Maydanozun faydaları nelerdir - Yemek Kulübüm
21 Nis. 2017 21:53'de eklendi
Maydanozun faydaları nelerdir, maydanozun mideye cilde saça bağırsaklara faydası, maydanoz zayıflatır mı, maydanoz suyu çayı içmek faydalı mı, kalori besin değeri
Bu yazımızda; maydanozun faydaları neler, maydanoz çayı suyu faydaları zararları nelerdir, maydanoz neye iyi gelir neye faydası var, maydanoz besin değeleri vitaminler mineraller, maydanoz kalorisi, maydanoz çayı zayıflatır mı, maydanoz bitkisi hakkında genel bilgiler yer almaktadır.
Maydanoz Hakkında Genel Bilgi
Dünya genelinde en çok bilinen bitkilerinin başında gelen maydanoz (petroselinum orispum) yaprakları baharat olarak tüketilen yeşil renkli, damarlı bir bitki türüdür. Rutubetli ve hatta sulak toprakları seven maydanoz aslen kereviz familyasına aittir. Yaklaşık 2.000 yıldır Güney Avrupa-Akdeniz bölgesinde yetiştirilmekte olan bu bitki o zamanlardan günümüze kadar salatalarımızı ve sofralarımızı süslemiştir. Yapraklarında bulunan uçucu yağlar, flavonoidler, vitaminler ve mineraller onu çok değerli ve besleyici bir bitki haline getirir.
Maydanozun her biri birbirinden farklı görünüme ve faydaya sahip olan birçok çeşidi bulunmaktadır. Bu çeşitlerden en çok bilinenleri Frenk, Hamburg ve İtalyan maydanozlarıdır.
Yeşil mucize olarak tabir edebileceğimiz maydanoz küçük olmasına karşın sağlığımıza sağladığı faydalar onu eşsiz bir bitki yapar. Maydanozu ister taze olarak, ister kuru olarak ister maydanoz suyu veya maydanoz çayı olarak tüketelim; sindirim sisteminden idrar yollarına, bağırsaklardan damar sağlığına kadar pek çok organ ve rahatsızlığa iyi gelen özellikleri bulunmaktadır. Yetiştirilmeye başlandığı günden bu yana gıda olarak tüketilmesinin yanında faydalarının görülmesiyle birlikte tıbbi amaçlı olarak da geleneksel olarak kullanılagelmiştir. Maydanozun yapısında vitamin ve minerallerin haricinde sağlığımız için faydalı olan başka maddeler de vardır. Bu maddeler; myristicin, limonene, eugenol ve alpha-thujene gibi uçucu yağlar ile apiin, apigenin, crisoeriol ve luteoli gibi flavonoidlerdir.
Antioksidan Kaynağı: Yapısında bulunan flavonoidlerin ve vitaminlerin neredeyse tamamı antioksidandır. Tüm gıdalar arasında en yüksek C vitamini içeriğine sahip olan gıdadır. Portakal, greyfurt gibi narenciye ürünlerinden bile yüksek bir C vitamini kapasitesi bulunmaktadır. Bu nedenle çok güçlü bir antioksidan kaynağıdır. Bu özelliği ile vücuttaki serbest radikallerin (toksik maddeler) atılmasına yardımcı olurken, karaciğerin işlevlerini yerine getirebilmesi için ona destek olur.
Bağışıklık Sistemine Faydaları: Mükemmel bir antioksidan kaynağı olması nedeniyle bağışıklık sisteminin güçlenmesine çok büyük destekte bulunur.
Kalp ve Damar Sağlığı: Maydanoz antioksidan özelliği ve flavonoid içeriği ile pek çok konuda kalp ve damar sağlığına büyük yarar sağlar ancak en önemli katkısı içerdiği folik asitten gelir. Folik asit kan içerisindeki homosistein seviyesinin tehlikeli seviyelere çıkmasını engelleyerek olası Ateroskleroz ve diyabet hastalıklarının önüne geçerek kalp ve damar hastalıklarına yakalanma riskni azaltır.
