Erdoğan seçim taahhütlerini açıkladı ama: Demokrasi ve özgürlükte başlangıç seviyesindeyiz
AKP Genel Başkanı ve Cumhurbaşkanı Erdoğan önceki günkü grup toplantısında seçim taahhütlerini açıkladı. Erdoğan’ın vaatleri arasında daha fazla özgürlük ve demokrasi ifadeleri dikkat çekti. 2 yıldır ülkeyi OHAL’de yöneten Erdoğan bunları vaat ederken Türkiye’deki toplumsal tablo bunun tersini işaret ediyor. 2002 yılından bu yana iktidarda bulunan AKP’nin İslamcı ve piyasacı doğrultudaki uygulamaları bilinirken hayata geçirilen politikalar toplumun geniş kesimlerinin yaşam alanlarını daraltmaya yönelik oldu. 16 yıllık iktidar dönemindeki bu adımlar yurttaşlar için birçok alanda yasak anlamına geliyor. İnternetteki düzenlemelerden sosyal hayatı etkileyen adımlara kadar gerçekleştirilen uygulamalar yasaklardan en bilinenleri. 24 Haziran seçimleri öncesi AKP cephesinden gelen açıklamalarda iddia edilenler bir kenara bırakılacak olursa bugüne kadar uyguladıkları politikalar uygulayacaklarının teminatı anlamını taşıyor. AKP döneminde sosyal yaşamımızın nasıl yasaklarla baskı altına alındığını görmek için bazı uygulamalara bakmak yeterli…
İşte o adımlardan bazıları,
►Sosyal medya yasakları
AKP döneminde sosyal medya adeta yasaklı bölge haline getirildi. Yurttaşların eleştirileri ya da farklı görüşleri Türk Ceza Kanunu kapsamında yapılan değişiklikle ‘suç’ haline getirildi. Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yönelik sosyal medya üzerinde yapılan en ufak eleştiri dahi ‘Cumhurbaşkanı hakaret’ kapsamında değerlendirildi. AKP iktidarına yönelik eleştirel mesajları sosyal medya hesabından paylaşan yurttaşların sabah evlerine operasyon yapılması sıradan faaliyetler haline geldi.
Kısa adı BTK olan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun yapısında gidilen değişikliğin ardından bu kurum internet üzerinde ciddi kısıtlamalara gitti. Twitter’ın kapatıldığına tanık olduk. Milyarlarca kullananı olan sosyal medya kanalları Erdoğan ya da ailesine yönelik iddialar yer alıyor diye kapatıldı. Yasakların bir kısmı kapatılırken hâlâ yasağın aktif olduğu yerler de yok değil. Milyarlarca kişinin bilgi veri paylaştığı ya da bunlardan yararlandığı Wikipedia isimli internet ansiklopedisi Türkiye’de yukarıdaki nedenlerden ötürü yasaklandı. Yasak aktif durumda, siteye ‘normal’ yollarla giriş yapılamıyor.
►Karma yurtların kapatılması
Yasaklar sadece internet mecrasıyla sınırlı değil. Kadın-erkek ilişkileri iktidarın en ‘hassas’ olduğu konulardan. 2013 yılında başbakanlığı döneminde Erdoğan’ın talimatıyla karma hizmet veren öğrenci yurtları sakıncalı bulunarak kapatılmıştı. Özel yurtlara ise sıra 2017 yılında geldi. Bakanlık tarafından gönderilen talimatla özel yurtların da karma hizmet vermesi yasaklandı.
►Kızlı erkekli evler rahatsız etti
Yine 2013 yılında başbakanlığı döneminde Erdoğan, öğrenci evleriyle ilgili “Bazı evlerde kızlı-erkekli öğrenciler kalıyor. Konuyla ilgili komşu ihbarları var. Biz bu ihbarları bir kenara atamayız ve valiliklerimiz de emniyet teşkilatımız da bu tür ihbarları değerlendirir ve bunların üzerine gider” açıklamalarında bulundu. Bu açıklamanın ardından aynı evde kalan kadın ve erkek öğrenciler hedef haline getirildi. Anayasanın 58. Maddesi bu hedefe ‘kılıf’ olarak gösterildi. Ancak 58. Maddede geçen genç ifadesinin 18 yaşından küçükleri kapsadığı hukukçular tarafından dile getirildi.
