Türkiye-Yunanistan ticari işbirliğinde köprüler güçlendiriliyor/ Yeni hedef 10 milyar dolar ticaret hacmi
Yunanistan Başbakanı Antonis Samaras'ın beraberindeki 10 Bakan ile gerçekleştirdiği Türkiye ziyareti kapsamında T.C. Ekonomi Bakanlığı Koordinasyonu, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) ve Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) evsahipliğinde, Çırağan Sarayı'nda Türk Yunan İş Forumu düzenlendi.
Toplantıya Yunanistan Başbakanı Antonis Samaras ,T.C. Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan,Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu , AB Bakanı Egemen Bağış,Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanı Mehdi Eker,İçişleri Bakanı Muammer Güler,Kültür ve Turizm Bakanı Ömer Çelik,Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz,Ulaştırma,Denizcilik ve Haberleşme Bakanı Binali Yıldırım ve Sağlık Bakanı Mehmet Müzzzinoğlu,TİM Başkanvekili Ali Nedim Güreli, DEİK Başkanı M.Rifat Hisarcıklıoğlu, SEV Başkanı Dr. Athanase Lavidas ,, Yunanistan Yatırım Ajansı Üst Yöneticisi Stefano Isaias ve yaklaşık 550 işadamı katıldı.
Yunanistan Başbakanı Antonis Samaras konuşmasında, Yunanistan'ın yavaş yavaş istikrar sağladığına inandığını ve Türkiye'nin de bir kalkınma yörüngesinde olduğunu belirterek, ''Dolayısıyla ikili girişimcilik için işbirliği yapmanın tam zamanıdır, konjonktür uygundur'' ifadesini kullandı.
Samaras, Ekonomi forumda çok sayıda işadamının olmasının Türk tarafının olduğu kadar Yunan tarafının da girişimcilerinin ilgisini gösterdiğini belirterek, iki ülke arasındaki bu işbirliğinin desteklenmesin herkesin ortak hedefiolduğunukaydetti.Komşu ülkelerin arasındaki girişimciliğin her iki ülkenin ekonomisinin kalkınması için çok önemli olduğunu ifade eden Samaras, şunları söyledi:
''Yunanistan'ın yavaş yavaş istikrar sağladığına inanıyorum. Türkiye ise bir kalkınma yörüngesindedir. Dolayısıyla ikili girişimcilik için işbirliği yapmanın tam zamanıdır, konjonktür uygundur. Her iki ülkede yeni istihdam alanları yaratmak için iş birliği yapmalıyız. Bu dönemde Yunanistan'daki iş alanı giderek istikrarlı olmaktadır, güçlü ve hızlı ritmlerle iyileşmektedir. Kararlı bir şekilde yolumuza devam ediyoruz. Yunan ekonomisinin genelinde raporlar yapıyoruz. Bu çaba ve irade herkes tarafından uluslararası alanda kabul görmektedir.''
Samaras, geçen yıl Türkiye'nin Yunanistan'a gönderilen ürünlerde 10. sırada yer aldığını belirterek, ''Bunun yanı sıra Yunanistan'ın ihracat yaptığı 6. ülke haline geldi. Bu çerçevede, Yunanistan'ın inşaat malzemeleri, yüksek teknoloji ürünleri ve bilişim teknolojileri öne çıkmaktadır. Bunun yanı sıra makine, kimyasal, plastik ve gıda sektörleri, özellikle ambalajlanmış yüksek gıdalar var'' diye konuştu.
