Bir Tefrika: Kasım 2015
Sabah kalktığımda, kapının
altından atılmış bir kâğıt vardı yerde.
“Sürekli koşmak zorunda değilsin.
İlerlemek, kimin tarafından baktığına göre değişen bir eylem biçimidir;
ilerlediğinden eminsen belki yeniden düşünmen gerekiyordur. Son birkaç yılın
kendine bir rutin oluşturmakla, işleri yoluna koymakla geçtiyse belki artık
dalga işlevini çökertme çabasına ara verme zamanın gelmiştir.
Dur ve dinle! Sana ne söylüyor o
Dur ve bekle, sana yetişsin! Hatta
Dur ve sonra iki katı hızla devam
Dur ve etrafına bak.
Dur ve korktuğun şeyin gözünün
Dur ve yönünü değiştir.
Dur ve senin gibi duranların
gözünün içine bak. Gördüklerine şaşırabilirsin.
Dur ama durmaktan bir şey umma.
Dur ve neden harekete geçtiğini
Dur ve sana durma diyenleri gözden
Dur ve bekle, kendini göstersin.
Dur ve gülümse.
Dur ve ağla artık, yeterince
Dur ve içini dök. Söylenmeyen söz
Dur ve elini uzat, tutmazsa
Dur ve otur, biraz nefeslen.
Dur. Durmak anlamsız gibi gelene
Dur ve hazır ol, o sana doğru geliyor.
Dur ve ağırlıklarından birazını
Dur ve senden sonra geçecekler
için bir not yaz.
Dur ve ıslık çal, koşarken zordur
Dur ve hayal et.
Bu muydu istediğin?”
Kimin yazdığını bilmesem de
yaklaşık bir tahminim vardı, kendi kıyametimize doğru koşar adım gittiğimizi
düşünen ve bizi durdurmak isteyen Bülent vardı bir tek. Ama o da Sultanhisar’daydı.
Sevda uyuyordu. Elimde mektupla,
ne yapacağımı bilmez biçimde kapıyı açtım, binanın dışına çıkar çıkmaz Uğur’u
kaldırımda oturur buldum. Sırıtarak bana bakıyordu.
“Günaydın abi!” dedi.
“Günaydın! Bülent mi yazdı bunu?”
“Dün yazmış. Gece. Ağlak bir de
e-posta yazmış bana, ama sanırım konuyu sen zaten biliyorsun. Aşık olmuş yine…”
“… kerkenez” diye ben tamamladım.
Ona kalsa daha sert bir şey diyecekti.
“Bir de oturup bunu yazmış. Ona
göre kafamız netleşip dışarıdakilere bir mesaj vereceğimiz gün böyle bir
metinle başlamamış gerekirmiş. Herkes sürekli ileri gitmekten, gelişmekten,
ilerlemekten bahsederken bunun saçmalığını yüzlerine vurmalıymışız. Ama bizi
dinleyeceklerine, bize kapılacaklarına dair korkusu sanırım biraz zayıflamış,
onları kimse etkileyemez, harekete geçiremez diyor.”
“Oysa?” diye kaşıdım.
“Oysa sözümüzü yaymak çok kolay”
Sevda’nın yanına yatağa
döndüğümde, yorganın altı henüz yeterince ısınmamıştı.
“Siz” dedi Sevda, “aslında hep
böylesiniz, değil mi? Yani çalışmak falan zorunda olmasanız günde 20 saat böyle
“O zaman üzülerek söylüyorum ki,
benim bu çiftlikle ilgili öğreneceğim çok bir şey kalmadı.”
“Nasıl yani?” diye kekeledim.
Yarın sabah buradan çekip gitmek istemesi ihtimali beni dehşete düşürdü itiraf
etmeliyim ki. Onu buraya getirirken burayı bir çalışma, bir deney gibi
göstermeye çalışmıştım şakayla karışık, bu şakaya ne kadar itibar ettiğini veya
şaka olduğunu ne kadar anladığını değerlendiremiyordum.
“Şöyle yani, bu çiftliğin kendi
başına bir değeri, bir anlamı yok. Siz toplumun dışlanmışları, tutunamayanları
veya kendisini böyle hissedenleri kaçacak ve sığınacak bir yer bulunca buraya
geldiniz. Kendi cinsinizle zaman geçirmek için. Osman abi eğer ablası için bu
kampı, çiftliği kurmasa siz birleşip böyle bir yer kuramazdınız. Her biriniz
kendi evindeki bir odaya kapatırdı kendisini. Bir araya gelmek için yeterince
motivasyonunuz, isteğiniz olmazdı, olsa bile muhtemelen ilk zorlukta
“Ama?” dedim bir umutla.
“Ama bir araya geldiğinizde,
birbirinize tutunarak elde ettiğiniz güç ve şevk hâlâ açıklamaya muhtaç. Evinde
olsa muhtemelen 8 sene çekyatın üzerinden kalkmadan yaşayacak adamın burada
eline kazma kürek almasını, az da olsa sosyalleşmesini, kendini değerli
hissetmesini incelemek gerek.”
İçim rahatlamıştı. Kafasında bizi
nasıl bir kitap, tez, makale konusu yapacaksa sadece ilk bölümü bitirmişti
kafasında, yeni bölüme başlayacaktı. Çiftlik ne olacak, bu model genişleyecek
mi, başka çiftlikler kurulacak mı, insanlar için yeni bir umut olabilecek mi
gibi kaygılar aklıma bile gelmedi, sevgilim ve nişanlım bunu neden düşünmüyor
diye de sinirlenmedim. Gayet bencil biçimde beni terk etmeyeceğini, ya da
buradan gitmek için ikna etmeye çalışmayacağını görmek rahatlatıcıydı.
“Peki, ne diyorsun Lütfiye ablanın
“Yeni bir şey söylemiyor ki. Güzel
biçimde ifade ediyor, felsefe okumamış birinin bunları kendi aklıyla bulması da
gayet önemli. Ama yeni bir şey söylemiyor. Büyük umutlarla çiftliğe bağlanmak
yerine burayı bir iyileşme merkezi, bir felsefe kampı haline getirirse çok
önemli bir şey başarmış olur.”
“Yeni bir şey söylemiyor derken?”
“Tarihten örnekler mi sayayım?
Adam Smith’i düşün tatlım, “görünmez el” dediği şey aslında tam da buydu.
Piyasayı alıp yönetmeyi denemez Smith, fazlasıyla karmaşık olduğunu bilir
çünkü. Bırakalım da piyasanın dinamikleri dengeyi sağlasın der. Temelde bunun
da denge teorisinden bir farkı yok. Doğulu bilgeler binlerce yıldır dengeyi
arar zaten, Batı da bir süre her şeyi açıklayan bir teori oluşturmaya çalıştı
ama sonra küçük küçük sorunları çözmeye odaklandı. Hatta o kadar odaklandı ki
büyük resmi unuttu bazen.”
Ben bir cevap vermeyince devam
“Asıl önemli olan felsefe. Bu
ülkede felsefe ile toplumun arasındaki bağ neredeyse tamamen koptu. Diğer
ülkelerde de öyledir belki, bilemem. Ama bizde felsefe, akademinin
koridorlarından çıkamıyor, insanların diline düşmüyor, kitap basarsa okunmuyor,
konferans verse dinlenmiyor. Felsefe ile uğraşan bin kişi tanıyorum, 998’i
sokaktaki adamın tanımadığı isimlerin fikirlerini tartışıp doyuyor.
Koridorlarını paspaslayan adamla bile konuştukları, ona bir şey öğrettikleri,
ondan bir şey öğrendikleri yok; onun bir derdine çare de olmuyorlar,
kafasındaki bir soruya cevap da vermiyorlar, yeni sorular sormasını da
sağlamıyorlar. Oysa makine mühendisliği veya maliye bölümü ne kadar hayata
dokunuyorsa, felsefe de o kadar dokunabilmeli!”
“İyi diyorsun da her zaman ufacık
bir azınlığın ilgisini çekmiştir felsefe.”
“Ama o ufacık azınlık konuşmaktan
da asla korkmamıştır!”
Bu kadar hararetli biçimde
konuştuğunda yapabildiğim tek şeyi yaptım, öptüm onu.
“Akışına bırakamayız, ama oyuna
yeni bir oyuncu ekleyebiliriz! Yine de hayal görmeyin gençler, en başarılı
devrimcilerin ektiği tohumlar bile 100 yılda yeşerir. İsa Efendimizin çarmıha
gerilmesinden kaç yıl sonra gerçekten yayılmaya başladı Hıristiyanlık? Karl
Marx “Das Kapital”i yazdıktan kaç yıl sonra kuruldu komünizm? Biz göz ardı
edemeyecekleri bir tohum ekeriz, 3-4 nesil sonra insanlar gölgesinde oturur. Bütün
denklemi değiştiremeyiz, ama göz ardı edilmesi mümkün olmayan bir değişken
“Ama önce tohumu bulmak lazım”
dedim dayanamayıp. Çocukların bu gece burada bir şeylerin değişmeye başladığını
düşünmesini istemiyordum, neme lazım.
“Evet” dedi Lütfiye abla
gülümseyerek, “bugün bu tüm söylediklerim size saçmalık gibi gelebilir, yarın
ben bile beğenmeyip yakabilirim bu yazdıklarımı. Ama doğru bir yere
yaklaşıyoruz, doğru soruları sorabiliriz yakında; bugün kimselerin zahmet edip
düşünmediği, düşünmek istemediği en temel sorulara inmeye çalışıyoruz. Hadi
gidin artık, uykum geldi.”
Lütfiye ablanın dediğini
ikiletmedik, birer temenna çakıp onu güldürerek huzuru terk ettik. Biz kapıyı
çektiğimizde ışığı söndürmüştü bile.
“Bu son söyledikleri hoşuma gitti”
dedi Berk. “Hepimizden daha genç o. Merak ediyor, soru soruyor, bulduğu cevabın
yarın elinden uçup gidebileceğini de biliyor.”
