interview INTERVIEW Ernst WELTEKE Haziran 99 - PDF
Download "interview INTERVIEW Ernst WELTEKE Haziran 99"
1 söyleşi interview söyleşi - interview SÖYLEŞİ(*) Ernst WELTEKE INTERVIEW Ernst Welteke is currently the Guvernor of the Central Bank of Essen State of Germany. He was recently elected as the Guvernor of the Central Bank of the Federal Republic of Germany and he will start to work in September This interview held in İstanbul with Mr. Welteke was also broadcasted partially on NTV. As hoping that this interview will be an interesting one, we re publishing whole of it in İktisat/İşletme ve Finans. In this interview the subjects such as the meaning of Turkey for both Germany and the European Union, the independence of the central banks, the economic stagnation that prevails in Europe, the existing situation of the global economic crisis, the position of Euro against US dollar, as well as the relations between Turkey and the European Union took part. We think you will find the opinions of Mr. Welteke as interesting. Halen Federal Almanya Cumhuriyeti Essen Eyaleti Merkez Bankası Başkanı olan Ernst Welteke, Federal Almanya Cumhuriyeti Merkez Bankası Başkanlığına seçilmiş olup, bu görevine Eylül 1999 da başlayacaktır. Ernst Welteke ile İstanbul da gerçekleştirdiğimiz bu söyleşi NTV de özet olarak yayımlanmıştır. Söyleşinin tamamının ilgi çekeceğini umarak İktisat/İşletme ve Finans Dergisi nde yayınlıyoruz. Welteke ile yapılan bu söyleşide; Türkiye nin, Almanya ve Avrupa için ne ifade ettiğini, Merkez Bankalarının bağımsızlığı hususunu,avrupa da yaşanan iktisadi durgunluğu, küresel iktisadi krizi, Euro nun dolar karşısındaki durumunu ve Türkiye-Avrupa Birliği ilişkilerini konuştuk. (*) Bu söyleşi Genel Yayın Yönetmenimiz Ali BİLGE tarafından 7 Haziran 1999 tarihinde İstanbul da yapılmıştır. 6
2 İKTİSAT İŞLETME ve FİNANS - Sayın Başkan, öncelikle Türkiye de bulunma amacınızı sormak istiyorum... EURO dan, Avrupa Merkez Bankası ndan sonra Frankfurt Borsası için yeni bir konstruksiyondan söz edebilir miyiz bugün? WELTEKE: İstanbul a geliş amacım bir yandan Türkiye deki ekonomik durumu yerinde görmek, bu konuda çeşitli görüşmelerde bulunmak ve Türkiye nin Avrupa Birliği ni aday olabilmesi konusunda ne tür çabalar harcadığını yerinde incelemek. Diğer taraftan da Türkiye ye geliş amacım Avrupa nın finans merkezi olarak Frankfurt u tanıtmak ve bu finans merkezinde ne tür çabaların harcandığını burada tanıtmak ve Frankfurt hakkında bilgi vermek üzere geldim. - Siz yakında Alman Merkez Bankası Başkanı olacaksınız Sayın Welteke. Türkiye, Avrupa açısından, Almanya açısından Bundesbank başkanı gözüyle neyi ifade ediyor? Ne önem atfediyorsunuz bize? Sizce; Türkiye Avrupalı mı? Welteke: Türkiye hep Avrupa ülkesi olarak biliniyor. Aynı zamanda Türkiye Avrupa kültür merkezinin temelinde yer alıyor. Bununla da esas olarak üzerinde durduğumuz konu Türkiye nin Avrupa Birliği ne üye olabilmesi için