Başbakan Samaras, Türkiye'deki Yunan yatırımlarında ciddi bir artış görüldüğünü ifade ederek, şunları söyledi:
''İki taraflı anlaşmalar, yatırım anlaşmaları ve çift vergilendirilmeleri konusunda kaçınılması anlaşmaları girişimcilik alanındaki iş birliğine sağlam bir zemin vermektedir. Bizim komşu olmamız, daha düşük masraflı taşımacılık olanağı sağlamaktadır. Bunun yanı sıra girişimciler arasında şahsi tanışmaları da sağlamaktadır. Türkiye'nin Kafkas ülkelerine ve Orta Asya'ya yakınlığı birlikte bir ticari ve yatırım sinerjisi yaratmaya fırsatlar doğurmaktadır. Bu veriler çerçevesinde oldukça umutlu fırsatlar vardır. Yunan şirketleri bu konuda uzmanlaşmış teknik bilgi ihtiva etmektedir. Bu teknik bilginin iletilmesi, son derece geniş vizyonlar açmaktadır. Muhtemelen belki iki ülkenin şirketleri birlikte 3. ülkelere sirayet edebileceklerdir.''
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan ise konuşmasında, Türkiye ile Yunanistan arasındaki ticaret hacminin son 10 yılda yüzde 100'den fazla arttığını belirterek, ''En kısa zamanda ticaret hacmini 10 milyar dolar seviyesine çıkarmalıyız dedik. 2015 sonu itibariyle kararlılığımızı ortaya koyalım ve 10 milyar dolar seviyesini gerçekleştirelim'' dedi.
Atina'da daha önce 22 belge imzalandığına değinen Erdoğan, ''Böylece 47 belge, değişik alanlarda Türkiye ile Yunanistan arasında attığımız ve atacağımız adımların kayıt altına alınması oldu'' dedi.
''İki ülke arasındaki ticaret hacmini, son 10 yılda yüzde 100'den fazla artırdık. Son dönemde, küresel kriz ortamına rağmen, küresel krizin dünya ticareti üzerindeki olumsuz etkilerine rağmen, ikili ticaret hacmimizi yükseltmeye devam ediyoruz.
Şu anda 10 milyar dolar seviyesine çıkaracak olan kadrolar burada. Gerek Yunanistan'dan gelen iş adamlarımız gerekse ülkemizden iş adamlarımız hep birlikte burada. Biz yol açacağız, sizler de adımları atacaksınız. Gerek yatırımlarla gerek ticaret hacmini artırmak suretiyle inanıyorum ki bu adım atılır. 2015 sonu itibariyle kararlılığımızı ortaya koyalım ve 10 milyar dolar seviyesini gerçekleştirelim.''
TİM Başkanvekili Ali Nedim Güreli
Yunanistan'ın, şu an çok zorlu ekonomik koşullardan geçtiğine işaret eden Güreli, Türkiye'nin geçmişte yaşadığı krizi hatırlatarak, ''Biz de zamanında ekonomik krizle karşılaştık. Fakat kriz bizi yıldırmadı. Ekonomimize çeki düzen verdik. Bankacılık sistemini düzenledik. Kamu borçlarını belirli bir düzene soktuk. İhracata yönelerek, farklı pazar arayışlarına girdik'' ifadelerini kullandı.
Güreli, bunun sonucunda da Türkiye'nin, bugün çok farklı bir noktaya geldiğine işaret ederek, ''Ben Yunanlı dostlarımızın da krizden aynı şekilde çıkacaklarına inanıyorum. Yunanlı dostlarımızın bu krizi fırsata çevireceklerine eminim. Biz Türk dostları olarak her zaman Yunanlı dostlarımızın yanında olacağız'' diye konuştu.
DEİK Başkanı M.Rifat Hisarcıklıoğlu
Türk-Yunan İş Forumu'nda konuşan DEIK Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, Türkiye ve Yunanistan'ın büyük bir turizm potansiyeline sahip olduğunu belirterek "İki ülkeyi turizm konusunda rakip olmaktan çıkarıp, ortak bir destinasyon haline getirmemiz gerekiyor. Dünya turizm pastasından daha fazla pay almak için iki ülke turizm sektörünün beraber hareket etmesi gerekiyor” dedi.
