birinci mahmut - uludağ sözlük
Osmanlı sultanlarının yirmidördüncüsü ve islam halifelerinin seksendokuzuncusu.
Sultan Mahmut saltanatının ilk günlerinde devletin önemli mevkilerini ellerine geçirmiş bulunan asi Patrona Halil ve adamlarınışiddetle cezalandırdı. Böylece istanbul'da emniyet ve asayişi sağladıktan sonra, amcası zamanında başlayan iran harpleriyle meşgul olma imkanını buldu. Osmanlı kuvvetleri iran seraskeri Ahmet Paşa ile Erzurum valisi ve Revan seraskeri Hekimoğlu Ali Paşa kumandası altında iki koldan harekete geçti. 30 Temmuz 1731'de Kirmanşah alındı. 15 Eylül'de Kurican sahrasında iran kuvvetleri bozguna uğratıldı. Urumiye ve Tebriz ele geçirildi. iran şahının sulh istemesi üzerine Ocak 1732'de Ahmet Paşa antlaşması imzalandı. Buna göre Aras nehri iki devlet arasında hudut kabul edilirken, Revan, Gence, Nahcivan, Bitlis, Şirvan ve Dağıstan Osmanlılara, Tebriz, Kirmanşah, Hemedan, Luristan ve Erdelan eyaletleri ise iran'a bırakıldı. Ancak 1733'te iran'da iktidarı ele geçiren Nadir Şah, Osmanlıların eline geçen bölgeleri almak için tekrar savaş açtı. 1735'te Arpaçay'da yapılan muharebeyi Osmanlılar kaybetti. Gence, Tiflis ve Revan iran'ın eline geçti.
Osmanlı Devleti'nin doğuda iran ile mücadelesini fırsat bilen Avusturya ve Rusya da iki cepheden harekete geçmişti. Azak kalesini ele geçiren Ruslar, Osmanlı kuvvetlerinin toparlanmasına meydan vermeden Gözleve, Kılburun ve Urkapı'yı da işgal ettiler. 12 Temmuz 1737'de harekete geçen Avusturya ordusu ise, Bosna, Sırbistan ve Eflak'a girdi. Bu mağlubiyetler ve düşmanın girdiği yerlerde büyük tahribat ve mezalim yapması, Sultan Mahmut Han'ı son derece üzdü. Sadarete getirdiği Muhsinzade Abdullah Paşa'yı Rusya üzerine, Hekimoğlu Ali Paşa'yı da Avusturya üzerine sefere memur etti. Muhsinzade süratli bir hareketle Özi ve Kılburun kalelerini ele geçirirken, Hekimoğlu Ali Paşa ise Banyaluka'yı kuşatan Avusturya kuuuvvetlerine büyük bir darbe indirdi. Yapılan savaşta Avusturya kuvvetlerinin asker zayiatı 60 bin idi. Hekimoğlu Ali Paşa'nın bu zaferi istanbul'da büyük bir sevince yol açtı. Bu zaferler üzerine Avusturya ve Rusya barış istemek zorunda kaldı. Nihayet 18 Eylül 1739'de yapılan Belgrad antlaşmasıyla Avusturya ile Tuna ve Sava nehirleri hudut kesildi. Rusya ise Azak kalesinde donanma bulunduramayacaktı.
Avrupa devletleriyle anlaşmalar sağlayan I. Mahmut Han, yeniden iran üzerine döndü. Nadir Şah, bu vaziyet karşısında Osmanlılarla baş edemeyeceğini anlayınca, Kasr-ı Şirin antlaşması maddeleri üzerinden anlaşma teklifinde bulundu ve bu istek kabul edildi (1746).
Çok zeki, anlayışlı, hamiyetli, lütufkar ve merhametli bir zat olan Mahmut Han, hadiseleri sonuna kadar takip eder, devlet işlerinde mutlaka istişarede bulunur, acele etmez ve telaş göstermezdi. Aleyhte gelişen Rusya ve Avusturya harplerini tayin ettiği değerli kumandanlarla lehine çevirmesini bildi. Yeniliği sever ve memleketi bu yoldan yükseltmeye gayret ederdi. ilim, sanat, edebiyat meclislerindeki sohbetlere katılır ve Sebkatî mahlası ile şiirler yazardı.
Sultan Mahmut Han, ülkede pek çok imar faaliyetlerinde bulundu. Devrinde ilim, kültür ve sanat sahalarında kıymetli eserler yazıldı. Beşiktaş'tı Arap iskelesi Camii, Rumeli Hisarı'nda iskele Camii Yalı Köşkü ve Yıldıztepe mescitleri yaptırdığı bazı eserlerdir.
4 ... 15.01.2006 19:32	feylule
#14442 entry adresi şikayet et yazdır
avrupa tarzındaki ilk teknik okul olan 'kara mühendisleri'ni kurarak, orduya kaliteli subaylar kazandıran osmanlı sultanı.
