Âşûre pişirmek ve sevap ummak bid’at mıdır?
Kategori: Soru - Cevap	Gösterim: 16758	Yazdır e-Posta Selamun aleykum hocam, aşure günü aşure yapmak dağıtmak bid'at midir, yani caiz olmaz mı? tşk ederim.. nazlı zuhal çimenlik ist
Üzülerek ifade edelim ki; gündemden düşmeyen ve kafa karıştırmaya, Müslümanların gönlünü bulandırmaya matuf sorulardan biri de bu: “Âşûre gününde ‘aşure’ pişirip sevap ummak caiz midir, bid’at midir?”
Şunu da belirtmemiz gerekir ki; Aşûra gününü bu tarz meşgalelerden ziyade ibadetle ve bu günde yapılaması çok faziletli olan amellerle meşgul olarak geçirmek ve Aşûra gününün feyzinden dolu dolu istifade etmeye çalışmak en doğru seçim olacaktır.” (Net ortamında değişik sitelerde bu ve benzeri soru ve cevaplarla karşılaşmak mümkün.)
“(Tarafımızdan kendisine) denildi ki: Ey Nuh! Sana ve seninle birlikte olanlardan gelecek ümmetlere, bizden selâm ve bereketlerle (gemiden) in! İleride kendilerini (dünyada birçok nimetten) faydalandıracağımız, sonra (nankörlükleri sebebiyle ahirette) bizden kendilerine elem verici/acıklı bir azabın dokunacağı nice ümmetler de olacaktır.” [Hud suresi, 48]
Açıklama: Bundan önce 40’ıncı ayette, "Yanında ona iman edenler ancak çok az kimselerdi" buyurularak, Hz. Nuh'un aile fertlerinden başka yanında çok az mü’minin olduğu belirtilmiştir. Ancak Allah Teâlâ onlara öyle bir selamet, bereket, ihsan ve ikramda bulundu ki, çoğaldıkça çoğaldılar… ve kendilerinden bir çok ümmetler meydana geldi.
Âşûre günündeki bereket
Münavî (rh.) açıklamalarına devamla; "O gün Nuh aleyhisselâm ve beraberindekilerin Tûfandan kurtulmuş olarak ilk defa karaya indiklerini… Selâmet ve bereket içinde, ailelerinin geçimliklerini hazırlamakla emrolunduklarını… Böylece bugünün geçim vazifelerinde bir genişlik ve bolluk günü olduğunu… Bu bolluğa her sene katılmanın bir sünnet kılındığını…” Eslâftan yani geçmiş âlim ve âriflerden naklen belirtir.
O gündeki bolluk ve bereketin tecrübeyle sabit olduğunu birçokları söylemiştir. Nitekim Hz. Câbir (r.a.) bunlardan biridir. İbn Uyeyne (rh.) da, “Bunu elli veya altmış yıl denedik” diyerek teyit etmiş/desteklemiştir. [Prof. Dr. İbrahim Canan, Kütüb-i Sitte , 10, 28-29]
Âşûre pişirme âdeti, ülû'l-azm bir peygamberin sünnetidir Bir peygamberin hele hele ülû'l-azm bir peygamberin yaptığı bir fiil, şayet mensuh ve merdut değilse, niye bid'at olsun?!
Bilmeniz lazım; Edille-i Şer'iyye-i Asliyye'nin dışında bir de Edille-i Şer'iyye-i Fer'iyye vardır İslâm hukukunda... ve Fer'î delilerden birisi de, usûl-i fıkıhtaki geçtiği şekliyle, "Şerâiun min kablinâ şerîatün lenâ" kaidesidir. Yani "Bizden öncekilerin şeriatlerindeki (hükmü kalkmamış, reddedilip yürürlükten kaldırılmamış olan hükümler, adet ve an'âneler) bizim de şeriatımızdır."
“Eşyada aslolan hıll”dir, yani helâl olmasıdır. Haramlık ârızîdir, sonradan oluşur. Şerîatın açıkça nehyetmediği/yasaklamadığı her şey mubah ve yapılması câizdir. Bu kâide, Hâniyye’de, “el-Aslü fi’l-eşyâi’l-ibâha: Eşyada aslolan ibâhadır, yani mubah olmasıdır” diye zikrolunmuştur. [Bilmen, Ömer Nasuhi, Hukuk-ı İslamiye Kamusu, 1, 298]
- Mubah yani yapılması caiz olan bir fiile-amele devam etmemiz sayesinde, mendub/güzel olan bir şeye ulaşırsak, o mubah olan fiilin de mendup olduğu anlaşılır. [Hüseyin ed-Devserî, er-Rahmetü’l-Hâbita…, Mektûbât-ı İmâm-ı Rabbâni hâşiyesi, 1, 225-226]
Kaldı ki âşure pişirme sünneti -ki sünnet ibadettir ve bunu yapanlar ibadet/Allah’a kulluk, kurbiyet/yakınlık, rıza-i ilahiyi talep niyetiyle yapmaktadırlar-; İslâm âleminde sayıları tevâtür haddine ulaşmış bir topluluğun amelidir. Bu da Hz. Nuh'un (a.s.) bu sünnetinin devam ettiğini gösterir. Çoğunluk, âşurenin gayr-i meşru‘, bid'at-hurâfe olduğu, binaenaleyh ibadet maksadıyla yapılmaması gerektiği yönünde bir şey söylememiştir. Müstesnalarsa, hepimizin bildiği gibi, kaideyi bozmaz.
S o n s ö z "Kırk yıllık kâni, olur mu yani..." "Eski köye yeni âdet..." kabilinden, nevzuhur sözlere-yazılara kulak asmamak lazım... O bakımdan lütfen biraz dikkat, diyorum. Zorlamalarla bir yere varılmaz, varılırsa da yanlış hedeflere varılır...