Gram Boyama Nedir? Gram Pozitif Ve Gram Negatif Nedir?
30 Ocak 2012 adminLeave a commentLaboratuvar Teknikleri
Gram boyama nedir? gram negatif nedir? gram pozitif nedir? gram boyama nasıl yapılır ve gram boyamanın amacı nedir?
Bu metodu bulan kişi, Danimarkalı bilim adamı Hans Christian Gram’dır. Bu metodu,1884 yılında, pnömokoklar (Streptococcus pneumoniae) ile Klebsiella pneumoniae bakterilerini ayırt edebilmek için geliştirmiştir.
Gram boyama, enfeksiyon şüphesi olan vücut sıvılarında ve biyopsi örneklerine de uygulanır. Menenjit şüphesi olan Beyin omurilik sıvısı örneklerinde veya Septik artritşüphesi olan eklem sıvısı örneklerinde uygulanabilen bu teknik, zamanın kısıtlı ve tedavinin acil olabileceği durumlarda, bazen günlerce beklemeye sebep olan kültür uygulamalarından çok daha çabuk sonuç verir.
Gram boyama yapmak için hazırlanmış preparatın üzerine kristal viyole boyası damlatılıp 1 dakika beklenir ve iyot-lugol çözeltisi ile yıkanarak kristal viyole uzaklaştırılır. Preparata tekrar iyot-lugol çözeltisi damlatılarak 1 – 2 dakika bekletilip, distile su ile yıkanarak iyot-lugol çözeltisi uzaklaştırılır. Preparatın üzerine %96 ‘lık etil alkol veya eter – aseton çözeltisi damlatılarak 15 – 30 saniye beklenir, distile su ile yıkanır ve karşıt boya olarak safranin damlatılır ve 40 – 50 saniye bekletilir. Preparat distile su ile yıkanarak havada kendi halinde kurumaya bırakılır, preparata immersiyon yağı damlatılır ve 100 ‘lük objektifle incelenir. Mor renkli bakteriler Gram pozitif, pembe-kırmızı renkli bakteriler ise Gram negatif olarak değerlendirilir. Gram boyama için gerekli olan tüm çözeltiler hazır ticari kitler halinde de pazarlanmaktadır.
Gram-pozitif bakterilerin kristal viyole/iyot kompleksini tutma özelliğine sahip peptidoglikan yapıda hücre duvarları vardır. Hücre duvarlarının ağsı ve kat kat peptidoglikandan oluşan yapısı boya parçacıklarını tutar. Gram-negatif bakterilerin hücre duvarı ise sadece ince birpeptidoglikan katmanında oluşur ve boyaları tutamaz. Gram-negatif bakterilerde aynı zamanda lipid yapıda bir dış zar duvardır.
Gram-pozitif gram boyama prosedüründen geçtikten sonra, mikroskop altında mavi-siyah, mor renk alan bakterilerdir. Bu rengin sebebi gram-pozitif bakterilerin hücre duvarlarının kristal viyole/iyot karışımını tutmasıdır. Gram-negatif bakterilerin aksine gram-pozitif bakterilerin hücre duvarlarının dışında ¨Dış Zar¨ bulunmaz. Peptidoglikanhücre duvarı daha kalın olan gram-pozitiflerin boyaları tutma kuvvetleri fazladır.
Orijinal bakteri sınıflandırmasında gram-pozitifler Firmikütler şubesini oluşturuyorlardı. Firmikütler şubesi çok geniştir ve içerdiği bazı ünlü familyalar şunlardır: Bacillus,Listeria, Staphylococcus, Streptococcus, Enterococcus, ve Clostridium. Bu şube,Mycoplasma grubunun da üyesi olduğu Mollikütleri de içine almak üzere genişletilmiştir. Bu bakteriler hücre duvarına sahip olmadıkları için gram boyasıyla boyanamazlar ancak boyanabilen türlerden geliştikleri varsayılmaktadır.
Actinobacteria gram-pozitiflerin başka bir ailesidir. Actinobacteria ve Firmikütler,DNAlarındaki yüksek ve düşük G+C miktarı sebebiyle (sırasıyla) guanin ve sitozingrupları olarak adlandırılırlar. İkinci hücre zarına sahip olmamaları ve sterollere sahip olmaları sebebiyle bu şubelerin ökaryotların ataları oldukları iddia edilmiştir.
Deinococcus-Thermus grubu bakteriler de yapıları gram-negatif bakterilerle aynı olmasına rağmen boyanma şekilleri yüzünden gram-pozitif sayılmışlardır.
Hem gram-pozitif bakterilerin hem de gram-neagit bakterilerin S-tabakası denen ayrı bir zarları daha vardır. Gram-negatiflerde s-katmanı, dış zara yapışıktır. Gram-pozitiflerde ise s-katmanı, peptidoglikan tabakasına yapışıktır. Gram-pozitiflerin kendilerine has bir özellikleri hücre duvarlarında teyikoik asit bulundurmalarıdır. Lipoteyikoik asit denen, özel teyikoik asit türünün lipid kısmı, peptidoglikan tabakasının hücreye ¨ demirlenmesine¨ yardımcı olur.
Gram-negatif bakteriler Gram boyama prosedürü sırasında kristal viyole boyasını tutmayan bakterilerdir. Gram-pozitif bakteriler, alkolle yıkandıktan sonra mavi rengi tutmaya devam ederlerken, Gram-negatif bakteriler mavi rengi kaybederler. Gram boyama testinde kristal viyoleden sonra bir karşı boya eklenir. Bu boya Gram-negatif bakterileri kırmızı-pembe renge boyar. Bu test, hücre duvarlarının türüne göre çok farklı olan iki bakteri tipini ayırmakta son derece faydalıdır.
Gram-negatif bakterilerin pek çoğu patojendir. Yani, insanlarda hastalık yapma yetisine sahiplerdir. Bu hastalık yapma yetisi, Gram-negatif hücre duvarının bazı özelliklerinden, isim vermek gerekirse LPS (lipopolisakkarit) içeriğinden kaynaklanmaktadır. LPS’ler endotoksinlerdir.
gram boyama nedir? nasıl yapılır, Gram Negatif, gram pozitif, Hans Christian Gram, Iyot, Kendi, Klebsiella Pneumoniae, Omurilik, Streptococcus Pneumoniae
Santrifüj Nedir? Ne İçin Kullanılır?
Kan Grubu Tahlili Nasıl Yapılır?