Çift yıldızlı gezegen… (mi?) (Double-Star proto-planet…?)
Çift yıldızlı gezegen oluşumu.
(Kaynak: Andrea Isella/Rice University; B. Saxton/NRAO/AUI/NSF; ALMA/NRAO/ESO/NAOJ/spacedaily.com)
Spacedaily.com’da 16 Şubat 2016 tarihinde yayımlanan bir habere göre, astronomlar, çift yıldız HD 142527’in etrafında, gezegen oluşturan bir gaz diski belirledi…
Şili’deki “ALMA” (Atacama Large Millimeter/submillimeter Array) radyoteleskobuyla gerçekleştirilen gözlemlerde, bu yıldız-ikilisi etrafında gözlenen kırmızı renkli “toz yayı” (arc), içinde gaz mevcut olmayan, yay şeklinde bir toz bulutu…
Bu yıldız-ikilisinin etrafında, ayrıca, bir (mavi-yeşil) karbon monoksit gazı diski de mevcut…!
Araştırmacılar, gerçekleştirilen yeni gözlemlerle, varlığı uzun zamandır bilinen bu sistemin içerik ve mekaniğinin daha iyi analiz edilme imkanının yaratıldığını söylüyor…
Bu yıldız-ikilisi “HL Tau” gibi gezegen sistemi oluşturma sürecinde bulunan genç yıldızları barındıran, 450 ışık yılı uzaklıktaki “Scorpius-Centaurus” yıldız kümesi içinde yer alıyor… Yapılan gözlemlerde, HL Tau’nun çevresinde de, gezegen oluşturan bir gaz-toz diskinin mevcut olduğu belirlenmişti…!
Araştırmacılar, gerçekleştirilen gözlemlerde, toz diskinin içinde karbonmonoksit gazının serbest halde mevcut olmadığının anlaşılması üzerine, bu gaz moleküllerinin toz tanelerine buz halinde yapıştığı sonucuna vardı…! Araştırmacılar, bu buz-toz oluşumunun gezegen oluşumunu başlattığını düşünüyor… Toz tanelerinin birbirleriyle birleşebilmesi için bu buzlu ortama ihtiyacı var… Tozlar birleştikçe, daha büyük kütlelerin ortaya çıkması nisbeten kolay…!
Araştırmacılar, toz bulutunun hilal şeklinde oluşmasının ikili yıldız sistemlerine özgü bir durum olabileceğini düşünüyor…
Astronomlar, yakın zamana kadar, ikili-yıldızların (binary system) yörüngesinde bir gezegenin barınmasını mümkün görmemekteydi…! Kararlı yörüngelerin bulunması biraz zor görünüyordu… Ancak, kısa bir süre sonra, ikili-yıldız sistemlerinin etrafında da gezegenler keşfedilmeye başlandı… Önceki varsayımın geçerli olamayacağı anlaşıldı…
HD 142527, ikili-yıldız sistemleri etrafında gezegen oluşumunda bir laboratuvar ortamı sağlayacak gibi görünüyor…!
Yazar Bahar K. UzanYayın tarihi 29/02/2016 Kategoriler GÖKYÜZÜ FOTOĞRAFÇILIĞI, SAMANYOLU-Milky Way GalaxyEtiketler Double Star System Planet, HD 142527 System, HL Tau System Planet
Önceki Önceki yazı: Einstein’in Kedisi… (mi?) (Einstein’s Cat…?)
Sonraki Sıradaki Yazı: Elementer Parçacıklar… (Elementary Particles…)