Genetik, genetik nedir, genetik temel anlamı nedir, genotip, fenotip, kalıtsal özellikler -
Anasayfa » Hücre » Genetik
Genetik biyolojinin kalıtımsal özellikleri belirleyen genlerin yapısını, işlevini ve evrimini inceleyen alt dalı. Genetiğin temel ilkesini Mendel’in ortaya koymuş olduğu, kalıtımsal özelliklerin bağımsızlığı oluşturur. Mendel, boyları, tohumlarının yapısı ve çiçeklerinin rengi farklı bezelye türleriyle yaptığı deneylerde, kısa ve uzun türleri çaprazladığı zaman ya kısa ya da uzun bitkiler elde edildiğini, ama hiçbir zaman orta boylu bir bitki ortaya çıkmadığını görmüş, bağımsız Özelliklerin kalıtımını izleyerek her Özelliğin, söz gelimi bitkilerin boyunun, birbirinin aynı iki “etmen” tarafından belirlendiğini saptamıştır.
Sonradan “gen” adı verilen ve kromozomların birer parçası oldukları, normal beden hücrelerinde gerçekten iki kopya halinde bulundukları anlaşılan bu “etmenlerin her biri alel adı verilen farklı biçimlerde ortaya çıkabilirler. Aleller ikiye ayrılırlar: Başat aleller; çekinik aleller. Başat aleller, bir tek çift bile olsalar ilgili özelliğin ortaya çıkmasını sağlayan genlerdir. Çekinik alellerdeyse özellik, ancak iki alelde birden bulunduğu zaman görülür. Taşıdığı özellik biri başat, öbürü çekinik alellerden kaynaklanan organizmalar “çekinik alelin taşıyıcısı” diye nitelenir. Bu organizmalarda alelin taşıdığı özellik, ancak her iki alel de çekinik türden olduğu zaman ortaya çıkar: Bazı kalıtımsal hastalıklar da, çekinik türdendir. Molekül genetiği alanındaki gelişmeler günümüzde, canlıların ve bitkilerin kalıtımsal yapısını değiştirmeye olanak sağlamakta, bu uygulamalar, genetik mühendisliği ya da biyoteknolojinin alanına girmektedir.