gerekli olan ekonomik koşullarını yerine getirip getiremediğidir. Daha ileriki aşamada da Avrupa Para Birliğine girecek yeterli güçte olup olmadığıdır. Ayrıca Türkiye ile Almanya arasında son derece yoğun ticari ilişkiler ve ekonomik ilişkiler sözkonusudur. Ve Almanya da çok sayıda Türk vatandaşı da çalışmaktadır. Bütün bu nedenlerden dolayı da Türkiye ile Almanya arasında son derece yakın ilişkiler sözkonusudur. - Son zamanlarda uluslararası piyasalarda para politikası belirleyicilerinin görüş çerçevelerinde bazı önemli değişiklikler göze çarpıyor. Örneğin, daha önceleri enflasyonu büyük tehlike olarak görenler deflasyonu önemli ve çözümü güç bir tehlike olarak değerlendiriyorlar. Siz bu tartışmanın neresindesiniz? Nasıl bakıyorsunuz bu tartışmaya? Welteke: : Para biriminin istikrarlı olabilmesi için hem enflasyonun olmaması gerekir, aynı anda da deflasyonun olmaması gerekir. Şu anda Federal Alman Merkez Bankası açısından baktığımız zaman, hem enflasyon için hem de deflasyon için herhangi bir tehlike göremiyoruz. Piyasalarımız gayet istikrarlı gelişmeye devam ediyor. Avrupa Para Birliği içindeki enflasyon oranı şu anda yüzde 1 7
3 söyleşi interview Ernst WELTEKE; 21 Ağustos 1942 yılında Hesse de doğdu yılları arasında Geothe Universitesi nden ekonomi alanında diploma aldı yılında Hesse eyaleti başbakanlık ofisinde asistan olarak çalışmaya başlayan Welteke, yılları arasında Hesse Eyaleti Parlementosunda üyelik yaptı döneminde Hessen Eyaletinde Sosyal Demokrat Parti grubunun liderliğini yürüten Ernst Welteke, döneminde Hesse Eyaletinde Ekonomi, Ulaşım ve Ernst WELTEKE; Teknoloji bakanlığı görevinde bulundu döneminde Hesse Eyaletinde maliye bakanlığı görevini yürüten Welteke Nisan 1995 de Hessen Eyaleti Merkez Bankası Başkanı ve Bundesbank Merkezi Bankacılık Konseyi üyesi oldu. Welteke, 1999 Eylül ünde Federal Almanya Cumhuriyeti Merkez Bankası Başkanlığı görevini üstlenecek.. civarında. Dolayısıyla enflasyon ve deflasyon konusunda herhangi bir endişemiz yok. - Önümüzdeki dönemde dünya ekonomisi için sormuştum bu soruyu? Welteke: Uluslararası düzeyde de önümüzdeki dönemde bir deflasyon tehlikesini şu an için öngörmüyoruz. Bir deflasyon olabilmesi için birkaç dönem arka arkaya ekonomik faaliyetin düşmesi gerekir. Aynı zamanda menkul kıymetler ve gayri menkul fiyatlarının da sürekli düşmesi gerekir. Sizinle birlikte şu anda dünya piyasalarını görüyoruz. - Sizce dünyada Merkez Bankacılığı klasik anlamda önemini ve anlamını yitiriyor mu? Merkez Bankalarının bağımsızlaştırılmasına ilişkin akademik konsensus yalpalıyor mu? Global süreçler nasıl bir merkez bankası tanımlıyor? Özellikle Euro dan, özellikle Avrupa Merkez Bankası ndan sonra. 