Türk (makina/metal)-İmalat sektöründe ERP – Endüstri Mühendisliğim
BAHADIR KAYA tarafından	 Tem 20, 2013 'da
Bu yazıyı yazmadan önce başlığa “Türk (makina/metal) – İmalat sektöründe ERP kullanımı” mı yoksa” Türk Endüstrisinin ERP” ile imtihanı mı yazmalıyım diye çok düşündüm. Ancak, Google optimizasyonunu düşünüp bu isme karar verdim.
Türk İmalat sektöründe Kurumsal Kaynak Planlama Kullanımı konusunda, ERP Kurulum Aşamasındaki A firmasını, ERP Kurulumuna Başlanmış B Firmasını ve ERP kullanan C Firmasını yaptığım araştırma (firma Endüstri Mühendisleri ile Röportaj neticesinde) yaşanılan zorlukları, sistem ile alakalı tecrübeleri ve tecrübeyle gelen tavsiyeleri sizinle paylaşacağım.
1953 yılında kuruldu ancak 2000 yılında seri üretime başlandı. Tarım sektöründe model teknolojisi, kurutma makineleri ve depolama sistemleri üzerine üretim yapıyorlar. 2012 yılı itibarı ile makinaları 19 ülkeye ihraç ettiler. Ar-Ge harcamalarının ciroya oranı %3 değere sahip. 2010 yılında en hızlı büyüyen Türkiye’ de 100 firma arasına girdiler.
A Firmasında ERP Uyarlama konusunda çalışan Endüstri Mühendisi yaşadıkları zorlukları şu şekilde sıralıyor:
Çalışanlarının yeni sistemin getireceği değişikliklere direnç göstermesi (Kişisel çıkarların kaybedileceğinin zannedilmesi)
Firmaya Ait Donanımsal-Yazılımsal Yetersizliklerin Bulunması
Danışmanlık hizmet kalitesinin yeterli düzeyde olmaması
Operasyonel iş süreçlerinin (iş becerilerinin) yeni sistem uyarınca değiştirilme gerekliliğinin oluşması (Ürün ağacı oluştururken farklı bir metot izlenmesi)
Kurumun genel olarak sistemi kabul etmekte (sisteme adapte olmakta) zorlanması, ve yeni sisteme özellikle yönetimin duyarsız kalınması ve hayalindeki ERP sistemini istemesi.
Kurulum ekibinin başka işlerle de uğraşıyor olması (!)
Son kullanıcıların yeterince kalifiye olmaması (Program Eğitiminde Ciddiyetin Önemi)
Sisteme ait dokümantasyon eksikliği
Kurulum esnasında üretimin durdurulamaması, kurulumun üretim devam ederken yapılma zorunluluğunun olması (Durmuş sistemi analiz etmek çok kolaydır.)
Proje yönetimi faaliyetinin yeterince iyi yapılamaması.
Kurulumda hep farklı kişilerin gelmesi
Kullanılan yazılım için yurt içindeki desteğin yetersiz oluşu, yurt dışından yardım alma zorunluluğunun oluşması
Mevcut kullanılan sistemden yeni kurulan sisteme veri aktarımının zorluğu
Yazılımın iş süreçleri uyarınca özelleştirilmesinin işletmeye özel raporların oluşturulmasının zor olması (!)
1980 yılında kurulmuş. İş makinelerine ait çeşitli metal parçaların seri üretimini yapıyorlar. 9500m² alanda üretim yeri kurulu. Avrupa Ülkelerine ihracat ve üst düzey birçok firmanın yansanayisi olarak çalışıyor.
Firmanın Kalite Güvence Müdürü bir Endüstri Mühendisi ve A firmasında yaşanan sorunların %90 ının kendilerinde de gerçekleştiğini ve bunlara ek olarak sıraladığı sorunlar şu şekilde:
Muhasebe verileri gibi aktarımının zorluğunun yanında imalattan veri toplama sürecinin kurulum sürecini fazlasıyla yavaşlatması. (Gerçekleşme süreleri, ürün ağaçları gibi).
