Sıtma : Nedenleri, Belirtileri, Tedavisi
Uzun zamanlardan bu yana bilinen bu hastalığa dünya üzerinde yakalanan 200 milyonun üzerinde insan olduğu tahmin ediliyor. Genellikle Afrika ve Asya’da görülen sıtmanın farklı coğrafyalara genellikle havayolu ulaşımı ile yayılır. Ülkemizde de en çok Güneydoğu Anadolu ve Akdeniz bölgelerinde görülür. Gaziantep, Adana ve Mersin bu hastalığın en çok görüldüğü şehirlerdir.
Sıtma, plazmodium parazitinin, dişi anofel türündeki sivrisinekler ile bulaşması sonucu meydana gelir. Tarihi kayıtlarda varlığı ilk olarak Antik Mısır Uygarlığı’na dayanmaktadır. Hipokrat, MÖ. 460-370 yılları arasında, bataklık bölgelerinde kendini tekrarlayan dalak büyümesi ve ateş ile seyreden bu rahatsızlığı fark etmiş ve dört farklı biçimde görülebileceğini duyurmuştur. 1984 yılında da Manson, bu rahatsızlığın sivrisinekler yolu ile yayıldığını ortaya çıkararak bu rahatsızlığı malarya olarak isimlendirmiştir. Mezopotamya, Eti ve Grek gibi uygarlıkların çökmesindeki temel sebep sıtma hastalığının bu coğrafyaları kitlesel olarak ele geçirmiş olmasıdır. Eskiden kitleler halinde ölümlere neden olan sıtma, günümüzde de hala tehlikelidir.
1. Dünya Savaşı’nın sonrasında Rusya’daki 5 milyon kişi sıtmaya yakalanmış ve bu insanların 60 bin civarı hayatını kaybetmiştir. Amerika Kıtası’nda da ilk sıtma salgını 1938 yılında Brezilya’da ortaya çıkmış ve 100 bin hastanın 14 bin kadarı hayatını kaybetmiştir. Bu ve bunun gibi çoğu bölgede binlerce kişinin ölümüne neden olan sıtma, Türkiye’de çok yaygın olarak görülmez. Çevre kirliliğine ve iklim koşullarına bağlı olarak artış gösterebilen bir rahatsızlıktır.
Plasmodium falciparum: Özellikle Afrika’da rastlanan ve hastalığın parazitinin en sık görüldüğü bu tür oldukça tehlikelidir ve günden güne artan ve uzun süren ateşe neden olur.
Plasmodium vivax: Özellikle Güney Amerika ve Asya’da nadiren görülen bu türün semptomları da hafiftir.
Plasmodium knowlesi: Güney Doğu Asya’nın bazı bölgelerinde nadiren görülür.
Ateşe Dikkat! Detaylı Bilgi Edinmek İçin: Ateş Nedir, Neden Olur, Belirtileri Nelerdir ve Nasıl Geçer?