Dedi: Büyükşehir Belediyesi’nin Sayıştay denetiminden tam olarak ne çıktı?
Dedim: Trabzon Büyükşehir Belediyesi 04.06.2010 tarihinde toplu taşımada kart ve bilet sistemini 10 yıl süreyle ihale etti. İşi ANTKART diye bir firma aldı.
Dedi: Şartnamede hangi maddeler vardı nelere uyulmadı?
Dedim: Aslında hemen hiçbir maddeye uyulmadı. Doğrusu paralar takip bile edilmedi. Biraz ayrıntıya girelim... a) Sözleşmeye göre yıllık 25 milyon liraya kadar olan rakamdan firma %8 alacak. Yani 2 milyon lira alacak. Ancak gelir 25 milyon lirayı aşarsa yani 30 milyon lira olursa firmanın alacağı %4’e düşecek. Bir diğer ifadeyle; 25 milyon lirada 2 milyon lira kazanacak olan firma, 30 milyon lirada 1 milyon 200 bin lira kazanacak. Hal böyle olunca film başladı.
Dedi: Belediye adına güzel sözleşme. Peki paralar garip gurebanın kart ve bilet paraları hangi hesapta toplanacaktı?
Dedim: b) İdarenin onayı ile yükleniciyle birlikte Vakıfbank’ta sadece bir havuz hesap açılacaktı. Paralar bu hesapta toplanacaktı. Sözleşme böyle diyor. Her 24 saatte mutabakat sağlanıp ikinci gün gelen paranın miktarı taraflarca tutanağa bağlanacaktı. Her 20 günde bir de firma belediyenin yine Vakıfbank’taki hesabına paraları aktaracaktı.
Dedi: Bu da güzel bir madde. Öyleyse sorun nerede?
Dedim: Kağıt üzerinde güzel de uygulama yok. Yani firma 2 hesap açtı. Belediye değil günlük, 20 günlük takibi bile bıraktı. Adeta firma kafasına göre para yatırdı. Ayrıca 2. Hesaba para aktarılıp aktarılmadığı bilinmiyor.
Dedi: İkinci hesabı niye açtı ki?
Dedim: Firma, 25 milyon lirada %8, gelir 25 milyonu aşarsa %4 alacaksa, aylık ortalama miktarın üzerini diğer hesaba aktarabilir. Böylece hep %8 pay almış olur.
Dedi: Peki Belediye yönetimi buna nasıl izin verdi?
Dedim: Belediye yönetimi ortak havuz hesabına yatanları doğru dürüst takip edemedi ki ikinci hesabı sorgulasın. Kaç kişinin bindiğini, indiğini öğrenemedi ki parasının hesabını sorsun. Belediye yönetimi zamanında yatmayan, hiç yatmayan paraları bile takip edemedi. Büyükşehir Belediyesi’nin otobüsleri adeta ANTKART firması tarafından işletilip firmaya milyonlar kazandırdı. İkinci hesapta para toplandı mı, kaç lira toplandı ve ne oldu? Hiç bilinmiyor.
Dedi: İdare ne kadar yolcu taşıdığını ve hesaptaki paraları da takip etmedi mi?
Dedim: Yüklenici firma sahipleri şifreleri vermedi. Vermeyince belediye yönetimi hesaplara giremedi.
Dedi: Peki sorun yapmadı mı? Sözleşmeyi feshetseydi.
Dedim: Hayır hiçbir şey yapmadı. Bak Sayıştay Raporunun ilgili bölümünden aynen aktarıyorum. Vahamete bakalım: “Protokolün A/1xii.maddesinde, Havuz hesabının internet üzerinden incelenebilmesi için Yüklenicinin İdareye, Protokolün imzalanmasını takip eden beş iş günü içinde gerekli şifreleri vereceğine ilişkin hüküm bulunmasına rağmen bu şifrelerin verilmediği; İdare ve Yüklenici arasında yapılan yazışmalardan anlaşılmıştır. Kamu gelirlerinin toplandığı bu hesaplar tamamen Yüklenicinin kontrolünde olmuş ve İdare, Havuz hesabının kontrolünü Yüklenicinin gönderdiği hesap özetleri üzerinden gerçekleştirmiştir. Diğer taraftan otobüs hizmetini kullananların sayısı da validatörlere okutulan kart sıyışından belirlendiği ve buna ilişkin teknik alt yapının da tamamen Yüklenicinin kontrolünde olduğu, İdarenin biniş sayılarını kontrol edebileceği bir mekanizmanın kurulmadığı görülmüştür. Bu durumda İdare, Yüklenicinin kendisine bildirdiği biniş sayısını ve bunun karşılığı olarak hesaba gönderdiği tutarı doğru olarak kabul ederek ulaşım geliri elde etmiştir.”
Dedi: İnanılır gibi değil. Bunu nasıl izah edeceğiz?
Dedim: Daha bitmedi. Yüklenici firma paraları kafasına göre ödüyor ya...
21.03.2015 tarihinden itibaren ödenmemeye ve aksatmaya başlıyor. Tam 9 ay.
Dedi: Peki sözleşme yine feshedilemedi mi?
Dedim: Hayır. Rapora göre durdurduğu ödemeyi, 12.01.2016 tarihinden itibaren tekrar ödemeye başlamış. Tekrar aksatınca 23 Nisan 2016’da bu kez sözleşme feshedilmiş. Ancak bu arada 2 aylık hakkediş tutarı (Yüklenicinin beyanına göre) yine alınmamış.
Dedim: Her şey ortada. Ne sonucu soruyorsun? Akıllı adamlar Akıllı Kart çıkartıp Belediyeyi böyle yönetmiş. Kayıp sadece 2 milyon lira mı bilmiyoruz.