“Bunun gençlikle ne ilişkisi var?”
diye sordu Buket.
“Çünkü yaşlanmanın en temel
işareti, bulduğu doğruya yapışmaktır. İnsanlar belirli bir yaşa ulaştığında dünyayı
çözdüklerini düşünürler. Kafalarında bir yapı oturur, ilişkiler sistemini anlarlar
veya anladıklarını sanırlar. Ondan sonra da her gördüklerini, her yeniliği bu
şablonla değerlendirmeye, bu şablona oturtmaya başlarlar. Oysa anlık bir
görüntüdür ellerindeki, tamamen doğru bir görüntü olsa bile o anı gösterir. Bir
an sonraki değişiklikleri o resmin üstüne koyamazsın. Bence bu şablonu mutlak
gördüğün an, ona âşık olduğun an veya onsuz kalmaktan korktuğun an yaşlanmaya
başlarsın. Oysa Lütfiye abla yarın sabah bugünkü şablonu yırtmaya hazır!”
Odaya vardığımızda Bülent’ten bir
“Abi çok sarhoşum ve sanırım âşık
Cep telefonu aslında yanımda olmayacaktı bu
akşam, çalışma odasına bırakacak, belki de kapatacaktım unutmasam. Açık olması
bile muhtemel olmayan bir telefona, ertesi sabah hatırladığında utanacağı bir
mesaj yolladığına göre Bülent’in hali dumandı.
Telefonun saatine ve mesajın
saatine baktım, yolladığı daha on dakika bile olmamıştı, onu aramaya karar
verdim. Daha ilk çalışta açtı:
“Hakan abi, ben… Uyumamış mıydın?
Uyumamışsındır diye… Kusura bakma.”
“Dert değil, uyumamıştım Bülent’çiğim.
Neler oldu orada öyle?”
“Abi burada bir kız var… Yüzüme
bile bakmıyor. Ama geçen hafta gelip kulağıma ‘Sakın!’ diye fısıldadı gitti.
Abi ben… Alışığım reddedilmeye. O sorun değil. Kendi kendime gaza gelmeye
alışığım. Yoktan ümitlenmeye falan. Ama artık o da mı yasak abi? Umut etmek de
mi yasak? Hayal etmek de mi yasak? Reddedilmek üzere soru bile soramayacak
mıyım? Yüzümden mi anlıyorlar ne kadar hıyar olduğumu? Kızın yanına bile
gitmedim hiç. Konuşmaya çalışmadım. Üç saniyeden uzun bakmadım abi. Bu nedir
“Kulağına ‘sakın’ mı dedi?”
“Evet abi. ‘Sakın’ dedi. Aklından
bile geçirme diyor yani. Bana bulaşma diyor.”
“Sen de yarın sabah onun kulağına ‘çok
geç’ de Bülent!” dedim ve sonlandırdım görüşmeyi. Sonra uzatmasın diye kapattım
“Aslında” dedi Lütfiye abla, “tüm
bu felsefi konuşma ülkenin ahvaliyle ilgili konuşurken başladı. Berk kötülüğün
kazandığını söyleyenlere inanmadığını, ama kötülüğün kazanırmış gibi
göründüğünü söyledi. Ben de ‘iyilik tarihte hiçbir zaman kudretli olamadı,
kötülük de kudreti asla elinde uzun süre tutamadı’ dedim. Kötülük asla hüküm
süremez, galip gelemez dedim, çünkü buna inanıyorum. Benim çocukluğumdan bu
yana sürekli olarak her şeyin kötüye gittiği söyleniyor, gençken inanırdım da
buna. Sürekli bir değişim var, evet, ama kötüye gitmiyor her şey. Kötü adamlar
bazen meydanları, devlet dairelerini, zenginlerin ihtişamlı odalarını, yönetim kurulu
toplantı salonlarını, sarayları ele geçiriyor, bu doğru; ama ara sokaklar,
küçük caddeler, tarlalar, evler, odalar aslında iyiliğin hükmü altında.
Gündelik hayatta iyilik galip geliyor hep; anneler çocuklarını besliyor, çocuk
oyuncağını arkadaşıyla paylaşıyor, oğlan kıza âşık oluyor, bakkal veresiye
yazıyor, adamlar çalışıyor ve el sıkışıyor, yaşlı kadınların torbasını
taşımasına yardım ediliyor. Sokaklardaki köpekler aç kalmıyor. Anlatabiliyor
muyum? Küçük ellerin tümünü, tümünü olmasa da çoğunu iyilik kazanıyor. Hem çok
büyük bir çoğunluğunu kazanıyor. Büyük koltukları ele geçiremiyor iyilik belki,
ama o koltuğun altındaki kaideyi oluşturuyor ve sağlam tutuyor. Belki başka yol
bilmediğinden, belki iyilik hamurunda olduğundan, belki iyiliği öğrendiğinden
çoğu insan çoğu zaman doğru ve iyi seçeneği seçiyor.”
“İşte burada ben araya girdim
Hakan abi” dedi Berk. “İyiliği toplum mu öğretiyor gerçekten diye sordum.
Biliyor mu toplum iyinin ve kötünün ne olduğunu?”
“İyi ve kötü öğrenilen şeyler”
dedi Lütfiye abla bir daha anlatırmış gibi, “doğada iyi ve kötü yoktur. İyi bir
aslan gördünüz mü hiç?”
Herkes istediği gibi susunca,
kaldığı yerden devam etti.
“İyilik ve kötülük bizimle
birlikte var oldu. Doğada bir denge vardır, ama iyi ve kötü yoktur bence. Oysa
iyi ve kötü insan icadı veya insanlığın mahsulü, burası biraz netameli bir
konu. Ama biz varsak varlar, bizimle birlikte var oldular. Dinlere inansanız da
inanmasanız da iyiliğin insanlar için, insanlarla birlikte var olduğunu inkâr
edemezsiniz. Dünya, evren, kozmik düzen, adına ne derseniz deyin iyiyi ve
kötüyü umursamaz. Ama umursadığı bir şey vardır, denge. Dengeler bozulursa bir
şekilde yeniden denge sağlanır, çünkü varoluşun devamı için denge gereklidir.
Canlı veya cansız her cisim var olmaya devam etmek ister; dış etkilere dayanır,
“Yani o zaman aslında dengeyi
değil, devamlılığı önemsiyor doğa?” dedim dayanamayarak.
Hayatta kalmayı. Var olmayı. Adına ne dersen de. Doğa dengeyi bunun için bir
araç olarak kullanır. Doğanın içinde yaşayan ama artık doğanın bir parçası
olmayan insan da yaşayakalmak için denge sağlar; bilinçli olarak değil belki,
ama neticede dinamik bir denge sağlar. Kötülüğü iyilikle dengeler, iyiliği de
kötülükle. Mutlak kötülüğe de izin vermez, mutlak iyiliğe de.”
“Neden?” dedi Buket. “Neden mutlak
iyiliğe izin vermiyor?”
“Çünkü mutlak iyilik durumunda ortada iyilik kalmaz. İyiliğin
tanımlanabilmesi, var olması için kötülük gereklidir. Kötülük iyiliği var
etmek, altını çizmek için zorunludur. Bu denge hem doğada hem de insanoğlunda
var oldukça ütopyalar bir hayal olmaktan ileri gidemez. Ütopyanın gerçekleştiği
gün her şey sıfırlansa, bir tane bile kötü kalmasa, bu sefer bu yeni ortam kendi
kötülüklerini ortaya çıkarır. Aksi takdirde herkes iyi olursa yaşama
enerjisini, hayata tutunma gücünü kaybeder insanoğlu, soyu tükenir.”
“Bu ispatlayabileceğin bir şey
değil” dedi Berk.
“Şimdiye kadarki veriler bunu
gösteriyor ama. Dünya sürekli bir dengeyi arama, bulma, kaybetme ve yeniden
arama halinde. Koskoca bir cangıl bu dünya, ağaçları kesip, beton döküp, kaymak
gibi bir zemin oluşturmayı isteyebilirsin, ama bunu başaramazsın. Senin beton
dökme hızından daha hızlı kırar betonları kökler. Yahut teknolojin çok ilerler
ve başarırsın, 6 ay sonra kuraklıktan ölürsün.”
“Yani burada ne kadar düşünürsek
düşünelim yeterince iyi bir beton bulamayız diyorsunuz,” dedi Buket üzüntüyle, “ya
da bulursak dünyanın sonunu getiririz?”
“Öyle kızım” dedi Lütfiye abla, “ama
beton dökmemek gerektiğini bulmak da bir başlangıçtır. Bu savaşmayacağız,
hayatımızı anlamlı kılmayacağız demek değil. Sadece onların, yani
dışarıdakilerin betonuna başka bir betonla karşı koymamız yanlış olur. Buradan
bir hayat görüşü, bir tutum çıkar belki, ama statik bir ideoloji çıkmaz.
Çıkmamalı. Dünyayı, evreni, doğayı, insanlığı şekillendirmeye çalışmak, ona
yapılabilecek en büyük kötülüktür.”
“Akışına da bırakamayız kendimizi
ama, değil mi?”
“Abla gözünü seveyim, herkes
mutluluk formülü veriyor, otogarda bile kitabını satıyorlar” dedim şakayla karışık.
Ciddiye bile almadı beni:
“Yani diyorum ki bir dış etken,
bir dış müdahale, bir değişiklik olmadıkça insanın duygu-durumu değişmez. Kimse
durduk yerde, tüm şartlar aynıyken mutlu olmaz birden bire. Mutluluk için bir
değişim gerekir. O yüzden mutlu olamazsın, mutlu edersin.”
“Bu hesapla kendimizi de mutlu
“Elbette, kendine müdahale edip
mutlu etmek teorik olarak mümkündür. İnsanlar da bunu yapmıyor mu zaten?
