FORM BA VE FORM BS İLE İLGİLİ DETAYLAR - İlke Denetim | Muhasebe, Mali Müşavirlik, Vergi ve Denetim Hizmetleri
FORM BA VE FORM BS İLE İLGİLİ DETAYLAR
FORM BA VE FORM BS BİLDİRİMLERİNDE UYGULANAN USUL VE ESASLAR
Bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin belirli bir haddi aşan mal ve hizmet alımlarını bildirdiği "Mal ve Hizmet Alımlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Ba)" ve mal ve hizmet satışlarını bildirdiği "Mal ve Hizmet Satışlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Bs)" ile ilgili bildirimlerinde uygulanacak usul ve esaslar kısaca aşağıdaki gibidir.
BİLDİRİMLERİN DÖNEMİ, VERİLME ZAMANI ve HADLERİ
Bildirimlerin Dönemi ve Verilme Zamanı
Bildirim formları, aylık dönemler halinde düzenlenerek, takip eden ayın birinci gününden itibaren son günü akşamı saat 24.00’e kadar elektronik ortamda onaylanmak suretiyle gönderilecektir.
Ba-Bs bildirim formlarının, mal ve/veya hizmet alış/satışlarının, bunlara ilişkin belgelerin düzenlenme tarihi dikkate alınarak bildirilmesi gerekmektedir.
Bildirimlere Dahil Edilecek Belgeler ve Hadler
Bildirim mecburiyeti bulunan mükelleflerce, belirlenen hadler çerçevesinde yapılan her türlü mal ve/veya hizmet alış ve satışları bunlara ilişkin belgenin türüne (Fatura, irsaliyeli fatura, serbest meslek makbuzu, müstahsil makbuzu, gider pusulası, akaryakıt pompalarına bağlı ödeme kaydedici cihaz fişi, sigorta komisyon gider belgesi ve yolcu bileti gibi) bakılmaksızın Ba-Bs bildirim formlarına dahil edilecektir.
Mükelleflerin 2010 yılı ve müteakip yılların aylık dönemlerine ilişkin mal ve/veya hizmet alışları ile mal ve/veya hizmet satışlarına uygulanacak had 5.000 TL olarak yeniden belirlenmiştir. Buna göre, bir kişi veya kurumdan katma değer vergisi hariç 5.000 TL ve üzerindeki mal ve/veya hizmet alışları, "Mal ve Hizmet Alımlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Ba)" ile bir kişi veya kuruma katma değer vergisi hariç 5.000 TL ve üzerindeki mal ve/veya hizmet satışları ise "Mal ve Hizmet Satışlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Bs)" ile Tablo II alanında bildirilecektir.
Özel matrah şekline tabi mal ve/veya hizmet alış/satışında katma değer vergisi, özel tüketim vergisine tabi işlemlerde ise özel tüketim vergisi dahil tutarlar dikkate alınacaktır.
Belirlenen hadlerin altında kalan alış ve satış bedelleri formlara dahil edilmeyecektir.
Bildirim verme yükümlülüğünde olan, ancak tüm alış ve satışları belirtilen haddin altında kalan mükellefler, söz konusu formları alış ve satış dışındaki bilgileri doldurmak suretiyle vermek zorundadırlar. (Boş verilecektir.)
BİLDİRİMLERİN VERİLME ŞEKLİ
Bildirim formlarını elektronik ortamda veren mükelleflerin kâğıt ortamında verdikleri (elden veya posta ile) bildirim formları hiçbir şekilde kabul edilmeyecektir.
BİLDİRİMLERİN DOLDURULMASINA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR
Bildirimler Türk Lirası (TL) olarak doldurulacak ve kuruş bilgileri gösterilmeyecektir.
Birden fazla sayfadan oluşan (nakli yekûnlu) faturalar tek fatura olarak kabul edilecektir.
Bildirim formlarına, belirlenen haddi aşan ithalat ve ihracat işlemlerinin de yazılması gerekmektedir. İthalat işlemlerinin form Ba ile bildirilmesinde Gümrük Beyannamesi giriş tarihi, ihracat işlemlerinin form Bs ile bildirilmesinde ise, fiili ihracatın gerçekleştiği tarih dikkate alınacaktır.
Bir kişi veya kurumun birden fazla şubesinden yapılan mal ve/veya hizmet alımları ve satışları, muhasebe sistemi gereği ayrı ayrı takip edilse bile, merkez ve şube bilgileri birleştirilerek Ba ve Bs bildirim formunda tek satır olarak gösterilecektir.
