Mesud Barzani, 1946da İranda doğdu. Barzaninin dünyaya geldiği Mehabad bölgesinde bu sırada SSCBnin desteğiyle Kürt Cumhuriyeti kurulmuştu. Bu kısa ömürlü devletin ordusunun başında KDPnin kurucusu ve başkanı olan babası Mustafa Barzani vardı.
Kürtler arasında saygın bir lider olan Molla Mustafa Barzani, devlet girişiminin bir yıl sonra başarısız olması ardından Sovyetler Birliğine kaçtı. O zamanlar küçük yaşlardaki Mesud ise Iraka gitti.
1958de krallığın yıkılması ile Mustafa Barzani de Iraka döndü. Bundan bir kaç yıl sonra da Kürtlere talep edilen hakları vermeyi reddeden Irak yönetimine karşı silahlı ayaklanma başlattı.
1970te Baas iktidarı ile Kürtler arasında sağlanan ve Kürtlere özerklik hakları verilmesini öngören 11 Mart Anlaşmasının müzakere heyetine Mesud Barzani babasıyla birlikte katıldı.
Molla Mustafa Barzaninin 1979da ölümü ardından Mesud Barzani KDPnin yönetimini ele aldı.
1991deki Körfez Savaşı sonrasında bölgenin uçuşa yasak bölge ilan edilmesi Barzani ve partisi açısından olumlu etki yaptı.
Barzaninin bölgedeki diğer Kürt örgütlenmesi Kürdistan Yurtsever Birliği ile yaşadığı rekabet çoğu zaman silahlı çatışmalara dönüştü.
1987de KDP, KYB ve altı parti birleşerek Irak Kürt Cephesini kurduklarında bu sürtüşmeler bir süreliğine rafa kalktı.
Bölgenin liderliği için yapılan seçimler sırasında hem Barzani hem Talabani aday olunca yendien patlak veren gerginlik 1994te KYB, KDPyi ortak yönetim merkezi olan Erbilden sürünce tam bir sıcak savaşa dönüştü.
Barzani, Talabaniyi yakalamak için Irak ordusundan yardım istedi. Talabani ise İrandan destek almaya girişti.
Hürriyetten Sefa Kaplanın haberine göre Tarihçi Ahmet Uçar da, Osmanlı arşivlerinde, Sallum Barzani adlı bir hahamın önce Selanike, arkasından da Kudüse sürgün edildiğine dair bir belge yayımladı. Bilindiği gibi, Molla Mustafa Barzani ile oğlu Mesut Barzani, İsraille kurduğu iyi ilişkilerle tanınıyor ve İsrail öteden beri Irak Kürtlerinin bağımsızlığını destekliyor.
1982 yılında Yale Üniversitesi tarafından yayımlanan ‘‘The Folk Literature of the Kurdistani Jews: An Anthology (Kürdistan Yahudilerinin Halk Edebiyatı: Antoloji) başlıklı kitap, başlangıçta sıradan bir antropolojik çalışma muamelesi gördü. Kendisi de bir Kürt Yahudisi olan ve Los Angelesteki Californiya Üniversitesinde (UCLA) görev yapan Prof. Yona Sabar tarafından kaleme alınan kitap, büyük çoğunluğu Kuzey Irakta yaşayan Kürt Yahudilerinin hayatına ışık tutuyordu.
Ancak, Prof. Yona Sabarın kitabında daha ilginç bilgiler de vardı. Bunlardan en önemlisi de Barzani ailesi ile ilgiliydi. Prof. Sabarın verdiği bilgiye göre, 16. ve 17. yüzyılda bölgede yaşayan ailelerin en ünlülerinden biri Barzani ailesiydi ve bu aileye mensup hahamların kurduğu Yahudi eğitim kurumları büyük bir itibara sahipti. Öyle ki, başta Mısır olmak üzere Ortadoğunun muhtelif ülkelerinden buraya öğrenci akını oluyordu. Hatta, Haham Nathanel Barzani, bölgede nadiren görülen zenginlikte bir kütüphaneye de sahipti ve kitapların büyük çoğunluğu da elyazmasıydı. Bu kitaplar, yine haham olan oğlu Samuel Barzaniye miras kalacaktı. İşin daha da çarpıcı yanı, Amerikan reformcu Yahudileri tarafından tam bir yüzyıl sonra kabul edilecek olan ilk kadın haham da Samuel Barzaninin kızıydı ve ismi de Asenath Barzaniydi.
