Ziyaretçi Sayısı : 1156397,
Hit : 1770053
BEL AĞRILARI - BEL FITIĞI
BOYUN FITIĞI VE BOYUN AĞRISI
Boyun ağrısı, hayatın bir bölümünde mutlaka karşı karşıya kalınacak bir durumdur. Boyun ağrısı ve boyun fıtığı toplumda iş gücü kaybına sebep olan şikayetlerin başında yer almaktadır.
BOYUN AĞRISININ SEBEPLERİ:
2. Boyun İncinmesi
3. Boyun Ekleminden Kaynaklanan Ağrılar - Kireçlenmeler
4. Boyun Ameliyatı Sonrası Geçmeyen Ağrılar- Boyun Ameliyatı Sonrası Ağrı Sendromu
Boyun omurlarının arasında, vücudun ağırlığının etkisini azaltmaya yarayan, jöle kıvamlı yastıkçıklar bulunur. Bu yastıkçıklara disk denir. Bu yastıkçıklar, kimi zaman bombe yaparak omurga kanalından dışarı taşarlar. Bu taşma , boyun sinirlerini sıkıştırabilir ve boyunda veya boyundan kollara yayılan ağrıya sebep olur. Bu duruma boyun fıtığı denir.
Boyun fıtığı olan hastalarda genelde boyundan başlayıp bir veya iki kola ve ele yayılan ağrı olur. Eğer sinirde sıkışma fazla ise uyuşma, karıncalanma ve yanma şeklinde şikayetler de olabilir. Nadiren de olsa ileri derece sinir sıkışmalarında, sıkışan sinirin kontrol ettiği kaslarda kuvvet kaybı da ortaya çıkabilir. Boyun fıtığında ağrı, öksürmekle, hapşurmakla artabilir, yorulmakla kollarda uyuşma olabilir.
Boyun fıtığının tanısı, % 90 doğrulukla, ayrıntılı bir muayene sonucunda konulabilir. Fıtığın olduğu bölge, sıkıştırdığı sinir ve hatta sıkışmanın derecesi de muayene ile çoğu zaman anlaşılır.
Fıtığın hangi seviyeden olduğunu anlamak için MR, sinirde ne kadar sıkışma yaptığını anlamak için de EMG kontrolü gerekebilir.
Boyun fıtıklarının %97?sinin tedavisi ameliyat dışı tedavidir. Bu tedaviler ;
Yatak istirahati . 2 - 3 günü geçmemeli ve erken dönemde gündelik yaşama geçme ve egzersizlere başlama sağlanmalıdır. Belirli hareketlerle ağrılarda artma oluyorsa o hareketler kısıtlanmalı , boyun korunmalı ama yatağa bağımlı hale gelip günlük aktiviteler kesintiye uğratılmamalıdır.
İlaç tedavisi . Ağrı kesici ilaçlar , ağrı ve oluşan yangıyı azaltırken, uygun şekilde ve doktor kontrolü olmadan kullanıldığında ciddi yan etkilere sebep olabilirler. ( Örn. Mide ülseri , böbrek yetmezliği )
Epidural Steroid Enjeksiyonu ve diğer Girişimsel Ağrı Tedavi Yöntemleri .
Boyun fıtığına bağlı sinir sıkışmaları durumunda , gelişen teknik ve görüntüleme yöntemleri ile sıkışan sinire kadar ulaşıp , o bölgedeki ödemi yani ağrı ve sıkışma yaratan çeşitli kimyasal reaksiyonları ortadan kaldırıp , ağrıyı giderecek ilaçları hemen problemli sinir etrafına yapmayı sağlayacak bir yöntemdir. Özellikle ilk 6 ay ile 1 yıl arasında başvuran hastalarda % 50 ? 80 oranında fayda sağlanabilmekte ve bu sayede hasta hareketleri kısıtlanmadan erken dönemde gündelik hayatına dönebilmektedir.
Fizik tedavi . Traksiyon , boyun egzersizleri , ultrason uygulamaları hastalarda rahatlama sağlayan uygulamalardır.
Egzersiz . Erken dönemde tekrar hareketli yaşama dönebilmek için egzersizler ve uygulama teknikleri çok önemlidir. Hareketsizlik , hareket etmede kısıtlılık boyun ağrısı tedavisini olumsuz etkileyen en önemli durumdur.
Boyun sağlığını koruma ve boynunuzu doğru kullanma tekniklerinin öğretilmesi
Cerrahi tedavi . Son 20 yılda gelişen tanı ve tedavi teknikleri ile artık cerrahi girişim ihtiyacı % 3 düzeyine kadar gerilemiş ve hastaların ameliyata gerek kalmadan boyun sorunlarının üstesinden gelmeleri sağlanmıştır. Ancak ilerleyici kuvvet kaybı, ilerleyici nörolojik bulgular varsa erken dönemde doktorunuza başvurmanız ve gerekli görülürse cerrahi tedavi için değerlendirilmeniz gerekmektedir.
BOYUN AMELİYATI SONRASI GEÇMEYEN AĞRILAR NELERDİR?
