Bebeğinizle kendi kendine beslenmeye geçmek
Esra Ertuğrul bebeklerin ek gıda ile tanıştığı dönemi, bebeği ve ebeveynleri anlatıyor.
Bebeklerin ek gıdalarla tanışması birçok anne ve baba için bir dönüm noktasıdır. Bebeğin hayatında ise yeni ve heyecan verici bir dönemdir. Ebeveynler bebeklerin yemek yemeyi sevmesini, sağlıklı beslenmesini, yemek vakitlerinin stressiz geçmesini isterler. Fakat birçok anne baba ilk birkaç yıl ek gıdaların ne çocuklarını ne de kendilerini memnun ettiğini fark eder. Pütürüklü gıdaları yedirebilme, mızmızlanma ve yemek konusunda kavga çıkarma gibi sorunlar çıkabilir. Ebeveynler bebeklerine ne zaman ve ne kadar yiyebileceklerine, kendi kendine yemelerine izin verseler hem anne baba hem de bebekler için ek gıdaya geçiş süreci eğlenceli olacaktır. Babyledweaning bebeğin kendi kendine beslenmesini destekleyen alternatif bir yöntemdir. Blw ile bebekler kendi kendine yiyerek sağlıklı aile yemeklerini öğrenecek ve gerçek yemeklerle beslenecektir. Özellikle ilk yıl oral dönem olması, bebeğin meraklı ve dokunma duyusunun gelişmiş olması bebeğin kendi kendine yiyebilme yeteneğinin oluştuğunu görmüş olacağız.
Bebeğiniz altıncı ayında olması ve tam olarak dik yardımsız oturması gerekmektedir.
Denemelere bebeğiniz ne çok aç ne çok tok olmadığı anlarda başlayın. Örneğin; Emzirmeden yaklaşık 1,5-2 saat sonra gibi. Anne sütü hala bebeğinizin beslenmesindeki temel kaynaktır.
Odak noktanız oynamak ve keşfetmek olsun.
Bebeğinizin yemek vakitlerine mümkün olduğunca dahil olmasına izin verin.
Bebeğin eline verilen yiyecekler;
Kendi kendine yemenin ilk aylarında yiyeceklerin bebeğin kolayca tutabileceği ve ağzına güvenli götürebileceği şeyler olmalıdır.
Bebeklerin ellerine aldıkları yiyeceklerin avuçlarının dışına çıkması gerekir. Çünkü henüz avuçların açıp içindekileri ağızlarına alamazlar. Bu yüzden uzun kesilmiş yiyecekleri tercih edebilirsiniz. Bu yiyecekler en az 5 cm uzunluğunda olmalıdır. Brokoli tutacak sapı olduğu için ideal bir başlangıç olabilir. Bebeğinizin ellerini yıkayıp güvenli bir şekilde oturduğunda emin olduktan sonra ona oynayabileceği çubuklar verebilirsiniz. Bebeğiniz dokuz ay civarında küçük parçaları baş ve işaret parmağı arasında tutabilmeye başlar. Yani artık kuru üzüm, bezelye gibi yiyecekleri eline alabilir. Eliyle yiyebileceği humus, yoğurt gibi yumuşak kıvamlı yiyecekler de verilebilir.
Bebeklere yemekleri sunarken pişirme tekniklerine de dikkat edilmeli. Buharda pişirme, haşlama, fırınlama gibi yöntemleri kullanabiliriz.
İlk başladığınızda çok az yerler ve genellikle oyun oynarlar. İlk haftalarda verdiklerinizi yerde, sandalyede görebilirsiniz. Ağızlarına aldıklarını da yutmadan ağzından çıkarabilirler. 6-8 ay arasında bebeklerin besinleri tatması ve yavaş yavaş sevdikleri, sevmedikleri belli olur. Bu süreçte anne sütü halen ana öğündür.
Ek gıdaya geçişte anne sütünün yanı sıra gereken besin miktarları;
Ek gıdaya geçiş besinlerin öğün sıklığı;
Ek gıdaya geçiş de besin öğün sayısı besinlerin enerji yoğunluğuna ve her öğünde tüketilen miktara bağlıdır. Sağlıklı beslenen anne tarafından emzirilen bir süt çocuğunun günlük öğün sıklığı;
12-24 ayda 3-4 kez ve bir parça meyve gibi parmak besinlerinin sunulduğu 1-2 ara öğündür.