Bir kişi veya kurumdan yapılan alışlarının kısmen veya tamamen iade edilmesi durumunda, bu iadeler söz konusu kişi ve kuruma yapılan diğer satışlar ile birleştirilerek Bs bildirim formunda satış olarak gösterilecektir.
Aynı şekilde, bir kişi veya kuruma yapılan satışlardan bir kısmının veya tamamının iade alınması durumunda, bu iadeler söz konusu kişi ve kurumdan yapılan diğer alışlar ile birleştirilerek Ba bildirim formunda alış olarak gösterilecektir.
Düzeltme İşlemleri ve Düzeltmede Cezai İşlemler:
Bildirimlerin verilme zamanı içerisinde veya belirlenen sürelerin sonundan itibaren 10 gün içerisinde yapılan düzeltmelerde herhangi bir ceza uygulanmayacak olup; takip eden 15 gün içerisinde verilmesi halinde ise kesilmesi gereken özel usulsüzlük cezası 1/5 oranında uygulanacaktır. Hiç verilmemesi veya bu sürelerden sonra verilmesi halinde düzeltilen her bir form için ayrı ayrı olmak üzere Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesi hükmü uyarınca özel usulsüzlük cezası kesilecektir. (2016 Yılı İçin 1.370 TL.)
Mükellefiyetin terki halinde, bildirim formları işin bırakıldığı tarihi izleyen ayın son günü akşamına kadar verilmek zorundadır. Bu bildirimler; kullanıcı kodu, parola ve şifre almış mükelleflerce veya 3568 sayılı Kanuna istinaden yetki almış meslek mensuplarınca verilecektir.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 18 inci maddesi uyarınca gerçekleştirilen birleşmelerde; birleşme tarihine kadar olan alış veya satışlar münfesih kurum veya kurumlar adına, birleşilen kurum tarafından takip eden ayın son günü akşamına kadar bildirilecektir.
Kurumlar Vergisi Kanununun 19 uncu maddesi uyarınca yapılan devirlerde; münfesih kurumun o dönemdeki faaliyetlerine ilişkin bildirim formlarının, münfesih kurumun unvanı ve vergi kimlik numarası yazılmak suretiyle devir alan kurum tarafından devir tarihini takip eden ayın son günü akşamına kadar verilmesi gerekmektedir.
Nev'i değişikliği halinde; nev'i değiştiren şirket adına verilmesi gereken Ba-Bs bildirim formları yeni şirket tarafından terk tarihini takip eden ayın son günü akşamına kadar verilecektir.
Bankalar, Katılım Bankaları, Aracı Kurumlar, Portföy Yönetim Şirketleri, Menkul Kıymet Yatırım Fon ve Ortaklıkları ile Sigorta Şirketleri yapmış oldukları işlemleri belirli periyotlarla Maliye Bakanlığına bildirdiklerinden, hizmet ve satış işlemlerinde düzenledikleri dekont bilgilerini Form Bs ile bildirmelerine gerek bulunmamaktadır. Aynı şekilde, bu kurumların kendi aralarındaki işlemler sebebiyle düzenledikleri dekontların karşı tarafça Form Ba ile bildirilmesine de gerek bulunmamaktadır. Ancak, bu kurumlar, diğer belgelere dayalı olarak yaptıkları mal ve hizmet alım/satımlarını genel esaslar çerçevesinde Ba-Bs formları ile bildirmek zorundadırlar.
Herhangi bir mal ve hizmet alımına bağlı olarak, ödemenin gecikmesi ve döviz kurlarının değişmesi suretiyle ortaya çıkan ve fatura düzenlenmek suretiyle alıcıya/satıcıya yansıtılan kur farkı gelirleri/giderleri de haddi aşması halinde bildirimlere dahil edilecektir.
Sigorta şirketleri ve acenteleri tarafından yapılan tazminat ödemeleri fatura ile belgelendirilen bir mal veya hizmet alımına dayanıyor ise, bu alımların genel esaslar çerçevesinde katma değer vergisi hariç tutarlarıyla Ba bildirim formuna dahil edilmesi gerekmektedir.
