PAVLOV’UN ZİLİ DARWIN İÇİN ÇALDI | TELEOLOJİK EVRİM
İlk sorumuza geri dönersek çevresel meydan okumalar yukarıda görüldüğü gibi o kadar farklı ve öngörülemez gözükmektedir ki, nasıl yapsak ta tüm bunları aşacak bir yazılımı tasarlasak? Olası bir yol şu şekilde gözükmektedir;
Popülasyon hücrelerini bilgisayar olarak ele alalım. Bu popülasyon en azından “hayatta kal” adlı genetik bir program tarafından birbirine bağlanan bir sinirsel ağ yapısı olarak düşünülebilir. Artık her bir hücreye çevreyi denetleyen ve çevresel meydan okumalara karşı genomda özel değişiklikleri planlayan bir bilgisayar kurmaya gerek yoktur. Bu asli görev rastlantısal şekilde oluşan mutagenetik süreç yoluyla çevresel meydan okumalara karşı çözümleri masaya koyarak, bunlardan işe yarayanların popülasyonu değiştiren ve de popülasyon tarafından değiştirilmesiyle sonuçlanan bir süreçle gerçekleştirilir. Popülasyon içerisindeki değişimleri takip eden doğal seçilim tasarımcının olasılıklar denizindeki yıkımlara karşı uyum sağlama, öğrenme yetenekleri ile donanmış hücreleri çalıştırarak gerçekleştirmiş olabileceği bir strateji türüdür. (2)
Evrim bir öğrenme süreci diyoruz. Öyleyse öğrenmeyi kısaca tanımlamak gerekirse;
İnsanlar, çevre ile etkileşimleri sonucu bilgi, beceri, tutum ve değer kazanırlar. Öğrenmenin temelini bu yaşantılar oluşturur. Kişi, çevresinden sürekli olarak kendisine ulaşan verileri değerlendirir ve bunun sonucu olarak düşünsel, duyusal veya davranışsal tepkide bulunur. İnsanın çevresi ile etkileşimi, onda düşünsel, duyuşsal veya davranışsal değişime yol açıyorsa öğrenmeden söz edilebilir. Bu nedenle öğrenme, kişide oluşan kalıcı değişimler olarak tanımlanmaktadır” (Özden, 2002:72). (3)
Buradan da anladığımız kadarıyla evrim bir öğrenme süreci olarak kabul edilebilir. Genetik bilgi değiştiğinde düşünsel, duyuşsal ve davranışsal değişimlere ek olarak fiziksel değişikliklerde görülür. Ya da tersine düşünürsek, bu fenotip değişikliği düşünsel, duyuşsal ve davranışsal değişiklikleri beraberinde getirebilir.
Darwin kitabını yazdığında (1856) tüm natüralistler için binlerce yıldır beklenen reçeteyi sunmuştu. Doğal seçilim ve mutasyon tamamen çevreyi merkeze alan bir evrim anlayışını ortaya koyarak, herhangi bir amaca bağlı olmaksızın canlıların zorunlu olarak doğada bulunan içkin kurallara boyun eğdiği ve pasif birer kurban olarak bu giyotinlerce seçildiğini ileri sürdü. Darwin’in evrim teorisi (doğa ana doğurdu bizi) daha sonra devrin düşünürlerince felsefede Spinoza’nın evrenine kadar genişletilerek bir tür panteist bilim dini inşa edilmekte kullanıldı. Bunun sosyal bilimlerdeki yansımaları da çok gecikmeden alınmaya başlanmıştı. Deneysel determinizm her nasıl olduysa Darwin’in evrim teorisini bilimsel bir teori olarak kabul etmekte zorlanmadı. Daha da şaşırtıcı olarak sosyal bilimlerde Darwin’in doğal seçilimi ile yani çevrenin mutlak belirleyiciliği ile insan psikolojisinin çözümlenebileceğini düşündüler. Bunun ilk örneklerinden biri Thondike’dı fakat bu görüşün kültür, sanayi, eğitim ve öğrenme alanlarında kendini hissettirmesi Pavlov ile gerçekleşti. Bu Davranışçılık kuramıydı.
