Utku Çakırözer: Gazeteciliği suçlama alışkanlığı, bu 'yargı reformu' ile bitmez - Evrensel.net
27 Eylül 2019 14:24
Utku Çakırözer: Gazeteciliği suçlama alışkanlığı, bu "yargı reformu" ile bitmez
CHP Milletvekili Utku Çakırözer, hükümetin "yargı reformu" paketini eleştirerek "Haberin, eleştirinin suçlanmayacağını, terör suçlaması ile yargılanmayacağını garanti etmiyor" ifadelerini kullandı.
CHP’nin gazeteci kökenli milletvekili Utku Çakırözer, hükümetin hazırladığı yargı reform paketinin basın ve ifade özgürlüğü alanında beklentileri karşılamadığını söyledi. Çakırözer, “Paket bu haliyle haberin, eleştirinin bundan sonra suçlanmayacağını; gazetecilerin, aydınların terör suçlaması ile yargılanıp tutuklanmayacağını garanti etmiyor” dedi.
AİHM ve AYM kararlarına, Anayasa ve kanunlara göre haberin zaten suç olmadığını belirten Çakırözer, “En az 300 gazetecinin hiç yargılanmaması, 126 gazetecinin hapiste olmaması gerekiyordu” dedi.
"ÇELİŞKİ YUMAĞINDAN ÖZGÜRLÜK ÇIKMAZ"
Utku Çakırözer, AKP’nin 15 kanunda değişiklik öngören yargı reformu paketini değerlendirdi. Terörle Mücadele Kanunu’nun 7. maddesinin 2. fıkrasına eklenmesi düşünülen cümleyi değerlendiren Çakırözer, “Halihazırda terör örgütü propagandası yapan kişi 1 yıldan 5 yıla kadar hapis ile cezalandırılıyor. Bu suçun basın yoluyla işlenmesi halinde verilecek ceza yarı oranında arttırılıyor. Teklifle birlikte bu fıkraya bir de ‘Haber verme sınırlarını aşmayan veya eleştiri amacıyla yapılan düşünce açıklamaları suç oluşturmaz’ düzenlemesi ekleniyor. Aynı madde bir cümlesi ile suçun basın yoluyla işlenmesi durumunda cezasını arttırıyor, diğer bir cümlesi ise basın yoluyla işlenmesi durumunda suç oluşturmayacağını öngörüyor. Bu kadar çelişki yumağından özgürlük çıkması mümkün değil” ifadelerini kullandı.
"HABER VE ELEŞTİRİ ZATEN SUÇ DEĞİL"
Çakırözer, “Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi kararlarına, Anayasamıza, Türk Ceza Kanunu’na göre haber ve eleştiri zaten suçlama konusu yapılamaz. Bu kural işletilse Musa Kart’ın, Kadri Gürsel’in, Erol Önderoğlu’nun, Hüseyin Aykol’un hapse hiç girmemeleri gerekiyordu. Eren Erdem’in hiç yargılanmaması, Osman Kavala’nın değil hapiste olmak hakkında dava bile açılmaması gerekiyordu. En az 300 gazetecinin hiç yargılanmaması, 126 gazetecinin hapiste olmaması gerekiyordu. Cumhuriyet gazetesi davasında verilen ağır hapis cezası kararlarının değil onca adaletsizlikten sonra Yargıtay kararı ile bozulması, hiç açılmaması gerekirdi. Sözcü gazetesi davasından hiç bahsetmemiş olmamız gerekirdi” ifadelerini kullandı.
"HABERİN SINIRLARINI KİM ÇİZECEK?"
Çakırözer, “Yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığı zaten tartışmalı. Yargıda bölünme tartışmaları ise zirveye çıktı. Bununla bağlantılı olarak 'FETÖ borsası' iddiaları giderek daha yüksek sesle dile getiriliyor. Yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığı uygulamada güvence altına alınmadan bir haberin ‘Haber verme sınırını aşıp aşmadığını’ kim belirleyecek? Haberin sınırlarını kim çizecek? ‘Hakyolcular’ grubu mu, İstanbul grubu mu? Yoksa her biri adliyede 'gölge adalet bakanı' gibi gezdiği iddia edilen cumhurbaşkanlığı avukatları mı?” diye sordu.
