Adnan Menderes 'masum' muydu? | soL Haber Portalı | güne soL'dan bakın
18:05 12.ESKİ BAKAN AKP'li Zeybekci coştu: Cumhurbaşkanı'nı eleştirmek milleti eleştirmektir! 17:50 13.İŞ CİNAYETİ
17:34 15.YENİ ATAMALAR YÖK 20 fakülteye dekan atadı 17:26 16.savaş tamtamları
17:20 17.ANADOLU ADLİYESİ
Avukat duruşmada, hakimi Fazıl Say hayranı olmakla suçladı! 17:04 18.AKP-CEMAAT
16:42 19.LİSA ÇALAN
16:18 21.9-10 ŞUBAT DİSK, kıdem tazminatının gaspına karşı genel eylem ve direniş ilan etti
15:30 28.CHP'DEN İHRAÇ
15:12 30.UÇAK ALIMI
Türkiye ile ABD arasında 'esrarengiz' uçak pazarlığı 15:03 31.MERKEL-DAVUTOĞLU
14:53 34.küresel cihat
14:52 35.necati yılmaz
13:24 42.EGE DENİZİ Altınoluk açıklarında yine facia: 11'i çocuk 27 sığınmacı hayatını kaybetti!
Cizre'de yaralıların olduğu sokakta şiddetli patlama
13:14 44.ANKARA CHP'li vekil Emir: Pis kokular geliyor, niyetleri EGO'yu satmak 13:11 45.IRAK-KÜRDİSTAN
Irak Peşmerge'ye yardım etmeyecek: 'Maaşları petrol geliriyle ödeyin'
13:09 46.iş cinayeti
İzmir'de devrilen vincin operatörü hayatını kaybetti
Hürriyet'ten skandal sayfa düzenlemesi...
12:55 49.iş CİNAYETLERİ
Termik santral inşaatında Çinli işçi hayatını kaybetti
12:44 50.ANKARA Tarım Kredi Kooperatifi'nde 335 milyonluk vurgun iddiasına suç duyurusu
12:42 51.ANKARA Otomobil köprü inşaatı çukuruna düştü: 3 ölü
İsrail de AKP gibi Halep'ten rahatsız
12:31 53.SEÇİM VAADİ
AKP'nin kreşinde işkence: 4-5 yaşındaki çocuklara zorla namaz kıldırdılar, aç bırakıp ceza olarak iğne batırdılar
İzmir Askeri Casusluk davasında reddi hakim istendi
Davutoğlu cihatçı çeteleri överken ayarı bozuldu: Stalingrad direnişi gibidir...
11:56 57.'DİRENİŞ VAKTİ' Komünist Gençlik'ten deklarasyon: Gençlik gericilikle savaşacak!
Suudi Arabistan ve Türkiye karanlık işler peşinde: Yeni hedef Lübnan mı?
TRT'nin 'Cizre'de 60 kişi öldürüldü' haberi sonrası HDP'li vekil ve Valilikten farklı açıklamalar
Tayland'da eşiyle kavga eden adam 4 çocuğunu öldürdü
Doğu Perinçek, Cizre'deki ölümlere sevindi: Çok mutluyum
11:15 62.haber nöbeti
11:05 64.havada terör
Somali jetine saldıran şüpheli THY uçağına binecekmiş
11:04 65.İŞSİZLİK RAPORU 4 işsizden biri üniversite mezunu! 10:56 66.RÜŞVET
AKP sofralarının olmazsa olmaz ismi Kutsi'nin sahtecilikten 60 yıla kadar hapsi isteniyor
10:49 67.ST. CLEMENT Ankara'daki son Bizans yapısı yok olmak üzere!
