Mülakat Nedir? Kısaca | Dershanem
Bu sayfamızda sizlere Mülakat Nedir? Kısaca konusunu açıklayacağız. Mülakat Nedir? Kısaca yazımızı okuyarak Mülakat Nedir? Kısaca hakkında daha iyi ilgi sahibi olacaksınız. Mülakat Nedir? Kısaca sayfamızı arkadaşlarınızla paylaşarak onlarında faydalanmasına destek olabilirsiniz.
Mülakat; bir gazeteci, toplum tarafından bilinen önemli kişileri ziyaret eder. Bu ziyaret sırasında genellikle gündemde olan Önemli bir konuyla ilgili tanınmış kişiye sorular sorar ve bu sorulara aldığı cevapları gazetesinde yazar. İşte bu görüşmeye ya da görüşme sonucu ortaya çıkan yazılara mülakat adı verilir.
Mülakat, toplumca tanınan önemli bir kişinin belli konulardaki düşüncelerini öğrenmek üzere o kişiyle buluşma, ahbaplık etme; bir iş üzerinde karşılıklı fikir yürütme, görüşme anlamlarına da gelir.
Mülakatların anlatımında açık bir anlatım olmalıdır. Açık bir anlatımda akıcılık, duruluk ve yalınlık söz konusudur.
Mülakatta özellikle söyleşmeye bağlı anlatım türü yoğun olarak kullanılır. Bunun yanında açıklayıcı anlatım ve öyküleyici anlatım türü de mülakatta kullanılan anlatım türleridir.
Mülakat, bilgi edinmek amacıyla ya da bir işe yönelik olabilir. Bu bakımdan mülakatın iki ana bölüme ayrıldığını söylemek mümkündür.
» Görüşme için randevu talebinde bulunma
» Kendini tanıtma
» İsteği en kısa yoldan açıklama
» Görüşme öncesinde ve sırasında nezaketli davranma
» Görüşülecek kişinin konuya ilgisini çekebilme
» Görüşülecek konuyla ilgili iyi bir hazırlık yapma
» Görüşmeyi bitirme ve izin isteme
Mülakatta her zaman için ilk etki, ilk izlenim çok önemlidir. Bu nedenle mülakat yapacak kişinin giyim kuşam, hareket, konuşma tarzı, mülakatta çok büyük rol oynar. Mülakat verecek olan kişiler, ilk yargılarını bunlara bağlı olarak verirler.
Bu bağlamda mülakat yapacak kişinin dikkat etmesi gereken bazı noktalar vardır. Mülakatlarda, istek, düşünce ve görüşler açık, anlaşılır bir dille, gereksiz ayrıntılara girmeden ve kısa anlatılmalıdır. Konuşmacının sözleri dikkatli dinlenilmeli; muhatabın sözü kesilmemelidir.
» Öncelikle görüşülecek kişiyi belirlemek gerekir.
» Mülakat yapılacak kişiden randevu almak gerekir.
» Görüşülecek kişi ve konu hakkında hazırlık yapmalıdır.
» Görüştüğü kişinin ilgisini çekmelidir.
» Kültürü ve bilgisiyle karşısındaki kişiyi konuşmaya ikna edebilecek beceriye sahip olmalıdır.
» Kararlaştırılan görüşme saatine uymalıdır.
» Görüşme sırasında ölçülü, nazik ve saygılı bir üslup kullanmalıdır.
» Soruları önceden tarafsız bir şekilde hazırlamalıdır.
» Görüşme esnasında konuşmacının sözünü gereksiz yere kesmemelidir.
» Görüşme metninde değişiklik yapmadan görüşülen kişinin görüşlerini olduğu gibi yazıya aktarmalıdır.
Mülakat bir konuşma ve konuşturma sanatıdır. Mülakatın temeli, bir kişinin başka bir kişiyi konuşmaya ikna edebilmesine dayanır. Mülakat yapan kimse, yumuşak bir ses tonuyla konuya giriş yapar ve bir soruyla konuya girer. Mülakat süresince sabırlı, dikkatli, nazik olur; konuşma, istenmeyen bir yöne kayarsa memnuniyetsizliğini belli etmez. Söz, konu dışına kayarsa nazik biçimde gerekli soruları sorarak, tekrar konuya dönmeye çalışır. Ayrıca mülakatçı, sürekli kendisi konuşma gibi bir hataya düşmemelidir, muhatabını konuşturmaya ve çarpıcı bilgiler elde etmeye odaklanmalıdır.
Mülakat yapmanın bireylerin kişisel gelişimine büyük katkıları vardır. Her şeyden önce mülakat yapan kişi, önemli insanlarla karşılıklı konuşmayı, soru sormayı, konuşma güçlüklerini yenmeyi, sıkılganlıktan ve heyecandan kurtulmayı öğrenir. Önemli insanlarla görüştüğü için kültür düzeyi yükselir, bilgi birikimi artar, insani ilişkilerini geliştirir.
Mülakatlara ön hazırlık yapmak gerekir. Mülakatın etkisi verimliliği yapılan hazırlıkla doğru orantılıdır. Bunları şu şekilde sıralayabiliriz.
