Kömür Odaklı Enerji Politikaları, Enerjide Dışa Bağımlılığımızı Arttırıyor'
Deneyimli iklim ve enerji uzmanı Önder Algedik'in, Türkiye'deki enerji politikalarını, yatırımlarını ve kömürlü termik santrallerini inceleyerek hazırladığı Kömür ve İklim Değişikliği 2016 Raporu, kömür odaklı enerji politikalarının, resmi söylemin aksine enerjide dışa bağımlılığımızı arttırdığını ortaya koyuyor.
Deneyimli iklim ve enerji uzmanı Önder Algedik'in, Türkiye'deki enerji politikalarını, yatırımlarını ve kömürlü termik santrallerini inceleyerek hazırladığı Kömür ve İklim Değişikliği 2016 Raporu, kömür odaklı enerji politikalarının, resmi söylemin aksine enerjide dışa bağımlılığımızı arttırdığını ortaya koyuyor. Rapor, ayrıca, Paris İklim Değişikliği Anlaşması'nı imzalayan Türkiye'nin, kömür ve diğer fosil yakıtlarına bağımlılığının sürekli artmaya devam ettiğini de gösteriyor.
Türkiye'deki düşük kaliteli linyitlerin elektrik üretiminde kullanılmasına ilişkin devam eden yoğun tartışmalara da değinen Algedik "Son dönemlerde yetkilerden enerji bağımsızlığı için yerli kömürü destekleyen açıklamalar duyuyoruz. Hatta, Tufanbeyli İthal Kömür Santrali açılışında Cumhurbaşkanı ithal kömüre karşı olduğunu beyan etti. Ancak, veriler Türkiye'nin hem ithal kömürü hem de yerli kömürün kullanımını arttırma arzusunda olduğunu gösteriyor. Üstelik, öncelik ithal kömüre verilmiş durumda. Türkiye'de kurulmak istenilen ithal kömürlü termik santrallerin kapasitesi, planlanan yerli kömürlü termik santrallerin 6 katı. 2002'den beri AKP döneminde her geçen gün kömüre bağımlı hale geliyor" diye ekliyor.
Türkiye'nin sera gazı salımlarındaki artışın en kritik sorumlusu kömür ve doğalgazdır. 1990-2014 arası 259,8 milyon ton emisyon artışının 167,2 milyon tonu kömür ve doğalgazın yakılması ile ortaya çıkan karbondioksit kaynaklıdır.
Bu artışlara gerekçe gösterilen "enerji ihtiyacı" aslında sadece fosil yakıtların üretimini ve tüketimine arttırmaya yöneliktir. Bu nedenle, 1990'da %18,6 olan fosil yakıt dışı enerji kaynaklarının payı, 2014'de %9,9'un altına düşmüştür.
Termik santraller bir taraftan yerli kömür santralleri, diğer taraftan ithal kömür santralleri ile çift kulvarda büyütülmektedir. Türkiye toplam kömür tüketimini neredeyse ikiye katlama yolunda giderken, kömür ithalatı 2014'de 1990'ın 6 katı mertebesine ulaşmıştır.
Bugün EPDK listelerine göre 59 santral çalışmakta olup, 16 GW kurulu güce sahiptir. Kurulu gücün yaklaşık 6 GW'ı ithal kömür santralleri olup, elektrik üretimi ve kömür santralleri kaynaklı emisyonların yarısından sorumludur.
Sadece kömür yakan termik santraller 1990'da atmosfere 22 milyon ton karbondioksit salarken, bu miktar 2014'de 76 milyon tona çıkmıştır. 2014'den sonra eklenen üniteler ile bu miktar daha da artacaktır.
Türkiye'nin yüksek karbon politikaları sonucunda kendi kömürünü yakmak için 4 GW kurulu güç, dünyanın kömürünü yakmak için 25 GW kurulu güç ekleme durumu söz konusudur.
Türkiye'nin kömür santralleri geliştirme programı sadece EPDK lisanslama süreçleri ile sınırlı değildir. 2005'de tekrar başladığı kömür arama çalışmaları ile yeni 7,2 milyar ton rezerv eklemiştir. Mevcut ve yeni bulunan rezervler devlet eliyle geliştirilmektedir.
Paris, Türkiye, Sektörel