Güncel 2016/ YAYIN 2007/ Bakımevi Özellikleri Belediyelerin, Mimarların ve Hayvan severlerin Bilgisi
BELEDİYELERİN, MİMARLARIN ve HAYVAN SEVERLERİN BİLGİLERİNE
Bu ve buna benzer tüm diğer hususları tarifli gerekçeli ve tanımlı olarak toparladık. Bazılarını örnek fotoğraflar ile de destekledik.
Lütfen aşağıdaki yazıyı DİKKATLE OKUYUNUZ.
Nesrin Çıtırık/ Hayvanların Yaşam Hakları Konfederasyonu Başkanı. HayKonfed.
1. Bakımevleri için YAŞAMSAL ÖNEM TAŞIYAN GENEL PRENSİPLER:
a- Bakımevleri, esas olarak gölgelikli, kulübeli, paletli, açık kapalı alanlı ve GENİŞ BAHÇELİ alanlardan oluşmalıdır.
b- Bakımevleri, özellikle ÖMÜR BOYU SÜREKLİ kalacak mağdur sakat hayvanlar ile evinden atılmış ev hayvanları ile UZUN SÜRELİ kalacak küçük yavrular, yavrulu anneler ve tedavisi uzun süren uyuzlu ve deri hastalığı olan hayvanlar için OLMALI. Bunun dışındaki hayvanlar, kısırlaştırlıp aşılandıktan sonra yasal gerek olarak alındığı yere bırakılmalıdır.
c- Prensip olarak, hayvanların koşup hareket edecekleri büyüklükte, mümkün olduğunca büyük bahçeli toprak alanlı bölmeler olmalı. Mağdur ve terk edilmiş hayvanların sürekli kalacakları bu bahçeli alanlar, kapalı ve açık bahçeler dahil asgari 75 Metrekare olmalıdır.
d- Bu bahçelerin ortasında da, karo mozaik gibi düz kolay yıkanan zeminli TERAS ve üstüne oturtulmuş beton veya ahşap odacıklar olmalı. Bu odacık ve terasın üstü TAMAMEN sundurma ile kapanmalı ki, yazın güneşten kışın da kar ve yağmurdan bu kapalı alan korunmuş olsun.
e- Bahçelerde ayrıca, ayrı ayrı yerlerde sundurma, altında küçük kulübeler ve zeminde tahta paletler ile GÖLGELİ ADACIKLAR oluşturulmalı.
f- Hayvanların ilk gelişlerinde kondukları İLK MÜŞAHEDE bölmeleri ve TEDAVİ sürecinde kondukları TEDAVİ bölmeleri gibi KÜÇÜK bölmeler, MUTLAKA SERBEST "ARA GEÇİŞLİ BİTİŞİK 2 BÖLÜMDEN" oluşmalıdır. Toplam alanı da 16 metre kareden küçük olmamalıdır.
Burada ana prensip, zemin yıkanması sırasında hayvanların ıslanmaması ve ıslak zemine mahkum olmamasıdır. Bu iki bitişik bölümler arasında 50 cm x 50 cm ebatlarında ARA GEÇİŞ olmalıdır. Bir bölümde yemek ve su kabı olmalı, diğer bitişik bölümde ise hayvanların yatıp dinleneceği PALETLER olmalıdır.
Bir bölüm yıkanırken, hayvan diğer bölüme rahatça geçebilmeli ve ıslanmaktan kurtulmalıdır. Bölümlerin arası parmaklıklı olmalı, zemin ise derzli olmayan KARO MOZAYİK gibi kaymayan ve araları açık olmayan malzemeden yapılmalıdır. Yıkanma sırasında su doğrudan bölümlerin dışındaki oluklara gitmelidir. Küçük bölmelerde toprak alan uygun değildir. KOLAY yıkanabilir, eğimli ve sistemi iyi kurulmuş olmalıdır. Bunlar olmazsa, Kışın buzlu su ile yıkanan bölmelerde, hayvanlar ıslanmakta, küçük olduğu için yıkama sırasında kirli pislikli sular altlarından akmakta, bu da enfeksiyonlu hastalık ve ölümlere sebep olmaktadır.
