"Bazı melaikeler bulunur, kırk başı veya kırk bin başı var. Her başta kırk bin ağzı var, her bir ağızda kırk bin dil ile, kırk bin tesbihat yapar." Bu ne demektir, açıklar mısınız? | Sorularla Risale
Birinci Maksat, Dördüncü Esas
"Bazı melaikeler bulunur, kırk başı veya kırk bin başı var. Her başta kırk bin ağzı var, her bir ağızda kırk bin dil ile, kırk bin tesbihat yapar." Bu ne demektir, açıklar mısınız?
Tarih: 21.07.2010 - 00:00 | Güncelleme: 27.10.2018 - 22:24
"Hamele-i Arş ve yer ve göklerin melâike-i müekkelleri ve sâir bir kısım melekler hakkında Muhbir-i Sâdık'ın tasvir ettiği, meselâ kırk binler başlı, herbir başda kırk binler lisân ve her lisânda kırk binler tarzda tesbihât ettiklerini ve intizam ve külliyet ve vüs'at-i ubûdiyetlerini ifade eden hakikate çıkmak için, şuna dikkat et ki: Zât-ı Zülcelâl, تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوَاتُ السَّبْعُ وَاْلاَرْضُ وَمَنْ فِيهِنَّ "Yedi gökle yer ve onların içindekiler Onu tesbih eder."(İsrâ, 17/44) * اِنَّا سَخَّرْناَ الْجِبَالَ مَعَهُ يُسَبِّحْنَ "Biz dağları onun (Dâvud'un) emrine verdik ki, onunla beraber tesbih eder."(Sad, 38/18) * اِنَّا عَرَضْنَا اْلاَمَانَةَ عَلَى السَّمٰوَاتِ وَاْلاَرْضِ وَالْجِبَالِ "Biz emâneti göklere, yere ve dağlara teklif ettik."(Ahzâb, 33/72) gibi âyetlerle tasrih ediyor ki, mevcudâtın en büyüğü ve küllîsi dahi, kendi külliyetine göre ve azametine münâsip bir tarzda tesbihât ettiğini gösteriyor; ve öyle de görünüyor."(1)
Her nev'e bir meleki müekkel tabir olunan bir melaike o nevin veya varlığın ibadetini Cenab-ı Hakk'a arz eder. İşte koca bir çınar ağacını nazara aldığımızda hadiste ifade buyurulduğu üzere, adeta bu melaikenin ağacın dalları adedince başları, yaprakları adedince gözleri ve çiçekleri adedince de dilleri bulunabilir.
Peygamber Efendimiz (asm) bu şekilde teşbih sanatını kullanarak bazı melaikelerin varlığını bizlere bu şekilde duyurmaktadır.
Bu melaikelerin başında da Rezzakiyet arşının en büyüğü olan Hz. Mikail (as) rızıkla ilgili varlıkların müekkel melaikelerinin başında bulunuyor, diyebiliriz.
Bu hadis-i şerifle ilgili izah, On Beşinci Söz ve Yirmi Dokuzuncu Söz'de geçmektedir. Yirmi Dokuzuncu Söz'de geçen kısmı aynen aşağıya aldık:
"'Bâzı melâikeler bulunur, kırk başı veya kırk bin başı var. Her başta kırk bin ağzı var, herbir ağızda kırk bin dil ile kırk bin tesbihât yapar.' Şu hakikat-i hadîsiyenin bir mânâsı var, bir de sûreti var. Mânâsı şudur ki:
"Melâikenin ibâdâtı, hem gayet muntazamdır, mükemmeldir, hem gayet küllîdir, geniştir."
"Ve şu hakikatin sûreti ise şudur ki: Bâzı büyük mevcudât-ı cismâniye vardır ki, kırk bin baş, kırk bin tarz ile vezâif-i ubûdiyeti yapar. Meselâ, semâ güneşlerle, yıldızlarla tesbihât yapar. Zemin, tek bir mahlûk iken, yüz bin baş ile, her başta yüz binler ağız ile, her ağızda yüz binler lisân ile vazife-i ubûdiyeti ve tesbihât-ı Rabbâniyeyi yapıyor."
"İşte, küre-i arza müekkel melek dahi, âlem-i melekûtta şu mânâyı göstermek için öyle görülmek lâzımdır."
