YAVAŞ AMA ÇOK YIKICI İLERLEYEN GİZLİ HASTALIK:PARKİNSON - SAĞLIK
Ezanlar Şehirlerin Bağımsızlık Sembolüdür !
YAVAŞ AMA ÇOK YIKICI İLERLEYEN GİZLİ HASTALIK:PARKİNSON
Ana Sayfa SAĞLIK YAVAŞ AMA ÇOK YIKICI İLERLEYEN GİZLİ HASTALIK:PARKİNSON
BAŞAK MERAL GÜNDÜZ/Parkinson ilerleyici bir hastalıktır ve dolayısıyla zaman ilerledikçe belirtiler kötüleşir ve hastanın yaşam kalitesi olumsuz yönde etkilenir. Ancak doğru tedavi sayesinde, çoğu hasta normal hayatını uzun yıllar boyunca sürdürebilir.
02 Ekim 2017 - 14:38
Parkinson’un belirti ve bulguları saptanır saptanmaz tıbbi görüş almak önemlidir; böylece tedavi seçeneklerini en iyi şekilde değerlendirmek mümkün olur.Özel Doğu Anadolu Hastanesi Doktorlarından Nöroloji Uzmanı Emrah ÖZDEN Parkinson hastalığı hakkında gazetemize açıklamalarda bulundu;
Hocam, Parkinson önemli bir beyin hastalığı. Ünlü boksör Muhammed Ali ile birlikte tanıdığımız hastalık...
Hatta Adolf Hitler... Nedir Parkinson Hastalığı? Belirtileri Nelerdir? Genetik Bir Hastalıkmıdır? Sadece Yaşlılarda mı Görülür?
Parkinson Hastalığı, bir beyin hastalığı,beynin''nörodejeneratif'' yani seçici hücre kaybıyla oluşan hastalıklar arasında hareketi etkileyen bir numaralı hastalık...Bu hastalıkta beynin tümü etkilenmiyor.Özellikle başlangıç dönemlerinde beynin çok kısıtlı bir bölgesinde hücre ölümü söz konusu..Bu bölge,hareketlerin uyum içinde ve akıcı bir şekilde yapılmasını sağlayan bir bölge.Etkilendiği zaman da hareketler akıcı ,uyumlu olmuyor,tutuk hale geliyor.Bu hastalıkta kuvvet üretilmesinde ,kasların gücünde sorun yok.Sorun üretilen kas gücünün,kuvvetin doğru kullanılmasında.Kendilerini iyi gözleyen hastalar derler ki,''Aslında gücümde kuvetimde sorun yok.Taşı sıksam suyunu çıkarırım ama elimi kullanmakta,el becerisinde sorun yaşıyorum''.
Parkinson hastalığının belirtileri ve tedavisi,
Burada dikkat çekmek istediğim önemli bir husus var; “Parkinson yaşlılık hastalığıdır” düşüncesiyle, genç bireylerdeki hareket yavaşlığı belirtisinin gözden kaçırılmaması gerekir. Genç hastaların da tanı almaları ve tedavi ile günlük hayatlarını başkalarına bağımlı olmadan sürdürebilmeleri önemli. Parkinson hastalığının temel belirtisi hareketlerde yavaşlamadır. Buna ek olarak eklem hareketlerinde katılık, titreme erken dönemde ortaya çıkan başlıca belirtilerdir. Hastalığın ileri dönemlerinde denge bozukluğu yaşanabilir.
Parkinsonun tedavisinde kullanılan yeni yöntemler var mı? Kök hücre çalışmalarında son durum nedir?
Hastalığın tedavisinde yer alan ilaçlar hastalığı durduramamaktadır, ancak belirtileri hafifleterek hastanın günlük yaşam faaliyetlerini rahat sürdürebilmesine yardım ederler. Yirmi yıl önce Parkinson hastalığı tanısı koyduğumuzda hastaya günlük işlerini görebildiği sürece ilaç başlamaz, tedaviyi ertelerdik. Günümüzde bu yaklaşım kabul görmemektedir. Çünkü hastalığın erken evresinde tedaviye başlandığında dopamin eksikliğinin beyinde oluşturacağı diğer işlev bozuklukları geciktirilebilmektedir.
Bu da hastalığın daha ılımlı seyretmesini sağlamakta, hastanın yatağa bağımlı hale gelmesini önleyebilmektedir. Tedavide kullanılan bazı ilaçların birkaç yıl sonra yüz ve gövde de istemsiz hareketlere, ilaç etkisinin bittiği saatlerde de yavaşlık ve katılığın şiddetlenmesiyle hastanın “kapalı” duruma geçmesine yol açtığı iyi bilinmektedir.
