Anadolu’nun giriş kapısı; ERZURUM - Kâmil Çakır
Yüzyılların deneyimlerinden süzülerek biçimlenmiş, şiiri, müziği ve hikâye anlatımı olan âşıklık geleneğiyle ve öncüleri Emrah, Sümmani, Reyhani, Mustafa Ruhani, Mevlüt İhsani ve Nihani’siyle aşktır Erzurum.
“ Gece yar hanesinde / Yastığım bir taş idi / Altım çamur üstüm yağmur / Gine gönlüm hoş idi” ve “Kırmızı gül demet demet / Sevda değil bir alamet / Gitti gelmez o muhannet / Şol Revan’da balam kaldı” türküleriyle Kırmızı Güldür Erzurum.
“Avrat vardır arpa unundan aş yapar, avrat vardır dolu ambarı boş yapar”, “Ucuz etin tiridi olmaz”, “Sen ağa ben ağa inekleri kim sağa”, “Geven ne ki gölgesi ne ola” gibi atasözleriyle özümdür Erzurum.
“Bemirat tahtasına uzanasan”, “Ayağın daşli gözün yaşli ola”, “Yarı yolda galasan”, “Sufatın arkan döne” sözleriyle ahtır Erzurum.
“Dinleyin Erzurum methin edeyim / Nice yüz bin cânı var Erzurum‟ un / Yârân-ı ahbâba vasfın edeyim / Önünde bir kanı var Erzurum’ un” dizeleriyde şiirdir Erzurum.
Tebriz Kapı, Erzincan Kapı, Kavak Kapı, Kars Kapı, Yeni Kapı, İstanbul Kapı, Kilise Kapı ve Gürcü Kapı’sıyla Doğunun Sınır Taşıdır Erzurum.
Osmanlı dönemi yapısı Cennetzade Hanı, kervanların şehre girmeden önceki ilk uğrak yeri Gümrük Hanı, tek katlı ve açık revaklı avlulu Hacılar Hanı ve oldukça harap bir durumda olan Komesli Hanıyla çarşı pazardır Erzurum.
Kırkçeşme Hamamı, Murat Paşa Hamamı, Şeyhler Hamamı, Tahta Hamamı, Lala Mustafa Paşa Hamamı (Çöplük Hamamı), Erzurum Hamamı ( Pastırmacı – Fuadiye), Çifte Göbek Hamamı, Hanım Hamamı, Saray Hamamı ve Boyahane Hamamı ile hardır Erzurum.
Palandöken’i ile kardır Erzurum.
Doğu Anadolu’da nadide bölge jeolojisinin bir hediyesi gibi duran Narman Peri Bacaları ile sırdır Erzurum
İçinde 20.000 kayıtlı eser bulunan, bölgede yaşamış kültürlerin gelişimi, üretimi, yaşam tarzı, sanatı, dini inanışları ve gelenekleri gibi birçok konuda ziyaretçilere bilgi sunan eserlerin bulunduğu Arkeoloji Müzesi, Anadolu’da bulunan kapalı avlulu medreselerin en büyüğü Türk-İslam Eserleri ve Etnografya Müzesi (Yakutiye Medresesi), Millî Mücadele için Erzurum’a gelen Mustafa Kemal ve kongre heyetine ev sahipliği yapmış Atatürk Evi Müzesi ve Erzurum Kongresinin toplandığı ilk bina 23 Temmuz Erzurum Kongre Binası Resim Heykel Müzesi ve Galerisi ile tarihtir Erzurum.
Doğusunda bulunan Deveboynu Geçidi, kuzeyinde bulunan Gürcübogazı, güneyinde bulunan Palandöken geçidini gelebilecek Rus ve Iran saldırılarına karşı koruyabilmek için kurulan, Aziziye Tabyası, Mecidiye Tabyası, Büyük Palandöken Tabyası, Kiremitlik Tabyası gibi 21 tabyasıyla şehittir Erzurum.
Alvarlı Muhammed Lütfi, Abdurrahman Gazi Hazretleri, Habip Baba, Osman Efendi, Taşkesenli Ahmed Efendi, Cafer Efendi ve Abbas Mehdi’siyle velidir Erzurum.
Ahmediye Medresesi, Çifte Minareli Medrese, Yakutiyr Medresesi ve Şeyhler Medresesi ile İlimdir Erzurum.
Kale Mescidi, Ulu Camii, Ayaz Paşa Camii, Lala Paşa Camii, Boyahane Camii, Caferiye Camii, Gürcükapı Camii, Murat Paşa Camii ve Ali Paşa Camii gibi Mülk-ü İslam’ın kilidi camileri ile ezandır Erzurum.
Tarihi doğasıyla, dadaşı gardaşıyla, bugünü yarınıyla Mevla’ya emanettir Erzurum.
Sonraki Yazı gül ü hezâr
Önceki Yazı MEMLEKETİM