Download "Ortaklık Yatırımlarının IAS/ IFRS e Göre Finansal Tablolarda Sunulması*"
Bilge Sanaz Çimen
1 Finans Politik & Ekonomik Yorumlar 2014 Cilt: 51 Sayı: 597 H. FINDIK - F. ŞENTÜRK 73 Ortaklık Yatırımlarının IAS/ IFRS e Göre Finansal Tablolarda Sunulması* Özet Hakkı FINDIK 1 Fatih ŞENTÜRK 2 Küreselleşme ile tüm dünyada ekonomik, ticari ve finansal sınırların ortadan kalkması sonucu işletmelerin uluslararası yatırımlara yönelmesi günümüzde oldukça yaygınlaşmıştır. Bu yatırımların objektif bir biçimde finansal tablolarda sunulması amacıyla işletmelerin piyasa değerleri, finansal durumları, performans ve karlılıklarının bilgi kullanıcılarına iletilmesinde ihtiyaca ve gerçeğe uygun, karşılaştırılabilir, doğrulanabilir, anlaşılabilir ve zamanında sunulmuş olma gibi niteliksel özelliklere sahip olması gerekmektedir. İşletmelerin ortaklık yatırımları ile ilgili finansal raporlamaya ilişkin TMS 27 Bireysel Finansal Tablolar, TMS 28 İştirakler ve İş Ortaklıklarındaki Paylar ile TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar Standartları yayımlanmıştır. Bu standartlar, Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarında meydana gelen değişikliklere uygunluk sağlanması amacıyla 2011 ve 2013 yıllarında güncellenmiştir. Bu çalışmada söz konusu standartlarda yapılan değişiklikler göz önüne alınarak ortaklık yatırımlarının finansal tablolarda sunulmasında uyulacak ilke ve esaslar incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Müşterek Kontrol, Kontrol Gücü, Öz Kaynak Yöntemi, Konsolide Finansal Tablolar. Representation of Joint Ventures in Financial Statements According to IAS/IFRS 1 Kırklareli Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, 2 Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik YO, * Bu çalışma Eylül 2014 tarihlerinde Yıldız Teknik Üniversitesi tarafından düzenlenen ICEF İstanbul Ekonomi ve Finans Konferansı nda sözlü bildiri olarak sunulmuştur. Abstract Financial, economic and commercial borders all over the world have been collapsed as a result of globalization and consequently, businesses have started to invest in international companies. For objectively reporting these investments in financial statements, when transmitting businesses market value, financial status, performance and profitability to information users, they should have features such as being right, satisfying the requirements, being comparable, justifiable, comprehensible and timely presented. On the financial reporting of businesses joint ventures, TAS 27 Separate Financial Statements, TAS 28 Investments in Associates and Joint Ventures and TFRS 10 Consolidated Financial Statements have been published. These standards were updated in 2011 and 2013 in order to apply with the changes made in International Financial Reporting Standards. In this paper, the principles and elements that should be complied in the financial reporting of joint ventures are investigated in line with the changes made in the mentioned standards. Keywords: Joint Control, Control Power, Equity Method, Consolidated Financial Statements.2 74 Ortaklık Yatırımlarının IAS/IFRS e Göre Finansal Tablolarda Sunulması 1. GİRİŞ Ortaklık amacıyla yapılan yatırımlar, bir işletmenin uzun vadeli amaçlarla diğer işletmelerin yönetimi ve ortaklık politikalarının belirlenmesine yönelik hisse senetleri ya da ortaklık paylarından oluşan yatırımlardır. Küreselleşmenin doğal sonucu olarak yatırımların uluslararası düzeyde ilerlemesi, söz konusu yatırımları gerek yatırım yapan işletmenin gerekse yatırım yapılan işletmenin finansal tablolarında hangi muhasebeleştirme kriterleri ile raporlama yapılacağı konusunda yenilikler ortaya çıkarmaktadır. Ulusal düzenlemelerin başında gelen vergi mevzuatı söz konusu yatırımlardaki değerlemelerle ilgili ayrıntıya girmeden açıklamalar getirmekle beraber, uluslararası muhasebe/finansal raporlama standartları ise ortaklık yatırımlarının hem sınıflandırılması hem de muhasebeleştirme ilkeleri açısından detaylı açıklamalar ve yönlendirmeler içerdiği görülmektedir. Uluslararası Muhasebe/Finansal Raporlama Standartlarının (IAS/IFRS) çevirisi olarak yayınlanan Türkiye Muhasebe/Finansal Raporlama Standartlarında (TMS/TFRS) işletmelerin uzun vadeli, ortaklık amacıyla yaptıkları yatırımlara yönelik TMS 27 Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar, TMS 28 İştiraklerdeki Yatırımlar ve TMS 31 İş Ortaklıklarındaki Paylar standartları yayınlayarak, muhasebeleştirme ve finansal raporlama ilkelerini açıklamıştı ve 2013 yıllarında yayınlanan yeni standartlar ve mevcut standartlardaki güncellemelerle birlikte ortaklık yatırımları ile ilgili yenilikler ortaya çıkmıştır. Yenilenen ve yeni yayınlanan standartlar şu şekilde özetlenebilir: Tablo 1: Ortaklık Yatırımları ile İlgili Önceki ve Mevcut Standartlar Önceki Standartlar TMS 27 Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar TMS 28 İştiraklerdeki Yatırımlar TMS 31 İş Ortaklıklarındaki Paylar Yenilenen ve Yeni Yayınlanan Standartlar TMS 27 Bireysel Finansal Tablolar TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar TMS 28 İştiraklerdeki ve İş Ortaklıklarındaki Paylar TFRS 11 Müşterek Anlaşmalar TFRS 12 Diğer İşletmelerdeki Paylara İlişkin Açıklamalar Bu çalışmada öncelikle Tekdüzen Hesap Planı ve vergi mevzuatında ortaklık yatırımlarına yönelik sınıflandırma ve muhasebeleştirme esasları incelenecek, sonrasında ise TMS/TFRS nin ortaklık yatırımlarına yönelik söz konusu standartları açıklanacaktır. 2. ORTAKLIK YATIRIMLARININ TEKDÜZEN HESAP PLANI VE VERGİ MEVZUATINDAKİ YERİ 2.1. Tekdüzen Hesap Planında Ortaklık Yatırımları ile İlgili Hesaplar Uzun vadeli amaçlar ve kanuni zorunluluklar sebebiyle elde tutulan menkul kıymetlerle ve paraya dönüşme niteliğini kaybetmiş uzun vadeli menkul kıymetler 24 Mali Duran Varlıklar hesap grubunda muhasebeleştirilmektedir. Bu hesap grubunda şu hesaplar bulunmaktadır: 240 Bağlı Menkul Kıymetler ( %10 a kadar) 241 Bağlı Menkul Kıymetler Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) 242 İştirakler ( %10 - %50 arası) 243 İştirakler Sermaye Taahhütleri (-) 244 İştirakler Sermaye Payları Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) 245 Bağlı Ortaklıklar (%50 den fazla) 246 Bağlı Ortaklıklar Sermaye Taahhütleri (-) 247 Bağlı Ortaklıklar Sermaye Payları Değer Düşüklüğü Karşılığı (-) 248 Diğer Mali Duran Varlıklar 249 Diğer Mali Duran Varlıklar Değer Düşüklüğü Karşılığı (-)3 Finans Politik & Ekonomik Yorumlar 2014 Cilt: 51 Sayı: Vergi Mevzuatında Mali Duran Varlıklar Vergi mevzuatına göre hisse senetleri alış değeri ile değerlenir (Akdoğan ve Sevilengül 2007, 295). Bağlı menkul kıymetler, iştirakler ve bağlık ortaklıklar: a) Maliyet fiyatı veya piyasa değerinden düşük olanı ile, b) Piyasa değeri (borsa değeri) dikkate alınarak değerlenir (Akdoğan ve Tenker 1998, 96). Dönem sonunda vergi mevzuatına göre hisse senetleri ile temsil edilen iştirak payları ve bu bölümün Bağlı Menkul Kıymetler bölümünde izlenen tahviller, 11 Menkul Kıymetler hesap grubunda yer alan hesaplar gibi değerleneceği belirtilmiştir. Hisse senedi ile temsil edilmeyen iştirak paylarının değerlemesi Vergi Usul Kanunu nda özel olarak düzenlenmemiştir. Sözkonusu iştirak paylarının borsa rayici de olamayacağından bu payların kayıtlı değeri ile değerlenmesi gerekmektedir. Mali duran varlıklara enflasyon düzeltmesi uygulaması mali duran varlığa uygulanan değerleme yöntemine göre farklılık arz etmektedir. Borsa değeri ile değerlenen hisse senetleri ile temsil edilen iştirak ve bağlı ortaklıklar enflasyon düzeltmesinden önce zaten bilanço günüdeki değerine getirilmiş olacağından ayrıca bir düzeltme işlemine gerek bulunmamaktadır. Borsada işlem gören hisse senetleri, bilanço günündeki borsa rayici ile dikkate alınır. Bunlar için ayrıca düzeltme yapılmaz. şeklinde ifade edilmiştir. Borsada işlem gören ve bu değerle değerlenen diğer menkul kıymetler için de geçerlidir (Akdoğan ve Sevilengül 2007, 294). Mali duran varlık satıldığında defter değeri ile satış değeri arasındaki fark kar veya zarar olarak muhasebeleştirilir. Kar olması durumunda 645 Menkul Kıymet Satış Karları hesabına alacak, zarara katlanılmışsa 655 Menkul Kıymet Satış Zararları hesabına borç olarak kaydedilir. 