Yargıtay, kuruluşunu ilk kez kutlayacak
Üye ve daire sayısı artırılarak Avrupa'nın en büyük temyiz mahkemesine dönüştürülen Yargıtay, 143. yaşında bir ilki gerçekleştirecek.
Yüksek yargı ile hükümet arasında tartışmalara neden olan 6110 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile daire sayısı 32'den 38'e, üye sayısı 250'den 387'ye çıkarılan Yargıtay, 143 yaşında. Kuruluşundan bugüne ilk kez kutlama düzenlenecek.
Kuruluş yıldönümü dolayısıyla 7 Mart Pazartesi günü Yargıtay üyeleri Anıtkabir'i ziyaret edecek.
-KORUMA TEDBİRLERİ TARTIŞILACAK-
Etkinlikler kapsamında "Koruma Tedbirleri" konulu sempozyum düzenlenecek ve "Dünden Bugüne Yargıtay" başlıklı fotoğraf sergisi açılacak.
"Divan­ı Ahkam­ı Adliye" adıyla 6 Mart 1868'de Padişah Abdülaziz'in emriyle kurulan Yargıtay, adliye mahkemelerince verilen ve yasanın başka adli mercine bırakmadığı hükümleri son merci olarak incelemek üzere kuruldu.
Kuruluş amacı, "Kişilerin hakları ve güvenlikleri açısından çok önemli olan hukuk işlerinin mülki işlerden ve yürütme ile görevli hükümetten ayrı bir düzene kavuşturulması" olarak belirtilen Divan­ı Ahkam­ı Adliye'nin yapısına ilişkin ana tüzük 1 Nisan 1868'de yürürlüğe girdi.
Ana tüzüğe göre Divan­ı Ahkam­ı Adliye, ceza ve hukuk daireleri olarak ikiye ayrıldı, her daire bir başkan, başkan vekilleri ile en az beş ve en çok on üyeden oluşuyordu. Önemli davalar ise Genel Kurul'da görüşülüyordu.
-İSTANBUL'DAN SONRA SİVAS-
TBMM'nin kurulmasının ardından Sivas'ta Geçici Temyiz Heyeti'nin oluşturulması hakkında Meclise dokuz maddelik kanun tasarısı verildi. Kanun tasarısının Meclis'te görüşülmesi sırasında Sivas'ta veya Ankara'da görev yapması konusunda uzun tartışmalar yaşandı ve sonuçta Temyiz Mahkemesinin Sivas'ta kurulması çoğunluk kararı ile kabul edildi. Böylece Sivas'ta geçici temyiz heyeti kuruldu. "Şeri'ye", "hukuk", "ceza" ve "istida" olmak üzere dört daire oluşturuldu. Her dairede bir reis dört üye ve ayrıca bir Başsavcı ile iki Başsavcı vekili görev yapıyordu.
Kurtuluş Savaşı'nın ardından işgal altındaki batıdaki şehirlerin geri alınması Sivas'ın merkeziyetini kaybettirmeye başladı. İstanbul, İzmir ve Edirne bölgesindeki davaların çok fazla olması, Temyiz Mahkemesinin Sivas'tan taşınmasının gündeme gelmesine yol açtı. Hukuk ve ticaret mahkemelerinde verilen kararlara yalnız Temyiz Mahkemesinin hukuk dairesince bakılması ve hukuk davalarının çok olması nedeniyle davaların gecikmesi ve iş yoğunluğu o dönemde de gündeme geldi.
İstanbul ve Sivas'ta iki ayrı temyiz mahkemesinin var oluşu, İstanbul'un TBMM hükümetinin eline geçmesi ile sonlandı. Sivas'taki Temyiz Heyeti de "ulaşım olanaklarının kısıtlı oluşu adaletin gecikmesine sebep olduğu" gerekçe gösterilerek, 14 Kasım 1923 tarihli 371 sayılı Yasa ile Eskişehir'e taşındı ve Eskişehir'deki görevini 1935'e kadar sürdürdü.
Yargıtay, yeni Türkiye Cumhuriyeti'nin başkentinin Ankara oluşu ve tüm devlet kuruluşlarının burada bulunması nedeniyle, Ankara'ya devlet binalarının yer aldığı Bakanlıklardaki Avusturyalı Mimar Prof. Clemens Holzmeister yaptığı modern binasına taşındı.(ANKA)