1 ... 27.07.2006 16:27	sulh
#466917 entry adresi şikayet et yazdır
istanbul sazendelerinin sazende faslı 1 adlı albümlerinde, kendisinin bestelediği uşşak peşrev yer almaktadır.
1 ... 04.05.2008 08:51	risorder pejmurder
#3354721 entry adresi şikayet et yazdır
tarihçilerin "osmanlı imparatorluğunun son parlak çağı" olarak kabul ettiği dönemin padişahıdır.
küçük yaşlardan itibaren sarayda kafes hayatı yaşayıp sınırlı bir hayat geçirmesine rağmen başarılı faaliyetlerde bulunmuştur. kültürel hayatı canlandırmış, dört bir yanda kütüphaneler kurmuştur. ibrahim müteferrika matbaası tekrar işlemeye başlamıştır.
bunun yanısıra istanbul'da askeri mühendis okulu olan hendesehane'yi faaliyete sokmuştur. tımar düzenini yenilemek için yasalar çıkartmıştır. matbaacılığın gelişmesi için yalova'da osmanlı kağıt fabrikasını kurmuştur.
istanbul'un imarına büyük önem vermiştir. su sıkıntısını önleyecek projeleri uygulamaya koymuş ve her biri sanat harikası kabul edilebilecek çeşmeler yaptırmıştır.
son iki yılı hastalıkla geçen I. mahmud istanbul'da vefat etmiştir. cenazesi yenicami'de, babası II. mustafa'nın türbesine defnedilmiştir.
2 ... 08.11.2008 12:16	carriye roxalina
#4201733 entry adresi şikayet et yazdır
hiç çocuğu olmayan 24. osmanlı padişahı.
... 20.06.2011 18:04	baykusator
#12153483 entry adresi şikayet et yazdır
eğtimsiz bir dille "gerileme dönemi" diye adlandırılan bir zaman diliminde osmanlı devletine başarıyla padişahlık yapmış eski devlet adamımızdır.
aynı anda hem rusyayla hem iranla hem de avusturya ile zor bir savaşı başarıyla yürütmüştür.
ilk olarak başarısız olan paşaları değiştirmiş, rus cephesinde az miktarda askeri bir intihar görevi ile savunulabilir mevkilere/ kalelere yerleştirerek rusları yavaşlatmıştı.
ardından; iranla aceleyle barış yaparak, doğu ve kuzey ordularını avusturya üzerine sevketti. almanların 80 bin kayıp verdiği 1739 hisarcık muharebesi ile belgrad kurtarılarak osmanlı için viyana yolunun açılması üzerine avusturya barış istedi.
batı cephesinin de kapanması üzerine bütün ordunun kuzeye, rusya üzerine gönderilmesi için hazırlık yapılırken tek başına kalan rusların; "barış gelsin","analar ağlamasın","edi bese"(bu yoktu sanırım) nidaları üzerine barış yapılarak uzun bir sükunet dönemine girilmişti.
1 ... 07.10.2011 22:44	yagmadan donen viking cavusu
#13349051 entry adresi şikayet et yazdır
Adam taşı kaldırmış tam atacakken taş elinden kayıp başına düşmüş. Adamcağız oracıkta ölmüş. Askerler bu durumu Padişah'a haber vermişler. işte o zaman Sultan Mahmut o MEŞHUR SÖZÜ'nü söylemiş:
"VERMEYiNCE MABUD, NEYLESiN SULTAN MAHMUT !"
6 ... 07.10.2012 01:20	barbar sozer
#17104108 entry adresi şikayet et yazdır
bir zamanlar osmanlı dizisinde kendisini geniş aile dizisinin ergeni zekai canlandırmaktadır.
... 13.11.2012 15:11	mirgun
#17501154 entry adresi şikayet et yazdır
"Şevketlüm, milletin hazinesi sizin demektir. Niçin böyle uğraşıp kendinize zahmet edersiniz?'' deyince hamiyetli padişah:
"Bre ne yabana söylersin! Milletin hazinesini, milletin ihtiyacına sarfetmek gerekir. ikincisi, insan olana durmadan çalışmak düşer. insanın çalışıp alın teri dökerek kazandığı paranın bereketi başkadır. içinde alın teri, göz nuru bulunan kazanç helâl olur, tadı, beti ve bereketi olur" demişti.
2 -1 ... 30.04.2014 19:09	bakmadangormeyen
#23665307 entry adresi şikayet et yazdır
Patrona halil isyanındaki elebaşlarını ele geçirip öldürten osmanlı padişahıdır. Aynı zamanda alim, şair ve bestekardır.
... 30.04.2014 19:39	sen de mi kactin mahmut hoca
#23665525 entry adresi şikayet et yazdır