bileşiktir. Balıklar tarafından suya bırakılır. Giderilmesi için biyolojik filtrasyon kullanlır.AmonyumFormülü NH4 olan ve amonyak gibi zehirli olmayan bir bileşiktir. Balıklar tarafından suya bırakılan amonyak amonyuma dönüşür. Bu dönüşüm miktarı pH ile ters orantılıdır. Düşük pH'larda amonyak daha çok amonyum formunda bulunur, yüksek pH değerlerinde ise tekrar amonyağa dönüşür.Amphibious (Amfibi)Karada ve suda yaşama yeteneğiAnaerobic BakterilerOksijensiz ortamlarda yaşayan bakteri çeşidiAnal Fin (Anal Yüzgeç)Balığın kuyruk bölgesine yakın, üreme organları ile kuyruk arasındaki yüzgeçAquascapeAkvaryum peyzajı kelimelerinin birleştirilmesiyle oluşmuş İngilizce sözcük. Akvaryum dekorasyonu uğraşı anlamına gelmektedir.Aragonite (Aragonit)Bazı deniz kabuklarının ve resif mercanlarının kalsiyum karbonat iskeletini oluşturan mineralArtemiaYavrulara ve leptosoma gibi mikro predatörlere canlı yem olarak kullanılan bir tür tuzlu su omurgasızı. Hava verilerek akıntı sağlanan kaptaki tuzlu suya atılan yumurtaları canlandırılıp süzülerek yavrulara yedirilir, çok zengin bir besin kaynağıdır..Azot DöngüsüAmonyak ile başlayan, ardından nitrit, nitrat ve azot olarak dönüşen; nitrifikasyon ve denitrifkasyon işlemlerinin bütünü.BakteriYaşamın başlangıçından beri varolan en ilkel tek hücreli canlılar.Bakteri KültürüBiyolojik Filtrasyonun hızlı ve sağlıklı bir şekilde sağlanması için akvaryuma eklenmesi gereken üründür. Canlı bakteri olarak da bakterinin sporu olarak da satılmaktadır. İşe yarar olması için son tüketim tarihi ve uygun sıcaklıklarda saklanmış olması oldukça önemlidir.Beyaz BenekÖzellikle su sıcaklığının düşük olduğunda görülen, tek hüceli, Ichthyophthirius multifiliis adlı bir protozoa türü canlının yol açtığı; hızlı yayılan, kolay tedavi edilebilen ancak önemsenmez ve erken tedavi edilmezse toplu ölümlere yol açabilen bir hastalıktır.Bicolorİki renkli.Biyolojik FiltrasyonSuyun canlılara en çok zarar veren; amonyak, nitrit ve nitrat gibi azotlu atıkların bakteriler vasıtası ile birbirine dönüşerek daha az zararlı olmasını sağlayan, akvaryumlardaki en önemli filtrasyon çeşidi.Biyotop AkvaryumuDoğadaki belirli bir bölgenin kayaç-kum yapısı, su değerleri, akıntı miktarı, ışıklandırması, bitki, balık ve omurgasızları baz alınarak oluşturulan akvaryum biçimi.Cama Cam Akvaryumİçerisinde taban malzemesi kullanılmayan, tabanı direk cam olarak bırakılan, genelde içerisinde sadece filtre ve ısıtıcı dışında ekstra malzeme bulundurulmayan akvaryum bakım türüdür. Çoğunlukla üreticiler tarafından üretim tanklarında tercih edilir. En yaygın olarak discus ve melek üretiminde dikkat çekmektedir.Canlı DoğuranYumurtaların balığın vücudunda döllendiği ve yavrularını canlı olarak dünyaya getiren balık türleridir. Lepistes, Platy, Black Molly, Velifera ve Kılıç Kuyruk gibi türler bu gruba girer.Canlı YemAkvaryumdaki balıklara yem olarak verilen tubifeks, su piresi, artemia, çeşitli kurtlar, sivrisinek larvası ve benzeri canlılardır. Protein yönünden yüksek destek, avcılık yönünü tatmin, beslenme çeşitliliği gibi temel nedenlerden ötürü belirli periyotlarla verilmelidir.CichlidAfrika, Güney Amerika, Orta Amerika, Asya gibi dünyanın büyük bir bölümünde farklı türleri bulunabilen bir tür tatlı su balığının genel adıdır. Ancak ağırlıklı olarak Malawi ve Tanganyika türleri ile eşleştirilmiş şekilde yaygın algı söz konusudur. Buna karşılık, discus, melek, ramirezi gibi Güney Amerika türleri, çeşitli büyük Orta Amerika türleri ve daha bir çok balık bu gruba dahildir.Dalga motoruDalga motoru ana akvaryum içinde kullanılır ve suyun birbirine karışmasında etkili