Yiyorum Büyüyorum Makaleler Sayfası-Hastalıklar ve Beslenme
Bazı çocuk hastalıklarında beslenme konusunu Alman Hastanesi beslenme uzmanlarından Sayın Yeşim Çelik anlattı. Kendisine teşekkür ediyoruz. İSHAL
0-5 yaş arasında çok sık rastlanan bir rahatsızlıktır. Sulu dışkı yapma olarak adlandırılır ve beraberinde kusmada görülebilir. İshalle birlikte karın ağrısı, iştahsızlık ve hafif ateş görülür.
İshalin birçok sebebi olabilir. En çok görüleni gastrointestinal enfeksiyondan kaynaklanandır. Bunun dışında belirli gıdalara hassasiyet, hastalık, diş çıkarma, gereğinden fazla meyve ve meyve suyu tüketimi(özellikle üzüm) veya antibiyotik tedavisi ishale neden olabilir.
İshali olan bebek veya çocukta dehidratasyon meydana gelebileceğinden özellikle kaybolan bu sıvının yerine konmasına dikkat edilmelidir. Bu durumda ORS adı verilen tuz-şeker çözeltisi veya evde hazırlanabilecek aşağıdaki sıvı bileşimi çocuğa verilmelidir.
2,5 silme yemek kaşığı şeker
Çocuğunuz 6 aydan küçük ve henüz ek gıda almıyorsa emzirme sıklaştırılmalı ve çocuk her kaka yapışta kaynamış soğutulmuş olarak hazırlanmış sıvı bileşiminden olabildiği kadar çok içirilmelidir.
Çocuğunuz ek gıda alıyorsa; kısa aralıklarla enerji ve proteinden zengin, taze olarak hazırlanmış, yumuşak gıdalar tercih edilmelidir. Bunlar; beyaz peynir, haşlanmış yumurta, patates, yoğurt ile yapılmış az yağlı pirinç çorbası, tarhana çorbası, pirinç lapası, haşlanmış-ızgara et/tavuk, az yağlı pirinç pilavı, makarna, muz, taze sıkılmış meyve suları verilmelidir.
Şekerli ve yağlı yiyecekler ishali arttırır. Çikolata, bisküvi, gofret, kuruyemiş, pastalar, meşrubatlar, yağ, bal, reçel, pekmez vermeyiniz. Hazır meyve suları ve kolalı içeceklerin ishalli çocuğa hiçbir yararı yoktur. Özellikle besinlerin ve ellerin sık sık yıkanması, ishalden korunmak için en etkili yöntemlerdendir.
Anne sütünden ek gıdalara geçiş veya yeni bir mamaya başlama kabızlığa sebep olabilir. Daha büyük çocuklarda ise az posalı besinlerin tüketimi, az aktivite yapılması ve az sıvı tüketimi kabızlığa sebep olabilir.
•Sabah aç karnına ve akşam yatmadan önce bir bardak ılık su içilmesi,
•Günlük sıvı tüketiminin 2 litre(8-10 su bardağı) olması
•Bol posalı, meyve, sebze,kepek ekmeği, kuru baklagiller gibi besinlerin tüketiminin arttırılması,
•Fazla ve özellikle koyu çayın içilmemesi,
Yetersiz ve dengesiz beslenmede enfeksiyon hastalıkları sık görülür ve uzun sürer. Enfeksiyon hastalıklarında metabolizma hızlanır, enerji gereksinimi artar, vücuttan A ve C vitamini ile demir ve çinko atımı artar. İştahsızlık, bulantı ve kusma nedeniyle besin alımı zorlaşır. Ayrıca su ve mineral kaybı oluşur.
Besinlerle ilgili öneriler;
•Az az, sık sık beslenilmelidir.
•Fazla yağlı besinler tüketilmemelidir.
•Bol sıvı tüketilmelidir.
•Ateşli dönemde süt ve süt ürünleri, ateş düşünce et ve ürünleri protein kaynağı olarak kullanılmalıdır.
•Besinler haşlama olarak hazırlanmalıdır.
•Taze sıkılmış meyve suları bol tüketilerek C vitamini sağlanmalıdır.
•Besinlerin hazırlanma ve saklanmasında temizliğe dikkat edilmelidir.
•İçme suları temiz olmalıdır.
ANEMİ Beslenme ile ilgili öneriler;
•Hayvansal besin( yumurta, et) tüketimi arttırılmalıdır.
•C vitamini demirin emilimini arttırdığı için her öğün yemeklerle birlikte salata ve meyve tüketilmelidir.
•Çayda bulunana tanenler demir emilimini azalttığı için yemeklerden 1 saat sonra içilmelidir. Çayın açık içilmesi önerilir.
Alerjik tepkime deride ürtiker gibi kızartıcı ve sivilceler şeklinde görüldüğü gibi sindirim sistemi bozuklukları, yorgunluk, davranış bozukluğu ve solunum güçlüğü şeklinde de ortaya çıkabilir.
Alerji belirtisi görüldüğünde çocuğun yedikleri ve içtikleri gözden geçirilmelidir. Alerjik tepkime veren yiyecek ve içecek bir süre verilmez. Çocuk büyüdükçe alerjik tepkime azaltıldığından aynı besin bir süre sonra tekrar denenir. Yine alerjik tepkime görülürse o besin o çocuktan uzak tutulur. Her çocuğun alerjisi olduğu besin aynı değildir. Alerjik tepkimenin hemen arkasından çocuğun yedikleri ve içtikleri gözlenerek neye karşı alerjisi olduğu belirlenmelidir.
Vücutta yağ deposunun artması olarak tanımlanan çocukluk çağı şişmanlığın nedenleri; ailenin yanlış beslenme alışkanlıkları, fiziksel aktivite azlığı, TV bağımlılığı, yüksek enerjili besin tüketimi ve psikolojik etmenlerdir.
Çocuk şişman diye bilinçsizce diyet uygulanması yanlıştır. Çocuk uygun şekilde beslenir ve hareketsizliği önlenirse şişmanlık oluşmaz.
Çocuk neye alıştırılırsa, neyi görürse onu yemek ister. Çocuğunuzu şekerli, yağda kızartılmış besinler ve kola gibi boş kalori kaynağı yiyecek ve içeceklerden mümkün olduğu kadar uzak tutmaya çalışmalısınız.
Vücut ağırlığının önerilenden az olmasıdır. Yetersiz enerji alımı, fazla enerji harcanması, hastalık durumları( ishal, barsak parazitleri, anoreksiya...) zayıflığa yol açmaktadır.
Öncelikle zayıflığın nedeni saptanmalıdır. Her besin grubundan yiyecek tüketilmelidir. Öğünler sık ve düzenli olmalı, öğünlerde tüketilen yiyecek miktarları yavaş yavaş artırılmalıdır.
Bu yazı 1163 kere okunmuştur.