Evd Kerim-é kın!
Tarih felsefecilerin ve sosyologların yakından ilgilendiği en başat konulardan biri müstemlekeciliğe karşı mücadele veren kahraman şahsiyetlerin biyografileri üzerinde yürütükleri çalışmalardır.
Tarih felsefesi ve sosyolojinin konfigürasyonlarıyla tarihte yaşanan hadiseleri ve tarihteki kahraman şahsiyetleri konu yapmak ve bunu okuyucuyla buluşturmak benimde keyif aldığım bir metodoloji.
Bu zaviyeden hareketle yazımıza konu edeceğimiz Evd kerim-é Kin adlı kahramanımızın öyküsüne başlamadan önce Çewlik-Bingöl'ün yakın siyasi tarihine kısa bir yolculuk yapmakta fayda vardır.
Çewlik, Şeyh Said Efendi'nin liderliğindeki "Kürdistan Azadi Hareketinin" ve milli bağımsızlık dalgasının yayıldığı merkez olarak karşımıza çıkmaktadır.
İkincisi,1925 Kürdistan milli direniş tarihinden ta günümüze kadar Çewlik, Türk devletinin işgal ve zulüm politikalarına karşı verdiği mücadelede kilometre taşı olmayı hak etmiş ender şehirlerimizden biridir.
Üçüncüsü, Kürt milli mücadelesinde kahramanlık örneğini sergileyen bir çok Çewlikli yurtsever şahsiyet Çewlik halkının, milli ve özgürlük bilinçine çok büyük katkılar sunmuştur.
Bu isimlerin başında Melekanlı Şeyh Abdullah, Şeyh Şerif, Feqi Hêsen Mêdon, Telli, Yado, Hecî Xalit, Şerif Kaya, Sait Elçi, Mehmet Karasungur, Hayri Durmuş, İbrahim İncedursun, İlhami Çiftçi, Celal Barak gibi isimler akla gelmektedir.
Kürdistan milli mücadele tarihinde beni en çok etkileyen Kürt kahramanlarından biri de hiç şüphesiz Avd Kerim-é Kın'ın hayatıdır. Avd Kerim Kın; hem köylüm, hem akrabam ve hemde bağlı olduğum Oméran Aşiretinden.
Türk devleti 1925 tarihinde Şeyh Said efendiyi, "Azadi Hareketi"nin yöneticilerini, milislerini idam ettikten hemen sonra; Şeyh Said hareketine ilgi duyan, yardım eden ve milis birliklere katılım sağlayan, Oméran ve Guéw köylerini hedef alır. Türk devleti, özellikle Guéw köyünde büyük bir katliyam gerçekleştirir. köyü ateşe verir, köyün erkeklerini topluca vahşice yakar!
Türk devleti Guéw katliyamını yaptıktan hemen sonra Oméran köyünü hedef alır. Oméran köyü, Şeyh Said hareketine destek sunan yurtsever bir köydür. Türk devleti Oméran köyünün erkeklerini tutuklar ve köyü ateşe verir. Böylelikle Oméran köyü, erkeksiz ve savunmasız kalır. Oméran köyünün, savunmasız ve erkeksiz kaldığını fırsat bilen komşu kexmut köylüleri, Oméran köyünün ekili arazilerini işgal eder.
Bu arada Türk devleti, Guéw ve Oméran köylerini yakarken, Kexmut köyünü yakmamış, erkeklerinin bir bölümünü katl edip ve bir bölümünüde tutuklamamış olması oldukça düşündürücüdür!
Avd Kerim-é Kın, Şeyh Said efendinin milisiydi. Oméran köyü yakıldığı sırada Avd kerim-é Kın genç bir mahkumdu. Oméran'ın yüksek bir dağında hayvan kılından yapılmış çadırında dinlendiği bir sırada, Oméran aşiretinden yaşlı bir adam yanına usulca yanaşır ve kendisine şu tarihi konuşmayı yapar:" Ey biraye Avd kerim-é Kın! aşiretimizin boğalarını Türk devleti tutuklamış ve senin gibi buzağılarda dağlara sığınmış"(!)
Kerim-é Kın, adamın bu sözleri karşısında şaşkına uğrar ve adama şöyle seslenir: "Ey amca ne demek istiyorsun! Açık söyle de bilelim! Adam ise şöyle yanıt verir: "Senin gibi tüfeğini omuzuna asıp dolaşmakla, kahramanlık ve yiğitlik yapılmaz! Bak adamlar (kexmutlular), ekili olan arazilerimizin üzerine çift sürüyorlar. Yarın kadınlarımıza el uzatmayacaklarını nerden bileceğiz? Sen böyle dağlarda omuzunda tüfekle boş boş dolaşmaya devam edersen, onlar köyümüze daha çok büyük kötülükler edecek.
