Gönderen Konu: Rüçhan Arık (Okunma sayısı 5272 defa)
« : 23 Kasım 2008, 22:49:05 »
1954’te TED Ankara Kolejini bitirdi. 1958’de Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’ni, “Sanat Tarihi ve Türk Sanatı Kürsüsü” kurucusu Prof. Dr. K. Otto Dorn’un ilk öğrencisi ve ilk mezunu olarak bitirdi. Aynı yıl, aynı birime “asistan” olarak atandı.
1962’de Prof. Dr. K. Otto-Dorn nezdinde hazırladığı “Beylikler Devri Sonuna Kadar Anadolu Türbeleri” konulu teziyle Doktor ünvan ve payesini aldı. 1962-65 yıllarında DAAD bursuyla gittiği “Federal Almanya”nın Freiburg Üniversitesi “Hıristiyan Arkeolojisi” bölümünde Prof. Dr. Johannes Kollwitz’in yanında çalıştı ve aynı Üniversitenin Sanat Tarihi ve Arkeoloji seminerlerine devam etti. Ord. Prof. Dr. Ekrem Akurgal’ın Foça kazılarında ve Prof. Dr. K. Otto-Dorn’un Kubad Abad kazılarında çalıştı. 1966’da “Selçuklu Mimari Dekorasyonu” tezini ve sınavlarını başararak “Üniversite Doçenti” oldu.
1967’de Sanat Tarihi Bölümüne başkan seçildi; bu görevi 1999’a kadar sürdürdü. 1971’de “Bitlis Yapılarında Selçuklu Rönesansı (Ank.1971)” takdim tezi kitabı ile “Üniversite Profesörü” oldu. 1971-1974 yıllarında O.D.T.Ü. Mimarlık Fakültesi Restorasyon Bölümünde, Hacettepe Üniversitesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümünde ve Yükseliş Mühendislik-Mimarlık Yüksek Okulunda ders verdi. 1974-85 yılları arasında Menteşe kenti Peçin kazılarını yönetti. 1983’de UNESCO Türkiye Milli Komisyonu Yönetim Kurulu üyeliğine, daha sonra da Başkanlığına seçildi ve bu görevi 1996’ya kadar sürdürdü.
1985’de Cumhurbaşkanının Başkanlığında, “Atatürk Kültür Merkezi Alanları”nın düzeni ve denetimini yürüten “Milli Komite”ye şahsı itibariyle üye atandı. 1985’te Alanya Kalesi Kazılarını başlattı; burada bir Selçuklu Sarayı ortaya çıkardı; halen bu kazılar sürmektedir. 1985’te Alman Arkeoloji Enstitüsü muhabir üyeliğine seçildi. Londra Üniversitesi School of Oriental and African Studies’te, Kudüs, Tel- Aviv, Hayfa Üniversitelerinde, Taipei National Ching-Gy Üniversitesinde, Tokyo İdemitsu Müzesinde konferanslar verdi; araştırmalar yaptı. Mısır, Pakistan, Arnavutluk, Fransa ve Çin Halk Cumhuriyeti Eğitim Bakanlıklarının davetiyle bir süre bu ülkelerde araştırma ve incelemelerde bulundu.
1986 ve 1987 yıllarında Kültür ve Turizm Bakanlığı Müsteşarlığı görevini yürüttü.
1986’da Hasankeyf Kazı ve Kurtarma Çalışmalarını başlattı; Roma İmparatoru Büyük Konstantin’in kalesini, Artuklu ve Eyyûbî sarayları ile birçok anıtları ortaya çıkardı. Bu çalışmaları 2003’te haksız bir müdahaleyle kesildi. 1989 ve 2003’te, birer yarıyıl Alman Arkeoloji Enstitüsü davetiyle Berlin’de, 1996’da 1 yarıyıl National Cheng-Chi Üniversitesi davetiyle Taiwan’da çalıştı. 1989 ve 1990’da o zamanki Sovyetler Birliği’ne dahil Orta Asya Cumhuriyetlerinde TRT için Türk Kültür Tarihine yönelik belgesel film yapımına bilimsel danışman olarak katıldı ve aynı zamanda bu ülkelerde araştırma ve incelemeler yaptı. 1995’te Türk Arkeolojik çalışmalarının ilk kez dünyaya açılması ve yurt dışında varlık göstermesi niteliğinde, “Moğolistan’da Türk Anıtlarının Belirlenmesi, Kazısı, Koruma ve Restorasyonu” projesini telif etti ve 1997’de uygulamaya başladı. Sonradan bu proje dejenere edilmiştir. Pek çok lisans, yüksek lisans, doktora öğrencisi yetiştirdi. Bu alandaki akademisyen ve yöneticilerin bir kısmı onun öğrencisidir. Yurt içinde ve dışında çeşitli çalışmaları yayınlanmış; pek çok konferans vermiş, uluslararası seminer, sempozyum ve kongrelere bildiri sunmuştur.
