Çocuğum başka çocuklarla oynamıyor neden?
4 kurala dikkat! Ortada bir sorun yokken sorun sahibi olmayın!
"Çocuğum yaşıtlarıyla oyun oynamıyor, neden?"
İstisnasız her anne, anneliğinin bir döneminde bu soru ve bu sorunun yanıtını bulmakla boğuşur.
Zor bela işini gücünü ayarlar, tası tarağı toprayıp çocuğu sırf sosyalleşsin, biraz açık havada yaşıtlarıyla oynasın diye parklara, bahçelere taşınır.
Çocuğu parkı bulduğu gibi ya kuma çöker yada durduğu yerde kalır çevresine bakmaya başlar.
Arkadaşlık kurması için teşvik etseniz de çoğunlukla ters teper ya huysuzlanır ya da ağlamaya başlar.
İşte yanıt tam da annenin bittiği bu noktada gizli.
Çocuklar, özellikle de okul öncesi çağdaki çocuklar farklı dönemlerde farklı oyun özellikleri gösterirler.
Siz onun kumların üzerinde boş boş oturduğunu düşündüğünüzde o aslında oyunların en kralını oynuyor.
Çocuk gelişimiyle ilgili literatürde çocukların farklı gelişim evrelerinde farklı oyun tipleri sergilediği artık herkesin kabul ettiği kesin bilgilerden.
Farklı kuramcılar dönemleri farklı isimlerle anlatsa da kabaca o evreleri şöyle tanımlayabiliriz:
- 2 yaş öncesi dönemde çocuklar TEK BAŞLARI'na oynarlar. Uzuvlarıyla oynarlar, çevredeki her şey bir oyun aracıdır. Amaç dokunarak anlamlandırmaktır. Eline ne geçirirse onu tutar, atar, sallar. Çevresinde başka çocuk varsa onun da her hangi bir nesneden farkı yoktur. Onu da tutar, sıkar, cimcirir! Bu dönemin en asli oyuncağı ise ANNE'dir. Çocuk duygusal olarak rahatlamayı annesiyle oynayarak sağlar.
- 2 ila 3 yaş arası dönem ise İZLEME dönemidir. Bu dönemde çocuk diğer çocuklarla ilişki kurmaz. Olanları anlamlandırma için izler. Gözlem çocuğun bu dönemde en büyük oyunudur. Yanına yaklaşan çocukla mutlaka arasına mesafe koyar. Bu dönemde görülen en önemli özellik TAKLİT'tir. Görülen şeyler kaydedilir ve aynen uygulanmaya çalışılır.
- 3 yaş dönemi ise PARALEL OYUN evresidir. Bu dönemde çocuk başka çocuklarla OYNUYORMUŞ gibi yapar. Siz çocuğum artık yaşıtlarıyla oynuyor diye sevinirken aslında ortada bir oyun yoktur. Çocuklar bu evrede sadece diğer çocuklarla aynı mekanı paylaşmayı öğreniler ancak her çocuk ayrı ayrı oynar.
- 4-5 yaş evresi BİRLİKTE OYUN dönemidir. Anneler artık rahat nefes alabilir. Bu dönemde çocuklar yaşıtlarıyla birlikte oynamaya başlar. Hatta işbirliği işaretleri bile gösterirler.
- 4 yaş sonrası dönem ise KOOPERATİF OYUN evresidir. Çocuklar yalnızca birlikte oynamakla kalmaz, iş bölümü, görev paylaşımı gibi birlikte hareket ederek oyun kurmayı öğrenirler. Amaç bir hedefe birlikte varmaktır.
ÇOCUĞUN FITRATINI DİNLEYİN!
Peki çocuğunuz ilkokul çağına geldi ancak hala başka çocuklarla bir arada olmak istemiyorsa ne yapacaksınız?
KURAL 1: Ebeveynler her çocuğun bir fıtratı olduğunu kabul etmeli. Her birey dışa dönük, girişken olacak diye bir şey yok.
KURAL 2: Bazı çocukların yüksek hayal gücü ve yaratıcılıkla dünyaya geldiği unutulmamalı. Yaratıcılık özelliği baskın çocuklar kendi dünyalarında daha fazla zaman geçirirler. Çocuğunuz böyle bir karakterse onun yaratıcı olduğu yönlerini geliştirmesine katkı sunmakta fayda var.
KURAL 3: Asla çocuğunuzu YAFTALAMAYIN ve KIYASLAMAYIN! Çocuğunuza 'Sen asosyalsin, biraz girişken ol, niye böylesin' demeyin. 'Bilmen kimin oğlu/kızı şöyle sen de öyle ol!' diyerek sadece onun daha fazla içine kapanıp, küsmesini sağlarsınız. Ortada sorun yokken sorun sahibi olursunuz. Her çocuk olduğu gibi yaşama hakkına sahiptir unutmayın!
KURAL 4: Çocuğunuz bu durumların tamamen dışında bir özellik gösteriyorsa ve siz gerçekten çocuğunuzun bir iletişim sorunu yaşadığını düşünüyorsanız MUTLAKA UZMAN YARDIMI alın.