Çin Devrimci SavaşındaStrateji Sorunları[1*] Aralık 1936
Özgün biçimiyle Acrobat Reader formatında: Askeri Yazılar (374 KB)
Bu Ayırıcı Özelliklerden Çıkan Stratejimiz ve Taktiklerimiz
Etkin ve Edilgen Savunma "Kuşatma ve Ezme" Seferleri ile Savaşmak İçin Hazırlıklar" Stratejik Geri Çekilme Stratejik Karşı-Saldırı Karşı-Saldırıya Geçme Kıtaların Toplanması Hareketli Savaş Çabuk Sonuçlu Savaş İmha Savaşı 125
1 . SAVAŞ YASALARI GELİŞME HALİNDEDİR
Savaş yasaları, savaşı yöneten herkesin incelemesi ve çözmesi gereken bir problemdir.
Çin devrimci savaşının yasaları, Çin devrimci savaşını yöneten herkesin incelemesi ve çözmesi gereken bir problemdir. (sayfa 90) Bugün biz, bir savaş içindeyiz; savaşımız devrimci bir savaş; ve bizim devrimci savaşımız yarı-sömürge ve yarı-feodal bir ülke olan Çin'de veriliyor. Bundan dolayı, yalnız genellikle savaş yasalarını değil, devrimci savaşa özgü yasaları ve hatta Çin devrimci savaşına özgü yasaları da incelemek zorundayız.
Strateji biliminin görevi, bütünüyle bir savaş durumunu kapsayan savaş yönetme yasalarını incelemektir. Seferler biliminin ve taktikler biliminin [3*] görevi, kısmi bir durumu kapsayan savaş yönetme yasalarını incelemektir. Bir sefer ya da taktik harekât komutanının, strateji yasalarını bir dereceye kadar anlaması neden gereklidir? Çünkü, kısmi bir durum bütüne bağlıdır ve bütünün anlaşılması parçanın anlaşılmasını kolaylaştırır. Stratejik zaferi taktik başarılar belirler görüşü, tek başına yanlıştır; çünkü bir savaşta zafer ya da yenilginin, her şeyden önce, bütünüyle bir durumun ve onun çeşitli aşamalarının gereği gibi dikkate alınması sorunu olduğu gerçeğini hesaba katmamaktadır. Durumu bütünüyle ve çeşitli aşamalarıyla dikkate alırken ciddi eksiklikler ya da yanlışlar yapılmışsa savaş yitirilir. "Dikkatsiz bir atılım, bütün oyunu yitirtir" sözü, hareketin bütünü için karara bağlayıcı olmayan kısmi bir harekete değil, (sayfa 96) durumu bütünüyle etkileyen bir harekete işaret etmektedir. Bu, satrançta da, savaşta da böyledir.
"Kayıplar ile takviyeler, çarpışmalar ile dinlenmeler, toplanma ile dağılma, saldırı ile savunma, ilerleme ile geri çekilme, gizlenme ile meydana çıkma, ana saldırı ile yardımcı saldırı, hücum ile durdurma hareketi, merkezi komuta ile merkezi olmayan komuta, uzatmalı (protracted) savaş ile çabuk sonuçlu savaş, mevzii savaş ile hareketli savaş, bizim kuvvetlerimiz ile dost kuvvetler, bir askeri kol ile başka bir kol, üst ve alt kademeler, kadrolar ile üyeler, usta askerler ile acemiler, kıdemli kadrolar ile kıdemsiz kadrolar, eski kadrolar ile yeni kadrolar, Kızıl bölgeler ile Beyaz bölgeler, eski kızıl bölgeler ile yeniler, merkezi bölge ile belli bir üs bölgesinin sınırları, sıcak mevsim ile soğuk mevsim, zafer ile yenilgi, büyük kollar ile küçük kollar, düzenli ordu ile gerilla kuvvetleri, düşmanı yoketme ile kitleleri kazanma, Kızıl Orduyu genişletme ile takviye, askeri çalışma ile politik çalışma, geçmişteki görevler ile bugünkü görevler, bugünkü görevler ile gelecekteki görevler, bir dizi koşullardan doğan görevler ile başka bir dizi koşullardan doğan görevler, sabit cephe ile oynak cephe, iç savaş ile ulusal savaş, bir tarihsel aşama ile başka bir tarihsel aşama, vb., vb. arasındaki farka olduğu kadar, bağlantıya da gerekli önemi vermek." Bu strateji sorunlarının hiç birisi gözle görülmez, ama (sayfa 99) gene de, kafa yorarsak bütün bunları anlar, kavrar ve üstesinden gelebiliriz. Yani bir savaş ya da askeri harekâtla ilgili önemli sorunları daha yüksek ilkeler düzeyine yükseltir ve bunları çözeriz. Strateji sorunlarını incelerken görevimiz bu amaca ulaşmaktır.