olur. Filtrenin iniş kısmına doğru üfletilir ki gözle görülen veya görülmeyen atıkları direk filtreye göndersin.Dana Yüreği Ev Yapımı YemÖzü adından da anlaşılacağı üzere Dana Yüreği olan, içerisinde çeşitli ek malzemeler bulunan, yoğun protein ağırlıklı yemdir. Genellikle discus üreticileri tarafından kullanılmakla birlikte canlı yeme alternatif olarak etçil balıklara da verilmektedir.Daphnia (Su Piresi)Göllerde ve havuzlarda yaşayan küçük canlılar, su piresiDenitrifikasyonNitratın, serbest azot gazına döndürüldüğü biyolojik işlem.DetritusAkvaryum tabanına toplanan artıklarDip ÇekmekBir hortum veya pipet vasıtası ile akvaryumun dibindeki tortu ve pisliklerin sifonlanarak sudan uzaklaştırılması işlemi.DöllenmeSperm ve yumurtanın birleşmesiDış FiltreAkvaryumun dışında yer alan ve genelde biyolojik temizlemeye yarayan filtrelerdir. Genellikle bir borudan filtreye akvaryumdan emilen su gider. İçerisindeki çeşitli temizleme katmanlarından geçtikten sonra diğer bir hortum ile temizlenmiş su akvaryuma geri verilir. Temizleme katmanları olarak elyaf, seramik, aktif karbon, zeolit, bioball gibi malzemelerden oluşur. Belli bir hacimden itibaren dış filtrelemeye ihtiyaç duyulur. Alternatifleri sump veya şelale filtrelerdir.Egg ThumblerAğırlıklı olarak ağızda kuluçka yapılan türlerin yumurtaları; yumurtanın bir kısmının ya da tamamının kaybedilmemesi için kusturulur. Bu yumurtalar; ağızda kuluçka ortamı yaratan ve genellikle hava motorunun sağladığı hava ile suyun hareketlenmesi sonucu içinde su akımı yaratılan Egg Thumbler isimli cihaza konularak çıkartılır.Emers OrtamAkvaryum bitkilerinin yetiştirilmesinde karşılaşılan 'su dışı ama nemli' ortam.EpidermisDerinin dış katmanı, üst deriEser (İz) ElementlerSuda oldukça az (0.000001 and 0.01 mg/L) bir konsantrasyonda bulunan azı gerekli fakat fazlası çoğunlukla zarar getirecek çinko, bakır, selenyum, kobalt gibi elementlerdir.F0Doğadan yakalanarak akvaryumlara dahil olan canlılar için kullanılan bir tabirdir.F1Doğadan yakalanarak akvaryumlara dahil olan canlıların akvaryum ortamında çıkan yavruları için kullanılan bir tabirdir.FinYüzgeç anlamında kullanılan yabancı kökenli bir kelimeFosfatPOsub4/sub formülüyle gösterilen, nitrat ile beraber genellikle akvaryumdaki yosunlanmanın en büyük nedeni olan bileşik. Nitrat oluşumunda olduğu gibi artmasının kaynağı balık yemleridir ve yine nitrat gibi bitkilerle veya su değişimiyle uzaklaştırılabilir.FungusBalığın gövdesinde oluşan pamuğa benzeyen mantarGenel SertlikGenel sertlik sudaki kalsiyum ve magnezyum iyonlarının miktarıdır. GH olarak da adlandırılır. Bir balığın yumuşak veya sert su istendiği söylendiğinde akla bu değer gelir. Uygun olmayan sertlik; hücre zarından besin alımını ve atık atımını zorlaştırır, yumurta döllenmesini, böbrek gibi organların işlevini yerine getirmesini ve canlının gelişimini engeller. Çok yumuşak; 0 - 4 dH, yumuşak: 4 - 8 dH, orta sertlikte: 8 - 12 dH, sert: 12 - 18 dH, çok sert: 18 - 30 dH olarak derecelendirilir. Reverse osmos ile düşürülür, arttırmak için kalsiyum karbonat ve/veya magnezyum sülfat (epsom tuzu) önerilir. Epsom tuzu genel sertliği, karbonat sertliğini (kH) arttırmadan arttırır.Hava MotoruAkvaryuma dışarıdan hava (oksijen) vermek için kullanılan bir çeşit motordur. İçindeki elektromanyetik motor sayesinde emdiği havayı ucundan hortum vasıtasıyla akvaryuma aktarır. Bu durum genellikle ses ve titreşim yapar. Hortumun ucuna takılan hava taşı ile havanın kabarcıklar halinde akvaryuma dağılması sağlanır. Tek, iki, dört ve sekiz çıkışlı gibi farklı modelleri vardır.Hava TaşıHava motorundan gelen havanın akvaryuma