Azınlık Hükümeti Nasıl Kuruluyor
Bugünlerde sıklıkla duyduğumuz; “Azınlık Hükümeti” kavramı nedir, Azınlık hükümetleri nasıl kuruluyor ve Türkiye'de geçmişte kurulan azınlık hükümet örnekleri nelerdir? Haberimizde...
Haber güncelleme tarihi 11.04.2017 15:13
Türkiye 2002 yılından itibaren hep Ak Parti iktidarlığıyla tek başına yönetildi. Yapılan son seçimlerde çoğunluk sağlanamadı. Bu durumda parlamenter sistem gereğince iki ihtimal ortaya çıktı. Birincisi koalisyon, ikinci yöntem ise azınlık hükümeti kurmak. İki hususta da anlaşılamadığı taktirde kısa bir süre içinde erken seçim yolu gözükür.
Azınlık Hükümeti Nedir, Nasıl Kuruluyor?
Azınlık hükümeti, parlamenter sistemlerde parlamento çoğunluğu olmayan bir partinin, öbür parti ya da partilerin hükümete fiilen katılmadan dışarıda destek vermesidir. Parlamenter rejimlerde hükümet ancak çoğunluğun desteğini kurup görevde kalabiliyor. Bu seçimlerde de olduğu gibi çoğunluk sağlanmadığı için partiler arası koalisyon ve azınlık hükümeti ihtimali konuşulmaya başlandı. Bir partinin hükümeti kurması ve diğer bir parti fiilen kurmadan dışarıda desteklemesi sonucu azınlık hükümeti kuruluyor. Kuşkusuz hükümetin devamlılığını sağlaması için dışarıdan parti ya da partilerin desteğini kesmemesi gerekir. Tabi bu sistemin sağlıklı olabilmesi için ideolojik ayrılıkların fazla olmaması durumunda gerçekleşebilir. Örneğin, İskandinavya ülkelerinde bu çok güzel bir biçimde gerçekleşiyor.
Türkiye’deki Azınlık Hükümetleri
Türkiye’de azınlık hükümetleri örnek verebilecek olursak 1960’lar, 1970’ler ve 1990’larda kurulan hükümetlerdir. İlk azınlık hükümeti 1963 tarihinde İsmet İnönü başkanlığından kurulan 28. Hükümettir. 1970’lerde Sadi Irmak Hükümeti (1974 ) ile Bülent Ecevit başkanlığında kurulan 40. Hükümet güvenoyu alamamış azınlık hükümetleridir. 1979’da Süleyman Demirel’in kurduğu 43. Hükümet MHP ve MSP tarafından desteklenmiştir.
1990’larda ise Tansu Çiller’in kurduğu ve bir azınlık hükümeti olan 51. Hükümet 1995’de güvenoyu alamadı. 1995 seçimlerinden sonra Anavatan Partisi ve Doğru Yol Partisi arasında kurulan bir azınlık hükümeti olan 53. Hükümet, Anayasa Mahkemesi’nin güvenoyunun iptal edilmesi ve sonrasında yeni bir oylamaya gerek olmadığı yönünde karar alınmasıyla üç ay içinde istifa etti. Mesut Yılmaz başkanlığında ANAP, Demokrat Sol Parti ve Demokrat Türkiye Partisi’nin katılımıyla kurulan Cumhuriyet Halk Partisi’nin de dışarıda desteklenen Anasol-D Hükümeti ile Bülent Ecevit başkanlığında kurulan ve Anavatan Partisi ile Doğru Yol Partisi’nin dışarıdan desteklendiği 56. Hükümet azınlık hükümetlerindendir.
Türkiye’de Kurulacak Azınlık Hükümetleri Senaryosu
Türkiye’de şuanda öncelik koalisyon hükümeti kurmaktır. Ancak diğer bir ihtimal olan azınlık hükümeti de konuşulmuyor değil. Türkiye’de ki şu anki durumu göz önüne alacak olursak, nasıl bir azınlık hükümeti ortaya çıkabilir.
HDP’nin barajı aşması durumunda bir partinin iktidar olabilmesi için %45 oy alması gerekiyordu. Bu çoğunluğu hiçbir parti yakalayamadı. 276 milletvekili de sağlayamayan Ak Parti dışarıdan bir partinin desteğini sağlayarak hükümeti kurabilir.
CHP Ve MHP Azınlık Koalisyonu
CHP ve MHP azınlık koalisyonu kurarak AK Parti’nin ya da HDP’nin de bunlara dışarıdan destek vermesi gerekiyor çünkü ikisinin milletvekili sayısı 220 yani çoğunluğu sağlamıyor.
Türkiye’de azınlık hükümeti olabilmesi için ideolojik sorunların bu denli keskin çizgilerle ayrı olmaması gerekiyor. Yukarıda da belirttiğimiz gibi İskandinavya ülkelerinde, partiler arasında ılımlı olunması halinde bu yöntem daha sağlıklı ve sağlam oluyor. En basitinden, seçim çalışmaları zamanında görmüş olduğumuz tablolar, Türkiye’nin azınlık hükümeti kurmaya şu an için hazır olmadığını gösteriyor.
Etiketler: azınlık hükümeti nasıl kuruluyor, azınlık hükümeti nedir, türkiye'de ki azınlık hükümetleri, azınlık hükümetleri senaryosu