1 2 3 AKİS Haftalık Aktüalite Mecmuası Sene: 2, Cilt: IV, Sayı: 67 Denizciler Caddesi Teni Matbaa Ankara P. K. 582 Tel: Fiatı: 60 Kuruş İmtiyaz Sahibi: Metin TOKER Umumî Neşriyat Müdürü Cüneyt ARCAYÜREK Bu nüshada Yazı işlerini fiilen idare eden mes'ul Müdür : Yusuf Ziya ADEMHAN Teknik Sekreteri M. Nevzat ÜNLÜ * Ressam r İzzet ÇETİN Karikatür: TURHAN Fotoğraf: ASSOCIATED PRESS Hüseyin EZER Klişe: Doğan TORUNOĞLU Haşmet EGEMEN Abone Şartları: 3 aylık (12 nüsha) : 6 lira 6 aylık (25 nüsha) : 12 lira 1 senelik (52 nüsha) : 24 lira İlân Şartlan : 4 Renkli arka kapak (Tam sayfa) : 350 lira Kapak, içi 300 lira ve metin sayfaları Santimi 4 Lira Dizildiği ve Basıldığı Yer : Yeni Matbaa Ankara Kapak Resmimiz Nihat Erim Müflis bir politika Sevgili AKİS Okuyucuları Kendi Aramızda Ş u mecmuanın tam bir buçuk yıldan beri, siyasî edebiyatımıza artık "etraf" adıyla geçmiş bulunan bir zümreyle nasıl ve çok zaman ne pahasına uğraşmış olduğu hemen hiç kimsenin meçhulü değildir. Bu yolda karşımıza çıkarılan müşkülat, başımıza getirilmek istenilen dertler de aşağı yukarı bir senedir gazetelerde tefrika edilip durmaktadır. "AKİS Dâvası" başlığı, basının beylik başlıklarından biri haline gelme yolundadır. Mücadelemizin memleket ve rejim hayrına olduğundan bir an şüphe etseydik sesimizi derhal keser, yahut bir dönüş yapıp başka saflar arasına, katılırdık. Bunun pek görülmeyen bir hadise teşkil etmediğinden şüphe olunamaz. A- ma her şeye rağmen işin en başında bulunan kimseyi "etraf" m zararlı tesirinden çekip kurtarmak i- çin ikaz vazifemizi yapmaktan bir an geri kalmadık. "Etraf" ı teşkil edenlerden bazılarının hakiki hüviyetini gözler önüne serdik, milletin büyükçe bir kısmının - münevverlerin - fikirlerine çok zaman tercüman olduk, bahis mevzuu zümrenin kendini kurtarmak için mütemadiyen yaptığı "biz kim oluyoruz, asıl uğraştıkları biz değiliz, istedikleri sizin kellenizdir, bir an zaaf gösterseniz, biz en sadık dostlarınızı feda etseniz derhal sizi devireceklerdir, bunlara karşı şiddet, daha çok şiddet lâzım, aradıkları kalede bir gediktir" yolundaki telkinlere kulakların kapalı tutulması için en hürmetkar şekilde istirhamda bulunduk. Zira i- şin en başındakine karşı belki muhalefet yıllarından kalma, belki o- nun sevindi tavırları neticesi, belki politikadan bahsetmediği zamanlardaki hoş sohbetinden doğan bir sevgimiz, bir sempatimiz vardı. Üstelik vatana hizmet için Türkiyeyi bir mâmur, müreffeh memleket haline getirmek, uğrunda nasıl çırpındığını, nasıl didindiğini ve nihayet siyaset yoluna beraber â- tıldığı arkadaşlarının hepsinden ne kadar üstün olduğunu görüyor, takdir ediyor, muvaffak olmasını yürekten arzuluyorduk. Onun ö- nündeki hakiki mani bu "etraf" tı. Kendisine en çok zarar verenleri karşısında değil, yanında arasa çok daha kolaylıkla bulurdu. Bu sadece bizim kanaatimiz değil, sevgisini her zaman izhar ve çok zaman ispat etmiş olan ivazsız, menfaat beklemeyen dostlarının da kanaatiydi. Şimdi lütfen şu satırları beraberce okuyalım: Daha üç gün evvel, Ankarada, etrafı tarafından maalesef, ama nasıl maalesef, yanlış yollara sap tırılan ve bunların fena tesiri altında kalarak en samimi dostları hakkında bile hatalı fikirlere kapılan sayın Adnan Menderesin yanındaydık. Bu satırların muharriri Doğan Nadl'dir. "Etraf" ın tesirini gözleriyle görmüş, bizzat hissetmiş, fenalığını ifadeden çekinmemiştir. Yaptığı dostça bir ikazdan başka nedir, başka hangi mânaya alınabilir lütfen söyler misiniz? Ama Ankaradan gelen haberlere göre Cumhuriyet'e karşı reaksiyon şudur: derin bir hiddet! A KİS'i takip edenler elbette müşahede etmişlerdir ki en samimi, en iyi niyetli ikazlarımızın para etmediğini anlamış ve boşuna didinmekten vaz geçmiş bulunuyoruz. Şüphesiz Adnan Menderesi severiz, ama ondan mukayese dahi kabul etmiyecek kadar fazla sevdiğimiz memleketimizdir, bağlı bulunduğumuz rejimimizdir. Adnan Menderes "etraf" ından ayrılmak istemediğine göre temenni edilecek bir tek şey kalıyor: "etraf" iyle birlikte hükümetten ayrılması ve yerini milletin serbest iradesiyle 1958 e kadar Türkiyenin mukadderatını elinde tutacak