Hamilelikte Varisten Nasıl Korunulur?
Gebelik Döneminde Neden Varis Oluşur?
Hamilelikte bacaklardaki toplardamar duvarlarının elastikiyetinin bozulmasıyla kan ileriye doğru hareket ettirilemez. Bu nedenle varis oluşumu meydana gelir. Hamilelik süreci de varis oluşumunu kolaylaştırmaktadır. Bebeğin ihtiyaçlarını karşılamak için kan hacmi belirgin bir biçimde artmaktadır. Bu yüzden gebelikte damarlarda fazla miktarda kan bulunur ve bu da özellikle bacaklarda kanın birikmesini artırır. Hamilelik döneminde varislerin meydana gelmesinin en önemli nedenlerinden bir tanesi rahimdeki büyüyen bebeğin kasıktaki toplardamarlara yaptığı basınç olmaktadır. Karnın içinde kalın çaplı olarak kalbe kadar devam eden toplardamar yolu gebelikte anne karnındaki bebeğin ve rahmin büyümesi ve bası etkisi kan dönüşünü zorlaştırır ve kalbe ulaşamayan kan yerçekiminin de etkisiyle bacaklarda kapakçıkları zorlar ve varisler oluşmaya başlar.
Bu sürece hormonal değişiklikler nedeniyle toplardamar duvarının gerilmesi, vücutta artan sıvı, kilo alımı, bel kemiğinde eğrilme gibi faktörlerde eklenir ve hamilelik boyunca devam eder. Bilimsel çalışmalara göre hamilelikte varis oluşma riski %60 a varan yüksek oranlardadır. Saydığımız faktörler dışında; gebelik öncesi varis olması, şişmanlık, çoğul gebelik(ikiz, üçüz gibi),varisten korunma önlemlerinin alınmaması varis oluşumunu arttırır.
Toplardamarların yer çekimine karşı çalışma sistemini bacaklardaki kaslar kasıldıkça damarları sıkarak sağlar ve kanı yukarı yani kalbe yönlendirir. Bu nedenle hamilelikte varisten korunmak için en etkili ve bebeğe zararsız tedavi yürümek yani egzersizdir. Damar kasıcı varis ilaçlarının ve kan sulandırıcıların verilmesi bebeğin gelişimine zarar vereceğinden dolayı doğru değildir. Ayrıca dinlenirken bacaklarını uzatarak oturması kan akımını rahatlatır. Bu tedavi ve korunmanın birlikte yapılması gereken duruma ek olarak uzun süre ayakta ve hareketsiz kalması gereken durumlarda varis çorabı kullanması fayda sağlar.
Gebelik süresince ilaç verilemeyen ve varis tedavisi hamilelik sonrasına bırakıldığı durumlarda birçok tedavi yöntemi vardır.
Skleroterapi (köpük tedavisi): görünen ince ve orta boy kılcal damarların tedavisinde kullanılan yaygın yöntemlerden birisidir. İnce uçlu iğnelerle damar içerine girilerek, kan ile birleştiğinde köpüren bir kimyasalın damar duvarlarını yapıştırarak hastalıklı bölgeyi ortadan kaldırması esasına dayanır. Uygulanması kısa süren, poliklinik koşullarında yapılabilen, anında sonuç veren, Ağrısız ve anestezi gerektirmeyen bir yöntemdir.
Eksizyonel Lazer: Yüzeysel kılcal damarların tedavisinde kullanılan son zamanların moda tedavi yöntemidir. Başarı oranı 80’dir. Özellikle örümcek ağı görüntülerini yok eder.
Endovenöz Lazer Ablasyon: Varise neden olan damar içerisine küçük bir iğneyle girilerek, kılavuz tel yardımıyla laser akımı uygulamasına dayanan bir yöntemdir. Oldukça konforlu, uygulaması kolay kanama ve operasyon sonrası morarmanın oldukça az olduğu bir tedavi yöntemidir. Giderek yaygınlaşmaktadır.
Radyofrekansablasyon: Laserablasyon tekniğine benzer olup damar içerisine lazer akımı yerine radyo dalgaları kullanılarak uygulanan bir yöntemdir. Başarı oranı açısından lazer tedavisine üstünlüğü yoktur. Ayrıca toplardamarların iç yüzeyini döşeyen hücrelerin iyileşmesini ve böylelikle toplardamarların sağlamlığını arttırmaya yönelik birtakım ilaçlar kullanılabilir. Ödemi gidermek amacıyla da idrar söktürücü ve ağrı kesici ilaçlar tedaviye eklenebilir. Bu tedavi yöntemleri ile artık varis korkulu rüya olmaktan çıkmıştır.
Varis Oluşumunu Kendiniz Engelleyin
Varisler ve Etkileri
Varis oluşumunda meydana gelen toplar damardaki kan göllenmesinden dolayı azalan kan hacmi, baş dönmesine neden olmakta ve eğer şiddetli geçerse anne adaylarında bayılarak yere düşme gibi tehlikeli olay zincirine neden olmaktadır. Anne adayında meydana gelen varisler çirkin bir görünüme, krampa, kaşıntı vb. gibi basit şikayetlerin yanında derin sistemde pıhtıların oluşmasına da neden olabilir. Oluşan varisler zamanla daha fazla şişmekte ve göllenen kan miktarı da artmaktadır. Doğumdan sonra bu damarların çoğu zamanla kaybolsa da, göllenen ve böylece pıhtılaşma riski artan kanın, bebek ve annenin hayatını da tehlikeye sokacağı bilinmelidir.
Prematür doğum varis oluşumunun dolaylı yönden olsa da yan etkilerinden bir tanesidir. Yapılan araştırmalara göre işlerinden dolayı uzun süre ayakta kalan kadınlarda, prematür doğum riskine daha sık rastlanılmaktadır. Uzun süre ayakta kalan anne adaylarının kalbe giden kan miktarında azalma meydana gelmesi ve bebeğe yeteri kadar kanın ulaşmaması prematür doğumların nedenleri arasında yer almaktadır.