3. ORTAKLIK YATIRIMLARININ IAS/ IFRS DE MUHASEBELEŞTİRİLMESİ VE FİNANSAL TABLOLARDA GÖSTERİLMESİ 3.1. TMS 27 Bireysel Finansal Tablolar Standardı Önceki adıyla Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar olan bu standart 2011 yılında yapılan güncelleme ile Bireysel Finansal Tablolar adını almıştır. Bu standart, bir işletmenin kendi isteği ile ya da yerel mevzuat gereği bireysel finansal tablolar sunması durumunda, bağlı ortaklıklardaki, iş ortaklıklarındaki ve iştiraklerdeki yatırımlarının muhasebeleştirilmesinde uygulanır. Konsolide finansal tablolar, ana ortaklık ve bağlı ortaklıklarının varlıklarının, borçlarının, öz kaynaklarının, gelirlerinin, giderlerinin ve nakit akışlarının tek bir işletmeye ait gibi sunulduğu grup finansal tablolarıdır. Ana ortaklık ise bir veya daha fazla işletmeyi kontrol eden bir işletmedir. Bağlı ortaklık, başka bir işletme tarafından kontrol edilen bir işletmedir. Bireysel finansal tablolar, bir ana ortaklık veya yatırım yapılan işletme üzerinde müşterek kontrolü veya önemli etkisi olan bir yatırımcı tarafından sunulan ve yatırımların, maliyet bedeli üzerinden ya da TFRS 9 Finansal Araçlar uyarınca muhasebeleştirildiği finansal tablolardır. Öz kaynak yönteminin uygulandığı finansal tablolar bireysel finansal tablo değildir. Benzer şekilde bağlı ortaklığı veya iştiraki olmayan ya da herhangi bir iş ortaklığında iş ortaklığı katılımcısı olarak yatırımı bulunmayan bir işletmenin finansal tabloları bireysel finansal tablo değildir (TMS 27, m. 7). Bireysel finansal tablolarını hazırlayan bir işletme, bu tablolarda bağlı ortaklıkları, iş ortaklıkları ve iştiraklerindeki yatırımlarını: a) Maliyet bedeliyle veya H. FINDIK - F. ŞENTÜRK b) TFRS 9 a uygun olarak muhasebeleştirir. (TMS 27, m. 10). İşletmenin bir bağlı ortaklığından, iş ortaklığından veya iştirakinden temettü alma hakkı doğduğunda, bireysel finansal tablolarda söz konusu temettü kâr veya zararda muhasebeleştirilir. (TMS 27, m. 12) Ortaklık Yatırımlarının IAS/IFRS e Sınıflandırılması Ortaklık yatırımları muhasebe standartlarında şu şekilde sınıflandırılmıştır: 754 76 Ortaklık Yatırımlarının IAS/IFRS e Göre Finansal Tablolarda Sunulması Tablo 2: Ortaklık Yatırımlarının Muhasebe Standartlarına Göre Sınıflandırılması Oy Hakkı Yatırımcının Durumu Yatırım Yapılan Şirket % 20 den küçük Kontrol gücü ve önemli etki yok Bağlı Menkul Kıymet Uygulanacak Muhasebe Yöntemi Maliyet Yöntemi veya TFRS 9 % 20 - % 50 arası Önemli etki var. İştirak Öz kaynak Yöntemi % 50 den büyük Kontrol gücü var. Bağlı Ortaklık Müşterek anlaşma Müşterek Kontrol İş Ortaklığı Müşterek Faaliyet Konsolide Finansal Tablolar Öz kaynak Yöntemi İlgili TMS/TFRS ler 3.3.Muhasebe Standartlarında Bağlı Menkul Kıymetler İştirak, bağlı ortaklık, müşterek anlaşmalar kapsamında yer almayan ve işletmelerin %20 ye kadar farklı bir işletme üzerinde uzun vadeli amaçlarla yaptığı yatırım olan bağlı menkul kıymetler; bir finansal varlık olması durumunda, gerçeğe uygun değer üzerinden ölçülür. Gerçeğe uygun değer, TFRS 9 uyarınca bir finansal varlık olarak değerleme yapılarak belirlenir. TFRS 9 Finansal Araçlar Standardı na göre, finansal varlıklar, ilgili varlıkların yönetimi için belirlenen finansal varlık yönetim modeli ve sözleşmeye bağlı nakit akış özellikleri esas alınarak, daha sonraki dönemlerde itfa edilmiş maliyeti veya gerçeğe uygun değeri üzerinden ölçülerek sınıflandırılır. Bir finansal varlık, sözleşmeye bağlı olarak bir finansal varlık yönetim modeli üzerinden belirli tarihlerde anapara ve ilgili faiz ödemelerine yönelik nakit akışlarına yol açması durumunda itfa edilmiş maliyeti üzerinden ölçülür. Bir finansal varlık, itfa edilmiş maliyeti üzerinden ölçülmediği sürece gerçeğe uygun değeri üzerinden ölçülür (Gökçen vd. 2011, 98,99). Buna göre bağlı menkul kıymet sınıfına giren yatırımlar gerçeğe uygun değeri ile finansal raporlarda sunulur. Gerçeğe uygun değer, piyasa katılımcıları arasında ölçüm tarihinde gerçekleşecek olan bir işlemde bir varlığın satışında elde edilecek veya bir borcun devrinde ödenecek fiyat olarak açıklanmıştır. 3.4.Muhasebe Standartlarında İştirakler ve İş Ortaklıkları TMS 28 İştiraklerdeki ve İş Ortaklıklarındaki Paylar Standardı nın amacı, iştiraklerdeki yatırımların muhasebeleştirilmesini tanımlamak, iştiraklerdeki ve iş ortaklıklarındaki yatırımların muhasebeleştirilmesi durumunda öz kaynak yönteminin uygulanmasına ilişkin hükümleri ortaya koymaktır (TMS 28, m. 1) İştirak ve Önemli Etki İştirak, yatırımcı işletmenin üzerinde önemli etkisinin bulunduğu işletmedir. Önemli etki, yatırım yapılan işletmenin finansal ve faaliyetle ilgili politikaların belirlenmesi kararlarına katılma gücü olup bu politikaları tek başına ya da bir başka taraf ile müşterek kontrol etme gücünü ifade etmemektedir. Önemli etki, kontrol veya eş düzey etki gücü olmaksızın, bir işletmenin finansal ve faaliyet politikalarına ait kararlarına katılma gücüdür. Aksinin geçerli olduğuna dair kuvvetli deliller yoksa yatırımcının doğrudan ve dolaylı olarak bir işletmenin oy hakkında %20 ve daha fazla paya sahip olunması durumunda, önemli etkinin var olduğu kabul edilir (Karapınar, 2008, 422, 423). Örneğin, A işletmesi B işletmesinin %30 una ve C işletmesi ise B işletmesinin % 51 ine sahip ise A işletmesinin B işletmesi üzerinde önemli etkinliğe sahip olduğu düşünülmektedir. Ancak B nin %51 ine sahip olan C işletmesi, finansal ve faaliyet politikalarının belirlenmesi bakımından A nın katılımını hukuken devre dışı bırakırsa söz konusu önemli etkinlik ortadan kalkmış olmaktadır (Mısırlıoğlu, 2002, 66). Bir işletmenin doğrudan ya da dolaylı olarak (örneğin bağlı ortaklıkları vasıtasıyla) yatırım yapılan işletmenin oy hakkının % 20 ya da daha fazlasını elinde tutması durumunda, aksi açıkça ortaya konulamadığı sürece, söz konusu işletmenin önemli etkisinin bulunduğu kabul edilir. Diğer yandan, işletmenin doğrudan ya da dolaylı olarak yatırım5 Finans Politik & Ekonomik Yorumlar 2014 Cilt: 51 Sayı: 597 yapılan işletmenin oy hakkının % 20 sinden daha azını elinde bulundurması durumunda ise; böyle bir etkinin bulunduğu açıkça ortaya konulamadığı sürece, söz konusu işletmenin önemli etkisinin bulunmadığı kabul edilir. Yatırım yapılan bir işletmeye başka bir yatırımcı tarafından önemli tutarda veya mutlak çoğunlukla sahip olunması, yatırımcı işletmenin önemli etkiye sahip olmasına kesin olarak engel teşkil etmez. (TMS 28, m. 5). Aşağıdaki hususların bir ya da birden fazlasının varlığı halinde bir işletmenin önemli etkisinin bulunduğu kabul edilir: (TMS 28, m. 6) a) Yatırım yapılan işletmenin yönetim kurulu ya da eşdeğer idari organında temsil edilme, b) Temettüler ya da diğer dağıtım kararları dahil olmak üzere, işletmenin politika belirleme süreçlerine katılma, c) Yatırımcı işletme ile yatırım yapılan işletme arasında önemli işlemlerin gerçekleştirilmesi, d) İşletmeler arasında yönetici personel değişimi, e) İşletme için gerekli teknik bilginin sağlanması İş Ortaklığı-Müşterek Faaliyet ve Müşterek Kontrol TMS 31 İş Ortaklarındaki Paylar Standardı yerine TFRS 11 Müşterek Anlaşmalar Standardı getirilmiş ve yeni boyutlar eklenerek yayımlanmıştır. Mevcut TMS 28 İştiraklerdeki Yatırımlar standardı güncellenerek TMS 28 İştiraklerdeki ve İş Ortaklıklarındaki Yatırımlar Standardı yayımlanmıştır. Yatırımcıların muhasebeleştirme işlemlerinde kullandıkları yöntemleri sınırlandırarak yeni zorunluluklar getirmiştir. TFRS 11, yürürlükten kalkan TMS 31 in getirdiği oransal konsolidasyon yöntemini kaldırarak, öz kaynak yönteminin kullanılmasını zorunlu hale getirmiştir (Karğın, 2013, 319). İş ortaklığı, müşterek kontrole sahip olan tarafların, girişimin net varlıkları üzerinde haklarının bulunduğu müşterek anlaşmadır. Müşterek anlaşma ise iki veya daha fazla tarafın üzerinde müşterek kontrole sahip olduğu anlaşmadır. Müşterek kontrol, bir anlaşma üzerindeki kontrolün sözleşmeye dayalı olarak paylaşılmasıdır. Bu kontrolün sadece, önemli konularla ilgili kararların, kontrolü paylaşan tarafların oy birliği ile mutabakatını gerektirdiği durumlarda var olduğu kabul edilir. Müşterek anlaşmanın özellikleri; sözleşmeyle sınırlı olması ve müşterek kontrol içermesidir (TFRS 11, m.5). Bu kontrol, ilgili faaliyetlere ilişkin kararların kontrolü paylaşan tarafların oy birliği ile mutabakatını gerektirdiği bir durumda vardır (TFRS 11, m. 7). TFRS 11: Müşterek Anlaşmalar Standardı nın amacı, müştereken kontrol edilen müşterek anlaşmalarda payı olan işletmeler tarafından yapılacak finansal raporlamanın ilkelerini düzenlemektir Müşterek Anlaşma Türleri H. FINDIK - F. ŞENTÜRK İşletmeler dâhil oldukları müşterek anlaşmanın türünü belirler. Müşterek anlaşmanın müşterek faaliyet ya da iş ortaklığı şeklinde sınıflandırılması, anlaşmaya taraf olanların sahip oldukları hak ve yükümlülüklere bağlıdır (TFRS 11, m. 14). Müşterek faaliyet, anlaşmanın müşterek kontrolüne sahip tarafların bu anlaşmayla ilgili varlıklar üzerinde haklara ve borçlara ilişkin yükümlülüklere sahip oldukları müşterek anlaşmadır. Söz konusu taraflara müşterek faaliyet katılımcıları denir (TFRS 11, m. 15). İş ortaklığı, anlaşmanın müşterek kontrolüne sahip taraflarının bu anlaşmanın net varlıkları üzerinde haklara sahip oldukları müşterek anlaşmadır. Söz konusu taraflara iş ortaklığı katılımcıları denir (TFRS 11, m. 16). Müşterek anlaşmanın, müşterek faaliyet mi yoksa iş ortaklığı mı olduğu değerlendirilirken bir yargıda bulunulur. İşletmeler, dâhil oldukları müşterek anlaşmanın türünü, söz konusu anlaşmadan doğan hak ve yükümlülüklerini göz önünde bulundurarak belirler. Anlaşmanın yapısal ve hukuki biçimine, sözleşmeye bağlı anlaşmadaki taraflarca üzerinde mutabakat sağlanan hükümlere