Toplumsal Tarih Dergisi Mayıs Sayısı
Esin, yazısında 1914-18 yılları arasında aşırı artış gösteren bakır ihracatının, Hilal-i Ahmer’in “müzeyyenat” madalyası üretiminin ötesindeki nedenlerini sorgularken; konunun aynı yıllara denk düşen Ermeni tehciri ile bağlantısını araştırıyor.
Stefo Benlisoy, Lev Troçki’nin Balkan Savaşları esnasında muhtelif gazetelere yazdığı makalelerden yola çıkarak Balkan savaşı yıllarında bölgede bulunan Troçki’nin Balkan Federasyonu, “Doğu Sorunu”, Makedonya ve Jön Türkler gibi konularla ilgili takındığı tutumu mercek altına alıyor.
Ahmet Yüksel, Osmanlı İmparatorluğu'nun son devirlerinde gerçekleştirilen otopsi ameliyatlarına ilişkin bazı ilginç ve önemli ayrıntılar sunuyor; bu doğrultuda o dönemde hangi durumlarda otopsi yapılması gerektiği, uygulamada nasıl bir tıbbi ve hukuki süreç izlendiği gibi konuları örnekler ve belgelerle açıklıyor.
Jean-Louis Bacqué-Grammont, 17. yüzyıla ait iki seyyah yazısından yola çıkarak Yalova kaplıcalarının tarihine iniyor. Yazar Yalova’nın erken dönem tarihine ışık tutmakla kalmayıp, yaklaşık 30 yıl ara ile bölgeyi ziyaret etmiş olan seyyahlar Julien Bordier ve Evliya Çelebi’nin bakış açılarının farklılığını da gözler önüne seriyor.
Murat Koraltürk’ün Ümit Kurt ile yaptığı söyleşi, 2015’e yaklaştığımız günlerde daha da alevlenecek gibi görünen Ermeni soykırımı tartışmaları kapsamında Taner Akçam ve Ümit Kurt’un kaleminden çıkan Kanunların Ruhu: Emval-i Metruke Kanunlarında Soykırımın İzini Sürmek isimli kitap çerçevesinde bir değerlendirme niteliği taşıyor.
Emine Önel Kurt, Utrecht Antlaşması’nın 300. yıldönümü vesilesiyle Semiramis Öner Mühürdaroğlu tarafından yapılan resmi değerlendiriyor ve bu resmin Hollanda resim geleneğiyle ilişkisini kuruyor.
İbrahim Yılmazçelik, 1899 tarihli bir belgeden yola çıkarak, altı-yedi yaşlarındaki çift cinsiyetli Mehmed Hatice’nin sosyal konumunu ve ona bağlandığı anlaşılan maaş üzerinden devletin bu konuya bakışını ele alıyor.
Rohat Alakom, İsveç’te yerleşik bulunan Kürtlerin son 40 yıldır yaşadıkları süreçten örnekler verirken; Kürtçe tercüme konusundaki tecrübeleri ve üzerinde yaklaşık 250 farklı dil konuşulan İsveç’in tercüme konusundaki genel görüntüsünü konu ediniyor.
Özlem Çaykent ve Mesude Atay, 1920-50 döneminde ilk ve ortaokulda okumuş olan Kıbrıslı Türklerle yapılan sözlü tarih çalışmasına dayanarak uygulanan eğitim politikalarını ele alıyorlar ve mikro hatıralardan yola çıkarak, okula devamsızlık nedenlerini ve okullardaki kimi etkinlikleri mercek altına alıyorlar.
Süleyman İnan, 1960 sonrası basılan ders kitaplarından hareketle, sorunlu bir şekilde işlenen Atatürkçülük konusu ve oturtulmaya çalışılan Atatürk algısı üzerinde duruyor ve bu öğretim pratiğinin düzeltilmesine yönelik önerilerde bulunuyor.
Heval Bozbay, yurtdışındaki arkeolojik eserlere ilişkin egemen ideoloji tarafından geliştirilen resmi tutum üzerinde duruyor ve eserlerin asıl sahibinin kim olduğu sorusunu sorarak güncel bir siyasi eleştiri ortaya koyuyor.
Elçin Macar, kitabiyat yazısında Konstantinos Tsitselikis’in 2012’de yayınlanan Old and New Islam in Greece From Historical Minorities to Immigrant Newcomers adlı çalışmasının yaptığı katkıyı ve öne çıkan yönlerini değerlendiriyor.
Her ay olduğu gibi Edhem Eldem “L’Illustration’dan Seçmeler”, Emel Seyhan ise “Osmanlı Basınında Yüz Yıl Önce Bu Ay” isimli köşeleriyle Toplumsal Tarih’in 233. sayısında yer alıyorlar.
Zerrin İren Boynudelik İncil’deki önemli sahnelerden Hz. İsa’nın havarilerinin ayaklarını yıkaması sahnesini Palma Giovane’nin çiziminden aktarıyor ve diğer bazı örneklerle ayrıntılı bir analiz sunuyor.
Güncel bölümünde bu ay Sevinç Coşkun 10 Nisan’da İtalyan Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilen Umberto Eco ile Cemal Kafadar söyleşisinin; Berat Seçkin Demirok 12 Nisan’da Yıldız Teknik Üniversitesi’nde Tarih Vakfı işbirliğiyle gerçekleştirilen konferansın; Fahriye Dinçer, Joan W. Scott’ın 17 ve 20 Nisan’da İstanbul’da gerçekleştirdiği sunumların; Erdal Küçükyalçın ise Carol Gluck’un Boğaziçi Üniversitesi’nde yaptığı konuşmanın öne çıkan yönlerini ele alıyorlar.
Ayrıca Gün Zileli, geçtiğimiz günlerde yitirdiğimiz Halim Spatar’ın anısına kaleme aldığı anma yazısıyla Spatar’ın sol siyasetteki önemli duruşunu ve düşün dünyamıza kattıklarını konu ediniyor.