Vatandaşa hizmet veren tüm kurumlar dijitalleşmeli
08:1126 Temmuz 2015
Türkiye'de 2004 yılından beri kullanılan elektronik imza, ağır bürokrasiyi hafifletiyor. E-Güven Genel Müdürü Can Orhun'a göre sadece devlet değil, tüm kurumlar dijitalleşmeli.
“Hukuki olarak elektronik imzanın ıslak imzadan hiç bir farkı yok. Tamamen dijital ortamda kullanılıyor. 5070 sayılı kanuna göre elektronik imza, mahkemede tıpkı ıslak imza gibi delil kabul edilir. Senet hükmündedir.” diyen E-Güven Genel Müdürü Can Orhun'a göre elektronik imzanın en önemli avantajı kâğıt israfından ve zaman kaybından kurtarması. Türkiye'de elektronik imza vermeye yetkili birkaç şirketten birisi olan E-Güven'in yaptığı araştırmaya göre elektronik imza kullanımı sonucunda kâğıt israfı yüzde 50'den fazla azaldı.
USB bellek kartında geliyor
Aslında elektronik imza, kişiye özel uzun bir şifreden oluşan bir sertifika. Elektronik imza talep eden kişi önce bazı güvenlik aşamalarından geçirilip kimlik doğrulaması yapılıyor. Doğrulama yapıldıktan sonra, özel bir USB bellek içerisinde elektronik imza teslim ediliyor. Güvenlik açısından bu belleğin çok iyi korunması şart. Bu amaçla kullanıcılar belleğe bir şifre koyabiliyor. 3 yanlış şifre denemesinde bellek kendini imha ediyor. Kayıp, çalıntı durumlarında iptal ediliyor. Bazı GSM operatörleri, abonelerine mobil imza da sağlıyor. Böylece USB bellek taşımadan elektronik imza kullanmak mümkün hale geliyor.
En çok devlet işlerinde kullanılıyor
Can Orhun'a göre elektronik imzanın kullanıldığı alanların başında e-devlet uygulamaları var. Doktorlar, eczacılar, noterler, avukatlar, gümrükçüler en çok kullananlar arasında. Elektronik imzaya sahip özel USB belleğin fiyatı yaklaşık 70 TL. Elektronik imzanın yıllık maliyeti ise ortalama 100 TL. Kampanyalarla birlikte zaman zaman bu rakam değişebiliyor.
Can Orhun, kullanıcıların güvenliğe çok dikkat etmeleri gerektiğinin altını çiziyor: “Nasıl ki kredi kartımızı başkasına vermiyoruz, şifresini paylaşmıyoruz, o şekilde de elektronik imzayı korumak şart. Kredi kartında riskiniz limitiniz kadardır, elektronik imzada ise adınıza imzalanacak sözleşmelerin kapsamı kadar. Yani sınır yok. Kullanıcılar güvenliklerine çok dikkat etmeli. Şifrelerini kimseye söylememeli.”
Başkasının adına sahte imza çıkarmak mümkün mü?
Can Orhun'a göre bu teknik olarak mümkün değil. “Yaklaşık 20 yıldır dünyanın çeşitli ülkelerinde hiçbir kopyalanma vakası yaşanmadı. Elektronik imza yüksek güvenlik kontrolleriyle veriliyor. Bu kontrollerin seviyesi her geçen yıl arttırılıyor. Elektronik imzanın verilebilmesi için kullanıcının bizzat başvurması şart. Kimlik fotokopisi veya telefonla elektronik imza almak mümkün değil.”
Finlandiya'da 5 kişiden biri kullanıyor
BTK verilerine göre Türkiye'de elektronik imza kullananların sayısı 1,7 milyon. Bu sayı özellikle son yıllarda artış gösterdi ama henüz büyümek için çok yol var. 5,5 milyon nüfuslu Finlandiya'da elektronik imza kullananların sayısı 1 milyon. Can Orhun'a göre ancak uygulamaların artmasıyla birlikte elektronik imza yaygınlaşabilir. “Sadece devlet kurumları değil vatandaşların hizmet aldığı her kurum dijitalleşmeli. İsviçre'de devlet elektronik imzanın maliyetini bir süre kendisi karşılıyor. Başka ülkelerde ise vergi avantajı sağlanıyor. Çünkü günün sonunda bu uygulamadan yine devletin kendisi kazançlı çıkıyor. Vergi avantajı konusunda Türkiye'de atılmış somut bir adım henüz yok.”
Etiketler : Elektronik imza, USB, bellek
Koalisyon güçleri DAEŞ'i 31 kez vurdu Markasız çiğköfte, sektöre zarar veriyor