►Stüdyo dairelere ayar
Erdoğan ve AKP’li isimler uzunca bir süre “Bizim aile yapımıza uygun değil” diye stüdyo daireleri eleştirdi. Toplumun geniş kesimlerinin yaşamına müdahale olarak yorumlanan bu açıklamalar ‘yasal’ bağlamda da karşılığını buldu. 8 Eylül 2017 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanan yeni yönetmelikle stüdyo daireler imar değişikliğiyle yasaklandı.
►İptal edilen festival ve şenlikler
Festivallerde alkollü içki satılması yıllardır ciddi engellemelerle karşılaşıyor. Bu yasaklar 20 Temmuz 2016 tarihinde ilan edilen OHAL sonrası ciddi boyutlara ulaştı. Alkol yasakları ile yetinmeyen iktidar üniversite ve lise festivallerini tümden iptal etmeyi çözüm olarak gördü. Geçen yıllarda Mimar Sinan Üniversitesi ile Kadıköy Anadolu Lisesi’nin yıllardır geçekleştirdiği festivaller güvenlik sebebiyle yasaklandı.
Alkollü içecek meselesi AKP iktidarının kısım kısım gerçekleştirdiği yasaklardan en bilineni. İçki içen yurttaşlara yönelik saldırılar cezasız bırakılırken 11 Haziran 2013 tarihinden itibaren 22.00’den sonra alkollü içecek satışı yasaklandı. Keyfi yasağa yönelik ciddi tepkiler geldi. Sosyal yaşama dönük müdahaleye esnaflar da ekonomik açıdan etkilendikleri için tepki gösterdi. Yasak da tepkiler de devam ediyor.
Tekel bayileri isyanda: Esnafı yıkımın eşiğine getirdiniz
Tekel Bayileri saat 22.00’da uygulanan içki satış yasağının 00.00’a kadar uzatılması talebiyle kepenk kapattı. Türkiye’nin birçok yerinde yapılan kepenk kapatma eylemi ile ilgili olarak Birleşik Esnaflar Derneği Bakırköy Özgürlük Meydanı’nda bir basın açıklaması gerçekleştirdi. Tekel Bayi sahibi ve çalışanlarından oluşan kalabalık grup, 2013 yılından beri uygulanan 6487 sayılı kanunla düzenlenen alkollü içeceklerin satışına ve pazarlanmasına ilişkin yasanın geri çekilmesini istedi. “Haksız ceza ve rekabete dur demek için kepenk kapatıyoruz” yazılı pankart ve çeşitli dövizler açan grup, ‘Esnafız haklıyız kazanacağız’ sloganları attı. Grup adına Basın açıklamasını Birleşik Esnaflar Derneği Başkanı Hüseyin Ataçer okudu.
Ataçer, “Kamuoyunu bilgilendirmek ve yetkili kurumlara sesimizi duyurmak amacıyla tüm Türkiye çapında uyguladığımız ve tarihe altın harflerle yazılacak olan 1 günlük kepenk kapatma eylemimiz başarı ile sürüyor. 5 yıldır uygulanan bu yasanın mağdurları başta Tekel bayileri olmak üzere büfeciler, kuruyemişçiler, bakkal ve şarküterilerdir. Zaten var olan ağır vergi yükü, fonlar ve harçlarla ezilen küçük esnafımız bu yasa ile getirilen yasaklar yüzünden ağır para cezası ile iflasın, yıkımın eşiğine gelmiştir” dedi.
Cezalar geri çekilsin
Ataçer talep ve dileklerini ise şöyle sıraladı: “İçki yasağının 24/6 saatlerine çekilmesini, kesilen para cezalarının iptal edilmesini ve tahsil edilen para cezalarının yasal faizi ile geri ödenmesini, haksız rekabet koşullarının küçük esnafın lehine düzenlenmesini, fon, harç ve ağır vergi yükünün makul seviyelere çekilmesini, AVM ile zincir marketlerin şehir merkezlerinin dışına çıkarılmasını ve esnaf odalarının bağımsız demokratik olmalarını istiyoruz.”