» Mülakat konusuna yönelik bilgi edinmek
» Mülakat yapılacak kişi hakkında bilgi sahibi olmak
» Konu hakkında önceden sorular hazırlamak
» Belirlenen görüşme zamanına uymak
» Görüşme sırasında nazik ve ölçülü olmak
» Mülakat yapılan (ziyaret edilen) kişinin ilgisini çekmek
» Karşısındakini konuşmaya ikna edebilecek kültürel birikime ve yeteneğe sahip olmak
Önemli devlet adamlarıyla, alanında uzman veya ünlü kişilerle vb. mülakat yapılabilir. Mülakat yapılan kişinin söylediklerinin, düşüncelerinin haber değeri taşıması gerekir.
Toplumda önemli bir yer edinmiş, ün kazanmış kişilerle mülakat yapılır. Toplumda bir ağırlığı olmayan, tanınmamış kişilerle mülakat yapmanın bir anlamı yoktur.
» Kendisiyle mülakat yapılan kişinin doğru biçimde tanıtılmasına özen gösterilmelidir.
» Kişinin yaşam öyküsü, önemli noktalarıyla belirtilmeli, uzmanlık alanı açıklanmalı, ne tür çalışmalar yaptığına, varsa eserlerine kısa da olsa değinilmelidir.
» Mülakat yapılan kişinin dünyaya bakışı, zevkleri, korkuları, yaşamını etkileyen olaylar yansıtılmalıdır.
» Yüz yüze yapılan mülakatlar
» İnternet, telefon, televizyon gibi anında ses ve resim ileticileri ile yapılan mülakatlar
» Sağır ve dilsizlerle gerçekleştirilen hareketle (simgesel) iletişim mülakatları
Bunların dışında mülakat, görüşme amacına göre, görüşmeye katılanların sayısına, görüşülmek istenen kişiye, görüşme çeşidine, görüşmenin yapısına, sorulacak sorulara ve ölçülmek istenen niteliklere, görüşmedeki kuralların katılığına göre de gruplandırılabilir.
» Görüşülen kimsenin adı
» Mesleği veya ne işle uğraştığı
» Hangi maksatla konuşulduğu
» Mülakat yapılan kimsenin o konu üzerindeki temel görüşü belirtilir.
Bunun yanında mülakatta cümleler açık, yalın olmalı; diyalog çizgisinden, tırnak işaretinden faydalanılmak; konuşmanın ayrıntılarına girmeyip ana fikirler üzerinde durulmalıdır.
Mülakat; bağımsız haber alma yollarından biridir. Mülakat; yapılan kimselerin kişilikleri gibi çeşitlidir. Mülakat genellikle sorular ve cevaplardan oluşur. Soru soran kişi konuyu genişletir, anlatımı düzenler. Mülakatın başarısı, mülakat yapan kimsenin yeteneğine bağlıdır.
Mülakatta dil genel olarak göndergesel işlevde kullanılır. Çünkü mülakatta bilgi vermek, bir konuda okuru aydınlatmak, görüşülen kişinin görüşlerini okura aktarmak söz konusudur.
Şimdi mülakat türüne bir örnek verelim:
— Sizde Türkçe kelimelere merak ne zaman ve nasıl başladı?
Benim ekinim (kültürüm) Fransızca üzerine kurulmuştur. Fransızca kitapları okuyarak düşünmeye alıştım. Bilirsiniz, Fransızlar bir kelimenin anlamı iyice bilinerek öğrenilmesine çok önem verirler. Bir kelimenin anlamının iyice anlaşılması için de kökünün, nasıl kurulduğunun bilinmesi gerekir. Bizim okullarımızda artık Arapça öğretilmiyor. Bunun için de Arapça kelimelerin anlamlarını iyice bilemiyoruz. Bu yüzden Arapça kelimeleri kullanmaktan çekinmeye başladım. Öz Türkçe yazmak özeni işte bende böyle doğdu. Yılını hatırlamıyorum, Ancak 1940’tan sonra başladığımı söyleyebilirim.
— Mesela “mücadele”, “muharebe” ve “harp” kelimelerini sadece “savaş” ile karşılamaya çalışıyoruz. Bu şekilde, kelimeler arasındaki anlam ayrımlarından yoksun kalınmıyor mu?
Bunların arasında bir ayrım gözetmek gereksinmesi kendini gösterdikçe hepsine ayrı ayrı karşılıklar aranacaktır. Ancak mücadele ile harp arasında bir ayrım vardır, diye yine mücadeleyi, harbi saklıyamayız. Örneğin benim bugün kullandığım dil eski dilimden yoksuldur. Ama bu, Öz Türkçe böyle kalacak demek değildir. Bize “Siz mücadeleyi, muharebeyi ayırmıyorsunuz.” diyenler ikisine ayrı karşılıklar aramamızı öğütledikçe biz onların dediklerini doğru buluyoruz. “Ayrı karşılık bulamazsınız, bunun için mücadeleyi de, muharebeyi de atmayın.“ derlerse o zaman doğru bulmuyoruz.
Etiketler: Mülakat ÇeşitleriMülakat Nasıl Yapılır KısacaMülakat Nedir Nasıl YapılırMülakat Nedir Özellikleri NelerdirMülakat Nedir? Kısaca
Sonraki Yazı Röportaj Nedir? Kısaca
Önceki Yazı Söylev Nedir?