ÖN YARGILARDAN KURTULMANIN YOLU; 'EMPATİ'
Hayatımızda en çok sorun yaşadığımız konulardan birisidir ön yargılarımız. Tanımadan, bilmeden yeterince anlamadan karar vermek ön yargılarımızın temelidir.
Her insanı doğru anlamak, olduğu gibi kabul etmek ön yargılarımızdan kurtulmamıza yardımcı olabilir. Fakat bizler en çok burada sorun yaşıyoruz. İnsanları olduğu gibi kabul etmekten çok kendi zihnimizde oluşturduğumuz insan tipini hayal ediyoruz. Bu hayalimiz de ön yargılarımızın gün geçtikçe ilerlemesine sebep oluyor. Ön yargılarımız sadece insanlar için geçerli değildir. Hayvanlar, doğa, çevre ve olaylarla ilgili de olabilir. Bizler insanı insan gibi, balığı balık gibi, doğayı doğa gibi algılarsak zihnimizdeki ön yargılardan kurtulabiliriz. Çünkü doğanın ve hayvanların da ön yargılı olunmamasına ihtiyacı vardır. Bir hayvana ne kadar sevecen yaklaşırsak o kadar sevgi dolu olabiliriz.
Ön yargılarımız bana göre zihnimizin oluşturduğu at gözlüğüdür. Zihin bu gözlüğü kullanarak hayata bakış açımızı tamamen ele geçiriyor. İş ve özel hayatımız bu durumda olumsuz etkilenerek hayata bakış açımızı zorlaştırıyor. Çünkü bu gözlüğü kullanarak çevremize mantıklı bir şekilde anlayarak, dinleyerek bakmış olmuyoruz. Hayatımızı zorlaştıran kullanması en zor gözlük olsa gerek. Ayrıca ön yargı en adaletsiz yargı türüdür. Biraz da bencillik içerebilir. Çünkü ön yargımızın güçlü olduğu bir insanı kendi istediğimiz kişiliğe koydukça kendimizi daha fazla düşünmüş oluyoruz. Bu durumdan kurtulmanın en iyi yolu insanlara, doğaya ve çevreye ılımlı yaklaşmaktır. Bu şekilde yaklaşırsak daha sevecen ve daha mutlu bir insan oluruz.
Ön yargılarımızdan kurtulmak için farklı yöntem ve teknikler belirleyebiliriz. Her insan kendine daha iyi yardımcıdır. Bundan dolayı kendi yöntem ve tekniklerimizi kendimiz belirleyebiliriz. Uygulanabilecek en iyi yöntem empatik anlayış olabilir. Ön yargı empati duygusunun yoğun olması gerektiği bir durumdur. Çünkü bizler ne kadar empatik olursak o kadar yargısız oluruz, doğal olarak da mutlu oluruz. Hayatı daha pozitif yaşarız. Farklı bir yöntem türü olarak da yaşadığımız ön yargılarımızı hayatımızda kısmen bilinçsiz yapılmış bir hata olarak düşünürsek bu hatadan kurtulmak için de çaba sarfetmiş oluruz. Büyük bir hata değil de toparlanabilecek bir hata olduğunu düşünmekde fayda olabilir. Hatalardan kurtuldukça mutlu olan insanlarız biz. Bu yönden bize yol gösterebilir.
Ön yargılarımızın aslında hiç bir gerekçesi yoktur. Sadece erken düşünülmüş yanlış düşünceler vardır. Fakat gerekçesi olmayan bu düşünceler bizi kötü sonuçlara ulaştırabiliyor. Bu sonuçlarla on yargılarımızı davranışa dönüştürerek dışlama yapmış oluruz. Bu durum bizi toplumdan zamanla soyutlayabilir. Ön yargılı olarak dışlama yaptıkça çevremiz bizden uzaklaşır ve yalnız kalırız. Hayata karşı negatif duygular barındırmış oluruz. Bu da tabii ki bizleri mutlu etmez.
Ön yargılarımız toplumdan topluma da değişiklik gösterebilir. Başka bir ülkeye ya da şehre gittiğimizde topluma karşı dışlama yapabiliriz ya da toplum da bizi dışlayabilir. İşte bu durumda yapılabilecek en güzel yöntem empatik anlayışımızı devreye koymaktır. Empatik anlayış en güzel kurtarıcı olur bizim için. Her toplumu on yargılı olmadan anlarsak farklı kültürlere ve bireylere daha açık oluruz. Bana göre 'Toplumu ve bireyleri mevsimlere göre algılamamak gereklidir.'
Ön yargılarımızla ilgili desteklediğim en güzel söz Allport'a aittir. Allport “erken yargılar yeni bilgilerle yüzleşince değişmiyorsa önyargıya dönüşmüş demektir” der. Bundan kurtulmak adına yargılarımızı erken değil de zamanında yapmış olursak daha pozitif daha mutlu bireyler oluruz.
Ön yargilarimizdan kurtulalım, mutlu olalım ve hayatı sevelim.
empati ön yargı
Şuan Sitede 34