Yatırım Teşvik Belgesinde Bekleyen Gizli Tehlike
Türkiye kalkınma sürecinde imalat sanayisine ciddi teşvikler verildi. Ülkemizde en buyuk sorun mevzuatlarımızın sade dil kullanılarak yazılamamasıdır. Buda teşviklerle karşılaşılabilecek ciddi sorunlar yaratmaktadır.
Teşvik sistemimiz 3 kritere göre desteklerin türü ve faydanılacak destek tutarları şekillenir
Yatırımın yapıldığı yer
Yukarıda sayılan maddelere göre destekler genel destek ve bölgesel destek olarak 2 ye ayrılmaktadır. Makalemimizin konusu bölgesel desteklerdeki kurumlar vergisi ve sgk teşvikleri olucaktır. Teşvik belgeleri kapatıldıktan sonra özel şartlarda aynı bölgede 5 yıl faaliyet gösterme zorunluluğu vardır. Ancak ekonomi bakanlığı yatırımın bütünlüğü bozulmama şartıyla 5 yıl içinde satış izni vermektedir.
Yatırımın Yapıldıgı Yer : Bursa 1. Bölge
Yatırım Türü : Apre-Boya
Yatırım Tutarı :
10.000.000 tl ye kadar Genel destekten faydalanırken Bu rakamın üzerine çıkarsa Bölgesel Teşvige dönmektedir.
Örnek1 :Tekstil konusunda faaliyet gösteren firmamız Bursa bölgemizde e boya apre alanında 12.000.000 tl yatırım yapmıştır. Ağustos 2018 tarihinde tamamlama vizesi yapılmıştır. 2 yıl sonra 1.000.000 tl makine satıldığında faydanılacak teşvikler yine 10.000.000 tl üzerinde olduğu için belgemiz bölgesel teşvikte kalacak yalnız yatırım katkı tutarı %15 kabul edersek sgk yatırımdan faydalanmasını %10 oran düşündüğümüzde burakamları 12.000.000 tl değil 11.000.000 tl den hesaplamamız gerekmektedir.
Örnek 2: Yukarıdaki örneğe istinaden ilaveten 2.000.000 makinada sattığımızda teşvik şartları 10.000.000 tl altına indiği için bölgesel teşvikten çıkartılıp genel desteğe döndürüldüğü için teşvik belgesinde tür değişikliği ilgili vergi dairesine ve sgk yazı yazılıp indirilenen kurumlar vergi tutarların ve sgk pirimlerinin yasal faiziyle geri istenilecektir.
Çözüm Önerim : Ülkemizde yatırımların 3 sene normal süresi ek sürelerle 4.5 sene sürdüğü sonra tamamlama vizesi yapıldıktan sonra bu süreden 5 yılda satılamayacağı düşünüldüğünde bu işlemi 10 yıla yakın çıkartmaktadır.Gelişen ekonomik olaylar ve teknolojik yeniliklere sürelere göre makul değildir. Teşviklerin ekonomiye katkı sağladığı sürelerdeki teşviklerin geri istenilmemesidir. Vergi türü olarak verilen bütün istisna ve teşviklerde kamu zararı varmıdır bu kriterlere bakılmalıdır.