Ahmed Şah Dürrani - Afganistan'ın Kurucusu ~ Popirik.com
Ahmed Şah Dürrani, Abdaliye Devleti‘nin kurucusudur. Dürraniler Hanedanının başıdır. Bazıları tarafından Afganistan‘ın kurucusu kabul edilmektedir. Tam adı “Ahmed Şah Abdali Durr-î -Durran” dır. Doğum tarihi net olarak bilinmemektedir, bazı kaynaklarda 1722 olarak geçer. Babası Sadozay’ın soyundan Abdal şehrinin reisi Muhammed Zaman Han’dır.
Kaynaklarda Ahmed Şah Dürrani hakkında edinilen ilk bilgiler 1737 yılına aittir. 1737 yılında esir edilmiş ve esir olarak İran’a Nadir Şah Kırklı-Avşar’ın yanına gönderilmiştir. Nadir Şah’ın yanında iken şahın güvenini kazanmıştır. 1745 senesinde Mazenderan Valisi olarak görevlendirildi.
Avşarların Hükümdarı Nadir Şah’ın öldürülmesinden sonra, Ahmed Şah Puştunlardan düzenlediği adamları ile Afganistan’ın üzerine yürüdü. Bölgedeki Barakzayi, Bamizayi, Popalzayi gibi kabileleri kendi çatısı altında birleştirdi. Kabilelerin birleşmesi ile Loya Cirgə adı verilen bir meclis kuruldu. Bu mecliste Ahmed Şah Dürrani Afganistan Şahı seçildi. Aynı zamanda Dürr-i Dürran yani İnciler İncisi unvanını almıştır.
Önceleri Kabil ve çevresini ele geçirdi. Hükümdar olduğu 1747 senesi ile 1769 seneleri arasında Hindistan’a dokuz farklı sefer düzenledi. Lahoru ve Multanı bölgelerini ele geçirdi. Horasan tarafına yöneldi ve 1750 senesinde Herat ve Meşhedi bölgelerini de ele geçirdi.
Pencap bölgesine 1758 senesinde seferler düzenlendi. Burada bir Hint ordu ile savaştı ve galip geldi fakat Pencap bölgesinin tamamen kontrolünü ele geçiremedi. 1760’ta Ceyhun’dan Hint Okyanusu bölgesine kadar uzanan bir bölgeyi fethetti.
Ahmed Şah Dürrani Dönemi Abdaliye Devleti Sınırları
Hayatının son zamanlarını Kandehar’da geçirdi. 1772 senesinde hayatını kaybetti. Ahmet Şah Afganistan bölgesindeki kabile ve toplulukları tek çatı altında topladığı için bazıları tarafından Afganistan’ın Kurucusu olarak kabul edilmektedir.
Source: Ahmed Şah Dürrani
BİLGİ KAYNAĞIabdaliye, dürraniler