Iraklı Kürtler Bağdat Karşısında Neden Hezimet Yaşadı? | Çaldıran Ajans
Çok değil, bir hafta öncesine kadar görüşü ne olursa olsun Irak’taki Kürtlerde son üç yıldaki kazanımlarla Kürt coğrafyasının neredeyse tamamlandığına dair gururlu bir bakış vardı. Gazeteci-yazar Fehim Taştekin, BBC Türkçe’ye Irak merkezi yönetiminin...
19 Ekim 2017 Perşembe 9:13 Bu haber kez okundu
Gazeteci-yazar Fehim Taştekin, BBC Türkçe’ye Irak merkezi yönetiminin IKBY kontrolündeki Kerkük, Şengal ve Mahmur’u almasını değerlendirdi.
Bütün tartışma “Hangi yol bu fiili durumu kalıcı bir statüye kavuşturur” sorusu etrafındaydı. 25 Eylül’deki bağımsızlık referandumuyla ilgili bölünmenin temelinde de bu soru yatıyordu.
– Ulusal bir birlik sağlanmadan referanduma gidilmesi.
– Bağımsızlık iradesini ileriye taşıyacak ve koruyacak siyasi, ekonomik ve askeri altyapının olmaması.
– Anlaşmalı bir boşanma için Bağdat’la müzakere sürecine girilmemiş olması.
– Müdahale kapasitesini koruyan Türkiye ve İran ile ön mutabakat sağlanmaması.
– 1991’den beri Kürdistan’ın mevcut statüsünün kazanmasında birinci dereceden rolü olan ABD’nin desteğinin alınmamış olması.
– BM dahil uluslararası platformlarda gerekli girişimlerin yapılmaması.
Ekonomi: Kürdistan ekonomisi büyük bir oranda petrol gelirlerine bağımlı. Bağdat’ın bütçe payını kesmesiyle maaşlar düzenli ödenemiyordu. Olası bir ablukaya karşı ekonomik olarak sürdürülebilir bir altyapı kurulamadı. Bunun yanı sıra kamu bütçesi şeffaf değildi. Petrol ve gümrüklerden gelen paranın nereye gittiğini denetleyecek bir mekanizma yoktu. Halk bundan mustaripti. Türkiye ve İran’ın ekonomik abluka dayatması halinde bir çıkış yolu da gösterilemedi.
Yol haritası: Referandumun ertesi günü için yol haritası ortaya konulamadı. Referandumdan sonra hemen bağımsızlık ilanına gidilmeyeceği ve Bağdat’ta müzakereye geçileceği bir el yükseltme harekâtı ve Barzani’nin içerdeki sıkışmışlıktan kurtulma manevrası olarak algılandı.
Hukuki çerçeve ve güvenceler: Sözlü vaatler ve tartışmalar dışında Kürdistan’ın nasıl bir anayasaya ya da modele kavuşacağına dair bir proje ya da perspektif ortaya çıkmadı. Kerkük’teki Arap ve Türkmenlerin yanı sıra Şengal’deki Ezidilere ve diğer dini veya mezhebi azınlıklara somut anayasal güvenceler sunulmadı.
Güvenlik: 2014’te 7 bin kadar Peşmerge’nin Şengal’den çekilerek Ezidileri IŞİD’in insafına terk ettiği büyük hezimetten sonra Peşmerge güçleri, Musul vilayetindeki savaşla güven kazansa da Kürdistan güvenlik şemsiyesi kırılgandı.
BBC BM Brett McGurk Erbil Fehim Taştekin Irak IŞİD Kerkük kürdistan Mahmur Referandum RUSYA Şengal Türkçe UNAMI Washington
İçişleri Bakanı Soylu: Erdoğan’ın Siyaseti Bıraktığı Gün Siyaseti Bırakacağımİçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Demokrat Parti'den AK Parti'ye katılmasıyla ilgili eleştir...
Batman’da 3 Gün Boyunca Her Türlü Eylem YasaklandıBatman'da 3 gün süreyle miting, halk buluşması, toplantı ve gösteri yürüyüşlerinin yasakla...
Trump, Esad’a ‘Hayvan’ Dedi; Rusya’dan Yanıt GeldiABD Başkanı Donald Trump’ın Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad için ‘hayvan’ ifadesini kulla...
IŞİD, Başika’daki Türk Askerlerini Zehirledi İddiası