THBB: 17 Ağustos' u Unutmadı!....
THBB, Marmara Depremi'nin 5. yıldönümünde, depreme ve diğer dış etkilere karşı güvenli ve sağlam yapılaşma için gerekli adımların beş yıl geçmesine ra
HBB, Marmara Depremi'nin 5. yıldönümünde, depreme ve diğer dış etkilere karşı güvenli ve sağlam yapılaşma için gerekli adımların beş yıl geçmesine rağmen hala atılamamış olması nedeniyle yetkilileri ve kamuoyunu uyarıyor.
17 Ağustos depreminin 5 yıldönümü nedeniyle Türkiye Hazır Beton Birliği (THBB) Yönetim Kurulu Başkanı Hakan Gürdal yetkilileri ve kamuoyunu önlem almaları yönünde uyardı. Gürdal "Üzerinden beş yıl geçmesine rağmen halen deprem veya Konya'da olduğu gibi kendi kendine binaların yıkılmasıyla ortaya çıkan acı tablolar, hem devlet hem vatandaş olarak yeterli dersi almadığımızı gösteriyor" dedi.
Depremlerin etkisiyle 1999 yılından sonra kullanılan beton sınıflarında olumlu artışların yaşandığına değinen Gürdal "1999 yılında toplam % 41.2 olan C20 ve üstü beton üretimi 2003 yılında % 80.7'e yükseldi fakat hala bölgelere göre çok büyük farklılıklar bulunuyor. İstanbul vb. büyük illerde elle beton kullanımı sona erdi fakat diğer illerde hala elle beton kullanılıyor. Bu nedenle sağlanan bu olumlu gelişmeler henüz yeterli düzeyde değil. Kendi kullanımı için bina yapanlar en kaliteli ve yüksek sınıfta hazır betonu kullanırken yap-sat şeklinde yapılan binalarda en kalitesiz ve düşük sınıfta hazır beton veya elle beton kullanılıyor. Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar hakkındaki yönetmelik deprem bölgelerinde C20 sınıfının altında beton kullanılmamasını öngörüyor. Betonda dayanıklılığın sağlanması için bu beton sınıfı yeterli değil. En az C30 dayanım sınıfında beton kullanılması gerekir. Yönetmeliğin tadil çalışmalarının başladığını biliyoruz ve bunun düzeltilmesi için başvuruyu da yaptık" dedi.
Deprem gerçeğinin maalesef çok konuda olduğu gibi toplumsal bir unutkanlığa uğradığına dikkat çeken Gürdal "Konutların projesine ve betonuna bakılmıyor. Etkin kuruluşlardan (üniversiteler, inşaat mühendis odaları, vb.) binanın yapısal güvenliğine yönelik bir bilgi alınmıyor. İnşaatlarda Kalite Güvence Sistemi (KGS) Belgeli hazır beton kullanılıp kullanılmadığına bakılmıyor. Uygulamada betonun yerleştirilmesine ve bakımına özen gösterilmiyor. Denetimler yetersiz. Belediyelerin teknik kadroları yetersiz. Ruhsat dosyalarında hazır beton fatura ve irsaliyesi aranmıyor. Hala elle betonun kullanımı yasak değil. Yapı Denetim Kanunu tüm illerde uygulanmıyor ve Yapı Denetimi Sistemi sigorta sistemiyle denetlenmiyor. Depremlerde en büyük hasarları kamu binalarını görmesine rağmen yapı denetim kapsamı dışında tutuluyor. 200 metrekareye kadar olan yapılar denetim dışı bırakıldı. Mimar, mühendis, müteahhit, teknisyen, kalfa, vb. hiç kimseye yetkinlik koşulu getirilmedi. Mühendislik gerçeklerinden çok, deprem kehanetleriyle ilgileniliyor" dedi. İnşaatlardaki beton kalitesizliğinin hala önemli bir sorun olduğunu vurgulayan Gürdal "Bir yapının can damarını oluşturan betonarme, taşıyıcı iskeletin ana malzemesi olan beton, yapının genel maliyetinde yüzde 10'u bile bulmadığı halde, çoğunlukla inşaatın en az özen gösterilen ve en çok "tasarruf edildiği sanılan" bölümünü oluşturuyor. Yapılan araştırmalar yüksek sınıflarda hazır beton kullanıldığında yapı maliyetinin yükselmediğini aksine tasarruf sağlandığını kanıtlıyor. C14 yerine C35 sınıf beton kullanılması durumunda 1. derece deprem bölgesinde % 4, 2. derece deprem bölgesinde % 6 oranında tasarruf sağlanıyor * " dedi. Beton konusunda uzman bir mesleki kuruluş olarak Gürdal önerilerini "Standardlarca izin verilmeyen ama herhangi resmi bir karar ile de yasaklanmayan elle üretilen betonun taşıyıcı sistemlerde kullanılması artık yasaklanmalıdır. İnşaatlarda kullanılması zorunlu en düşük beton dayanım sınıfı C30 olmalıdır. Standart dışı - Kalite Güvence Sistemi (KGS) belgesi olmayan beton kullanımı yasaklanmalı. KGS Sistemi, bütün üreticileri kapsayacak şekilde onaylanmış bir belgelendirme kuruluşu yapılmalıdır. Yapı Denetimi güçlendirilmeli ve sigorta sistemiyle denetlenmeli. Belediyeler hazır beton tesislerine ruhsat verirken sadece çevre koşullarına bakıyor. Standartlara uygun beton üretilip üretilmediğine bakıp ona göre ruhsat vermeli. İnşaat ruhsatlarında KGS belgeli hazır beton kullanılıp kullanılmadığna bakmalı irsaliye ve fatura istenmeli. Eğitimsiz ve sertifikasız inşaat kalfası çalıştırılmamalıdır" şeklinde sıraladı.
Son Altı Yılda Türkiye'de Hazır Beton Üretimi
Kullanılan beton sınıflarının yıllara göre değişimi
C14(%)	C18(%)	C20(%)	C25(%)	C30 (%)ve üzeri
1996	37.5/	52.3/	6.4/	3.4/	0.6
1997	27.0/	51.1/	12.0/	7.6/	2.3
1998	24.4/	45.4/	18.0/	8.1/	4.1
1999	22.7/	35.9/	27.6/	10.3/	3.3
2000	11.5/	25.1/	41.3/	13.2/	4.9
2001	7/	21,3/	47,9/	18/	5,8
2002	5.9/	21,1/	46,9/	19,2/	6,9
2003	4.6/	14.7/	39.6/	25.4/	15.7