Şehirlerde oluşan ısının ağaçlık alanlara olumlu etkisi kanıtlandı
Araştırmacılar şehirlerdeki ağaçlık bölgelerin vahşi doğadaki benzerlerinden daha hızlı büyüdüğünü, ama daha hızlı da yaşlandığını saptamış
İklim değişikliğinin doğaya ve ormanlara olan etkisi, birçok farklı araştırma ile derinlemesine incelenmiş durumda. Ama şehir bölgelerindeki ağaçlık alanalrın zaman geçitikçe ne gibi değişimler gösterdiğine dair çok fazla araştırma bulunmamakta. Münih Teknik Üniversitesi’den (Technical University of Munich – TUM) çıkan bir bilimsel çalışma ise bu konuya bir ışık tutmaya yardımcı olabilir. Araştırmanın raporuna bakılırsa 1960’lardan beri şehirlerdeki ağaçlık alanlar, doğada kendi halinde bulunan ağaçlardan daha hızlı büyüyor.
‘Bavarian State Ministry for Environment and Consumer Protection’ kurumu ve ‘Audi Foundation for the Environment’ tarafından desteklenen çalışma, küresel şehirleşme trendlerinden yükselmelerden yola çıkmış. Birleşmiş Milletler’in hesaplarına göre 2030 yılında şehirlerin nüfusu günümüzle karşılaştırıldığında yüzde 60 daha fazla olacak. Bu trendin azalmak bir yana, devamlı yükselmekte olduğuna dikkat çeken araştırmacılar, şehirlerdeki yeşilliklerin etkilerini ve değişen iklime olan tepkilerini ölçmeyi hedeflemiş.
Şehirlerdeki ağaçlık alanların şahir havasını temizlediğini, aşırı rüzgarı kestiği ve ısının kontrolünde büyük rol oynadıklarını daha önceden başka araştırmalarda görmüştük. Şehir ağaçlarının artmasının, yaşayanlar için direk olarak yaşam kalitesinin artmasına büyük etkisi bulunmakta. TUM araştırma ekibi bu bulguların üzerine Berlin, Brisbane, Cape Town, Hanoi, Houston, Münih, Paris, Prince George, Santiago de Chile ve Sapporo gibi farklı iklimlerdeki şehirleri ele almışlar. Ekip toplamda 1.400’den fazla yetişkin şehir ağacının büyüme ve sağlık gelişimlerini incelemiş.
Raporda şehirlerdeki ağaçların, vahşi doğadaki benzerlerinden daha fazla büyüdüğü ortaya konulmuş. 50 yaşındaki ağaçlar gözlemlendiğinde büyüme farkının yüzde 25, 100 yaşına varmış ağaçlara ise yüzde 20 kadar olduğu saptanmış durumda. Araştırmacılar şehirlerdeki ağaçlık alanların daha hızlı büyümesini, ‘Isı Adası’ efekti denilen doğal fenomene bağlıyorlar. Şehirlerde ortalama ısı, çevrelerindeki yeşillik ve ormanlık alanlara göre 3 ile 10 derece arasında daha yüksek olabilmekte. Isının daha yüksek olması ise ağaçları iki şekilde etkiliyor. Birincisi yüksek ısı fotosentezi körükleyebiliyor; ikincisi ise hızla düşmeyen ısı ağaçların yeşillenme aralığını daha geniş tutabilmekte.
Bu ilk başta olumlu gibi görülse bile, şehirlerdeki daha yüksek ortalama ısının ters yönden de bir etkisi var. Daha yüksek ısı, ağaçlık bölgelerin daha çabuk yaşlanmasına yol açabiliyor. Şehir idareleri daha hızlı büyüyen ama daha çabuk yaşlanan ağaçların yerine düzenli olarak yenilerini dikmeliler. Böylece ağaçlık alanların şehirlere olan olumlu etkilerinin tutarlı şekilde devam etmesi sağlanmalı.
1 milimetre kalınlığında elastik elektronik deri ekran