ve ilgili olduğu hallerde diğer durum ve koşullara bakılarak söz konusu hak ve yükümlülükler değerlendirilir. Müşterek anlaşmanın yapısı; ayrı bir araç vasıtasıyla yapılandırılmamışsa Müşterek Faaliyet söz konusudur. Müşterek anlaşmanın yapısı, ayrı bir araç vasıtasıyla yapılandırılmışsa İş Ortaklığı söz konusudur. Ancak müşterek bir anlaşmayı İş Ortaklığı olarak adlandırabilmek için şu üç şartın birlikte sağlanması gerekir: 776 78 Ortaklık Yatırımlarının IAS/IFRS e Göre Finansal Tablolarda Sunulması 1) Ayrı aracın hukuki şekli, taraflara anlaşmayla ilgili varlıklar üzerinde haklar ve borçlara ilişkin yükümlülükler veriyor mu? (Vermiyorsa Müşterek Faaliyet ), 2) Varlıklar üzerindeki hakların ve borçlar üzerindeki yükümlülüklerin sahibi belirlenmiş mi? (Belirlenmemişse Müşterek Faaliyet ), 3) Anlaşma tarafları, faaliyetleri taraflara çıktı sağlamak için amaçlamamış ve faaliyetlerle ilgili borçların ödenmesi hususu süreklilik esasına göre taraflara bağlanmamışsa İş Ortaklığı (aksi halde Müşterek Faaliyet olarak sınıflandırılır Müşterek Faaliyetlerin Muhasebeleştirilmesi Öz kaynak yöntemine göre, iştirak veya iş ortaklığı yatırımı başlangıçta elde etme maliyeti ile muhasebeleştirilir. Edinme tarihinden sonra ise, yatırımcının yatırım yapılan işletmenin kâr veya zararındaki payı yatırımın defter değeri artırılarak ya da azaltılarak finansal tablolara yansıtılır. Yatırımcının yatırım yapılan işletmenin kâr veya zararından alacağı pay, yatırımcının kâr veya zararı olarak muhasebeleştirilir. Yatırım yapılan bir iştirakten alınan dağıtımlar (kâr payı vb.) yatırımın defter değerini azaltır. Yatırım yapılan iştirakin defter değerinin, iştirakin diğer kapsamlı kârındaki değişikliklerden yatırımcıya düşen pay oranında düzeltilmesi gerekebilir. Bu tür değişiklikler, maddi duran varlıkların yeniden değerlemesinden ya da yabancı para çevrim farklarından kaynaklanan değişiklikleri içerir. Bu değişikliklerden yatırımcıya düşen pay, yatırımcının kendi diğer kapsamlı kârında muhasebeleştirilir (TMS 28, m. 10). Müşterek faaliyet katılımcısı müşterek anlaşmadaki payıyla ilgili varlıkları, borçları, hâsılatı ve giderleri söz konusu varlıklara, borçlara, hasılatlara ve giderlere uygulanan ilgili TFRS ler çerçevesinde muhasebeleştirir. (TFRS 11, m. 20,21) İş Ortaklıklarının Muhasebeleştirilmesi İş ortaklığı katılımcısı iş ortaklığındaki payını bir yatırım olarak kaydeder ve TMS 28 İştiraklerdeki ve İş Ortaklıklarındaki Yatırımlar Standardında belirlenen öz kaynak yönteminin uygulamasından muaf tutulmadığı sürece söz konusu yatırımı bu standart uyarınca öz kaynak yöntemine göre muhasebeleştirir. (TFRS 11, m. 24) İştirak ve İş Ortaklıklarında Muhasebeleştirme Kriteri: Öz kaynak Yöntemi Yatırımın başlangıçta elde etme maliyeti ile muhasebeleştirildiği ve sonrasında bu tutarın yatırım yapılan işletmenin net varlıklarında yatırımcı işletmenin payına düşen kısmı yansıtacak şekilde düzeltildiği bir muhasebe yöntemidir. Yatırımcı işletmenin kâr veya zararı, yatırım yapılan işletmenin kâr veya zararından kendisine düşen payı; yatırımcı işletmenin diğer kapsamlı kârı, yatırım yapılan işletmenin diğer kapsamlı kârından kendisine düşen payı kapsamaktadır. Öz kaynak yöntemine göre yatırımının defter değeri şu şekilde belirlenir: Alış Maliyeti + İştirak Karından Pay İştirak Zararından Pay İştirakten Elde Edilen Temettüler (Çiftçi, 2000, 59). TFRS 9 Finansal Araçlar Standardı, öz kaynak yöntemi kullanılarak muhasebeleştirilen iştiraklerdeki ve iş ortaklıklarındaki paylara uygulanmaz. Potansiyel oy haklarını içeren araçların, özünde, iştirakin veya iş ortaklığının sahipliği ile ilgili ekonomik faydaları hâlihazırda elde etme hakkı vermesi durumunda, bu araçlar TFRS 9 un hükümlerine tabi değildir. Diğer tüm durumlarda, iştiraklerdeki veya iş ortaklıklarındaki potansiyel oy haklarını içeren araçlar, TFRS 9 a uygun olarak muhasebeleştirilirler. (TMS 28, m. 14) Şerefiye Olması Durumu ve Değer Düşüklüğü Yatırımın iktisabında, yatırımın elde etme maliyeti ile iştirakin tespit edilebilen net varlık, borç ve koşullu borçlarının net gerçeğe uygun değerinden yatırımcıya düşen pay arasındaki her türlü fark şöyle muhasebeleştirilir: (Gökçen vd. 2011, 374, 375) Bir iştirak ile ilgili şerefiye, iştirak yatırımının defter değerine dahil edilir. Bununla birlikte, söz konusu şerefiyenin amortismanına izin verilmez. Bu nedenle iştirakin kar veya zararından yatırımcıya düşen payın belirlenmesinde şerefiye hesaba katılmaz.7 Finans Politik & Ekonomik Yorumlar 2014 Cilt: 51 Sayı: 597 İştirakin tespit edilebilin varlık ve borçlarının net gerçeğe uygun değerinden yatırımcının payına düşen kısmın yatırımın elde etme maliyetini aşan tutarı, yatırımın iktisap edildiği dönemde iştirakin kar veya zararındaki yatırımcıya düşen payın belirlenmesinde gelirlere dahil edilir. Bir iştirakteki veya iş ortaklığındaki yatırımın defter değerinin bir bölümünü oluşturan şerefiye ayrı olarak muhasebeleştirilmediğinden, TMS 36 Varlıklarda Değer Düşüklüğü Standardında yer alan şerefiyenin değer düşüklüğünün test edilmesine ilişkin hükümlerin uygulanması suretiyle değer düşüklüğü açısından ayrı bir biçimde teste tabi tutulmaz. Bunun yerine, TMS 39 hükümlerine göre yatırımda değer düşüklüğü olabileceği durumlarda, yatırımın geri kazanılabilir tutarı (kullanım değeri ile gerçeğe uygun değerinden satış maliyetlerinin düşülmesi sonucu bulunan tutardan büyük olanı) ile defter değeri karşılaştırılarak yatırımın tüm defter değeri TMS 36 ya göre değer düşüklüğü açısından tek bir varlık gibi test edilir. Bu tür durumlarda muhasebeleştirilen değer düşüklüğü zararı, iştirakteki veya iş ortaklığındaki yatırımın defter değerinin bir bölümünü oluşturan şerefiye de dahil olmak üzere herhangi bir varlık kalemine dağıtılmaz. Buna bağlı olarak, iştirakteki yatırımın geri kazanılabilir tutarının sonradan artması durumunda, söz konusu değer düşüklüğü zararı TMS 36 uyarınca iptal edilir. (TMS 28, m. 42) Özkaynak Yönteminin Uygulanmasına İlişkin İstisnalar a) İşletmenin tamamına bir başka işletme tarafından sahip olunan bir bağlı ortaklık olması ve bu işletmenin diğer koşullarda oy verme yetkisi olmayanlar da dahil olmak üzere, diğer ortaklarının öz kaynak yöntemi uygulanmadığı konusunda bilgilendirilmiş ve buna itiraz etmemiş olmaları, b) İşletmenin borçlanma araçlarının veya öz kaynağa dayalı finansal araçlarının kamuya açık bir piyasada işlem görmemesi, c) İşletmenin, kamuya açık bir piyasada işlem görmek üzere herhangi bir finansal araç ihraç etmek amacıyla bir başvuru süreci ve hazırlığı içinde olmaması, d) İşletmenin ana ortaklığı konumundaki işletmenin, TFRS lere uygun konsolide finansal tablolar hazırlayarak kamuoyunun bilgisine sunması durumunda öz kaynak yöntemi uygulanmaz (TMS 28, m. 17) İştirak veya İş Ortaklığı Niteliğinin Sona Ermesi ile Öz kaynak Yönteminin Bırakılması İşletme, yatırımının aşağıdaki şekillerde iştirak veya iş ortaklığı niteliğini kaybettiği tarihten itibaren öz kaynak yöntemini uygulamayı bırakır: 1. Yatırım, Bağlı Ortaklık a dönüşürse TFRS 3 İşletme Birleşmeleri Standardı uygulanır. 2. Yatırım, iştirak ve iş ortaklığı niteliğini kaybedip (bağlı ortaklığa dönüşmemekte) bir finansal varlık olarak kalması durumunda gerçeğe uygun değerle TFRS 9 Finansal Araçlar Standardına göre muhasebeleştirilir. Bu durumda elden çıkarılan yatırımın her türlü gelirinin gerçeğe uygun değeri ve kalan payın gerçeğe uygun değeri ile öz kaynak yöntemine göre defter değeri arasındaki fark kar/zararda (gelir tablosu) muhasebeleştirilir. 3. Öz kaynak yöntemini uygulamayı bırakması durumunda, işletme yatırıma ilişkin daha önce diğer kapsamlı kârda muhasebeleştirdiği tüm tutarları yatırım yapılan işletmenin varlık ya da borçlarını doğrudan elden çıkarması ile aynı esaslara uygun olarak muhasebeleştirir. (TMS 28, m. 22). 3.5.Muhasebe Standartlarında Bağlı Ortaklıklar H. FINDIK - F. ŞENTÜRK Bağlı ortaklık, başka bir işletme tarafından kontrol edilen işletmedir. Bağlı ortaklığı, bir veya daha fazla işletmeyi kontrol eden ana ortaklık bulunur. Ana ortaklık ve bağlı ortaklığın finansal tabloları tek bir gruba ait finansal tablolar olarak sunulması gerektiğinden konsolide finansal tablolar olarak adlandırılır. TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar Standardı nın amacı, bir işletme bir veya daha fazla işletmeyi kontrol ettiğinde düzenlenecek olan konsolide finansal tabloların hazırlanmasına ve sunumuna ilişkin finansal raporlama ilkelerini belirlemektir. (TFRS 10, md.1) Amacın karşılanması amacıyla; TFRS 10; a) Bağlı ortaklıkları kontrol eden ana ortaklığın konsolide finansal tablolar hazırlaması zorunludur. 