Bütün öteki şeylere egemen olan yasalar gibi, savaş yasaları da nesnel gerçekliklerin zihnimizdeki yansılarıdır. Aklın dışındaki her şey, nesnel gerçektir. Bundan dolayı, öğrenilmesi ve bilinmesi gereken şey, düşman taraftaki ve bizim tarafımızdaki durumdur. Bu her iki durum da inceleme konusu diye alınabilir, oysa akıl, (yani düşünme yeteneği) incelemeyi yapandır. Bazı kimseler, kendilerini iyi bilirler de düşmanlarını bilmezler; bazılarının durumu ise bunun tersidir. Bunların her ikisi de savaş yasalarını öğrenme ve uygulama sorununu çözemez. Eski Çin'in büyük askerlik uzmanı Sun Vu Zu, kitabında: "Düşmanı ve kendini tanırsan, yenilgi tehlikesi olmaksızın yüzlerce savaş (sayfa 104) verebilirsin"[4*] der. Bu, öğrenme ve uygulama aşamaları ile nesnel gerçekliğin gelişim yasalarının öğrenilmesi karşımızdaki düşmanın üstesinden gelinmesi için girişilecek işlerin bu yasalara uygun olarak düzenlenmesi gereğine işaret ediyor. Bu sözü hafife almamalıyız. Savaş, uluslar, devletler, sınıflar ya da politik gruplar arasındaki en yüksek mücadele biçimidir ve uluslar, devletler, sınıflar ya da politik gruplar, savaşırken, zafere ulaşmak için bütün savaş yasalarını uygularlar. Savaşta zafer ya da yenilgi, her şeyden önce her iki tarafın askeri, politik, ekonomik ve doğal koşullarına bağlıdır. Ama hepsi bu kadar değil. Sonucu saptayan, bir de, her iki tarafın savaşı yönetmedeki öznel yeteneğidir. Bir asker, savaşı kazanmaya çabalarken, maddi koşullarına koyduğu sınırları aşamaz. Ne var ki, bu sınırlar içinde zafere ulaşabilir ve bunun için çaba da göstermesi gerekir. Bir askerin eylem alanı nesnel maddi koşullar üzerine kurulmuştur, ama bu sahne üzerinde, ses, renk, görkem dolu birçok dram yönetebilir. Bundan dolayı, belirli askeri, politik, ekonomik ve doğal koşullar, yani nesnel maddi temeller üzerinde, Kızıl Ordu komutanlarımız güçlerini ortaya koymalı, ulusal ve sınıfsal düşmanlarımızı altederek bu kötü dünyayı değiştirmek için bütün kuvvetlerimizi harekete getirmelidirler. Savaşın yönetilmesinde bizim öznel yönetimimiz, kendisini burada gösterebilir ve göstermelidir. Kızıl Ordu komutanlarımızdan hiç birinin yanlışlar yapan öfkeli bir adam haline gelmesine izin vermeyiz. Kızıl Ordudaki bütün komutanların, hem yiğit ve hem de akıllı ve savaş boyunca meydana gelen değişmelere, olaylara egemen olabilecek kahramanlar olmalarını kesinlikle isteriz. Savaş okyanusunda kulaç atarken, yalnızca bozulmamakla kalmamalı, ama hesaplı kulaçlarla karşı kıyıya (sayfa 105) ulaşmayı kesinlikle sağlamalıdırlar. Savaş yönetme yasaları, savaş okyanusunda yüzebilme sanatından ibarettir.