Mutsuzum, çikolata yiyeyim, mutlu olayım. Mutsuzum, çıkıp güzel bir yere gideyim,
mutlu olayım. Mutsuzum, beni sinirlendiren herifin başına bir çorap öreyim,
mutlu olayım. Mutsuzum, neden mutsuz olduğumu öğretecek bir kitap okuyayım, ona
inanayım mutlu olayım. Mutsuzum, meditasyon yapayım, mutlu olayım. Ama zorlama
bir mutluluk oluyor bu, mutlu olmak için yaptığını sen biliyorsun veya
bilinçaltın biliyor. Kaç pasta da yesen, kaç ayakkabı alsan, kaç kitap okusan
değişmiyor, kısacık ve yapay bir mutluluk elde ediyorsun.”
“Oysa başkaları seni mutlu
“Oysa başkaları seni mutlu ederse
hem mutluluk için bir müdahale, bir değişim gerçekleşiyor, hem de bunun yapay,
zorlama olduğu hissi olmuyor. Çünkü biliyorsun ki karşındaki, annen, sevgilin,
arkadaşın, yeni tanıdığın biri seni önemsiyor; seni mutlu etmek için çaba
gösteriyor. O yüzden hem dünyadaki yerini sağlamlaştırıyorsun kendi kafanda,
kendini ve varlığını onaylanmış gibi görüyorsun, hem de sevilmek içini
“Yani mutlu olmak mümkün değil.
Mutlu edebiliriz ancak. Kendimizi biraz mutlu edebiliriz ve bunun niteliği ve
niceliği daha düşük olur; ama başkalarını mutlu edersek o kişi hem niceliksel
hem de niteliksel olarak daha büyük bir mutluluğa kavuşur. Peki, bir mutluluk
zinciri yaratıp zincirin ucunun bize değmesini mi bekleyeceğiz?”
Berk’in yüzünden bir gölge,
öfkenin gölgesi geçti. Lütfiye abla ile dalga geçiyorum sanıyordu. Oysa ona pas
açıyordum. Hiç MEB klasiklerini, Eflatun’u okumadı mı bu çocuk acaba?
“Hayır işte, işin ilginç yanı bu.
Birilerini mutlu ettiğin anda sen de kendini değerli, işe yarar, “iyi”
hissediyorsun, duygusal bir tatmin yaşıyorsun. Anneler neden daha mutludur
babalara göre? Tam da bu yüzden! Çocuklarının yüzündeki gülümseme, onlara
evrenin onayı gibi gelir.”
“Anladım sanırım. Nedenselliğe bu
kadar güvenmezdim ben olsam, çünkü … Biliyorsun işte abla” dedim, “ama böyle
şeylerle uğraşmak için buradayız. Bir ipin ucunu yakaladığın kesin.”
“Orada duramadım ki Hakan,
duramadım ki. Neden dedim kendi kendime, neden mutlu olmamız gereksin ki?
Evrenin de çok umurundaydı iyilik yapmamız, mutlu olmamız.”
“İyilikten çıktı her zamanki gibi konu
Hakan abi” diye araya girdi Berk, “şu Phaedrus’un ünlü sözünden.” Sonra
“Ve nedir iyi, Phaedrus, ve nedir iyi olmayan – Bunu
söyleyecek birine ihtiyacımız var mı?”
“Biliyorum alıntı yapılmasını
sevmiyorsunuz, ama bu bir cevap değil, bir soru” dedi Berk. “Hayatımızın
iplerini yeniden elimize geçirmek için geldik buraya, doğru. Dün akşam bunu
konuşuyorduk yürürken. Ama o ipleri elimize almak ne anlama gelecek? Neden alacağız?
Ne yapmak için? “İyilik” yapmak için mi? Bunun doğru düzgün bir cevabı yok
bende. Hiçbirimizde yok. Sadece şunu biliyoruz, o ipler bize ait.”
“Aslında iyi birisin”
Merhaba, ben Hakan. Az önce
mutluluğun formülünü öğrendim, unutmadan yazayım dedim.
Televizyon çekiminden döndüğümüz
akşam, önce Sevda’nın yanında aldım soluğu. Burcu gibi ben de öyle ya da böyle
bir tepki görmek istiyordum, ama Sevda sanki sıradan bir günün akşamıymış gibi
karşıladı beni. Ne gelip boynuma sarıldı, ne kendisini götürmediğim için sitem
etti, ne “Bana ne getirdin?” diye sordu. Sadece sıcacık bir gülümseme. Yetmedi
desem yalan olur.
Yorucu bir günün arkasından evine,
karısına, koltuğuna kavuşan bir aile reisi edasıyla oturdum karşısına.
Gözlerine bakmak bana yetiyordu ama biliyordum ki biraz uzun süre ve sevgiyle
baksam geriliyordu; asla onu sevdiğim kadar sevemeyecek beni, biliyorum. Ona
bakmak bana yetip artıyor, o ise duymak istiyor, dokunmak istiyor, söylemek
istiyor. Birlikte sessizliği paylaşmayı ve sessizlik yüzünden gerilmemeyi
becerene kadar ona evlenmeyi teklif etmese miydim diye hâlâ düşündüğüm oluyor
Ben anlatmaya, onu güldürmeye
başlamadan o konuştu:
“Çok şey kaçırdın şuncacık
zamanda, biliyor musun?” Yüzünde afacan bir keyif.
“Ne olmuş ben yokken?”
“Lütfiye abla yazmaya başladı.”
Bu gerçekten ciddi bir haberdi;
Lütfiye ablanın grup terapimizden bu yana bir kelime yazmadığını çok iyi
biliyordum; yazmaya değer bir cümlesi olmadığını söylüyordu hep şakayla
karışık. Oysa bir seansta Hasan abi arkasında delil bırakmayı sevmediğini iddia
etmişti ciddi ciddi, Lütfiye abla da bunu yalanlamamıştı. Hem yaşadığı
işkenceler nedeniyle kafasında yaşamayı, gerçekten de arkasında yazılı bir iz
bırakmamayı tercih ettiğini, hem de kendisini yazmaya “değer” bulmadığını
düşünmüştüm bunca yıldır.
Bir cevap veremedim Sevda’ya, öyle
sessizce kaldım, ağzım hafif aralık.
“Hadi kalk gidelim, kendisi
anlatsın sana. Roninler de orada zaten.”
Ne karnın aç mı dedi, ne yorgun
musun diye sordu. Beni neredeyse sürükleyerek odadan çıkardı ve yürümeye
“Ne yazıyor peki?” dedim binadan
“Göstermiyor ki!? Ama Berk ile
sabaha kadar oturup konuşmuşlar dün gece. Sabah haberi Buket’ten alınca gidip
göreyim dedim, yazmaya başlamıştı. Her soruya ‘sonra!’ diye cevap veriyor
şimdilik. Yoruluncaya kadar yazacak herhalde. Hatta belki uyumuştur şimdi. Ama
gidip bakalım yine de!”
Yol boyunca, neler yazdığını ve ne
konuda konuştuğunu bilmediğimiz Lütfiye abladan değil, otobüs yolculuğundan
bahsettik Sevda ile. Çok özlemiş yollarda olmayı, hatta keşke çiftlikte
yaşamayıp göçer mi olsak bile dedi bana. Koluma girmişti yürürken, sağ kolu sol
kolumda, sol eli sürekli kolumu okşuyordu. Kolum onun krallığına girmişken bırak
göçebeliği, paralı askerliği bile önerse kabul ederdim.
Vardığımızda Lütfiye abla ateşin
başında oturuyordu, meraklı kitleden geriye sadece Buket kalmıştı. Buket
hipnotize olmuş gibi onu dinliyordu:
“İnsan” dedi Lütfiye abla yorgun
ama ben-bu-işi-çözdüm diyen sesiyle, “en çok mutluluk istiyor bu devirde. Temel
refah şartları sağlandı, sağlık birinci önceliğimiz değil, aç değiliz, her
ailenin bir iki erkeği savaşta da değil. Artık tek istediğimiz mutluluk. Mutlu
olmak için çabalıyor herkes. Ama mutluluk kendi kendine yaratabildiğin bir şey
değildir, kendini mutlu etmeye çalışmak boş bir çaba. İnsan mutlu olamaz, mutlu
eder. Mutluluk bir “oluş hali” değil, bir edim. Mutluluğu ancak başkaları için
“Kafamda uçuşan fikirlerin izini
kaybediyorum derdim ya Hakan? Sonuna varınca başını unutuyorum, duman gibi
dağılıyor düşünceler derdim, hatırlıyor musun? Yazınca da tembelliğe alışıyorum
diye korkardım.” Birden neşeyle sesi yükseldi:
“Berk’le dün konuşurken zincirin
iki ucu da elimdeydi!”
Çiftliğe vardığımızda ne
bekliyordum bilmiyorum. Sanırım iki gün bile dış dünyada vakit geçirince o
dünyanın alışkanlıkları su yüzüne çıktığından insanların bizi kapıda karşılamalarını
bekledim ve istedim belli belirsiz. Oysa gittiğimizde bizi bekleyen kimse
yoktu; dış kapıdan girdiğimizde de, kendi binalara uğradığımızda da, tekrar
yemekhanede buluştuğumuzda da. Birazcık kızdığımızı itiraf etmeliyim, beni
koridorlarda durdurup “ne güzel konuştun öyle” demelerini, en azından “nerelerdeydin
yahu, nasıl geçti program?” diye sormalarını istedim. Farkıma varmalarını, beni
kabullenmelerini, benimsemelerini, özlemelerini… Yani bozuldum işte, o kadar.
Yemekhaneye gittiğimde herkes çoktan
yemeğini yemiş, gitmişti. Köşedeki masalardan birinde Hakan ile Uğur muhabbet
“… bir daha, benim dengemi bozdu
vallahi” dedi Uğur, sonra beni fark edince “Burcu da iyi biri aslında, değil mi
“Yemem ben bunları” dedim, “ciğerini
öğrendim ben senin günlükten!”
“Ona da mı okuttunuz?” dedi Hakan
abi yalancıktan kızarak.