"KURALLAR AKIL ALMAZ SUÇLAMALARI ÖNLEMİYOR"
“Kuralların varlığı haber ve eleştiriye karşı akıl almaz suçlamaların yöneltilmesini önlemiyor” diyen Çakırözer, "Tam tarafsız ve tam bağımsız olmayan bir yargı, siyasetin her türlü yönlendirmesine açık olan savcılar, uluslararası mahkeme ve yüksek mahkeme kararlarını hiçe sayan hakimlerle haber ve eleştiri suç olmaktan çıkarılamaz. Türkiye bu yargı sistemi ile gazeteciliğin suç olarak görülmesi ayıbından kurtulamaz. Bu yargı, reform tutmaz” ifadelerini kullandı.
"ÖZGÜRLÜK İÇİN NELER YAPILMALI?"
Reformun olumlu düzenlemeler de içerebildiğini, düzenlemelerin tüm yönlerinin Mecliste tartışılacağını belirten Çakırözer, aydınların sık sık suçlandıkları kanun maddeleri üzerinde yapılması gereken değişiklikleri sıraladı:
Terör propagandası şiddet içermeli: Teklifle düzenlenen “terör propagandası” suçunda cebir ve şiddet unsuru aranmalı. Haber ve eleştiri özgürlüğü; propaganda, terör örgütü üyeliği, üyesi olmadan yardım maddelerinin tamamına cebir ve şiddet unsurunun eklenmesiyle veya “Basın ve yayın yoluyla işlenen suçların” bu maddelerden istisna tutulmasıyla korunabilir.
4 ayda açılmayan iddianame iade edilmeli: Basın Kanunu’nda bir habere karşı dava açılması için belirlenen 4 aylık süre şartına mutlaka uyulmalı. Süre sınırını aşan iddianame, mahkemeler tarafından iade edilmeli.
Hakaret, ağır cezadan çıkarılmalı: Türk Ceza Kanunu’nun içindeki hakaret ve aşağılama maddeleri (TCK 125/3-a, 299, 300, 301) üzerinden yapılan yargılamalar Yargıtay yolunun açılması, yaşanan sorunu çözmez. Bu maddelerin Türk Ceza Kanunu’ndan tamamen çıkarılması gerekir. Böylece hakaret, ağır ceza alanından çıkarılmış, özgürlüğü bağlayıcı sonuçlardan uzaklaştırılmış olacaktır.
Erişim engelinde açık kapı bırakılmamalı: İnternet sitesinin tamamının yasaklanmasına son verileceği belirtilen teklifte, bunun mümkün olmadığı durumlarda sitenin tamamının yasaklanabileceği belirtiliyor. Bu noktada açık kapı bırakılmamalı. Mutlaka gerekiyorsa, sadece ilgili sayfa erişime engellenmeli. Böylesine büyük bir yetki olası suistimallere kapatılmalı.
Tutukluluk süreleri yarı yarıya düşürülmeli: Teklifle kovuşturma aşamasında belirlenen tutukluluk süreleri çok uzun. Ağır ceza alanına girmeyen suçlarda en fazla 6 ay olarak belirlenen sınır 3 aya, ağır ceza alınana giren suçlarda en fazla 1 yıl olarak belirlenen üst sınır 6 aya düşürülebilir. Gazetecilerin olmayacak suçlamalarla yargılandıkları terör suçları ile devlete karşı işlenen suçlarda ise kovuşturma aşamasındaki tutukluluk süresi 6 ay uzatma şartı ile 2 yıl olarak belirleniyor. Bu süre toplamda 1 yıla indirilebilir, uzatma seçeneği de olmadan.
AİHM ve AYM kararları içtihat olmalı: Anayasa Mahkemesi Kanunu’nda yapılacak değişiklikle bireysel başvurularda karar verme süresi sınırlandırılmalı. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesinin verdiği kararlar bireysel kapsamdan çıkarılmalı ve içtihat haline getirilmeli.
İnşaat Mühendisleri Odası: Yapı stoğu için toplanan 60 milyar amaç dışı kullanıldı