Sezaryen Doğum | Doktorsitesi Blog
Ana Sayfa Kadın Sağlığı Sezaryen Doğum
TANIM: Sezaryen doğum bebeğin annenin vajinasından doğurtulması yerine karnın ve rahmin açılarak bebeğin karından doğurtulmasıdır. Sezaryen doğumu anne isteyebilir ya da bebeğin pozisyonu dolayısıyla vajinadan doğması mümkün olmadığından sezaryen yapılmak zorunda olabilir. Zorunluluk durumu sancılar başlayana kadar belli olmayabilir, ya da çok önceden belirlenmiş olabilir.
SEBEPLER: Sezaryen doğumun birçok sebebi vardır. Bunlar:
-Doğum eylemi devam etmiyorsa; doğum eylemi bazen rahim ağzının tam açılamaması bazen de bebeğin kafasının ya da vücut kütlesinin çok fazla olmasından dolayı normal rayında gitmeyebilir. Bu durumlarda sezaryen doğum tercih edilir.
-Bebek yeterli oksijen alamıyorsa; doğum sancısı çekilirken bebeğin yeterli oksijen alamadığı ya da kalp ritminde bozukluklar olduğu görülürse bebek normal doğum ile gelmeyebilir ve sezaryen daha iyi bir tercih olabilir.
-Bebeğin ya da bebeklerin pozisyonu uygun değilse; normal bir doğumun gerçekleşmesi için bebeğin kafasının annenin vajinal açıklığında olması gerekir. Bebek kafa gelişli olursa doğum daha iyi ilerler fakat bebek her zaman böyle durmayabilir. Ayak gelişli, popo gelişli veya omuz gelişli bebekleri annenin vajinasından çıkartmak zor olup bebeğin sağlığını tehlikeye atacağından bu tip durumlarda sezaryen daha iyi bir seçenektir. Ayrıca eğer birden fazla bebek varsa, bebeklerden en az birinin pozisyonunun ters olması yüksek ihtimaldir. Bu da bir sezaryen tercih etme nedenidir.
-Çoğul gebelikler; birden fazla bebeğin doğacağı gebeliklerde komplikasyon gelişme riski de vardır. Bunların önüne geçmek amacıyla doktor sezaryen doğumu seçebilir fakat normal doğum da mümkündür.
-Plasenta ile ilgili bir problem varsa; plasenta previa denilen, bebeğin plasentasının vajinal girişi kapattığı gebelikler görülmektedir. Bu gibi gebeliklerde bebeğin vajinadan çıkması mümkün olmayacağından sezaryen şarttır.
-Göbek bağı ile ilgili bir problem varsa; gebelik boyunca anne ile bebek arasında besin alışverişini sağlayan göbek kordonu eğer doğum sırasında bebeğe dolanmışsa, ya da göbek kordonuna bası söz konusuysa sezaryen doğum düşünülür.
-Annenin sağlığında sorun varsa; eğer annede kalp hastalıkları, yüksek tansiyon gibi hastalıklar varsa sezaryen doğum daha akılcıdır. Ayrıca HIV gibi bebeğe bulaşmasını asla istemeyeceğimiz enfeksiyonların geçişini engellemek için, anne ile bebek arasında mümkün olduğunda az kan ilişkisi olması açısından, normal doğum yerine sezaryen tercih edebiliriz.
HAZIRLANMA: Sezaryen doğumun normal doğum gibi kendiliğinden başlaması gerekmez, planlanan bir tarih ve saatte yapılabilir. Sezaryen doğum öncesi doktorunuz sizden kan grubu testi ve kan durumunu belirten hemoglobin testi isteyebilir. Ameliyat sırasında acil kan ihtiyacı durumunda bu bilgiler çok önemlidir. Eğer bebeğin doğumu 39. haftadan önceki bir zamana planlanmışsa bebeğin belli akciğer yeterlilik testleri yapılmalıdır. Bu test plasentadan amniyon sıvısı denen bir sıvının çekilmesi ile yapılır, işlemin adı amniyosentezdir. Eğer normal doğum planlıyorsanız dahi son dakikada gelişebilecek problemlere karşın önlem alınıp sezaryen doğum hazırlıkları da yapılmalıdır. Sezaryen doğum ameliyatı derin bir kesi gerektirdiğinden annenin iyileşmesi birkaç günden birkaç haftaya kadar sürebilir. Bu duruma hazırlık amacıyla bebeğe anne iyileşene kadar destek olacak bir yardım sağlanması yararlıdır.
-Solunum problemleri: bebek anne karnındayken içi sıvı dolu plasentada dokuz ay boyunca bekler. Besin alışverişi kordon aracılığıyla sağlandığından oksijenizasyon sorun olmaz fakat bebek doğduğu andan itibaren kendi solunumunu kendisi yapmak zorundadır. Dokuz aydır içinde büyüdüğü sıvıyı akciğerlerinden atması ve akciğerlerin açılması için bebeğin anne karnından zorlanarak çıkması ve kendini vajinadan bırakması daha makuldür. Özellikle erken doğumda sezaryen ile doğan bebeklerde doğumdan sonra ilk birkaç gün fazla soluk alma problemleri görülür ve bu ileride farklı solunum problemlerine yol açabilir.
-Cerrahi yaralanma: sezaryen doğum aslında bir ameliyat olduğundan ve annenin karnı açıldığından bebek çıkartılırken yanlışlıkla yaralanabilir. Nadir bir durumdur fakat görülmüştür.
-Rahimde enfeksiyon: her cerrahi işlem gibi sezaryen de iyileşme sürecinde enfeksiyon kapma riski taşır. Çok derin bir kesi yapıldığından enfeksiyonun yayılması da aynı oranda tehlikelidir.
-Kan kaybı: normal doğuma göre sezaryen doğumlarda daha fazla kan kaybedilir.
-Anesteziye reaksiyon: genel ya da epidural anesteziye karşı kadının bünyesinde hafiften ağıra reaksiyonlar oluşabilir. Bunların en bilineni epidural anestezi sonrası şiddetli baş ağrısıdır.
-Sonraki gebelikler için riskler: eğer kadın birden fazla çocuk planlıyorsa ard arda sezaryen ameliyatlar çok tercih edilmediğinden normal doğum daha akılcıdır. Bunun yanında sezaryen doğum sonrası normal doğum düşünülüyorsa bir önceki sezaryenden kalan yara dokusunun normal doğum sırasında yırtılması mümkündür.