“Aman be Hakan abicim, kötü bir şey yok ki o günlükte. Hem
ben de birkaç sayfa ekledim başlamışken. Çok yönlü bir metin olmasına yardım
ettim, başka bir bakış açısı ekledim elimden geldiğince.”
“Ne yazdın peki?”
“Okursun bitince, bu akşam kendi
bölümümü bitirmeyi umuyorum” dedim. Sonra geldim bu acayip, iç bunaltıcı odaya,
geçtim bilgisayarın başına, on beş dakikadır boş boş bakıyorum. Ne yazmalıyım
bilemiyorum başka; sanki parmak uçlarımdan klavyeye akacak koca bir nehir var
ama ben baraj kapaklarını açmanın yolunu bulamıyorum, tam olarak böyle
Yıllar boyunca içinde
biriktirdiği, mayalandırdığı, ruhunu
bulandıran çamurları, balçıkları kendisi temizleyebilir mi insan? O yapışmış,
yoları tıkamış, keçeleşmiş kötülük, bedbinlik, kendine acıma, susup içine atma
sökülüp atılabilir mi? Söylenmediği için ağırlaşan sözler, bir nefes bile alamadan
ölmüş hisler, açlıklar, heyecanlar, pişmanlıklar gidince zihnimizdeki su
berraklaşır mı? Daha iyi, olumlu, verimli düşünebilir mi insan? Ya da dertleri sadece
anlatabilmek onlardan kurtulmamızı sağlar mı?
Saçmalıyorum yine. Sanki hayatımdaki
dertleri ummana döksem arınacağım, yüklerimden kurtulacağım, daha cesur
olacağım, yeni bir sayfa açacağım. Böyle hissediyorum.
Benim adım Burcu. Küçücük bir
çocukken bile derdimi hep içime attım. Babamı anamı üzmek istemediğim için
kendimi üzdüm hep. Başkalarının derdiyle dertlenmedim, başkalarını da benim
derdimle dertlenmeye davet edemedim hiç. İskandinav olmalıydım, fırıncı oldum.
Bu iş burada bitmez, daha sonra
Otobüs yolculuğu boyunca ben
“bayan yanı” 11 numaralı koltukta otursam da tam yanımdaki 10 numarada oturan
Uğur sürekli benimle konuşmaya çalıştı, bunu belirtmeden edemeyeceğim. Sürekli
konunun etrafında dolaşsa da günlük hakkında ne düşündüğümü öğrenmek için can
attığı çok belliydi. Ama Boğaz Köprüsünü geçinceye kadar günlüğe lafı
getirmedim, getirmesine de izin vermedim. Hakan abi de uzaklara baktı, hiç
yardımcı olmadı, bu da kayıtlara girsin lütfen.
“Uğur” dedim, “okudum. Tüm günlüğü
okudum. Ama senin tam olarak neyi merak ettiğini anlayamadım hâlâ? Nedir,
mesele nedir? Neyi sormak istiyorsun?”
“Ya yok, genel olarak neler
düşündüğünü merak ettim.”
“Genel olarak şunu düşündüm, canlı
yayında seni rezil etmediğime değdi. Okuduklarımı genel olarak sevdim. Genel
olarak aydınlatıcı oldu.”
Gebze’ye kadar konuşmadı. İstediği
cevabı alamamıştı. Ne Hakan abi gibi uzaklara daldı, ne yanımdaki kız gibi
kitap okudu, ne öndekiler gibi şoförün arabayı nasıl kullandığına odaklandı.
Kımıldayıp durdu yanımda; sırtını arkalığa iyice yasladı olmadı, öne kaykıldı
olmadı, bacak bacak üstüne attı olmadı… Sürekli bir kıpırtı, hiçbir yere iki
saniyeden fazla odaklanmayan gözler.
“Peki” dedi sonunda, “Bülent
korkmakta haksız mı sence?”
“Bence haksız. Haksız, çünkü artık
değiştiremeyeceği bir şey için panik oluyor. Diyelim ki gerçekten bir çılgınlık
başlattık ve çok yakında memlekette taşlar yerinden oynayacak. Kaos günleri
gelecek gerçekten diyelim. Bu durumda ‘vay biz ne yaptık?’ demenin ne faydası
olacak ki? Hem bizim yaptığımız yüz bin atlıyla bir şehre dalmak ve herkesi
öldürmek, yakıp yıkmak gibi bir şey değil ki, bir fikir atıyoruz ortaya.
Karşımızda milyonlarca insan var, hepsinin kendine göre aklı var, süte iki
kaşık maya çalıp yoğurt yapar gibi değiştirmiyoruz ki insanları! Kendi
kafalarıyla düşünüp, bizim dediklerimizi haklı bulurlarsa, bununla da
yetinmeyip hayatlarını değiştirmeye başlarlarsa, bu özgür iradeleri ile
yaptıkları bir seçim olur.”
“Ama ne? Biz başlattık mı
diyeceksin? Onu geçeceksin anam babam, onu geçeceksin. Rahmetli anneannem ‘takma
akıldan akıl olsa sikimden kaval olurdu’ derdi. Sen en dersen de, insanlar
kabul ederse eder, etmezse etmez. Dediğim gibi, bir kimyasal tepkime değil ki
bu! Böyle bir eğilim görüyorsa, yeni bir ülke ve yeni düzen için çalışmaya
odaklanması lazım. Yaratılan eğilim nerelerden çürüyebilir, yozlaşabilir onu
düşünmesi falan lazım, ne bileyim?”
“Doğru diyorsun ama, ona
anlatamıyorum. Bana kalsa ben o kadar etkili olacağımızı da sanmıyorum kısa
vadede. Sultanhisar’dan gelince onunla sen de konuşur musun?”
“Kısa vadede derken? Yani
gerçekten bu çiftliğin ve felsefi araştırmaların gerçek bir sonucu olacağına
ama bunun daha uzun süreceğine mi inanıyorsun?”
“Evet?!” diye itiraf etti Uğur.
“Ah siz erkekler, daha ufağına
razı olmazsınız zaten. Âşık olduğunuzda o kızı dünyada başka hiç kimse sizin
gibi sevemez, futbol takımı kurduğunuzda mutlaka hedefiniz Barcelona olmaktır,
bir icat yapsanız dünyadaki en zengin adam olmak için yola çıkarsınız. Oysa
dünya, doğa, alem, adına ne dersen de bu kadar kolay teslim etmez kendisini.
Devasa bir dengedir o, o dengeyi bozmaya çalışmak ham bir hayaldir. Bazıları
dengenin bir parçası haline gelir, ama bunu becerenler de dengenin özüne dair
bir şeyler yakalamıştır genelde. Oysa biz kurulan her gün yeniden kurulan
dengeye direnmeye çalışıyoruz. Dünya her gün yeniden kuruluyor ve gitgide
hızlanıyor, biz de hızına ayak uyduramıyoruz. Belki, ama bak sadece belki
diyorum, belki o dengenin önüne geçersek bir şeyleri değiştiririz. Bunun için
de bir hayalimiz olmalı, henüz bir hayalimiz yok. Biz sadece o dev dengede
farklı bir tat, bir lezzet, bir kaçamak ihtimaliyiz. Özgünüz evet, ama evrenin
de çok umurundaydı özgünlüğümüz.”
Yol boyunca Uğur bir daha ağzını
Bu yenilgiyle kendim savaşmaya
karar verip bunu bir nevi hayal haline getirene kadar çok psikiyatriste gittim,
çok kitap okudum (çoğunu da yarım bıraktım). Kafamdaki fikirlerin izini sürdüm,
sebebini bulmaya çalıştım. “Her şey anlamsız, her şey boş” tipi bir ergen
depresyonuna girmediğini fark ettiğimde nasıl rahatladığımı tahmin edersiniz.
Aşk acısı da değildi (duygu dünyamı burada anlatacak değilim elbette ama o
açıdan normal sınırlar içindeydim). Ne olduğunu değil de neye benzediğini tarif
ettiğim gün, oturduğum koltuğa çöktüm de 3 saat kalkamadım.
Karnı tok halde restoran menüsüne
bakan, o yüzden de yemek seçemeyen o kıl müşteriydim ben. Hayatın bana sunacağı
bir sürü hedef, hayal, amaç, zevk vardı; aklıma gelenler kadar düşünsem
bulacağım bir sürü başka seçeneğe sahiptim. Bunları yapacak param da, zamanım
da vardı. Ama karnım toktu işte, bir türlü acıkmıyordu! Haftalar, aylar boyunca
acıkmayı bekledim. Paraları bağışlayıp açlık ve geçim zoruyla çalışmaya
başlayabilir miydim? Botsvana’da gidip açlar için çalışabilir miydim, ya da bir
Doğu Anadolu köyünde? Kendime veya birilerine yardım edebilir miydim? Hiçbiri
zerre kadar ilgimi çekmiyordu.
Bu arada hayatıma devam ediyordum
ha, yanlış anlaşılmasın. İşleri bensiz de yürüyen bir hale getirdiğim için
biraz işe geç gidiyor, annem ve babamla kahvaltılar, akşam yemekleri yiyor, 2
günlük kaçamak tatillere gidiyor, arkadaşlarımla görüşmekten de geri
kalmıyordum. Dışarıdan bakan biri, hayatımdaki o büyük boşluğu tahmin bile
edemezdi. Gündüz ben bile unutuyordum bazen.
İnsan herkesi kandırır da kendini
kandıramaz demiş ya biri, büyük yalan. Uydurmuş. Hepimiz kendimizi kandırırız.
Kendimizi oyalarız. Sanki çok lazımmış gibi zamanı geçirmeye uğraşırız. Bir
günü daha yedik diye seviniriz bazı günler, bugünü de atlattık ya gerisi kolay
deriz. Sonra ertesi gün hop, sil baştan. Yenmesi gereken bir başka gün gelir
dayanır perdenin öbür tarafına. Bazı günlerin, nadiren, bitmesini istemeyiz
(hayır Cumartesileri demiyorum). Ama çoğu günü bitirmek için uğraşırız. O
beklediğimiz gün gelene kadar. “O” gün gelince keyfini çıkaramayız tam,
ağzımızda acı bir tat. İşte o acı tadı atamadım ağzımdan.