İlk deneme olarak sebzeden başlayabilirsiniz. Mevsimindeki sebzelerden en az alerjik olanlar seçilebilir. Sebze veriyorsanız çok yumuşak ya da çok sert olmamasına dikkat edin.
İlk denemelerde bazen bebekler yiyecekleri ağzının içinde bekletebilir, damak ve yanak aralarında artıklar kalabilir. Henüz diliyle kırıntıları temizlemeyi bilmediği için kontrol etmek gerekir. Bebeğinizin ağzını zorla açtırmak zorlayıcı olabilir. O nedenle ‘’Ağzını kim kocaman açacak’’ diye oyun oynayın.
Sebzeleri denerken,2-3 günde bir yeni bir sebze ekleyin. Bu şekilde alerji yönünden takip de edebilirsiniz. Sebzelere başladıktan 10 gün sonra meyve denemelerine başlayabilirsiniz. Sebzeleri öğle, meyveleri kuşluk veya ikindi zamanında vermeye çalışın. Meyveleri fırında tarçınlayarak ya da buharda pişirerek yumuşatabilirsiniz.
6,5 aya geldiğinde kırmızı ete başlanabilir. Bebekler için demir, kırmızı et önemlidir. Sebzeden hemen sonra kırmızı ete başlanmalıdır. İlk başta kuzu eti, sonra dana etine geçebilirsiniz. Kuzu eti en az alerjen özelliktedir. Eti bebeğinize verirken fırınlamaktansa haşlamayı tercih edin. Kırmızı etten sonra tavuk eti de verebilirsiniz. Tavuğu but şeklinde hazırladığınızda çok rahat kavrar ve yeme denemeleri yapabilir.
6. aya doğru kahvaltıya yavaş geçiş yapabilirsiniz. Artık bebeğiniz daha rahat kavramayı ve kendi kendine yemeyi öğrenmiş olacaktır. Kahvaltıda ekmek olarak tam buğday ekmeği, çavdar ekmeği, ruşeymli ekmekleri kullanabilirsiniz. Dilimli ekmek kullanacaksanız; ekmeği tost makinesinde hafif ısıtarak daha dik hale getirebilirsiniz. Böylelikle bebek daha rahat kavrar ve koparıp yiyebilir. Peynirde; orta yağlı ve tuzsuz olanları tercih edebilirsiniz. Tuzu azaltılmış beyaz peynir, tuzsuz dil peyniri, tuzsuz mozerella, tuzsuz lor ve tuzsuz burgu peyniri kullanabilirsiniz. Yumurta iyi bir protein kaynağıdır. İlk yıl beyazı çok alerjen olacağı için kullanmıyoruz. İlk denemelerde yumurtayı haşlayabilirsiniz. Haşladığınızda sarısının etrafında mor halka olmamasına dikkat edin. İlk denemede minik bir parça verip, alerji yönünden izleyin. Sıkıntı yoksa her gün arttırarak 1 yumurta sarısını yedirin. Kahvaltı da çeşitli tostlar, pancake, krep hazırlayabilirsiniz.
7. ayda balık vermeye başlayabilirsiniz. Özellikle ağır metal içerdikleri için dip balıklarını tercih etmemeye çalışın. Hamsi, istavrit güzel balıklardır. Minik ve kılçıklı olduğu için zorlanırsanız alternatif olarak somon kullanabilirsiniz. Balığı pişirirken fırınlayabilir, buğulama şeklinde hazırlayabilirsiniz.
10.aya doğru bebeğinize akşam yemeği de vermeye başlayabilirsiniz. Bebeğiniz, 10-12. ay arasında artık yavaş yavaş öğün şeklinde beslenemeye başlayacaktır. 1 yaşında artık sizinle aynı sofra da oturabilecek ve her şeyi kendi kendine yiyebilecektir.
1 yaşına kadar anne sütü ağırlıklı olup ek gıda şeklinde ilerlemelisiniz.
Yazı: Esra Ertuğrul