Kansere Faydaları: Yapılan araştırmalarda maydanozun yapısında bulunan myristicin isimli uçucu yağ bileşeğinin cilt, mide, prostat ve meme kanseri gibi farklı türde kanserli tümör hücrelerinin gelişimini önlediği görülmüştür. Myristicin glutathione-S-transferase enziminin aktive olmasını sağlayarak vücuttaki serbest radikallerin daha zararlı hale gelmelerini önlerler. Maydanozun yapısında bulunan apeginen isimli madde de myristicin ile benzer özellikler göstermektedir. Yapılan araştırmalarda meme kanserine neden olan tümörlerin gelişimini durdurmuş hatta bu tümörlerin küçüklemesine neden olmuştur. Düzenli bir şekilde kullanıldığında kansere yakalanma riskini düşürmektedir. Bunların yanı sıra eşsiz bir kimyasal koruyucu (chemoprotective) gıdadır.
Romatizmal Artrite Faydaları: İnsanlar üzerinde yapılan birçok araştırmada C vitamininin yaşlanmadan ileri gelen romatizmal ağrıları azalttığı ve geçirdiği görülmüştür. Yapısında yüksek oranda C vitamini içeren maydanoz bu sıkıntıyı azaltmak ve bu hastalıktan korunmak için harika bir gıda maddesidir. Bunun yanı sıra idrar yolu enfeksiyonu dahil hemen hemen tüm enfeksiyonlara ve iltihaplara karşı da oldukça etkilidir.
Diyabete Faydaları: Maydanozun yapısındaki myricetin insülin direncini düşürerek kandaki şeker seviyesini belirgin olarak düşürmektedir. Böylece diyabet hastalığına yakalanma riskini azaltmaktadır.
Cilde Faydaları: Yüksek miktarda antioksidan madde içeriği ile cilt gözenekleri arasındaki toksik maddelerin temizlenmesini sağlarken, Folik asit içeriği ile cilt hücrelerinin yenilenmesini ve daha uzun yaşamasına yardımcı olur. Maydanoz tüketimi cildin daha genç, daha parlak ve daha canlı görünmesine yardımcı olur.
Saça Faydaları: Saç derisinin temizlenmesine, derinin rahat nefes almasına yardımcı olurken saç kökünün de daha güçlü olmasına yardımcı olur. Maydanoz yağının masaj yaparak saça uygulanması da saç dökülmelerini önler.
Mideye ve Sindirim Sistemine faydaları: Mide gazına, şişkinliğe ve hazımsızlığa karşı oldukça etkilidir. Yüksek klorifil ve lif içeriği ile sindirim sisteminin düzenli bir şekilde çalışmasına yardımcı olurken, kabızlığı önler ve kolon kanserine yakalanma riskini azaltır.
Detoks Etkisi: Detoks yapmak için ihtiyaç duyduğumuz antioksidan maddeler maydanozun yapısında bol miktarda bulunmaktadır (uçucu yağlar, flavonoidler ve vitaminler). Özellikle karaciğer üzerinde etkili olan bu maddeler detoks yaparken karaciğer sağlığını da korumaya yardımcıdır.
Kemik Sağlığı: Vücuda alınan kalsiyum mineralinin kemikler tarafından emilimini arttıran K vitamini maydanoz içerisinde bol miktarda bulunmaktadır. K vitamini haricinde kemik sağlığı için gerekli olan C ve B12 vitaminleri ile potasyum ve kalsiyum mineralleri de maydanozda bol miktarda bulunmaktadır.
Diğer faydaları: Yukarıda saymış olduğumuz faydalarının dışında maydanozun daha birçok faydası bulunmaktadır. Bunlardan bazıları;
Maydanoz suyu vücuttaki ödemlerin atılmasında oldukça etkildir.
Ödem ve idrar sökücü, tuz tutucu özelliğine ek olarak lifli yapısı sayesinde zayıflamak isteyenler için harika bir diyet besinidir.
İdrar söktürücü özellik göstererek böbreklerin sağlıkllı bir şekilde çalışmasına yardımcı olur.
