Tik Bozuklukları ve Tik Tedavisi Hakkında bilgi
İstemsiz bir şekilde gelişen, belli bir tarzı olan, hızlı ve tekrarlayıcı hareketler veya ses çıkarmalara Tik denir. Süreleri 1 saniyeyi geçmez ve bu duruma direnç gösterilemez. Genellikle kaş, göz, omuzda oluşur. Sıklığı zamana göre değişebilir. Tikler bir tek bölgede veya birden fazla yerde meydana gelir. Tik davranışının yapılmasıyla kişi geçici bir rahatlama hisseder. Tik davranışlarını […]
İstemsiz bir şekilde gelişen, belli bir tarzı olan, hızlı ve tekrarlayıcı hareketler veya ses çıkarmalara Tik denir. Süreleri 1 saniyeyi geçmez ve bu duruma direnç gösterilemez. Genellikle kaş, göz, omuzda oluşur. Sıklığı zamana göre değişebilir. Tikler bir tek bölgede veya birden fazla yerde meydana gelir. Tik davranışının yapılmasıyla kişi geçici bir rahatlama hisseder.
Tik davranışlarını arttıran etmenler vardır. Bunlar; Aşırı stresli durumlar, yoğun kaygı, bitkin düşmek, can sıkıntısı hissetmek, önemli olduğunu düşündüğü bir olaya katılamamak, başkalarının önünde yaptığı aktivitelerde artış gösterirler. Kişiyi oyalayan ve keyif veren bir aktivitede bulunması, alkol alması ise tikler azalmasına neden olur.
Yapılan araştırmalarda toplumda 1000 kişiden 2-6’sında tik görülür. Tik erkeklerde kadınlara oranla 3 kat daha fazla görülmektedir. Tik genelde 7 yaş civarında başlar ve ilk meydana olarak göz kırpma tiki oluşur. Onun ardından kol ve bacağa yerleşen tikler, sese dayalı tikler ilk başlangıç tikleridir. Tik bozukluğu kişilerin %40’ı kadarında ergenliğin başlangıcında oluşur ve tamamen düzelir. %30’da kişide biraz düzelme ise hafif olarak devam edebilir. Geriye kalan %30 hastada tik erişkin hayatında da devam edebilmektedir.
Tik bozukluğu obssif kompulsif ile birlikte sıklıkla görülmektedir. Hastalığa neden olan gen bulunmaya çalışılmaktadır. Yapılan araştırmalarda bu tip kişilerde bazı beyin bölgelerinde metabolizma hızı artmış, bazı bölgelerde azalmış olduğu görülmüştür.
Tik bozuklukları dört grupta tanımlanabilirler:
–Basit motor tikler: Göz kırpma, yüz buruşturma, boyun çevirme, ağız germe gibi..
-Basit vokal tikler: Boğaz temizleme, burun çekme, hırıltı sesi çıkarma gibi..
–Karmaşık motor tikler: Dokunma, koklama, üzerine çeki düzen verme..
–Karmaşık vokal tikler: Belirli ifadeleri ya da kelimeleri sık tekrarlama, işitilen en son sesleri veya ifadeleri yineleme..
Tik bozukluklarına yol açan durumlar nelerdir?
Tiklere bazı kalıtsal hastalıklar neden olabilir. Bunlardan bazıları; Tourette sendromu (birden fazla motor tik ve en az bir vokal tik’in bir arada bulunması ), huntington hastalığı (genetik bir nörolojik hastalık), torsiyon distonisi gibi hastalıklardır.
Epilepsi tedavisinde kullanılan bazı ilaçlarda tike neden olabilirler. Kafa travmaları, bazı kromozom bozuklukları, karbonmonoksit zehirlenmeleri, zeka gerilikleri de tik sebebi olabilirler.
Tedaviden önce detaylı bir öykü dinlenir, tanı konur. Tiklerin sıklığı ve şiddeti saptanır. Eşlik eden bir rahatsızlık varsa bu bulunur. Basit tikler genelde sebep olan şey ortadan kalkınca rahatlıkla düzelebilir. Ancak karmaşık tiklerde ilaç tedavisine ihtiyaç olur. İlaç tedavisiyle birlikte genelde terapi başarı sağlamaktadır.
huntington hastalığı tik tik bozukluğu belirtisi tik bozukluğu tedavisi tik bozuklukları tik bozuklukları kaça ayrılır tik bozuklukları neden olur tik kimlerde görülür tik nedir tik sebepleri nelerdir tikin tedavisi var mı tourette sendromu