Günümüzde, görüntüleme, tanı ve tedavi yöntemlerinin artması ve yapılan bilimsel çalışmaların ışığında artık boyun fıtıklarının ameliyat ile tedavisi sadece belli başlı zorunlu durumlarda , boyun fıtıklarının yaklaşık % 3?ünde uygulanır hale gelmiştir.
Boyun fıtığı veya omurga ile ilgili ameliyatlardan sonra çok çeşitli nedenlere bağlı olarak hastaların ameliyattan önceki ağrıları geçmeyebilir, yeniden aynı şekilde başlayabilir ya da ameliyat öncesinden de şiddetli hale gelebilir.
Ameliyatın başarılı geçmiş olması ile ağrının azalması aynı anlamda kullanılmamaktadır. Bu durum ? Boyun Cerrahisi Sonrası Ağrı Sendromu? olarak da adlandırılır.
Ağrı, ameliyat sonrasında arta kalan bir disk parçasına, sinir kanalındaki daralmaya, sinirler etrafında oluşan yapışıklıklara, siniri çevreleyip sıkıştıran iyileşme dokusuna ( granülasyon dokusu ) veya bazen de yeni bir disk fıtığına bağlı olabilir. Çoğu zaman, tekrarlayan ameliyatlarla beraber başarı şansı da azalmaktadır.
Boyun veya omurga ameliyatı sonrasında oluşan ağrının pek çok sebebi olabileceği için bu hastalar ayrıntılı bir muayene ve çeşitli görüntüleme yöntemleri ile değerlendirilmelidir. Ağrının sebebi çoğu zaman saptanabilir ve buna uygun tedavi planı yapılabilir.
Tedavi, ortaya çıkarılan ağrı kaynağına göre planlanmaktadır. Sıklıkla karşılaşılan nedenlere göre uygulanan tedavi yöntemleri aşağıda yer almaktadır.
1. Epidural Steroid Enjeksiyonu
2. Faset Steroid Enjeksiyonu
3. Epidural Lizis
4. Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon
5. Spinal Kord Stimulasyonu
6. Ağrı Pompaları
BOYUN FITIĞI İLE İLGİLİ DOĞRU BİLİNEN YANLIŞLAR:
? Boyun fıtığı olan hasta felç olur! : Yanlış bir değerlendirmedir. Boyun fıtığının çok ileri durumlarında bile genelde sıkışan sinirin etkilendiği kaslarda kuvvetsizlik olur, genel bir felç görülmez.
? Boyun fıtığı olan hasta mutlaka ameliyat olmalıdır! : Modern tıpta boyun fıtığı olan hastaların sadece % 2 veya 3?ünün ameliyat olması gerekmektedir. Bu hastalar da ilerleyici kuvvet kaybı ya da ilerleyici nörolojik bulguları olan çok küçük bir gruptaki hastalardır.
? Boyun fıtığı olunca sert zeminde günlerce yatmak gerekir! : Boyun fıtığında istirahat süresi mümkün olduğunca 3 günü geçmemelidir. Yatarak olan bu istirahatin tahta gibi sert zeminde olmasına gerek yoktur. Ortopedik veya yarı ortopedik bir yatak yeterlidir. İstirahat süresi uzadıkça boyun kasları zayıflar ve boyun, en önemli desteğinden yoksun kalır.
? Boyun fıtığı olunca devamlı boyunluk takmak gerekir! : Uzun süre yatak istirahatinde olduğu gibi uzun süre korse takılması da boyun kaslarını zayıflatır. Boyunluk sadece gerekli durumlarda ve belirli sürelerle takılmalıdır.
? Boyun fıtığı olunca sırtı çiğnetmek, boynu çektirmek iyidir! : Tamamen yanlış bir uygulamadır. Bilinçsizce yapılan bu tür uygulamalar istenmeyen çok ciddi sonuçlara sebep olabilir.
Kanser, günümüzde pek çok insanın karşı karşıya kaldığı bir hastalık grubudur. Pek çok türde kanser olmasına rağmen çoğu kanser hastasının ortak yönü çektikleri ağrılardır.
Kansere bağlı ağrılar, çoğu zaman hastaları kanserden daha fazla rahatsız eder. Ağrı ile geçen günler hayat kalitesinde çok belirgin düşmeye sebep olur. Hastalar, günlük işlerini yapamaz hale gelebilirler.
Günümüzde, ağrı merkezleri sayesinde kanser ağrılarının % 95?i giderilebilmektedir. Unutulmamalıdır ki hiçbir kanser hastası ağrı ile yaşamaya mahkum değildir.
Kanser ağrılarının giderilmesi için uygulanan yöntemler :
1. Ağrı Kesici İlaç Tedavileri : Basit ağrı kesicilerden morfin ve benzerlerine doğru ilerleyen bir tedavi sırası izlenir. Ağrı kesicilerle % 85 ?e varan rahatlık sağlanabilir.
