Pay (Hisse) Senedi Bastırmayan Anonim Şirketlerin Ortakları, Pay Devirlerinde Vergi Avantajından Yararlanamıyor! Yoksa, Siz de Hala Pay (Hisse) Senedinizi Bastırmadınız Mı?
Sıra No : 2017/32
Konu : Pay (Hisse) Senedi Bastırmayan Anonim Şirketlerin Ortakları, Pay Devirlerinde Vergi Avantajından Yararlanamıyor! Yoksa, Siz de Hala Pay (Hisse) Senedinizi Bastırmadınız Mı?
Şaka gibi değil mi? Yok, aslında gerçek olan bu düzenleme yıllardır uygulamada. Ama bilinmemesinden mi, yoksa bilindiği halde ihmal edilmesinden mi nedir bilemiyoruz, uygulamada şirket ortaklarının en çok şikayet ettikleri konuların başında geliyor. Hele bir de, ortaklık paylarını devredip, büyük bir vergi riski ile karşı karşıya kaldıklarında.
Değerli Hocam Prof. Dr. Şükrü KIZILOT, bu konuda yazdığı makale veya gazete köşe yazılarında mutlaka “Bu yazıyı, özellikle hisse senedi bastırmayan anonim şirket ortaklarının okumaları gerekiyor. Hatta, okumakla kalmayıp kesip saklamalarında da yarar var.” şeklinde bir nota yer veriyordu. Karşılaştığım olaylara baktığımda, çok haklı olduğunu ve doğru tespitlerde bulunduğunu anlıyorum.
Anonim şirketlerde pay (hisse) senedi bastırmanın çok önemli bir “VERGİ AVANTAJI” var. Anonim şirket ortağı olanlar, eğer ‘‘şirketin pay (hisse senetleri) varsa’’ ve bu pay (hisse) senetlerini iktisap (edinme) tarihinden itibaren ‘‘iki yıl’’ geçtikten diğer bir ifadeyle elde tuttuktan sonra satarlarsa, satıştan doğan kazanç tutarı ne olursa olsun gelir vergisine tabi değil. Buna ilişkin yasal düzenlemeler Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 80. Maddesinin 1 ve 4. Fıkralarında yer alıyor. Anılan maddenin;
değer artış kazancı olarak gelir vergisine tabi olacağı hükme bağlanmış bulunmaktadır.
Bu hükümlerden de fark edileceği üzere, anonim şirketlerde;
- Ortaklık payları için pay (hisse) senedi bastırılmışsa ve ortaklık payları bu pay senetlerinin iktisap tarihinden itibaren iki yıldan fazla süreyle elde tutulduktan sonra elden çıkarılıyorsa, sağlanan kazanç tutarı ne olursa olsun değer artış kazancı kapsamında gelir vergisine tabi olmayacak (GVK mükerrer md. 80/1).
- Ancak, pay (hisse) senedi bastırılmamış ise, anonim şirket ortağı, hissesini kaç yıl sonra ve kime satarsa satsın, bundan doğan kazanç “Değer Artışı Kazancı” olarak gelir vergisine tabi olacak (GVK mükerrer md. 80/4).
Bu vergi avantajından faydalanılabilmesi için, anonim şirket ortaklık paylarını temsil eden pay (hisse) senetlerinin bastırılmış olması özel önem taşıyor. Çünkü, anonim şirket ortaklık paylarını gösteren pay (hisse) senetlerinin iki yıl elde tutulduktan sonra satılması halinde doğan değer artış kazancının vergilendirilmeyecek olması, pay (hisse) senedinin iktisap tarihinin bilinmesini önemli kılmaktadır. Bu nedenle, anonim şirket ortaklarının ortaklık haklarını elden çıkardıklarında ya da çıkarmak istediklerinde vergisel yükümlülüklerini tam olarak yerine getirebilmeleri açısından, pay (hisse) senetlerinin bastırılıp bastırılmadığını ve ne zaman iktisap ettiklerini bilmeleri gerekmektedir.
“1986 yılında kurulmuş olan söz konusu şirkette ortaklık payları 31/8/2016 tarihinde hisse senedi çıkarılmak suretiyle hisse senedine bağlanmış olduğundan, tarafınıza ait hisse senetlerinin iktisap tarihi olarak şirket hisse senetleri üzerinde tasarruf hakkına sahip olduğunuz 31/8/2016 tarihinin esas alınması gerekmektedir. Dolayısıyla, 31/8/2016 tarihinde iktisap edilen söz konusu hisse senetlerinin iki yıldan fazla süreyle elde tutulduktan sonra elden çıkarılmasından kazanç doğması durumunda, bu kazançlar değer artış kazancı olarak dikkate alınmayacak ve vergiye tabi tutulmayacaktır. Sahibi olduğunuz hisse senetlerinin iki yıldan daha az bir süre elde tutularak satılması durumunda ise elde edeceğiniz kazancın değer artış kazancı olarak vergilendirilmesi gerekmektedir.”
Buna göre, limited şirketin anonim şirkete dönüşmesi ve hemen ardından “pay (hisse) senedi” bastırılması durumunda, pay senedinin iktisap (yani edinme) tarihi, “limited şirketin kurulduğu tarih olarak” kabul edilecek, iktisap tarihinden itibaren iki yıl geçmiş olunca ve ortaklık haklarının pay senetlerinin devri suretiyle gerçekleştirilmesi halinde de değer artış kazancı ve dolayısıyla gelir vergisi olmayacaktır (MB. GİB. İstanbul VDB.nin 01.03.2016 tarihli ve 62030549-120[MÜK80-2016/114]-16914 sayılı özelgesi).
Sonuç Olarak; anonim şirketlerde ortaklık paylarını gösteren pay (hisse) senetlerinin bastırılmış olması, özellikle ortaklık haklarının devrinde büyük bir vergi avantajı sağlıyor. Şirketin ‘‘hisse senetleri yoksa’’ yani “hisse senedi bastırılmamışsa”, ortağın hisse satışından doğan kazancı, ortaklık hakkını iktisap tarihinden itibaren kaç ay yıl geçerse geçsin değer artış kazancı olarak Gelir Vergisi'ne tabi tutuluyor (GVK Mükerrer Md. 80/1,4). Vergiye tabi olmamak için, pay (hisse) senetlerinin bastırılmış olması ve bu senetlerin iki yıl elde tutulmuş olması yeterli. Bu nedenle, bir an önce pay (hisse) senetlerini bastırmak gerekiyor. Siz hala pay (hisse) senedinizi bastırmadınız mı?