"Ortak turizm paketleri hazırlayarak, Amerika kıtasından, Uzak Doğu'dan bölgemize hiç gelmemiş olan turistleri Yunanistan'a ve Türkiye'ye çekebiliriz” diyen Hisarcıklıoğlu, "Ortak turizm paketleri hazırlanması konusunda iki ülke Bakanlarının son derece istekle çalıştıklarını biliyorum. Burada tabi özel sektörümüze çok büyük sorumluluk düşüyor. Ben Türk ve Yunan özel sektörünün bu ivmeyi yakalayacağına yürekten inanıyorum” ifadesini kullandı.
İkili ticaret hacminin 5 milyar dolar seviyesine yaklaştığını ifade eden TOBB ve DEİK Başkanı Hisarcıklıoğlu, 10 milyar doları hedeflediklerini anlattı. Hisarcıklıoğlu şöyle konuştu: "Karşılıklı yatırım ilişkilerimiz de canlandı. Yunanistan'ın Türkiye'deki yatırımları 6 milyar dolara ulaştı. Türk şirketleri de Yunanistan'da yatırımlar yapmaya başladılar.
Yunanistan otoriteleri tarafından kolaylaştırılan vize rejimi ile ülkelerimiz halkları arasındaki karşılıklı ziyaretler rekor seviyelere çıktı. Ülkelerimiz arasında ekonomik ilişkilerin özellikle son 10 yılda kat ettiği mesafe, ümit verici olmakla birlikte, aynı gümrük birliği içinde yer alan iki komşu ülkenin potansiyelini yansıtmaktan uzaktır. Aynı coğrafyayı ve ortak sınırı paylaşan ülkelerimiz arasında, ekonomik ve ticari ilişkilerimizin gelişmesi için fırsatları iyi değerlendirip, riskleri iyi yöneterek, daha güçlü ekonomik ilişkiler tesis etmeliyiz.
Büyük tarihçi ve yazar Heredot'un tasviriyle dünyanın en güzel coğrafyasına ve en iyi iklimine sahip Ege bizi birleştiren bir deniz olsun; barış destanını yeniden hep birlikte yazalım.”
İki ülkenin sahip olduğu ekonomik potansiyelden yararlanabilmek için, Türk ve Yunan iş dünyası olarak, bu forumlar vesilesiyle iyi niyet bildirileri ve temennilerin ötesine geçmeleri gerektiğini bildiren Hisarcıklıoğlu, kazan-kazan anlayışı ile yeniçağın sunduğu fırsatları, verimli yatırımlara ve ortaklıklara dönüştürmek gerektiğinin altını çizdi.
Bölgede güçlü ekonomik entegrasyon için iş dünyası olarak, insan ve mal hareketlerinin önündeki bürokratik engellerin kaldırılmasını talep ettiklerini söyleyen Hisarcıklıoğlu, "Daha fazla karşılıklı mal ve hizmet ticareti, daha fazla insan hareketi, tüm taraflar için ortak değer yaratacaktır.
Gelin daha fazla ticaret, daha fazla ekonomik işbirliği için, aramızdaki ulaştırma imkânlarını zenginleştirelim. Ege Denizi'nin iki yakasını birbirine bağlayan deniz yolları bağlantısı kuralım, kronikleşen taşıma kotası meselesine kalıcı çözümler getirelim” diye konuştu.
Geçtiğimiz Eylül ayında, Yunanistan Ticaret ve Sanayi Odaları Birliği Başkanı Constantine Michalos'un daveti üzerine Atina'ya bir ziyaret gerçekleştirdiğini ve 2001 ekonomik krizinden edinilen tecrübeleri kendisiyle paylaştığını açıklayan Hisarcıklıoğlu, "Ayrıca Yunanistan Ekonomi Bakanı Kostis Hatzidakis ve Turizm Bakanı Olga Kefalogianni ile de toplantılar gerçekleştirdik. Daha sonra ben de kendisini Birliğimizde ağırladım ve ülkelerimizin ekonomik ve ticari ilişkileri üzerine fikir alışverişinde bulunduk.
Bu görüşmelerden sonra iki ülke arasında en kısa zamanda gerçekleştirilmesi gereken birçok girişimler olduğuna kanaat getirdik” dedi.