verilmesi sırasında havanın iri değil, minik kabarcıklar halinde çıkması ve böylece aynı miktarda havanın daha fazla yüzey alanı ile suyla buluşması için kullanılır. Taş ve ağaç tipleri mevcuttur. Uzun tipleri dekoratif hava kabarcığı perdesi amaçlı da kullanılabilmektedir ancak bu görüntü uzman hobicilerce doğal olmadığı için tercih edilmez.HerbivorOtçul.Hibridİki farklı türün çiftleştirilmesi ile çıkan, "kırma" veya "melez" olarak da ele alınan türlere verilen adHigh Tech (Yüksek Seviye Teknoloji)Genellikle bitkili akvaryumların bakım yöntemi ile ilgili olarak kullanılır. Sisteme dışarıdan verilen desteğin yüksek seviyede olduğu bakım yöntemidir. Bu sistemlerde özel ışıklandırma, CO2, sıvı ve misket gübre, dış filtre, uv filtre, ısıtma ve soğutma araçları ve benzeri çeşitli destek yöntemleri kullanılır.Kafa MotoruGenellikle sumpta kullanılan, filtre malzemesi gibi şeyler takılmayan, sadece suyu bir noktadan başka bir noktaya taşımaya yarayan genellikle güçlü su pompalarıdır.Karantina AkvaryumuYeni bir balığın akvaryuma eklenmeden önce gözlem amacıyla tutulduğu veya hasta bir balığı tedavi etmek için kullanılan küçük akvaryum. Balığın tedavisinde ana akvaryumun ilaçlanmaması biyolojik döngüye zarar vermez, aynı zamanda küçük bir hacimde tedavi olacağı için ilaç masrafı da düşük olur.Karbonat SertliğikH olarak da bilinir, sudaki bikarbonat (HCO3-) ve karbonat (CO3-) iyonlarının ölçüsüdür ve tatlı suda en önemli görevi pH'ı tamponlamaktır. kH'ı yüksek olan bir suyun pH'ı daha stabil olur. Canlıların adaptasyonu açısından kH değeri onların doğalarında yaşadığı suya uygun hazırlanmalıdır.Karma TankGenellikle farklı bölgelerde yaşayan pek çok türden canlının bir arada bakıldığı akvaryum.KarnivorEtçilkHbkz. Karbonat SertliğiKimyasal FiltrasyonPurigen, aktif karbon gibi malzemelerle sudaki çözünmüş bileşenleri tutan filtrasyon biçimi.KlorBelediyeleri musluk sularına zararlı organizmaları öldürmek için eklediği element. Balıklar ve biyolojik filtrasyonda görevli olan çok önemli bakteriler için ölümcüldür. Bu yüzden musluk suyu akvaryuma eklenmeden önce çok iyi havalandırılmalı ve/veya su düzenleyici kullanılmalıdır.KoloniSıkı bir birlik halinde yaşayan aynı türe ait organizmaların yaptığı topluluk.
Birlikte yaşayıp üreyen çok sayıda ve aynı türdeki canlının oluşturduğu uyumlu grup.
Kavram olarak yaygın şekilde cichlid türleri için kullanılır. Her çok sayıda balık veya eş balık koloni değildir.Köpük YuvaLabirentli balıkların yumurtalarını suyun yüzeyinde oluşturdukları kabarcıkların içene yerleştirdikleri yuvaKusturmakAğızda kuluçka yapan balıkların yumurtalarının, doğal kuluçka süresi bitimi gelmeden önce balıktan alma işlemidir.KırmaBkz. HibridLabirent OrganıBeta Gurami labirentli balıklarda bulunan solunum organıLong FinUzun yüzgeç demektir. Yüzgeçleri yapay seleksiyon sunucu doğalından daha uzun hale getirilmiş balıklar için kullanılır.Low Tech (Düşük Seviye Teknoloji)Genellikle bitkili akvaryumların bakım yöntemi ile ilgili olarak karbondioksit verilmeyen akvaryumlar için kullanılır. Bu nedenle ışık ve gübreleme de düşük seviyededir,Marin veya MarineSadece balıklardan oluşan tuzlu su akvaryumlarına verilen isimdir.MbunaMalawi bölgesi'ndeki dilde kayabalığı anlamına gelir, malawi gölündeki kayalık etrafında dolanan fazla büyümeyen tür grubudur. Sarı, mavi, beyaz, snow prensesler, demasoni, afra vs gibi.Mekanik FiltrasyonElyaf, ped ve sünger gibi malzemelerle sudaki partikülleri tutulup suyu berraklaştıran, faydası daha çok görsel ağırlıklı olan filtrasyon çeşidi.Mercan KırığıAkvaryum Kumu. Mercanların ezilerek kum haline getirilmesi.
