Fransa'nın Rusya'ya satmaya hazırlandığı Mistral savaş gemileri AB'nin uygulama kararı aldığı silah ambargosu kapsamına alınmadı.
Malezya Havayolları’na ait bir yolcu uçağının Doğu Ukrayna’da düşürülmesinin yarattığı siyasi baskı nedeniyle Ukrayna krizinde oynadığı rol nedeniyle Rusya’ya karşı adımlarını hızlandırmak, sert söylemi somut eyleme dönüştürmek ve yaptırımları bir üst boyuta taşımak zorunda kalan Avrupa Birliği, ekonomik unsurlar içeren üçüncü aşama yaptırımları devreye sokma konusunda uzlaştı.
Avrupa Birliği Daimi Temsilciler Komitesi (COREPER) toplantısında, “karşılıklı özveriler” sayesinde üye ülkeler arasındaki görüş ayrılıkları giderilerek Rusya’nın tutumuna bağlı olarak ileride daha da yukarı çekilebilecek yaptırım paketi üzerinde anlaşıldı.
Avrupa Birliği’nin yeni yaptırım paketi çerçevesinde Rus devletinin sahip olduğu finansal kurumlar Birlik sermaye pazarında tahvil ve hisse senedi işlemleri gerçekleştiremeyecek. Herhangi bir Birlik vatandaşı ya da bankası da dünyanın neresinde olursa bu kurumların tahvil ve hisse senetlerini satın alamayacak.
Rusya’nın derin deniz, kutup bölgesi ve kaya petrolü sondajları da Avrupa Birliği yaptırımlarından nasibini aldı. Bu alanlardaki hassas teknolojilere Rusya’nın erişimi yasaklandı.
Petrol alanını öne çıkaran Avrupa Birliği, doğalgaz sektörünü ise yaptırım kapsamı dışında tuttu.
Hem sivil hem askeri amaçla kullanılabilen çift kullanımlı ürünlerin Rusya’ya satışını yasaklayan Avrupa Birliği silah ambargosu uygulama kararı da aldı. Ambargo konusunda iki istisna belirlendi. Bu bağlamda daha önce yapılmış silah satış sözleşmeleri kapsam dışı bırakıldı. Fransa böylelikle Rusya’yla iki Mistral savaş gemisinin satılmasıyla ilgili 1.2 milyar Euro tutarındaki sözleşmesini kurtarmış oldu.
İkinci istisna ise eski Doğu Bloku üyesi yeni Avrupa Birliği ülkelerine yönelik olarak belirlendi. Bu ülkelerin savaş araçlarının önemli bölümü Rus teknolojisine dayalı olduğundan mevcut unsurların servis hizmetlerine yaptırım uygulanmaması kararlaştırıldı.
Üçüncü aşama yaptırımların 31 Temmuz’da Avrupa Birliği Resmi Gazetesi’nde yayımlanması öngörülüyor.
Seyahat yasağı ve malvarlıklarının dondurulması önlemlerini içeren ikinci aşama yaptırımlarını da güçlendirme kararı alan Avrupa Birliği, yaptırım listesine 8 yeni birey ve 3 kuruluş ekleme kararı aldı. Bunlar arasında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e yakın isimlerin de yer aldığı belirtiliyor. Yeni eklemelerle yaptırım uygulanan birey sayısı 95’e, şirket ve kuruluş sayısı ise 23’e ulaştı.
Listeye eklenen yeni isimlerin Avrupa Birliği Resmi Gazetesi’nde 30 Temmuz’da yayımlandıktan sonra kamuoyuna açıklanması bekleniyor.
Üst düzey bir Avrupa Birliği yetkilisi alınan önlemlerin Rus ekonomisi üzerinde önemli ve somut etki yaratacağını ve gerekmesi halinde bu önlemlerin artırılmasının mümkün olduğunu belirtti.
Önlemlerin ABD ile istişare edildiğini de vurgulayan aynı yetkili, “Bununla birlikte bunun ortak bir paket olduğunu söyleyemeyiz. Bu Avrupa Birliği’nin paketi” dedi.