TURKAVENUE - İzmir Sanayisine Hayat Veren İşadamı Öldü
Türkiye ve ABD arasında ticari açıdan pek çok projeye imza atan Ege Serbest Bölgesi'nin gelişmesinde büyük rol oynayan Tuncer, Uzay Kampı ile ABD'den yüzlerce öğrencinin eğitim amaçlı İzmir'e gelmesine de imkan sağlamıştı. 2004 yılı Ellis Adası Şeref Madalyası ödülü sahibi olan Tuncer'in cenazesi 9 Ocak Pazartesi günü ikindi namazını müteakiben Gaziemir Merkez Camii'nde kılınacak.
Bir Türk-Amerikan girişimcisi ve büyük projelerin kurucusu olan Kaya Tuncer, Türkiye’nin önde gelen endüstri parkı Ege Serbest Bölgesinin gelişimi ve işletilmesinden sorumlu olan ESBAŞ’ın kurucusu ve yönetim kurulu başkanıydı. İzmir’in Gaziemir ilçesinde 2.2 milyon m² üzerine kurulu olan Ege Serbest Bölgesi, şu anda 19.500 kişiye istihdam sağlıyor. Bölgede şu anda 70’i yabancı olmak üzere 240 firma faaliyet gösteriyor. Ege Serbest Bölgesinde Ticaret hacmi 2011 yılında 5 milyar dolar olarak gerçekleşti. Kuruluşundan itibaren toplam ticaret hacmi ise 40 milyar doları aşmıştı.
Ege Serbest Bölgesi; Türkiye’deki Serbest Bölgeler arasında en çok yabancı sermayeyi çeken bölge olmasıyla da biliniyor.
Tuncer, 2000 yılının Haziran ayında Ege Serbest Bölgesinde Uzay Kampı Türkiye’yi kurarak bir ilke imza attı. Amerika Birleşik Devletleri Uzay Kampı Vakfı lisansı ile kurulan Uzay Kampı Türkiye, dünyadaki üç uzay kampından biri. Diğer kamplar Huntsville, Alabama, Kanada ve Belçika’dadır. Uzay Kampı Türkiye, Orta Doğu ve Doğu Avrupa’daki en büyük interaktif uzay eğitimi tesisi.
Tuncer, gençlerin bilim ve uzay konulu aktivitelere katılmaları, takım oluşturma ve liderlik becerilerini geliştirmeleri, farklı ülke ve kültürlerden gelen gençlerle tanışabilmeleri için, Uzay Bilimleri Eğitimiyle Küresel Dostluk Vakfını kurarak öğrencilere burs sağlamaktadır. Vakıf bu amaçla 2002 yılından itibaren yaklaşık 5000 gence burs vermiş, dünyanın çeşitli ülkelerinden gelen bu gençlerin birbirleriyle kaynaşmalarına ve dost olmalarına vesile olmuştur.
Tuncer’in mühendislik, inşaat, gayrimenkul geliştirme ve yönetimi alanlarında 50 yılın üzerinde başta Amerika olmak üzere uluslararası deneyimi vardır. Bu deneyim, San Francisco’daki Bechtel Şirketi ve Los Angeles’daki Daniel, Mann, Johnson ve Mendenhall gibi büyük inşaat, mimarlık, mühendislik şirketlerinde edindiği birikimlerle güçlenmiştir. Kendisi, aynı zamanda Bechtel şirketinin Suudi Arabistan’ın Jubail şehrinde ve Kanada’nın James Körfezinde yaptığı mega-projelerin gerçekleşmesinde büyük katkılar sağlamıştır.
Kaya Tuncer ABD’de bina inşaatı panelleri üretim konusunda ve gayrimenkul gelişimi üzerinde çalışmaktadır. Radford Virginia’daki ThermaSteel Corporation’ın yönetim kurulu başkanı olup, bu firma strafor ve çelik elemanların bileşiği büyük boyda, taşıyıcı duvar, çatı ve döşeme panelleri üretmektedir. Bu paneller ThermaSteel’ın lisansı altında Rusya, Polonya gibi ülkelerde de üretilmektedir.