ÇİN KOMÜNİST PARTİSİ VE ÇİN DEVRİMCİ SAVAŞI
ÇİN DEVRİMCİ SAVAŞININ AYIRICI ÖZELLİKLERİ
Düşmanımız da benzer yanlışlar yaptı. Kızıl Orduya karşı savaşmanın, başka kuvvetlerle mücadelede kullanılanlardan farklı bir stratejiyi ve taktiği gerektirdiğini anlayamadı. Çeşitli bakımlardan üstünlüğüne güvenerek bizi hafife aldı ve eskiden beri uyguladığı savaş yöntemlerine saplanıp kaldı. 1933'te giriştiği dördüncü "kuşatma ve ezme" seferinden önce de, sefer sırasında da, böyle yaptı ve bir dizi yenilgiye uğradı. Kuomintang ordusunda, önce gerici Kuomintang generali Liyu Vay-yuan, ardında da Tay Yueh, sorunu yeni bir biçimde ele almayı önerdiler. Bu düşünce sonunda, Çan Kay-şek tarafından kabul edildi. Böylece Luşan'da Çan Kay-şek Subay Eğitim Birliği kuruldu [10*] ve beşinci "kuşatma ve ezme" seferinde yeni gerici askeri ilkeler uygulanmaya başlandı.[11*] Düşman, askeri ilkelerini Kızıl Orduya karşı girişeceği harekâta uyacak şekilde değiştirince, saflarımızda "eski yollara" dönen bazı kimseler ortaya çıktı. İşlerin genel gidişine uygun yollara dönülmesini savundular, her olayın özel koşullarına uymayı, Kızıl Ordunun giriştiği kanlı muharebelerde kazanılan deneyleri reddettiler, emperyalizmin, Kuomintang'ın ve Kuomintang ordusunun gücünü küçümsediler, ve düşmanın benimsediği yeni gerici ilkeleri görmezlikten geldiler. Bunun bir sonucu olarak, Şensi-Kansu sınır (sayfa 112) bölgesi dışındaki bütün devrimci üs bölgeleri yitirildi. Kızıl Ordunun varlığı 300.000'den on binlere indi; Çin Komünist Partisinin üye sayısı, gene 300.000'den on binlere indi; Kuomintang bölgelerindeki Parti örgütlerinin hemen hemen hepsi yokedildi. Kısacası, bunun bedelini çok ağır ödedik ve bunun tarihsel bir önemi oldu. Bu kimseler, kendilerine marksist-leninist diyorlardı, ama bunların aslında marksizm-leninizmden haberleri bile yoktu. Lenin, marksizmin temelinin, marksizmin ruhunun, somut koşulların somut çözümlenmesi olduğunu söyler.[12*] Bizim, bu yoldaşlarımızın kesinlikle unuttukları nokta buydu.
2 . ÇİN DEVRİMCİ SAVAŞININ AYIRICI ÖZELLİKLERİ
"Aynı zamanda, iki yönde, iki "yumrukla" vurma stratejisine karşı olmalı; bir anda, bir yönde bir "yumrukla" vurma stratejisini benimsemeliyiz.[14*] "Geniş bir geri hizmet örgütü sağlama ilkesine karşı çıkmalı, küçük geri hizmetler ilkesini benimsemeliyiz.