g- Hayvanların SÜREKLİ KALACAKLARI alanlar ise, TOPRAK ZEMİNLE BAHÇELERDEN oluşmalıdır. Çünkü: Kulübe ve kapalı ODA vs ler üstü gölgelikli zemini beton mozayik zemin üzerine konmalı ama, çevresi mutlaka hayvanların koşup oynayacakları toprak ve bitkili BAHÇELERDEN OLUŞMALIDIR. Genellikle toprak pis ve zor temizlenir olarak beton ise daha kolay temizlenir olarak bilinir ve kabul edilir. Halbuki toprak daha sağlıklı ve temizdir. Eğer toprak kirlenseydi on binlerce yıldır insan dışkısı, idrarı ve diğer kimyasal atıklarla toprağın bu gün çürümesi gerekirdi. Halbuki toprak kendini yenileme özelliğine sahiptir. Kendi yapısal özelliği içinde kendini yeniler.
h- Toprak zemin özellikle yaz ayları için çok sağlıklıdır. Hayvanlar eşeleyip içinde serinlerler. Kışın yağmurda çamur olma durumunda ise, çamurun zararlı olmadığını düşünüyoruz. Adana BAKIMEVİNDE hayvanlarınkapalı alanları, sundurmaları ve kulübeleri sağlanmıştır. Yağmur yağdığında isteyen hayvan kulübesine girer, isteyen gölgelik altında kalır, isteyen yağmur altında gezer. Alternatif korunaklar olduktan sonra yağmur altında kendi iradeleri ile dolaşıp çamura girmeleri kendi seçimleri. Tabii bu arada çamur derken bu batak şeklinde bir çamur değil. Islanmış toprağın bulaşması şeklinde.
ı- Sürekli yaşam alanı veya uzun süreli yaşam alanı olan BÖLMELERDE, tüm zemin asla beton olmamalıdır. Betonun ise yazın çok sıcak olması ve kışın da çok soğuk olması nedeniyle tercih edilmemesi gerekir mümkün olduğunca. Veya yarısı beton ise gezinti alanlarının diğer yarısı toprak olması. Toprak zeminin altı küçük yuvarlak, hayvanların ayaklarını kesmeyecek YUVARLAK DERE ÇAKILI taşları ile sertleştirilebilir.
i- Beton toprak gibi değildir. Kendini temizleyip yenileyemez. Su ile yıkandığında pislik üstünden gider ama mikroplu ortam kalır. Güçlü dezenfektanlar veya çamaşır suyu kullanılması gerekir. Bu da ne kadar iyi durulanırsa durulansın, hayvanlara kimyasal madde bulaşması demektir. Beton zemin sadece küçük bölmelerde tercih edilmelidir.
j- Tüm kapalı ve açık alanlarda hayvanların sığınmak için kullandıkları ÇOK SAYIDA KULÜBE olmalıdır. Ayırca, tercihan TAHTA olarak YER PALETLERİ KONMALIDIR. Tahta sağlıklıdar. Plastik paletler yazın sıcak kışın da soğuk olur ve tahta paletlerin 5-10 misli pahalı olduğu için, bir maddi kar da sağlamaz. Bahçelere GÖLGELİKLER konmalı, bunların altı da paletler ile döşenmelidir. Birbiri ile geçinemeyen, zayıf oldukları için güçlü hayvanlarca kovulan zayıf hayvanlar için de SIĞINMA ALTERNATİFLERİ oluşturulmalıdır. .
ADANA DOHAYKO HAYVAN BARINAĞI
2. Bakımevlerinde MUTLAKA BULUNMASI GEREKEN KULÜBELER, KAPALI ALANLAR....
Kulübelerde en önemli özellik, tabanı mutlaka 5-6 cm EĞİMLİ olmalıdır. İçi yakındığında kesinlikle su kendi akıntısı ile akmalıdır. Klübenin girişine santimlik de olsa EŞİK konmamalıdır. Bu eşik, zemin temizlenmesinde engel teşkil ediyor, pis suların dışarı çıkmasını engelliyor. Hiçbir işçi bu kulübelerin içini çok iyi kurulamaz. Su birikintileri kalırsa özellikle kışın hayvanlar için çok zararlı oluyor.