Chomsky: Nükleer savaş artık daha olası
Zika Virüsü: Brezilya'da 22 bin 600 vaka yaşandı
Afganistan'da intihar saldırısı: 3 asker hayatını kaybetti
10:14 71.savaş çağrısı
Suriye IŞİD'in Rakka'daki eğitim alanını hava saldırısıyla yok etti
10:08 73.MANİSA Çal Dağı nikel madeni karar duruşmasını yöre halkı da izleyecek
09:45 75.SARAYLI REKLAM
Kaçak Saray manzaralı ofisler 'Bu manzara hiç kapanmayacak' reklamıyla satışa sunuldu!
Suriye ordusunun Halep'te ilerleyişi sürüyor: Kifrin ele geçirildi
'Cizre'de 30'a yakın kişi yanmış halde bulundu, kurşun izi yok'
Der Spiegel: 'Merkel Erdoğan'dan hoşlanmıyor ama ona ihtiyacı var'
08:44 80.kadınlara sorduk
Diyanet'in Türkiyesi'nde kadınlar! Avukat Özge Demir: Moda, annelik, şefkat vurgusuyla kuşatma altındayız 08:28 81.erdoğan
Erdoğan Suriye'de şansını daha fazla zorlar mı?
07:54 82.KARS Kars'ta 196 köy yolu kapandı
01:40 83.AKP SEVİNCİ Cizre'deki bodrumda 60 kişinin öldürülmesi AKP'lilere sevinç çığlıkları attırdı
00:20 85.CİZRE BODRUM Cizre'deki bodruma girildi!
CHP'nin yeni Gençlik Kolları Başkanı belli oldu
23:11 87.VAN DİHA: Van'da 3 çocuk, polis ateşiyle ağır yaralandı
23:03 88.MİT BELGESELİ Yandaş kanalda Hakan Fidan belgeseli: Erdoğan'ı o eve, göklerden gelen bir karar göndermişti
23:00 89.BOYUN EĞME BOYUN EĞME okurları Kartal'da buluştu: Gericiliğe, piyasacılığa, kirli siyasete BOYUN EĞME
22:33 90.tayvan depremi
Tayvan'daki depremde bilanço artıyor: Ölü sayısı 34'e yükseldi, 117 kişiye hala ulaşılamadı
22:14 91.FATİH İstanbul'da 'gürültü eylemi' yapan 14 kişi gözaltına alındı
21:40 92.PORTRE KRİZİ CHP Sözcüsü: Aylin Nazlıaka tarafından ortaya atılan iddia asılsızdır
Güneydoğu'da 90 bin öğrenci ikinci döneme başlayamıyor
Davutoğlu, medya patronlarıyla görüştü! Doğan Grubu'ndan Ethem Sancak'a kadar
21:10 95.KOMünist gençlik
Suriye Komünist Gençliği: Suriye boyun eğmeyecek!
20:55 96.ERDOĞAN Muhtar ve kaymakamlar kesmedi! Erdoğan sigarayı bırakanlara hitap edecek
'İdil'de yarın ya da Salı günü operasyon başlamış olacak'
20:17 98.EL ATTILAR
Dışişleri Bakanlığı'ndan KDHC açıklaması: Uluslararası güvenliği hiçe saydı
19:54 100.başkanlık AKP'li Zeybekçi'den 'başkanlık' açıklaması: 2016'da Türkiye yeni bir sistemle tanışacak
19:47 Adnan Menderes 'masum' muydu?
