Y Kromozomu, 180 Milyon Yaşında | Sanat Karavanı
Home / BİLİM / Y Kromozomu, 180 Milyon Yaşında
Erkekleri dişilerden genetik olarak ayıran Y kromozomunun yaklaşık 180 milyon yıl önce oluştuğu belirlendi.
Erkeklerdeki cinsiyet belirleyici kromozomlar XY, dişilerde ise XX şeklinde belirir.
Yani erkek ve dişiler arasındaki fizyolojik ve anatomik farklılıklardan yalnızca Y kromozomu sorumludur.
Yapılan araştırmalar neticesinde bu durumun uzun zaman önce böyle olmadığını ortaya konuldu. Milyonlarca yıl önce X ve Y kromozomlarının birbirinden farklı olmadığı, zamanla Y kromozomunun X kromozomundan farklılaşarak bugünkü halini aldığı anlaşıldı.
Günümüzde X kromozomu 1000’den fazla gen taşır, Y kromozomu ise yalnızca 20 gen taşımaktadır.
Plasentalı, keseli ve yumurtlayan memelilerden alınan genetik veriler sonucunda, araştırmacılar yaklaşık 4,3 milyar genetik dizilim elde ettiler.
Araştırmalar sonucunda cinsiyet belirleyen birbirinden bağımsız olarak iki farklı gen olduğu belirlendi.
Plesantalı ve torbalı memelilerin atalarında cinsiyet belirleyici SRY geninin yaklaşık 180 milyon yıl önce şekillendiği, yumurtlayan memelilerde ise AMHY geninin yaklaşık 175 milyon yıl önce şekillendiği anlaşıldı.
Y kromozomu ortada yokken memelilerde cinsiyetin nasıl belirlendiği üzerindeki çalışmalar devam etmekte. Örneğin timsahlarda ve kaplumbağalarda bu durum üzerinde hava sıcaklığı belirleyici olabiliyor. Kaplumbağalarda 33 °C – 34 °C sıcaklık doğacak olan yavrunun dişi olmasına sebep olurken, erkek yavrular için bu sıcaklık yaklaşık 28 °C – 31 °C. Timsahlarda ise durum kaplumbağaların tam tersi şekilde işliyor, dişi yavrular için 28°C – 31°C sıcaklık gerekirken, erkek yavrular için 31°C – 34 °C civarında. Memeliler için ise anlaşılmış değil.
Anahtar KelimelerAMHY GENİDNAPLASENTASRY GENİXY KROMOZOMUyaşam