Benim adım Burcu. Derdim ne
bilmiyorum. Rahat batması sendromunun son kurbanlarından biriyim. Sizlere de
bulaşmasın diye kendimi karantinaya aldım.
Benim adım Burcu. Göğsüme oturan o
öküzü kovamıyorum. Bazen anlar gibi oluyorum neden orada olduğunu, ama
kelimelere dökülür bir his değil. Bakır gibi bir tadı, Prusya mavisi bir kokusu
var. O derece anlatılmaz-yaşanır, boktan bir durum.
Benim adım Burcu. Sizinle uğraşmak
istemiyorum. Yalnız bırakılmak da istemiyorum. Bir kol uzaklığı mesafesinde
durun yeter bana. Ben konuşmadan benle konuşmayın diyecek kadar kibirli
değilim, ama baktınız yüzüm sirke satıyor, uzaktan geçin abicim.
Buraya acıkmak için, neden
acıkmadığımı sormak için geldim. Bana benzeyen, kerameti kendinden menkul
manyaklara bakıp ibret almaya, onlarda derman aramaya geldim; çünkü normal
insanlar benim derdime derman olamadı. İlaç verdiler olmadı, terapi yaptılar
olmadı, spor yaptırdılar olmadı, çocuk yap geçer diyenleri de küfür kıyamet ben
kovdum kapıdan. Yanlış sorulara doğru cevapları burada verdiklerini duydum,
Havalı sözler etmeye ve duymaya değil,
yeni sözler etme ve duyma ihtimaline. Dünyada daha önce hiçbir kulağın
duymadığı sözler. Doğru olmalarına bile gerek yok, yeterince iyi ve orijinal
yalanlara ve hatalara hazırım.
Sanırım o son kadehi içmemeliydim.
Şimdi, sabahla öğle arası bu vakitte yazdıklarımı okuyunca silmek istiyorum ama
Uğur’a söz verdim silmeyeceğim diye. Dün gece, televizyon programından
sonra ev sahiplerimiz bizi dışarı çıkardıklarında, bütün sosyal yeteneklerimin
köreldiğini hemen fark edemedim. Nazikçe benim kadehi doldurma demeyi, bana
asılan sunucuyu (hangisi diye sormayın, söylemem) kırmadan atlatmayı başarırdım
eskiden olsa. Üstelik alkole de daha dayanıklıyımdır ben!
Velhasıl kelam o kadar içtik ki,
Hakan kendini tutsa da ben ve Uğur otogarda otobüse bindirilebilir halde
değildik. Bize hemen düzgün bir otelde oda ayarlandı, Uğur’u zorlayarak bellek
çubuğunu elinden aldım, otelin bilgisayarından dosyayı açtırdım, okudum ve
sonra o bir sayfayı yazdım.
Alkolün etkisiyle bu kadar açık
yazdığım şeylerin hepsine şimdi de katılıyorum. Ama şimdi olsa böyle girmezdim
lafa. Madem otobüsümüze daha 3 saat var, şimdi yeniden deneyelim:
Ben Burcu. Başarılı olmanın insanı
mutlu etmediğini kanıtlayan çiftlik üyelerinden biriyim. 25 yaşında aklıma
koyduğum her şeyi 35 yaşıma ulaşana kadar başardım, sonra da boşluğa düştüm.
Bunu yukarıdaki sayfalarda da görmüşsünüzdür zaten; ama daha derin bir şey
bekliyorsanız boşuna beklemeyin. Bütün olup biten bu kadardı, bu yüzden
Aslında ben hayal kurma gücümü ya
da hayal kurma yeteneğimi kaybettim. Öyle dersem kolay anlaşılır halim.
Yaşıtlarım üniversitede hızlı bir kariyer, şarap şişesini masada açtırabilecek
ve düşünmeden para harcayabilecek, prestijli bir maaş hayal ederdi. Bunu elde
ettiklerinde yurt dışı turları, yakışıklı bir adam, şirket arabasına geçiyordu
hayaller. Acılı ayrılıklarda intikam hayalleri, iyi giden ilişkilerde ise
çocuklar düşlüyorlardı. Evlenip çocuğu yapan çocuğu en mükemmel okula yollamak
için çırpınıyordu. Önlerine sürekli yeni bir hayal koyup bunu bir hedefe
dönüştürüyorlardı kısacası. Bir hedeften bir sonrakine çırpınıyorlardı, sadece
şarabın kalitesi artıyordu zaman içinde, bir de şikâyet ettikleri adamlar.
Ben bunu beceremedim. Asla büyük
kariyer hayallerim olmadı. Daha mütevazı hedeflerle başladım hayata. İlk işime
büyük bir keyifle ve aşkla sarıldığımda batacak mıyım çıkacak mıyım belli
değildi. O zaman hayatımda ilk defa, her akşam hayal kurmaya başladım. İşi nasıl
büyüteceğimi, başladığım işi nasıl başaracağımı anlatıyordum kendi kendime.
Yastığa başınızı koyduğunuzda,
elinizden tutup sizi uyku âlemine geçiren şeye hayal denir. Bir hayaliniz yoksa
karanlık bir sudaki girdaba dönüşür yastık. O yüzden daha çocukken masallar
okur anneniz veya babanız size; uyku cinlerinden, şeytanın vesvesesinden sizi
böyle korur. O en korunaksız olduğunuz, kapalı gözlerle uykuyu beklediğiniz
anlarda kesif bir karanlığın içine düşmeden uykuya geçersiniz masallarla. Pamuk
prenses bitince Keloğlan tutar elinizden. Büyüdüğünüzde de kendi masallarınızı
anlatırsınız, onlara hayal dersiniz.
Bir hayali gerçek olduğunda
kolayca bir sonrakine geçer çoğu insan, ben bunu beceremedim. İşler sonunda
kendi başına yürüyecek kadar büyüdüğünde uyku uyuyamamaya başladım. Önceleri
uykuya geç dalmalar, TV başında uyuklayıp onun sesiyle kafandaki sessizliği
bastırmalar, sinirleri gevşetmek için bir kadeh şarap içmeler… Sonra hobiler,
psikologlar, gereksiz erkekler…
Yeni bir hayal kurmaya gücüm mü
kalmamıştı? Hayallerin gerçekleştiği anda değersizleştiğini görüp yaşama
amacımı mı kaybetmiştim? Ne için uğraşıyorum ki mi demiştim? Şu anda o sürece dâhil
hatırladığım tek şey mutsuzluk, depresyon, amaçsızlık ve kimyasallar.
“Yeryüzünde sizin kadar yalnızım”
Benim adım Burcu. Burada olup
bitenleri, burada yaşayan insanları yanlış anlamanızı engellemek için bir
şeyler yazmam gerek, çünkü buraya kadar yazılanların hepsi saçma. Olaylar doğru
anlatılmış, yanlış anlamayın, ama işin iç yüzünden kimse bahsetmiyor.
Aslında işin iç yüzü gayet basit.
Hepimiz deliyiz. Tırlak. Manyak. Kafadan kontak. Kırık. Çatlak. Ne derseniz
artık. Bilimsel teşhislerle açıklamaya gerek yok halimizi, mahalle kahvesinde
herkes bilir ne olduğumuzu.
Hepimiz ayrı türdeyiz belki, ama birkaç
ana gruba ayırmak mümkün. O grupları sayıp başınızı şişirmeyeceğim. Daha önce
hiç grupları sayma ihtiyacı da hissetmedim zaten, ama kafamda hepimizi birkaç
ana başlıkta toplayabilirim istersem.
Esas sorun şu ki, hiçbirimiz bunu
itiraf etmek istemiyoruz. Bir akıl hastanesinde yaşayamayacak kadar takıntılı, kendimizi
vuramayacak kadar korkak, tedavi istemeyecek kadar gururlu ve inatçıyız.
Dışarıdaki dünyaya ait olmadığımızı bilecek kadar aklımız başımızda. Zararlıyız
biz. Kendimize. Anamıza, babamıza. Âşık olup peşinde koştuklarımıza. Bizi dert
edinen arkadaşlarımıza. Kendimize alıştırmak için, bizi sevsinler diye fazla
iyi davrandığımız insanlara. Yolu bizimle kesişen herkese.
Hayata uyum sağlayamıyormuşuz,
yalan. Hayatımızın kontrolünü kaybetmişiz, yalan. Doğru yolu biz bulacakmışız,
kuyruklu yalan. Fazla hassasmışız, o da yalan. Hayat ciddiye alınmasını
istediğimiz bir oyunmuş, o da yalan. Tutunamıyormuşuz, o da yalan.
Halimizin romantik, asil, tıbbi
veya felsefi bir açıklaması, bir bahanesi yok. Bazılarımız doğuştan böyleydik,
diğerleri ise zamanın ve toplumun etkisiyle böyle oldu. Hepimiz deliyiz. Akıllı
uslu şeyler yapmayacağız. Aynalara yalan söyleyemediğimiz için böyle olduk,
buraya sığındık; yakında artık size de yalan söyleyemeyeceğiz. Açıkça
haykıracağız deliyiz diye. Sizin koyduğunuz normallik sınırları içinde değiliz,
bunun için özür de dilemeyiz diyeceğiz!
Dünyayı kurtaracaksa bizim
dürüstlüğümüz kurtaracak. Aklımız değil, sevgimiz değil, çabamız değil,
dürüstlüğümüz. Deliliğimizi itiraf ederek başlatacağız arınmayı. Ya da
muhtemelen hiçbir şeyi kurtaramayacağız bilmiyorum. Kurtarmaya değer misiniz
Adsız alkolikler toplantısında
dedikleri gibi: “Benim adım Burcu ve ben bir bağımlıyım. Dünya’ya, hayata bağımlıyım.