Davranışçılar öğrenmeyi açıklayan tüm değişkenlerin çevrede olduğunu belirtir. Bu nedenle öğrenmeyi anlayabilmek için çevrenin organizma üzerindeki etkisinin incelenmesi gerekir. Davranışçı kuramda uyarıcı, organizmayı harekete geçiren, bir ses, ışık, resim, tat gibi iç ve dış olaylardır ve bu uyarıcı karşısında organizmada fizyolojik ya da psikolojik değişme tepki dolayısıyla davranış oluşur. Örneğin gözümüze gelen ışık bir uyarıcı, gözümüzü kapamamız ise bir davranıştır. (4)
Fakat biliyoruz bugün davranışçılık modeli üzerine inşa edilen bir eğitim öğretim sistemi yok. Davranışçıların her dediği de yanlıştır diyen de yok. Fakat reklamcılıktan eğitime bu sistemin tıpkı Darwin’in evrim teorisi gibi zihinleri endoktrine ettiğinden de şüphem yok. Hakikatin bir kısmı ile tümünün esir alınması demek olan bu yaklaşımlar bilimsel gelişmeler ile paradigma konumlarını kaybettiler. Darwin’in evrim teorisi som şansa (ki oldukça metafizik bir kavram) dayandığı için bugün hala oldukça kuvvetli bir dirence sahip denilebilir. (sonuçta o da bir din)
Nasıl ki eskinin öğrenme modellerini terk edip, yeni holistik bir öğrenme anlayışını, bireyi aktif bir öğrenen konumuna getiren, katılımcı eğitim anlayışının öğrenmeyi gerçekleştirdiğini gördüysek, pek yakında Darwinci evriminde organizmayı pasif, edilgen ve şansa dayalı tahakkümü ile açıklamaya çalışan evrim anlayışından da kurtulacağımızı düşünüyorum.
Eğer evrim gerçekten bir öğrenme süreci ise, Craig Venter’in biyolojide başardığı devrimin yani yazılımın donanımı belirlediğinin ispatının, bir gün tüm evrimsel süreçler içinde geçerli olacağını düşünüyorum.
Mike Gene – The Design Matrix
Mike Gene- The Design Matrix
Doç.Dr. Müge ELDEN Hedef Kitle Davranışlarını Etkileyen Psikolojik Bir Faktör
Olarak Öğrenme: Öğrenme ve Reklam İlişkisi
http://www.irfanerdogan.com/dergiweb2008/18/ELDEN.pdf sayfa 2
4. Doç.Dr. Müge ELDEN Hedef Kitle Davranışlarını Etkileyen Psikolojik Bir Faktör
Olarak Öğrenme: Öğrenme ve Reklam İlişkisi http://www.irfanerdogan.com/dergiweb2008/18/ELDEN.pdf sayfa 8
Bu yazı Adaptasyon, Örgütleme Stratejileri, Bilim, Darwin, Darwinizm, DNA, Evren, Evrim, Eğitim, Felsefe, Genetik, Genom, Hipotetik düşünce, Hipotez, Holistik Düşünce, Organize Yapılar, Tasarım, Teleoloji, Teleolojik Evrim içinde yayınlandı ve Öğrenme Kuramları, Craig Venter, Darwin, Darwinizm, Davranışçılık, Determinizm, Evrimsel Mekanizmalar, Genetik, Holistik Çıkarım, Holistik Düşünce, Mycoplasma genitalium, Pavlov, Scoptoma, Spinoza, Teleloloji, Teleolojik Evrim, Thorndike olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.
← TED	GERÇEKÇİ BİR EVRİM TEORİSİNİN ANAHTARI NEDİR? →
2 thoughts on “PAVLOV’UN ZİLİ DARWIN İÇİN ÇALDI”	adil siyaset (@adilsiyaset) dedi ki:	31 Mart 2012, 14:36	Hayatı tanımak için yeni bir pencere benim için..
Mustafa Ajlan ABUDAK dedi ki:	02 Nisan 2012, 17:18	teşekkürler..