Aftan önceki rakam aşıldı
Cezaevleri hınca hınç
Asayiş suçlarının yüzde 61 arttığı, 10 kişiden birinin sabıkalı olduğu açıklanan Türkiye'de cezaevleri de vahim halde: Kapasite aşıldı. İçerideki nüfus şubatta 77 bini aştı. Aftan önceki nüfus 60 bine yakındı.
Haber: DEMET BİLGE ERGUNdemet bilge ergun / Arşivi
İSTANBUL - Koğuş kapısı ağır ağır açılıyor. Loş ve nemli koğuşun içi insan kaynıyor. Kapasitesi 45 kişilik olmasına karşın içeride 110 kişi var. Beton zemin üzerine atılmış yer yataklarında ikişer kişi yatıyor. İkili ranzalar yetmeyince bir kat daha çıkılmış. En üstte yatanın yerden yüksekliği neredeyse 2,5 metre. Tavana yakınlığıyla 50 santimetre... Bu, Buca Cezaevi'nden bir manzara... Ancak diğer cezaevlerinde benzer görüntüler var... Çünkü aftan sonra aynı hızla dolmaya başlayan cezaevlerinin kapasitesi çoktan aşıldı. Şubat ayında 3 binden fazla kişi tutuklandı. 2000 yılındaki aftan sonra 50 bine kadar düşen cezaevi nüfusu 78 bine dayandı.
'Suç'ta büyük artış
Bol istatistik bilgilerinin olduğu haberler biraz 'teknik' görünse de Türkiye'nin en önemli sorunlarından biri olan 'suç ve ceza'yla ilgili son rakamlar altyapı sorunlarıyla boğuşan yargının geldiği son aşamayı çok net gözler önüne seriyor. Rakamların ortaya çıkardığı manzara sokaklarda ve cezaevlerinde 'acilen önlem alınması gerektiği'nden başka söze gerek bırakmıyor.
Emniyet Genel Müdürlüğü'nün rakamlarına göre Türkiye'de asayiş suçları yüzde 61 arttı. Geçen yıl 186 bin 316 kişi gözaltına alındı. Günde 2 bin 152, saatte 90 asayiş suçu işleniyor. Jandarma bölgesinde de asayiş suçları yüzde 14, mala karşı işlenen suçlar yüzde 16, şahsa karşı işlenen suçlar yüzde ise yüzde 10 arttı. İstanbul'un durumu da vahim. Kentte her 66 kişiden biri suça karışıyor. 2005'e göre geçen yıl asayiş olayları yüzde 11 arttı. Her 100 kişiden 18'i suç mağduru. Suç oranlarıyla ilgili son istatistiği de Adalet Bakanlığı açıkladı: Türkiye'de her 10 kişiden biri sabıkalı.
'Suç'la ilgili tablo böyle. 'Ceza' durumu da farklı değil. TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu üyesi CHP İzmir Milletvekili Ahmet Ersin, cezaevlerinde yaptığı incelemelerde kapasitenin aşıldığını saptadı. Buca Cezaevi'nde kalanların yerde yattığını, ranzalara kat çıkıldığını ve gardiyan başına 400 kişinin düştüğünü tespit eden Ersin, Adalet Bakanlığı'ndan cezaevlerinin durumuyla ilgili bilgi istedi. Ersin'in verdiği bilgilere göre, İstanbul, İzmir, Adana, Antalya, Aydın, Bursa, Gaziantep, Konya ve Mersin cezaevlerinde toplam kapasitenin 11 bin 89'la sınırlı olmasına karşılık, 20 bin 53 kişi kalıyor. Sadece şubat ayında 3 binden fazla kişi tutuklandı.
Af hiç çözüm değil
Cezaevlerinde doluluk yaşandığı zamanlarda akla ilk gelen 'af' oluyor. Altyapı sorunları çözülmeden çıkarılan afların çare olmadığını da yine rakamlar söylüyor. Son af, büyük tartışmalar eşliğinde 2000 yılında çıkarılmıştı. 'Şartla Salıverilme Yasası yürürlüğe girdiğinde cezaevlerinde 72 bin 421 tutuklu ve hükümlü vardı. Afla birlikte bu sayı 49 bine kadar düştü. Ancak af rahatlığı çok kısa sürdü. 2002'de cezaevlerinin nüfusu çoktan 60 bin sınırına dayanmıştı. Yedi yıl sonraysa affın çıkarıldığı tarihteki sayı aşıldı. Şubat ayı itibarıyla cezaevidekilerin sayısı 77 bin 425'e ulaştı.