olan Demokrat Parti içinden başka birine bırakması. Bundan başka çıkar bir yol kalmamış bulunuyor. Zira, işte Doğan Nadi bile "fena tesir" in nasıl hatalı fikirlere sebebiyet verdiğini bir defa daha güzlerin önüne seriyor. Ders almamak, ibret almamak imkânsızdır. Yaptıkları en candan ikazların kötüye alındığını, alınmakta devam olunduğunu görenlerin değişik bir neticeye varmaları kabil değildir. Demokrat Parti içinden başka bir kimsenin hükümetin başına getirilmesi Anayasa gereğince her zaman için mümkündür. Milletler seçimlerde partilere rey verirler, hükümeti şu şahsın veya bu şahsın kurmasına değil. Nitekim bunun son misali Pakistanda görülmüştür. İktidar Partisinin başkanlığım kaybeden başbakan derhal kabinesinin istifasını Genel Valiye takdim etmiştir. Bizde de o yola gidilmesi temennisine A- KİS'ten sonra bütün Doğan Nadiler de kısa zamanda geleceklerdir. Zira bizim ikazlarımız gibi onların ikazları da ikazları yapanların üzerine şimşekleri çekmekten başka bir işe yaramıyacak, başka netice vermiyecektir. Bunun acı ve hüzün verici tecrübesini biz de, Demokrat Parti içindeki bir avuç idealist de geçirmiş bulunuyoruz. Saygılarımızla AKİS4 Demokrasi Son perde başlıyor Bu haftanın başında Salı akşamı geç vakit İsmet İnönü'nün Taşlıktaki evinin önünde otomobil kornaları çaldı. Evde bulunanlar, başta İsmet İnönü kapıya seğirttiler. Zira bekledikleri bir ziyaretçi vardı, öndeki otomobilin kapısı açıldı, içinden kahverengi elbise giymiş, beyaz gömleğinin yakası açık, gözlüklü bir zat indi. İsmet İnönü kendisini dış merdivenlerde karşıladı, büyük bir heyecan içinde boynuna sarılıp kucakladı. Yanaklarından öptü. Arkadaki arabadan çıkan gazete fotoğrafçıları "bir daha, bir daha..." diyorlardı. C.H.P. Genel Başkanı, C.H.P. Genel Sekreterini koluna girerek içeri aldı. Fotoğrafçılar kapıdan girdiler, i- ki politikacının heyecanlı oldukları hissediliyordu. Yeşil renkli bir kanepeye oturdular. Orada İsmet İnönü Kasım Gülek'i bir defa daha muhabbetle kucakladı. Doğrusu istenilirse Genel Sekreter bunu hak etmişti. Zira ondan tam iki gün evvel, dakikası dakikasına aynı saatte başka bir yerde başka bir manzara cereyan ediyordu. Pazar akşamı Üsküdarda, Paşakapısı Ceza ve Tevkif Evinin önündeki bahçe oldukça büyük bir kalabalıkla doluydu. Boyunlarında fotoğraf makineleri asılı genç adamlar bahçenin ortasındaki palmiyenin altında duruyorlar, açık havada yatakları kurulmuş olan askerler orada burada dolaşıyorlardı. Bir kaç otomobil tevkifhanenin kırmızı renkli arabasının etrafını çevirmişti, Küçük kalabalığın içinde bir de genç kus vardı. Saat sekizi geçiyordu. Bu sırada Ceza ve Tevkif Evinin tam yanında bulunan Adliyeden bej renk elbise giymiş, aynı renkte papiyon kravat takmış, koltuğunun altında bir çanta bulunan beyaz saçlı bir zat çıktı. Kalabalığı teşkil eden genç kız ve genç erkekler ona doğru seğirttiler. Aynı esnada fotoğraf makinelerinin flaşları çaktı. Papiyonlu adam Cumhuriyet Halk Partisinin İstanbul İl Başkanı Muhlis Sırmalı, gençler gazete muhabirleriydi. Biraz evvel Partinin Genel Sekreteri ve 2 numaralı lideri tevkif edildiği Sinoptan mevcutlu olarak getirilmiş ve Cezaevine tıkılmıştı. Demokratik hayata girdiğimiz şu son on yıl içinde ilk defadır ki bu çapta bir hadise cereyan ediyordu. Tuhaftır, bu hadise cereyan ederken memlekette iktidarda bulunan partinin adı da Demokrat Partiydi. Sanki bir komedi Hadiseler Kasım Güleğin İstanbuldan ayrıldığı gün başlamıştı. C. H. P. nin Genel Sekreteri Erzurum vapuruyla Karadenizde bir seyahate çıkıyordu. Doğrusu istenilirse böyle bir niyeti olan muhalefet liderinin YURTTA OLUP BİTENLER hangi vapura bineceğini evvelden i- lân etmesi artık "demokratik" bir kaide sayılmalıydı. Ona göre Karadeniz yolcuları o vapurla seyahat etmezlerdi. Herkesin işi gücü vardı. Erzurum'a binenler Kasım Güleğin bu ihmalinin cezasını iki gün çektiler, zira iki gün içinde başlarına gelmeyen macera kalmadı. Sanki Türkiyede Şarlonun bir filmi çekiliyordu. jç Vapur, tarifesine göre 14 te kalkacaktı. Tam iskeleler alındı, düdük çalmıyordu ki bir emir geldi, geminin dört saat rötarla hareket