Prof. Dr. Rüçhan Arık'ın Özgeçmişi
Orta öğrenimini İstanbul Şişli Terakki Lisesi ve Ankara Kız Lisesi’nde tamamladı. Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nde, Prof.Dr.K.Otto-Dorn tarafından yeni kurulan Sanat Tarihi ve Türk Sanatı Kürsüsü'nden, ilk öğrencilerinden biri olarak 1959’da mezun oldu.
DAAD bursuyla gittiği Almanya'da Heidelberg Üniversitesi'nde Çin Sanatı ve Avrupa Resim Sanatı ağırlıklı öğrenim gördü (1960-61). 1976-78'de Londra Üniversitesi'nde "School of Oriental and African Studies" de çalıştı. Prof.Dr. K.Otto-Dorn'un yanında hazırladığı Doğu Anadolu’da Osmanlı-öncesi
Türk mimarisi ile ilgili tezi ve sınavları başarılı bulunarak 1963’te "Doktor" ünvanı kazandı. 1967’de Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Sanat Tarihi öğretim elemanlığına atandı.
İstanbul dışındaki “Batılılaşma” gelişmesini ilk kez ele alan tezini ve sınavlarını tamamlayarak 1972’de "Doçent" oldu. İstanbul dışındaki Türk kültüründe resim ve kabartma sanatının gelişmesini ilk kez ele alan "Batılılaşma Dönemi Anadolu Tasvir Sanatı (Ankara 1976)" konulu “Profesörlük takdim tezi” kitabı ile 1978'de "Profesör" oldu. 1982-86'da Gazi Eğitim Fakültesi'nde “kurucu dekan” olarak görev yaptı. 1984-87'de Kültür Bakanlığı’nda kurulan "Anadolu ve Ankara Bölgesi Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu"nun ilk başkanı olarak çalıştı. 1986’dan 1995’e kadar Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dekanlığı görevini yürüttü.
1980 yılında yeniden başlattığı "Beyşehir, Kubad-Abad Selçuklu Saray Sitesi Arkeolojik Kazı ve Onarım Çalışmaları" halen devam etmektedir. Malazgirt'te; Eski Malatya'da yüzey araştırmaları yürüten R.Arık, 1993'de Cumhurbaşkanlığı tarafından Göller Bölgesi'nin Tarihi, Turistik ve Arkeolojik Varlığını Değerlendirme projeleri başkanlığı ile görevlendirilmiştir. Çeşitli bilim adamı ekipleri kurarak, bölgenin çeşitli yerlerinde düzenlediği restorasyon, kazı, yüzey araştırması ve tescil projelerinden oluşan bu çalışmaların verimini, bir kitap olarak yayınlamıştır.
1985 ve 1988’de Prens Mikasa ile İdemitsu Müzesinin davetleri üzerine Japonya’da, 1985’de Çin Halk Cumhuriyeti Eğitim Bakanlığının daveti üzerine Kıta-Çin’inde konferanslar vermiş ve araştırmalarda bulunmuştur. Aynı şekilde, Sovyetler Birliği, Fransa, Arnavutluk, Hollanda, Belçika, İsrail, Azerbaycan, Kazakistan, İtalya gibi çeşitli ülkelerin üniversitelerinde veya başka bilim kurumlarında davet üzerine konferanslar vermiş; incelemelerde bulunmuştur.
1986’dan 2003’e kadar, Uluslararası Türk Sanatı Kongresi Ulusal Komite üyeliği; 1995’de Cenevre’de Uluslararası Türk Sanatı Kongresinde seçilerek 2003’e kadar Uluslararası Daimi Komite üyeliği yapmıştır. Türk-İspanyol bilim ve kültür ilişkilerine hizmetinden dolayı, İspanya Kralı Juan Carlos’un “Comandador” nişanı ile ödüllendirilmiştir. 1995-1996 öğretim yılında davet üzerine Taiwan National Cheng-Chi Üniversitesinde bir yıl süreyle misafir profesör olarak ders vermiştir. Yetiştirdiği elemanların bir çoğu bugün çeşitli üniversitelerde öğretim üyesi ve yönetici görevleri üstlenmişlerdir. Yurt içinde ve dışında birçok kongre ve sempozyumlara bildirilerle katılan, konferanslar veren, araştırma-inceleme çalışmaları yürüten Prof. Dr. Rüçhan Arık halen T.C. Kültür Bakanlığı, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu üyesi ve Çanakkale Bölge Kurulu Başkanıdır.