Metilen MavisiGenellikle yumurtaların mantarlaşmasına ve beyaz beneğe karşı ilaç olarak kullanılan bir kimyasal.MicropredatörPlankton vs. küçük canlılarla beslenen etçil balıklar, bkz. C.LeptosomaMikrosiemensbkz. İletkenlikMineralSuda doğal olarak bulunan inorganik maddelerNitratNitritin azotlu bakterilerce kullanılması ile ortaya çıkan NO3 formüllü iyondur. Amonyak, nitrit, nitrat üçlüsünün en az zehirlisidir, mercanlar, omurgasızlar ve yavrular nitrata karşı daha duyarlıdır. Nitrat antikor üretimini azaltarak bağışıklığı düşürür ve hastalıklara açık hale getirir, kanın bileşimini değiştirir, doğurganlığı azaltır, osmoregülasyonu etkiler ve böbreğe zarar verir. En etkili azaltma yöntemi su değişimidir. Bitkiler de büyüdükçe sudan nitrat çekerler, aynı zamanda uygun oksijensiz ortam ve bakteri besini kullanarak da sudaki miktarı azaltılabilir.NitrifikasyonAmonyağı nitrite, nitiriti de nitrata çeviren bakterilerin, oksijenli ortamda gerçekleştirdiği akvaryumdaki en önemli döngü işlemidir. Bu işlem sonucu sudaki zehirli atıklar daha az zehirli hale gelir.NitritAmonyağın azotlu bakterilerce kullanılması ile ortaya çıkan NO2 formüllü iyondur. Amonyak kadar olmasa da zehirlidir, balıkların kanına oksijenin bağlanmasını engeller, zehirlenmesinde normalde akvaryumda hastalık dışında kullanılmaması gereken metilen mavisi kullanılır.NPKBitki için gerekli makro besinler olan azot fosfat ve potasyum elementlerinin baş harfleriyle ile oluşmuş bir kısaltmadır.OBOrange blotched'un baş harflerinden oluşan bu sözcük genellikle Malawi türlerinde görülen parçalı turunculu bir renk - desen çeşididir.OmnivorHem etçil hem otçul.OmurgasızlarBöcekler, mercanlar, solucanlar, karides, kerevit, yengeç gibi kabuklular, midye, salyangoz gibi yumuşakçaları içinde bulunduran omurgadan yoksun hayvanların bulunduğu canlı grubu.OperculumSolungaç kapağıÖtrofikasyonFosfor kirlenmesi. Göl veya denizlerde ortaya çıkan ve besleyici mineral bolluğundan kaynaklanan aşırı bitki üremesi olayıdır.pHpH bir çözeltinin asitlik veya bazlık derecesini tarif eden ölçü birimidir. Hidrojen iyonun aktivitesi cinsinden bir asit veya bazın derecesini ifade etme yoluyla ihtiyaç duyulan niceliksel bilgiyi sağlar. Değerleri 1-14 arasındadır. 1 en yüksek asit, 14 en yüksek baz seviyesini gösterir. 7 değeri nötr değerdir. İçme suları genelde 7-7.5 pH değerindedir. Akvaryumlardaki balıkların büyük bir kısmı, türüne göre değişiyor olsa da, 5.5 ile 8.5 pH değerleri arasındaki sularda yaşarlar.PlanktonGöllerin pelajik bölgelerinde pasif olarak yer değiştiren organizmalar.Protein Skimmer (PS) Protein toplayıcısı. Tuzluluğun yüksek olduğu durumlarda (ör: deniz akvaryumlarında), köpüklerdeki yüzeyi gerilimi sudaki mikro partekülleri amonyak olup yıkılmadan yüzeyine yapıştırır ve ps'in atık maddeleri toplama kabında bu kirli köpükler toplanır.ProtozoaTek hücreli hayvanlar (amip, öglena)ResifResif, deniz altında çok çeşitli canlıların bulunduğu su altı kayalıklardır. Bu kayalıklar da genelde mercan iskeletlerinden oluşur. Canlıların üreme yerleri olarak bilinir ve bu bölgelerde avlanmak