Kulübeler, eğer oda büyüklüğünde ise, tahta veya beton olsun, fark etmiyor, mutlaka içinde penceresi olmalı. Bu pencereler yerden çok yüksek olmamalı. Bunlar yazın açılmalı. Aksi takdirde içinde hava kirlenir ve ağırlaşır. Sadece hayvanlar için değil, orada temizlik yapan personel için de sakıncalı olur. Kışın da bir başka karton veya halı parçaları ile takviye ederek içeriden kapatılmalı.
Kulübeler çevresinde ikişer metre gibi bir beton terası kalacak şekilde bir beton zemine oturtulmalı. Kalan çevre alanı da topraklı bahçe olmalı. Kulübenin üstünde önünde büyük bir gölgelik olmalı. Bu gölgelik hem kulübeyi hem de üstüne oturtulduğu beton zeminin üstünü kaplamalı. Yemekler ve su bu beton zemine konacaktır. Kışın kardan yağmurdan yazın da güneş altında suyun ısınmasından koruyacaktır. Kulübelerin KENDİSİNİ de kışın yağmurdan yazın da güneşten korumak için önemlidir. Aksi takdirde kulübeler yazın güneş altında yanar, kışın da içine kadar giren kar ve yağmura teslim olur. Kulübelerin önüne TERAS gibi tahta paletler konmalıdır. Bunlar hem hayvanların üzerinde yatması için hem de kışın ayağı ıslak hayvanın üzerinde klübeye giderken, ıslağın önemli bir kısmını alması dolayısı ile kulübenin içinin kuru kalmasına da faydalı olur.
Yavruların, hastaların ve yavrulu annelerin kaldıkları bölmelerde, kışın hayvanların toprak bahçeye inmelerini önlemek için, kulübenin etrafındaki teras bölümü de ayrıca çevrelenip kapı konmalıdır.
3.Bakımevi İçindeki üniteler ve bölmelerin özellikleri:
Barınak girişinde öncelikle bir kulübe olmalı. Güvenlikçi burada durmalı.
a. Karantina veya ilk gelen hayvanların konacağı İLK MÜŞAHADE BEKLEME BÖLMELERİ: Esas olarak yan yana dizilmiş kapalı alanlar, bunların teras ve bahçeleri şeklinde oluşturulmuş bölmeler ilk gelen köpeklerin konduğu ve yasal olarak 10 gün kalması gereken MÜHAŞADE bölümü olmalı. Hayvanlar kısırlaştırılıncaya kadar bu müşahede bölmesinde kalacak. Bu süre uzun olabilir. Onun için bu bölmeler de en 16 şar metre kare olmalı, yine önünde küçük teras ve zemini kolay yıkanır kaymayan mozayik benzeri betonlu bahçe sistemi olmalıdır. Köpekler burada geçici olarak kalacakları için alanların çok büyük olmasına gerek yok. Hayvanlar, bir bölüm yıkanırken diğer bölüme geçebilmeli. Teras ve kapalı alan arasında bir oluk olmalı ki, bir tarafın suyu diğer tarafı ıslatmadan oluğa akabilsin.
b. Yavrulu anne bölmeleri :Daha sonra yavrulu annelerin kaldıkları her biri asgari 20 metrekare olan YAVRULU ANNE BÖLMELERİ olmalı. Burada kulübeler VEYA KAPALI ALAN en az ikişer metre kare olmalı. Kulübe veya kapalı alan çevresinden 1 er metre, önünde ise 2 metrelik çıkıntısı olan beton TERAS üzerine oturmalı. Bu kapalı alan ve teras da çevresinden en az 3 metre büyüklüğünde toprak bahçeye açılmalıdır. Çünkü yavrulu anneler bazen bir kaç ay burada kalmaktadır. Hareket edecekleri en az 5-6 metrekarelik bahçeli toprak alan da olması önemli. Terasın ve kapalı alan veya kulübenin ÜSTÜ GÖLGELİK ile kapanmalıdır. Bu teras ve kulübeyi, kışın kar ve yağmurdan, yazın da güneşten koruyacaktır. Yemekler ve su bu teras alana konmalıdır. Buranın kışın yavruların karlı ıslak bahçeye kaçmaması için kulübenin kapanabilir kapısı olmalı.