27 Mayıs'ın 50. yıl dönümünde bir kez daha demokrasi masalları anlatılacak, darbeler lanetlenecek, DP iktidarının ve Adnan Menderes'in sadece "düzen içi suçları"ndan bahis açılacak. Peki ya demokrasi efsanesinin başlangıcı ilan edilen DP iktidarının ve Menderes'in halka karşı işlediği suçlar ne olacak? Perşembe, 27 Mayıs 2010 11:00
Türkiye tarihinin 1950-60 arasını kapsayan zaman dilimine damgasını vurmuş olan Demokrat Parti (DP) iktidarının sona erdirildiği 27 Mayıs 1960 darbesinin 50. yıl dönümü, bu yıl da gerici ve liberallerin "darbe karşıtlığı" görüntüsünde çeşitli gösterilerine sahne oluyor. Sola "geçerken" alan açan 27 Mayıs'ın, dönemin başbakanı Adnan Menderes, Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu ve Maliye Bakanı Hasan Polatkan'ın idamıyla sonuçlanan sağ cenahtaki serüveninin bugüne yansımasında ise, iktidardan uzaklaştırılmalarının ardından sadece "düzen içi suçlar"dan yargılanan bu isimleri "demokrasi şehidi" ilan eden ve yine "düzen" içinde kalan tepkilerin öne çıktığı gözleniyor. 27 Mayıs tartışmalarının en fazla yoğunlaştığı alanlardan biri de doğal olarak, Adnan Menderes ve diğerlerinin "masum" olup olmadığında düğümleniyor. Mendereslerin yargılanmalarına konu olan düzen içi suçlar gündeme getirilirken halka yönelik suçlarından hiç bahsedilmeyişi, bununla bağlantılı olarak da, DP iktidarının CHP ve ordu nezdindeki durumu masaya yatırılırken halk nezdindeki durumuna değinilmeyişi ise tartışmalarda en çok dikkat çeken noktaları oluşturuyor. DP "demokrasi"si ve 27 Mayıs AKP de dahil olmak üzere, DP'nin siyasi geleneğini ve 27 Mayıs sonrasında yargılanarak idam edilen Adnan Menderes'i sahiplenen sağcı hükümetlerin, "27 Mayıs ile birlikte gelişmekte olan demokrasinin sekteye uğratıldığı" yönündeki iddiaları ise, baskıcı, gerici ve halk düşmanı DP iktidarının aklanmasını da beraberinde getirdi. Oysa, seçimle iktidara gelişi sırasında halktan aldığı desteğin neredeyse efsaneleştirilip tarihin orada durdurulmaya çalışıldığı DP döneminde, "demokrasi"nin hızla halk karşıtı baskıcı bir iktidara dönüşmesine tanık olunmuştu. Yine de, DP, kuruluşundan sonra kendi sınıfsal tabanı sayılamayacak emekçi sınıflar ve aydınlardan destek görmesine rağmen, aynı toplumsal kesimlerce on yıllık DP iktidarı döneminin ikinci yarısında yükseltilmeye başlayan muhalefetin görmezden gelindiği bir tarih yazımına soyunuldu. Türkiye kapitalizminin ekonomi, siyaset bölmelerinde, kurumlara ve toplumsal sınıflara yayılan ciddi bir krize doğru ilerlediği 1950'li yıllar, önce yüksek bir oy desteğiyle iktidara gelen DP'nin de yükseliş ve düşüşüne tanıklık etti. Sonuç, krizin ortaya çıkışında pay sahibi olmakla birlikte kontrol altına almada başarısız olan DP hükümetinin tasfiyesini getiren 27 Mayıs 1960 darbesi oldu. Türkiye'nin 50. yaşına giren bu ilk darbesi, izleyen yıllarda gündeme gelenlerin aksine, siyasi iktidarı elinde bulunduran ve sömürü mekanizmalarını ağırlaştıran, ülkenin dışa bağımlılığına kapı aralayan, baskıcı ve gerici DP iktidarına karşı toplumda biriken ilerici