Yunanistan Turizm Bakanı Olga Kefalogianni ile gerçekleştirdikleri görüşmede, kendisinin Avrupa Komisyonu'nu vize konusunda Türkiye'ye uygulanan pilot uygulamanın ne kadar başarılı olduğuna dair bilgilendireceğini ve özel uygulamanın devam etmesini talep edeceğini ilettiğini belirten TOBB Başkanı, "Bu konudaki çalışmalarının devam ettiğini biliyorum ve kendisini kutluyorum. Eminim en kısa zamanda bu çabalarının faydalarını iki ülkenin turizm sektörü temsilcileri göreceklerdir” dedi.
Hisarcıklıoğlu konuşmasına şöyle devam etti: "Diğer yandan, bildiğiniz üzere, Türkiye'ye Yunanistan'dan daha yakın olan Yunan adaları, maalesef çok daha az maliyetli olduğu halde, günlük yiyecek-içeceklerini Türkiye'den temin edememektedir.
Bu konuda yapılabilecek tek girişim, Türkiye'de, Yunan adalarına yakın olan noktalarda akredite laboratuarlar kurmaktır.
Yunanistan Girişimciler Federasyonu (SEV) Başkanı Dimitris Daskalopoulos
Yunanistan Girişimciler Federasyonu (SEV) Başkanı Dimitris Daskalopoulos ise konuşmasında ikili ilişkilerin; karşılımlı güven ve barışın karşılığında yatırım ikliminin yaratılmasıyla gelişeceğini anlattı. Daskalopoulos, iki tarafın işbirliğinin siyasi ilişkileri de olumlu etkilediğini belirtirken, iki ülke ilişkilerinin son 20 yılda önemli mesafeler kaydettiğini bildirdi.
Yunanistan'ın şu ana kadar görülmemiş bir kriz yaşadığına dikkat çeken SEV Başkanı Dimitris Daskalopoulos, Yunanistan'daki girişimcilerin kalkınma ve büyümenin yolunu açmaya çalıştığını dile getirdi. Daskalopoulos, stratejik ortak olarak gördükleri Türkiye'nin son derece çekici bir piyasaya sahip olduğunu da kaydetti.
Yunanistan Yatırım Ajansı Üst Yöneticisi Stefano Isaias
Yunanistan Yatırım Ajansı Üst Yöneticisi Stefano Isaias ise, Yunanistan'ın şu anda ilginç bir pozisyonda olduğunu belirterek, ''Potansiyel yatırımcılara gayet güzel imkanlar sunuyor. Doğru zamanı seçmek, yatırım için hayati derecede önemli, Yunanistan için zaman gelmiştir'' dedi.
Türk-Yunan İş Forumu'un açılışında konuşan Yunanistan Yatırım Ajansı Üst Yöneticisi Stefano Isaias Türk Yunan işbirliğinin her iki tarafın yararına olacak yatırım imkanları verdiğini söyledi.
Küresel yatırım ortamının son 10 yılda oldukça değiştiğini söyleyen Stefano Isaias, krizler ve yeni adreslerin çıktığını dile getirdi. Yeni ortamda ülkelerin kendisini nasıl pozisyonlayacaklarının önemine işaret eden Stefano Isaias şunları anlattı:
''Afrika gibi Vietnam gibi alanlar açılıyor, peki biz bu spektrumun neresindeyiz? Yunanistan şu anda ülke riski düşmekte, ilginç bir pozisyonda. Potansiyel yatırımcılara gayet güzel imkanlar sunuyor. Doğru zamanı seçmek, yatırım için hayati derecede önemli... Yunanistan için zaman gelmiştir. İki ülke olarak birbirimizi çok iyi tanıyoruz. Son üç sene içinde, kriz etrafındaki laf kalabalığı aslında yapılmış olan iyileşmeleri çok yansıtmıyor.''
Bu iyileştirmelere değinmek istediğini ifade eden Stefano Isaias, kriz ortamında global ölçekte ülkelerde yaşanan durumlardan bahsetti.
