Tüketim çılgınlığı yordu | Magazin Gündemi | Mahmure Magazin
Worldwatch Instıtute'nun 'Durum' raporu, dünyanın tüketim çılgınlığından yorulduğunu belirtiyor.
Worldwatch Institute'un 2004 yılı için hazırladığı "Dünyanın İçinde Bulunduğu Durum" (State of the World) raporu bu yıl yalnızca tüketim konusuna ayrılmış. Başta Amerika olmak üzere, tüm ülkeler ekonomik krizlerle boğuşmayı sürdürürken, Worldwatch, bilançolarda ve resmi raporlarda yer verilmeyen bir konuya, dünyanın tüketim çılgınlığı karşısındaki yorgunluğuna değiniyor.
Rapordaki en çarpıcı noktalar arasında ABD'de otomobil sayısının ehliyetli sürücü sayısından çok daha fazla olması ve Çin'in büyük bir hızla büyümesi sonucunda 2015 yılında 150 milyonluk bir otomobil parkına sahip olabileceği olguları bulunuyor. Dünya nüfusunun beşte ikisi, bir başka deyişle 2.8 milyar kişi günde iki doların altında bir gelirle yaşarken, öte yandan, gelişmiş ülkelerde ve hatta gelişmekte olan bölgelerde tüketimin artması ekosistemlere zarar veriyor.
Rapora göre, dünyada, 1960 - 1995 yılları arasında mineral kullanımı iki buçuk kat artarken, metal kullanımında bu artış yüzde 210, sentetik malzemelerde yüzde 560 oranında gerçekleşmiş. Buna bağlı olarak maden kaynaklarından elde edilen hammadde oranlarında büyük bir patlama söz konusu.
Hızlı üretim ve tüketim sonucunda, atık maddeler sorunu dramatik bir artışla büyüme gösterdiği ve ciddi bir atık politikası olmaksızın doğaya bırakılan çöpler, çevreyi iyice kirlettiği için dünya boğulma aşamasına gelmiş durumda.
Çevre dostu malzeme listesi
Pek çok gelişmiş ülkede güneş enerjisinden yararlanmaya, üretimde toksik olmayan malzemeler kullanmaya, atık malzemelerin tabiat tarafından dönüştürülebilecek özelliklere sahip olmasına yönelik projeler geliştiriliyor.
"The State of the World 2004" raporu yalnızca teorik bir tartışma zemini üzerine kurulu olmayan bir çalışma. Aynı zamanda gelecekte kullanılabilecek çevre dostu malzemeleri içeren bir liste de sunan rapor, doğayla dost olabilecek bu yeni malzemelerin, trendleri belirleyebileceğine işaret ediyor.
32 milyar teneke, çöpe atılıyor
Bu malzemeler arasında halı kullanımında yararlanılabilecek Climatex Lifecycle isimli bir kumaş türü bulunuyor. Zehirli maddeler kullanılmadan elde edilen yünlerden ve sağlığa zararlı olmayan boyalardan üretilen bu malzemenin yeniden kullanımı mümkün.
Yalnızca ABD'de her yıl çöpe atılan 32 milyar teneke içecek kutusunda bulunan (2002 rakamı) alüminyumun yeniden kullanılması mümkün olsa, bu miktarın tüm dünyadaki ticari uçakların yapımında yeterli olacağı belirtiliyor. Bu konuda Xerox firması övgüye değer bir çalışma yaparak, fotokopi makinalarının yüzde 70 - 90 arasındaki bir bölümünü dönüşümlü olabilecek bir biçimde yaratmayı başarmış. Aynı şekilde kağıt ve toner harcamasında yüzde 90'lık bir tasarruf sağlamak suretiyle, yılda yaklaşık yarım milyon tonluk bir elektronik atık oluşmasını engellemiş. (Kaynak: La Repubblica)
Türkiye'nin dış pazarlarda rekabet gücünün artması için, insan sağlığına ve çevreye zarar vermeyen ürünler geliştirmesi bir zorunluluk halinde. Kimyasal malzeme oranı yüksek bulunarak iade edilen T - Shirt'ler, bozuk gıdalar, ihracat yapılan pazarların reddettiği her türlü ürün iç pazarda büyük bir gönül rahatlığıyla pazarlanıyor, Türk halkı da bu ürünleri farkında olmadan aynı gönül rahatlığıyla tüketiyor.
Ne yazık ki, hormonlu gıdalar, zehirli boyalar, sağlığa zararlı katkı maddeleri karşısında oldukça mağdur durumda olan Türk tüketicisinin sağlığının korunabilmesi yine dış pazarların zorlamasıyla mümkün olabilecek.
Her yıl şişelenmiş su tüketimi yüzde 12 oranında artıyor. Harcanan rakam 35 milyar dolar civarında. 2002 yılında ABD'de satılan 14 milyar şişenin yüzde 90'ı geri dönüşümsüz çöp olarak doğaya atıldı.
1970 - 2001 yılları arasında ABD'de kolalı içecek tüketimi iki katına çıkarak kişi başına 180 litreye ulaştı. Süt tüketimi yüzde 30 oranında azalırken, obez nüfusun oranı da üç kat arttı. Yalnızca 2001 yılında dünya çapında 159 milyar plastik şişe, 112 milyar teneke kutu ve 70 milyar cam şişe çöpe atıldı. Öte yandan İsveç en başarılı geri dönüşüm sonucu alarak, yüzde 86'lık bir oranda çöplerini kullanmayı başardı.
Yirminci yüzyılın ikinci yarısında kağıt tüketimi altı kat arttı. Dünya kağıt tüketiminin yüzde 93'ü ağaçlardan sağlanıyor ve bu da gezegenimizdeki ormanlardan elde edilen malzemenin beşte birine eşit. Geri dönüşümlü kağıt kullanarak atmosferdeki kirliliğin yüzde 74'ünü ve su kirliliğinin yüzde 35'ini engellemek mümkün olabilecek.
1992 yılında cep telefonuna sahip kişilerin oranı dünya nüfusunun yüzde birinin altındaydı. Bundan on yıl sonra, telefon sahiplik oranı yüzde 18'lere ulaşmış durumda. GSM telefon ağına sahip olan ülkelerin oranıysa yüzde 90'lar civarında. ABD'de telefonlar atılma süresi ortalama 18 ay. 2005 yılında 500 milyon civarındaki telefonun atılmasının 142 bin litrelik bir atık oluşturacağı tahmin ediliyor. Avrupa'da Nokia'nın çevreyi koruma konusunda ciddi araştırma ve planları bulunuyor.
Pamuk üreticilerinin her yıl tükettiği 2.6 milyon tonluk böcek öldürücü ve T - Shirt imalatında kullanılan kimyasal malzeme gerek insan sağlığı gerekse çevre için zararlı. Mısır'da başlatılan bir proje çerçevesinde çevre dostu bir üretimle, kimyasal malzeme kullanımı olmadan yüzde 30'luk bir üretim artışı elde edilmiş olması umut verici bir gelişme.
32 Megabyte'lık bir microchip'in üretimi en azından 7.2 gramlık bir kimyasal malzeme, 700 gramlık gaz, 32 kiloluk su kullanımını gerektiriyor. 1998 - 2002 yılları arasında ABD'deki kişisel bilgisayar kullanımı tam 5 kat artmış durumda. Her bir bilgisayarda 6.3 kiloluk plastik bulunuyor ve PVC'nin dönüşümü de son derece zor.