edeceği bildirildi. İskeleler tekrar konuldu. Herkes "Allah, Allah! Harekette de rötar olur muymuş?" diye hayretler içinde kaldı. *Vapur normal olarak kömürünü Zonguldaktan alacaktı. Fakat Ereğliye gelindiğinde kaptan, aldığı bir emir mucibince kömür ikmalini oradan yapacağını bildirdi. Nitekim hamallar sırtlarında teker teker çuvalla kömür taşımaya başladılar, ikmal işi o hızla saatlerce bitmezdi. Buna mukabil gemi, Zonguldak'a şöylece bir uğrayıp geçecekti. Halbuki Kasım Gülek, hazırlanan programa göre orada konuşacaktı. *Ar Ereğlide Kasım Gülek konuşmasını yapmıştı ki civar evlerden birinin damına çıkmış olan Demokrat bir belediye başkanı kendisine: Kasım Gülek tevkif ediliyor Son perdenin başı " Milli münafık!" diye bağırdı. Kasım Gülek, Cyrano de Bergerac'ı hatırlatan bir edayla eğilip mukabele etti: " Teşerrüf ettim, efendim.." * Halk Partili gurup, vapurun yürümiyeceğini anlayınca bir taka buldular. Niyetleri Zonguldak'a onunla gitmekti. Vapurdan karaya yolcuları bu takalar taşıyordu. Fakat kaymakam bununla seyahate müsaade edilmiyeceğini bildirdi. Kendisine "neden?" diye soruldu. "Balıkçı teknesidir, yolcu taşıyamaz" cevabını verdi. * Bu sefer bir motor bulundu. Kaymakam gene itiraz etti: Kasım Güleğin ancak vapura gitmesine müsaade edebilirdi. Ama o defa, mucip sebep bulamadığından bir itiraf yapmaya mecbur kaldı: Validen emir almıştı. Valiye emri kimin verdiğini de açıklamakta mahzur görmedi. E- mir, C.H.P. Genel Sekreterinin Ereğlide tutulmasını amirdi. * Kasım Gülek Zonguldakta konuşmasını yaptı, bir otomobille seylâp bölgesine gidiyordu ki polis jipi yolunu kesti, içinden inen Emniyet müdürü kendisini karakola davet etti, emir sorulunca da tabancasını çekip "yürü, yoksa vururum" dedi. Sonra Kasım Güleğin ellerini iple bağladı, müdüriyete götürdü. Ertesi gün Zafer gazetesinde bildirildiğine göre halk C.H.P. lideri aleyhinde öyle nümayiş yapmıştı ki Kasım Gülek korkup müdüriyete sığınmıştı! * Bu hadise cereyan ederken ortalık karışınca polisler coplarla halka hücum ettiler. Arada asıl dövülen gazeteciler oldu. En fazla hiddetin, CHP Genel Sekreterine refakat eden gazetecilere karşı duyulduğu hissediliyordu. Dayak yiyen, muhabirler can acısıyla Başbakana5 şikâyet telgrafı çektiler. Bu' telgrafın sonunda şöyle diyorlardı: "Durumu ehemmiyetle arzeder, meslek itibarımızın, çalışma hürriyetimizin, can emniyetimizin ve şahsî ilişmezliğimizin korunmasını haber alma, haber verme hürriyeti adına istediğimizi bildiririz." Telgraflarının cevabını bir iskele sonra almakta gecikmediler: Başbakanın hususi kalem müdürü Muzaffer, Ersü telefon ediyor ve telgrafın sonuna bir kaç saygı cümlesinin eklenmesini istiyordu. Muhabirler reddettiler. Telgrafın şikâyet konusu yaptığı hususa ise aldıran olmadı. * Kasım Gülek Sinopta tevkif o- lundu ve Adliyeye götürüldü. Onunla beraber Parti Meclisi azalarından Nizamettin Nazif de Adliyeye geldi. Bir ara, odadaki masaya arkasını dönerek Kasım Güleğin kulağına: " Beyfendi, sizi derhal mi götürmek istiyorlar?" diye sordu. Bunun üzerine bir genç adam, Nizamettin Nazife şöyle bitap etti: " Süt kimsiniz?" " Ya siz kimsiniz?" " Vay, beni tahkir ha? Ben savcıyım. Sizin adınız nedir?" " Nizamettin Nazif! Gazeteciyim.." Savcı çekmecesindeki bir listeye baktı, sonra: " Sizi tevkif ediyorum" dedi. Herkes şaşırdı. Savcı derhal bir zabıt yazdı. Bunda Nizamettin Nazifin "kıç"ını çevirmek suretiyle makama hakaret ettiği bildiriliyordu. Fakat jandarma komutanı dahil, o- dadakilerin hiç biri bu zaptı imzalamak istemediklerinden savcı zabıt kâtibine imzalattı. Sonra, aslen Malatyalı olduğu anlaşıldığında heyete dahil bulunan bir Malatya milletvekili "Demek Malatyalısınız da.." deyince bir köşeye çekilip ağlamaya başladı. * Kasım Gülek otomobille İstanbula getirilirken arkadaşları kendisini takip ediyorlardı. İstanbul yakınında bir trafik ekibi onların arabasını çevirdi ve şoförden ehliyetini sordu. Şoför vesikalarını gösterdi, fakat ekip bu vesikaları alıkoyacağını bildirdi. Arabaya da yoluna devam edebileceği söylendi. On dakika sonra otomobili başka bir ekip durdurdu, o da şoförden