798 80 Ortaklık Yatırımlarının IAS/IFRS e Göre Finansal Tablolarda Sunulması b) Kontrol ilkesini tanımlamakta ve kontrolü konsolidasyonun dayanağı haline getirmektedir. c) Yatırımcı işletmenin yatırım yaptığı işletmeyi kontrolünün belirlenmesi ve kontrol ilkesinin nasıl uygulanacağı ile, tesis etmek veya işlemlerdeki herhangi bir değişikliği veto etmek üzere yatırım yapılan işletmeyi yönetmeye yönelik hakları, Elinde bulunduran kişiye ilgili faaliyetleri yönetme imkânı veren diğer haklar. d) Konsolide finansal tabloların hazırlanması sırasında uygulanacak muhasebeleştirme hükümlerini düzenlemektedir. Şerefiye; TFRS 3 İşletme Birleşmeleri Standardında açıklandığından TFRS 10 kapsamında değildir Kontrol Kavramı ve Konsolidasyon Yatırımcı bir işletme, yatırım yaptığı işletmeyle olan ilişkisinden dolayı değişken getirilere maruz kaldığı veya bu getirilerde hak sahibi olduğu, aynı zamanda bu getirileri yatırım yaptığı işletme üzerindeki gücüyle etkileme imkânına sahip olduğu durumda yatırım yaptığı işletmeyi kontrol etmektedir. (TFRS 10, md. 6). Ana ortaklık, bağlı ortaklığı şu üç şartın birlikte (Güç, Değişken Getirilere Maruz Kalma ve Güç-Getiri Arasındaki İlişki) mevcudiyeti halinde kontrol eder: a) Yatırım Yaptığı İşletme Üzerinde Güç Sahibi Olunması: Yatırımcı işletme, yatırım yaptığı işletmenin ilgili faaliyetlerini ve getirilerini önemli ölçüde etkileyen faaliyetlerini yönetme imkânına sahipse yatırım yapılan işletme üzerinde güce sahiptir. Güç, haklardan doğmaktadır. İki veya daha fazla sayıdaki yatırımcı işletmenin, farklı ilgili faaliyetleri tek taraflı olarak yönetme imkânı sağlayan mevcut haklara sahip olduğu durumlarda, yatırım yapılan işletmenin getirilerini en önemli şekilde etkileyen faaliyetleri yönetme imkânına sahip olan yatırımcı işletme, yatırım yapılan işletme üzerinde güce sahiptir. Yatırımcı işletmeye güç sağlayan haklara örnek olarak aşağıdakiler sıralanabilir: Oy hakkı şeklindeki haklar, Kilit yönetici personelini atama, yeniden atama veya azletme hakları, İlgili faaliyetleri yöneten başka bir işletmeyi atama ya da azletme hakları, Yatırımcı işletmenin, kendi menfaatine işlemler Yatırımcı işletme, güce sahip olup olmadığını değerlendirirken asli hakları ve koruyucu hakları belirlemelidir. Bir hakkın asli hak olabilmesi için, elde bulunduran kişinin bu hakkı fiili olarak kullanabilmesi gerekir. Yatırımcı, sadece asli hakları göz önünde bulundurmalıdır. Koruyucu haklar ise, yatırım yapılan işletmenin faaliyetlerine ilişkin temel değişikliklerle veya istisnai durumlarla ilgilidir. Ancak, istisnai durumlarla ilgili olan veya bazı olayların gerçekleşmesine bağlı hakların tümü koruyucu olmak zorunda değildir. Koruyucu haklar, yatırım yapılan işletme üzerinde güç sağlamaksızın elinde bulunduranın menfaatinin korunması amacıyla tasarlandığı için, elinde sadece koruyucu haklar bulunan bir yatırımcı işletme, yatırım yaptığı işletme üzerinde güce sahip olamadığı gibi, diğer bir tarafın yatırım yapılan işletme üzerinde güce sahip olmasını da engelleyemez. (TMS 27, B22-28). Koruyucu haklara ilişkin örnekler standartta şu şekilde sunulmuştur: Borç alanın, borç verenin zararına olacak şekilde kredi riskini önemli düzeyde değiştirebilecek faaliyetler üstlenmesini sınırlayan, borç verenin sahip olduğu haklar. Yatırım yapılan bir işletmede kontrol gücü olmayan bir payı elinde bulunduran bir tarafın, işin olağan akışının gerektirdiğinden daha yüksek bir sermaye harcamasını ya da borçlanma aracı veya öz kaynağa dayalı araç ihraçlarını onaylama hakkı. Kredi geri ödeme hükümlerini yerine getirememesi durumunda, borç verenin, borçlunun varlıklarına el koyma hakkı. b) Yatırım Yapılan İşletmeyle Olan İlişkisinden Dolayı Değişken Getirilere Maruz Kalınması veya Bu Getirilerde Hak Sahibi Olunması: Yatırımcı işletmenin, yatırım yaptığı işletmeyle olan ilişkisi dolayısıyla elde edeceği getiriler, yatırım yaptığı işletmenin performans sonuçlarına bağlı olarak değişkenlik gösterme potansiyeline sahip ol-9 Finans Politik & Ekonomik Yorumlar 2014 Cilt: 51 Sayı: 597 duğunda yatırımcı işletme, yatırım yaptığı işletmeyle olan ilişkisi dolayısıyla değişken getirilere maruz kalmakta veya bu getirilerde hak sahibi olmaktadır. Yatırımcının getirileri sadece pozitif, sadece negatif veya bütün olarak pozitif ve negatif olabilir. c) Güç ve Getiriler Arasındaki İlişki: Elde edeceği getirilerin miktarını etkileyebilmek için yatırım yaptığı işletme üzerindeki gücünü kullanma imkânına sahiptir. Karar alma haklarına sahip olan bir yatırımcının vekil mi, asil mi olduğunu belirlemesi gerekir. Vekil olan bir yatırımcı kendisine devredilen karar verme haklarını kullandığında, yatırım yapılan işletmeyi kontrol etmemektedir. TFRS 10 un en önemli özelliğinin kontrol gücünün olup olmadığının belirlenmesinde daha ayrıntılı bilgi sağlaması ve tek bir kontrol modeli oluşturmasıdır. Bu durum önceki haliyle TMS 27 ile olan en önemli farktır. Kontrolün değerlendirilmesi sürecine getiri-güç ilişkilerinin dahil edilmesi nedeniyle de daha fazla sayıda işletmenin konsolidasyonunun kapsamına dahil edilmesi imkanı da ortaya çıkmaktadır (Terzi, 2013, 291) Muhasebeleştirme Hükümleri Ana ortaklık, konsolide finansal tablolarını hazırlarken, benzer koşullardaki benzer işlemler ve olaylar için yeknesak muhasebe politikaları kullanır. (TFRS, md. 19) Konsolide finansal tablolara dâhil olan şirketlerden birinin finansal tablolarının, benzer işlemler ve benzer koşullardaki diğer olaylar için farklı muhasebe politikaları kullanılarak hazırlanmış olması durumunda; grubun muhasebe politikalarıyla uyum sağlayabilmek için, konsolide finansal tabloların hazırlanması sırasında gruba dâhil söz konusu işletmenin finansal tablolarında gerekli düzeltmeler yapılır. H. FINDIK - F. ŞENTÜRK Bununla birlikte, konsolide finansal tabloların hazırlanmasında kullanılan ana ortaklık ve bağlı ortaklık finansal tabloları aynı tarih itibariyle hazırlanmış olmalıdır (Gökçen vd. 2011, 352). Ana ortaklık, kontrol gücü olmayan payları konsolide finansal durum tablosunda öz kaynaklar içerisinde, kendi ortaklarının öz kaynaklardaki paylarından ayrı olarak gösterir (TFRS 10, Md. 22). Azınlık paylarının hesaplanmasında, grup içinde yapılan satışların yönü önem kazanır. Eğer bağlı ortaklıktan, ana ortaklığa bir satış olmuşsa, bağlı ortaklığın kar/zararı, bu işlemlerin etkilerinden arındırılır ve yeni oluşan kar/zarar üzerinden azınlık payı hesaplanır. Ana ortaklığın, bağlı ortaklığa satış yapması durumunda, işlemin etkisi arındırılır, ancak, arındırma bağlı ortaklığın kar/zararını etkilemediği için, azınlık payları bağlı ortaklığın kar/zararı üzerinden hesaplanır (Karapınar, 2008, 412). Konsolide finansal tablolar hazırlanırken: a) Ana ortaklığın ve bağlı ortaklıklarının varlık, yükümlülük, öz kaynak, gelir, gider ve nakit akışlarına ait benzer kalemleri birleştirilir. b) Ana ortaklığın her bir bağlı ortaklıktaki yatırımının defter değeri ile her bir bağlı ortaklığın öz kaynaklarından ana ortaklığın payına isabet eden tutarları netleştirilir. c) Grup işletmeleri arasındaki işlemlerle ilgili öz kaynak, gelir, gider ve nakit akışları ile grup içi varlık ve borçların tümünü elimine eder (stoklar ve duran varlıklar gibi varlıklarda muhasebeleştirilen grup içi işlemler sebebiyle oluşan kâr veya zararlar tamamen elimine edilir). Grup içi zararlar, konsolide finansal tablolara yansıtılması gereken bir değer düşüklüğünü gösterebilir. Ölçme ise, bir işletme, bağlı ortaklığının gelir ve giderlerini, bağlı ortaklık üzerinde kontrol sahibi olduğu tarihten kontrolü kaybettiği tarihe kadar konsolide finansal tablolara dâhil edilerek yapılır. Bağlı ortaklığın gelir ve giderleri, edinim tarihindeki konsolide finansal tablolara yansıtılmış varlık ve borç tutarlarına dayanmalıdır. Örneğin, bağlı ortaklığın edinildiği tarihten sonra konsolide kapsamlı gelir tablosuna yansıtılan amortisman giderleri, ilgili amortismana tabi varlıkların, bağlı ortaklığın edinildiği tarihte konsolide finansal tablolara yansıtılmış gerçeğe uygun değerlerine dayanmalıdır TFRS 10 un İstisnası ve Kontrolün Kaybolması Durumu İki veya daha fazla yatırımcı işletmenin yatırım yaptıkları bir işletmenin ilgili faaliyetlerini yönetebilmek için birlikte hareket etmek zorunda olmaları halinde, yatırım yaptıkları işletmenin birlikte kontrolü söz konusudur. Bu tür durumlarda hiç- 8110 82 Ortaklık Yatırımlarının IAS/IFRS e Göre Finansal Tablolarda Sunulması bir yatırımcı diğerleriyle işbirliği yapmaksızın söz konusu faaliyetleri yönetemediğinden, hiçbir yatırımcı yatırım yapılan işletmeyi tek başına kontrol edememektedir. Her bir yatırımcı, bu işletmedeki payını ilgili TFRS ler (TFRS 11 Müşterek Anlaşmalar, TMS 28 İştiraklerdeki ve İş Ortaklıklarındaki Yatırımlar veya TFRS 9 Finansal Araçlar gibi) uyarınca muhasebeleştirir (TFRS 10, m. 9). Ana ortaklık bir bağlı ortaklığı üzerindeki kontrolü kaybettiğinde: e) Finansman yapısının belirlenmesi veya fon edinimi. Yatırım yapılan işletme faaliyetlerine ve sermaye yapısına ilişkin kararlar, kilit yönetici personel seçimi, hizmet sağlayıcıların belirlenmesi, ücretlerin belirlenmesi ile işlerine veya hizmetlerine son verilmesi faaliyetlerin yönetimine ilişkin kararlardır (TFRS 27, B12). Örnek 1 a) Kontrolünü kaybettiği eski bağlı ortaklığının