Parkinson hastalarınıza egzersiz, özellikle de dans, yoga ve Tai Chi yapmaları öneriliyor. Bunların hastaların yaşam kalitesinin artırılmasına faydaları nelerdir, tedaviye ve ilerlemenin yavaşlatılmasına katkısı önemli oranlarda mıdır?
Parkinson hastalığının orta ve ileri evrelerinde yürüyüş bozuklukları, denge kusurları ortaya çıkar, bunu düşmeler izleyebilir. Denge, yürüyüş ve duruşu korumanın en iyi yolu egzersiz ve hareket etmektir. Uygun tedavilerle birlikte Parkinson hastaları uzun yıllar yaşamını sürdürebiliyor ve Parkinson hastalığının teşhis ve tedavisi ülkemizde oldukça iyi bir düzeyde bulunuyor, dünyada yaygın kullanılan yöntemler ülkemizde de SGK kapsamında gerçekleştiriliyor.
Hareketleri yavaşlatan kısıtlayan bir hastalık,
Parkinson hastalığı hareketleri yavaşlatan, kısıtlayan bir hastalıktır. Hastalık nedeniyle fiziksel aktivitelerini aza indirgeyen olgularda eklem sorunları gibi mekanik nedenler de hastanın bağımsız hareketini azaltabiliyor. Dolayısıyla Parkinson fizyoterapi ve egzersizin tamamlayıcı tedavi olarak kritik önemde olduğu bir hastalık. Parkinson hastalığında Yoga ve Tai Chi gibi fiziksel aktivitelerin ve dans etmenin yararlı olduğuna ilişkin bilimsel kanıtlar giderek artıyor.
Yine genel vücut çevikliği açından yürüyüş, yüzme gibi sporları öneriyoruz. Dansın hastalığa etkisi üzerine yapılan çalışmalarda da dans kurslarına katılan hastaların katılmayanlara kıyasla denge ve hareketliliklerinde ilerlemeler kaydedildiği saptanmış durumda. Müzik ve dans, denge sorunlarının azaltılmasında beyne yardım etmektedir.
Parkinson hastalığı temelde hareket bozukluğu olduğu ve beyinde aksayan hareket devreleri ile ilgili olduğu için hareket egzersizleri tabii ki tedavini vazgeçilmez bir parçasını oluşturur. Bu gereklilik hastanın tanı aldığı zamandan itibaren geçerlidir, yani düzenli egzersizler tüm vücudu çalıştıran tempolu yürüme, yüzme, aerobik gibi sporlar genel anlamda baştan beri tercih edilir.
Ancak hastalık ilerledikçe ve özellikle denge bozukluğu, yürürken kilitlenme, gövdede öne doğru eğilme, konuşma bozukluğu gibi ilaca kısmen veya yetersiz cevap veren daha karmaşık hareket problemleri tabloya eklendikçe programlı ve daha profesyonel destek gerektiren egzersizler ilaç kadar önem kazanır.
Son olarak Parkinson hastalarına önerileriniz neler olacaktır?
Parkinson Türkiye’de yeterince biliniyor mu?
Maalesef Türkiye’de Parkinson hastalığı çok iyi bilinmiyor. Daha çok Alzheimer Hastalığı ile karıştırılıyor. Dünyada 5 milyon, Türkiye’de 100 bin civarında Parkinson hastası olduğu tahmin ediliyor. Her yıl yaklaşık 10 bin civarında hastaya yeni teşhis konuluyor. 2030’da bu rakamın iki katına çıkacağı tahmin ediliyor. Buna rağmen hastaların sadece yarısı tedavi görüyor. Çünkü çoğu kişi, hasta olduğunu kabullenmediğinden bir kısmı da doktora gitmeye çekindiğinden tedavi görmüyor. Bu yüzden de hastalık hakkında farkındalığın arttırılması büyük önem taşıyor.Ülkemizde hastaların yarıya yakın bir bölümünün hastalığı tanımadığı için hekime gitmediği ve tedaviden yoksun kaldığına dikkat çeken Tokçaer, önümüzdeki 20 yılda yaşam süresinin uzaması ve buna bağlı olarak ileri yaş nüfusun artması sonucunda bu sayının iki kat artacağını, bu nedenle hastalık hakkında toplumda bilincin artmasının önemli olduğunu vurguladı.
Unutmayalım, “Parkinson son değildir. Yaşayacak çok yıllarınız var. Birlikte yürüyelim.”