Antibiyotik Nedir? Nasıl Kullanılır? En Etkili Antibiyotik Çeşitleri | Diyet
Anasayfa > Sağlık > Antibiyotik Nedir? Nasıl Kullanılır?
13 Haziran 2019 tarihinde eklendi, 40 kez okundu.
Antibiyotik Kullanımı Hakkında Dikkat Edilmesi Gerekenler
Pek çok kişi hayatında en az bir defa antibiyotik kullanmasını şart kılan hastalıklar atlatmaktadır. Bakterilerin neden olduğu sorunların giderilmesi için en etkili yöntem olarak görülen antibiyotik nedir sorusunun yanıtı ise hala büyük bir çoğunluk tarafından tam olarak anlaşılamamıştır. Bu nedenle bilinçli ve doktor kontrolünde kullanılması şart olan bu özel ilaç hakkında tüm bilmeniz gerekenleri sizler için detaylarıyla derledik.
Vücudun deri gibi harici ya da iç organ gibi dahili bölgelerinde meydana gelen farklı enfeksiyonların tedavisi için yaygın şekilde tercih edilen yöntemlerden biri antibiyotik kullanımıdır. 1940’lı senelerde icat edilen ve icadının ardından sayısız insanın yaşamını kurtaran bu önemli ilaç grubu, günümüzde ise oldukça yaygın bir kullanım alanına ulaşmıştır. Kontrollü olarak kullanıldığı takdirde, ilacın hala pek çok insanın hayatını kurtarıyor olduğu bir gerçektir.
Antibiyotik kullanımı hakkında bilinmesi gereken en önemli tanımlayıcı maddelerden biri ilacın tamamen doktor tavsiyesi ve reçete ile kullanılması gerektiğidir. Antibiyotik etkili ilaçlar enfeksiyonda büyük faydalar sağlasa da doğru kullanımı hayati önem gösterdiğinden ancak doktor kontrolü dahilinde alınması gerekir.
Antibiyotiklerin kullanım alanı, bilindiği gibi bakterilerin yol açtığı enfeksiyonlardır. Bu enfeksiyonların vücudun farklı bölgelerini etkilemeleri ve bu doğrultuda farklı isimler almaları söz konusu olur. Antibiyotik kullanım alanları en genel haliyle:
Boğaz ve yutağı etkileyen bakterilerin yol açtığı farenjit, larenjit gibi enfeksiyonlar
Zatürre, menenjit gibi yayılan, ciddi enfeksiyonlarda
Diş ve diş etlerinde meydana gelen enfeksiyonlarda, diş çektirmeden öncesinde bölgenin enfeksiyondan arınmasını sağlamak için
İdrar yolunu tutan enfeksiyonlarda
Cilt yüzeyine yerleşen bakterilerin yol açtığı enfeksiyonlu sivilce ve aknelerin tedavisinde, krem formunda
Antibiyotiklerin hangisinin daha iyi olduğu konusu, bu ilacı kullanacak kişilerin ilgisini çekmektedir. Ancak hangi antibiyotik daha iyidir gibi bir soru sormak yanlış olmakta, çünkü her ilacın etken maddesi farklı olmaktadır. Haliyle rahatsızlığınızın türüne, şiddetine, etkilediği bölgeye göre kullanacağınız antibiyotik markası da değişmektedir.
Antibiyotik markaları içerisinde bazıları genel etkilere sahipken, bazıları yalnızca bölgesel etkiler sağlar. Bu nedenle geniş spektrumlu olarak kategorize edilen antibiyotiklere denk gelebilirsiniz. Rahatsızlığınıza bağlı olarak verilen bu geniş spektrumlu antibiyotikler vücudun genel olarak tüm enfeksiyonlarını kurutmaya yöneliktir. Bu özelliğe sahip ilaçlar içerisinde en sık duyulan ve kullanılanlarını ise şu şekilde listeleyebiliriz:
Antibiyotik ilaçlarını kategorize ederken kullanabileceğimiz bir diğer kriter de ilaçların etken maddeleridir. İlaçlar, içeriğindeki en belirgin özelliğe sahip maddeye göre gruplanır ve her grup belli bir hastalık grubuna uygulanır. Etken bileşenlerine göre ise antibiyotik çeşitleri şu şekildedir:
Antistafilokokal penisinler ve antibiyotikler
Üriner sistem için antiseptikler
Fluorokinolon türdeki ilaçlar
Antibiyotik Nedir? Zararları Nelerdir? ile ilgili bilgi vermeye calışacam sizler
Antibiyotik faydaları ile her ne kadar hayat kurtarıcı olabilse de bu ilaçların doğru kullanımı tedavinin gidişatı kadar uzun dönem sağlığınız için de önem arz etmektedir. Yalnızca doktor yönlendirmesi ile kullanılması gereken bu ilaçların, ısrarla istenmesi ya da tavsiye üzerine alınması oldukça yanlıştır.