Devrimci gerilla birlikleri, ilk kuruldukları sırada, bunların önderleri çoğu zaman düşmanın da, bizim de durumumuzu doğru olarak değerlendiremediler; bazı yerlerde ani silahlı ayaklanmaları ya da Beyaz birlikler içinde isyanları başarıyla örgütleyince, yalnızca geçici elverişli koşullara tanık oldular ya da aslında yüzyüze bulundukları vahim durumları göremediler ve düşmanı küçümsediler. Üstelik kendi zaaflarını (yani, görgü eksikliklerini, kuvvetlerinin azlığını ... ) anlayamıyorlardı. Düşmanın güçlü, bizim zayıf oluşumuz nesnel bir gerçek olduğu halde, bazı kimseler, bunu düşünmeye yanaşmıyorlar; savunma ya da geri çekilmeyi hiç akıllarına getirmeden, yalnız saldırıdan sözediyorlardı. Böylece savunma konularında kendilerini zihni bakımdan silahsızlandırıyorlar, harekâtlarını yanlış yönetiyorlardı. Bu yüzden birçok gerilla birliği yenilgiye uğradı. (sayfa 126) Kızıl Ordunun, düşmanın "kuşatma ve ezme" seferlerini bu yüzden kıramamasına, 1928'de Kuvantung eyaletinin Hayfeng-Lufeng bölgesindeki yenilgisi[20*] 1932'de Hupeh-Honan-Anvay sınır bölgesindeki "kuşatma ve ezme" seferi önündeki dördüncü karşı-seferinde hareket serbestliğini yitirmesi" buna örnek olarak gösterilebilir. Bu olayda Kızıl Ordu, Kuomintang'ın yalnızca yardımcı kuvvet olduğu teorisinden hareket etmiştir.
Düşmandan yılmanın en göze çarpan örneği, "Çang Kuyo-tao hattının" geri çekilmesi politikasıydı. Sarı Nehrin batısında, Dördüncü Cephe Kızıl Ordusunun Batı Kolunun yenilgisi, bu politikanın kesin iflasını saptadı.[21*] Etkin savunma, saldırı savunması ya da kesin sonuçlu çatışmalar yoluyla savunma olarak da adlandırılır. Edilgin savunma, yalnız savunarak savunma, ya da salt savunma diye adlandırılır. Edilgin savunma, aslında uydurma bir savunmadır; tek gerçek savunma, etkin savunma, karşı-saldırıya geçmek için yapılan savunmadır. Benim bildiğim kadarıyla, eski ya da yeni, Çinli ya da yabancı aklıbaşında hiç bir askeri uzman ya da bir değer taşıyan talimname, taktik olsun stratejik olsun, edilgin savunmaya karşı çıkmaz. Ancak budalalarla deliler edilgin savunmayı bir tılsım gibi kabul eder. Bununla birlikte, dünyada böyle kimseler vardır. Bu, savaşta bir yanılgıdır, askeri konularda şiddetle karşı çıkmamız gereken bir tutuculuk belirtisidir.
İki boksör dövüşürken, akıllı olanın çoğu zaman önce biraz çekingen davrandığını, oysa budala olanın daha başlangıçta hızla işe giriştiğini ve bütün gücünü harcadığını ve sonunda çekingen davranana yenildiğini hep biliriz. (sayfa 133) Şuyi Hu Çuyan hikayesinde, [23*] talim ustası Hung, Lin Çung'a, "hodri meydan!" diye bağırır ve Çay Çin topraklarında dövüşmek ister. Sonunda, geri çekilmekte olan Lin Çung, Hung'un zayıf noktasını "bulur ve onu bir vuruşta yere serer.
4) Düşmanın zayıf noktaları keşfedilmiştir. (sayfa 140) 5) Düşman yorgun ve maneviyatı bozuk bir duruma düşürülmüştür.