8 Welteke: Demokrasi teorisi açısından baktığımız zaman Merkez Bankalarının politik açıdan bağımsız olmalarını anlamakta güçlük çekebiliriz belki. Fakat mevcut duruma baktığımız zaman ve aynı zamanda akademik araştırmalardan çıkan sonuçlara baktığımız zaman, siyasi etkilerden bağımsız olan merkez bankalarının istikrara çok daha büyük bir katkı sağladıkları ortadadır. Dolayısıyla, dünyada da merkez bankalarının gittikçe daha bağımsız olacaklarına inanıyorum. Daha bağımsız bir statü kazanacaklarına inanıyoruz ve o oranda da başarılı olacaklarına inanıyoruz. - Sayın Başkan, Avrupa için bu yıl yüzde 2 büyüme hızı öngörülüyor. Malumunuz ekonomiler oldukça yavaşladı ve enflasyonda da (0) sıfıra yaklaşılmakta. Küresel kriz tüm dünyada kendini olabildiğince hissettiriyor. Güney Doğu Asya, Rusya, Japonya ve Latin Amerika ekonomileri ciddi bir sarsıntı içindeler. Ciddi büyüme gösteren
4 İKTİSAT İŞLETME ve FİNANS...Avrupa daki büyüme hızı beklentilerimizin gerisinde. Avrupa da şu anda karşı karşıya kaldığımız en büyük sorun da 16 milyon civarında olan işsiz sayısı... ekonomi Amerikan ekonomisi. ABD adeta dünyayı yüklenmiş gözüküyor. Önümüzdeki dönemde Avrupa da yeniden büyüme artabilir mi, bunu bekliyor musunuz? Ayrıca sizce dünya krizi dönme eğilimine girdi mi? Avrupa da büyümeyi hızlandırmak için parasal politikalarda değişiklik sözkonusu olabilir mi? Para arzını daraltma ya da genişletme konusunda neler söyleyeceksiniz? Welteke: Çok sayıda zor soru sordunuz. Çok doğru. Avrupa daki büyüme hızı beklentilerimizin gerisinde. Avrupa da şu anda karşı karşıya kaldığımız en büyük sorun da 16 milyon civarında olan işsiz sayısı. Fakat, sadece para politikalarıyla konjonktür politikasının yeniden canlandırılmasına katkı çok azdır. Para politikası konjonktür politikasının canlanması için elinden geleni yapabileceğini yapmış durumda. Şu anda çok düşük nominal ve reel faiz oranları ile karşı karşıyayız. Avrupa da yeniden faiz oranları yüzde 2.5 civarında. Ve bu bütün Avrupa Birliği ülkeleri için de geçerli. Bu geçmişten bu yana yaşanan oldukça düşük bir düzey. Fakat esas olarak burada yapıların değiştirilmesi gerekli. Yeniden yapılanma sürecine girilmesi gerekiyor ve bu da esas olarak politikanın görevlerinin başında yer alıyor. Buradaki politikaların değişikliği sonucu özellikle istihdam piyasalarında daha büyük bir esnekliğin ve mobilitenin sağlanması gerekiyor. Konjonktürü canlandırmak ve işsiz sayısını azaltmak için. Buna ek olarak özellikle kendi işini kurmak isteyen kişilere de destek vermek gerekiyor. Eskiye oranla daha artan bir biçimde destek verilmesi gerekiyor. Örneğin küçük ve orta boy işletmelerin finansmanı konusunda bazı çabaların harcanması gerekiyor. Bu küçük ve orta boy işletmelere destek verilmesi gerekiyor. Araştırma ve geliştirmeye yapılan yatırımların da artırılması gerekiyor. -Amerikan Federal Rezerve Bank ın başkanı Alan Grenspan bir süre önce krizin dönme eğiliminde olduğunu ifade etmişti. Siz de global krizin dönme eğiliminde olduğunu söyleyebilir misiniz? Bu konuda neler söyleyeceksiniz? Welteke: Evet, özellikle Güneydoğu Asya ülkelerinde yaklaşık iki sene önce krizin ortaya çıktığını görmüştük. Oradan gelişmişti ve oradan Latin Amerika ülkelerine ve Rusya ya sıçramıştı. Fakat aradan geçen zaman içinde bu ülkeler beklenenden daha iyi kendilerini toparlayabildiler ve bu toparlanma eğiliminin de diğer gelişmekte olan piyasalarada yansıyacağını ve krizden bu şekilde çıkacağımızı düşünüyoruz. - Bir tahmininiz var mı? Welteke: Hayır. Maalesef ben bir müneccim değilim, dolayısıyla geleceğe yönelik tahmin yapmak, şu aşamada biraz zor geliyor. 9