Döviz alış-satışı yapan mükellefler ile yetkili müessese izin belgeli ve altın borsasına üye olup kıymetli maden alış-satışı ile uğraşan mükellefler belirli miktarın üzerindeki alış-satış bilgilerini Maliye Bakanlığına bildirmek zorunda olduklarından, bu işlemlerini ayrıca Ba ve Bs bildirim formlarıyla bildirmelerine gerek bulunmamaktadır.
Bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin döviz büroları ve yetkili diğer kuruluşlardan yapmış oldukları döviz alış-satışlarını Ba ve Bs bildirim formlarına dahil etmelerine gerek bulunmamaktadır.
Serbest bölgelerde faaliyet gösteren mükelleflerin de Ba-Bs bildirimi verme yükümlülüğü bulunmaktadır. Söz konusu bildirimler, bu mükelleflerin kanuni merkezleri tarafından, merkez ve şube bilgileri birleştirilerek verilecektir. Ancak, kanuni ve iş merkezi yurt dışında olup, münhasıran serbest bölgede şubesi veya temsilciliği bulunan mükellefler, bildirim formlarında merkez bilgilerini dikkate almaksızın yalnızca serbest bölgede faaliyette bulunan şubelerinin mal ve/veya hizmet alış/satışlarını bildireceklerdir.
Tekel ürünlerinin perakende satışlarını belgelendirmek için gün sonunda veya ay sonunda muhtelif müşteriler ibareli tek bir fatura düzenlenmesi ve düzenlenen fatura tutarının kdv hariç tutarı 5.000-TL’yi geçmesi halinde Bs formu ile beyan edilecektir.
Gerçek kişilere yapılan aylık kira ödemelerinin, 396 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde belirtilen tutarı aşması halinde, 268 Sıra No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde belirtilen tevsik edici belgelere dayandırılarak, “Mal ve Hizmet Alımlarına İlişkin Bildirim Formu (Form Ba)” ile beyan edilmesi gerekmektedir.
BİLDİRİMLERİN VERİLMEMESİ DURUMUNDA CEZA UYGULAMASI
Bildirim formlarını süresi içinde vermeyen, eksik veya yanıltıcı bildirimde bulunan mükellefler hakkında 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 355 inci maddesi hükmü uyarınca cezai işlem uygulanacaktır.
Yasal süresi geçtikten sonra verilen Ba ve Bs formlarının her ikisinin de birlikte verilmek zorunda olduğu göz önüne alındığında, bu formlar tek bir form olarak değerlendirilerek tek özel usulsüzlük cezası kesilecektir. (2016 Yılı İçin 1.370 TL.)
Maliye Bakanlığı’nın 2012/01 numaralı Vergi Usul Kanunu İç Genelgesine istinaden:
- Mükelleflerin bildirimde bulunurken “vergi kimlik” ve “TC kimlik” numaralarını doğru yazmaları kaydıyla alım-satım yaptıkları mükelleflerin adı ve soyadı/unvanlarında yapılan büyük-küçük harf ile yazım ve kısaltma vb. hatalar,
- Aylık yapılan her bir bildirimde (Form Ba-Form Bs) yer verilen her bir mükelleften gerçekleştirilen alım veya satımlar için katma değer vergisi hariç olmak üzere mal ve/veya hizmet alışları veya satışları için belirlenen, bildirimde bulunma haddinin %10’unun altında kalan tutar hataları, Örneğin (A) Ltd Şti, (B) A.Ş’den Ocak 2013 döneminde yapmış olduğu alışları Ba formu ile 8.000 TL olarak bildirilmiş, (B) A.Ş. ise aynı dönemde (A) Ltd. Şti’ye olan satışlarını 8.400 TL olarak bildirmiştir. İki mükellefin bildirimleri arasındaki fark 396 sıra numaralı VUK Genel Tebliği ile 2010 yılı ve müteakip yıllar için belirlene ve Maliye Balkanlığı’nca yeni bir düzenleme yapılmadığı sürece uygulanacak had olan 5.000 TL’nin % 10’unun altında kaldığından her iki mükellef adına her hangi bir cezai müeyyide tatbik edilmeyecektir.
- Belge sayısı” bölümünde alım satımlara ilişkin olarak bildirilen belge sayısının 5 adedi aşmayan ve “Mal ve hizmetlerin toplam bedelini”değiştirmeyen belge sayısı ile ilgili hatalar,
eksik veya yanıltıcı bilgi olarak değerlendirilmeyecek ve bu hatalardan dolayı VUK mükerrer 355. madde uyarınca ceza kesilmeyecektir.