Koronavirüs gıda krizini tetikledi
15 Mayıs 2020 12:50
ABD merkezli Wall Street Journal (WSJ) gazetesinde yer alan habere göre, korumacı kısıtlamalar, nakliyedeki zorluklar ve işleme sürecindeki aksaklıklar, küresel gıda tedariğine darbe vurdu ve dünyanın en yoksul bölgelerinde gıda güvenliğini tehdit ediyor.
WSJ'ye konuşan Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün (FAO) kıdemli ekonomistlerinden Abdülrıza Abbasian, “Çok gıda varken de gıda krizi yaşayabilirsiniz. İçinde bulunduğumuz durum bu” dedi.
GIDA İTHALATI PAHALI HALE GELİYOR
Birçok şehirde, pirinç ve buğday gibi temel gıda maddelerinin fiyatları arttı. Bu kısmen, ellerinde yeterli gıda bulunmasını teminat altına almak isteyen bazı ülkelerin koyduğu ihraç kısıtlamalarının panik alımlara yol açmasından kaynaklanıyor.
HEM ARZ HEM TALEP SORUNU VAR
BM Gıda Programı’nın (WFP) Başekonomisti Arif Husain, “Geçmişteki krizlerin ya tedarik ya da talep yanıyla ilgilendik. Ama bu kez hem arz hem de talep sorunu ve küresel düzeyde. Daha önce görülmemiş bir durum” dedi
WFP, yıl sonuna kadar 30 kadar ülkede açlık görülebileceği ve 130 milyon kişinin daha açlığın eşiğine itilebileceği uyarısında bulundu.
BBC Türkçe'nin WSJ'ın haberinden aktardığına göre, ABD gibi tarımda kendine yeten ülkelerde şu ana dek fazla sorun görülmedi. Süpermarket raflarındaki ürün çeşitliliği biraz azaldı, et işleme sektöründe bazı sorunlar görüldü, ancak büyük bir gıda sıkıntısı olmadı.
Geçtiğimiz günlerde, uzun süredir devam eden iç savaşı sona erdiren bir ulusal birlik hükümetinin kurulduğu Güney Sudan, en büyük risk altındaki ülkelerden. FAO’nun verilerine göre, başkent Juba’da buğday fiyatları şubat ayından bu yana yüzde 62 arttı.
İNSANLAR YİYECEK ÇALMAYA BAŞLAYACAK
Asıf, “Virüs bizim gibi insanların hayatını çok zorlaştırdı. Durum birkaç ay daha böyle devam ederse, insanlar ihtiyaçlarını karşılayabilmek için yiyecek çalmaya başlayacak” dedi.
2008 mali krizinden sonraki dönemde artan gıda fiyatları, Ortadoğu ve Afrika’da isyanları beraberinde getirdi. "Arap Baharı" diye adlandırılan bir dizi isyan, 2010’da Tunuslu seyyar satıcı Muhammed Buazizi'nin kendisini ateşe vermesiyle başlamıştı. Bugün birçok hükümet, gıda tedarik zincirindeki sorunların benzer çalkantılara yol açmasından kaygılı.
Filipinler, dünyanın en büyük pirinç ithalatçısı. Ülkenin devlet başkanı Rodrigo Duterte, geçen ay Güneydoğu Asya ülkeleri liderlerini bir araya getiren zirvede, “Gıda güvenliği, sosyo-ekonomik ve siyasi istikrarı korumakta anahtar önemde. Bunu görmezden gelirsek risk alırız. En acil önceliğimiz, halkımız için yeterli düzeyde pirinç tedarik etmek” demişti.
ÜRÜNLER TARLADAN PAZAR GİDEMİYOR
İHRACAT KISITLAMALARI GETİRİLDİ
Dünyanın en büyük buğday ihracatçısı Rusya, temmuza kadar tüm ihracatı durdurdu. Büyük buğday ihracatçıları Romanya, Ukrayna ve Kazakistan da satışları kısıtladı. Türkiye limon, Tayland yumurta, Sırbistan da ayçiçek ihracatına kısıtlama getirdi.
ZENGİN ÜLKELERİN GIDA İTHALATI FİYATLARI YÜKSELTTİ
Mısır, dünyanın en büyük buğday ithalatçısı olsa da, kendi buğday hasadı döneminde nadiren ithalat yapardı. Ancak geçen ay, sekiz aylık stok oluşturma planı kapsamında Fransa ve Rusya’dan büyük miktarlarda buğday satıl aldı. Bu alımların fiyatları artırdığı belirtiliyor.
FAO Başekonomisti Maximo Torero Cullen, “Hükümetler stok yapmak istiyorlar. Bu büyük bir sorun çünkü, birincisi yarın fiyatlar daha düşük olacak ve ikincisi bunları düzgün bir şekilde saklama kapasiteleri yok” diyor.
Japonya, Tayvan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) gibi zengin alıcılar da, zaten gıda sıkıntılarıyla karşılaşan daha yoksul ülkelerden daha yüksek fiyatlar verebilir. Gıda enflasyonu özellikle Sahraaltı Afrika’daki bu ülkeleri olumsuz etkiliyor.
BAE, gıda ihtiyacının yüzde 90’ını ithal ediyor. Dubai merkezli El-Futtaim Grubu 16 ülkede 300’den fazla Carrefour'a ait süpermarketleri işletiyor.
El-Futtaim Yönetim Kurulu Başkanı Alain Bejjani, BAE’deki 105 süpermarketin gıda stokunu salgın yüzünden üç aydan, dört aya çıkarttığını söylüyor. Bejjani, Perakendeciler ve hükümetin başlıca ürünlerin stokunu nasıl 12 aya çıkartabileceklerini görüştüğünü anlatıyor.
fiyat , salgın , gıda , virüs , ölümcül virüs , koronavirüs , pandemi , coronavirüs , corona , korona , covid , kovid-19 , kovid , covid-19