“Görev” konusu, kamu düzeniyle ilgili olup, her aşamada mahkemece re’sen (kendiliğinden) dikkate alınır. Mahkemece verilen “görevsizlik kararı“, davayı usûlden sonlandıran bir nihâî karardır. Bu karar, usûlî yönden yargılamayı sonlandıran bir karardır (.HMK. md.20).
Görevsizlik kararı dosya üzerinden de verilebilir. Mahkeme görevsizlik kararında görevli mahkemeyi bildirmeli ve dava dosyasının görevli mahkeme­ye gönderilmesine karar vermelidir. Dava dosyasının kendiliğinden görevli mahkemeye göndermez.
Görevsizlik kararı üzerine yeniden harç yatırılmasına gerek yoktur. Zaten ilk davanın devamı olması bunu gerektirir. Gönderme masrafları ve gönderilen mahkemenin tebliğ giderleri avanstan karşılanır. Avans bu masrafı karşılamaz ise bu masraflar gönderme talebinde bulunandan alınır.
Her ne kadar görevsizlik kararı nihai bir karar da olsa da görevsiz mahkeme yargılama giderlerine hükmetmez. Çünkü davanın gönderilen mahkemede devam etme ihtimali vardır. Yargılama giderle­rine gönderilen mahkeme karar verecektir. Ancak taraflar gönderilen mahkemeye başvurmadığı için davanın açılmamış sayılmasına karar verilirse ancak o zaman görevsizlik kararı veren mahkeme yar­gılama giderlerine hükmeder.
Usule ilişkin bir nihai karar olduğu için tek başına istinaf/temyiz edilebilir. Bu inceleme duruşmasız ya­pılır. İstinaftan sonra BAM’nin verdiği görevsizlik ve yetkisizlik kararları temyiz edilemeyecektir.
Davanın görevli mahkemede devam edilebilmesi için taraflardan birinin; Görevsizlik kararının kesin­leşmesinden veya kanun yolu mahkemesinin ret tarihinden itibaren 2 hafta içinde, görevsizlik kararı veren mahkemeye başvurarak dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesini istemesi gerekir.
Dosya kendisine gönderilen mahkeme kendiliğinden taraflara davetiye gönderir.
Belirtilen iki haftalık sürelerde başvurulmaz ise dava açılmamış sayılır. Davanın açılması ile ortaya çı­kan bütün sonuçlar ortadan kalkar.
Bu durumda davacı yeniden harç ödeyerek davasını yeniden açabilir. Bu sürede dolan zamanaşımı için borçlar kanununda öngörülen 60 günlük ek süreden faydalanılabilir.
Tarafların görevsiz mahkemede yapmış oldukları taraf usul işlemleri (ikarar, yemin, sulh, kabul, fe­ragat ) geçerlidir. Ancak mahkeme usul işlemleri (keşif vb.) geçersizdir. Ancak davaya bakan mahke­me tekrar yapılmasında fayda görmez ise bu işlemleri geçerli kabul edebilir.
Görevsizlik kararı kamu düzeninden olduğu için gönderilen mahkeme bu karar ile bağlı değildir. Bu durumda olumsuz görev uyuşmazlığı çıkar. Bu merci tayini yolu ile giderilebilir. Ancak görevsizlik ka­rarı kanun yoluna başvurularak kesinleşmiş ise bu durumda gönderilen mahkeme bağlıdır.
Mahkemece verilen görevsizlik kararı, verildiği anda kesin ise, bu tarihten itibaren; süresi içinde “Kanun Yolu”na başvurulmayarak kesinleşmiş ise, kesinleşme tarihinden itibaren; “Kanun Yolu”na başvurulmuş ise, bu başvurunun reddi kararının tebliğinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye başvurulup, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmez ise, mahkemece, “davanın açılmamış sayılmasına” kararı verilir.
MAKALELER, Medeni Usul Hukuk Muhakemesi
sadettin kaya dedi ki:
hocam 25/09 2017 de alacak davası açtık aradan 16 ay geçti izmir 4.asliye ticaret mahkemesine açıldı 13 ayın sonunda mahkeme görevsizlik kararı vemiş asliye hukuk mahkemesinin bakması gerektigi hükmüne varılmış lakin şimdiyekadar hiç bir ilerleme yok e devletten takip ettigim kadarı ilede mahkedece yapılan duruşma günleride kaldırılmış avkatdaben teblig ettirdim dedi ama aradan 2.5 ay geçti hiç bir haber valamadım ne anlama geliyor lütfen hocam
22 Ocak 2019, 08:35
Dosyaya avukat hakim olur. Bu soruyu avukatınız varken burdan sormanızın hiç bir faydası yok malesef. Her dosyanın farklı detayları bulunur. Böyle farazi yorum yapamayız.
7 Şubat 2019, 00:08
Merhaba Saim bey lütfen soruma cevap verir misiniz çok araştırdım istediğim cevabı bulamadım. Bana 2006 yılında bir suçtan dolayı dava açıldı. Mahkeme 1 yıl 1 ay on gün ceza verdi ve bu ertelendi kararı temyiz ettik 2013 de yargıtay kararı bozdu. Dosya yeniden kararı veren mahkemeye geldi ve mahkeme görevsizlik kararı verdi. Çocuk mahkemesine gönderdi iki haftalık sürede hiç başvuruda bulunmadık veya itiraz etmedik daha doğrusu süreçten haberim olmadı uyap dan sonradan gördüm. Ve uyap dan gördüğüm kadarıyla görevsizlik kararı verilmesi üzerine. Tüm dosya üzerinden kesinleşme şerhi var dosya da yani görevsizlik kararın dan sonra yeniden dava açılmamış. Benim öğrenmek istediğim dosya kapanmış fakat bana bu mahkemece verilen 1 yıl 1 ay on gün ceza ne olacak o cezayı hiç almamış gibi mi olacam o dava hiç açılmamış gibi mi olacak umarım derdimi anlatabilmişimdir siteyi takip da kalacağım cevap verirseniz sevinirim kolay gelsin
22 Şubat 2019, 10:59
Selamlar Erdem Bey, görevsizlik kararı sonucunda verilen karar “görevli” olarak tespit edilen mahkemeye yollanır. Bu dava açılmamış sayılmaz malesef.