"Hattâ, ben mutavassıt bir bâdem ağacı gördüm ki, kırka yakın, baş hükmünde büyük dalları var. Sonra bir dalına baktım; kırka yakın, dili hükmünde küçük dalları var. Sonra, o küçük dalının bir diline baktım; kırk çiçek açmıştır. O çiçeklere nazar-ı hikmetle dikkat ettim; herbir çiçek içinde kırka yakın incecik, muntazam püskülleri renkleri ve san'atları gördüm ki, her biri Sâni-i Zülcelâlin ayrı ayrı birer cilve-i esmâsını ve birer ismini okutturuyor."
"İşte hiç mümkün müdür ki, şu bâdem ağacının Sâni-i Zülcelâli ve Hakîm-i Zülcemâli, bu câmid ağaca bu kadar vazifeleri yükletsin; onun mânâsını bilen, ifade eden, kâinata ilân eden, dergâh-ı İlâhiyeye takdim eden, ona münâsip ve ruhu hükmünde bir melek-i müekkeli ona bindirmesin?" (2)
Suret; görünen şekil demektir. Yani harflarden oluşan bir cümle gibi.
Mana ise; harflerin altında gizli olan anlam demektir. Bir kelimenin sureten şekli ayrı, manası ayrı olabilir. Meleklerle ilgili yukarıda sorulan soru için de, ya sureten anlatıldığı gibi kırk bin başlı melek vardır veya manası itibarı ile vardır denmek isteniyor.
Meleklerde nefis olmadığı için, istikamet vardır. Yaptıkları ibadet ise daha geniştir. Bir melek, hayatı boyunca, aynı düzende ibadet yapabilir. Kırk binin ne anlama geldiği yukarıda izah edilmiştir.
(1) bk. Sözler, On Dördüncü Söz
(2) bk. Sözler, Yirmi Dokuzuncu Söz.
Okunma sayısı : 4.884
Bediüzzaman eserlerinde, “kırk bin başlı melek…” şeklinde devam eden ifadeleri vardır ve bunu hadislere dayandırmaktadır. Ancak aşağıda yer alan iddiada ise böyle bir hadisin olmadığı ve ifadenin de anlamsız olduğu dile getirilmektedir.
"Kırk bin başlı melek" ve "arşı taşıyan üç melek" hakkında bilgi verir misiniz?
"Risale-i Nur’da kırk vech-i i’cazı ispat edilen ve kırk taife ve tabaka-i nâsa ve her tabakaya karşı bir nevi i’câzını gösterdiği..." ifadesinden ne anlamalıyız?
Risale-i Nurlarda kırk yaş ile ilgili bir bölüm var mı? Ahkaf suresi 15. ayet‏ için "Kırk yaş duası" deniyor, bu yaş döneminin hikmetleri, sırları ne olabilir?
"Biz ölsek, milletimiz bâkidir. Kırk sene ile razı değiliz; en ekall bin sene galebeyi isteriz." Burayı, “kırk” ve “bin sene” tabirleri ile izah eder misiniz?
"Eskiden kırk günden tut, tâ kırk seneye kadar bir seyr ü sülûk ile bazı hakaik-i imaniyeye ancak çıkılabilirdi... Cenâb-ı Hakk'ın rahmetiyle, kırk dakikada o hakaike çıkılacak bir yol bulunsa, o yola karşı lâkayt kalmak elbette kâr-ı akıl değil." İzah?
"Sırr-ı vahdetle kâinat öyle cesîm ve cismanî bir melâike hükmünde olur ki..." Kainat nasıl cesim ve cismani bir melaike oluyor?
"Hem Kur’ân’ın i’câzı, tabakat-ı insaniyede kırk tabakaya karşı ayrı ayrı i’câzını gösterdiği,.." cümlesinde "kırk tabaka"dan maksat nedir?
"O tekemmülün zamanı ise kırk yaşıdır..." Efendimiz kırk yaşında kemale erdi diyor Üstad. Dünyanın en mükemmel kabiliyetli insanı da olsa Müslüman değilse tam kemale erebilir mi, Peygamber Efendimiz hayatının ilk kırk yaşında da bu tekemmülü yaşamış mı?
"Kur'ân dahi, kırk nevi i'câz ile o zâtın bir mucizesi olup, onun doğru ve Resulullah olduğunu ispat ederek, ikisi beraber, biri âlem-i şehadet lisanı diğeri âlem-i gayb lisanı bütün semâvî fermanların ve kâinat hakikatlerinin tasdikleri içinde..." İzah?