Türk Dili ve Edebiyatı | Eğitim İçin
Anasayfa ›› Türk Dili Ve Edebiyatı ›› Türk Dili ve Edebiyatı
Türk dilinin yapısı en iyi şekilde, aynı zamanda diğer dillerle olan bağlantısı ele alınır. Türk edebiyatının geçmişten günümüze tarihini ve bugünkü durumu incelenir. Türk Dili ve Edebiyatı tüm evrelerine yönelik olarak araştırma ve eğitim yapılır. Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü mezunu olanlar, kütüphanelerde araştırmacı, arşivlerde tarihi bilgi destekleyici, Kültür Bakanlığı’nda değişik bünyelerinde, TRT kurulunda tarihi akım içinde görev alabilirler. Yükseköğretim kurumlarında aldıkları eğitimin desteğini alarak okutman olarak çalışabilirler. Öğretmenlik mesleğini seçerek bu alanda hizmet vermek isteyenler, sertifikasını alanlar orta dereceli okullarda Türk Dili ve Edebiyatı alanında öğretmenlik yapabilirler. Özel yeteneklerini geliştirmiş olanlar, gazete ve dergilerde yayınlanacak şekilde yazarlık, editörlük çalışmaları yapabilirler. Türk Dili ve Edebiyatı kavramı olarak;
Bu program içeriğinde Türk dilinin yapısı ve gelişimi, gelişmesinin aşamaları ve diğer dillerle olan bağlantısı en iyi şekilde ele alınır. Türk edebiyatının tarihi sürekli nesiller arası aktarılarak ve bugünkü durumu daha açık bir şekilde incelenir. Türk dili ve edebiyatının bu günkü tüm evrelerine yönelik araştırma ve eğitim çalışmaları yapılır. Bu program dahilinde Osmanlıca dil ve kültürleri, genel dilbilim alanları, Çağatayca akımı veya Uygurca gelişimi, servet-i funun edebiyatı özellikleri, halk edebiyatı konularında içerikli dersler okutulur.
Türk Dili ve Edebiyatı Nedir? bu konuda inceleme yapılacak olursa, Türk Dili ve Edebiyatı Ne İş Yapar bu alanda merak edilenler, Türk Dili ve Edebiyatı Maaşları nasıl yükseltilir? Türk Dili ve Edebiyatı İş İmkanları nelerdir? Türk Dili ve Edebiyatı İş Çalışma Alanları nerelerdir? Türk Dili ve Edebiyatı Mesleği Hakkında Bilgiler ve açıklamalar, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünün Geleceği nasıl olacaktır? Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünü günümüzde Seçecek Olanlarda Nasıl ve ne şekilde Özellikler Olmalı? Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Tercih Edilir mi? Bu bölüme nasıl girilir? Türk Dili ve Edebiyatı Tanıtımı nedir? Türk Dili ve Edebiyatı Kazanç Durumu nasıldır? İş Olanakları var mıdır? Meslek Rehberi nedir? Türk Dili ve Edebiyatı bölümü Mezunları Ne İş Yaparlar? Türk Dili ve Edebiyatı bölümünden Mezun Olduktan Sonra İş İmkanı olarak Nerede Çalışırlar, Türk Dili ve Edebiyatı İş Bulma Durumu gibi soruların cevaplarını tam anlamı ile anlamak gerekmektedir.
Türk Dili ve Edebiyatı bölümü incelendiğinde hem geçmiş dönemlerdeki ortaya çıkardığı etkiler hem de günümüzdeki mevcut durumu açısından Türk dili ve Türk edebiyatı ele alır ve aynı zamanda tanıtır. Türk dilinin yapısı bakımından, gelişmesi ele alınarak ve diğer dillerle olan bağlantısını inceler. Bu bölümün iki temel amacı bulunmaktadır: Birincisi temel safhasında, temel eğitim almış olan uzmanlar yetiştirmek için ve onları lisansüstü seviyede eğitim için hazırlamak; ikinci temel safha ise öğrencileri Türk dünyasının bütününde ve tamamında öteki Türk lehçeleri ile ve edebiyatları ile karşılaştırmalı bir şekilde araştırmalar yapabilecek seviyede hazırlamaktır. Türk Dili ve Edebiyatı bölümünün anabilim dalında eski Türk edebiyatı eserleri, yeni Türk edebiyatı eserleri ve halk edebiyatı eserleri üzerine dersler verilir. Bu bölümü bitirmiş olan öğrencilere Türkolog unvanı verilir. TC Yükseköğretim Kurulunun Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi Yükseköğretim Programları içeriğinde ve belirlenen Kontenjanları Kılavuzu’na göre belirlenen Türkiye’de lisans eğitimi veren sivil yükseköğretim kurumu vardır. Bunlardan bir kısmında Türk Dili ve Edebiyatı bölümü bulunur.