Siparişten fazla veya önce üretim yapmak stok birikmesi demektir. Bu durumu ERP ye uyarlamak yerine imalatı ERP’deki veri girişi yada planlama modülüne göre ayarlamak daha uygun olduğunu farkettik. Yani ERP mevcut sistemin resmini çizmekten öte üretim hatalarının özellikle kurulum sürecinde farkında olunması demektir.
35 yıllık geçmişi var. 7000m² kapalı alanda 100 personel ile üretim yapmakta. Firmada basit bir barkod temelli ERP verimlilik, süreç planlama ve kalite kısımlarında kullanıyorlar. Bütün modülleri (Bakım hariç) olmasına rağmen geçişte sıkıntı yaşanıyor. Firmanın Endüstri Mühendisi ERP ile yaşadıkları sıkıntıları şu şekilde sıralıyor:
Amacımız üretimden bilgiyi sayısal olarak alabilmek oldu ama hala kıramadığımız: bu bilgiyi alırken birbirinden farklı dört birim kullanıyoruz. Bir makinenin kapasitesi m2, diğerinin dakika, bir başkasının mtül, bir başkasının ise adet. Bu şekilde olduğunda ne karşılaştırma yapılabiliyor, ne analiz yapılabiliyor. Gözle görsek bile bilemiyoruz darboğazlar nerede neden oluyor. Çünkü sayısal veriler birbiriyle karşılaştırılamaz durumda.
Bu programları kendi kendine çalışacak diye düşünüp, onları kontrol etmeye gerek yok şeklinde algılıyoruz. Başından sonuna kadar sürekli kontrol gerek. Her zaman geliştirmeye, yeniliğe ve eski yapılan hataları görebilmeye açıktır.
Programlarla ilgilenecek kişilerin sadece o işte tecrübeli olması yeterli değildir. Bir kişi istediği kadar üretim sahasının kurdu olsun ama bu programların sağlıklı çalışmasını sağlayamaz, işletme körlüğüyle dolu bir çok bilgiyi programa yükleyebilir, mantığı dört işlem olan program hatalarla dolu bir programa dönüşüverir. Sadece işi bilmek yeterli değildir, kesinlikle bazı akademik bilgisi olan kişilerin kontrolünde olmalıdır. Verimlilik ne demek, kapasite kullanım ne demek…vb. bilgileri bilmeyen kişilerin eline kalınca programdan alınan tüm bilgiler yanlış olabiliyor.
İşletmelerde eskiden kullanılan programlardan veri alma sıkıntısı, birden fazla programın birbiriyle entegre edilmeye çalışılması da büyük sıkıntılar oluşturabilir.
Sadece 3 tane sektöründe iddalı firmanın ERP / Kurumsal Kaynak Planlama Deneyimlerini sizinle paylaştım. ERP alanında daha çok yazıyla yakında burada olmaya devam edeceğim.
İş Adamı Lillian Moller Gilbreth
Endüstri Mühendislerinin ve Yöneticilerin Alması Gereken EğitimlerEndüstri Mühendisliğim 4 yıl önce
[…] ve yetkililerinde su yüzüne çıkmaktadır. Bu konuyla ilgili yaşanan sorunları bir yazımda dile getirmiştim. Bilgi sistemleri konusundaki güncel gelişmeleri takip etmek isteyen bilgi […]
ERP üzerine Bilmeniz Gerekenler | Endüstri Mühendisliğim 2 yıl önce
[…] ile ilgili firmaların yaşadığı sorunları Bahadır Kaya şu adreste birkaç gerçek Türk firması örneği ile özetlemişti. Ek olarak ERP programı almak isteyen şirketlerin başarılı olması için […]
ERP Üzerine Bilmeniz Gerekenler – Bir Endüstri Mühendisi 10 ay önce