Pek çok viral hastalık ile bakterilerin neden olduğu enfeksiyonlar, benzer özellikler göstermektedir. Bu rahatsızlıklar kişilerde benzer şikayetlere yol açmakta, özellikle solunum yolları ve boğazı etkileyen mikroorganizmalar dışarıdan benzer etkiler gösterir. Ancak bu hastalıkları bazıları viral kaynaklı olup antibiyotik ilaçlar virüs türlerine etki etmemektedir. Bu durumda antibiyotik kullanmak vücut için faydalı bakterilerin gereksiz yere öldürülmesine ve tedavinin aksamasına yol açmaktadır. Doktorunuz yalnızca virüslerden kaynaklı olan sorunları tespit ederek bunlar için daha farklı ilaçlar önerecek ancak enfeksiyonunuz antibiyotik kullanımını şart kılıyorsa sizi yönlendirecektir.
Antibiyotik kullanılmasını şart kılan bir rahatsızlığınız olabilir ve doktorunuz sizin için uygun antibiyotik ilacı reçetelendirmiş olabilir. Ancak bu ilacın kullanımı hakkında bilgi sahibi olmamanız, ilacın tedaviye olumlu yanıt vermesinin önüne geçecektir.
Antibiyotik kullanırken kendinizi daha iyi hissediyor ya da şikayetlerinizin son bulduğunu düşünüyor olsanız dahi, başlamış olduğunuz ilaç kutusunu tamamen bitirmeniz gerekir. Kutudaki ilaçların tamamı bitmeden ilaç kullanımına son verilemez. Doktorunuz sizi yönlendirmediği sürece en az 5 gün boyunca ilacınızı kullanmaya devam etmeniz gerekir.
Tedaviniz boyunca dikkat etmeniz gereken bir diğer önemli madde de ilacı günün aynı saatinde almanızdır. Antibiyotik türleri genelde günde 1 ile sınırlı tutulmakta ve bu 1 kapsülü her gün aynı saat diliminde almanız gerekmektedir.
Antibiyotik tedavisi boyunca böbrek ve karaciğerinizi kimyasal bileşenlerin yol açacağı hasardan korumak adına bol bol su içerek desteklemeniz gerekmektedir. Bu dönemde normalde içtiğinizden daha düzenli ve daha çok su tüketmeye özen göstermelisiniz.
Antibiyotiklerin faydaları sayesinde hayatlarımızı kurtarması mümkün olsa da elbette diğer ilaç grupları gibi bunların da bazı yan etkilerinden bahsetmek mümkündür. Özellikle geniş spektrumlu antibiyotik gerektiren tedavilerde kişiler bağırsak sisteminin çalışmasında bazı sorunlardan şikayetçi olurlar.
Antibiyotik yan etkileri arasında en yaygın olanı genital bölge ve sindirim sistemi florasının etkilenmesi olurken, bahsedilen bu bölgelerdeki faydalı bakterilerin ölmesi, sistemik sorunlara yol açabilir. Örnek vermek gerekirse bağırsaktaki faydalı bakterilerin ölmesi sindirimi güçleştirirken genital bölge florasının bozulması ise mantar riskini artırabilir.
Bu yan etkiler düşünüldüğünde siz de doktorunuzun önerisi olmaksızın antibiyotik kullanımından kaçınmalı, vücudunuza nedensiz şekilde yan etkileri olan bu ilaçları almamalısınız.