TANKLARIN ÖNÜNE ÇIKANLAR KİMLER?
15 Temmuz darbe girişiminden sonra en çok merak edilenlerden biri de o gece sokağa çıkıp desten yazanların kimler olduğuydu. İşte tanklara karşı duran vatandaşın dünya ve siyasi görüşleri, eğitimleri ve onları sokaklara çıkartan duygu...
Haber 7 yazarı Mehmet Acet , SETA tarafından hazırlanan 15 Temmuz araştırmasını bugünkü köşesine taşıdı...
Dün, Cumhurbaşkanı Erdoğan, 15 Temmuz akşamı iki tankın arka arkaya üstünden geçtiği, Allah’ın bir lütfu olarak yaralı kurtulan Sabri Ünal isimli kahramanımız hakkında bazı bilgiler paylaştı.
Özetle söylersek, ilahiyat mezunu, Bilgisayar programcısı, Hava Savunma Sistemleri üzerinde çalışan bir portre çıktı karşımıza.
Bir süredir merak içinde beklediğim türden bir çalışma dün masama geldi.
Keşke birileri bu aralar bir saha araştırması yapsa ve 15 Temmuz’da sokağa çıkıp destan yazan insanların kimlikleri, duruşları, dünya görüşleri, hangi motivasyonla tankların önüne geçtiklerini kapsamlı bir şekilde araştırıp önümüze koysa diye içimden geçiriyordum.
Türkiye’nin en güçlü düşünce kuruluşu SETA bunu yaptı.
Dün yazıya başka bir konuyu yazmak için oturma niyetindeydim.
Rusya ile Suriye barışını sağlayabilir miyiz? Sorusuna cevap bulmak için sağı solu ararken, SETA’nın ‘saha araştırması’ önüme gelince, heyecanlandım bu konuyu yazmaya karar verdim.
Araştırmanın tarih aralığı 18-24 Temmuz.
İstanbul ve Ankara başta olmak üzere 7 ilde yüz yüze derinlemesine mülakatlar yapılarak elde edilen çalışma, 15 Temmuz akşamı sokağa çıkan insanlara dair önemli veriler ortaya koyuyor.
SOKAĞA ÇIKANLARIN YARIDAN FAZLASI EĞİTİM SEVİYESİ YÜKSEK OLANLAR
1-15 Temmuz akşamı meydanlara çıkanların ağırlıklı bölümü Ak Partililer ve ülkücülerden oluşuyor.
2-Darbe kalkışmasının olduğu gece sokağa çıkma motivasyonunda üç faktör belirleyici olmuş. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın insanlara sokağa çıkın çağrısı, TRT’de darbe bildirisinin okunması, Camilerden salaların okunması.
3-15 Temmuz ve devamında meydanlara çıkanların yarıdan fazlası Üniversite mezunu.
İlk iki veri ile ilgili kanaatler şimdiye kadar genelde belli olmuştu.
Ancak kalkışmanın yaşandığı gece ve devamında meydanlara çıkanların eğitim durumlarını ortaya koyan böyle bir veri ilk defa ortaya çıkıyor.
Bu, çok önemli bir veri.
Canını ortaya koyarak tankları durduran insanların yarıdan fazlasının üniversite mezunu olması, Türkiye’ye dair bugüne kadar yapılan bütün sosyolojik araştırmaların yeniden gözden geçirilmesini zorunlu kılıyor.
Bir süre önce “Türkiye toplumu dinden uzaklaşıyor, çıkarcı ve bireyselliğe önem veren bir toplum geliyor” biçiminde sosyolojik aforizmalar üreten bir araştırmacının “yanılmışım” itirafı bunun için bir başlangıç olabilir.
Bir FETÖ’cü şapşalın, “bizim millet yere yatmasını bile bilmez, darbeler hep Cuma günü olur ve caminin yanında kalan müezzin ezan okumaya bile gidemez” diyerek özetlediği tezin 15 Temmuz’da çürüdüğünü herkes biliyor.
İşte Cumhurbaşkanı’nın anlattığı Sabri Ünal örneği…
Ülkenin selameti için, cumhurbaşkanının selameti için, ümmetin selameti için bütün kariyer planlarını çöp kutusuna boca edip tankların altına atıyor kendisini.
SETA’nın hazırladığı raporda başka önemli veriler de var.
CHP’nin Taksim mitinginde yapılan mülakatların da dahil edildiği raporda, farklı sosyolojik ve siyasal arka plana sahip olmalarına rağmen, meydanlara çıkanlar arasındaki birlik ve beraberlik duygusunu ayakta tutan temel değerin “Vatan Sevgisi” olduğu görülüyor.
Mülakata katılanların hemen hepsi darbe girişiminin baş failinin FETÖ olduğunu, birçoğunun FETÖ tehlikesini 17-25 Aralık sonrası fark ettiklerini, ancak bu örgütün ülke için bu kadar büyük bir tehlike oluşturabileceğini 15 Temmuz ile anladıklarını söylüyor.
Ayrıca, FETÖ ile dış güçlerin işbirliği yaptığı fikri, toplumda çok canlı bir fikir ve bu dış destek bağlamında işaret edilen ülkenin de ABD olduğu görülüyor.
Araştırma sonuçları, toplumun, siyasi partiler arasındaki yakınlaşma ve darbelere karşı dayanışma görüntüsü vermesine de büyük değer biçtiğini gösteriyor.
Bu yakınlaşmanın muhtemel yeni krizleri önlemede etkili olacağı görüşü dillendirilmiş.
Neticede bu araştırma bize şunu gösteriyor.
Türkiye toplumu ile ilgili bugüne kadar yapılan sosyolojik değerlendirmelerin çoğu bir yanıltmacadan ibaret imiş.
Bu türden sosyologlar, ya köylerine dönüp koyun gütmeye başlayacaklar, ya da düne kadar elde ettikleri birikimleri yeniden gözden geçirip, bu ülkenin insanlarıyla ilgili yargılarını sil baştan düzeltecekler.
Onlara, her konuşmaya başladıklarına “yanılmışız” diyerek söze başlamalarını tavsiye edebiliriz.