varlıklarını ve borçlarını konsolide finansal durum tablosu dışı bırakır. b) Eski bağlı ortaklığında devam eden her türlü yatırımını, kontrolü kaybettiği andaki gerçeğe uygun değerleri üzerinden finansal tablolara yansıtır. Söz konusu ilk muhasebeleştirmeden sonra ise bu yatırımları ve eski bağlı ortaklıkla arasındaki borç veya alacakları ilgili TFRS ler uyarınca muhasebeleştirir. Tespit edilen gerçeğe uygun değer, geriye kalan yatırımın TFRS 9 uyarınca finansal varlık olarak muhasebeleştirilmesi durumunda, finansal varlığın ilk muhasebeleştirilmesi sırasındaki gerçeğe uygun değeri olarak; geriye kalan yatırımın iştirakteki veya iş ortaklığındaki yatırım olarak nitelendirilmesinin uygun olması durumunda ise, iştirak veya iş ortaklığı yatırımının ilk muhasebeleştirilmesi sırasındaki maliyeti olarak dikkate alınır. (TFRS 10, Md. 25) İlgili Faaliyetler ve Yönetimi Bir dizi işletme ve finansman faaliyeti, yatırım yapılan birçok işletmede getirileri önemli ölçüde etkilemektedir. Bu faaliyetlere örnek olarak; (TFRS 10, m. B11) a) Mal ve hizmetlerin alımı ve satımı. b) Finansal varlıkların elde tutma süresince (temerrüt durumu da dâhil olmak üzere) yönetimi. c) Varlıkların seçimi, edinimi veya elden çıkarılması. d) Yeni ürün ve süreçlerin araştırılması ve geliştirilmesi. Bir yatırımcı işletme, yatırım yaptığı bir işletmenin oy haklarının % 48 ini satın almıştır. Kalan kısmı binlerce pay sahibi, % 1 den fazla olmamak üzere sahiptir. Pay sahiplerinden hiçbiri diğer pay sahiplerine danışma ya da birlikte karar alma yönünde bir anlaşma yapmamıştır. Yatırımcı işletme, edinmesi gereken oy oranını, diğer pay sahipliklerinin göreceli büyüklüklerini esas alarak değerlendirirken, payların % 48 inin kendisine güç sağlamada yeterli olacağını tespit etmiştir. Bu durumda yatırımcı işletme, kendi payının mutlak büyüklüğü, diğer payların ise göreceli büyüklüğünü dikkate alarak Güç kriterine sahip olduğunu kabul eder. (TFRS 10, Uygulama Örneği). Örnek 2 Yatırımcı A, yatırım yaptığı bir işletmenin oy haklarının % 45 ini elinde bulundurmaktadır. Kalan kısım ise % 26 + % 26 iki ortağa ait olup, % 3 lük kısım ise 3 ortağa eşit olarak (% 1) paylaşılmıştır. Karar almayı etkileyen başka bir anlaşma bulunmamaktadır. Bu durumda, yatırımcı A nın oy haklarının mutlak ve diğer pay sahipliklerine kıyasla büyüklüğü yatırımcı A nın Güç kriterine sahip olmadığı sonucuna ulaşmada yeterlidir. Yatırımcı A yı, yatırım yaptığı işletmenin ilgili faaliyetlerini yönetmekten alıkoyabilmek için sadece diğer iki yatırımcının ortak hareket etmeleri yeterlidir (TFRS 10, Uygulama Örneği). Örnek 3 Yatırımcı bir işletme, yatırım yaptığı bir işletmenin oy haklarının % 45 ini elinde bulundurmaktadır. Kalan kısım 11 ortak tarafından eşit olarak paylaşılmıştır (11 x % 5) Pay sahiplerinden hiçbirinin, diğer pay sahiplerine danışma ya da birlikte karar alma yönünde sözleşmeye bağlı bir anlaş-11 Finans Politik & Ekonomik Yorumlar 2014 Cilt: 51 Sayı: 597 ması yoktur. Bu durumda, yatırımcı işletmenin payının mutlak büyüklüğü ile diğer payların göreceli büyüklüğü, güce sahip olup olunmadığına karar vermede tek başına yeterli değildir. Yatırımcı işletmenin güce sahip olup olmadığına ilişkin kanıt sağlayabilecek ek durum ve koşullar göz önünde bulundurulmalıdır. (TFRS 10, Uygulama Örneği). Örnek 4 Yatırımcı bir işletme, yatırım yaptığı bir işletmenin oy haklarının % 35 ini elinde bulundurmaktadır. Başka üç pay sahibinin her biri, % 5 er oy hakkına sahiptir. Geriye kalan oy hakları, hiçbiri oy haklarının yüzde 1 ini aşmayacak şekilde, çok sayıdaki diğer pay sahipleri tarafından elde bulundurulmaktadır. Pay sahiplerinden hiçbiri diğer pay sahiplerine danışma ya da birlikte karar alma yönünde bir anlaşmaya sahip değildir. Yatırım yapılan işletmenin ilgili faaliyetlerine ilişkin kararlar, genel kurul toplantılarında, toplantıya katılanların oylarının çoğunluğu ile alınabilmektedir. Son toplantıya oy haklarının toplamda % 75 ini taşıyan pay sahipleri katılmıştır. Bu durumda, diğer pay sahiplerinin son genel kurul toplantısına aktif katılımı, yatırımcı işletmenin ilgili faaliyetleri tek taraflı olarak yönetme imkânının fiilen bulunmadığını göstermektedir. Burada, önceki toplantıda yeterli sayıdaki diğer pay sahiplerinin yatırımcı işletmeyle aynı yönde oy kullanmış olması dolayısıyla yatırımcının ilgili faaliyetleri yönetmiş olmasının bir önemi yoktur (TFRS 10, Uygulama Örneği) TFRS 10 da Yargı Kullanımı Gerektiren Durumlar TFRS 10 da tahmin ve yargıda bulunmayı gerektiren alanların başında kontrol ün varlığının belirlenmesidir. Söz konusu üç kontrol unsurunun sağlanıp sağlanmadığının tahmin edilmesidir. TFRS 12 standardı da bu konuda yapılan yargı ve varsayımları açıklama zorunluluğu getirmektedir. Bununla birlikte yargı kullanımı ile ilgili TFRS 10 a şu alanlar sayılabilir: (Aktaş 2013, 161, 162) İlgili faaliyetlerin belirlenmesi, Yatırımcıya güç sağlayan sözleşmelerin belirlenmesi, Fiili güç, Potansiyel oy hakları, Koruyucu nitelikteki haklara karşı karar verme hakları (asli haklar), Asillere karşı vekiller, Yapılandırılmış işletmelerin değerlendirilmesi. 3.6.TFRS 12 Diğer İşletmelerdeki Paylara İlişkin Açıklamalar Standardı Bu TFRS nin amacı, finansal tablo kullanıcılarının aşağıda yer alan hususları değerlendirmesini sağlayacak bilgilerin işletme tarafından açıklanmasını sağlamaktır: a) İşletmenin diğer işletmelerdeki paylarının niteliği ile bunlara ilişkin riskler ve b) Söz konusu payların işletmenin finansal durumuna, finansal performansına ve nakit akışlarına etkileri. TFRS 12 ile bağlı ortaklık, müşterek anlaşmalar (müşterek faaliyet ya da iş ortaklıkları), iştirakler ve konsolide edilmeyen yapılandırılmış işletmelere ilişkin finansal tablolarda sunulacak bilgiler açıklanmıştır. İşletme, bir bağlı ortaklığı kontrol edip etmediğini, müşterek kontrol veya önemli etkiye sahip olduğu bir işletme olup olmadığını, müşterek anlaşma ile ayrı bir araç oluşturma yoluyla yapılandırdığı durumlarda anlaşmanın müşterek faaliyet mi iş ortaklığı mı olduğunu açıklamalıdır. (TFRS 12, m.7) Diğer işletmelerdeki paylara ilişkin bu standart; yatırımın niteliği, finansal etkileri, kapsamı, karşılaşılan riskler gibi konularda finansal tablo ve dipnotlarda sunulması gerekli bilgileri açıklamıştır. 4. SONUÇ H. FINDIK - F. ŞENTÜRK Ortaklık yatırımlarının, TMS/TFRS ye göre muhasebeleştirilmesi ve finansal raporlarda sunulabilmesi için öncelikle standartların öngördüğü sınıflandırmanın yapılması gerekmektedir. Bu yatırımların sınıflandırılması ve muhasebeleştirilmesi ile ilgili TMS 27 Bireysel Finansal Tablolar, TMS 28 İştiraklerdeki ve İş Ortaklıklardaki Paylar, TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar, TFRS11 Müşterek Anlaşmalar ve TFRS 8312 84 Ortaklık Yatırımlarının IAS/IFRS e Göre Finansal Tablolarda Sunulması 12 Diğer İşletmelerdeki Paylara İlişkin Açıklamalar standartları yayınlanmıştır. Sınıflandırmada, yatırımcı işletmenin, yatırım yapılan işletme üzerindeki finansal ve faaliyet politikalarını etkileme gücü dikkate alınmalıdır. Bu etkileme gücü, önemli etki, müşterek kontrol ve kontrol gücü olarak oluşabilir. Önemli etki, yatırım yapılan işletmenin finansal ve faaliyetle ilgili politikalarına katılma gücüdür. Bu güç, tek başına veya müşterek kontrol olmamalıdır. Önemli etkileme gücüne sahip yatırımlar iştirak olarak adlandırılır ve öz kaynak yöntemine göre muhasebeleştirilir. Müşterek kontrol edilen işletmelerde ise yapılan müşterek anlaşmanın niteliği belirlenerek iş ortaklığı veya müşterek faaliyet olarak sınıflandırılması yapılır. Müşterek anlaşma, ayrı bir araç vasıtasıyla yapılandırılmış ve gerekli şartları taşıyorsa iş ortaklığı olarak adlandırılır ve öz kaynak yöntemine göre muhasebeleştirilir. Ayrı bir araç vasıtasıyla yapılandırılmamışsa müşterek faaliyet olarak sınıflandırılır. Müşterek faaliyet katılımcısı, müşterek anlaşmadaki payıyla ilgili varlıkları, borçları, hâsılatı ve giderleri söz konusu varlıklara, borçlara, hasılatlara ve giderlere uygulanan ilgili TFRS ler çerçevesinde muhasebeleştirir. Öz kaynak yöntemine göre, iştirak veya iş ortaklığı yatırımı başlangıçta elde etme maliyetiyle, sonrasında ise ilgili işletmenin kar veya zararındaki pay kadar defter değeri değiştirilerek muhasebeleştirme ve finansal raporlama yapılır. Kontrol gücüne sahip olan işletmelerin yatırımları ise bağlı ortaklık olarak adlandırılır. Kontrol gücünün varlığı için yatırım yapılan işletme üzerinde güç sahibi olunması, değişken getirilerin mevcudiyeti ve güç/getiri arasındaki ilişkinin birlikte bulunuyor olması gerekir. Kontrol etkisi olması halinde yatırımcı ile bağlı ortaklığın varlık, yükümlülük, öz kaynak, gelir, gider ve nakit akışları kalemlerini birleştirir, ana ortaklık ile bağlı ortaklığın defter değeri ile öz kaynaklarından ana ortaklığın payına isabet eden tutarları netleştirir ve grup içi varlık ve borçları elimine ederek konsolide finansal tablo hazırlar. TFRS: 12 Diğer İşletmelerdeki Paylara İlişkin