Gayrimenkul gelişim projeleri ise konut ve apartman inşaatlarını, bunlar için arazi temin ve düzenlemesi konularını kapsamaktadır. Ayrıca endüstri parkları, serbest ve atılım bölgeleri gelişimleri de tasarlanan çalışmalar içindedir.
Kaya Tuncer, 1956’da Galatasaray Lisesinin fen sınıfını birincilikle bitirdikten sonra 1962’de Kaliforniya Üniversitesi Berkeley’de İnşaat Mühendisliği Bölümünden mezun olmuş, 1967’de Güney Kaliforniya Üniversitesi’nde Uluslararası Ticaret masterı yapmıştır. Bunu yine aynı okulda iki senelik bir doktora çalışması takip etmiştir ve Tuncer aynı zamanda USC’de öğretim üyeliği yapmıştır. Kaya Tuncer’in Kaliforniya Eyaletinde İnşaat ve Yüksek Yapı Mühendisliği ruhsatları vardır.
- 1967 ABD Çelik Enstitüsünün en başarılı projesi ödülü
- 1990 Kaliforniya Santa Ana Üniversitesi Mezunları Başarı Ödülü
- 1999 Türk Milli Prodüktivite Merkezi “Yılın İşadamı” ödülü
- 2002 Türk-Amerikan Bilimadamları Derneği, “Türkiye’de Eğitimi Geliştirmek” ödülü
- 2002 Türk-Amerikan İşadamları Derneği “Yılın Önde Gelen İşadamı” ödülü
- 2003 Türkiye’de çekilen bir belgesel filme yaptığı katkılardan dolayı Amerikan Türk Konseyi tarafından verilen “Özel Ödül”
- Güney Kaliforniya Türk Amerikan Derneği tarafından verilen “2003 Yılı Türk-Amerikan İşadamı” ödülü
- Ulusal Etnik Örgüt Koalisyonu Vakfı (NECO) tarafından 2004 yılı Ellis Adası Şeref Madalyası ödülü. Kaya Tuncer, 8.000 kişinin aday gösterildiği ve sadece 130 kişinin aldığı Şeref Madalyasına layık görülen ilk Türk olarak tarihe geçti.
- 2004 Ulusal Uzay Kampı Haftası nedeniyle İzmir Valisi Yusuf Ziya Göksu tarafından verilen Teşekkür Belgesi
- Financial Times grubu dergilerinden FDI tarafından 2005 yılı Bölgesel Onur Ödülü.
- Çin Halk Cumhuriyeti Ticaret ve Sanayi Bakanlığına bağlı olarak çalışmakta olan “China International Institute of Multinational Corporation” Kurulunca, Çinli firmaların yatırım yapabilecekleri dünyadaki en iyi 7 endüstri bölgesinden biri seçilen Ege Serbest Bölgesinin ödülü 2007 yılında Kaya Tuncer’e verilmiştir.
- Gaziemir İlçesine yapmış olduğu katkılardan dolayı Başbakan Recep Tayip Erdoğan tarafından 2007 yılında verilen hayırsever vatandaş ödülü.
- İzmir’e yapmış olduğu katkılardan dolayı İzmir Ticaret Odası tarafından 2007 yılı onur ödülü.
- Amerikan Şirketler Derneği tarafından Türk ve Amerikalı firmalara yapmış olduğu katkılardan dolayı 2009 yılında verilen onur ödülü.
- ABD’deki en eski derneklerden biri olan Amerikan-Türk Cemiyeti – ATS’ye Yönetim Kurulu Üyesi olarak seçildi.
- İtalyan Cumhurbaşkanı tarafından Dayanışma Şövalyesi nişanı verildi.
- 1937’de Türkiye’de doğan ve üniversite eğitimini tamamlamak üzere 1957’de Amerika Birleşik Devletlerine giden Kaya Tuncer, 46 yıldır Mary Mills Tuncer ile evlidir. - Kuzey Kaliforniya’da çalışan iki kızı ve iki torunu olan Tuncer, zamanını İzmir ve Kaliforniya arasında paylaşmıştır. Kaya Tuncer 7 Ocak 2012 tarihinde ABD’de vefat etmiştir.