Şeyh Mehmed Tulû’î Efendi
H. 1100/M. 1689 yılı dolaylarında Bolu’nun Mudurnu kazasında doğmuş olan Şeyh Mehmed Tulû’î Efendi, bir müddet sonra İstanbul’a giderek dînî ilimler eğitimi almağa başlamıştır. Bu esnâda Halvetî meşâyihinden Üsküdarlı Şeyh Mehmed Nasûhî Efendi’ye intisâb edip vefâtında oğlu Şeyh Alâ’eddîn Alî Efendi’den tekmîl-i sülûk ile hilâfet aldıktan sonra yine Üsküdar’da bulunan Nalçacı Halîl Efendi Tekkesi’ne zâviye-dâr olmuştur.
Mezkûr tekkenin şeyhi Mehmed Efendi’nin H. 1155/M. 1742 senesindeki vefâtında meşihâta ta’yin olunan Şeyh Mehmed Tulû’î Efendi, burada aralıksız on beş yıl şeyhlik yaptıktan sonra, H. 1170/M. 1757 senesinde, memleketi Mudurnu’da bulunduğu esnâda vefât etmiştir. Müstakîmzâde vefâtı için “âsâr-ı hikmet” ibâresini tarih düşmüştür.
Durak, ilâhî, tevşîh tarzında çok sayıda bestesi bulunan değerli bir mûsıkî-şinâs olan Şeyh Mehmed Tulû’î Efendi’nin hüsn-i hatla olan ilgisi meşâhir-i hattâtînden Tophâneli Sarı Yahya Fahreddîn Efendi’den mücâz olmasına dayanmaktaysa da, hattatlığı meslek olarak ittihâz etmediği ve daha ziyâde hocası gibi mesâhif-i şerîfe istinsâhı ile meşgul olduğu anlaşılmaktadır. Bununla birlikte zamanının ilim, tasavvuf ve mûsıkî meclislerinin mümtâz sîmâlarından olması hasebiyle hat tezkîrelerinde de ismi zikredilmiştir.
Devhâtü’l-küttâb, s. 78; Tuhfe-i Hattâtîn, s. 491-492; Türk Musikisi Antolojisi, I, ss. 160, 346; Mecmû’a-i Tekâyâ, s. 26; Yüzyıllar Boyunca Üsküdar, I, s. 286; II, s. 596.