tepkileri arkasına almıştı. Bu yüzden de, yine izleyen darbelerin aksine, ilerici ve solcu kesimlerin ayrı bir mücadele alanı açabilmelerini olanaklı kıldı. Menderes ve diğerleri 1950-1960 yılları arasında Başbakanlık yapan Adnan Menderes, 27 Mayıs'ın ardından, Milli Birlik Komitesi tarafından kurulmuş olan Yüksek Adalet Divanı'nda yargılandı ve hakkında açılan 13 davanın 12'sinden suçlu bulunarak 17 Eylül 1961 tarihinde "Anayasa'yı ihlal" ettiği gerekçesiyle idam edildi. Örneğin, Türkiye'deki siyasi tartışmalarda hiç eksik olmayan "örtülü ödenek"ten zimmetine para geçirme, Adnan Menderes'in Yassıada'daki yargılamalarda mahkum edilmesine neden olan "düzen içi suç"larından sadece birisiydi. "Cımbız Davası" olarak da adlandırılan yargılamada, Menderes bu suçtan 11 yıl 8 ay ağır hapis cezasına çarptırıldı. TBMM'de 1990 yılında çıkarılan bir yasayla, Menderes ve onunla beraber mahkum edilenlerin itibarları iade edildi. "İtibar"ın iade edildiği suçlamalar hep "düzen içi" idi. Menderes ve diğerlerinin hanelerinde, yine "düzen içi"nde aklandıkları bu suçlardan başkaları da vardı. Türkiye NATO'ya üye yapıldı Türkiye'nin yürürlükteki yasalarına ve uluslararası hukuka aykırı olmasına rağmen, Soğuk Savaş'ın hüküm sürdüğü dönemde ABD'nin yanında yer alındığını kanıtlamak için, yüzlerce gencin ABD'li generallerin emrinde Kore Savaşı'nda ölüme gönderilmesi ve bunun ertesinde Türkiye'nin NATO’ya girmesi, DP iktidarının suçuydu. Menderes hükümeti, 1950 yılında, Türkiye'nin Kore Savaşı'nda Birleşmiş Milletler kuvvetlerine Türk Tugayı ile katılmasına karar vererek çok tartışılan bir karara imza attı. Sonuç, Türkiye'nin 1952'de NATO'ya tam üye olarak kabul edilmesi oldu. Kore'ye asker gönderme meselesi, Menderes hükümeti ve üst düzey askeri yetkililerin bir araya geldiği 5 Temmuz 1950 tarihli toplantıda karara bağlandı. Bu kararın alınmasında büyük etkisi olan Menderes'in, dönemin Dışişleri Bakanı Mehmet Fuat Köprülü ile bir konuşmasında şu ifadeleri kullandığı bilinmektedir: "Ortak güvenlik ruhunu yürütmek ve itibarımızı yükseltmek bakımından bu (Kore savaşı), bizim hesabımıza yaman bir fırsattır. NATO'ya kabul edilmemize de köprü olabilir. İngiltere ve diğer milletler bunu baştan savma karşılarlar ve suya düşerlerse, fırsat bizim için de, hür dünya için de elden gider. İşte bu yüzden herkesten evvel çağrıya olumlu cevap vermek ve diğer milletleri olmuş bitmiş bir durum karşısında bırakmak istiyoruz. Fakat işin içinde Türk askerinin davası olması dolayısıyla Meclis kararı almaya kalkışırsak, iş uzar, dedikodunun sonu gelmez. Bir saat bile kaybetmeden, sorumluluğu üzerimize alarak karar vermek, kararı Birleşmiş Milletler'e ve Amerika'ya bildirmek zorundayız…" NATO üyeliği, "barış ve komünizmle mücadele"yi gerektiriyor Yine 1952 yılında, NATO'nun isteği üzerine komünizme karşı gayri-nizami harp yapacak Seferberlik Tetkik Kurulu, daha sonraki adıyla Özel Harp Dairesi kuruldu. DP iktidarı, içeride de sola ve ilericilere karşı terör estirmeye başladı. Yüksek bir oy oranıyla iktidara gelişinin