Arsanızın Yerini Biliyormusunuz ? | Konut Haberleri
19 Ocak 2013 Cumartesi Yazdır
Tarlaların sınırları yöresel örf, adet ve imkanlara göre çit, tel, taş, ağaç, dere, yol gibi doğal veya yapay sınırlarla belirlidir. Arsa ise tarla gibi belirli sınırlarla çevrili olmaz. Bu nedenle çok kişi arsasının tam yerini genelde bilmez.
Bir arsanın yerini veya sınırlarını öğrenmek için arsanın bulunduğu yerdeki kadastro müdürlüğüne başvurmak gerekir. Lisanslı harita kadastro bürosu olan yerlerde ise bu bürolara başvurulmalıdır.
Kadastro müdürlüğü veya lisanslı büro yetkilileri ile birlikte arazi veya arsanın bulunduğu yere gidilir ve teknik görevliler arsanın yerini sahibine gösterir.
Arsanın yerini öğrenebileceğiniz gibi tam sınırlarının, köşe noktalarının gösterilmesini de isteyebilirsiniz.
Arazinizin yerini bildiğinizi sanıyor olsanız dahi öteden beri bildiğiniz sınır tapuda geçerli sınır olmayabilir. Tarlaların kullanımı ile zamanla doğru sınırlar değişmekte, siz komşu tarafa veya komşu siz tarafa birkaç metre geçebilmektedir.
Bu nedenle, zaman zaman yer gösterme talebinde bulunmak faydalı olabileceği gibi komşu parsel sahibi ile birlikte talepte bulunmak daha da faydalı olacaktır.
Bir arazi veya arsayı satın almadan önce ölçtürmekte yarar vardır.
Acaba gazete veya internet ilanı ile size satılmak istenen yer gerçekten size gösterilen yer midir? Bilinçli veya bilinçsiz bir şekilde bazen başka taşınmazların fotoğrafları çekilerek internete konuyor. Bu durum alıcının aldanmasına neden oluyor.
Siz siz olun satın alacağınız yerin bir harita-kadastro görevlisi tarafından size gösterilmesini isteyin. Yoksa tapuda aldığınız yer size gösterilen yerden farklı bir yer çıkabilir. Denize yakın sandığınız arsa bir dağ başında olabilir. Çünkü arazi veya arsaların üzerinde parsel numarası yazılı değildir. Tapuda aldığınız yer acaba size gösterilen yer midir?
Satın almadan önce ölçtürmediyseniz satın aldıktan sonra ilk işiniz bu olmalıdır. Böylece aldığınız yerin neresi olduğunu, tam sınırlarını ve yüzölçümünü öğrenebilirsiniz.
Bazen tapuda yazılı miktar ile haritadan hesaplanan miktar veya zemindeki kullanım miktarı birbirini tutmaz. Herkesin bildiğinin aksine tapuda yazılı yüzölçümün bir önemi yoktur. Zeminde ne kadar yer kullandığınızın da hukuki bir önemi yoktur. Hukuken geçerli olan haritadan hesaplanan yüzölçümüdür. İş mahkemeye intikal ettiğinde mahkeme haritadan hesaplanacak yüzölçüme itibar eder. Bu nedenle bir arsa veya arazi satın almadan önce ilk iş kadastroya uğramak ve taşınmazın haritadaki yüzölçümünü hesaplatmak olmalıdır.
Tapuda yazılı hisse oranı yüzölçümü ile karıştırılmaktadır. Tapu senedinde 200/10000 hisse yazdığında, bu 200 m2 yer alıyorsunuz anlamına gelmez. 200/10000 hissenin taşınmazın yüzölçümü ile orantılanması sonucu bu hisseye tekabül eden m2 bulunur. Hisselendirmede taşınmazın yüzölçümünün pay/payda olarak alınması zorunluluğu yoktur. Örneğin, taşınmaz 10.000 m2 değil de, 7000 m2 ise 200/10000 hissenin karşılığı 200 m2 değil, 140 m2 dir.
Hisseli taşınmazlarda her bir hissedara isabet eden yerin gösterilmesi imkanı yoktur. Kadastro görevlileri taşınmazın sadece dış sınırlarını gösterebilir. İçine girerek hisse ölçümü yapamazlar. Hisseli yerde hiçbir hissedar “şurası benimdir” diyemez. Herkes taşınmazın her köşesine, her yerine ortaktır. Ancak noterden anlaşma yaparak kullanım yerlerini belirleyebilir ve bu anlaşmayı tapuya da şerh ettirebilirler. Böyle bir şerh varsa hissedarların kullanım yerleri de ölçülebilir.
