Ermeni cemaatinde 'patrik' krizi! | İlker Akgüngör
Yeni patrik seçmeye çalışan Ermeni cemaati seçim sürecinin ilk adımı olan ‘Patrik kaymakamı’ (Değabah) seçimi krizle başladı. Ermeni Patriği Mesrop Mutafyan, 2008’de ağır bir demans hastalığına yakalandı. Bir süre bekleyen Ermeni cemaati yeni bir patrik mi yoksa eş patrik mi seçeceğiz sorusunu İçişleri Bakanlığı’na sordu. Bakanlık, yeni bir patrik ya da eş patrik seçilemeyeceğini onun yerine tarihte örneği olmayan bir makam olan ‘patrik genel vekili’ seçilmesi gerektiğini önerdi. Bunun üzerine Patrikhane, Aram Ateşyan’ı ‘Patrik Genel Vekili’ olarak atadı.
Mutafyan emekli edildi
Patrik Mutafyan’ın tıbbi olarak iyileşmeyeceği 9 yıl sonra tüm cemaat tarafından kabul edilince 26 Ekim 2016 tarihinde toplanan Kilise Genel Kurulu Patrik Mesrop Mutafyan’ı emekliye ayırarak yıllardır beklenen patriklik seçiminin önünü açtı. 23-24 Şubat 2017’de Ermenistan Eçmiadzin’de Tüm Dünya Ermenileri Katolikosu 2. Karekin başkanlığında yapılan toplantılarda, seçimi yönetecek Patrik Kaymakamı seçilmesi ve Patrik Genel Vekili Ateşyan’ın istifası üzerinde uzlaşıldı.
Valilik süreci durdurdu
15 Mart 2017’de Aram Ateşyan ile Almanya Ermenileri Dini Önderi Başepiskopos Karekin Bekçiyan’ın aday olduğu Ruhani Kurul Genel Meclisi’nce yapılan gizli oylamada; Bekçiyan 34 ruhaniden 23’ünün oyuyla seçimi kazandı. İtirazlara rağmen adaylıktan çekilmeyen Ateşyan ise 11 oy aldı. Ancak Patrik Kaymakamı seçiminin hemen ardından İstanbul Valiliği tarafından Patrikhane’ye gönderilen yazıda, “Patrik Vekili’nin görevinin başında olduğu, patrik seçimiyle ilgili esasi ve usul ve teamüllerin cemaatinizce yakinen bilindiği, bu kapsamda seçim sürecinin başlatılmasının hukuken mümkün olmadığı değerlendirilmektedir” denilerek süreç durduruldu.
Eçmiadzin’e şikayet edildi
Kriz bununla sona ermedi. Patrik Kaymakamı seçilen Bekçiyan 10 günlüğüne gittiği Köln’den istifasını istediği Aram Ateşyan’a mektup yazarak, ‘Patrik Genel Vekili’ sıfatını kullanamayacağını bildirdi. Patriklik Kaymakamı Vekili ve Ruhani Kurul Başkanı Episkopos Sahak Maşalyan ise Ateşyan’ı devletin gücüyle makamda oturmakla suçladı. Maşalyan, Eçmiadzin’deki Tüm Dünya Ermenileri Katolikosluğu’na gönderdiği mektupta, Ateşyan’ın vekilliği terk etmeme inadının kilise geleneklerine aykırı ve toplum içinde kargaşaya sebep olduğunu belirterek; “Sizin yerinde müdahaleleriniz bu fırtınalı makamın durulmasına ve İstanbul Ermeni toplumunun huzurunun tesisine yardımcı olacaktır” diyerek Ateşyan’ı şikayet etti.
Ateşyan: “Şartlar oluşmadı”
Tartışmaların odağındaki isim olan Patrik Genel Vekili Aram Ateşyan ise Ermeni cemaatinin gazetesi Agos’a yaptığı açıklamada, görev yaptığı dönem boyunca oluşan ‘çok boyutlu denge’nin yeniden aynı asgari koşullarla oluşmasına dek durumun değişmesinin fiilen mümkün gözükmediğini söyleyerek istifa etmeyeceğini ifade etti. Episkopos Maşalyan ise bundan sonraki süreç için 16 Nisan’daki referandumun beklenebileceğini ve devletin konuyu araştırdığında sorunun çözüleceğini belirtti.
NOT: Haberin 15 Mart 2017 tarihli Vatan Gazetesi’nde yayınlanan hali buradan (http://www.gazetevatan.com/ermeni-patrigi-secimi-durduruldu-1051593-gundem/) okunabilir.