Demir eksikliğini giderebilecek bir kapasiteye sahiptir. Demir eskikliği ve kansızlık yaşayanlar rahatça tüketebilirler.
Böbreklerin çalışma düzeninin korunmasına yardımcı olur.
Böbrek taşı oluşumunu yavaşlatır.
Adet döneminde yaşanan ağrıları hafifletici etki gösterir.
Astım, öksürük gibi üst solunum yolu hastalıklarına karşı oldukça etkilidir.
Kan basıncı seviyesinin dengelenmesine yardımcıdır.
Kanın pıhtılaşmasında görev alan K vitamini yaraların hızlı kapanmasına yardımcı olur, aşırı kanamaları önler.
Anne karnındaki bebeklerin beyin gelişimine katkı sağlar, doğum sırasında olabilecek sağlık problemlerini en aza indirir.
Gece körlüğü hastalığına yakalanma riskini azaltır.
Yapısında bulunan magnezyum minerali sayesinde kas kramplarını azaltır, olası ani kramplara karşı koruyucu etki gösterir.
Maydanozun Sağlığa Zararları - Yan Etkileri
Yukarıda saymış olduğumuz onlarca faydasına rağmen bazı durumlarda maydanoz tüketimi zararlı olabilir. Aşırı tüketilmesi durumunda yapısında bulunan faydalı tüm maddeler bir anda zararlı bir maddeye dönüşebilir. Bununla birlikte yapısında bulunan oksalat maddeler de vücuda fazla miktarda alındığı için farklı sağlık sorunlarına da yol açabilir.
Maydanoz taze olarak salatalarda ve yemeklerde kullanıldığında ve tüketildiğinde genel olarak güvenilir bir bitkidir. Ancak maydanoz çayı, maydanoz suyu, maydanoz yağı, özütü veya tohumu olarak kullanımına dikkat edilmelidir. Taze-çiğ tüketimi dışında yapılan tüm tüketimlerde doktora danışılması doğru olacaktır. Özel durumu bulunan bireyler için kullanım önerileri şunlardır:
Adet döneminde taze tüketimi dışında diğer tüketimlerden uzak durulmalı.
Hamile ve emziren anneler taze tüketimi dışında diğer tüketimlerden mümkün olduğunca uzak durmalı ve bu tüketimlerle ilgili mutlaka doktora danışmalı.
Kalp rahatsızlığı bulunan kişiler maydanoz suyu, yağı ve özütü kullanımı için doktora danışmalı.
Warfarin (Coumadin) maydanoz ile etkileşime girebilir.
Aspirin ve maydanozun birlikte kullanılması alerjik reaksiyonları tetikleyebilir.
Diüretik ilaçlarla birlikte maydanozun fazla miktarda kullanılması vücudun aşırı miktarda su kaybetmesine neden olabilir.
Taze tüketim dışında yapılan diğer tüketimlerin ve kullanımların aşırılara kaçması durumunda şu yan etkiler görülebilir;
Baş dönmesi, kalp çarpıntısı,
Maydanoz Nasıl Yenir-Tüketilir?
Maydanozu taze, çiğ, pişmiş, kurutulmuş, çay vb. tüm formlarda tüketmek mümkündür. Günlük tüketim miktarı ile ilgili bilimsel olarak tespit edilmiş herhangi bir limit yoktur. Bu nedenle çiğ tüketimi konusunda kendinize uygun olarak üst limitler belirleyebilirsiniz. Maydanoz çayı, yağı ve özütünün günlük kullanım limitleri konusunda mutlaka uzman bir doktora danışmalısınız.
Maydanoz çayını zayıflama amacı ile kullanmak isterseniz;
1 fincan kaynamış suya bir tutam taze maydanoz koyun ve 3-4 dakika bekletin. Hazırladığınız bu içeceği sıcak olarak çay şeklinde içebilir, soğutup maydanoz suyu olarak da içebilirsiniz.
Hazırlayan: Gıda Müh. Gizem Nur ÖK