﻿ Yaşam Kaya: Madde 22 - Sanat Yemekte Yenir mi?
Güncelleme: 16.08.2019 02:15
İKİ OYUN İKİ ELEŞTİRİ: 'MADDE 22' ve 'SANAT YEMEKTE YENİR Mİ?'
Amerikalı yazar Joseph Heller'in kaleminden çıkan, II. Dünya Savaşı’nda İtalya yakınlarındaki uydurma ada olan Pianosa’da geçen Madde 22, savaşı yöneten algıları, savaşın bireysel ve toplumsal anlayış biçimini ağır biçimde eleştirir. Olayları baş kahramanı ve anlatının vicdanına dönüşen anti-kahraman Yossarian, ABD Hava Kuvvetleri’nde bombardıman uçağı kullanan bir pilottur. Hava filosu askerlere belirli görevleri tamamladıktan sonra askerlerin evlerine dönebilecekleri sözünü vermiştir. Ancak savaşı yönetenler pilotların görev sayılarını sürekli arttırarak oradan ayrılmalarını imkansız hale getirir. Savaş ağır biçimde insan kayıplarına sebep olmayı sürdürmektedir. Savaşın bürokratik baskısı Madde 22 denilen aptalca bir yönetmelikle kanunlaştırılır. Bu maddeye göre artan uçuş süresine itiraz eden bir subayın itirazının kabulü için tek şart akıl sağlığının yerinde olmamasıdır. Ancak bu itirazı yapabildiğine göre bu ayrıcalıktan faydalanamaz. Maddeye göre bu durumu algılaması aklı başında olduğunun bir ispatıdır. Yani Madde 22 kısır bir döngü; savaşan pilotlar ise sürekli insan öldürmekle görevli makinelerdir.
Anahtar Kelimeler: Semaver Kumpanya, Işıl Kasapoğlu, madde 22, yaşam kaya, serkan keskin, Semiha Berksoy Opera Vakfı, Sanat Yemekte Yenir mi?, zeliha berksoy