EGE025-Marmara Gölü-Önemli Doğa Alanları Kitabı
Yüzölçümü : 6912 ha Yükseklik : 74 m – 80 m
Boylam : 28,02ºD İl(ler) : Manisa
Enlem : 38,63ºK İlçe(ler) : Gölmarmara, Salihli, Ahmetli
Alanın Tanımı: Önemli Doğa Alanı, Manisa ilinin doğusunda ve Gediz Irmağının kuzeyinde yer alır. Gördes Çayı ve yer altı sularıyla beslenen, rezervuara dönüştürülmüş bir tatlısu gölüdür. En derin yeri 3-4 metredir. Gölün çevresinde kuzeyde Sazköy, güneyde Tekelioğlu ve doğuda Kemerdamları adlı köyler bulunur. Gölün batısında 1034 metre yüksekliğindeki Çal Dağı, kuzeyinde ise yüksekliği 250 ile 700 metre arasında değişen irili ufaklı tepeler yer alır.
Habitatlar: Marmara Gölü’nün güneyi tarım alanlarıyla ve bahçelerle; kuzeyi ise kızılçam ve meşe ormanlarıyla çevrilidir. Göle daha yakın bölgelerde sazlıklar, ıslak çayırlar ve çamur düzlükleri bulunur. Alanın su seviyesi hemen her yıl değişmekle birlikte göl kuzey kıyılarında düzenli olarak geniş sazlık alanlar içermektedir ve bu sazlıklar çok yüksek sayılarda sukuşu için beslenme ve üreme alanıdır.
Türler: ÖDA, sukuşları için önemli üreme, göç ve kışlama alanıdır. Tepeli pelikan (Pelicanus crispus), mahmuzlu kızkuşu (Vanellus spinosus), pasbaş pakta (Aythya nyroca) ve alaca balıkçıl (Ardeola ralloides) alanda kuluçkaya yatan önemli su kuşlarıdır. Göl, fiyu (Anas penelope), elmabaş patka (Aythya ferina), kılıçgaga (Recurvirosta avosetta) ve tepeli pelikanın (Pelicanus crispus) önemli kışlama popülasyonlarını barındırır.
Türkiye’ye endemik Ladigesocypris mermere ve göle endemik Kripowitschia mermere balık türleri göle ÖDA statüsünü kazandıran diğer türlerdir.
Alan Kullanımı: Gölü çevreleyen alüvyal topraklar çok verimlidir. Bölge yörenin tarım merkezi konumundadır. Karpuz, kavun, pamuk, tütün yetiştirilen başlıca tarım ürünleridir. Son yıllarda sanayileşme de tarıma dayalı olarak gelişme göstermiştir. Gölde uzun yıllardan beri yörenin başlıca geçim kaynaklarından olan balıkçılık yapılmaktadır. Gölün çevresinde özellikle de batı ve kuzey taraflarında büyük ve küçükbaş hayvan otlatılmaktadır.
Tehditler: Su seviyesinin düşük olduğu dönemde ortaya çıkan, ekolojik açıdan değerli çamur düzlükleri ve bataklıklar, çiftçiler tarafından kısa sürede tarım alanına çevrilmektedir. Alanda kaçak avcılık yapılmaktadır. DSİ tarafından gölün su rejimine sürekli müdahale edilmektedir. Rezervuar olarak kullanılması nedeniyle gölün su seviyesinin hemen her yıl değişmesi, alanda üreyen kuş popülasyonlarının sürekliliğini engellemektedir.
Koruma Çalışmaları: Alanda Ege Üniversitesi Kuş Gözlem Topluluğu ve Ege Doğal Yaşamı Koruma Derneği düzenli olarak izleme ve envanter çalışmaları yapmaktadır.
Yerel İlgi Sahipleri: Manisa İl Çevre ve Orman Müdürlüğü; Gölmarmara Belediyesi; Ege Doğal Yaşamı Koruma Derneği; Ege Üniversitesi Kuş Gözlem Topluluğu.
Ferdi Akarsu, Orhan Gül, Barış Uzilday