Yavrulu anne bölmelerindeki kapalı alanda mutlaka tavandan ısıtıcılar olmalı. Ayrıca terasın çevresi yavruların çıkamayacağı alçak bir çit ile çevrelenmeli. İyi havalarda yavrular da bahçeye inmeli. Kötü yağmurlu havalarda ise yavrular bahçeye inememeli.
c. Evinden atılmış EV HAYVANLARI evleri: Daha sonra evinden atılmış küçük hayvanlar için büyük kapalı alanı olan HER BİRİ ASGARİ 50 metrekarelik TERRİER EVLERİ dediğimiz bölmeler olmalı. Buralarda ana özellik kapalı alanların içi oda gibi olmalı ve koltuk ve kanepeler konarak ev ortamı oluşturulmalıdır. Mutlaka elektrik ısıtıcı olmalıdır. Terrier evi de kış aylarında toprak bahçeye çıkacakları kapanan kapıları olmalıdır. Evin önünde üstü gölgelikli BETON TERAS olmalıdır. Ama esas olarak hem kapalı alanın yani kulübenin hem terasın hem de bahçenin çok geniş olması gereklidir. Sahiplendirmenin yoğun olması için barınağın görünen bir yerine konmalıdır.
Terrier evi üç – dört ayrı bölmeli olmalıdır. Büyük terrierler, orta boylar ve küçükler olmak üzere üçe ayırırız. Bir de evinden yeni ayrılmış ve çok ürkek olanlar vardır. Yani dörtayrı bölme evinden atılmış terk edilmiş hayvanlar için yer yeterlidir. Bunun dışında hasta ve uyuz olan terierlerin konacakları bir ayrı bölme de olmalıdır.
d. Sakat, mağdur, kör ve engelli köpekler için bölümler: Burada çok büyük bahçesi olan, her biri asgari 100 METRE KARE olan, gezinti alanında gölgelikleri olan, kulübeleri büyük olan 4 ayrı bahçeli bölme olmalıdır. Kulübelerin BETON TERAS üstünde olması, teras ve kulübenin üstünün, güneş-yağmur-kar DAN KORUNMAK için tamamen sundurma ile kapatılması prensibi burada da olmalıdır. Bahçelerde de ayrıca, sundurma ve altında paletler, küçük kulübeler olması gereklidir. Bu da yine güçlü köpekler tarafından istenmeyen güçsüz ve korkak köpekler için korunak olacaktır. Hayvanların farklı yerleri olması, kavgaları engelleyecektir. Ayrıca, hamile gelen anneden barınakta doğan, gözü açılmadık veya küçük yavru olarak barınağa gelip de, barınakta büyüyen hayvanların tekrar sokağa bırakılmamaları gereklidir. İnsan eline alışmış oldukları için, insan kapısına giderler, vurulur dövülür ve insan şikayetlerine de sebep olurlar. Bu tür hayvanlar eğer sahiplendirelimemişse, BARINAKTA ÖMÜR BOYU yaşamalıdır. Yavruluktan yeni çıkanlar, küçükler, orta boylar, büyükler, agresifler, çok uysallar için ayrı ayrı bölmeler olmalıdır.
e. Uyuzlar için ayrı iki bölme olmalıdır. Uyuzlu hayvanlar için, onların barınakta kalma süreleri bazen ayları bulmasından dolayı, her biri asgari 50 metrekareden oluşan, kulübe, kapalı alan, teras, üstü sundurma ve ÇEVRESİ GENİŞ BAHÇE prensibi ile yapılmış, bahçesinde ayrı ayrı gölgelik ve kulübeli altı tahta palet döşenmiş adacıklar olan UYUZLU HAYVANLAR için bahçeli bölme olmalıdır. Orta ölçekli bir barınakta BÜYÜK, ORTA, KÜÇÜK, EVİNDEN ATILANLAR için 2 tane olmak üzere en az 5 AYRI UYUZ BÖLMESİ OLMALIDIR. Büyük ölçekli barınaklarda ise en az 10 tane ayrı uyuz bölmesi olmalıdır. Uyuzlu hayvanların kapalı alanları veya kulübeleri sık sık temizlenip dezenfekte edilecek şekilde ve önlerinde oluklu bir sistem olmalıdır.