5 söyleşi interview - Dünya Bankası ve IMF raporlarına dayanarak sormuştum, oralarda yapılan bazı projeksiyonlarda önümüzdeki yılın ikinci çeyreğinden sonra bazı düzelmelerin olabileceği ifade ediliyor. Bu noktadan hareket ederek sormuştum... Welteke: Federal Almanya ya bakacak olursak bu yılın ikinci yarısında ekonomik faaliyetlerin gelişeceğini, olumlu yönde gelişeceğini tahmin ediyoruz. Çünkü kamu açıklarının azaldığını görüyoruz. Yerel yönetimlerde önemli gelişmelerin, iyileşmelerin olduğunu görüyoruz. Tüketim artıyor. Maaş ve ücretlerin artışı sonucunda da tüketim artıyor ve inşaat sektöründeki gerileme de durdurulmuş gibi görünüyor. Dolayısıyla Almanya için en azından ikinci yarı yılda daha iyi bir gelişme bekliyorum. - Sayın Başkan, uluslararası kriz başladığından bu yana uluslararası yazında ve tartışma platformunda büyüklerin, G-7 lerin bu krizden çıkış için gerekli liderlik rolünü oynamadıkları konusunda ciddi tartışmalar ve eleştiriler oldu. Siz bu konuda neler söyleyeceksiniz? Zenginler gerekli katkıda bulundular mı dünya krizinden çıkmak için? Ayrıca bir liderlik sorunu olduğunu düşünüyor musunuz? Yeni mekanizmalara ihtiyaç olduğunu düşünüyor musunuz? Welteke: Evet, dünya çapında yeni bir finans mimarisinden bahsedilmekte. Şu anda, önümüzdeki aylarda Köln de yapılacak G-7 ülkeleri toplantısında bu konuyla ilgili çeşitli açıklamaların yapılacağını tahmin ediyorum. Fakat yeni kurumların oluşturulmasından ziyade, mevcut kurumların görevlerinin yeniden tanımlanması ve bunların doğru bir şekilde yerine getirilmesi 10 gerekmektedir. Yoksa kurumlara baktığımız zaman, IMF,Dünya Bankası, OECD, Dünya Ticaret Örgütü gibi çeşitli uluslararası, finans ve ticari örgütler sözkonusu. Bunlar vardır. Yeni örgütler yerine mevcut örgütlerin görev tanımı gerekir. Geçtiğimiz günlerde, Federal Alman Merkez Bankası Başkanı sayın Titmayer in yaptığı bir öneriyi de eklememe müsaade edin. Bu öneriye göre; yeni bir finans kurumunun kurulması ve bu finans kurumunun amaçlanan bu işbirliği sayesinde de bu amaca doğru önemli bir adım atabileceğimize inanıyoruz. - Uluslararası piyasalar ve aktörler geçen bu 5 aylık sürede...federal Almanya ya bakacak olursak bu yılın ikinci yarısında ekonomik faaliyetlerin olumlu yönde gelişeceğini tahmin ediyoruz. Kamu açıklarının azaldığını, yerel yönetimlerde önemli gelişmelerin, iyileşmelerin olduğunu görüyoruz. Tüketim artıyor. Maaş ve ücretlerin artışı sonucunda da tüketim artıyor ve inşaat sektöründeki gerileme de durdurulmuş gibi görünüyor...