Nefes almak, hayatta kalmak için ona ihtiyacım var. O benden ne istiyorsa, ne
istediğini düşünüyorsam onu yapacağım, ona itaat edeceğim. Benim kırmızı çizgim
de, kutup yıldızım da hayattır. Erdemleri ben icat ettim ve onlara uymadım. Kuralları
ben icat ettim ve işime geldiği gibi kullandım. Öldürmeyi ben icat etmedim ama
ben mükemmelleştirdim. İnsanlığa falan inanmam, kendime inanırım. Hayata
bağımlıyım, hayata aşığım, onun için onurumdan da ruhumdan da vazgeçerim.”
Hakan abi “Bizi buraya çağırdığınız ve kendimizi ifade
etmemize izin verdiğiniz için çok teşekkür ederiz. Son sözüm şudur; bizi
izlemeye devam edin!” dedi.
Burcu konuştu sonra:
“Bizi izlemeye devam edin ama kurban olayım uzaktan
izleyin. Yarın bizim köyün ortasında sekiz tane tur otobüsü olursa size çay
Sonra sıra bana geldi:
“Yapamam diyorsunuz ya” dedim üzerinde kırmızı ışık
yanan kameraya bakarak, “yaparsınız. Değişemem diyorsunuz ya, değişebilirsiniz.
Değiştiremem diyorsunuz ya, değiştirebilirsiniz.”
Işıklar azaldı, bir acayip müzik girdi. Yerimizde
oturmaya devam ettik.
“Çok güzel bir akşam oldu” dedi Emel, “biz çok
teşekkür ederiz geldiğiniz için.”
Hakan abi cevap verecekken Murat’ın öfkeli bakışlarını
“Ne oldu?” dedi. Murat ikiletmeden başladı dökülmeye:
“Biz diye bir şey yok, anlamıyorsunuz. Akıllı adamlar
ve kadınlar var, ülkeyi ve gidişatı değiştirmek için çalışıyorlar. Sonra bir
süre sonra, sanki ülke aşkı bir hobiymiş ve bırakılması gerekiyormuş gibi
bırakıp güzelce, para getiren bir kariyere başlıyorlar. Düzen değişmeyecekse
kendi kıçımızı sağlama alalım diyorlar. Hiçbirimiz sonuna kadar götüremeyiz,
hiçbirimiz yeterince destek bulamayız. Bunu bildiğimiz halde gereksiz bir
iyimserlik türküsü söylüyorsunuz hepiniz. Emel de öyle, siz de öyle.
Hatta sizin haliniz daha kötü, olup biteni görmeyeceğiniz
bir yere kapatmışsınız kendinizi. Osman amca parasını versin, siz orada oturup
hayal kurun. Memleket elden giderken siz meleklerin cinsiyetini tartışın!”
Hakan abi sakinliğini bozmadı:
“Hani on kişi bir yerde oturursun arkadaşlarında,
kalkıp başka yere gidelim deyince herkes bir şey söyler. Bazısı hayran olduğu
kız ne derse ona uyar, bazısı Ahmet ne derse tersini yapmak için hazırdır, bir
türlü karar veremez grup. Sonra biri ‘ben şuraya gidiyorum’ der, o
kararsızlığın içinde bir kararlı kişi genelde milleti peşinden sürükler. Yahut
kalan 9 kişi ona karşı birleşir, bir anda, o inatçı herifin dediği olmasın diye
başka bir yerde uzlaşırlar. Tanıdık geldi mi bu durum sana?”
“Evet,” dedi Murat. “O inatçı herif siz misiniz?”
“Hayır, ama o inatçı herif gibi olmalıyız. Biz
burnumuzun dikine gitmeye karar verdik. Biri kararlı olduğunda, ciddi bir
değişim başlamış demektir. Gerçek bir değişim. Bir kişiyle olmaz, kritik
kütlesinin ne olduğu belli değildir, bazen nesiller sürer.
Dünya, içinde olduğumuz yaşam, yani bugünkü şartlar
çok karmaşık. Bin matematikçi otursa, yüz yıl çalışsa hesaplayamaz neyi niye
yaptığımızı veya yapmadığımızı. Sadece Türkiye’yi, sadece İstanbul’u bile
hesaplayamazlar. Evlerin değerinden bankadaki paralara, kredi borçlarından
fabrikalardaki üretime, trafik sıkışıklığından ofiste rastlaşmak için
çırpındığın kıza, dostluklardan çalınan cüzdanlara kadar milyar tane parametre
var. O parametreleri tek tek değiştirmeye çalışan reformist de, parametreleri
yok sayan devrimci de değişim için ciddi bir çaba sarf ediyor demektir. Kim,
nasıl, hangi yöntemle, ne kadar başarılı olur bilmiyorum ama kararlı olmak
Asıl şunu sorsan hiçbirimiz cevap veremezdik. Bütün bu
sistemi reddediyorsunuz da, daha adil, daha gerçek bir öneriniz var mı?”
Hemen arkasından reklamlar girdi. Reklam arasında kırk
yıllık arkadaş gibi sohbet etsek de, tekrar yayına geçtiğimizde beklediğimiz
yerden sorular geldi, parasız bir dünya nasıl olacak (olmaz dedik haliyle),
kadın erkek eşitliği konusunda ne düşünüyorsunuz, aşk var mı aşk, hadi internet
yok ama kitap bile yoksa sıkılmıyor musunuz hocam, becerdiniz mi organik
işlerini, iş planını nasıl yapıyorsunuz, aaa siz komünist misiniz, çalışmayana
yemek yok mu hahaha… Televizyon izleyicilerinin duymak istediği tüm cevaplar
alınınca, kazık sorular Emel’le başladı:
“Tüm anlattıklarınız iyi güzel de, bir sosyal
sorumluluk hissetmiyor musunuz?”
“Nasıl yani?” dedi Burcu.
“Yani kendinizi kurtarıyorsunuz veya kurtarmayı
deniyorsunuz, tamam. 97 kişiyi kurtarınca ne olacak? Sizi bugüne getiren,
eğiten, besleyen, yolunuzu yapan, sizi koruyan topluma borcunuzu nasıl ödemeyi
düşünüyorsunuz? Sadece örnek olmak yetmez ki!”
“Bunu biz de kendi kendimize soruyoruz” dedi Burcu
sükûnetle. Ama yan köydeki insanlarla aramızda temelde bir fark yok. Vergimizi
veriyoruz, askere gidiyoruz, oyumuzu atacağız seçimde, kanunlara uyuyoruz. Yani
yasal olarak devlete ve millete olan borcumuzu her vatandaş kadar ödüyoruz.”
“Onu sormadığımı biliyorsunuz” dedi Emel.
“Gönül borcunu mu soruyorsunuz?” dedi Burcu. Emel
“Gönül borcu konusunda da yandaki köyle farkımız yok
ki. Yani arabeske boğmak istemem gecenizi, ama bu toplum çoğumuzun akıl sağlığı
ile oynadı! Biz maddi olarak olmasa da manevi olarak kast sisteminin en
altından geldik. Çok arkadaşımız olmadı, hayallerimizi gerçekleştirmemize hatta
ifade etmemize izin verilmedi, yok sayıldık, hor görüldük, sesimiz duyulmadı
pek. Onun için buraya kaçtık.”
Durumu kurtarmak için müdahale Hakan abiden geldi:
“Ama elbette edindiğimiz kadim değerleri, erdemleri
bize bu toplum öğretti. Onlara göre nasıl yaşanır, buna uygu bir model sunmadı
bize bu toplum, yabancılaşmayı öğretti bir yandan. Ama yine de doğruluğu,
dürüstlüğü, yardımlaşmayı bu topraklarda öğrendik. Bizim çiftlikte birileri ‘gördüğünü
ört, görmediğini söyleme’ diyebiliyorsa bu Türkiye’nin ekmeğinden suyundandır.
O yüzden devlete doğrudan bir borcumuz yok belki, ama milletin özüne, ata
ruhlarımıza bir borcumuz var. Şu andaki başbakana değil ama Cemil Meriç’e, Oğuz
Atay’a borcumuz var.”
“Ben de onu soruyorum… sanırım” dedi Emel. “Nasıl
“Öncelikle onlara layık olarak” dedi Hakan abi.
“Sonrada onların koyduğu tuğlaların üzerine yeni
tuğlalar koyarak” dedim ben de. “Yeni şeyler söyleyerek, köklere dönmeye
çalışmak yerine yeni kökler salmaya çalışarak. Biliyor musunuz ki iki yeni
çiftlik daha açılıyor? Biliyor musunuz ki franchising veren bir firma olsak
bugün para basmaya başlamış olacaktık? Biliyor musunuz ki Türk medeniyeti denen
2500 yıllık yapının üzerine bir taş daha koysak bizden mutlusu olmaz? Ama bu
konuşarak değil düşünerek ve çalışarak olur.”
“Çok güzel laflar bunlar da, ben sıkıldım” dedi Murat.
“Büyük laflar duyunca kasıntı basıyor beni. Resmi toplantı konuşması gibi oldu
“Sana şöyle söyleyeyim o zaman” dedi Burcu, “biz bir
laboratuvarız. Siz ikiniz, Emel ile sen, büyük işler başarıyorsunuz. Ama
silahınız sınırlı. Biz sana yeni silahlar bulmaya çalışıyoruz. Ya da diyelim ki
sizin her çabanız yüzlerce asker üretiyor. Ama bir ordu sadece piyadeden
oluşmaz. Biz, belki bir tane mancınık yapacağız!”
Murat kahkahalar atarken Emel ve romancımız nazik
sözlerle bize teşekkür ettiler ve son sözlerimizi sordular.
“Siz inanmıyor musunuz bir değişim başlattığınıza?”