ilk yılında art arda gerçekleşen bu olaylar, DP'nin demokrasiye katkılarının değil, halka karşı işlenecek daha nice suçun habercisi oldu. 21 Mayıs 1950'de Behice Boran, Adnan Cemgil, Nevzad Özmeriç, Vahdeddin Barut, Osman Faruk Toprakoğlu, Turgut Pura, Affan Kırımlı, Reşad Seviçsoy, Muvakkar Güran tarafından kurulan Türk Barışseverler Cemiyeti, DP hükmetinin Kore'ye asker gönderilmesi kararını protesto ettiği için kapatıldı, tutuklanan yöneticileri hakkında 15 ay hapis kararı alındı. DP iktidarının ilk yılları: '51 Tevkifatı DP iktidarının yine ilk yılında, sola yönelik ciddi bir saldırıya girişildi. 1951'de başladığı için "'51 Tevkifatı" olarak bilinen, dönemin TKP'sine yönelik büyük tutuklama dalgası 1952 yılında da sürdü. Zeki Baştımar, Şefik Hüsnü Değmer, Mihri Belli, Sevim Belli, Enver Gökçe, Mübeccel Kıray, Arif Damar, Ruhi Su, Orhan Suda, İlhan Başgöz, Ulvi Uraz, Yılmaz Çolpan, Nejat Özon, Şükran Kurdakul, Behice Boran ve Aclan Sayılgan gibi isimlerin de yer aldığı toplam 187 kişinin tutuklandığı dava, Ankara Askeri Mahkemesi'nde görüldü. Türk Ceza Kanunu'nun ünlü 141 ve 142'nci maddelerinde yapılan ağırlaştırıcı değişiklikler de DP iktidarının eseriydi. Nâzım Hikmet vatandaşlıktan çıkarılıyor AKP'nin Türkiye'nin yakın tarihine dair müdahalelerinde, siyasi geleneğinin sahiplenicisi olduğunu ilan ettiği DP'nin özel bir yeri oldu. Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay, geçtiğimiz günlerde yaptığı bir açıklamada, "solun fetiş haline getirdiği Nâzım Hikmet, İsmet İnönü'nün işbaşında olduğu dönemi hapiste geçirmiştir. Menderes'in affıyla dışarı çıkmıştır" dedi. Günay, DP hükümetinin Nâzım Hikmet'i vatandaşlıktan çıkarttığını ise "unuttu". 1950 yılının Ekim ayında Kore'ye ilk askerlerin gönderilmesinin ardından yazdığı ünlü "23 Sentlik Asker" şiiriyle DP hükümetine muhalefetini sürdüren Nâzım Hikmet, Cumhurbaşkanı Celal Bayar ve Başbakan Adnan Menderes'in imzasıyla Resmi Gazete'de yayımlanan 13401 sayılı ve 25 Temmuz 1951 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ile vatandaşlıktan çıkarılmıştı. Kararda, "pasaportsuz olarak İstanbul'dan Romanya'ya kaçan ve oradan da Moskova'ya giderek havaalanında memleketi aleyhinde beyanatta bulunduğu ve müteakiben radyo yayınlarında Türkiye'nin hükümet şekli ve hükümeti idare edenler aleyhinde geniş propaganda kampanyasına girişerek, komünizmi yaymak maksadını güden neşriyatiyle Sovyet Hükümeti'nin verdiği hizmeti ifa etmekte olan maruf komünist Nâzım Hikmet Ran'ın kendisine bu hizmeti terk etmesi hususunda yapılacak tebligatın da bir fayda vermeyeceği mülahaza edildiğinden, Türk Vatandaşlığı'ndan çıkarılması Bakanlar Kurulunca kararlaştırılmıştır'' deniliyordu. DP'nin işçi düşmanlığı Muhalefette iken iktidara geldiğinde sendikalara grev ve toplu sözleşme hakkını tanıyacağı vaadinde bulunan DP, emekçi sınıfların desteğini kazanmayı hedeflemişti. Fakat diğer pek çok başlıkta olduğu gibi bu başlıkta da "demokrasi"nin gereğini yerine getirmekten uzak duran DP, 1950 seçimlerinde iktidara gelmesine rağmen, hükümet programında yer verdiği grev ve toplu sözleşme hakkı ile ilgili yasa tasarısını TBMM'ye sunmadığı gibi, 1951'deki hükümet programında greve hiç yer vermedi ve sendikalardan bu yönde gelen taleplere bu kez kendisi baskı uygulamaya başladı. Tüm çalışanlar için sendika kurma özgürlüğü ve grev hakkı, DP'yi iktidardan el çektiren 27 Mayıs'ın ardından hazırlanan 1961 Anayasası ile sağlanmıştı. 