Bununla birlikte, -beş yıllık çatışmalarda yaklaşık yarım milyon insan hayatına mal olan ve II. Dünya Savaşı’ndan sonraki en büyük sığınmacı krizine yol açan- Suriye trajedisi, Esad rejimini devirmek isteyen bu güçler için suyu bulandıran bazı öncü kuvvetleri de ortaya çıkardı. Batı ve bölgesel müttefikleri desteklemek için “ılımlı” asiler diye tanımladıkları unsurları ararken, Esad rejimine karşı en etkili direniş radikal İslamcı grupların bir derlemesinden geldi. Bu derleme, şimdi Şam Fetih Cephesi adını alan Nusra Cephesi ile sırf Suriye’de değil Müslüman dünyasının tamamında İslam’ın radikal bir çeşidini hâkim kılmayı hedefleyen bir örgüt olan Irak Şam İslam Devleti’ni de (IŞİD) içeriyor.
Ne var ki, İslamî yönelimli “kara tepki” Suriye’deki kaosun serbest bıraktığı tek kuvvet değil. Çatışma, Suriye’de uzun süre bir kenara itilmiş -sayıları 1,5 ile 2,5 milyon arasında tahmin edilen- Kürt azınlığın da, kendi dillerinde Rojava dedikleri ülkenin kuzeyindeki yoğunlukta oldukları bölgede öne çıkmasını getirdi. Demokratik Birlik Partisi’nin önderliğindeki Kürt öz-yönetim deneyimi İslam Devleti’nin küresel bir halifelik kurma çabalarından muazzam farklılık gösteriyor.
Hem ideolojik hem örgütsel bakımdan PYD, esas olarak, Türkiye’de 1970’lerin sonunda kurulan ve hem Türk devletine, hem de “devlet yanlısı” işbirlikçiler olarak Kürt güçlerine karşı bir gerilla savaşı yürütmüş olan Kürdistan İşçi Partisi’nin (PKK) uzantısı. Örgüt, 1999’da tutuklanışına dek, kararlarına karşı olanları düzenli olarak gözden uzaklaştıran ve kendisi çevresinde grotesk bir kişi tapıncı inşa etmiş bir kişi olan kurucusu Abdullah Öcalan tarafından yönetilmişti.
Bununla birlikte mahpusluğundan beri olgunlaşmış görünen Öcalan yazılarıyla PKK’yi Sovyet tarzı bir Marksizmden uzaklaştırıp, feminizmin, çevreciliğin ve anarşizmin unsurlarını harmanlayan, anarşist filozof Murray Bokchin’den esinlenen bir ideolojiye yönlendirmiş bulunuyor.
Kobanê için verilen savaş Kürtler açısından belirleyici önemde olduğunu kanıtladı. IŞİD’in Irak ordusu ve Irak Kürtlerinin Peşmerge kuvvetleri de dâhil ABD desteğindeki güçleri rezil ederek hem Irak’ta hem de Suriye’de ilerlediği bir sırada, ABD yönetiminin örgüte yenilmezlik imgesini pekiştirecek yeni bir zafer fırsatı vermemek için Obama yönetimi Kobanê’de direnen PYD güçlerine hava desteği vermek zorunda kaldı.
Ne var ki, Suriye Kürtleri lehine müdahale etmekle ABD Ortadoğu politikasında, özellikle de Türkiye ile ilişkileri bakımından sürdürülemez bir çelişki yaratıyordu.
Bu çelişkinin kökleri ABD’nin -PYD’nin içinden çıktığı örgüt olan- PKK’yi uzun süredir terörist bir örgüt kabul ettiği ve onyıllar boyunca Türkiye’nin PKK ile mücadelesini hem askerî hem politik bakımdan desteklemiş olduğu gerçeğinde yatıyordu. Suriye Kürtlerini destekleme kararıyla ABD yetkilileri böylece PYD ile PKK’nin birbirinden bütünüyle ayrı iki örgüt olduğuna inanıyor numarasına yatarak kendilerini gülünç duruma düşürdüler, neredeyse sürdürmesi imkânsız olan bir kandırmacadır bu.
ABD önceliği İslam Devleti ile mücadeleye verirken, Ankara’nın PKK-PYD ekseni ile Esad rejimini baş düşman olarak görüyor olması durumu daha da kötüleştirdi. İşin gerçeği, Türkiye düşmanlarını zayıflatmak için Suriye’ye silah ve savaşçı akışını hoş görmeye gönüllü olmaktan fazlasını yaptı: İslam Devletinin konumunu güçlendiren bir politika.
Aynı zamanda Ankara, Türkiye’nin Kürtlerin çoğunlukta olduğu güneydoğusunda şiddetli protestolara yol açan ve Kürt yanlısı Halkların Demokratik Partisi’nin Haziran 2015 seçimlerinde oyların yüzde 12’sinden fazlasını kazanmasına yardımcı olan bir tutumla, kenti savunmak için Kürtlerin Türkiye’den Kobanê’ye geçmesine izin vermeyi de reddetti.
Ne var ki, Temmuz 2016 darbe girişimi Türkiye’deki politik manzarayı kökten değiştirmiş bulunuyor. Bir grup komplocu subayın Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı görevden uzaklaştırma girişiminin başarısızlığa uğramasının ardından Erdoğan, içlerinde PKK’ye karşı mücadelede deneyimli bir asker ve Türkiye-Suriye sınırından sorumlu komutan olan Adem Huduti’nin de aralarında bulunduğu darbeye adı karışan subaylar hakkında tam tekmil bir temizliğe girişti.
Bu gelişmelerden yüreklenen ve Türkiye’nin askerî müdahale tehdidinin hafiflediği varsayımından hareket eden PYD önderliği, Türkiye’nin “kırmızı çizgilerini” ihlal ederek batı yönünde Fırat aşırı bir askerî saldırı emretti. 2016 Ağustos ayına gelindiğinde PYD, IŞİD güçlerini Menbic’den sürüp çıkartmış ve ezici çoğunluğu Arap olmasına rağmen (saflarında çarpışan Arap müttefikleriyle birlikte) kent halkınca kurtarıcı olarak selamlanmıştı. Rojava asilerinin bu hareketi Ankara için çok fazlaydı ve sahne Türk askerî müdahalesi için hazırlanmış oluyordu.
Doğal olarak ABD ile Avrupalı müttefikleri, Türkiye ile PYD güçleri arasında çatışmalardan kaçınılmasını çok istiyor. Ama Türkiye’nin desteklediği İslamcılar şimdi PYD ve onun Arap müttefikleri ile açık bir çatışma içindeyken bunu durduracak bir konumda gözükmüyorlar. Erdoğan ABD’nin blöfünü görüyor. Suriye’ye girmekle ABD’yi KürtlerleTürkiye arasında bir seçim yapmaya zorluyor.
Bu senaryoda ABD’nin geri basacağından kuşku yok. Ve Kürtler bir kez daha emperyalist büyük güç politikalarının kurbanı olacak. Rojava Devrimi'nin günleri sayılı olabilir.
Okunma 3953 defa
Bu kategoriden diğerleri: « GÖRÜŞ: Korkmuşlar da Söyleyememişler Meğer Suudi Arabistan (Geçmişte) İslamcı Aşırılıkçıları Desteklemiş Ama Şimdi Tövbe Etmiş HABER-YORUM Ortadoğu Satrancında Putin Suudları Kendi Silahlarıyla Vurmayı Hedefliyor »