Var yok anlamaz bir çocuk isteği: Tatil Hakkı
Fuat FİLİZLER	 12 Temmuz 2018
Tatil, tekelci kapitalizmde paran kadar tatildir. Çeşitli araştırmalara göre Türkiye’de ücretli emekçilerin ancak yarısı kadarı (bulunduğu il dışında, bir tatil beldesinde) tatil yapabiliyor. Her iki ücretli emekçiden biri tatile para ayıramıyor. Tüm tatil yapabilenler içinde yüzde 69′u tatile kişi başına bin liranın altında, yüzde 16′sı bin-2 bin lira arasında para ayırabiliyor. Geri kapitalizm döneminin tatil biçimi olarak, tatili köyünde, memleketinde, akrabaları ile birlikte geçirme geleneği çözülmek ve ikinci sıraya düşmekle birlikte, tatil beldelerine gidecek parası olmayan çoğu işçiemekçi için devam ediyor (yüzde 38). Birinci sıraya tatil beldelerine gitmek çıkmakla birlikte, ücretli emekçiler açısından bu da yüzmek, bisiklete binmek, yürüyüş yapmak ile sınırlı tatilin ötesine genellikle pek geçmiyor (yüzde 43). Geçmiyor çünkü, uyumak, dinlenmek, kafa dağıtmak dışında tatili asıl tatil yapan farklı sosyal, kültürel, zihinsel, sportif aktivitelerde bulunmak hem tatil süresinin kısalığı, hem hepsinin paraya tabi olması, hem de bu gibi yetiler ve ihtiyaçlar geliştirmenin de çalışma yılı içinde serbest zaman ve asgari geçim üstünde para sahibi olmaya bağlıdır. Deniz tatilinde sörf, yelkenli, jet ski, dalma gibi çeşitlendirmek, çeşitli sporlarla uğraşmak, eğlenmek, oyun oynamak, farklı kültürleri keşfetmek, yerel mutfakları tadmak, farklı bilgi ve beceriler kazanmak, hobileriyle uğraşmak, okumak, kültürel aktivitelerde bulunmak, sosyal ilişki ve arkadaşlıklar geliştirmek, farklı ülkelere gitmek tarzı daha üst tatil biçimleri ancak orta ve üst sınıflara özgü tatil biçimleri olabiliyor. Ah tabii, neolibal kapitalizm tatile gidemeyenleri de düşünmüyor değil! Onlar için de fahiş fiyata bağlı bol koli basilli “halk plajları”, girmekten mangal yapmaya, suya, tuvalete kadar herşeyin ayrıca paraya bağlı olduğu özelleştirilmiş piknik endüstrisi ne güne duruyor?
İşbölümüne karşı sosyalist müzikal demokrasi
Kapitalizm yetersizlik üretir: Performans ve yeterlilik sistemleri