ehliyet sordu. Şoför vesikalarını bir evvelki ekibin aldığını söyledi. Fakat ekip, şoför ehliyetsiz diye otomobile müsaade etmedi. * Muhlis Sırmalı avukat sıfatiyle görüşme müsaadesi istedi. Müsaade verilmedi. Bunun üzerine bir pusulayla hatır sordu. Kasım Gülek cevabî pusulasında şöyle diyordu: "Muhlis beyfendi, şimdilik hiç bir şeye ihtiyacım yok. Yalnız çok yorgun ve açım; Yirmi bir saattir yoldayız, ağzımıza lokma almadık. Zahmetinize teşekkürler.. Hürmetler, muhabbetler - Kasım Gülek". * Salı günü Kasım Gülek'in avukatları tevkif kararına itiraz et- Dr. Sarol ve Antalya Antalya, (Hususî) Demokrat Parti Genel Başkanı Adnan Menderesin en yakın mesai ve ideal arkadaşı Dr. Mükerrem Sarol vatandaşları tenvir için yurdun bazı köşelerini dolaşıyor ve bu vesileyle yaptığı nezih, zarif, nükte dolu konuşmalarını biz akşamları radyolarımızdan zevkle dinliyoruz. Ama bir çok vatan parçası maalesef onun ziyaretinden mahrum kalıyor. Bu vatan parçalarından biri de Antalyadır. Devlet Bakanının çocukluk ve gençlik çağlarının en güzel yıllarını geçirdiği Antalyanın sakinleri kendisini heyecan içinde bekliyorlar. Dr. Mükerrem Sarol bir çok Antalyalıda son derece tatlı-ve unutulmaz hatıralar bırakmıştır. Hiç kimsenin arzusunu kırmak itiyadında olmayan ve vatandaşlarını memnun etmek i- çin kendisini paralayan Devlet Bakanının en yakın zamanda Antalyayı da ziyaret edip oraları da tenvir edeceği burada u- mumi bir ümid halindedir. YURTTA OLUP BİTENLER tiler. İtirazı tetkik eden Asliye Ceza hâkimi, sulh ceza hâkiminin vermiş olduğu kararın usulsüz olduğunu beyanla C.H.P. Genel Sekreterini tahliye etti. Genel Sekreterin Yardımcısı Turgut Göle ayni gün Ankara'deki teşkilâtı ile temas etmişti. Kasım Gülek'in tevkifi D.P. nin beklemediği kadar geniş tesir uyandırmıştı. Bütün ricalara rağmen D.P. yi' tutan gazeteler dahi hadiseyi, lâyık olduğu veçhile büyük başlıklarla vermişlerdi. Muhalefet liderinin her an tahliyesine intizar olunuyordu. Pazar akşamı bütün dünya radyoları Türkiyede Muhalefet partisinin Genel Sekreterinin tevkif edildiğini haber veriyorlardı. İstanbul Savcılığından Sinoba gönderilen yazıda bildirildiğine göre Kasım Gülek, Erzurum vapurunun gecikmesi üzerine yaptığı basın toplantısında söylediği şu cümleden dolayı suçlu tutuluyor ve muhakemesinden evvel tevkif olunuyordu: "1954 seçimlerinin ne şekilde cereyan ettiğini onlar bizden daha iyi bilirler. Bunun üzerinde söz söylememeyi tercih ediyoruz." D.P. deki toplantı Kasım Gülek hakkında tevkif müzekkeresinin kesildiği günün akşamı Ankaradaki gazete muhabirleri Demokrat Partinin Genel Merkezine davet ediliyorlardı. Binanın en üst katına çıktılar, bir koridorun sağ tarafında bulunan büyük toplantı salonuna alındılar. Masanın tam ortasında Fuad Köprülü oturuyordu. Sol gerisinde Dr. Mükerrem Sarol vardı. Bu simalar hayret uyandırmadı. Fakat D.P. nin Genel Başkan Vekili iki tarafına iktidar partisinin'' - bilhassa bakanlıklarından evvel - hakikaten münevver vs itidal unsuru sayılan iki liderini almıştı: Emin Kalafat ve Sıtkı Yırcalı. Pek çok gazetecinin işte onları görünce yüreği sızladı. Bu bir. basın toplantısıydı. Prof. Fuad Köprülü muhalefeti vatana hiyanetle itham ediyordu. Daha BU KASIMI NE YAPMALI?.. ASMALI KESMELİ.6 YURTTA OLUP BİTENLER doğrusu, böyle bir ithamı bir defa daha tekrarlıyordu! Beyanat çok fena karşılandı. C. H. P. bu sözleri düpedüz suç saydığından adli makamlara başvurmayı kararlaştırdı. D.P. Başkan Vekilinin sözlerinin topuna da C.H.P. Genel Sekreter Yardımcısı bir cevap verdi. Hadiselerin bu kadar kızıştığı bir sırada laf düellolarına kimsenin aldırdığa yoktu. Eğer başlayan perde evvelâ memleket, sonra iktidar için acıklı bir sonun habercisi olmasaydı belki de ilk sahnelerin komikliğine gülmek mümkün sayılırdı. Ama işin lâtife kaldırır yeri kalmamıştı. Gaye : Muhalefeti susturmak Hadise, bazı kimselerin göstermek istedikleri gibi bir tehevvür anının neticesi değildi. En büyük muhalefet partisinin Genel Sekreterini tevkif etmek bir tehevvür ânının neticesi sayılamazdı.' Öyle bir hareketin içte ve dıştaki tesirleri hesaba katılmış ve göze