Açıklamalar Standardı ise bağlı ortaklık, iştirak, müşterek kontrol (iş ortaklığı ya da müşterek faaliyet) ile konsolide edilmeyen yapılandırılmış yatırımlara ilişkin finansal tablolarda sunulması gerekli açıklamalar belirtilmiştir. Kaynakça AKDOĞAN, Nalan ve Nejat TENKER Finansal Tablolar ve Mali Analiz Teknikleri. Ankara: Gazi Kitabevi, 6. Baskı. AKDOĞAN, Nalan ve Orhan SEVILENGÜL Tekdüzen Muhasebe Sistemi Uygulaması. Ankara. Gazi Kitabevi, 12. Baskı. AKTAŞ, Rabia İlke Temelli Finansal Raporlama Standartları Nasıl Öğretilmeli? TFRS 10 Konsolide Finansal Tablolar Standardı Örneği. Mali Çözüm Dergisi. Ocak-Şubat ÇIFTÇI, Yavuz İştiraklerdeki Yatırımların Muhasebeleştirilmesinde Özkaynak Yönteminin Kullanılması, MÖDAV-Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, Cilt 2, Sayı 4. GÖKÇEN, Gürbüz, Başak ATAMAN ve Cemal ÇAKICI Türkiye Finansal Raporlama Standartları Uygulamaları. İstanbul: Türkmen Kitabevi. KARAPINAR, Aydın İştiraklerdeki Yatırımlar. Türkiye Muhasebe/Finansal Raporlama Standartları. Ankara: Gazi Kitabevi, 2.Baskı, KARAPINAR, Aydın Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar. Türkiye Muhasebe/Finansal Raporlama Standartları. Ankara: Gazi Kitabevi, 2.Baskı, KARĞIN, Sibel TFRS 11 Kapsamında Müşterek Anlaşmaların Değerlendirilmesi ve Muhasebeleştirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi İİBF Dergisi. Cilt 18. Sayı MISIRLIOĞLU, İ. Ufuk İştiraklerin Öz Sermaye Yöntemine Göre Muhasebeleştirilmesi, MÖDAV-Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, Cilt 4, Sayı 4. TERZI, Serkan Uluslararası Finansal Raporlama Standartları (UFRS 10) Açısından Konsolidasyon İlkeleri ve Kontrol Modeli, Afyon K.tepe Üniv.. İİBF Dergisi. Cilt 15. Sayı TMS: 27 Bireysel Finansal Tablolar Standardı, gov.tr/contents/files/tfrs_2013/tms/tms27.pdf, Erişim Tarihi: TMS: 28 İştiraklerdeki ve İş Ortaklıklarındaki Yatırımlar Standardı, pdf, Erişim Tarihi: TFRS: 10 Konsolide Finansal Tablolar Standardı, kgk.gov.tr/contents/files/tfrs_2013/tfrs/tfrs_10.pdf, Erişim Tarihi: TFRS: 11 Müşterek Anlaşmalar Standardı, gov.tr/contents/files/tfrs_2013/tfrs/tfrs_11.pdf, Tarihi: Erişim TFRS:12 Diğer İşletmelerdeki Paylara İlişkin Açıklamalar Standardı, TFRS/TFRS_12.pdf, Erişim Tarihi: Daha göster
TMS 28 İŞTİRAKLERDEKİ YATIRIMLAR 1.TANIMLAR Konsolide finansal tablolar: Bir grubun finansal tablolarının tek bir işletme gibi sunulduğu finansal tablolarıdır. Bireysel finansal tablolar: Bir ana ortaklık, Detaylı TMS 28 (2011 Versiyonu)
TMS 28 (2011 Versiyonu) İŞTİRAKLERDEKİ VE İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ YATIRIMLAR GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TMS 28 İştirakler ve İş Ortaklıklarındaki Yatırımlar Standardı 31/12/2012 tarihinden sonra Detaylı TMS 31 İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ PAYLAR 1.TANIMLAR
TMS 31 İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ PAYLAR 1.TANIMLAR Konsolide finansal tablolar: Bir grubun finansal tablolarının tek bir işletme gibi sunulduğu finansal tablolarıdır. Bireysel finansal tablolar: Bir ana ortaklık, Detaylı Tebliğ. İştiraklerdeki Yatırımlara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 28) Hakkında Tebliğ Sıra No: 12
Tebliğ Türkiye Muhasebe Standartları Kurulundan: İştiraklerdeki Yatırımlara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 28) Hakkında Tebliğ Sıra No: 12 Amaç Madde 1 Bu Tebliğin amacı; iştiraklerdeki yatırımlara Detaylı TMS 27 BİREYSEL FİNANSAL TABLOLAR
Konsolide ve Bireysel Mali Tablolar UMS 27-28 UFRS 3 Jale Akkaş 12 Ekim, 2011 Grant Thornton Türkiye 2011 Grant Thornton Türkiye.Tüm Tüm hakları saklıdır. Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar Konsolide Detaylı Tüm işletmeler UMS 7 kapsamında, UFRS lere göre hazırlanan mali tablolarının bir parçası olarak nakit akım tablosu hazırlamak zorundadırlar.
UMS 7 Standarda (standardın ilgili paragraflarına referans verilmiştir) Nakit Akım Tablosu Kontrol listesinin bu kısmı nakit akım tablosunun nasıl hazırlaması gerektiğini açıklayan UMS 7 ye yöneliktir. Detaylı UFRS Bülten. 31 Mart 2016 Tarihli Finansal Tabloları Hazırlarken Dikkat Edilecek Yeni Standartlar, Değişiklikler ve Yorumlar
Tebliğ Türkiye Muhasebe Standartları Kurulundan: İlişkili Taraf Açıklamalarına İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 24) Hakkında Tebliğ Sıra No: 17 Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı; ilişkili taraf açıklamalarına Detaylı 16. Bölüm UFRS 11 MÜŞTEREK ANLAŞMALAR UMS 28 İŞTİRAKLER VE İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ YATIRIMLAR UFRS 12 DİĞER İŞLETMELERDEKİ PAYLARA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR
16. Bölüm UFRS 11 MÜŞTEREK ANLAŞMALAR UMS 28 İŞTİRAKLER VE İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ YATIRIMLAR UFRS 12 DİĞER İŞLETMELERDEKİ PAYLARA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR Prof. Dr. Yıldız ÖZERHAN Amaçlarımız Bu bölümü tamamladıktan Detaylı ARÇELİK A.Ş. Finansal Rapor Konsolide Aylık Bildirim
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU TEMAPOL POLİMER PLASTİK VE İNŞAAT SANAYİ TİCARET A.Ş. Finansal Rapor 2016-2. 3 Aylık Bildirim Finansal Tablolara ilişkin Genel Açıklama 30.06.2016 Finansal Tablolar Bağımsız Detaylı SİRKÜLER İstanbul, Sayı: 2014/227 Ref: 4/227
SİRKÜLER İstanbul, 31.12.2014 Sayı: 2014/227 Ref: 4/227 Konu: BAĞIMSIZ DENETİME TABİ OLUP TMS LERİ UYGULAMAYAN ŞİRKETLERİN FİNANSAL TABLOLARININ HAZIRLANMASINDA VE SUNULMASINDA UYGULANACAK İLAVE HUSUSLAR Detaylı İÇİNDEKİLER I.KISIM BİLANÇO VE GELİR TABLOSU KALEMLERİNİN TFRS VE VERGİ UYGULAMALARINA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI 1.BÖLÜM TEMEL KONULAR 1.GİRİŞ...
İÇİNDEKİLER I.KISIM BİLANÇO VE GELİR TABLOSU KALEMLERİNİN TFRS VE VERGİ UYGULAMALARINA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI 1.BÖLÜM TEMEL KONULAR 1.GİRİŞ... 3 1.1.TDHP Uygulaması ve Dayanağı:... 3 1.2.TFRS Uygulaması:... Detaylı 17 Temmuz 2013 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28710 TEBLİĞ
17 Temmuz 2013 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28710 TEBLİĞ Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundan: TÜRKİYE MUHASEBE STANDARTLARI HAKKINDA TEBLİĞLERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ Detaylı TMS 27. KONSOLİDE ve BİREYSEL FİNANSAL TABLOLAR. GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ
TMS 27 KONSOLİDE ve BİREYSEL FİNANSAL TABLOLAR GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TMS 27 Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar Standardı 31/12/2005 tarihinden sonra başlayan hesap dönemleri için uygulanmak Detaylı TMS 28 İŞTİRAKLERDEKİ YATIRIMLAR. GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ
TMS 28 İŞTİRAKLERDEKİ YATIRIMLAR GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TMS 28 İştiraklerdeki Yatırımlar Standardı 31/12/2005 tarihinden sonra başlayan hesap dönemleri için uygulanmak üzere ilk olarak 27/12/2005 Detaylı AFYON ÇİMENTO SANAYİ T.A.Ş. Finansal Rapor Konsolide Olmayan Aylık Bildirim
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU EMLAK KONUT GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. Finansal Rapor Konsolide Olmayan 2016 2. 3 Aylık Bildirim Finansal Tablolara ilişkin Genel Açıklama 1 OCAK 30 HAZİRAN 2016 ARA Detaylı TÜRKİYE FİNANSAL RAPORLAMA STANDARTLARININ İLK UYGULAMASI
AÇIKLAMA VE ÖRNEKLERLE KOBİ TFRS UYGULAMASI İÇİNDEKİLER 1. KOBİLER İÇİN TFRS... 1 1.1. KOBİ UFRS ve KOBİ UFRS'nin Oluşum Süreci... 1 1.2. KOBİ UFRS'nin Amacı... 4 1.3. KOBİ TFRS'nin Ortaya Çıkışı ve Gelişim Detaylı 15. Bölüm UFRS 10 KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR UMS 27 BİREYSEL FİNANSAL TABLOLAR. Prof. Dr. Yıldız ÖZERHAN
15. Bölüm UFRS 10 KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR UMS 27 BİREYSEL FİNANSAL TABLOLAR Prof. Dr. Yıldız ÖZERHAN Amaçlarımız Bu bölümü tamamladıktan sonra aşağıda belirtilen bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz: Detaylı TMS 29 YÜKSEK ENFLASYONLU EKONOMİLERDE FİNANSAL RAPORLAMA. GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ
TMS 29 YÜKSEK ENFLASYONLU EKONOMİLERDE FİNANSAL RAPORLAMA GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TMS 29 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama Standardı 31/12/2005 tarihinden sonra başlayan hesap Detaylı Finansal Rapor. Konsolide Olmayan Aylık Bildirim
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU SODA SANAYİİ A.Ş. Finansal Rapor 2016-3. 3 Aylık Bildirim Finansal Tablolara ilişkin Genel Açıklama SODA SANAYİİ A.Ş. EYLÜL 2016 MALİ TABLOLAR VE DİPNOAR Finansal Durum Tablosu Detaylı Türkiye Muhasebe Standardı (TMS) 24 - İlişkili Taraf Açıklamaları
Türkiye Muhasebe Standardı (TMS) 24 - İlişkili Taraf Açıklamaları Pınar Güleç, Müdür - Denetim P. 1 TMS 24 ün amacı temel olarak: İşletmenin finansal durumu ile kâr veya zararının, ilişkili tarafların Detaylı İlişkili taraf tanımı ile bu standardın kapsamının ayrıntıları için UMS 24 standardına bakınız.
