Bütçenin yüzünü vatandaş güldürdü! haberi
25 Ocak 2013 Cuma 09:00
Bütçe'nin yüzünü vatandaş güldürdü!
Dünyanın en pahalı benzin ve motorininin kullanıldığı ülkelerin başında gelen Türkiye’de bütçenin yüzünü vatandaş güldürdü.
Tiryakinin havaya bıraktığı dumanın bütçeye katkısı 20 milyar lirayı bulurken, benzin ve motorin başta olmak üzere akaryakıttan elde edilen gelirler Maliye’nin yüzünü güldürdü. Geçen yıl sonu itibarıyla araçların kullandığı yakıt ile ısınma amaçlı olarak petrol ve doğalgaz ürünlerinden elde edilen vergi hasılat miktarı 35 milyar 934 milyon lira oldu. Önceki yıl bu kalemlerden 33,5 milyar lira bütçeye gitmişti. Bakanlık verilerine göre 2012 yılının tamamında 71 milyar 705 milyon liralık vatandaştan doğrudan ÖTV tahsilatı gerçekleşti.
Bu yıl sonuna kadar ise tüketicinin 83 milyar liralık ÖTV ödeyeceği hesaplanıyor. Bu durum Türkiye’deki vergi çarpıklığını da gözler önüne seriyor. Dünyanın önde gelen ülkelerinde vergi, kazanç elde eden kişilerden alınırken, Türkiye’de tersi bir durum yaşanıyor. Kurumlar vergisi ve gelir vergisi gibi tüzel ve gerçek kişilerin gelirinden alınan dolaysız verginin payı gelişmiş ülkelerin çok altında bulunuyor. Harcamalar üzerinden alınan ÖTV ve KDV’den oluşan dolaylı vergilerin payı ise oldukça fazla.
Son yıllarda kullanımı azalan sigaraya yılbaşında yapılan 50 kuruş ile 1 lira arasında yansıyan vergi artışı en çok stokçuların işine yaradı. Hükümetin sigaraya aksi yönde bir karar alınmadıkça otomatik güncelleme yapılmasına yönelik kararı ve Eylül 2012’de akaryakıt ve otomotiv sektörüne yönelik ÖTV’nin artırılmasının etkisiyle geçen yılın ekim ayında rekor miktarda sigara satışı gerçekleşti. Maliye Bakanlığı’nın verilerine göre geçen yılın ilk dokuz aylık döneminde 1,2-1,8 milyar lira arasında gerçekleşen tütün mamullerinden elde edilen ÖTV tahsilatı sadece ekim ayında 2 milyar 908 milyon lira olarak gerçekleşti.
Kasım ve aralıkta ise 1,4 milyar lira oldu. Yılbaşından itibaren sigaranın zamlanacağı gerekçesiyle çok sayıda şirket ve işletmenin stok yapma yoluna gittiğini aktaran üst düzey bir ekonomi yetkilisi Maliye’nin 2012 yılı hasılatını artırsa da 2013 yılı gelirlerinin azalabileceğini aktardı. Muhasebat Genel Müdürlüğü verilerine göre tütün mamullerinden elde edilen ÖTV miktarı 2011 yılının ekim ayında 1 milyar 478 milyon lirada kalmıştı. Geçen yıl sonu itibarıyla tütün mamulleri kaleminden elde edilen toplam ÖTV tahsilatı 19 milyar 975 milyon lira oldu. Aynı rakam 2011 yılında ise 15,8 milyar lira idi.