Tıp terimleri - A | Bilim Vadisi
Abdüksiyon: Kol ya da bacağın tamamının ya da bir bölümünün vücudun dikey ekseninden yana doğru hareketi.
Absorbsiyon: Emilme, örn. sindirim, gıdaların basaklarda absorbsiyonudur denilebilir.
Addison hastalığı: Böbreküstü bezi korteksinin yetersizliğine bağlı olarak kanda glukokortikoid (kortizol) ve mineralokortikoid (aldosteron) hormonların azalmasıdır.
Adrenogenital sendrom: Kadınlarda, böbreküstü bezi veya over kaynaklı androjen hormonların fazlalığına bağlı olarak erkek seks özelliklerinin ortaya çıkmasıdır. Aft : Ağız mukozasında veya dilde, mercimek büyüklüğünde, sarımtırak kenarlı, eritemle çevrili ve çoğu kez ağrılı yüzeysel ülserlerdir.
Afoni: Ses kaybı. Kısmi veya tam olabilir. Afoni sebepleri, genellikle konuşma kaslarını kontrol eden sinirlerin hastalığı veya zedelenmesi, boğaz, gırtlak hastalıkları veya nörozdur. Histerik afoninin nedeni, şuuraltı, hiç konuşamamak veya özel bir durumda konuşmamak arzusudur
Agorofobi: Geniş, açık bir sahada yalnız kalınca hissedilen, kontrol edilemeyen bir korkudur.
Akalazya-Kardiyospazm : Özofagusun dilatasyon ve hipertrofi ile seyreden nöromüsküler hastalığıdır; organik bir darlık görülmez.
Akondroplazi: Tedavisi olmayan, sebebi bilinmeyen kalıtsal bir cücelik tipidir. Gövde normal büyüklükte olup, kol ve bacaklar anormal derecede kısa ve baş normalden büyüktür.
Akson: Sinir hücrelerinin uzun uzantısı. sinaptik bağlantıların sağlandığı uzantılardır.
Akustuk sinir: İşitme siniri.
Albinizm: Derideki renk hücrelerinin melanin adlı renk verici maddeyi oluşturamaması hali…Bu vakalarda gün ışığına dayanıksızlık ve sıklaşmış cilt kanserleri görülür.
Alel: Bir karakter üzerinde aynı yada farklı yönde etkili olan iki veya daha fazla genden her biri.
Alg: Sulu ortamda yaşayan tek hücreli organizmalardır. Fotosentez ya da fagosite yaparak beslenir.
Alerjik rinit: Burun mukozasında şişime, kızarma, kaşınma ve aksırık nöbetleri ile kendini gösteren alerjik bir hastalıktır.
Amfizem: Akciğer alveolleri arasındaki septumların yırtılması sonucu, alveollerin birbiriyle birleşerek gaz alışverişi olmayan büyük hava boşlukları oluşturmasıdır.
Ampliyopi: Gözde belirli bir bozukluk olmaksızın oluşan görme tembelliği.
Angina pektoris: Kalp adalesinin oksijen gereksinimi ile kalp adalesine gelen oksijen miktarı arasındaki normalde olması gereken denge bozulduğu zaman, yani kalp adalesine yetersiz O2 geldiği zaman oluşan miyokart iskemisi, angina pektoris diye isimlendirilen göğüs ağrısı meydana getirir.
Antieflamatuar: İltihabi reaksiyonu önleyen madde, ilaç...
Antikor: Vücuda giren yabancı maddeleri(antijen) yok etmek için vücudun ürettiği savunma maddesi.
Antiseptiklerin tarihi: İnsanlar, "mikrop kuramının" bulunmasından yüzyıllarca önce neden ve nasıl etki yaptığını bilmeksizin antiseptikleri kullanıyorlardı. Örneğin çiğ etin bol tuz ve baharatla yoğrularak sucuk biçiminde saklanması, sebzelerin yoğun bir tuz ve limon ya da sirke çözeltisi içinde bekletilerek turşu yapılması, bakterileri büyük ölçüde yok ederek bu besinlerin bozulmasını önlüyordu. Bugünkü antiseptikler ise Louis Pasteur'ün değerli çalışmalarının ürünüdür.
Antiseptikler nasıl etki yapar? : Kimyasal antiseptiklerin mikroplar üzerinde nasıl etkili oldukları tam olarak açıklanamamıştır. Bu maddeler doğrudan doğruya mikrop hücresine girerek yaşamsal işlevlerini engelleyebileceği gibi, mikrop hücresinin dış zarını eriterek de yıkıcı etki gösterebilir. Ne var ki birçok antiseptik normal hücreler üzerinde de aynı etkiyi yapar. Bu yüzden bu maddelerin dikkatli kullanılması gerekir. Bazı antiseptikler ağızdan alındığında ya da vücuda şırınga edildiğinde ağır sonuçlara, hatta ölüme yol açabilir.
Antiviral: Virüslere etkili, virüslerin zararlı etkilerini önleyen.
Aort kapağı: Sol ventrikülden tek yönlü kan akımına imkan sağlayan, aort ile sol ventrikülü birbirinden ayıran oluşumdur. Aort kapağı darlıkları çocukluk yaşlarda doğumsal, genç ve erişkin çağda romatizmal, ileri yaşlarda da kalsifik-degeneratif tip daha sık görülür.
Asetilsalisilik asit: Yaygın olarak kullanılan ve bilinen aspirinin kimyasal adı.
ASO: "Antistreptolizin O" için kullanılan kısaltma. Streptolizin, "Hemolitik Streptokok" adı verilen bakterilerin salgıladığı toksinin adıdır. Bu toksinin varlığını tespit için yapılan tetkike de kısaca ASO adı verilir. ASO, romatizma gibi bazı Hemolitik Streptokok enfeksiyonlarında yükselir bu açıdan teşhiste ASO değerleri önem taşır.
Aşil tendonu: Baldır arka kısmındaki kas grubunun, topuk kemiğine birleşmesini ve ayağın aşağı yukarı hareketini sağlayan yapı(kiriş).
Atmosfer basıncı: Atmosferin yer yüzünde bulunan her cisim üzerine yaptığı basınç. Deniz seviyesinde, 760 mm'lik cıva sütununun 1 cm2 alana yaptığı basınç "1 atmosfer" basıncıdır.
‹ Tıp sözlüğü yukarı Tıp terimleri - B ›