Aynı şey, halkın zarara uğraması konusunda da doğrudur. (sayfa 147) Kısa bir sürede bazı ailelerin kap-kacağını kırılmaya bırakmayı reddederseniz, bütün halkın kap-kacağının uzun bir süre kırılagitmesine yolaçarsınız. Kısa süreli politik ters geri tepmelerden korkarsanız, bunun bedelini uzun süreli politik, ters geri tepmelerle ödemeniz gerekecektir. Ekim Devriminden sonra, Rus bolşevikleri "sol komünistler"in kanılarına göre hareket etselerdi ve Almanya ile barış antlaşması imzalamayı reddetselerdi, yeni doğmuş olan Sovyetler vakitsiz ölüm tehlikesine düşerdi.[36*] Bu türlü devrimci "sol" kanılar, küçük-burjuva aydınlarının devrimci aceleciliğinden olduğu kadar, köylü küçük üreticilerin darkafalı tutuculuğundan da doğar. Böyle kanıları kabul eden kimseler, problemleri ancak tek yanlı ele alırlar ve durumun tümü üstüne genel bir görüş edinmeye güç yetiremezler; bugünün kazançlarının yarınınkilerle ya da parçanın çıkarını bütününkiyle birleştirmede isteksizdirler, ama kısmi ve geçici olana körükörüne ve olanca güçleriyle sarılırlar. Elbette, zamanın somut koşulları içinde, yürürlükteki durumun ve dönemin bütünü için uygun oldukları zaman —ve özellikle kesin oldukları zaman— kısmi ve geçici olana inatla sarılmaktayız; yoksa birer engel olan şeyleri savsamamız ve onlarla hiç uğraşmamanın savunucuları haline geliriz. Bir geri çekilmenin neden bir uç noktası olmak gerektiğinin nedeni budur. Küçük üreticilerin kısa görüşlülüğüne aldırmamalıyız. Bolşeviklerin dirayetini öğrenmeliyiz. Çıplak göz yeterli değildir, teleskoptan ve mikroskoptan da yararlanmalıyız. Politik ve askeri sorunlardaki teleskopumuz, marksist yöntemdir.
9) Kıtaların pek çoğunu Lunhang kesimine yığabilirdik. Lunhang'ın güney-batısına yüz li'den daha az uzak olan Sinhuyo'da düşmanın gerisinde manevra yapabilen, mevcudu on bini aşkın bağımsız bir tümenimiz vardı. 10) Kıtalarımız merkezde bir yarma yapsaydı ve düşmanın cephesinde gedik açsaydı düşmanın doğuya ve batıya doğru olan kolları birbirinden uzak iki gruba bölünürdü.
3) Bu "ezme" seferinde, düşmanın stratejisi, ikinci seferde kullandığı "her adımda takviye etme"den çok farklı olarak "önüne katıp dosdoğru sür" idi. Hedef Kızıl Orduyu Kan nehrine dayayıp yok etmekti. (sayfa 157) 4) Düşmanın ikinci seferinin bitimi ile üçüncüsünün başlaması arasında yalnız bir aylık bir ara vardı. Düşman çeşitli yerlerden kendisini sıkıştırdığı sırada Kızıl Ordu (o zaman yaklaşık 30.000 kişilikti) çetin çarpışmadan sonra ne dinlenmiş ve ne de eksiklerini gidermişti ve Güney Kiyangsi üs bölgesinin batı kesiminde Sinkoyo'da toplanmak üzere bin li'lik uzun yürüyüşü henüz tamamlamıştı.