alınmış demekti. Mesele şuydu: Demokrat Parti, muhalefetin mücadelesinden yılmıştı. Bu durum karşısında üç şey yapılabilirdi: yeniden seçimlere gidilebilirdi, hükümeti aynı parti içinde bir başkası kurabilirdi, muhalefet zorla susturulabilirdi. Demokrat Partinin Genel Kurmayı ü- çüncü şıkkı tercih etti. Halbuki ilk iki şık kendisi için en az zararlı sıklardı. Demokrat Parti, muhalefetin mücadelesinden niçin yılmıştı? Bunun sebebi basitti. Eğer iktidar maruz kaklığı hücumlar karşısında kendisini "işte, hürriyeti gerçekleştirdim, basın tamamiyle serbesttir, Üniversite hocaları fikirlerinden dolayı hiç bir takibata maruz bulunmuyorlar. hâkimlerin teminatı daha da sağlamlaştırılmıştır, büyük bir kalkınmanın içinde olduğumuz halkımızın daha rahat, daha ucuza yaşadığından bellidir, nüfus tacirleriyle amansız şekilde mücadele ediyoruz, işte basına ispat hakkı, bize bu mevzuda o da yardıma olsun" diye müdafaa edebilşeydi yılmasına sebep kalmazdı. Ama bunları gerçekleştirmek, memleketin üzerinde artık hür bir havanın esmesini temin etmek vaadiyle iş başına geldiği halde hürriyeti, başlanılan "hamle" ler için ayak bağı sayıyordu. Elbette ki Kasım Güleğin, nihayet bir felâket mıntakası olan Zonguldakta müşfik bir kaç söz söyliyeceğine kaba politika yapması beğenilmemişti, elbette ki onun abası, çarığı, kavalı ciddi muhalefet bekliyenler için alay mevzuuydu, elbette ki kendisini bir türlü toplamayan C.H. P. itirazlara uğruyordu. Ama takdir hakkı sadece ve sadece milletindi. İşte, Genel Sekreter tevkif olunmakla bütün kusurlarını unutturmak bir yana, kendisine ve partisine dünyanın en büyük faydasını temin etmişti. Prof. Fuad Köprülü basın toplantısında Prof, Şabri Eşad Siyavuşgilin Emin Kalafat Sürpriz Avrupa intihalarına ait bir yazısını misal diye göstermişti. Siyavuşgil o- rada ne parti toplantısının, ne ocakların, ne bucakların, ne mitinglerin havayı bulandırdığını, vatandaşların seçim aralarında politikacıların tahriklerinden uzak, sakin yaşadıklarını söylüyor, sonra bizdeki manzaraya bakarak "Demokrasi bu ma?" diye örüyordu. D.P. nin Genel Başkan Vekili, kendi partisini mahkûm ettiğini dahi farketmeksizin bu sözlere hak verdi. O da Türkiyede, politikacıların seçim aralarında milleti heyecana sevketmemelerini istiyordu. Ama unutuyordu ki eğer oralarda siyasi toplantılar yapılmıyorsa bu, siyasi toplantı sebeplerinin mevcut ol- Sıtkı Yırcalı Beklenen değil, bulunan mamasındandır. Orada da iktidar partisi muhakemelerinden evvel siyasi parti liderlerini, gazetecileri tevkif ettirecek kanunların himayesinde iş görse, orada da Millî Eğitim Bakanları Osman Okyarları fikirlerini açıkladılar diye bakanlık emrine a- lıverse, orada da Temyiz azaları A- dalet Bakanının bir emriyle tekaüde sevkedilse, orada da muhalefete rey veren,bir vilâyet kaza haline getirilirse, orada da basma ispat hakkı tanımamak için türlü tazyik yapılsa, o- rada da 6334 sayılı kanunlar tatbik edilse, orada da iktidar liderleri "hürriyeti ne yapacaksınız, azot fabrikası kuruyoruz" deseler, miting, siyasi toplantı ne demek, yer yerinden oynar, hükümetler devrilirdi. Demokrat Parti ise açık hava toplantılarının sebebini ortadan kaldıracak yerde o sebepler ortadayken toplantıları zor kullanarak, kanunlarda değişiklik yaparak imkânsız hale getirmek arzusundaydı. Buna imkân olmadığını anlamak istemiyordu. Bazı kimselerin sevdikleri tabirle bir "Adil diktatorya" nın bu memlekette sökmiyeceğini görmemek için kör olmak lâzımdı. Bir Kasım Gülek susturulursa bin Kasım Gülek konuşmaya başlardı, bir gazetecinin kalemi kırılırsa kalemi daha da keskin bin gazeteci çıkardı. İktidar için tek yol vardı: huzursuzluğun sebeplerini ortadan kaldırmak. Ancak sükûnet öyle teessüs edebilirdi. Buna mukabil en sert tedbirler herkesten çok iktidarı ve onun başındakileri rahatsız edecekti. "Etraf" m bütün derdi, "muhalefet partilerinin başındaki bir avuç muhteris" te göstermek istemeye çalışmalarının gülünç olmayan bir tarafı yoktu. Dertler ortadayken muhalefetin başına kim geçerse geçsin aynı şekilde çalışacaktı. Dert, iktidarın zihniyetindeydi. Bugün muhalefeti idare edenler