Kılıç Kalem: Nef’i - Çağrı Daş - Güncel, Türkiye Eğitim Portalı, Eğitim Sayfası
Kılıç Kalem: Nef’i
Bu makale 884 kere okunmuş.
31 Ağustos 2016, Çarşamba - 21:26
“Can çıkar huy çıkmaz” sözünü yaşatmış gerçek bir hiciv şairini anlatacağım sizlere. Kalemi yüzünden boğdurularak öldürülen ve o haldeyken dahi hicivinden vazgeçmeyen Erzurumlu Nef’i. Babasını dahi hicveden 17’yyda yaşamış keskin dilli söz ustası divan edebiyatının en önemli Hiciv yazarı Nef’i.
1572 yılında Erzurum’un Hasankale ilçesinde dünyaya gelmiştir. Gerçek adı ömer olan Nef’i 17’yy.da yaşayan divan şairleri arasına adını altın harflerle yazdırmıştır. Cesur, inatçı ve sert mizacıyla divan edebiyatının en büyük Hiciv yazarıdır. Devrin Erzurum defterdarı Gelibolulu Müverrih Ali Efendi genç ömer’i keşfetmiş ve Nef’i(yararlı) mahlasını vermiştir. Edebiyatımızın en büyük kaside yazarıdır. Kaside türünde çok başarılı eserler vermiş, kendisinden sonra gelecek olan kaside yazarlarını etkilemiştir. Birinci Ahmed ve Dördüncü Murad’a yazmış olduğu övgüleriyle sarayda tanınan bir sima haline gelmiştir. Ancak kısa zamanda, etrafındakileri ve devlet adamlarını acımasızca eleştirmesi kendisini istenmeyen adam haline getirmiştir. Devrin vezirlerine yazdığı hicivlerle zindanlara düşmüş ve sürgün edilmiştir. Ancak bunların hiç biri Nef’i’yi hicivlerinden uzaklaştıramamıştır. Nef’i en önemli eseri olan Silham-ı Kaza (kaza okları)’yı Dördüncü Murad’a takdim ederken Sarayın çatısına yıldırım düşer. Dördüncü Murad çok değer verdiği Nef’i’den kuşkulanmış ve onu uğursuz görerek huzurundan kovmuştur. Sarayda onu seven tek insan olan Sultan Murad’dan da desteği kaybeden Nef’i bundan sonraki hayatında korumasız kalacaktır. Nef’i yazdığı acımasız hicivleri için defalarca ikaz edilmesine rağmen devrin Sadrazamı Bayram Paşa aleyhinde hicivler yazınca idamına hükmedilmiştir. Kendisi için Sadrazam Bayram Paşaya yazılan af mektubuna damlayan mürekkebi görünce dayanmamış ve Sadrazam Bayram Paşayı hicveden sözcükleri dökmüştür kaleminden. Usta şair kalemi yüzünden boğdurularak öldürülecektir.
Bakın bir şair onun için ne diyor:
Gökten nazire indi Silham-ı kazasına
Nef’i diliyle uğradı Hakk’ın belasına
Hayatını kalemi uğrunda harcamış olan Nef’i sade bir üslup ile eserlerini meydana getirmiştir. Silham-ı Kaza, Türkçe Divan ve Farsça Divan adlı eserlerini yazmıştır. Edebiyatımızda Hiciv türünün en başaralı örneklerini vererek unutulmayan divan sanatçıları arasına girmiştir.
Şair Nef'î Efendi, Saraydakilerle alay eden şiirler söyler, yazdığı hicivlerle dönemin birçok isminin nefretini ve öfkesini üstüne çekerdi... İşte bunlardan biri de Vezir Tahir Efendi idi. Ona da hakaret ettiğinden, Tahir Efendi Nef'î'ye "Kelb" (köpek) demişti. Nef'î de hemen bir şiirle ona cevab verdi:
"Bize kelb demiş Tahir Efendi
İtikadımca kelb, tahirdir..."
Zamanın Şeyhülislamı onu ikaz etmiş, bir Müslümanı kötülerken aşırı gidilirse küfre düşülebileceğini söylemişti. Nef'i de buna karşılık olarak;
Tutalım ben O'na diyem Müslüman
İkimiz de çıkarız orada yalan..." diyerek cevap vermişti...
Daha sonra tahta çıkan Sultan 4. Murad Han onu Başkatipliğe tayin etti, fakat kimseye ilişmemesini söyledi. Her ne kadar Nef'î, Padişaha bu konuda söz verse de, yaradılışı icabı, kalemini durduramayıp Sadrazam Bayram Paşa hakkında bir hicviye yazdı:
"Gürcü hınzırı, a samsun-ı muazzam, a köpek
Nerde sen, nerde sadrazamlık, a köpek
Bir senin gibi deni cehl-i mücessem, a köpek..."
Etiketler: çağrı daş yazdı erzurumlu şair nefi Yorumlar 1Sende Yaz	Adınız Soyadınız: E-Postanız: Yorumunuz: 7 + 9 = ? Gönder
31 Ağustos 2016, Çarşamba, 22:28
Dostum very good olmuş