Doğaçlama bir roman - Psikoloji Portalı Doğaçlama bir roman
Bu romanı atölyelere katılan yazar adaylarının okumalarını isterim çünkü César Aira kurgusal oyunları görünür kılıyor. Flores Geceleri’nin en etkileyici yanı ise okurun önyargılarıyla oynaması.
Asuman Kafaoğlu’nun Haberi
Arjantinli yazar César Aira her romanında farklı form deneylerine girmeyi seven bir yazar. 64 yaşın­daki yazar bugüne kadar yetmişin üzerinde kitap yazmış ve bu rakama yazarın yaptığı çeviriler dahil değil. Çok sayıda makale ve eleştiri yazıları bulunan Aira, farklı edebi türlerde deneysel kısa romanlarla özgün bir yol bul­muş kendine. Bazen pembe televizyon dizilerinden, bazen cinayet romanlarından esin­lenen, doğaçlama tekniği kul­lanan kısa romanlar. “Kısa” sözcüğünün altını çizmek ge­rekiyor çünkü romanları yüz sayfayı ender olarak geçiyor, çoğu novella boyutunda.
2004 yılında yazdığı Flores Geceleri tipik bir Aira romanı. “Fuga” olarak adlandırdığı yazı tekniği tamamen doğaç­lamadan oluşuyor. Yazar, asla geri dönüp düzeltmediği kur­guda hep bir sonraki çağrışı­mın yarattığı şekilde ilerliyor: (her sene üç-dört romanı ancak böyle yazabilir!) hiç kontrol etmeden, düzeltmeden ve editör elinden geçmesine izin vermeden. Kaçmak ya da kovalamak anlamına gelen fuga (Türkçe füg) Aira’nın stilini anlamamız açısından önemli ipucu veriyor. Kurgusal metinlerin bir con-tinuum olduğu düşüncesi yatıyor bu anlayışın altında; bir bölüm oluştuk­tan sonra bölümün içinden bir başka bölümün doğmasına izin veriyor ve sonra bir sonrasına ve böyle birbirini doğuran bölümlerin organik bağlan­tısıyla roman kurgusu oluşuyor.
Elbette bunlar romanı okurken önemli görünmeyen unsurlar çün­kü yazar ilgi çekici bir hikâye etra­fında oluşturuyor kurguyu. Flores Geceleri‘nde de romanın yapısal özellikleri hikâyenin gerisinde kalıyor. Konu, yaşlı bir çift etrafında gelişiyor. Rosa ve Aldo, ekonomik krizin etkisiyle geceleri pizza dağıtarak para kazanı­yorlar. Aldo’nun sağ kulağı duymuyor, Rosa’nın ise gözleri görmüyor, ikisi bir­likte yan yana yürüyerek mahallenin pizzalarını dağıtıyorlar. Yaşadıkları Flores semti, Buenos Aires’te orta sınıfın oturduğu, suç oranının yüksek olduğu bir yerdir. Geceleri tekin olmadığı için sokaklarda dolaşan fazla insan olmaz. Etrafta bolca evlere servis yapan restoranlar olduğu için gece boyun­ca motosikletli gençler evlere pizza, dondurma, hamburger taşır dururlar. Rosa ile Aldo’nun motosikleti yoktur fakat tüm sokakların tek yönlü olduğu Flores’te, pizzaları motosikletli çocuk­lar kadar hızlı götürmeyi başarırlar.
Yazının başında dediğim gibi Aira için kurgunun doğaçlama doğası çok önemli. Metin köşeye sıkıştığında başka bir konuya geçen, gerekli yeni bir karakteri devreye sokan, bir son­raki bölüme atlayan bir hızla yazıyor César Aira. Bu durum metnin akıcılığını açıklıyor, öte yandan başka bir eserde kurgu hatası olarak görülecek şeyleri de ortaya çıkarıyor. Yazar bunları bi­linçli olarak bıraktığı için tam anlamıyla hata sayılmazlar, hikâye ilerledikçe yeni yön alıyor ve eski unutulmuş oluyor. Örneğin, bu romanın başlarında Aldo’nun kulağının ağır işittiği söyleni­yor fakat Rosa’nın gözlerinin görmediği çıkarımını yapacak bilgi verilmiyor. Aksine “Aldo ve Rosita motorların karşı kaldırımdan geçtiğini gördü­ler” ya da”… gençlerin baş başa verip konuştuklarını görmüşlerdi” gibi çok kereler Rosa’nın da gördüğü izlenimini ediniyoruz. 54. sayfada ise Rosa’nın kor olduğu, yanlarında yürüyen yaratığı
Bu romanı özellikle yazı atölyelerine katılan yazar adaylarının okumalarını çok isterim çünkü César Aira edebiyatın özündeki kurgu­sal oyunları kolayca görünür kılıyor. Ayrıca Flores Geceleri‘nin en etkileyici yanlarından biri, okurun önyargılarıyla oynaması. Örneğin birlikte çalışan, sürekli konuşan yaşlı orta sınıf bir karı-koca dendiğinde aklımıza doğal olarak bir ömrü birlikte geçirmiş, hatta belki birbirini sevmiş, iyi anlaşan bir çift düşünüyoruz. Aslında bu detaylan asla söylemiyor yazar: konuşmaları da zaten çok soyut. “Gerçek” kişilikleri ortaya çıktığında geri dönüp diyaloglara tekrar bakınca, bize sadece yan yana yürüyen iki insanın anlatıldığını, gerisinin zihni­mizde oluştuğunu görüp şaşırıyoruz.
Kitapla İlgili Teknik Bilgi Ve Sipariş Şartları İçin Bu Linki Kullanabilirisiniz…
Doğaçlama bir romanFlores GeceleriKİTAPKİTAP haberleriKitap tanıtımları