bu vazifelerinden Borla uzaklaştırılsalar onların yerlerini alacak olanlar iktidara rahat, huzur verecekler miydi? Bilâkis bir defa zorun kullanılması başladı mı, onu iki taraf da son haddine kadar istimal eder. Mücadelenin mahiyeti değişmez, metodlar değişir. İktidar buna mı teşvik edilmek isteniliyor? Halbuki yapılacak iş basittir: huzursuzluğun sebebini ortadan kaldırmak, hürriyetleri iade etmek. Kasım Güleğin tevkifinden iki gün sonra Washington'da gazeteciler Dış İşleri Bakanlığının sözcüsüne bu mevzuda sual soruyorlar, fakat bir tefsir yapmıyacağını söylüyordu. Bir demokrasi sanılan Türkiyede böyle bir tevkif Türkiyenin bütün dostlarını dehşete düşürmüştü. Hadise memleketin içinde de derin akisler uyandırmıştı. Binlerce vatandaş sadece bu hareket dolayısiyle sırtını Demokrat Partiye çeviriyordu. Muhalefet "İktidar rahat etsin" diye susturuluyordu. Halbuki o yoldaki ilk adım, iktidarı hiç bir zaman olmadığı kadar rahatsız etmişti. Aynı istikametteki her adım rahatsızlığı biraz daha art- 6 AKİS, 20 AĞUSTOS I9557 tıracak ve en sonda tahammül fersa bir hale getirecektir. Yaşasın demokrasi Belki de bütün bu mülâhazalar neticesidir ki, Kasım Gülek'in,iki gün mevkuf kaldıktan sonra tahliyesi Ankarada rahat bir nefes alınmasına yol açtı. Fakat iktidar bir defa daha muhalefetin ekmeğine yağ sürmüş, onu inanılmıyacak kadar kuvvetlendirmişti. CHP. on yıl uğraşsa bu neticeyi alamazdı. Gerçi mevkufiyetin devamı - tevkif kararının u- sulsüzlüğü mahkemece sabit olduktan sonra bunu söylemekte mahzur yoktur - D.P. için çok daha vahim tehlikeler doğuracaktı. Ama bunu evvelden hesaplamak ve ona göre hareket etmek gerekmez miydi? Hükümet, bir defa daha öyle bir kahraman yaratmıştı ki, D.P. nin karşısına üç sene müddetle heyula gibi dikilecekti. Sadece bu bile, 15 Ekimde toplanacak D.P. Genel Kongresini mühim bir vazifenin beklediğini gösteriyordu. Kira bugünkü idare altında kaldığı tekdirde iktidar partisi üç sene sonraki seçimleri mutlaka kaybedecekti. Bir partinin politikası ancak bu kadar fena idare edilebilirdi. Düşününüz ki, icraatı Ahmet Emin Yalman'dan başka metheden kalmamıştı. Yarabbi, Kasım Gülek'i tevkif etmek... Bu, C.H.P. ye "önümüzdeki ilk seçimlerde iktidarı sen al" demekle birdi. İktidarı muhafaza etmenin tek yolu ise bir hürriyet ve murakabe rejimi kurmaktan İbaretti. Bu ise, her şeyden evvel, sağlam sihir istiyordu. D. P. Nihayet Kongre Geçen haftanın sonunda Cumartesi akşamı, o gün Cumhuriyet Halk Partisinin Genel Sekreteri Kasım Gülek'in tevkifi için müzekkere çıktığını ve Demokrat Partinin Genel Başkan Vekili Prof. Fuad Köprülünün Ankarada bir basın toplantısı tertiplediğini öğrenenler etraflı malûmat almak için radyolarının son havadis bültenini dinlediklerinde kendi kendilerine bir "Aa!" çektiler. Bu "Aa!" da kısmen hayret, kısmen memnunluk gizliydi. Spiker Kasım Gülek'in başına gedenlerden, Fuad Köprülü'nün sözlerinden bahsetmedi ama Demokrat Parti Genel Merkezinden tebliğ edildiği bildirilen bir haberi okudu. İktidar Partisinin Büyük Kongresi 15 Ekimde Ankarada toplanacaktı. Haberi radyoya Anadolu Ajansı, Anadolu Ajansına D. P. Genel idare Kurulu vermişti. Hakikaten o gün sabahleyin bu kurul Genel Başkan Adnan Menderes'in başkanlığında ve Ankaradaki muayyen azalarının iştirakiyle toplanmış, böyle bir kasar almıştı. Ama gene de AKİS Demokrat Partinin Büyük Kongresinin bildirilen tarihte toplanacağı hususun- Geçen haftanın sonunda Kolombiyanın Bogota şehrinden meşkur Associated Press havadis ajansı tarafından verilen bir havadisi okuduklarında, bazı gazetecilerimizin yüzlerinin kızarıp kızarmadığı hakikaten meraka değer. A- jansın bildirdiğine göre basın hürriyeti isteyen El Tiempo gazetesinin hükümet tarafından kapatılmasını protesto maksadiyle 500 kadın nümayiş yapmış ve polis nümayişçileri dağıtmak için göz yaşartıcı bombalar kullanmak zorunda kalmıştır. Kolombiyada hadiseden bir hafta evvel bütün basın susturulmuş bulunuyordu. Askeri kuvvetlerin de müdahalesi, üzerine dağılmak zorunda kalan kadınlar ertesi gün tekrar toplanmaya karar vermişlerdir. Rejimimiz Allaha şükür henüz, kadınlarımızın