ŞEYH UBEYDULLAH’IN OĞULLARI SEYYİT MUHAMMED SIDDIK (SADIK) VE SEYYİT ABDÜLKADİR
(Sheikh Ubaydullah Sons Sayyid Muhammad Sıddık ( Sadık) and Sayyid Abdulkadir )
Yazar : Melike SARIKÇIOĞLU
1877-78 Osmanlı-Rus savaşı sonrası imzalanan Berlin anlaşmasında yer alan Ermenilerle ilgili madde, bu bölgedeki Kürt aşiretlerini topraklarını kaybedecekleri korkusuna sevk etti. Bu endişeye kapılanlardan biri de bölgede etkin bir güç sahibi olan Nakşibendi şeyhi Ubeydullah idi. O ve ona bağlı olanlar 93 harbinde Osmanlıya yardım eden ender Kürt gruplarından olmalarına rağmen Berlin anlaşması üzerine, Halifeye bağlı özerk bir bölge oluşturma fikrine düştüler. Planlarında, önce İran’daki Sünni Kürtleri güçlendirmek, sonra da Osmanlıdaki Kürtleri bir araya getirmek vardı. Şeyh Ubeydullah’ın ilk isyan faaliyeti önce İran’da baş gösterdi. Bu isyan harekâtına İran, onu destekleyen Rusya ve sonra da İngiltere İran’ın yanında yer alarak tepki gösterdi. Şeyh’in hem İran’daki hem de Osmanlı’daki isyan hareketleri Kürtlerin birlik gösterememelerinden dolayı başarısızlıkla sonuçlandı. Osmanlı devleti bu isyanların başındaki Şeyh Ubeydullah’ı, oğulları Şeyh Sıddık ve Şeyh Abdülkadir’i yakaladı ve Şeyh’i ve oğlu Abdülkadir’i Mekke’ye sürdü. Şeyh 1883’te Mekke’de öldü. Oğulları ise babalarının yarım kalan işini bitirebilmek için her fırsatı değerlendirerek bölgedeki faaliyetlerine devam ettiler. Biz bu makalemizde bu iki kardeşin bölgedeki isyan faaliyetlerinden bahsedeceğiz ki, şeyhin oğullarından biri olan Şeyh Abdülkadir, Osmanlı devletinde önce ayan sonra da Şura-yı devlet başkanlığına kadar yükselmiş olması açısından konu önem arz etmektedir.
Osmanlı, İran, Ubeydullah, Abdülkadir, Sıddık
After 1877-1878 the Ottoman-Russian war had signed the Berlin treaty contained matter related to Armenians. Kurdish tribes living in the area with the agreement they thought they would lose their land. One of these people was the Naqshbandi sheikh Ubeydullah. Sheikh Ubeydullah had an idea to create an autonomous region to the caliph . Sheikh was unsuccessful rebellion in the Ottoman Empire as well as movements in Iran. Sheikh's sons -Sheikh Abdulkadir and Sheikh Muhammed -continued their activities in the region in order to finish the unfinished work of father. in this article We will talk about Kurdish units in the region to ensure the activities of the two brothers.
Ottoman , Persian, Ubaydullah , Abdulkadir , Sıddık