Ancak, tarihçi Ahmet Uçar, Osmanlı arşivlerinde bölgede bir tek Barzani ailesi bulunduğuna dair kayıtların yer aldığını hatırlatarak, günümüz Barzanilerinin atalarının Yahudi olduğundan şüphe duyulamayacağını ifade etti. Ahmet Uçar, Prof. Sabarın, Barzanilerin ne zaman müslüman olduklarına ilişkin detaylara girmediğini de savundu.
Ahmet Uçarın yine Osmanlı arşivinde bulduğu bir başka belge ise 1856 yılında Sallum Barzani isimli bir hahamın, Musuldan Selanike, oradan da Hahambaşılığın özel ricası ile Kudüse sürgün edildiğini gösteriyor. Uçarın ifadesine göre, ‘‘Kudüse Yahudi iskánı ile tereddütler olduğu için; Hariciye Nezaretinin de görüşü alınarak 29 Şubat 1856da Hahambaşınca verilen dilekçe Osmanlı hükümetince 11 Nisanda görüşülerek uygun bulunmuş ve Sallum Barzani 20 Nisan 1861de bir irade ile Kudüse sürülmüştü.’’ Uçar, Tarih ve Düşünce Dergisinde konu ile ilgili olarak yazdığı yazıda şöyle devam ediyor: ‘‘Mustafa Barzaninin yıllar sonra kurduğu ilişkiler, hahamlarla Sallum Barzani ailesi arasındaki ilişkilerin yıllarca sürdüğünü göstermektedir. Molla Mustafa Barzani, 1950den beri sık sık ziyaret ettiği İsrailde her zaman Kuzey Irak kökenli, Kürtçe konuşan bir Yahudi hahamın evinde kalmaktadır: Haham David Gabay.’’
- Batılı seyyahların Kürtçe konuşan Yahudilerden söz edildiğini görüyorsunuz. Ben bunu okuyunca, Başbakanlık Arşivinde, bölgedeki yerleşime ilişkin araştırmalar yaptım ama uzunca bir süre bununla ilgili herhangi bir evrak bulamadım. A. Medyalı isimli birisinin yazdığı ‘‘Kürt Yahudiler’’ isimli bir kitaba rastladım. Faik Bulutun ‘‘Filistin Rüyası’’ isimli kitabında da İsrailde Kürtçe konuşan Yahudilerin bir organizasyonundan bahsediliyordu. Araştırmalarım sonucunda, Kuzey Iraktan İsraile göçler yaşandığını tesbit ettim. Bugün İsrailde geniş bir Kürtçe konuşan Yahudiler topluluğu mevcut.
- Barzani ailesi ile ilgili ilk iddiaları da Amerikada yaşayan ve kendisi Kürtçe konuşan bir Yahudi olmakla kalmayıp bu konuda uzman olan Prof. Yona Sabarın bir kitabında rastladım. Prof. Sabar, Barzani ailesinden gelen hahamların bölgede dini çalışmalar yaptıklarını söylüyordu. Bunun üzerine ben Barzani ailesinin kökenlerini araştırmaya başladım.
- Bir defa bölgede Barzani adıyla bilinen tek bir aile var. Bu aile, Kuzey Iraktaki Barzan köyünde yaşıyor. Osmanlı Arşivinde çalışırken, bu aile ilgili bir belge buldum. Bu belgede, 1855-56 yılında bu köyün mensuplarından Sallum Barzani adlı bir hahamın önce İstanbula, arkasından Selanike sürgün edildiği belirtiliyor.
- Molla Mustafa Barzani, ilk kez 1967 yılında İsraile gidiyor. Kendisini kabul eden İsrail Savunma Bakanı Moşe Dayana, hediye olarak bir Kürt hançeri ile birlikte, Kerkük petrol rafinelerinin planlarını da getiriyor. Mart 1969da yapılan bir operasyonda da Barzani-Mossad işbirliğiyle Kerkük rafinerileri bombalanıyor ve çalışamaz hale getiriliyor.
- Olmaz mı? Tevratta ‘‘Vaadedilmiş Ülke’’ olarak Nille Fırat arasının işaret edildiğine dair yorumlar vardır. Ayrıca, Barzani ailesi sürekli Mehdi çıkartmaktadır. Yahudilikte de Mehdilik çok önemlidir. Ama bir yanlış anlaşılma olmasın. Ben bütün Kürtler Yahudidir filan demiyorum. Mesut Barzani cevir Kaydet
Taglar : mesut barzani biyografiler kisilerin hayatlari
2006-2013 Geyik Merkezi Mesut Barzani ile ilgili tüm yazılar üyelerimiz tarafından eklenmiştir. Mesut Barzani yazısın tüm hakları geyikmerkezi.com a aittir.