Arsa veya araziye sınır işaretleri koyacaksanız, bunu ancak ölçtürerek yapabilirsiniz. Yoksa yaptığınız masraf boşa gidebilir. Ölçtürmeden yapacağınız duvar komşu tarafa geçerse, komşu bu duvarın yıkılmasını isteyebilir. Örnekleri çoktur.
Arazinize inşaat yapacaksanız yine tam sınırlarını bilmeniz lazım. Bazen yapılan inşaatın bir duvarı, odası hatta tamamı komşu parsele taşmış olabilmektedir.
Yer gösterme talebini arsa veya arazinin bizzat sahibinin yapması gerekir. Başvuruda sadece nüfus cüzdanı ve varsa tapu senedi istenir. Taşınmazın sahibi gelemeyecekse noterden verdiği vekaletnameye göre vekili olan kişi de yer gösterme talebinde bulunabilir. Satmaya veya satın almaya yetkili olan vekil, vekaletnamede yer gösterme yetkisi yazmasa dahi kadastro görevlilerinden yerin gösterilmesini isteyebilir.
Tapuda yazılı malik ölmüş ise mirasçıları da yer gösterme isteyebilirler. Bunun için tapunun adlarına intikal etmiş veya etmemiş olmasının bir önemi yoktur. Mirasçılık belgesi çıkarılmışsa tek bir mirasçı dahi mirasbırakana ait yerin veya yerlerin kendisine gösterilmesini isteyebilir.
Taşınmazın kiracısı da kullanacağı yerin kendisine gösterilmesini her zaman isteyebilir. Bunun için kira sözleşmesini kadastro görevlilerine ibraz etmesi yeterlidir.
Komşu taşınmazla olan sınırınızı ölçtürebileceğiniz gibi, yola, dereye, ormana olan sınırınızı da ölçtürebilirsiniz.
Yer göstermenin illa ki zemine gidilerek yapılması zorunlu değildir. Taşınmazın olduğu bölgeyi iyi tanıyorsanız, sadece harita üzerinden taşınmazın gösterilmesini de isteyebilirsiniz. Yüzölçümünü harita üzerinden hesaplatabilirsiniz. Az çok harita bilginiz var ise kadastrodan harita örneği alıp, zemindeki konuma göre kabaca taşınmazın yerini ve sınırlarını siz de belirleyebilirsiniz.
Ancak sınır ihtilaflarında mutlaka resmi görevlilerden yer gösterme istenmesi gerekir.
Taşınmazın tüm sınırlarını ölçtürebileceğiniz gibi sadece bir sınırını da ölçtürebilirsiniz.
Sınır anlaşmazlığı nedeniyle yer gösterme istiyorsanız, komşuya da haber verin. Ölçüm sırasında komşu da bulunsun. Görevlilerin gösterdiği sınırlara hemen kazık çakarak işaretler koyun. Sonra bu sınırlara duvar, çit tel örgü yapabilirsiniz.
Ölçtürmüş olmanıza rağmen komşu size ait olan kısımdan çıkmak istemiyorsa kaymakamlık veya valiliğe başvurarak tecavüz edilen kısmın size iadesini isteyebilirsiniz. Kaymakamlık kadastrodan eleman görevlendirerek bir daha ölçüm yaptırır ve sizin olan yeri kolluk güçleri yardımı ile size teslim eder. Buna rağmen sonuç alamadıysanız mahkemede müdahalenin meni davası açabilir hatta savcılığa suç duyurusunda bulunabilirsiniz.
Yer göstermenin elbette bir maliyeti vardır. Arazinin yanına kadar gidilecek aracı sizin temin etmeniz zorunludur. Ayrıca ücret yatırmanız da gerekli… Yer gösterme ücreti taşınmazın imar parseli olup olmadığına ve büyüklüğüne göre değişmektedir. Köydeki arazi ile şehirdeki arsanın yer gösterme ücreti farklıdır.
Yatırım yapacaksanız köşedeki arsa her zaman daha çok istikbal vaad eder. Unutmayın ki, “odunun meşesi, kadının ayşesi, arsanın köşesi” makbuldür.