toplanıp basın hürriyeti istemek için nümayiş yapmalarını icap ettirecek hale gelmemiştir. Ama bu hürriyetin, o hürriyetten en ziyade istifade etmeleri gereken gazetecilerimiz tarafından kuvvetle, sadece kuvvetle değil aynı zamanda cesaretle müdafaa o- lunmaya ihtiyacı vardır. Babıâli' de hakikaten inandığını, inandığı şekilde yazmak cesaretini hâlâ kendinde bulan kaç gazete kalmıştır, gazetecilerimiz lütfen şöyle bir düşünürler mi? Gazetecilerimiz gazetelerinin neşriyatını a- yarlarken kâğıt stoklarını, mürekkep stoklarını, çinko stoklarını nazarı dikkate alıp almadıklarını lütfen söylerler mi? Buna rağmen, bu kadar ihtiyatlı lisana ve hareket tarzına rağmen hükümetin müstakil - mümkün olduğu kadar müstakil gazetelerin, Cumhuriyetlerin, Hürriyet'lerin neşriyatından hiç, ama hiç memnun olmadığı, bazı ağızların onların sahiplerini muhalefetin ajanlığiyle itham da elini, ateşe sokmaz. Genel Başkan Adnan Menderes o gün Büyük Kongrenin 15 Ekimde toplanmasını muvafık bulmuştur. Bu demek değildir ki yarın aynı tarihi muvafık bulmakta devam edecektir. O takdirde Genel İdare Kurulu, hiç kimsenin şüphesi olmasın, başkanın fikrine uyacak ve "görülen lüzum üzerine" kongrenin tehir edildiğini aynı yollardan umumi efkâra ilân edecektir. Fakat şimdilik iktidar partisi i- çinde her şey, sanki Büyük Kongre 15 Skimde toplanacakmış gibi hazırlanmaktadır. Zaten yukarıda zikredilen husus bir ihtimalden ibarettir, daha doğrusu iktidar partisi içinde, Bogotalı Kadınlar ve Babıâli YURTTA OLUP BİTENLER ettiği bilinen hakikatlerdendir. Bunun sebebi son derece basittir. Tenkidin zerresinden hoşlanmayan kimseleri, tenkidi hafifletmekle tatmin etmenin imkâm yoktur. Tenkid ortadan tamamen kaldırıldığı gün de bunlar "kâfi" demiyeceklerdir. O zaman gazeteleri kendilerini methetmeye zorlıyacaklar, en fazla methedene en çok lûtufta bulunacaklardır. Kâğıt kontrolunu elinde tutmak suretiyle basını tesir altında bulundurma siyasetinin kâşifi Demokrat Parti değildir. Bu siyasetin başka memleketlerdeki tatbikatı yukardaki sözlerin bir tahmin değil, bir teşhis olduğunu görmeye kâfi gelir. Istırabın büyüklüğünü anlamak i- çin ıstırap çekmeyi beklemiyelim. Yapdacak iş basittir. Babıâli, tazyik gelen tarafa yanaşmaktadır. Tazyik yapana cüret veren işte budur. Halbuki tazyik geldiğinde Babıâli cesaret gösterip öteki tarafa kaysa tazyiki yapan eski hale dönmek için bundan vaz geçecektir. Bu tecrübe edilmiş, ezeli bir kaidedir. Eğer Türkiye ikinci Dünya harbinde tarafsızlığına hürmet ettirebildiyse sebebi Almanlardan tazyik geldiği zaman Müttefiklere, Müttefiklerden tazyik geldiği zaman Almanlara yaklaşmasını bilmesidir. Aksini yapsaydık ya Rus peyki, ya Alman peyki olurduk. Ne var ki Türkiyenin tazyike her ne pahasına olursa olsun karşı koyacağından iki taraf da emindi. Mesele bunu göze almaktan ibarettir. Ama insaf buyrulsun, bir hürriyetin elbetteki ödenecek bir bedeli almalı. Kolombiyalı kadınların ödedikleri işte budur. Babıâli, kadınlarımıza muhtaç hale düşmemek için kendini şimdiden toplasa o kadar iyi eder ki.. Zira tutulan yolun sonu yoktur. sevkü idaresindeki "hususiyet" dolayısiyle bu gibi ihtimallerin daima varid olacağına dair bir müşahededir. Ama şüphe götürmeyen başka bir icraat vardır: Genel İdare Kurulunun toplantısının ertesi günü hususi bir celse akteden Yüksek Haysiyet Divanı - Başkam, Hakim Celâl diye şöhret yapmış olan İstanbul Milletvekili Celâl Fuad Türkgeldi'dir ve Celâl Fuad Türkgeldi Genel Başkan Vekili' Fuad Köprülü'nün yakınıdır t Urfa milletvekili Feridun Ergin'i partiden ihraç etmiştir. Kaynayan bir kazan Ş u son bir sene içinde cereyan e- den hadiseler Demokrat Parti i-8 YURTTA OLUP BİTENLER çinde büyük akisler uyandırmıştı. İktidar partisinde hiç bir zaman Adnan Menderes'in başkanlığındaki hükümetin icraatına karşı bu derece geniş bir muhalif zümre belirmemişti. Hâlbuki şimdi bu zümreye mütemadiyen yeni ve kıymetli simalar katılıyordu. Genel Başkanın evvelâ münakaşa e- dilmiyen şahsı, etrafını teşkil eden bazı zevatı bütün şikâyetlere ve sebep olduğu ademi memnuniyete rağmen sıkı atkıya tutması neticesi