Diz eklemi, vücudun tüm ağırlığını taşıdığı ve koşma ya da zıplama sırasında ekstra kuvvet harcadığı için hasara ve ağrıya çok yatkındır. Bu yüzden normalin üzerinde kilosu olan insanlarda diz ağrısı görülmesi ihtimali yüksektir.
İki dizde birden olan ağrı genelde kireçlenme kaynaklıdır, ağrı tek dizde ise sebepler farklı olabilir.
Eğer dizinizin alışık olduğunuzdan daha fazla kullandığınız için ağrıdığını düşünüyorsanız; dizdeki dokuların gerilmesinden kaynaklı zorlama ağrısı çekiyorsunuzdur ve bu geçici bir ağrıdır.
Dizde burkulma ya da incinme yoksa evde bakım yaparak ağrının kısa sürede geçmesini sağlayabilirsiniz. Bunun tekrarlamasına engel olmak için:
Egzersize başlamadan ısının, egzersiz bittikten sonra esneme hareketleri yapın.
Egzersiz seviyenizi yavaş yavaş arttırın.
Vücudunuzu destekleyecek doğru spor ayakkabıyı kullanın.
Diz eklemine zarar vermeden yapılabilecek düşük etkili sporları (yüzme gibi) deneyebilirsiniz.
Dizin üst ve alt bacak kemikleri arasında bulunan lastiğimsi ara dokuya menüsküs denir. Bu doku amortisör gibi hareket eder. Yaş ilerledikçe menisküs yıpranabilir, orta yaş ve üzeri kişilerde görülen diz ağrısının nedeni genelde budur. Menisküs; diz eklemindeki ani bükülme, şişme ve kilitlenme sonrası zarar görmüş de olabilir.
Semptomlar tedavisiz de geçebilir fakat menisküs hasarı durumunda zedelenmiş dokunun düzeltilmesi için operasyon gerekebilir.
Yaşlı insanlardaki tekrarlanan diz ağrısı ataklarının en yaygın sebebi olan osteoartrit diz ekleminin dışındaki koruyucu kıkırdakta ve çevresinde oluşan hafif şişliklere neden olur.
Osteoartrit ayrıca; diz arkasında Baker Kisti ya da popliteal kist denen acılı ve sıvı dolu şişliklere neden olabilir. Daha önce diz yaralanması atlatmış ya da aşırı kilolu gençlerde de bu hastalık görülebilir.
Ağrınızın osteoartritten kaynaklandığını düşünüyorsanız doktorunuza görünün.
Diz kapağını kemiğe bağlayan tendonların zorlanması ya da zedelenmesi sonucu oluşan bu hastalık genelde basketbol ve voleybol gibi zıplamalı aktiviteler sonrası oluşur. Dizin ilgili bölgesi kızarık, sıcak ve şişik olabilir.
Ön Diz Ağrısı Sendromu
Dizin ön tarafında diz kapağı etrafında hissedilen ağrıya ön diz ağrısı sendromu denir. Sebebi anlaşılamamıştır fakat uzun süre oturma ve merdiven çıkma durumlarında diz kapağı ağrısı şiddetlenmektedir.
“Hizmetçi Dizi” Hastalığı
Uzun süre dizler üzerinde ve tekrarlanan hareketler sonucu diz eklemi üzerinde sıvı birikmesi ve diz ağrısına neden olmasına hizmetçi dizi hastalığı denir.
Bağ veya Tendon Yırtılması
Dizde eklem ve kemikleri bağlayan sert dokulu bantların futbol ya da rugby gibi koşu gerektiren sporlarda yırtılması olasıdır. Bu durumda diz rahat bırakıldığında da ağrımaya devam eder, büküldüğünde ve üzerine basıldığında ağrı şiddetlenir.
Eklem İçine Kanama
Diz ekleminde önemli hasara neden olan bir yaralanma haemarthrosis adı verilen eklem alanları içi kanamaya neden olabilir. Dizde sıcaklık, şişme, sertlik ve morarma bu durumun belirtileridir.
Osgood- Schlatter Hastalığı
Diz kapağının hemen altındaki yükseltide hassasiyet ve şişlik olarak meydana gelen hastalık, genelde ergenlik çağındaki kişilerin kendisini sporla zorlaması sonucu oluşur.
Diz eklemi sıcak ve kızarık ise ürik asit birikmesi yani gut olabilir. Böbrekler ürik asidi vücuttan atamadığında, ya da vücut fazla ürettiğinde kanda ürik asit düzeyi yükselir ve çok yükselmesi durumunda asit, eklemlerde kristallenir. Bu da eklemlerde iltihap ve ağrıya neden olur. Gut genelde öncellikle ayak baş parmağını etkiler fakat gut benzeri psödogut önce diz eklemlerini etkileyebilir.
Diz ağrısı tedavisi tamamen sorunun nedenine bağlıdır. Aşağıda belirtilen tedaviler her durum için uygun değildir bu yüzden ağrınızın sebebinden emin değilseniz doktorunuza danışın.
Diz ağrısında en yaygın tedavi iltihabın inmesini sağlamak için eklemi dinlendirmektir. Genelde ağrıyı hafifletmek için gerekli tek adımdır.
Buz ve Isı Uygulama
Buz paketleri ve ısı pedleri diz ağrısı için en sık kullanılan tedaviler arasındadır. Kireçlenme ve iltihap gibi durumlarda ısı uygulanması ağrıyı hafifletirken zorlama gibi durumlarda şişmeyi engellemek için soğuk uygulama yapılabilir.
Dizi çevreleyen kasların ve tendonların esnetilmesi ağrının azalmasına destek olabilir.
Fizik tedavi neredeyse tüm ortopedik problemlerde olduğu gibi diz ağrısında da dizi ağrı öncesi aktivite seviyesine kavuşturmak için destek olur.