İkincisi, ilk seferin planı, bütün seferin başlangıcı ve onun organik bir parçası olmalıdır. Seferin bütünü için iyi bir plan olmadan gerçekten iyi bir muharebe vermek kesinlikle olanaksızdır. Bu demektir ki, birinci muharebede zafer kazanılsa bile, bu muharebe seferin bütününe (sayfa 161) yardımcı olmaktan çok zararlı ise, böyle bir zafer sadece bir yenilgi sayılabilir (beşinci seferde, Sunkuyo muharebesinde olduğu gibi). Bundan dolayı, ilk muharebeyi vermeden önce, ikinci, üçüncü, dördüncü ve hatta son muharebenin nasıl verileceği konusunda genel bir fikrimiz olmalıdır ve birbirini izleyen muharebeleri kazanırsak, ya da yitirirsek, düşmanın durumunda, bütünüyle, hangi değişikliklerin bunu izleyeceğini düşünmeliyiz. Sonuç, tam bizim beklediğimiz gibi olmasa da —ve, gerçekte, elbette olmayacaktır— her şeyi her iki tarafın genel durumlarının ışığı altında dikkatle ve gerçekçilikle düşünüp sonuç çıkartmalıyız. Durum bütünüyle kavranmadan, satranç tahtasında gerçekten iyi bir hamle yapmak olanaksızdır. Üçüncüsü, savaşın sonraki stratejik aşamasında ne olacağı da düşünülmelidir. Stratejiyi yöneten kimse, yalnız karşı-saldırı ile uğraşır ve karşı-saldırının başarıya ulaşmasından ya da başarısızlığa uğramasından sonra alınacak tedbirleri savsarsa, görevini yapmıyor olacaktır. Belirli bir stratejik aşamada, birbirini izleyen aşamaları, ya da hiç değilse sonraki aşamayı dikkate almalıdır. Gerçek değişiklikleri önceden görmek güç olsa bile ve daha ileriye bakıldığında işler daha da bulanık görünse bile, genel bir tahmin yapmak olanaklıdır ve uzak bir olasılığın değerlendirilmesi gereklidir. Politikada olduğu gibi, savaşta da, bir yolu izlerken yalnızca bir adımı planlamak, işleri yönetmenin zararlı bir yoludur. Her adımdan sonra, onu izleyen somut değişiklikleri incelemek ve stratejik ve harekâta ilişkin planları onlara uygun olarak geliştirmek ya da değiştirmek gereklidir, yoksa tehlikeyi dikkate almadan çarçabuk ilerleme yanılgısına kolayca düşülür. Bununla birlikte, genel çizgileriyle düşünülmüş ve bütün bir stratejik aşamayı ya da hatta birkaç stratejik aşamayı kapsayan uzun süreli bir planı olmak kesinlikle gereklidir. Böyle bir plan yapmayı savsamak, duraksamaya ve kendini kayıt altına almaya yolaçacaktır ki, bu, aslında (sayfa 162) düşmanın stratejik hedeflerine hizmet eder ve böyle davrananı edilgin bir duruma düşürür. Düşmanın yüksek komutasının stratejik bilgiden yoksun olmadığı unutulmamalıdır. Ancak düşmandan bir baş daha yüksek olacak şekilde kendimizi yetiştirdiğimiz zaman, stratejik zafer olanaklıdır. Düşmanın beşinci "kuşatma ve ezme" seferi sırasında, bu noktayı savsamak "sol" oportünistlerin ve Çang Kuyo-tayo'nun tutumunun etkisinde kalan stratejik yönetimdeki yanılgıların ana nedeniydi. Kısacası, geri çekilme aşamasında ileriyi, karşı-saldırı aşamasını; karşı-saldırı aşamasında ileriyi, saldırı aşamasını; ve saldırı aşamasında gene ileriyi, yeni bir geri çekilme aşamasını görmeliyiz. Böyle yapmayıp o anı düşünmekle yetinmek yenilgi aramaktır.
İlk muharebe kazanılmalıdır. Bütün seferin planı hesaba alınmalıdır. Ve sonraki stratejik aşama hesaba katılmalıdır. Bunlar, bir karşı-saldırıya başladığımız zaman, yani ilk muharebeyi verirken, asla unutmamamız gereken üç ilkedir. 6 . KITALARIN TOPLANMASI
Kendi öz savaş sanayimizi kurarken, kendimizi ona bağımlı kılmamalıyız. Bizim temel politikamız, emperyalist ülkelerin savaş sanayilerine ya da iç düşmanlarımızınkine güvenmektir. Londra'nın donatım depolarından çıkanlarda olduğu kadar, Hanyang'dakilerden çıkanlardan da alacağımız vardır ve üstelik alacağımızı bize teslim eden, düşmanın ulaştırma müfrezeleridir. Bu, gerçeğin ta kendisidir ve şaka değildir.(sayfa 183) Açıklayıcı Notlar