1. FİNANSAL KİRALAMA (LEASING) Finansal Kiralama; işletmelerin faaliyetlerini sürdürebilmek ve yatırımlarını gerçekleştirebilmek için gereksinim duydukları yatırım mallarının satın alınması erine, belli dönemlerde ödemelerde bulunmak üzere bir finansal kiralama şirketi tarafından belli bir süre ve ücretle kullandırılmasıdır.
Leasing sisteminin işleyişi;
1) Yatırımcı, 2) Leasing Şirketi, 3) Üretici-satıcı işletme olmak üzere 3 taraf bulunur. Yatırımcı kiralamak istediği malı seçerek, satn alınması için leasing şirketi ile bir leasing sözleşmesi imzalar. Leasing şirketi kiralanacak varlığı, satın alarak yatırımcıya teslim eder. Yatırımcı kiralama bedellerini sözleşmede öngörülen belli dönemlerde, malı kiralayan leasing şirketine öder. Leasing'in avantajları; · Yatırım projesinin tümü bu yolla finanse edilebildiği gibi, yatırım malının satın alma bedeli dışında kalan nakliye, vergi, montaj giderleri gibi maliyete yansıyan masraflarda bu kapsamda karşılanabilir. · Leasing yolu ile yatırım, özkaynaklardan fon ayrılmadan %100 finansman kullanılarak gerçekleştirilebilir. · Leasing (kiralama) bir kredi değildir. Bu nedenle bilançonun pasifinde yer almadığından borç/özkaynak oranını etkilemez. · KDV avantajı sağlayarak maliyetleri azaltır. · Leasing işleminden doğan anapara ve faizlerden oluşan tüm borç yükü kar/zarar hesabında masraf olarak gösterilebilir.
FİNANSAL KİRALAMA (Leasing) TÜRLERİ:
Yurtiçi Kiralama: Yatırım malının yurt içinden veya yurt dışından, kiralayan tarafından satın alınarak yatırımcıya kiralanmasıdır. · Uluslararası Kiralama: Yurt dışında faaliyet gösteren bir leasing firması aracılığı ile yurt dışında faaliyet gösteren bir kiralama şirketi tarafından yapılan bir leasing işlemidir. · Satışa Yardımcı Kiralama: Pazar payını artırmak üzere müşterilerine yeni bir finansman alternatifi sunmak isteyen satıcı ve üreticilere yönelik bir leasing işlemidir. · Satış ve Geri Kiralama: Leasing kuruluşları, nakit sıkıntısı duyulan bazı hallerde firmanın yatırım mallarından birini satın alarak karşılığını nakit olarak öder. Leasing şirketi, bu yatırım malını yeni bir kira sözleşmesi yeniden kiracıya kullandırır.
(Alacağın Devri ve Satımı) Factoring, müşteri alacaklarının factoring şirketi tarafından bedeli peşin ödenerek devir alınmasıdır. Factoring, ihracatçı firmaların (30 -180 gün vadeli) satışlarında kullandıkları bir finansman biçimidir. Bu yöntemle satıcı lehine akreditif açma zorunluluğu kaldırılarak, alıcı maliyetleri düşürülerek satış hacmi artırılmaktadır.
Uluslararası Factoring Sisteminin İşlemi;
2- İhracatçı Factoring Şirketi,
3- Muhabir Factoring Şirketi,
4- İthalatçı olmak üzere çok taraflı bir işlemdir.
· İthalatçı ve ihracatçı arasındaki bir sözleşme ile yapılır. Bu sözleşme çerçevesinde ihracat yapılacak ülke ve ithalatçı firma adı factoring şirketine bildirilir. Factoring kurumu yurt dışındaki muhabir factorü aracılığı ile alıcı firma istihbaratı yapar. Factoring kuruluşu bu ihracatı risksiz bulduğu taktirde ihracatı kabul ettiğini ihracatçı firmaya işin kabulünü bildirerek, ihracatçı firmanın alacaklarını garanti eder. · İhracatçı, ihracat karşılığında mal tesliminden doğan alacağını kendi factoring şirketine satarak temlik eder. Sözleşmenin imzalanması ile birlikte fatura tutarının %80-90'ını avans olarak çekme hakkı doğar. · İhracatçı factoring şirketi bu alacağını, ithalatçının ülkesindeki kendi muhabir factoring kurumuna satar. Müşteri (ithalatçı) ödemelerini muhabir kuruluş aracılığı ile yapar. · Malın tesliminden sonra ihracatçı avansın geri kalanını vadesinden en geç 180 gün içerisinde alır. Factoring'in avantajları; Müşteriler hakkında bilgi edinme imkanı, sorunlu alacaklardan kaynaklanan zararlara karşı korunma imkanı, mal üretme ve satma imkanlarının artırılması imkanları, teyit edilmiş alacakların %90'a varan oranda peşin ödenebilme imkanı, düzenli nakit akışı ve likidite imkanı, kredi tahsilat ve muhasebe imkanları sınırlı şirketlere bu hizmetlerin sunulması gibi avantajları içerir. Factoring işleminin maliyeti, kredi ve piyasa araştırmaları, alacak kayıtlarının tutulması, tahsilat ve kredi risklerinin üstlenilmesi karşılığında satışlar üzerinden %0.5 - 2.5 arasında değişen komisyon vadesinden önce çekilen avansa ilişkin faiz tutarı factoring maliyetlerini oluşturur.