ZİRAAT ODALARI HÜKÜMETE SESLENDİ
Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından açıklanan TMO Fındık alım fiyatına Ordu’daki Ziraat Odası Başkanları tepki gösterdi.
“Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanımız Sayın Ahmet Eşref Fakıbaba’nın, 17 Ağustos Perşembe günü Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) fındık alım fiyatını açıklamasının ardından piyasalarda fındık fiyatları hızla düşmüştür. Fındık, Karadeniz Bölgesinin can damarıdır. Bu derece hayati öneme sahip olan bir üründür. Fındığın ülkemize 2010 yılından bu yana kazandırdığı 14,2 milyar dolarlık döviz gelirinin yanı sıra istihdama da yadsınamayacak katkısı vardır. Ülke genelinde 500 bin üretici fındık tarımı yapmaktadır. Bilindiği üzere Ordu ilimiz 227 bin hektar alan ve 216 bin ton üretim rakamıyla ülkemiz fındık üretiminde ilk sırada gelmektedir. Hepimizin bildiği gibi ülkemiz tartışmasız şekilde dünyanın en büyük fındık üreticisi ve ihracatçısı konumundadır. Dünya fındık alanlarının yaklaşık yüzde 77’si, üretimin yüzde 67’si, dünya fındık ihracatının da yüzde 75’i ülkemiz tarafından gerçekleştirilmektedir. Tüm bu gerçeklere rağmen sadece Ordu ilindeki fındık üreticileri değil, tüm Karadeniz bölgesinde bulunan fındık üreticileri açıklanan fındık fiyatları ile maliyetine yaşamaya mahkum edilmiştir”
TMO’nun maliyet hesaplaması yaparken en düşük maliyet kalemini kullandığını buna göre fiyat açıklaması yaptığını üreticilerin mağdur olduğunu dile getiren Başkan Aslan Soydan; “Bilindiği üzere Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığımızın temsilcileri, fındık maliyetini yerinde, Trabzon için kilogramda 9 lira 90 kuruş, Giresun’da 9 lira 75 kuruş, Ordu’da 8 lira 75 kuruş olarak tespit etmiştir. Bu yıl bazı bölgelerde bir kilogram fındığı 12-13 lira gibi yüksek bir maliyete üreten çiftçilerimiz de bulunmaktadır. Hesaplanan bu maliyet, normal şartlar altında gerçekleşen rekolte ve maliyet unsurlarına göre tespit edilmiştir. Verim Giresun için dekara 120 kilogram, Ordu ve Trabzon için dekara 150 kilogram olacağı hesabıyla bu maliyet çıkarılmıştır. Yaşanan külleme hastalığı ve dökülmeler sonrası verimin, Trabzon’da 73, Giresun’da 87, Ordu’da 104 kilogram civarında kalacağı tahmin edilmektedir. Verim bu rakamlarda kalırsa, üreticimizin maliyeti daha da yükselecektir. Ancak, ne yazık ki TMO, hesaplanan en düşük maliyet kalemi olan 8 lira 75 kuruş üzerinden değerlendirme yapmış ve fiyatını buna göre belirlemiştir”
Türkiye Ziraat Odaları Birliği Genel Başkanı Şemsi Bayraktar’ın da yaptığı açıklamalarda fiyatların yeniden revize edilmesine değinildiğine dikkat çeken Başka Aslan Soydan; “Bilindiği üzere TMO bu yıl 24 Nisan tarihinde fındık piyasasına müdahil olacağını ve Giresun kalite fındığı 10 lira 50 kuruş, levant kalite fındığı 10 liradan alacağını açıklamıştı. Sezon sonuna az bir süre kala yapılan fiyat ve alım açıklaması çiftçilerimiz tarafından memnuniyetle karşılanmış, 1 Eylül’de başlayacak olan yeni sezonda çiftçilerimize umut ışığı olmuştu. Karadeniz bölgesi genelinde bulunan tüm Ziraat Odalarımızın başkanları, 24 Nisan’da açıklanan bu rakamın maliyetler de göz önünde bulundurularak revize edilmesi gerekliliğini dile getirmişlerdir. Ancak Bakanlık tarafından açıklanan diğer tarımsal destek kalemlerinde