Beyin Tümörleri | Florence Nightingale
En sık karşılaşılan rahatsızlıklardan biri olan baş ağrısı ciddi hastalıkların belirtisi olabilir. Bu hastalıklardan biri de beyin tümörleridir. Baş ağrısı belirtisi karşısında her uzmanın beyin tümörünü aklına getirmesi gerekir.
1. Beyin tümörü nedir?
Kafatası kemiği içinde beyin dokusu ve çevre zarlardan gelişen kontrolsüz büyüyen hücrelerin oluşturduğu kitlelerdir.
2. Nasıl belirti verir?
Beyin tümörlerinde en sık karşılaştığımız bulgular baş ağrısı, kusma, görme bozuklukları, nabız sayısında azalma, baş dönmesi, uyuklamadır.
Ayrıca tümörin yerleştiği bölgedeki beyin dokusunda oluşan harabiyete bağlı o bölgenin fonksiyon kayıtları şeklinde karşımıza çıkar.
Baş ağrısı erken evrede nöbetler halinde daha sonra sürekli olur. Genellikle alın bölgesinde ve şakaklarda hissedilir.
Kusma kafa içi basınç artmasına bağlı olarak bulantı olmadan fışkırır tarzda olur. Daha çok sabahları aç karnına rahatsız eder.
Bayılma (epilepsi nöbeti) beyin kabuğunun tümör tarafından zedelendiği durumlarda bayılma nöbetleriyle diğer bulgular olmadan tümör gelişiminin habercisi olabilir. Genellikle 25 yaşından sonra başlayan bayılma nöbetleri önemlidir.
Beyincik bölgesinde yerleşen tümörlerde dengesizlik, baş dönmesi, yürüme bozukluğu, konuşma merkezine yerleşen tümörlerden çeşitli konuşma bozuklukları, hareket merkezine yakın yerleşen tümörlerde vücudun sağ ve ya sol tarafında oluşan felçlerle bulgu verir.
3. Hangi hastalıklarla benzerlik gösterirler?
Bu bulgular yalnızca beyin tümörü için spesifik değildir. Bazı beyin dokusuna yayılan enfeksiyon hastalıkları migren, damar tıkanmaları, beyin kanaması gibi pek çok nörolojik hastalıklar da bu belirtilerle karşımıza çıkar.
4. Her baş ağrısı beyin tümörünü işaret eder mi?
Her baş ağrısında doktor beyin tümörünü aklına getirmelidir. Baş ağrısı beyin tümörlerinde en sık karşılaştığımız belirtilerdendir ama tümöre spefisik değildir. İlk işaret her zaman baş ağrısı olmayabilir. Karşımıza yalnızca bayılma nöbetleriyle veya yürüme ve konuşma güçlüğü ile gelebilir.
5. Beyin tümörleri neden oluşur?
Beyin tümörünün oluşumu altında ailevi yatkınlık, travma, bazı virüs enfeksiyonları olduğu söylenmektedir. Kesin olarak neyin sebep olduğu halen bilinmemektedir.
6. Beyin tümörlerinin hangi türleri vardır?
a- Malign tümörler (kanserleri): Bunlar içinde en çok görülenler beynin kendi dokusundan gelişen glial tümörler ve metastazlardır. (Vücudun diğer organlarında gelişen ve beyin dokusuna çeşitli yollarla yerleşen tümörlerdir).
En sık rastlanan metastazlar akciğer, meme, kalın bağırsak ve mide kanserinin yayılması sonucu görülür
b- İyi huylu (benin) tümörler: Bunlar genellikle kafatası içinde beyin dokusu dışında gelişen meningion, hipofis tümörleridir. Bu tür tümörler genellikle cerrahi olarak tam çıkarılabilir, tekrarlamaları nadirdir.
7. Erken teşhis neden önemlidir?
Her hastalıkta olduğu gibi beyin tümörlerinde de erken tanı çok önemlidir. Beyin dokusunda yenilenme yeteneği yoktur. Bu nedenle tümör dokusu beyin doksunda kalıcı hasar yapmadan teşhis edilmesi ve çıkarılması çok önemlidir.
Yeni tanı yöntemleri bilgisayarlı tomografi, manyetik rezonans, erken tanıda çığır açmıştır. Bu tanı araçları sayesinde daha tümör bulgu vermeden tesadüfen yakalanan pek çok vaka vardır. Bu görüntüleme yöntemleri sayesinde ve ameliyatlarda mikroskobun kullanılmaya başlanmasıyla beyin tümörlerinde tedavi ve başarı şansı çok artmıştır.
8. Tedavi yöntemleri nelerdir?
Beyin tümörlerinde tedavi üç aşamalıdır.
b- Işın tedavisi (radyoterapi)
c- İlaç tedavisi (kemoterapi)
Cerrahi tedavi genellikle ilk tercih edilen tedavi yöntemidir. Kafatası içinde gelişen ve basınç yapan bu yabancı dokuyu buradan uzaklaştırmak ve olabildiğince çevre dokulara zarar vermeden çıkarmak amaçlanır. Her zaman bunda başarılı olunamaz. Habis tümörlerde daha sonra ışın tedavisi ve ilaç tedavisi tedavi protokolüne ilave edilerek kombine tedaviye başlanır, burada amaç kalan tümörlü dokunun büyümesini önlemek, hastaya daha uzun ve kaliteli yaşam sağlamaktır.
İyi huylu tümörler genellikle cerrahi olarak tam çıkartılır. Bunun için radyoterapi ve kemoterapi gerekli değildir.
9. Beyin tümörleri daha çok hangi yaşlarda görülür?
Toplumda beyin tümörlerinin görülme sıklığı 100.000 /5’tir. 3-12 yaş ve 40-70 yaş grubunda görülme sıklığı artar.