YÜKSEK ENFLASYONLU EKONOMİLERDE FİNANSAL RAPORLAMA GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TMS 29 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama Standardı 31/12/2005 tarihinden sonra başlayan hesap dönemleri Detaylı ISL203 ENVANTER VE BİLANÇO
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU BRİSA BRIDGESTONE SABANCI LASTİK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. Finansal Rapor 2016 2. 3 Aylık Bildirim Finansal Tablolara ilişkin Genel Açıklama Brisa 2016 2.Dönem Finansal Tablolar Detaylı Sirküler Rapor Mevzuat 15.04.2015/88-1
Sirküler Rapor Mevzuat 15.04.2015/88-1 KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLARA İLİŞKİN TÜRKİYE FİNANSAL RAPORLAMA STANDARDI (TFRS 10) HAKKINDA TEBLİĞ (SIRA NO: 216) DE DEĞİŞİKLİK YAPAN 43 SIRA NO LU TEBLİĞ YAYIMLANDI Detaylı FİNANSAL TABLO ÖRNEKLERİ VE KULLANIM REHBERİ GENEL AÇIKLAMA
Konsolide Gelir Tablosu Konsolide Gelir Tablosu m. 2015 2014 2013 Faiz ve benzeri gelirler 25,967 25,001 25,601 Faiz giderleri 10,086 10,729 10,767 Net faiz geliri 15,881 14,272 14,834 Kredi zararı karşılıkları Detaylı OMURGA GAYRİMENKUL PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. Finansal Rapor Konsolide Olmayan Aylık Bildirim
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU PİMAŞ PLASTİK İNŞAAT MALZEMELERİ A.Ş. Finansal Rapor 2016 3. 3 Aylık Bildirim Finansal Tablolara ilişkin Genel Açıklama Finansal Tablolar Finansal Durum Tablosu (Bilanço) 31.12.2015 Detaylı MEKSA YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. BİLANÇO (TL) Bağımsız Denetim'den (XI-29 KONSOLİDE OLMAYAN) Geçmiş Geçmiş MSA
MEKSA YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. MSA BİLANÇO (TL) Bağımsız Denetim'den (XI-29 KONSOLİDE OLMAYAN) Geçmiş Geçmiş Dipnot Referansları 31.12.2008 31.12.2007 VARLIKLAR Dönen Varlıklar 18,036,855 25,203,137 Detaylı 14. Bölüm UFRS 3 İŞLETME BİRLEŞMELERİ. Prof. Dr. Yıldız ÖZERHAN
14. Bölüm UFRS 3 İŞLETME BİRLEŞMELERİ Prof. Dr. Yıldız ÖZERHAN Amaçlarımız Bu bölümü tamamladıkatan aşağıdaki bilgi ve becerilere sahip olacaksınız: İşletme birleşmeleri türleri, İşletme birleşmesine ilişkin Detaylı İhlas Ev Aletleri İmalat San. ve Tic. A.Ş.
BİLANÇO XI-29-KONSOLİDE OLMAYAN İncelemeden Bağımsız Denetimden Geçmiş Notlar 31.03.2013 31.12.2012 VARLIKLAR Dönen Varlıklar 1.536.376 1.551.638 Nakit ve Nakit Benzerleri Not.6 7.695 2.755 Finansal Yatırımlar Detaylı TMS 24 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI
TMS 24 İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI AMAÇ İşletmenin finansal durumu ile kâr veya zararının, ilişkili tarafların mevcudiyetinden, söz konusu taraflarla gerçekleştirilen işlemlerden ve işletme ile ilişkili Detaylı FİNANSAL TABLO ÖRNEKLERİ VE KULLANIM REHBERİ
MESLEK MENSUBU GEÇİŞ DÖNEMİ EĞİTİM PROGRAMI EĞİTİM ALANI: SİGORTACILIK MEVZUATINA İLİŞKİN KONULAR Sigortacılık Mevzuatı Türkiye'de Sigortacılık Uygulamaları Sigortacılık ve Risk Yönetimi Sigortacılıkta Detaylı Finansal tabloların gerçeğe uygun sunumu ve UFRS ile uyumu. Muhasebenin tahakkuk esası
UMS 34 Standarda (standardın ilgili paragraflarına referans verilmiştir) UMS 1.3 Ara Dönem Finansal Raporlama Kontrol listesinin bu kısmı ara dönem finansal raporlamaya ilişkin muhasebeleştirmeyi belirleyen Detaylı TFRS 6 MADEN KAYNAKLARININ ARAŞTIRILMASI VE DEĞERLENDĐRĐLMESĐ. GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARĐHLERĐ
TFRS 6 MADEN KAYNAKLARININ ARAŞTIRILMASI VE DEĞERLENDĐRĐLMESĐ GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARĐHLERĐ TFRS 6 Maden Kaynaklarının Araştırılması ve Değerlendirilmesi Standardı 31/12/2005 tarihinden sonra başlayan Detaylı PARK ELEKTRİK ÜRETİM MADENCİLİK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. Finansal Rapor Konsolide Olmayan Aylık Bildirim
31 Aralık 2012 ve 31 Aralık 2011 Tarihleri İtibariyle Konsolide Finansal Durum Tabloları (Bilançolar) Bağımsız Denetim den Geçmiş Geçmiş 31.12.2012 31.12.2011 VARLIKLAR Dönen Varlıklar 209.417.001 164.268.072 Detaylı ULUSLARARASI FİNANSAL RAPORLAMA STANDARTLARI (UFRS) ve KOBİ TFRS. 14-15 Ekim 2011 Divan Otel Ankara. Kurumsal Yönetim ve Sürdürülebilirlik Merkezi
ULUSLARARASI FİNANSAL RAPORLAMA STANDARTLARI (UFRS) ve KOBİ TFRS 14-15 Ekim 2011 Divan Otel Ankara Kurumsal Yönetim ve Sürdürülebilirlik Merkezi ULUSLARARASI FİNANSAL RAPORLAMA 09.15-09.30 Kayıt Prof. Detaylı TMS 31 İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ PAYLAR. GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ
TMS 31 İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ PAYLAR GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TMS 31 İş Ortaklıklarındaki Paylar Standardı 31/12/2005 tarihinden sonra başlayan hesap dönemleri için uygulanmak üzere ilk olarak Detaylı T.C. KAMU GÖZETİMİ MUHASEBE VE DENETİM STANDARTLARI KURUMU
T.C. KAMU GÖZETİMİ MUHASEBE VE DENETİM STANDARTLARI KURUMU Bağımsız Denetime Tabi Olup TMS leri Uygulamayan Şirketlerin Finansal Tablolarının Hazırlanmasında ve Sunulmasında Uygulanacak İlave Hususlara Detaylı KOMBASSAN HOLDİNG A.Ş. Finansal Rapor Konsolide Aylık Bildirim
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU KOMBASSAN HOLDİNG A.Ş. Finansal Rapor 2016 2. 3 Aylık Bildirim Finansal Tablolara ilişkin Genel Açıklama Bağımsız Denetimden Geçmiş 2016 yılı 2. 3 Aylık Finansal Tablolar Bağımsız Detaylı NET TURİZM TİCARET VE SANAYİ A.Ş. Finansal Rapor Konsolide Aylık Bildirim
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU NET TURİZM TİCARET VE SANAYİ A.Ş. Finansal Rapor 2016-2. 3 Aylık Bildirim Finansal Tablolara ilişkin Genel Açıklama Finansal Tablo Dipnot Açıklamaları ekte "pdf" dosya olarak Detaylı KOBİ Muhasebe Standartlarına Giriş
ESKİŞEHİR SMMM ODASI KOBİ Muhasebe Standartlarına Giriş Mustafa UÇKAÇ Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Yeni TTK KOBİ TFRS Denetim Yeni Düzenlemelerin Etkileri Muhasebede VUK Hükümranlığı Sona Eriyor. Tüm Detaylı Tebliğ. İş Ortaklıklarındaki Paylara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 31) Hakkında Tebliğ Sıra No: 14
Tebliğ Türkiye Muhasebe Standartları Kurulundan: İş Ortaklıklarındaki Paylara İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 31) Hakkında Tebliğ Sıra No: 14 Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı; iş ortaklıklarındaki Detaylı ERTÜRK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE BAĞIMSIZ DENETİM A.Ş. DUYURU 2015/07
Bankacılar Dergisi, Sayı 56, 2006 Bankacılığa İlişkin Mevzuat ve Yeni Düzenlemeler * (Ocak-Mart 2006) 1. Bankacılık Kanununa İlişkin Düzenlemeler 31 Ocak 2006 tarih ve 26066 sayılı Resmi Gazete de; Maden Detaylı Finansal Sistem, Sermaye Piyasaları ve Sermaye Piyasası Mevzuatı
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU ÖZAK GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. Finansal Rapor 2016-2. 3 Aylık Bildirim Finansal Tablolara ilişkin Genel Açıklama 30.06.2016 Finansal Tablolar Bağımsız Denetçi Görüşü Detaylı TÜRKİYE MUHASEBE STANDARTLARININ UYGUNLANMASINA İLİŞKİN GÖRÜŞ TASLAĞI - III. : Karşılıklı İştirak Yatırımlarının Muhasebeleştirilmesi
TÜRKİYE MUHASEBE STANDARTLARININ UYGUNLANMASINA İLİŞKİN GÖRÜŞ TASLAĞI - III Konu : Karşılıklı İştirak Yatırımlarının Muhasebeleştirilmesi İlişkili Standartlar : TFRS 9, TFRS 10, TMS 28, TMS 39 ÖZET Finansal Detaylı GENEL MUHASEBE. Duran Varlıklar-Mali Duran Varlıklar. Yrd. Doç. Dr. Serap DURUKAN KÖSE Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi
GENEL MUHASEBE Duran Varlıklar-Mali Duran Varlıklar Yrd. Doç. Dr. Serap DURUKAN KÖSE Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi DURAN VARLIKLAR Duran Varlıklar; Bir yıldan veya bir normal faaliyet döneminden daha Detaylı www.pwc.com.tr 30 Eylül 2015 Tarihli Finansal Tabloları Hazırlarken Dikkat Edilecek Yeni Standartlar, Değişiklikler ve Yorumlar
www.pwc.com.tr 30 Eylül 2015 Tarihli Finansal Tabloları Hazırlarken Dikkat Edilecek Yeni Standartlar, Değişiklikler ve Yorumlar 30 Eylül 2015 tarihli finansal tabloları hazırlarken dikkat edilecek yeni Detaylı Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarının İlk Uygulaması
UFRS 1 Standarda (standardın ilgili paragraflarına referans verilmiştir) UFRS 1.20A UFRS 1.25B Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarının İlk Uygulaması Kontrol listesinin bu kısmı, bir işletmenin Detaylı İlişikteki dipnotlar konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır.
