Gıda Katkı Maddeleri Neler? - Daha İyi Yaşam
Anasayfa > Sağlık 23 Ocak 2018 20:30 23 Ocak 2018 20:30
Gıda katkı maddelerinin neler olduğunu biliyor musunuz? İşte yiyeceklerde kullanılan gıda maddeleri..
GIDA KATKI MADDELERİ NELER?
Markete girdikten sonra bir gıda ürününü elimize alıp içindekiler kısmına baktığımız zaman bazı anlam veremediğimiz maddeler yazılı olduğunu görüyoruz. Bu gördüğümüz maddelerin birçoğu kimyasal maddeler. Bu kimyasal maddeler gıdanın;
Besleyici değerlerinin korunması,
Sağlık açısından olabilecek bazı risklerin önlenmesi,
Gıda kayıplarını azaltması amaçlanarak konuluyor.
İlk kez tuz, milattan önce 3000 yıllarında eti saklamak amacıyla gıda katkı maddesi olarak kullanılmıştır. Daha sonra M.Ö 900’lerde hem tuz, hem de odun tütsüsü bu amaçla kullanılmış. Gıda boyalarını ilk kullananlar ise Antik Mısırlılar olmuştur. Tarihsel süreçte katkı maddeleri her zaman yararlı amaçlar için kullanılmıştır. 19. yüzyılda sanayileşmenin başlamasıyla birlikte gıda katkı maddelerinin kullanımı da artmıştır.
Peki, siz günümüzde kullanılan gıda katkı maddelerin neler olduğunu biliyor musunuz?
Güvenilir gıda katkı maddeleri listelerinde yer alanlar “E” kodunu taşır ve bu toksikolojik açıdan güvenilir anlamına gelir.
Gıdada yağ acılaşması ve renk değişimleri gibi oksidasyona bağlı oluşan bozulmaları önleyerek, raf ömrünü uzatır.
Asitler ve Asitliği Düzenleyiciler
Asitliği artırıp sıvının tat şiddetini artırırlar. Örnek olarak kola, gazoz gibi asitli içecekler ile meyve sularını gösterebiliriz. Asetik asit, fosforik ve sitrik asit en yaygın kullanılanlardır.
Nitrat ve Nitrit insan sağlığına olan olumsuz etkilerinden dolayı gıdalarda bulunması istenilmeyen bileşiklerdir. Sebzelerde ve sularda nitrat ve Nitrit doğal olarak bulunmaktadır. Sulardaki nitrat ve nitrit düzeyleri suyun kalitesini belirlemektedir. Kürlenmis et ürünlerine ise dışarıdan koruyucu olarak katılmaktadır. Kürleme işlemi ürünlerin raf ömrünü arttırmak için etlere çok uzun yıllardır uygulanan bir işlem.
Kürleme ajanları olan Nitrat ve Nitrit, ürünlerde mikrobiyal gelişimi engellemekte, üründe istenilen rengin ve lezzetin oluşmasını sağlamaktadır. Nitritin gıdalara eklenmesi Listeria, Salmonella, E. Coli gibi çok tehlikeli bakterilerin inhibe edilmesini sağlamaktadır. Ancak Nitritin bahsedilen toksik etkileri düşünülürse kürlenmis et ürünlerinde Nitrat ve Nitrit düzeyleri, ürünün kalitesi ve güvenliği açısından kontrol edilmesi gereken önemli bileşenlerdir. İşlenmiş etlere konulması kaçınılmaz olduğundan tüketim porsiyonlarımızı küçültmemiz gerekmektedir.
Yediğimiz hazır gıdaların neredeyse yarısında renklendirici bulunmaktadır. Bunlardan birkaçı doğal olmakla birlikte kimyasal renklendiriciler de bulunmakta. Hazır gıdaların rengi güzel olduğu zaman daha çok cezbedebilir. Belirli bir dozu geçtiği zaman toksik etki yaratır ve vücudumuza zarar verir. Fakat bu dozlara ulaşmak neredeyse imkansızdır. Eritrosin, indigotin, sunsetyellow, Tartrazin gibi maddeler, süt ürünleri, meşrubatlar, tahıllar, çerezler, dondurmalar ile ilaç ve şurup üretiminde kullanılır. Hazır gıdaların etiket kısmını inceleyerek renklendirici kullanıp kullanılmadığını görebiliriz.
"Her madde zehirdir, zehir ile zehir olmayanı ayıran dozdur."