"Hamas bu gerginlikten siyasi bir kazanım elde etmeyi hedefliyor"
Gazze’de yeniden başlayan hava saldırıları ölüm saçarken Hamas ateşkes çağrılarını reddetmeye devam ediyor.
Hareket silahların susması için “Filistin halkına karşı saldırılara son verilmesi”, Gazze’ye yapılan ablukanın kaldırılması, Refah sınır kapısının açılması ve yeniden tutuklananların serbest bırakılmasını istiyor.
Son dönemlerde askeri ve siyasi kanadı arasında fikir ayrılıkları da yaşansa, hareket kayıtsız tavrından geri adım atmıyor:
Sami Ebu Zuhri:
“İsrail’in tek taraflı olarak aldığı çatışmaları durdurma kararı hiçbir anlam ifade etmiyor. Bu Hamas için bir değere de sahip değil. Onlardan istenen çatışmaların sonlandırılması değil. Gazze Şeridi’ndeki Filistinlilere yapılan adaletsizliğin durdurulması.”
Hamas, stratejisini Filistin halkını savunma ve bölgedeki etkinliğini diğer hareketlerden daha fazla yayma üzerine kurmuş durumda. Bu sayede İsrail işgaline karşı Filistinlilerin çıkarlarını tek savunabilen hareket rolünü üstlenerek bölgedeki vazgeçilmez aktörlerden biri olmayı başarıyor.
Bu strateji Hamas’a verilen desteğin çekilmesinden önce çok daha başarılı oluyordu. Mısır’da Abdülfettah El Sisi’nin cumhurbaşkanlığına seçilmesi ile Kahire ile ilişkiler kopma noktasına geldi. Mısır bu hafta sadece halka yardım edilmesi şartı ile geçiş noktalarını yeniden açmayı kabul etti.
Bununla birlikte Hamas diplomatik alanda güç kaybına uğrasa da askeri anlamda hala önemli bir vuruş gücünü elinde tutuyor. İran veya Suriye’den gelen füze ve roketler İsrail’i vuracak menzile sahip.
Her ne kadar İsrail ordusuna karşı mücadele gücü yetersiz de olsa hareket yine de ağır kayıplara neden olabilir.
Ayrıca İsrail’in de geniş çaplı bir askeri operasyona istekli olduğu sanılmıyor. Bunun başlıca nedeni hayatını kaybedebilecek binlerce sivil ve bu nedenden dolayı ortaya çıkabilecek radikal gruplar. Bu tabloda da Hamas’ın kayıtsız tavrı kazandırmaya devam ediyor.
“Hasni Abidi, siz Arap dünyasını yakından bilen bir uzmansınız.
Bir hafta içinde 200’den fazla kişi hayatını kaybetti. Korkunç bir yıkım söz konusu. Bu noktada Hamas yeni bir savaş ilan edebilir
mi ? Hamas neyi amaçlıyor ?”
Arap ve Akdeniz Dünyası Araştırma Merkezi Direktörü Hasni Abidi:
“Hamas iki tarafta da giderek yükselen bu gerginlikten siyasi bir kazanım elde etmeyi hedefliyor. Hamas için barış önerisini kabul etmemek, etmekten çok daha avantajlı. Böylece siyasi konumlarını güçlendirerek, ablukayı tamamen kaldırmaya çalışıyor. Tabi her şeyden önce Filistin otoritesini risk altına sokuyor. “
“Geçtiğimiz gece Hamas’ın ileri gelenlerinden dört kişinin evi İsrailliler tarafından bombalandı. Bir haftadan bu yana da Gazze Şeridi’ne füzeler yağıyor. Hamas’ın direniş kapasitesi nedir?
“Güçler dengesi bugün kesinlikle İsrail’in lehine. Fakat Hamas İsrail askeri de dahil herkesi şaşırttı. Bence Hamas birkaç yıldır bu saldırıya hazırlanıyordu. Son iki yıldır özellikle de Mursi’nin ayrılışından sonra Hamas neredeyse bütün müttefiklerini kaybetti.
Bu durum da uluslararası alanda Hamas’ın zor durumda kalmasına yol açtı. Tabi hala İran gibi eski destekçileri ile olan önemli bağlantılarını kaybetmiş değil.”
O zaman Hamas’ın destekçileri hakkında konuşalım. Suriye ya da Irak’a yükselen İslamcı sesler göz önüne alındığında, Hamas kendini güçlü hissediyor mu?
“Filistinli Mücahitler, İslami Cihad ya da Hamas’ın çıkış noktaları ulusaldır. Yani onların mücadeleleri ulusaldır. Bu nedenle uluslararası cihad hareketi ile bağlantı kurmak pek kolay değil. Yine de Irak İslam Devleti’nin ve cihadçıların başarısı bazı fikirler verebilir. Bugün Arap devletlerinin zayıf olduğunu düşünen
Hamas bu devletlerin kendi davası adına hiçbir şey yapamayacağının farkında. “
Bir Hamas yetkilisi, kara harekatı hakkında konuşurken,
“Gazze onların mezarı olacak” gibi sert ifadeler kullandı. Tüm bu ölüm, yaralanma ve yıkımdan sonra, Gazzeliler hala Hamas’ın konumunu destekliyor mu?
Gazzelilerin büyük çoğunluğunda bu savaşı bitirme ve uzun süreli bir ateşkes isteği var. En azından sınır noktalarının açılması, ablukanın son bulması ve tabi esirlerin serbest bırakılmasını istiyorlar. İkinci olarak, Gazzeliler pek fazla bir şey yapamaz. Çünkü Hamas sadece siyasi bir parti olarak değil askeri bir örgüt olarak da biliniyor. Aynı zamanda ekonomik durum ve Gazzelilerin günlük hayatı Filistin yönetiminin çekilmesinden sonra bu hareket tarafından şekillenmiş. İşte bu yüzden her şeye rağmen Gazzeliler ve Hamas arasında bir kaynaşma söz konusu. Tüm bunların dışında Mısır ile tek geçiş noktası kapalı olduğu zaman Gazzeliler için Hamas’a karşı isyan etmek çok zor.”