2. Sinir Blokları : Kanser ağrısını ileten sinirlerin geçici veya kalıcı olarak devre dışı bırakıldığı uygulamalardır.
3. Epidural ? İntratekal Portlar : Ağrı kesici kimi ilaçların, ağızdan alınan miktarlarının çok çok az miktarında ve daha etkili olarak uygulanmasını sağlayan sistemlerdir. İlaçlar , port denilen sistemlerle ağrıyı ileten sinirlerin bulunduğu bölgeye ulaştırılarak daha kaliteli bir ağrı tedavisi sağlanır.Bu sayede ilaçların yan etkileri çok azaltılabilmekte ve hastaların yaşam kaliteleri yükseltilmektedir. Aynı zamanda, ilaçlarını hastalar rahatlıkla kendileri uygulayabildikleri için, ağrı kontrolü daha rahat olmaktadır.
4. Programlanabilir Ağrı Pompaları : Belirli miktarlarda ağrı kesicileri programlanan sürelerde vermeye yarayan sistemlerdir.
KANSER AĞRILARI VE AĞRI TEDAVİLERİ İLE İLGİLİ DOĞRU BİLİNEN YANLIŞLAR
? Kanser olan hastalar ağrı çekmeye mahkumdur! Günümüzde ağrı merkezlerinin artması ile birlikte kanser ağrılarında ilaçlarla % 80 , eklenen diğer ağrı tedavileriyle % 95?e varan başarı elde edilmektedir.
? Morfin kullanma, bağımlı olursun !! Yapılan çalışmalar göstermiştir ki, ağrı tedavisi için morfin ve benzeri ilaç kullananlarda bağımlılık görülmemektedir.
BAŞ AĞRILARI - MİGREN
MİGREN , 4 ile 72 saat arasında sürebilen , tekrarlayıcı, zonklayıcı nitelikli, genellikle başın bir yarısında olmakla beraber bazen iki taraflı da olabilen, günlük fiziksel aktivitelerle artabilen, genellikle bulantı, kusma, ışık ve gürültüden rahatsız olmanın eşlik ettiği bir baş ağrısı tipidir.
Migren şikayeti olan hastaların yaklaşık %10' unda ağrıdan 5-25 dakika önce, ağrının başlayacağını hissettiren, aura denen, gözün önünde çizgiler, parlak renkli ışıklar, bulanık görme, buzlu cam arkasından bakma, daha seyrek olarak da konuşma bozuklukları gibi şikayetler bulunur. Bu aura döneminden sonra zonklayıcı baş ağrısı başlar ve 1 saat içinde artar.
Migren tanısı için:
1- Ağrının süresi: 4 - 72 saat
2-Aşağıdakilerden en az ikisinin bulunması
Orta yada şiddetli ağrı
Fiziksel aktivite ile ağrıda artma
3-Ağrı sırasında aşağıdakilerden en az birinin bulunması
a-Bulantı ve/veya kusma
b-Işık ve gürültüden rahatsız olma
4-Muayene sonucunda başağrısına sebep olan başka bir hastalığın bulunmaması gerekmektedir.
Migren atağı sırasında genellikle;
Başın bir tarafında, bazen iki taraflı da olabilen, zonklayıcı tarzda baş ağrısı ortaya çıkar.
Ağrının şiddeti kişinin işini yapmasını engeller veya tamamen durdurur.
Ağrı, 4 ile 72 saat arasında sürer, genellikle uyumakla geçer.
Hastaların çoğunda bulantı, bir kısmında kusma olur.
Işıktan rahatsız olma hissi çoğu zaman ortaya çıkar ve pek çok hasta karanlık ve sessiz bir yerde yatmak ister.
Gürültüden rahatsız olurlar.
Migrenin Tetikleyicileri :
Hormonal değişiklikler (adet dönemi, hormon kullanımı, menapoz başlangıcı)
Uyku düzeninde değişme (az ya da çok uyuma)
İklimsel değişiklikler, rüzgar
Alkol (kırmızı şarap, bira)
Kokular (parfüm, kimyasal maddeler)
Bazı gıdalar (MSG (monosodium glutamate) içeren besinler, eski peynirler, nitrat ihtiva eden işlenmiş yiyecekler, deniz ürünleri, salam, sucuk, sosis, fındık, fıstık, çikolata,...)
Strese maruz kalma
Stresten ani kurtuluş (tatil, başarılı bir sunum sonrası, proje bitimlerinde )
Migrenin tanısı, hastanın ifade ettiği şikayetlerin ve muayene bulgularının değerlendirilmesi ve başağrısına sebep olan başka bir hastalığın saptanmaması ile konur.
Migren tedavisi, atak tedavisi ve önleme tedavisi olarak sınıflandırılabilir.
Atak tedavisinde basit ağrı kesiciler ve migrene özel ağrı kesiciler kullanılırken önleme tedavisinde daha farklı ilaçlara yer verilir.
Ağrıyı başlatan madde ve durumlardan mümkün olduğunca uzak kalmak ve ağrı kesici ilaçların ağrının başladığı hissedildiği anda alınması, çoğu zaman bu sıkıntılı durumun gelişmesini önler.
Okul Sağlık ve Diş Taramaları