f.Ameliyat sonrası hayvanların konduğu bölmeler: Post operatif bölüm için, kapalı açık alan olarak 16 metrekareden küçük olmamak kaydı ile, yine araları kafes temizlenirken diğer kafese hayvanın geçmesi için AÇIK KAPI GEÇİŞLİ BÖLMELER olmalıdır. Eğer yer sorunu var ise, o zaman zemini öndeki oluğa eğimli, 2 katlı kafesli, HER BİRİ 1,5 metre kareden küçük olmayan kafesler olabilir. Bu kafesler de yan yana konduğunda, temizlik sırasında hayvanın diğer tarafa geçebileceği İKİZ KAFES şeklinde olmalıdır. Bunlar kliniğe en yakın yerlerde olmalıdır. Mutlaka ısıtılmış odalarda olmalıdır. Zemin yekpare olmalı ve alttaki hayvana su akmamalıdır. Ayakların yerden yüksekliği 25 cm olmalı, alttaki kafesler 90 cm yüksekliğinde olmalı, ikinci kat kafesleri ise 80 cm yüksekliğinde olmalıdır.
Barınak alanının ortasında bina olmalı, bütün bölmeler merkeze doğru gelen ve binaya kavuşan biçimde yerleştirilmelidir. Mümkün olduğunca tek merkezden bakıldığında tüm alanlar görülmelidir.
Bina tüm bölmelere yakın olmalıdır. Ortada olmalıdır.
Her yere yakın olan AMELİYATHANE ve TEDAVİ ODALARININ BULUNDUĞU BİNA tek kat üzerine konumlandırılmalıdır.
MUTFAK, sanayi tipi ocaklar ile havalandırması ve tencerelerin kolay yıkanacağı sistem ile yapılmalıdır.
Binanın yanında ikinci bir bina olmalıdır. Burası mutfak, yemek deposu, personel yemek odası, soyunma odası ve her gün duş alacakları bir yerin bulunduğu bir bina olmalıdır. Arka tarafta yüklük olarak kullanılacak bir depo olmalıdır. Binaların üstü bir boşluk bırakılmalı ekmekler burada kurutulmalıdır.
Bahçelerde de mutlaka akıntı ve drenaj iyi olmalıdır. Kulübelerin teras bölmelerinin önünde su olukları olmalıdır. Kulübeler yıkandığında suları bahçeye değil bu oluklardan gitmelidir.
Tüm kulübelerin veya beton odaların iç zemini de mutlaka yıkandığında su dışarı akacak şekilde eğimli olmalıdır. Teraslarda en az 3 tane ŞAMANDIRALI SULUK olmalıdır.
TERAS ve KULÜBELERİN ÜSTÜ TAMAMEN SUNDURMA İLE KAPATILMALIDIR Kİ GÜNEŞ-YAĞMUR-KAR dan korunma sağlansın. Teras ve kulübe etrafında, arkada 2 şer metrelik yanlar ve önde ise en az 4 er metrelik bahçeli alanlar olmalıdır. Kulübe hiç bir zaman arka duvara dayanmamalıdır.
Kavga eden hayvanların sıkıştırılacağı ve kaçamayacakları bir köşe olmamalıdır.
Doğada da tam sterilizasyon yani tam hijyenik koşullar yoktur. HAYVANLARIN sürekli veya uzun süreli kalacakları bahçeli alanlar için, düzenli temizlik yapılması yeterlidir. Kapalı alanlar ya da kulübelern içinin de düzenli temizlenmesi, hayvana zararlı olmayan dezenfektanlar ile zaman zaman dezenfekte edilmesi yeterlidir. Temizlik kaygısı ile betona çok yer verilmemesi gereklidir.
