E-Ticaret Kanunu Hakkında Bilgiler
Elektronik Ticaret Kanunu Hakkında Bilgiler
Son yılların en revaçta oluşumlarından biri olarak dikkat çeken Elektronik ticaret veya kısa adıyla sıkça kullanılan "e-ticaret" genel itibariyle ticaret yapan tarafların bir araya gelmeden elektronik ortam üzerinde çevrimiçi (online) ortamda buluşması üzerine kuruludur.
Bu durum ilgili kanun üzerinde de fiziki olarak karşı karşıya gelmeden, elektronik ortamda gerçekleştirilen her türlü iktisadi ve ticari faaliyet olarak tanımlanmaktadır. Dolayısıyla genel olarak bir e-ticaret sisteminden bahsetmek için öncelikli olarak ticari faaliyetlerin elektronik ortamda ve çevrimiçi yapılması gerekmektedir.
Elektronik Ticaret Kanunu genel itibariyle e-ticaret hayatını düzenlemek amacıyla çıkartılmış, bu ticaret kapsamındaki önemli ayrıntıları, firma bilgilendirmelerini, kişisel verilerin korunması hükümlerini düzenleyen ayrıntılı bir kanun olarak yayınlanmıştır.
Kanun 6563 sayılı e-ticaret kanunu 23.10.2014 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde kabul edilmiş, Resmi gazete ise 27.11.2014 tarihinde yayınlanarak 6 ay sonra 01.05.2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
İlgili kanun metninde e-ticaret yapan kişi ya da kurumlar "hizmet sağlayıcı" olarak tanımlanmaktadır. Dolayısıyla e-ticaret faaliyetinde bulun tüm kişi ve kurumlar aslen birer hizmet sağlayıcısıdır. Başka kişi ve kurumların e-ticaret yapmasına olanak sağlayan kişi ve kurumlar ise "aracı hizmet sağlayıcı" olarak tanımlanmaktadır.
Aracı hizmet sağlayıcı kanun tasarısında başlangıçta olmamasına karşın komisyon görüşmelerinde kanun metnine giren oldukça karışık bir tanımlamadır. Elektronik Ticaret Düzenlemesi Kanun'u ile e-ticaret işlemlerinde bulunan hizmet sağlayıcılar ve aracı hizmet sağlayıcılar ile başkalarının e-ticaret işlemlerinde bulunması için gerekli işlemlerde bulunan uygun ortam sağlayan kişi ve kurumlar için izinli pazarlama yapma ve özellikle kişisel verilerin korunması gibi yeni şartlar ve özel yeni yükümlülükler getirmektedir.
Hizmet sağlayıcı kişi ve kurumların yükümlülükleri arasında öncelikli olarak bilgi verme yükümlülüğü yer almaktadır. Ayrıca Hizmet sağlayıcısı siparişe dair yükümlülüklerini ve Ticari elektronik iletilere ilişkin yükümlülüklerini yerine getirme zorundadır.
Aynı özelliği taşıyan tüm kişi ve kurumlar bu yükümlülüklere ilave olarak iletinin reddine uyma yükümlülüğü ve özellikle kişisel verilen korunması yükümlülüğüne uymak zorundadır. Aracı hizmet sağlayıcıların yükümlülükleri ise hizmet sağlayıcılara kıyasla daha az kapsamlıdır.
Aracı hizmet sağlayıcı kişi ve kurumların öncelikli yükümlülüğü ticari ileti gönderimi için izin alma yükümlülüğüdür. Bu işle iştirak eden tüm kişi ve kurumlar kişisel verilerin korunması yükümlüğünü de üstlenmek zorundadır. Elektronik ticaret konusunda yaşanan tüm sözleşmeleri “e-ticaret sözleşmesi” olarak kabul etmek kanunen uygundur.
Tanım itibariyle sıklıkla karıştırılan bir diğer konu da esas itibariyle benzer konular işleyen mesafeli sözleşme ile e-ticaret sözleşmesidir. Bu iki sözleşme kapsamında farkları bilmek fiziken karşı karşıya gelmeden yapılan bu iki ticaret türünün de kolay anlaşılabilmesi için çok önemlidir. Bu iki sözleşme türü arasındaki en büyük fark e-ticaret sözleşmelerinin online olarak elektronik ortamda yapılmasının zorunlu olmasına karşın mesafeli sözleşmelerde iletişim araçlarıyla uzaktan yapılıp, online ortam zorunluluğunun bulunmamasıdır.
Diğer fark ise mesafeli sözleşmelerin tüketici mevzuatı kapsamında olduğundan ötürü alıcı taraf olan daima tüketicidir. Fakat e-ticaret sözleşmelerinde alıcı ya da satıcı tüketici olmak zorunda değildir.İlgili kanun kapsamında e-ticaret faaliyeti yürütün kişiler Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından görevlendirilen elemanlar ile denetlenmektedir.
Bu denetim elemanları e-ticaret ile uğraşan kişi ve kurumlardan her türlü bilgi, belge ve defter istemeye, aldıklarını incelemeye ve yetkililerden yazılı ve sözlü her türlü bilgi alma hakkına sahiptir. Kanun kapsamındaki hükümlere uymayan kişi ya da kurumlar yapılan ihlal ve ihlalin büyüklüğüne göre 1000 TL ile 50000 TL arasında idari para cezasına çarptırılabilmektedir.