Kerim-é Kın, bağdaş kurarak oturduğu kıl çadırında usulca ayağı kalkar ve elini yaşlı adamın omuzunun üzerine koyar ve yaşlı adama şöyle der: "Sevgili amcam! Sana ancak şunu tavsiye ederim: sabırlı ol! Sabırla beni bekle ve vakit geldiğinde ne yapacağımı birlikte göreceğiz"
Avd Kerim-é Kın, işgal edilen arazıların bulunduğu yere gider. Üç kexmutlunun sabanla Oméran aşiretine ayit araziyi sürdüklerine gözleriyle şahit olur ve yanlarına yaklaşarak konuşmasına şöyle başlar: Ey Kexmutlu kardeşlerim, bana bakın! Biz komşu köyleriz, sizin yaptığınız doğru degildir. Aşiretimizin büyükleri ve yiğitleri şu an Türk devletinin cezaevlerinde tutuklu bulunmaktadır. Sizler, onların bu yokluğundan yararlanarak arazilerimizi işgal ettiniz, bu yaptığınız çok büyük bir ayıp, aşiretimize yönelik yapılmış büyük bir saygısızlık. Yaptığınız bu taşkınlığı kabul edemeyiz, arazilerimizi terk edin ve çift sürdüğünüz öküzlerinizi alın ve evlerinize dönün"
Lakin Kexmutlu bu üç köylü Avd Kerim-é Kın'ın öğüdü cidiye almazlar. Onunla alay ederler ve o üç köylüden biri şu konuşmayı yapar: "Ey çocuk! senin ağzın henüz süt kokuyor, sen bu işlerden anlamazsın. Kadınlarınız erkeksiz, çocuklarınız babasız, arazileriniz sahipsizdir. Ey çocuk! aşiretinizin, ahval ve şeraiti buyken, köyünüzün toprakları biz kexmutlulara muhellel olmuştur."
Avd Kerim-é Kın, bu hakaret dolu sözler karşısında, beyni derin dalgalara ve duyguları fırtınaya dönüşür! Derin bir nefes çeker, başını önüne eğer, tekrar başını gövdesi üzerine doğrultur, deli bir tay gibi ayaklanır ve son sözünü söyler: "tedbirinizi alın ve sürdüğünüz toprakların sahibi olmak istiyorsanız önce beni öldürmeniz gerekecek"
Konuşmasının hemen ardından sağ omuzunda asılı duran tüfeğini iki eliyle kavrar. Tüfeğin namlusunu Kéxmutlu üç köylüye doğrultur, tetiği usulca çeker, her üç Kexmutluyu yere yıkar! kısa bir aradan sonra bu kez namlusunu öküzlere çevirir, altı öküzü oracıkta öldürür ve etraf adeta, kan ve barut kokusuyla bir cehenneme dönüşür.
Bu olup bitenlerden sonra Türk Jandarması olay yerine intikal eder. Öldürme eylemini gerçekleştiren zanlının Oméranlı Avd Kerim-é Kın olduğu öğrenir. Türk jandarması, hemen Oméran köyüne hareket eder ve kısa bir süre sonra köye ulaşır. Köyün yaşlı erkeklerini, kadın ve çocuklarını köy meydanında toplar ve onların gözleri önünde Oméran köyünü ikinci kez vahşice yakmaktan imtina etmez.
Türk Jandarması, Evd Kerim-é Kın'i yakalamak için Oméran mıntıkasında sık sık devriye gezer. Jandarma Çavuşu köylülerin Avd Kerim-é Kın'ın kendisine teslim etmemeleri halinde, köyün yaşlılarını ölüm ve köyün kadınlarını tecavüz etmekle tehdit eder.