6-7 Eylül olayları, DP iktidarının "tertibi" Tarihe "6-7 Eylül olayları" olarak geçen, 1955 yılında İstanbul ve İzmir'de azınlıklara karşı girişilen milliyetçi saldırılar, Türkiye tarihinin en karanlık ve planlı olaylarından biri oldu. Dönemin Kıbrıs tartışmaları üzerinden Rum vatandaşların hedef gösterildiği fakat sonraki gelişmelerin, asıl amacın İstanbul'daki gayrimüslim sermayenin tasfiye edilmesi olduğunu belgelediği 6-7 Eylül olayları DP iktidarının "tertibi" idi. Saldırıların başlıca sorumlularından olan "Kıbrıs Türktür Derneği"nin o dönemde ikinci başkanlığını yapan Orhan Birgit, geçtiğimiz yıl bir gazeteye verdiği röportajda, Atatürk'ün Selanik'te doğduğu eve bomba atılması olayının DP hükümetince planlandığını söyledi. Birgit, Kıbrıs sorununun çözümü için toplanan Londra Konferansı'na katılan dönemin Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu'nun olayın sorumlularından birisi olduğunu, Atina'da Kıbrıs ile ilgili mitinglerin yapılması ve görüşmelerin çıkmaza girmesi üzerine Zorlu'nun, "o zaman Türkler de bir miting yapsın da, masada kimlerle oturduklarının farkına varsın bunlar" demiş olabileceğini belirtti. Birgit'in, Zorlu'nun masada "biz masada anlaşırız ama toplumu kontrol edemeyiz" demesinin ardından 6-7 Eylül olaylarının başladığı yönündeki ifadesi de DP'nin yaşananlardaki payı hakkında dikkate değer bir değerlendirmeydi. Tertibin en ilginç yönlerinden biri ise, olayların hemen ardından basında çıkan haberlerde önce, “halkın duygusal tepkisi”, “milli galeyan” gibi ifadelere yer verilirken kısa bir süre içerisinde hiçbir delile dayanmadan “komünistler”in suçlanması oldu. Emniyetteki dosyada adı yer alan elli solcu aydın tutuklandı. Aceleyle hazırlanmış suçlular listesinde çok önceden ölmüş olanlar ve askerliğini yapmakta olanlar da vardı. Aydınlar 5 ay cezaevinde tutulduktan sonra beraat ettiler. Yabancı sermayeye geçit veriliyor Ülke içinde, 6-7 Eylül olaylarında evleri ve işyerleri yakılıp yıkılan ve Türkiye'yi terketmek zorunda kalan gayrimüslim yurttaşların geride bıraktığı sermayenin, hızla müslüman iş adamlarına verilmesiyle el değiştirmesi, böylelikle de milli burjuvazi yaratma hedefinde bir aşamanın daha geçilmesine tanıklık edilirken, DP iktidarı bir yandan da yabancı sermayeye geçit verdi. Yabancılara petrol arama ve çıkarma izni de ilk kez DP iktidarı döneminde verildi. Aynı zamanda Yabancı Sermayeyi Teşvik Yasası çıkarıldı. (soL-Ayşe Özgül)
Demet Akalın saçmalığı… Kemal Okuyan KÖŞE YAZILARI Yumuşak karın Aydemir Güler Özerklik: Emperyalizmin projesi İlker Belek Anti-tröst politikası komedisi İzzettin Önder 'Mülteci düşürmesi'? Osman Çutsay TÜRKİYE