30 Ekim 2013, 09:29
Asya ile Avrupa kıtaları arasında deniz altından kesintisiz ulaşımı sağlayacak Marmaray’ın inşası sırasında Yenikapı’daki kazılarda gün yüzüne çıkarılan tarihi eserler yeni ‘ev’lerine taşınmayı bekliyor.
Marmaray ve Metro kazılarından çıkan eserlerin küçük buluntu adı verilen taşınabilir olanları bütün envanterleme ve belgeme işlemleri ile konservasyon, restorasyon işlemleri yapıldıktan sonra kazıları organize eden İstanbul Arkeoloji Müzesi'ne naklediliyor.
Yine bu buluntular arasında yer alan 35 ahşap teknenin konservasyon ve restorasyon çalışmaları ise iki üniversite tarafından aralıksız sürdürülüyor. 5 ve 11. yüzyıllara ait teknelerden 4'ü Teksas A&M Üniversitesi'nden Cemal Pulat ve ekibi tarafından Bodrum Sualtı Arkeoloji Enstitüsü'nde, 31'i ise İstanbul Üniversitesi Taşınabilir Kültür Varlıkları Bölümü'nde bulunuyor. Konservasyon işlemine tabi tutulan teknelerin çalışmaların tamamlanmasının ardından sergilenmesi bekleniyor.
Marmaray çalışmalarında ortaya çıkan küçük buluntular ise Arkeoloji Müzesi tarafından kurulan ekiplerce gerekli konservasyon ve restorasyon çalışmaları yapıldıktan sonra müzeye naklediliyor. Şu anda bir kısmı da "Limandan Hikayeler Yenikapı'nın Batıkları" adlı sergide meraklıları ile buluşuyor.
Nakil için bekleniyor
Marmaray kazılarından çıkartılanlardan atölye çalışmaları devam edenler haricinde açıkta eser bulunmazken metro çalışmaları sırasında erişilen tarihi eserler de uzman ellerce bakımdan geçirilmek için nakledilmeyi bekliyor. Yetkililer, metro alanındaki eserlerin, çalışmalar tamamlanınca başka bir alana aktarılacağını beliretek, nakledilmeyi bekleyen 200 bin kasa olduğunu söyledi. Nakil işlemi ile bu eserler de kapalı bir kamp alanına geçirilecek.
Uzmanlar da Marmaray çalışmaları sırasında tarihi eserlerin iyi bir organizasyon ile açığa çıkartıldığını, bundan sonraki aşama olan sergileme konusunda da çalışmaların devam ettiğini belirtti. İstanbul Üniversitesi'nden Prof. Dr. Mehmet Özdoğan, "Önemli bir kazanım gerçekleşecek ve izole bir müze olmayacak. Kentin can damarı ile birleşen son derece güzel bir proje ortaya çıkacak" dedi.
2004'te Arkeolojik Kazı Başlatma töreniyle başlayan Marmaray çalışmalarındaki kazılarda İstanbul'un tarihine ışık tutacak pek çok eser gün yüzüne çıkarıldı.
'Önce kazı yapılmalıydı'
Diğer yandan arkeologlar, Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım'ın 'Arkeologlara kalsa bu proje 2023'te anca biterdi' açıklamalarına ise tepkili. Karul, "Ne yazık ki ülkemizde modernizm sadece teknoloji ile ölçülüyor. Oysa kültürel miras da modernizmde en az teknoloji kadar vazgeçilmezdir" derken proje boyunca arkeologların ve Arkeoloji Müzesi'nin ise son derece eksiksiz çalıştıklarını ve söyledikleri tarihte çalışmalarını bitirip, alanı devrettiklerini vurguladı. Benzer şekilde Özdoğan da "Arkeologlar işi uzatmadı" vurgusu yaparak, "Aslında yapılması gereken kazılar başlamadan önce orada kazı çalışmasının yapılmasıydı" dedi.
Binali Yıldırım Mehmet Özdoğan
Arkeoloji İstanbul Marmaray Restorasyon Tarihi Eser Ulaşım
Arkeologlara Kalsa 2023’te Zor Biterdi