Beton kulübe ve teraslar mutlaka karo veya benzeri kaygan olmayan aralıksız malzeme ile döşenmelidir. Esas olan AKINTININ iyi verilmesi ve oluk sisteminin doğru yapılmasıdır. Aralıkları olan malzeme, araya kirlerin pisliğin kusmuğun kan ve tüyün girmesi ile tam bir mikrop yuvası olur.
Hele, hayvanların bulunduğu hiç bir alan KALDIRIM PARKELERİ gibi araları açık malzeme ile döşenmemelidir. ZEMİN yekpare olmalıdır, akıntısı olmalıdır. Oluk sistemi doğru yapılmalıdır.
Ayrıca büyük gezinti alanları olmalıdır. Gölgelikler çok olmalıdır. Akıntısı iyi verilmiş kulübeler olmalıdır. Orta ve büyük boy bir bakımevinde, ana tedavi ameliyathane ve klinik dışında, uzak mesafelerdeki bölmeler için AYRICA KÜÇÜK MÜDAHALE bölümleri olmalıdır. Bu da günlük tedavi veya küçük müdahalelerde hayvanların uzun mesafe götürülmesini önler.
Yemek saatleri çok önemlidir. Toplu alanlarda aynı anda fazla sayıda yemek kabında yemek verilmelidir. Yemekler birbirinden uzak konmalı ki hayvanlar birbirleri ile kavga etmeden rahat yesin. Aynı anda birbirinden mesafeli yemek kaplarına yemek konursa, yemek kavgası ve yaralanmalar en aza iner.
Her barınakta, tıpkı sokaklarda olduğu gibi yaralamayla neticelenen kavgalar mutlaka olur. Bu hayvanların doğasında vardır ve tamamen önlemek mümkün değildir. Fakat geniş gezinti alanları olması ve hayvanlara doyuncaya kadar yemek verilmesi bu kavga ve yaralanmaları EN AZA İNDİRMEKTEDİR.
(Bu kavgaları en aza indirme konusunda diğer bir etken de, toplu alanlarda ki ayırıma yani küçük, orta ve büyük boy ayırımının yanında, çok mazlum ve korkak olan hayvanların da ayrı bölmelere konmasıdır.) Koşan ve hareket eden köpekler enerji boşaltır ve bu da kavgaları en aza indirir.
Büyük 3-5 köpeğin gireceği kapalı alanlara ve kulübelere pencere konmazsa hem havalandırma olmaz hem de yazın fırın gibi olur. Havasız alanlar ise mikrop üreten ortam oluştururlar.
Hasta ve yaralı kediler için de üstü kümes teli ile kapatılmış içi koltuk kanepe sığacak şekilde odalar olmalıdır. Yani bir çeşit ev olmalıdır. Belediyeler hiç bir şekilde kedi toplamamalı, kediler şehirlerin merkezine kurulan KEDİ KISIRLAŞTIRMA ÜNİTESİNE gönüllüler tarafından yakalanıp getirilmelidir. Ekiplerin kedi yakalaması çok zordur, hayvanlar bundan büyük zarar görürler. Halbuki gönüllüler zaman zaman besledikleri bu hayvanları daha kolay yakalarlar.
Geceleri TOPLAMA YAPILMAMALIDIR. Yakalanırken zaten bir travma yaşayan hayvanlar, bir de gece karanlığında, köpek sesleri ile dolu bilmedikleri bir yere getirildiklerinde, büyük bir korku yaşıyorlar. Çoğu altlarına çiş ve kaka yapıyor. Eğer, kondukları bölmede daha önceden konan hayvanlar var ise, yaralanma daha ilk andan başlıyor.
En önemli prensip: Barınaklar HASTA-YAVRULU-YARALI-MAĞDUR ve EVİNDEN ATILMIŞ HAYVANLAR için olmalı, bunun dışındakiler 5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu ve genelgeler gereği ALINDIKLARI YERE BIRAKILMALIDIR.