Sağlık formülleri | Genel Sağlık | Mahmure Sağlık
Basit formüllerle sağlığınızla ilgili ipuçlarına ulaşabilir, kalp riskinizi ya da çocuğunuzun ilerideki muhtemel boy uzunluğunu hesaplayabilirsiniz.
Sağlığımızın göstergesi olan pek çok kriter var. Bir kan testiyle ortaya çıkan kolesterol, trigiliserit gibi kan yağlarımızla, tansiyon değerlerimiz, özellikle kalp sağlığı ve riskleri açısından, 'haberci' olarak kabul ediliyor. Son yıllarda bel çevresinin de kalp riskini belirleyen önemli ölçülerden biri olduğunun ortaya çıkmasıyla, farklı ölçüm kriterleri de telaffuz edilir oldu.
Kan yağları hesaplamasından, bel çevresi ölçümüne, kalp hızı hesaplamasından çocukların ileride sahip olacağı boyun, muhtemel sonucunu veren hesaplamaya kadar kadar çeşitli formülleri derledik.
Beden kitle indeksi (BKİ):
Sağlığımızla ilgili formüllerin son yıllarda belki de en popüler olanı, bu nedenle de en çok bilineni şüphesiz, BKİ olarak kısaltılan beden kitle indeksi.
Beden kitle indeksi (Body Mass Index-BMI) tıbbın üzerinde anlaştığı ve en yaygın kullandığı vücut ağırlığı değerlendirme ölçüsü. Bu nedenle de hemen her yerde karşımıza çıkmasına alıştık.
BKİ, vücut ağırlığının, boyun karesine bölünmesiyle bulunuyor. Eğer çıkan sonuç, 19'un altındaysa zayıf, 19 - 25 arasında ise normal, 25 - 30 arasında kilolu, 30'un üstünde ise şişman (obez) sayılıyorsunuz.
Dr. Özgen Doğan'dan kan yağları hesaplaması:
Toplam kolesterolü hesaplamanın basit formülünü Dr. Özgen Doğan şöyle tarif ediyor; ''Trigliserid değerinizi 5'e bölüyorsunuz. Buna HDL ve LDL'yi ekliyorsunuz. Bu toplam kolesterolü gösteriyor.''
Ancak Dr. Özgen Doğan, bu formülün herkeste istenilen doğru sonucu vermeyebileceğini de belirterek şu uyarıyı yapıyor:
"Diyelim ki HDL'si 100 olanlar var. Benim eşimin 98 örneğin. LDL ve trigliseridi de 100. Yani normal. Böylece total kolesterolü 220 olur. Bu hastaya 'Kolesterolün yüksek aman dikkat et' denir. Aslında değerleri harika. Niye yüksek çıkıyor? Çünkü iyi kolesterolü (HDL) yüksek. Bir başka örnekte kişinin HDL'si 25, LDL'si 145, trigliserid 150 diyelim. Total kolesterolü 200 oluyor. Ona da deniyor ki 'Kolesterolün normal'. Halbuki iki tane problemi var; birincisi HDL'si çok düşük, ikincisi LDL'si çok yüksek. Onun için bu değerlerin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekiyor."
Yayın tarihi: 02.09.2007