6 İKTİSAT İŞLETME ve FİNANS EURO yu ne ölçüde kabul ettiler, içlerine sindirdiler? Geçen 5 aylık süre EURO açısından ve Avrupa Merkez Bankası açısından nasıl geçti bunu değerlendirir misiniz? Ne tür güçlüklerle karşı karşıya kaldınız? Ayrıca beklediğiniz tablo bu muydu? Dolar karşısında 1.8 den 1.05 lere düştü EURO. Bu konudaki değerlendirmenizi alabilir miyiz? Welteke: EURO 5 ay önce çok başarılı bir şekilde devreye girdi. Hemen hemen hiç bir sorun yaşanmadı ve çok kısa bir zaman sonra, bir kaç hafta içinde bütün piyasalar EURO ya alıştılar. Dolar karşısında düşmesi, ihracatı destekliyor. Bu şekilde de bir katkı sağlıyor konjonktüre. Avrupa Para Birliği ne geçmeseydik, şu anda doların çok güçlü olmasından dolayı diğer ulusal para birimleri büyük Bundesbank Binası oranda değer kaybedeceklerdi. Daha da çok düşecekti ve Avrupa daki para birimlerinin kendi aralarındaki kur farklılıkları daha da belirginleşecekti. Şu an ABD deki konjoktürden dolayı bir faiz artışını da bekliyoruz. Dolayısıyla bu da EURO nun değerini etkileyecektir. Kosova daki savaş da çok önemli diğer bir faktör. Eminim ki Kosova savaşı bittikten sonra EURO nun dolar karşısında paritesi tekrar yükselme dönemine girecektir... - Sayın Başkan, yaklaşık yıl önce, Lüksemburg da alınan kararları Türkler kendilerinin Avrupadan dışlanması olarak yorumladılar. Ve bu süreç sonrasında Avrupa Birliği ve özellikle Almanya ile Türkiye arasındaki ilişkiler önemli ölçüde gerildi. Sizin ziyaretinizi -ve sanıyorum ardından Dışişleri Bakanınız gelecek,- bu sürecin yumuşamaya başladığına dair işaretler olarak algılayabilir miyiz? Welteke: İlişkilerde bir yumuşama olup olmayacağını şu anda bilmiyorum. Ama en azından Türklerle Almanların çok daha yakın bir şekilde ilişkilere devam etmelerinin daha iyi olacağını ve her iki taraf için de yararlı olacağına inanıyorum. - Sayın Başkan, açıklamalarınız için teşekkür ediyoruz. Welteke: Gerçekleştirdiğimiz bu güzel söyleşi için ben de size teşekkür ediyor, yayın hayatınızda başarılar diliyorum. 11
DÜNYA EKONOMİSİ. Genel
DÜNYA EKONOMİSİ Genel Küresel ekonomik faaliyet hacminde ve uluslararası ticarette II. Dünya Savaşından buyana tanık olunan en şiddetli küçülmenin yaşanmasına yol açan derin küresel ekonomik krizin ardından,
Piyasa Kahvesi. 05 Temmuz 2013
Piyasa Kahvesi 75409 7.96 1.9436 : Yukarıdaki işaretler kolon başlarında belirtilen sürelerde beklediğimiz yönü göstermektedir. 1 7 gün ; : 1 hafta 3 Ay 3 aydan uzun süre Borsa Endeksin dünkü yükselişini,
Piyasa Kahvesi. Amerika Avrupa Asya. Temmuz ayı imalat PMI verisi beklentilerin altında gerçekleşti.
Piyasa Kahvesi 73377 9.23 1.9442 : Yukarıdaki işaretler kolon başlarında belirtilen sürelerde beklediğimiz yönü göstermektedir. 1 7 gün ; : 1 hafta 3 Ay 3 aydan uzun süre Borsa Endeks, güne hafif yukarı
EURO BÖLGESİ İZLEME RAPORU (15 TEMMUZ-15 AĞUSTOS) I.Genel Ekonomik Göstergelere İlişkin Gelişmeler:
EURO BÖLGESİ İZLEME RAPORU (15 TEMMUZ-15 AĞUSTOS) I.Genel Ekonomik Göstergelere İlişkin Gelişmeler: Deutsche Bank'ın, Euro Bölgesi büyümesinin, bu yılki yüzde 2 seviyesinden sonra, gelecek yıl yüzde 3
Dünyada 242 ülke bulunmakta olup, bunlardan 35 i gelişmiş. Gelişmiş Ekonomiler
TÜRKİYE VE Dünyada 242 ülke bulunmakta olup, bunlardan 35 i gelişmiş Gelişmiş Ekonomiler 126 sı gelişmekte olan Gelişmekte Olan Ekonomiler ve 81 i gelişmemiş ülke konumundadır. Gelişmemiş Ekonomiler GSYH