YENİ BAŞBAKAN BORİS JOHNSON PEKİ YA ŞİMDİ NE OLACAK? - Immigration Connection - Ankara Anlaşması
No-deal savunucusu, Brexit’in önde gelen figürlerinden Boris Johnson UK’in yeni başbakanı oldu. Bu durum, Birleşik Krallık’ın (UK) Avrupa Birliği’nden (EU) anlaşmasız çıkışı olan no-deal senaryosunda bir anda altından yasal zemini çekilecek olan ECAA anlaşması, yani bilinen adıyla Ankara Anlaşması için, ve diğer göçmenlik kategorileri için ne ifade ediyor?
Öncelikle Boris Johnson’ın no-deal’a ülkeyi sürükleme şansı tek başına ne kadar? Bu senaryo hangi yüzde ile gerçekleşebilir? Bu hesaplamalardan sonra no-deal senaryosunda Ankara Anlaşması ve diğer vize kategorilerinin durumu ne olacak, onu da inceleyeceğiz.
Boris Johnson parlamentodan planını geçiremediği için istifa eden Theresa May’in yerine geçmiş oldu. Zaten kilitlenmiş olan parlamento, su an parti içinde Boris Johnson’ın başa geçmesi sebebiyle istifa eden önemli bakanların ve partililerin de muhalefeti sebebiyle daha da uzlaşma sağlanması olanaksız bir atmosfere kavuştu.
Bir diğer çıkmaz ise EU ile yapılmış olan anlaşmanın şartları. EU komisyonu yeni başkanı von der Leyen planın yeniden görüşmeye açılmayacağını ve olduğu haliyle İngiliz parlementosunda görüşülmesi gerektiğini yineledi. Birçok açıklamasında Brexit’in olmamasını temenni eden, ancak olacaksa da no-deal’a kesinlikle izin vermeyeceğini söyleyen von der Leyen, no-deal yerine tekrar bir uzatma yapılmasını tercih ettiğini belirtti.
Dolayısıyla İrlanda sınırı konusunda değişiklik yapılması ya da çıkış masrafının azaltılması gibi vaatler sıralayan Boris Johnson’ın aslında eli kolu bağlı. Parlementoda da kendi istediği şekilde çoğunluk sağlayamayacak olan Boris Johnson’ı çok zor aylar bekliyor. Bu zor durumda planı zamana oynamak ve 31 Ekim 2019 deadline’ına kadar gelip anlaşmasız çıkışla Avrupa Birliği’nden ayrılmak (May’in planı halen Parlamento’dan geçemezse)
Alternatif çıkış yolu ise hiç anlaşamadığı Corbyn’in parlementoda desteğine karşılık confirmatory vote’a (yani halktan onay referandumuna) gitmek. Bu oylamada verilen planla çıkmak ya da EU’da kalmak seçeneklerini sunması şartı ile Çorbyn bir planın parlementodan geçirilmesi için destek verebileceğini söylemişti.
Şu an no-deal ihtimali, hem Birleşik Krallık’ta, hem de Avrupa Birliği’ndeki duruma göre zor gözüküyor. En olası ihtimal yeni bir uzatma. Çünkü Ekim ayına kadar bir planın geçmesi ihtimali çok düşük. No-deal ise en istenmeyen senaryo. Hem parlamento, hem kamuoyu hem de Avrupa Birliği bu durumun önüne geçmek istiyor.
Bu düşük ihtimal durumunda ise EU ile yapılmış anlaşmalar 2020 Aralık ayına kadar geçiş sürecinde olacak. EU vatandaşları ve onların aileleri 2020 sonuna kadar yerleşim haklarını iddaa edebilecekler. Ancak EU aracılığıyla gerçekleşen üçüncü ülkeler ile anlaşmalarda böyle bir geçiş süreci planlanmadı. Dolayısıyla EU temelli olarak yapılmış Ankara Anlaşması geçerliliğini anında yitirecek.
Uzatma ve süresiz oturum hakları ise korunacak. Bu tarihte başvurusunu yapmış ve beklemekte olan kişilerin başvuruları ise normal şekilde değerlindirilmeye alınacak. Kısacası ihtimal düşük olsa da, 31 Ekim 2019’u son tarih olarak düşünmekte yarar var. Çünkü Brexit’in kendisi de düşük bir ihtimaldi.