31 MART 2010 ve 31 ARALIK 2009 TARİHLERİ İTİBARİYLE KONSOLİDE FİNANSAL DURUM TABLOLARI (BİLANÇOLAR) Denetim de n Denetim den ı Geçmemiş Geçmiş 31.03.2010 31.12.2009 VARLIKLAR Dönen Varlıklar 174.443.959 Detaylı TMS 7; Nakit Akış Tablosu nun hazırlanması ve sunumuna ilişkin ilkeleri açıklamaktadır.
1. GİRİŞ Bilindiği üzere Türkiye Muhasebe Standartları (TMS, IAS) 01.01.2013 tarihinden itibaren işletmeler tarafından uygulanmaya başlayacaktır. TMS kapsamında hazırlanması gereken finansal tablolar aşağıdaki Detaylı METRO ALTIN İŞLETMECİLİĞİ İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ 30 EYLÜL 2013 TARİHİ İTİBARİYLE ÖZET FİNANSAL TABLOLAR
METRO ALTIN İŞLETMECİLİĞİ İNŞAAT SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ 30 EYLÜL 2013 TARİHİ İTİBARİYLE ÖZET FİNANSAL TABLOLAR İÇİNDEKİLER Sayfa No ÖZET BİLANÇO... 1 ÖZET KAPSAMLI GELİR TABLOSU... 2 ÖZ SERMAYE Detaylı ÖZKAYNAK YÖNTEMİNE GÖRE DEĞERLENEN İŞTİRAKLERİN ÖZKAYNAKLARINDA GÖSTERİLEN GELİR VE GİDER UNSURLARI VE DİĞER KAPSAMLI GELİRLER TABLOSU
DEĞERLENEN İŞTİRAKLERİN ÖZKAYNAKLARINDA GÖSTERİLEN GELİR VE GİDER UNSURLARI VE DİĞER KAPSAMLI GELİRLER TABLOSU PROF.DR.HASAN KAVAL 1.İştiraklerin Değerlemesinde Özkaynak Yönteminin Niteliği Uluslararası Detaylı TFRS YORUM - 18 MÜŞTERİLERDEN VARLIK TRANSFERLERİ
MÜŞTERİLERDEN VARLIK TRANSFERLERİ GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TFRS Yorum 18 Müşterilerden Varlık Transferleri Yorumu 30/06/2009 tarihinden sonra başlayan hesap dönemlerinde uygulanmak üzere 25/06/2009 Detaylı İlgili Tebliğ ve Yönetmelik Taslaklarına İlişkin Görüş ve Değerlendirmeler Hususunda Kurul Görüşü
Türkiye Muhasebe Standartları Kurulundan: İlgili Tebliğ ve Yönetmelik Taslaklarına İlişkin Görüş ve Değerlendirmeler Hususunda Kurul Görüşü Kurul Toplantı Sayısı:71 Görüş Tarihi:05/10/2006 İlgide kayıtlı Detaylı TMS 21 KUR DEĞİŞİMİNİN ETKİLERİ. GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ
TMS 21 KUR DEĞİŞİMİNİN ETKİLERİ GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TMS 21 Kur Değişiminin Etkileri Standardı 31/12/2005 tarihinden sonra başlayan hesap dönemleri için uygulanmak üzere ilk olarak 31/12/2005 Detaylı İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ PAYLAR. GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ
TMS 31 İŞ ORTAKLIKLARINDAKİ PAYLAR GÜNCELLEMELER ve YÜRÜRLÜK TARİHLERİ TMS 31 İş Ortaklıklarındaki Paylar Standardı 31/12/2005 tarihinden sonra başlayan hesap dönemleri için uygulanmak üzere ilk olarak Detaylı Konsolide Gelir Tablosu
Konsolide Gelir Tablosu Konsolide Gelir Tablosu m. Dipnotlar 2011 2010 2009 Faiz ve benzeri gelirler 6 34,878 28,779 26,953 Faiz giderleri 6 17,433 13,196 14,494 Net faiz geliri 6 17,445 15,583 12,459 Detaylı YEŞİL YATIRIM HOLDİNG A.Ş. FİNANSAL DURUM TABLOSU (BİLANÇO) (Tüm Tutarlar, Türk Lirası olarak gösterilmiştir) Yeniden Sınıflandırılmış
TEMEL UFRS 02-03 Ekim 2012 Divan Otel Ankara Kurumsal Yönetim ve Sürdürülebilirlik Merkezi ULUSLARARASI FİNANSAL RAPORLAMA 09.15-09.30 Kayıt Prof. Dr. Yıldız Özerhan 9.30-10.30 Kavramsal çerçeve kapsamında Detaylı UFRS Bülten. 2015 Finansal Tabloları Hazırlarken Uygulanacak TMS Değişiklikleri. TMS Güncellendi
www.pwc.com.tr UFRS Bülten TMS Güncellendi 2015 Finansal Tabloları Hazırlarken Uygulanacak TMS Değişiklikleri Uluslararası Finansal Raporlama Standartları Bülteni Aralık 2015 Uluslararası Muhasebe Standartları Detaylı NET HOLDĠNG A.ġ. BĠLANÇO (TL) İncelemeden (XI-29 KONSOLĠDE) GeçmemiĢ NTHOL. Bağımsız Denetim'den. GeçmiĢ
BĠLANÇO (TL) GeçmemiĢ Bağımsız Denetim'den GeçmiĢ Referansları 31.12.2008 VARLIKLAR Dönen Varlıklar 76.425.616 92.094.253 Nakit ve Nakit Benzerleri 6 12.908.278 10.842.451 Finansal Yatırımlar 7 0 499.374 Detaylı Sirküler Rapor Mevzuat /101-1
Sirküler Rapor Mevzuat 27.04.2015/101-1 SATIŞ AMAÇLI ELDE TUTULAN DURAN VARLIKLAR VE DURDURULAN FAALİYETLERE İLİŞKİN TÜRKİYE FİNANSAL RAPORLAMA STANDARDI (TFRS 5) HAKKINDA TEBLİĞ (SIRA NO: 25) DE DEĞİŞİKLİK Detaylı YEŞİL YATIRIM HOLDİNG A.Ş.
FİNANSAL DURUM TABLOSU (BİLANÇO) (Tüm Tutarlar, Türk Lirası olarak gösterilmiştir) Yeniden Sınıflandırılmış Yeniden Sınıflandırılmış Notlar 31.12.2013 31.12.2012 31.12.2011 VARLIKLAR Dönen Varlıklar 1.506.850 Detaylı KUR DEĞİŞİMİNİN ETKİLERİ. Bülent KAYIKÇI
KUR DEĞİŞİMİNİN ETKİLERİ Bülent KAYIKÇI Standart, yabancı para cinsinden işlemlerin ve yurtdışındaki işletmelerin finansal tablolara nasıl dahil edileceğini ve finansal tablolarda kullanılan para birimine Detaylı Taslak Yerel Finansal Raporlama Çerçevesi
www.pwc.com Taslak Yerel Finansal Raporlama Çerçevesi Dijital dönüşümü anlamak Giriş Kimler uygulayacak? Borsaya kote olmayan, bağımsız denetime tabi olup, Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) uygulamayan Detaylı İNTEGRAL MENKUL DEĞERLER A.Ş.
BAĞIMSIZ DENETİMDEN GEÇMEMİŞ 0 - FİNANSAL DURUM TABLOSU (BİLANÇO) Bağımsız Denetimden Geçmiş Cari Dönem Önceki Dönem 31.12.2012 VARLIKLAR Dönen Varlıklar 50.855.716 42.572.981 Nakit ve Nakit Benzerleri Detaylı Konsolide Gelir Tablosu (denetlenmemiş)
Konsolide Gelir Tablosu(denetlenmemiş) Konsolide Gelir Tablosu (denetlenmemiş) m. 31 Mart 2011 31 Mart 2010 Faiz ve benzeri gelirler 8,369 6,541 Faiz giderleri 4,202 2,870 Net faiz geliri 4,167 3,671 Kredi Detaylı Sigorta Sektöründe Türkiye Finansal Raporlama Standartlarına uyum esası geldi.
Sigorta Sektöründe Türkiye Finansal Raporlama Standartlarına uyum esası geldi. Hazine Müsteşarlığı'nca 14.7.2007 tarih ve 26582 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Sigorta ve Reasürans Şirketleri ile Emeklilik Detaylı Sirküler Rapor 28.04.2014/118-1
Sirküler Rapor 28.04.2014/118-1 BANKALARCA KAMUYA AÇIKLANACAK FİNANSAL TABLOLAR İLE BUNLARA İLİŞKİN AÇIKLAMA VE DİPNOTLAR HAKKINDA TEBLİĞDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ YAYIMLANDI ÖZET : Bankalarca Detaylı Y VE Y GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. ÖZEL AMAÇLI BAĞIMSIZ DENETİM RAPORU
Tarihi İtibarıyla Konsolide Bilanço VARLIKLAR Bağımsız Denetimden Geçmiş Notlar 31 Aralık Dönen Varlıklar 147.230.613 145.295.381 Nakit ve nakit benzerleri 6 123.560.598 116.183.344 Finansal yatırımlar Detaylı Finansal Araçlar. UMS 39 Jale Akkaş. 12 Ekim, 2011. Grant Thornton Türkiye
KOÇTAŞ YAPI MARKETLERİ TİC. A. Ş. 31 ARALIK 2014 TARİHİ İTİBARİYLE HAZIRLANAN FİNANSAL TABLOLAR İÇİNDEKİLER SAYFA BİLANÇO... 1-2 KAR VEYA ZARAR VE DİĞER KAPSAMLI GELİR TABLOSU... 3 ÖZKAYNAKLAR DEĞİŞİM Detaylı Tebliğ. Kur Değişiminin Etkilerine İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 21) Hakkında Tebliğ Sıra No: 13
Tebliğ Türkiye Muhasebe Standartları Kurulundan: Kur Değişiminin Etkilerine İlişkin Türkiye Muhasebe Standardı (TMS 21) Hakkında Tebliğ Sıra No: 13 Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı; kur değişiminin etkilerine Detaylı SİRKÜLER İstanbul, 26.01.2015 Sayı: 2015/019 Ref: 4/019
SİRKÜLER İstanbul, 26.01.2015 Sayı: 2015/019 Ref: 4/019 Konu: BAĞIMSIZ DENETİME TABİ OLUP TMS LARINI UYGULAMAYAN ŞİRKETLERİN FİNANSAL TABLOLARININ HAZIRLANMASINDA VE SUNULMASINDA UYGULANACAK İLAVE HUSUSLARA Detaylı 2017 © DocPlayer.biz.tr Gizlilik Politikası | Hizmet koşulları | Geri bildirim