Bir anlamda bakıldığında görülecektir ki her iki üniversiteden birinde bu bölüm bulunmaktadır.Türkler ‘in uzun bir tarih boyunca oluşturdukları ve hala esintileri varlığını hissettiren sözlü ve yazılı edebiyat geleneğini ortaya çıkaran ve bu geleneğin bütün ürünlerini içerir. Türk edebiyatının tarihsel gelişimi içinde yer alan üç ana bölüm olarak incelenmektedir: İslamlık ‘tan önce ortaya çıkarak gelişen Türk edebiyatı, İslam uygarlığının etkisinde gelişen ve yaygınlaşan Türk edebiyatı, batı uygarlığı etkisinde hızlı bir şekilde gelişen Türk edebiyatı. Bu yapılan sınıflandırma Türkler ‘in her girdikleri din ve kültür çevrelerinin en yüksek seviyede belirleyici etkisi her zaman göz önüne alınarak yapılmıştır. Türkler ‘in tarih boyunca oluşturmuş oldukları sözlü ve yazılı şekilde gelişen edebiyat geleneğini ve bu geleneğin bütün ürünlerini içerir. Türk edebiyatı uzun süre tarihsel gelişimini sürdürmüştür
İslamiyet’ten Önceki Türk Dili Ve Edebiyatı
Yapılan tarih araştırmalarına göre Türkler ‘in anayurdu Orta Asya olduğu tarihi kaynakların sunmuş olduğu verilerden anlaşılmaktadır. Türkler ‘in Orta Asya’daki kültür ürünlerinin tamamı bugüne gelebilmiş durumda değildir. İlk ortaya çıkan Türkçe yazılı belgelerin 6. Yüzyıldan bu yana yansıyan bilgileri de bu tarihten kaldığını göz önüne alınırsa bu dönem edebiyatı ile ilgili olan temel belgelerin kesin bir şekilde elde olmadığı söylenebilir.
Sözlü Gelenek ve Türk Dili ve Edebiyatı
Kaşgarlı Mahmut’un 11. yüzyılda yazmış olduğu Divan-ü Lügat-it-Türk yani Türkçe Türk Dilleri Sözlüğü adlı kitabında buluna bu döneme ait sözlü ürünleri de detaylı bir şekilde yazılı olarak yer alıyordu. Sözlü edebiyat geleneğinde en önemli unsur olarak şiir önde geliyordu. Bu alanda yapılan çalışmalar Kam adında, Baksı adında, ozan adında ve şaman adı verilen ilk şair türleri kopuz adı verilen telli bir çalgı eşliğinde özen göstererek şiirlerini seslendiriyorlardı. Bu alanda bilinen eserlerden olan Aprınçur Tigin yapıtı, Çuçu, Kül Tarkan eseri, Çısuya Tutung eseri, Asıg Tutung yapıtı, Sungku Seli yapıtı ve Kalım Keyşi yapıtlarından örnekler bulunan ilk şairler arasında yer almaktadırlar.
Yazılı Gelenek ve Türk Dili ve Edebiyatı
Türk Dili ve Edebiyatı çalışmaları çerçevesinde ele alınan konular içinde bulunan ilk Türkçe yazılı belgeler olarak ortaya çıkan 6.yüzyıldan kalan Yenisey yapıtları ve 8. yüzyıldan kalan ve günümüze kadar özelliğini yitirmeden gelen Orhun yazıtlarıdır. Özellikle, bu eserler anı-söylev türünde yazılmış durumda olan Orhun Yazıtları, Türk dünyasının toplumsal yaşamını yansıtırken, aynı zamanda kültür ve sanatı konusunda detaylı bir şekilde çeşitli yönlerden çok zengin bilgilerle doludur.
İslam Uygarlığı Etkisinde Gelişen Türk Dili ve Edebiyatı
Kara hanlı Hükümdarı Saltuk Buğra Han’ın 10. yüzyıl olayları, ölümler, doğumlar ve diğer önemli gelişmeler olarak değerlendirilen eserlerinden olarak ele alınan 10. yüzyıl ortalarında İslam dininin tam anlamı ile benimsemesinden sonraki zamanda Türk dünyası yeni bir şekillenme doğrultusunda uygarlık çevresine girmeye başladı. Bu aşamada batıya göç eden Türk boyları etkisinde kaldıkları bu uygarlığın etkilerini ve eserlerini edebiyat dünyasına da taşıdılar.
Halk Edebiyatı etkisinde Türk Dili Ve Edebiyatı
Türk Dili Ve Edebiyatı halk edebiyatı etkisinde gelişimini sürdürerek yaratıcıları belli olmayan veya bilinemeyen halk hikâyeleri oluşumunda, türküler yakılmasında, maniler söylenmesinde, atasözleri etkisinde, bilmeceler doğrultusunda, seyirlik köy oyunları beraberinde halk edebiyatının bir bölümünü oluşturarak Türk Dili Ve Edebiyatı konularında yer bulmaktadırlar. Türk Dili Ve Edebiyatı Tekke edebiyatı konularını da içine alarak ders programlarında işlenmesi halk edebiyatının dinsel içerikli yapısının da öğrenilmesini sağlamaktadır. Tasavvufun dinden farklı yapıda olan geniş hoşgörüsü ve bunun yanında yorum biçimi zengin bir Türk Dili Ve Edebiyatı geleneğinin oluşmasında bu yönde ki gelişmelerde başlı başına bir etmen olmuştur. Türk Dili ve Edebiyatı günümüzde gelişen edebi konuları içine alarak öğrencilerin gelişmesi sağlanmaktadır.
Türk Edebiyatının Son Durumu