çoğu bölgede yasaktır.Reverse OsmosReverse Osmosis olarak geçen ve suyun basınç altında ince bir membrandan geçirilerek, yüksek bir yüzde ile saflaştırıldığı cihaz.SalınımKum, kaya, ağaç kökü, dal, çömlek, dekor malzemesi gibi akvaryuma konularak su ile etkileşime giren maddelerin suya bünyesinde bulunan bir takım maddeleri katmasıyla suyun pH, sertlik, iletkenlik gibi temel özelliklerini değiştirmesi durumudur.SoğutucuAkvaryumun sıcaklığını düşürmek için kullanılan soğutucu, akvaryum kliması.SPSKüçük polipli sert mercan. Small polyp stony corals baş harfleri.Su Değerleri (Parametreleri)pH, sıcaklık, sertlik, amonyak, nitrit, nitrat gibi temel su değerleridir.Su DüzenleyiciSudaki kloru ve kloramini gidermek amaçlı kullanılan, musluk suyunu akvaryuma koymadan önce uygulanması gereken üründür. Kimi ürünlerde stres azaltıcı, mukoza geliştirici ek maddeler de bulunmaktadır.Submers OrtamAkvaryum bitkileri için kullanılan 'su altı' ortam.SubstratBiyolojik filtrasyonun gerçekleşmesinde görev alan bakterilere ev sahibi yapan filtre malzemesi.SumpBir çeşit dış filtreleme yöntemidir. Ana akvaryumdan bağımsız olarak hazırlanmış ayrı bir akvaryum içerisine çeşitli katmanlar eklenmesi ve suyun bu katmanlardan geçerek filtrelenmesi ile temizlik yapar. Akvaryumdan genellikle taşırma yöntemi çıkan su sump tankına gelir. Su filtremeden geçtikten sonra bir kafa motoru yardımıyla tekrar ana tanka geri döner. TankAkvaryumTorfÇürümüş bitkilerden elde edilen organik kahverengi malzeme. Suyun pH’nı düşürmek için kullanılır.VaryeteEn az bir yapısal özellik bakımından türden ayrılan, türün yayılış alanı içerisinde küçük veya büyük gruplar halinde bulunan topluluktur.
var. işareti ile gösterilir.Yanık KalmakBir çok balık türü yaşı küçükken uygun şartlarda ve/veya yeterli beslenemeyince küçük kalır. Bu yanık olarak nitelendirilen balıklar ileride iyi şartlar ve iyi bir diyet sağlansa da yeterli büyüme gösteremezler.İç FiltreAkvaryumun içinde yer alan ve sudaki kaba pislikleri temizlemeye yarayan motorlu filtrelerdir. Belli bir hacimden itibaren tek başına akvaryumu temizlemeye yeterli olmazlar.İhtiyolojiBalık bilimiİletkenlikSuyun elektriği iletme özelliğidir. Tatlı suda Mikrosiemens (μS) cinsinden ölçülür. Bu değer saf su için sıfıra oldukça yakındır. Yumuşak su seven balıklarda 0-200, orta su seven canlılarda 200-400 microsiemens arasında olmalıdır. Değer ne kadar yüksekse iletkenlik de o kadar yüksektir. Yüksek değer ise suda çözünmüş elektrik ileten maddelerin (iyonların) fazlalığı anlamına gelmektedir.Yumurta BeneğiErkeklerin anal yüzgeçlerinde bulunan noktalar. Dişiler bu noktaları üreme sırasında yumurta sanarak almaya çalışırken ağızlarındaki yumurtaları döllenir.Yumurta KesesiYavru balıkların yumurtadan çıkması kuşlardaki gibi olmaz, yumurta açıldıktan sonra yavruya yapışık olarak kalır ve yavru yumurtadan beslenmeye devam eder. Bu sırada yumurtanın yavrunun karın bölgesinde kalan ve zamanla küçülerek yok olan bu bölgesine yumurta kesesi denir.ZeolitAmonyağı kendi üzerinde toplayarak akvaryumdan atılmasını sağlayan madde Akvaryum Ansiklopedisi