“Benim neye inandığım çok önemli değil” dedim. “Ama
bence dünya sürekli bir değişim içinde, hele de yirmi birinci yüzyılda. Ama
eğer bizim büyük bir dalga yaratıp yaratmadığımızı soruyorsanız, bence bir
dalgadan çok bir mağara, bir in yapıyoruz biz. Hayatın dalgaları arasında
sürüklenen, boğulan, kendi yolunu çizemeyenler için bu karmaşadan
kaçabilecekleri bir mağara gerekli. Kimsenin size dokunamayacağı, durup etrafı
dinleyebileceğimiz, olup biteni değerlendirebileceğimiz, hayatta çok ileri
gittiğimizde ruhumuz bize yetişsin diye bekleyebileceğimiz bir yer. Bu asla bir
cennet değil, yanlış anlamayın, bizim çiftlik bir Alamut kalesinden çok Hanımın
Çiftliği gibi, ondan emin olun.
Ama insanlara başka bir dünyanın mümkün olduğunu hatırlatmak
bile bugün başlı başına bir devrimdir. Şu anda kim düzende gerçek bir
değişiklik olacağına inanıyor. 19-20 yaşımıza girdiğimizde geleceğimizin çoktan
çizildiğini, önümüze seçenek diye sunulan şeylerin çoktan paket programlar
halinde hazırlandığını fark etmeye başlıyoruz. Güzel bir kariyer, sakin bir
kariyer, basamakları sıçraya sıçraya çıkan bir kariyer olanağı sunuluyor. Bir
yere girip 20 sene çalışabiliriz, ya da 1,5 senede bir şirket değiştirerek
sürekli yükselebiliriz. Ev alabiliriz, araba alabiliriz, evlenip çocuk
yapabiliriz. Hobi niyetine plak toplayabilir veya motosikletle gezebiliriz.
Elektronik aletlerde, oyunlarda, şarapta uzmanlaşabiliriz. Hatta on yılın
sonunda delirirsek bisiklete binip dünyayı gezebilir, okyanusta yelken
basabilir, Afrika’da yardım gönüllüsü olabiliriz, dünyayı gezebiliriz. Emekli
olunca bir kıyı kasabasına yerleşebilir, şarap üretebilir, organik tarım
yapabiliriz. Hepsi hazır paket programlar. Biz bu oyuna dâhil olmayacağız!
Çiftlik, modern ya da isterseniz post-modern hayatın sunduğu bir kaçamak fırsatı
“Nasıl olacak peki bu?” dedi Hakan abi. Benim gitgide
öfkelenen tavrıma şaşırıp sunucular yerine bu soruyu onlardan önce yapıştırdı.
“Biz niteliğe önem veriyoruz çünkü, liyakate önem
veriyoruz. Bizim çiftliğe gelebilmek için bizi ikna etmesi lazım bir insanın,
yalan mı Hakan abi? 499 Avro verip bir oda kiralayamaz. Hak etmesi lazım. Hak
ettiğine bizi inandırması lazım. Aday, talip olması lazım.
Bugün, cebinizde paranız varsa istediğiniz üzüm bağını
satın alırsınız. Kimse bu kadar iyi bir bağı işleyecek bilgin, deneyimin,
isteğin var mı diye sormaz. Yahut paranız varsa, dünyadaki en güzel gitarı alıp
‘Akdeniz Akşamları’nı çalabilirsiniz, hatta kötü bile çalabilirsiniz. Kimse
size bir şey diyemez. Oysa çiftlik sadece paranın geçtiği oyunun dışında
kalıyor. Her şeyin, yani zamanın, ürünlerin, bilginin, sanatın hatta
cinselliğin para birimi cinsinden ifade edildiği bir dünyada bizim çiftliğin
sadece varlığı bile alnınızın ortasında çıkan sivilcedir. Onunla
yaşayabilirsiniz, onu sıkabilirsiniz ama sıkmadan da yaşarsınız. Ama asla onu
yok sayamazsınız. Herkes onu veya ondan kalan kanlı izi alnınızın ortasında
görür. Aynaya bakmasanız bile başkalarının bakışlarından anlarsınız orada
Ben çok konuştum, susayım mı artık?”
Altı kişinin tümü gülerek karşıladı bu önerimi. Sonra
romancı ayağa kalktı (kalkarak da beni gerdi ne yapacak diye), kameranın görüş
alanından çıktı, köşedeki kahve makinesinden bir kahve aldı ve getirip bana
verdi. Kimse konuşmadı bu sürede.
“Kafeinin bitmiştir senin” dedi, “hak ettin bunu.”
Ardından, kaçınılmaz olarak yayın başladı.
Klasik televizyon programlarından farklıydı her
yönüyle. Mesela onlar üçü üç koltukta ve karşımızda değildi. Bir misafir bir
sunucu biçiminde oturmuştuk. Ortada çakma bir masa yoktu. Koltuklar gömülüp
kaybolduğun veya ucunda iğreti oturduğun televizyon dekorları değil, gerçek ve
rahat berjer koltuklardı. İşin diğer güzel tarafı da yalandan halkı da içine
katmayı sağlayacak biçimde odaya onlarca seyirci doldurulmamıştı. Sadece altı
kişi ve asistanlar, kameramanlar ve stüdyo şefi ve camın öteki tarafından
izleyen işsiz güçsüz birkaç kanal çalışanı vardı. Gerçek bir sohbet olmadığını
bilsek de 97 kişinin önünde tartışmaya nispeten alışık olduğumuz için birileri
bizi dinlerken başkaları ile konuşabiliyorduk.
Hoş geldin beş gittin kısmı geçince “dan” diye önemli
sorular yağmaya başladı.
“Siz” dedi romancı, “gerçekten kendiniz için mi
oradasınız yoksa bu küçük grubu bir laboratuvar deneyi gibi kullanıp yeni bir
model mi oluşturmak istiyorsunuz?”
Hakan abi tam cevap vereceği sırada araya sanal
komutan Murat girdi:
“Çünkü eğer öyle bir niyetiniz varsa bu bize çok
“Bu açıklamaya muhtaç bir laf,” dedi Hakan abi, “Neden
“Çünkü hayatını dert edinen, felsefe falan peşinde
koşan, facebook’ta özlü sözler paylaşmak yerine özlü sözleri kendi yazan, hatta
hayatına uygulamaya kalkan, kısacası yerinden kalkıp bir yere giden yüz
kişisiniz. Türkiye’nin gerçek insan profili değilsiniz ki! Sizden kaç tane
vardır ki tüm ülkede?”
“Bunu ülkeyi aşağılamak için söylemiyor Murat” diye
araya girdi romancı, “bu tüm dünyada böyledir. Finlandiya’da veya Mozambik’te
bile böylesi dertlerle dertlenenler nüfusun ihmal edilebilecek kadar küçük bir kısmını
Artık Hakan abinin konuşma sırası gelmişti:
“Dediğinizde çok haklısınız ama eksik bile
söylüyorsunuz. Aramızda psikolog görmemiş, majör depresyon ilaçlarını leblebi
çekirdek gibi yememiş, tüm çocukluğu ve gençliği boyunca kendi nesli arasında görünmez
adam gibi fark edilmeden dolaşmamış çok az üye var. O yüzden gerçekten de
ülkedeki çok küçük bir azınlığı temsil edebiliriz. Kendi içimizde, kendimiz
için, çiftliğimiz için mükemmel çalışan bir sistem kursak bile bunun ülke için
faydalı, iyi ya da ne bileyim kullanılabilir sonuçlar üretmesini beklemek
gerçekçi olmaz. Zaten başlangıçta memleketi kurtarmak gibi bir amaçla bir araya
gelmedik çoğumuz, kendimizi korumak ve hayatı anlamak için, hatta dünyadaki
kaostan kaçıp ufak bir grupla kontrol edilebilir bir düzen kurmak için harekete
geçtik. Ama içten içe hep dedik ki ‘güzel bir şeyler buluruz belki, bir sistem
değil ama birkaç işlenmemiş cevher, birkaç tohum. Dışarıdakilere, bize
benzeyenlere, hatta bize benzemeyenlere umut verebiliriz’. Bunu başarmayı bir
kenara bırakın, şimdiye kadar öğrendiğimiz şeylerden sıyrılıp, bize ket vuran
ve çaresiz hissettiren bilgilerden kurtulup doğru soruları sormaya bile
“Ayrıca unutmayın ki” dedi Burcu, “her zaman küçük bir
nüveyle başlar değişim. Bunu biz yaparız demiyorum, bu program yapar da
demiyorum. Ama bir nüvenin, bir başlangıç noktasının nüve olduğunu içindeyken
anlamak zordur. Buna inanan, neyi başlattığını anlayan liderlerden en iyi
ihtimalle yüz yılda bir tane çıkar.”
“Sizde var mı böyle biri?” dedi Emel.
“Var ama iki kişiler” dediğimde Burcu da Hakan abi de
kızgınlıkla baktılar. “Hakan abi değişimi başlatacağına inanıyor, Bülent de
değişimin başlangıcını gördüğünü düşünüyor.” Gönderen
“Eğer bundan bahsetmezsen seni büyük sırra ortak
ederim” dedim son bir hamle yaparak.
Başka çarem yoktu, anlamalısınız. Ona bu belgeden
bahsetmek, elimde kalan son kozdu. Ben de öyle yaptım! Ne zaman yazmaya başladığımızı, içinde neler olduğunu, kimlerin yazdığını...
“Tamam” dedi, “seni ispiyonlamayacağım canlı yayında.
Ama sadece belgeyi okumak yetmez, bir sonraki bölümü de ben yazacağım!”
İstanbul’a gidişimiz çok olaylı olmadı, ama stüdyoya
girdiğimiz andan itibaren gerginlikler birbirini kovaladı. Kafasında mikrofonlu
kulaklık olan adamdan elinde dosya tutan stajyer kızlara kadar herkes bize
komut verdi; oraya girmeyin, oradan geçmeyin, kablolara basmayın, beni takip
edin… Neyse ki konuk odasına ulaştığımızda biraz huzur bulabildik.
Ne içeceğimizi soran son stajyerden çay rica ettikten
beş dakika sonra kapıdan ünlü romancı “Kağan Kızıltepe” girdi.
“Merhaba” dedi, “ortalık kalabalıklaşmadan biraz
konuşmak istedim sizinle!”