Yunan devletinin Avrupa Birliği, Avrupa Merkez Bankası ve IMF'nin desteğinde sunduğu ekonomik ve finansal programa işarete den Stefano Isaias, gayet olgunlukla davranılan bir ortamda koalisyon devletinin çıktığını hatırlattı.
Stefano Isaias, Yunanistan da seçim sonrası, parlamenter çoğunluğun ekonomiyi ve yönetimi toparlama girişimine geçtiğini dile getirerek, ''Her ne kadar sancılı olsa da, Yunanistan'da şu an fırsatlarla elele giden bir durum var. Yunanistan değişiyor ve hızla değişiyor. OECD'nin büyüme raporuna göre, bütün OECD ülkeleri arasında yapısal reformlarıyla Yunanistan değişimini olumlu olarak gerçekleştiren ülkelerin en iyisi'' diye konuştu.
Yunanistan'da gerçekleşen rakamsal iyileşmelerden de bahseden Stefano Isaias,''Cari açık hızla azalmakta, maliyet rekabeti azalmakta... Diğer Avro Bölgesi ülkelerine göre, rekabetçilik daha iyi gelişiyor. Kaybettiğimiz rekabetçiliğimizi geri kazandık. İşte bu mali konsolidasyonun yanı sıra piyasalara geri dönmek Yunanistan için çok önemliydi. Bizim ilerlememiz için önemli bir adım'' ifadelerini kullandı.
Yunanistan'daki yatırım ortamlarının hızla geliştiğini ve değiştiğini anlatan Isaias, yatırım imkanlarının iş adamlarına bundan böyle daha da uygun olacağını söyledi.
Yunanistan Başbakanı'nın ''Bürokrasiden kırmızı halıya geçiyoruz'' dediğini aktaran Stefano Isaias, Yunanistan'da yaşanan ve yapılmaya devam edilen reformları dile getirdi.
Ekonomi Bakanlığı Dış Yatırımlar ve Teşvikler Genel Direktörü Özlem Nudralı
Ekonomi Bakanlığı Dış Yatırımlar ve Teşvikler Genel Direktörü Özlem Nudralı da yaptığı konuşmada, Türkiye'nin ihracatta yaşadığı gelişmeler ve yatırım sistemlerine ilişkin bilgiler verdi.
Araştırmaların Türkiye'yi büyüyen piyasalar içine aldığını anlatan Nudralı, Türkiye'deki büyüme performansının bu araştırmaları destekler nitelikte olduğunu söyledi.
Geçtiğimiz 10 yılda ve yakın tarihte Türkiye'de yaşanan ekonomik gelişmeleri anlatan Nudralı, ''Türkiye'nin nüfusu yaklaşık 75 milyona yaklaşmış durumda, satın alma gücü artış gösteriyor ve son derece çekici bir destinasyon... Türkiye coğrafi açıdan büyük bir avantaj sağladığı için, yatırım yapmak daha da çekici hale geliyor'' dedi.
Türkiye'nin coğrafi destinasyonu ve kolay ulaşılabilir ülkeler ile ilgili detaylardan da bahseden Nudralı, 2023 yılında Türkiye'nin dünyanın en büyük ekonomilerinden olmak istediğini dile getirdi.
Nudralı, Türkiye'de yatırım ortamının iyileştirilmesi için önemli adımlar atıldığının altını çizerek, ''Türkiye Yunanistan arasındaki ticaret düzenli olarak artış gösteriyor ama elbette potansiyeli tam olarak yerine getirilmiş değil. Türkiye'deki Yunanistan kökenli yatırımlara baktığımız zaman, geçen 10 yılda 6,6 milyar dolara ulaştığını görüyoruz. 538 Yunan sermayesi ile işletilmiş şirketler Türkiye'de çalıştı. Umuyoruz ki, yatırım imkanlarının Yunan şirketler tarafından da kullanılması halinde daha da fazla hacmi artırabileceğiz'' değerlendirmesinde bulundu.