olduğu gibi fındık alım fiyatlarında da değişiklik yapılmamış Sayın bakan tarafından Nisan ayında açıklanan fiyatlar deklare edilmiştir. Genel Başkanımız Sayın Şemsi Bayraktar da yaptığı açıklamada, yetersiz kalan fiyatın revize edilmesi, oluşan tepkinin dindirilmesi gerektiğini vurgulamıştır. TMO’nun Giresun kalite fındıkta 10 lira 50 kuruş, levant kalitede 10 liralık fındık alım fiyatı son derece yetersiz kalmaktadır. Üstelik bu fiyatlar brüt fiyatlardır. Levant kalitede 50 randıman için açıklanan 10 liralık fındık fiyatı, 45 randımanda, barem uygulaması, stopaj ve emekli veya aktif sigortası olmayandan kesilen Bağkur primiyle 8 lira 64 kuruşa kadar inmektedir. Neticede, TMO’nun verdiği fiyatın netini hesaplayan tüccar, TMO net alım fiyatının kendi fiyatının altında kaldığını görmüş ve piyasa fiyatlarını hem Doğu Karadeniz’de hem Batı Karadeniz’de aşağı çekmiştir”
Hükümete seslenen Başkan Aslan Soydan, hükümetin acilen 500 bin fındık üreticisinin sesine kulak vermesi gerektiğini söyleyerek şöyle devam etti; “Fındığın mevcut durumu, terkedilmişliğin en acı örneği olarak karşımızda durmaktadır. Bu durumun bazı kesimlerden başka kimseye faydası yoktur. Hükümetimiz, 500 bin fındık üreticinin sesine kulak vermelidir. Ortada büyük bir sorun vardır. Bu sorunun çözülmesi gerekiyor. Üreticimiz hem karamsar hem de tepkilidir. Acilen TMO’nun fındık alım fiyatları artırılmalıdır. Bazı kesimler üreticinin fındıktan para kazandığını zannediyor. Maliyeti 10 lira seviyesinde olan bir üründen para kazanılması nasıl düşünülebilir? Fiyatın makul seviyelerde açıklanmasından sadece üreticimiz mi kazanıyor. Tarım işçisinden fındık tüccarına, ihracatçısına, fındığı kıran, işleyen sanayicisine, nakliyecisine, esnafına kadar herkes fındıktan para kazanıyor. Fındık yoksa, Karadeniz de ne gelir olur ne ticaret. Herkes kaybeder.”
Fındık serbest piyasa koşullarına hakim olmadığına da dikkat çeken Başkan Aslan Soydan; “Kim ne derse desin, fındıkta serbest piyasa koşulları hakim değildir. 500 bin üreticinin ve satıcının olduğu bir piyasada az sayıda alıcının bulunması serbest piyasa şartlarının oluşmasına izin vermemektedir. Az sayıdaki alıcı fiyatları istedikleri gibi manipüle ederek piyasa üzerinde baskı kuruyorlar. TMO, eğer üreticimizi memnun etmek için piyasaya giriyorsa, bu fiyat üreticimizi memnun etmemiştir. Bu fiyattan piyasaya girmemeliydi. Ofis, üreticinin görüşünü almadan, müzakere etmeden fiyat açıklamıştır. Maliyet, randıman düşüklüğü, barem kriter sorunları, nakliye masrafı, stopaj ve Bağkur kesintileri de dikkate alınmalı, üreticimizi memnun edecek bir fiyat verilmelidir. Genel Başkanımız Sayın Şemsi Bayraktar, konuyla ilgili olarak üreticinin görüş ve taleplerini Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan, Başbakanımız Binali Yıldırım ve Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanımız Ahmet Eşref Fakıbaba’ya iletti. Biz de bu sorunun çözümü konusundan bölge milletvekillerini, bakanlarını da göreve çağırıyoruz. “Fındık üreticisi sorunu çözün” diyoruz. Bizler Ziraat Odaları olarak üreticinin menfaati için elimizden gelen her şeyi yaptık, yapıyoruz ve yapmaya da devam edeceğiz. Üreticilerimizin menfaatlerinin korunması için sonuna kadar her türlü platformda mücadele vermekteyiz” diyerek sözlerine son verdi.