“Canlı yayında yeni tanışmış gibi yapacağız yani?”
dedi Hakan abi. Şaşırmıştı ama şaka yaptığı her halinden belliydi.
“Yok, başka bir şey konuşmak istiyordum ben. Çiftliğe hâlâ
üye kabul ediyor musunuz?”
“Aslında, 97 üyemiz var ve 3 boş yatak demek bu da. Ama
süreç çok kolay ilerlemiyor. Oy birliği lazım yeni üyeler için, o yüzden
adayları ince eleyip sık dokuyoruz. Eğer,” diye durakladı Hakan abi, “siz
gelmek istiyorsanız sorun olabilir!”
“İnsanlar bir sonraki romanınızda figüran veya konu olmak
istemeyebilir. Böyle şeyler yapacağınızdan korkacaklardır. Şimdi olmasa bile
belki 20 yıl sonra.”
“Bazılarımız” diye lafa girdi Burcu, “oraya kaçmak ve
saklanmak için gittik. Çiftliğe yani. Orada huzur bulmaya çalışan, kimseye
kendini göstermek istemeyen, bizimle bile pek az konuşan üyeler var. O yüzden
sizi kabul etmekte zorlanabiliriz.”
“Anladım” dedi romancımız üzgün bir sesle.
“Ama” dedi Hakan abi, “gerçekten istiyorsanız adınızı
“Şu da var” dedim, “orası cidden bu dünyadan farklı.
Fiziksel olarak yorucu, uyaranı az, kimsenin sizin adınıza çalışmadığı bir
ortamdan bahsediyoruz. Yani bir odaya kapanıp yazarım, yemek zamanı yemekhaneye
inerim gibi hayaller çok gerçekçi olmaz.”
“Anlıyorum” dedi adamcağız yine.
“Belki de bizi ziyaret etmelisiniz, sadece siz değil,
üçünüz birden! Bir hapishane değil orası, bir köy. Gelin, çayımızı için,
insanlarla konuşun, sokaklarda yürüyün. Sonra yeniden konuşalım!”
Sorunu çözen, yapıcı öneri her zamanki gibi Hakan
abiden değil, Burcu’dan gelmişti bu sefer. Bir süre daha konuştuk makyajcılar
Sonra makyaj için üç kişi odaya doluştu, Burcu üç
kızla da hemen arkadaş oldu, makyaj tüyoları aldı ve karnımızdaki sancı gitgide
büyüdü – aslında hiçbirimiz canlı yayına çıkmak istemiyorduk. Gönderen
Bize bıraktıkları numarayı arayıp programa üç kişi
katılacağımızı söylediğimizde çok sevindi Emel Hanım, hemen nasıl geleceğimizi
sordu. Bu haftaki programa çıkmak ister miymişiz? Otobüsle mi gelecekmişiz?
Bizi alması için araba yollamalı mıymış?
Hakan abi bu sevimli, hevesli ve sesiyle insanın içini
ısıtan kadını sakinleştirene kadar akla karayı seçti. Bizim hepi topu 1 yıldır
burada olduğumuzu, oraya gelirken zorlanmayacağımızı, bizi İstanbul Esenyurt Otogarından
aldırmasının yeterli olacağını anlattı durdu. Hayır, sorular konusunda bir
sınırımız yoktu, istemediğimiz soruya cevap vermezdik zaten. Canlı yayına
çıkmakla ilgili bir sorunumuz yoktu, ama acemi olduğumuzu baştan kabul
etmeliydi. Sözleşme yapmaya gerek yoktu, vallahi gelecektik. Hayır, ücret
istemiyorduk. Hayır, vakfa bağış falan da istemiyorduk. Korumaya gerek var
mıydı, sanmıyorduk – ama isterse koruma tutabilirdi. Çiftliğin kapısı bile
yoktu doğru dürüst, zarar vermek isteyen içeri istediği zaman girerdi zaten.
Sonunda Hakan abi dayanamayıp:
“Elinizde hazır bir liste mi var? Bu soruları kafadan
mı soruyorsunuz?” dedi gülerek.
Elbette bir liste varmış, işler kontrolden çıkmasın
diye televizyon kanalı ellerine tutuşturmuş. O yüzden soruları sorması
gerekiyormuş, ayrıca bize e-posta ile uyulması gereken kuralları yollayacakmış.
Bunu göndermesi zorunluymuş, ama orada özgürce konuşabilirmişiz. Ama
televizyonda marka ve firma ismi söylemeyecekmişiz, küfürlü konuşamazmışız.
Eh, onları da kabul etti Hakan abi haliyle.
Burada bitti sanıyorsanız bitmedi; ama ben anlatmaktan
sıkıldım. Ne giyecekmişiz, ne giymemeliymişiz, program ne kadar sürermiş… Bir
noktada sıkılıp Burcu ile ikimiz dışarı çıktık.
“Arayayım mı Bülent’i acaba?” dedim. “Bizi izlesin televizyonda.”
Burcu hemen lafın gideceği yeri anladı ve yumruğunu
“Sen” dedi, “çok oluyorsun artık. Uzatma dedikçe
uzatıyorsun konuyu. Lisede miyiz oğlum?”
“Hepimizi özlemiş olabilir. Onun için dedim. Sen
aramayacak mısın kimseyi, seni seyretsin diye?” Baktım kızıyor, daha açık
söyledim: “Annenleri falan?”
“Ararım elbette, hatta bence onlar da atlar gelir
İstanbul’a. Sen ne yapacaksın?”
“Ben sanırım bir tek Bülent’i…”
Kol mesafesi dışında olduğumdan yumruktan kurtuldum ve
koşarak kaçmaya başladım. Peşimden gelmedi neyse ki!
“Seni var ya, canlı yayında rezil edeceğim!” dedi
öfkeyle. Neyse ki ortalıkta kimse yoktu da duymadı kimse.
“Ne yapacaksın da rezil edeceksin acaba?” diye
ağzından laf almaya çalıştım.
“Burcu’dan bahsederim!” dedi kendinden emin biçimde.
“Hatırlamıyor musun, ‘Herkesin bir Burcu’su vardır’
demiştin! O zamana kadar rüyanda Burcu diye sayıkladığın için uzak duruyordum
senden. Buket demişti adımı
sayıkladığını. Ama sen başka bir Burcu’yu görüyordun rüyanda! İşte bunu canlı
yayında anlatacağım. Herkes gülecek, bir kişi hariç! Burcu biliyor mu ona aşık
olduğunu?” “Eğer bundan bahsetmezsen seni büyük sırra ortak
Sonra dün bu Emel aradı bizim çiftliği. Bülent artık yerinde olmadığından ben açtım telefonu, karşımda cıvıl cıvıl bir ses:
“Merhaba, ben Emel Çınar. “Üçlü Cephe” programından arıyorum. Yetkili biriyle görüşebilir miyim?”
Bilgiçlik taslayıp “bizde yetkili yok” falan demedim, uslu uslu cevap verdim:
“Merhaba. Konu neydi Emel Hanım?”
“Bir televizyon programımız var bizim” dedi duraksayarak, “siz orada seyretmiyorsunuzdur muhtemelen. Bildiğiniz talk-show’lardan farklı, ama neticede bir sohbet programı. Eğer uygun görürseniz sizin kamptan birkaç kişiyi programımızda ağırlamak istiyoruz.”
“O zaman” dedim, “Hakan abiyle görüştüreyim sizi. Şu anda çiftlikte bir yerlerdedir, ben onu bulayım. Bir saat sonra ararsanız görüşebilirsiniz.”
Veda ederek kapattı telefonu.
Koşup Hakan abiyi aramaya çıktım ben de. Genelde olduğu gibi idari işlerin başında değil, tarlada buldum onu ve kısaca durumu anlattım.
“Aman Antep Kartalı duymasın” dedi, “hemen hır çıkarır bu konuda da. Akşam toplantı falan yapmak lazım, ancak ondan sonra kesin bir cevap verebiliriz. Ne zaman arayacak bir daha?”
“Yarım saatten az kaldı abi.”
“O zaman hadi!”
Telefonda konuşmalar, akşam toplantısında tartışmalar, Antep Kartalıyla atışmalar derken “tehlikeli insanlar” olmadığımızı (Lütfiye ablanın lafı) ispat etmek için programa katılmamız gerektiğine nispeten kolay biçimde karar verildi. Ama sorun ondan sonra başladı; Emel Hanım bizden üç konuk istemişti. Lütfiye abla “Benim ne işim var oralarda?” diye yan çizdi, Antep Kartalı alçaktan uçmak istediğini söyledi, Berk zaten resmen burada değildi, Hakan abi zaten hikayesini gazete röportajında anlattığını ve konudan sıkıldığını belirtti… Sosyalleşmekle arası hiç olmayan 97 kişi (Bülent’i de saymazsak 96) gitmemek için bin bir tane bahane ileri sürüyordu.
Ben, memleketi yakıp yıkmaya hevesli olan ben ise gitmek istiyordum ama en baştan gönüllü olmadım. İlk saatin sonunda söz aldım:
“Arkadaşlar” dedim, “Bence bu iş için en iyi adaylardan ilki, ne kadar isteksiz de olsa Hakan abidir. Hem başından beri bu işin içinde, hem yakışıklı, hem de ağzı laf yapıyor maşallah!”
Gülüşmeler bitince devam ettim.
“İkinci adayım da Lütfiye abla.” Daha ben bunu der demez eliyle “Hayır” işareti yaptı öfkeyle. “Ama o istemiyorsa onun yerine ben bu göreve talibim.”
“Üçüncü adayım ise Burcu. Fırınıyla yarattığı başarı hikâyesi sayesinde o da içimizdeki ünlülerden sayılır. Üstelik moderatör olarak çok başarılı, yani lafı ne zaman kesmesi gerektiğini biliyor. Çok iyi de konuşuyor.”
“Başka aday veya gönüllü yoksa bu üç ismi aday gösteriyorum.”
Bütün eller havaya kalktı ve ben kendimi kaos planımın ikinci aşamasında buluverdim!