Jandarma Çavuşu köylüler üzerinde her geçen gün baskılarını artırır. En son, Avd-Kerim-é Kın'ın kardeşinin evine gider. kardeşinin karısına tacizde bulunur ve şu çirkin sözleriyle kardeşini tehdit eder: "Bana bak kuyruklu Kürt! Ağabeyinizin saklandığı yeri bize söylemezsen, hanımınıza gözlerinizin önünde tecavüz ederiz"
Kardeşi bu zulüme dayanamaz, ağabeyinin saklandığı yere gider ve olup bitenlerin özetini şöyle aktarır: "Ey yiğit kardeşim! teslim olmaktan başka çaren yok. Senden dolayı Türk devletinin jandarma Çavuşu, köyün yaşlılarına hakaret ve kadınlarına taciz ediyor, her geçen gün üzerimizde baskı ve tehditlerini yoğunlaştırıyor." Avd kerim-é kın, kardeşinin anlatıklarına şöyle yanıt verir: Sevgili kardeşim, o vakit hemen köye dön. Beni "Türk jandarmasına" ihbar et, yerimi onlara çekinmeden söyle ve gelip beni teslim alsınlar"
Kardeşi, jandarma Cavuşuna gider. Jandarmaya ağabeyinin nerde saklandığını söyler. jandarma bu habere çok sevinir ve "sende bizimle birlikte geleceksin" der. Avd Kerm-é Kın'ın kardeşi jandarmanın emrine itaat eder ve jandarmayı ağabeyinin mevzilendiği noktaya götürür.
Tam o sırada mevziye yatmış olan Avd Kerim-é Kın, üç jandarmanın ve önlerinde yürüyen kardeşinin kendisinin bulunduğu mevziye doğru ilerlediklerini görürce, onlara şöyle seslenir: Ey Türk devletinin soysuz jandarmaları! sizin hedefiniz köyün yaşlıları ve savunmasız kadınları değildir. Sizin hedefiniz benim, ben ise şu an karşınızdayım ve bana ne yapmak isterseniz yapın" Bu sözler "Jandarma Çavuşu"nu sinirlendirir. Jandarma Çavuşu, Avd Kerim'in kardeşini kendine kalkan yapar ve Avd Kerim'in teslim olmasını ister.
Avd Kerim-é Kın, bulunduğu mevziden kardeşine Kürtçe diliyle şöyle seslenir: Ey kardeşim! bir şekilde kendisini yere atmalısın, yoksa ilk kurşunun sana isabet edeceğini bilmelisin" Kardeşi, Avd-Kerim'in çok ciddi olduğunu bildiği için, kendisini kıvrak bir şekilde yere atar ve Avd Kerim-é Kın Jandarma Çavuşunu tam anlından vurur! Diğer iki Jandarma, Komutanlarının anlından vurulduğunu görünce arkalarına bakmadan kaçarlar(!)
Avd kerim-é kın, daha sonra mevziden çıkar ve anlından vurduğu Jandarma Çavuşunun yere serilen cesedinin baş ucuna gider. Önce Jandarma Çavuşunun çebindeki kağıt parayı alır. Ardından pantolonun fermuarını açar, erkeklik organını sol eliyle dışarıya uzatarak tutar, sağ eliyle çebinden çakısını alır ve Kuvvetli bir şekilde Jandarma Çavuşunun penisini keser. Daha sonra jandarmanın çebinden aldığı Kağıt Türk parasının üzerine kestiği erkeklik organını yerleştirir, rulo gibi sarar ve jandarmanın ağzına takar!!!
-10 #2 Barzan 04-06-2017 15:17
Heja Muallim.Bir onceki yilda çolde oturan ve omrùnù talan ve yikimla geciren Erebe metinye dizdiginizde ittiraz etmi§,Adelet ve hakkaniyetin mensub oldugun Kurd ulusunun asil ve azilzadeh ulusal ruhundan ve asaletli bir aile ve a§iretten oldugunu belirtmi§tim.
Evet asalet ve hakkaniyet mensub oldugun ve bicimlendigin aile ve a§ireten sana mirastir.
çùnkù asalet ve hakkaniyet derslerini §ùpesiz aile sohbetlerinden almisindir.
Bilinc alti Kùltùr bizim beynimizdeki ki§ilik temelidir.
Ben hakli çiktim ve sevindim.Lades.
Selam ve hùrmetle Kurd ulusunun vefadàr evladi.
Ma to hezi kena.
ciman ma ser Laci Kurd u Kurdistan.
Mensub oldugun A§iret ve aile beni hakli kildi.
-9 #1 Garke 28-05-2017 14:29
Kek Qedir. Babi mi weshiye xo de behsi camerdiye Kerime Kin kerdibi. Helbet chiyo tu nushto tay heti ra zi trajediyo. Him malbate Kerime Kin him zi ya Qexmutijan. Slv u rez.