hücumlara ve sert tenkidlere maruz kalmaya başlamıştı. Bir iktidar partisinde Genel Başkanı açıkça tenkid etmek bu işi bir muhalefet partisinde yapmaktan daha zor olduğundan memnuniyetsizlik kendini başka şekillerde gösteriyordu. İspat hakkı taraftarlarına parti içinde yönelen sempati bunun bir deliliydi. Hükümetin ekonomik politikası Üzerinde de şüpheler belirmişti ve parti dahilinde pek çok kimse bütçe müzakereleri sırasında Feridun Ergin'lerin komisyonda yaptıkları tenkidlerin haklı olduğunu anlamaya başlıyordu. Bütçe müzakerelerinden bu yana geçen bir kaç ay, kaale alınmayan i- kazların haklı ikazlar sayılması gerektiğini ispat etmişti. Hele demokrasimizin gidişi hakikaten endişe u- yandırmaya başlamıştı. Demokrat Parti içinde gidişe itirazlar sadece küçük kademelerden gelmiyordu. Genel idare Kurulunun bazı azaları bu kurulun toplantılarını boykot etmekteydiler. Meselâ Fevzi Lûtfi Karaosmanoğlu, meselâ Fethi Çelikbaş, meselâ Rıfkı Salim Burçak eğer Ankaraya gelmiyorlarsa, bu Genel İdare Kurulunun çalışmalarına katılmamak içindi. Zira Demokrat Partinin bu değerli rükünleri tasvip etmedikleri bir politikanın sorumluluğunu taşımak niyetinde değildiler. Hattâ o sorumluluğa iştirakte mahzur görmiyenlerin arasında bile ihtilâflar vardı. Fuad Köprülü, Dr. Mükerrem Sarolu İstanbul teşkilâtından sokmuştu. Hem yeni il idare kurulu, hem de Büyük Kongreye gidecek delegeler Köprülünün taraftarlarıydı. Sarolistler iki seçimde de D. P. ye LÂZIM OLAN Başman'lar ve Ergin'lerdir Bir milletin sadece "iyi" lerden müteşekkil bulunduğunu iddia etmek doğru olmıyacağı gibi bir partinin de kendi sinesinde yalnız "iyi" leri barındırdığını söylemenin elbette ki akıl ve mantıkla alâkası yoktur. Siyaset pek çok arı çeken bir çiçektir, balı tatlı olduğundan gördüğü rağbet fazladır. Bunların arasında hakiki vatanseverlerin, ideallerini tahakkuk ettirmek emelinde bulunanların sayısı ne kadar yüksek olursa o siyasi partinin seviyesi aynı nisbette yüksek sayılır. Ama bırakınız şarkı emselâ İngiltere gibi Demokrasinin vatanı sayılan memleketlerde de idealleri keselerini doldurmak olan, siyaseti nüfuz ticareti diye alan bir takım kimseler partilerin kademelerini işgal etmektedir. Bunun önüne geçmeye imkan yoktur. Aynı şekilde bir menfaati gözönünde tutarak mensup oldukları teşekküllerin prensiplerine veya tüzüklerine aykırı hareketi kendilerine şiar edinmiş kimseler de daima bulunabilir ve bunlar partinin tesanüdünü bozmak için ellerinden geleni yaparlar. Nihayet bir muayyen noktadan itibaren fikir ve kanaatleri o siyasi teşekkülün mukadderatını eline almak için seçimle iş başına gelmiş liderlerin, politikalariyle bağdaşa mı - yan temiz insanlar kendi düşüncelerini partiye hakim kılmak için mücadele edebilirler, bu mücadeleleri bazen disiplini ihlâl edici mahiyette görülebilir. Zira her hangi bir teşekkülde disiplinin lüzumlu olmadığını iddia etmenin yirminci asrın ikinci yarısında yeri yoktur. Bütün bu sebeplerden dolayıdır ki "Haysiyet Divanları" kurulmuştur ve bu divanlara iyi ile kötüyü, faydalı ile zararlıyı ayırmak vazifesi verilmiştir. Yalnız yanlış anlaşılmasın! İyi ile kötüyü, faydalı ila zararlıyı a- yırmak vazifesinden maksad iyiyi, faydalıyı, muhafaza; kötüyü, zararlıyı atma manasınadır. Bir Haysiyet Divanı türlü sebeplerden dolayı bunun aksi bir faaliyet gösterirse kendisinden beklenileni yapmamış olur. Hele bahis mevzuu Haysiyet Divanı bu neviden kararlarını partinin idare organından veya doğrudan doğruya liderinden aldığı emri yerine getirmek için veriyorsa, iyiler ve faydalılar bir sinirlilik ânının cezasını ödüyorlarsa topyekün o partinin yanlış yolda olduğunu söylemek ve samimi partililerin dikkatini çekmek vazife haline gelir. Hele bu parti, bir iktidar partisiyse. Hele bu parti memleketin mukadderatına hâkim partiyse...' Demokrat Parti iktidarının ilk Milli Eğitim Bakanı Ayni Başman AKİS'te neşredilen bir makalesi, Demokrat Partinin en kıymetli iktisatçılarından Feridun Ergin Cumhuriyet'te çıkan bir başyazısı dolayısiyle mensup oldukları siyasî teşekkülün gazabını üzerlerine çekmiş bulunuyorlar. Bu iki zatın suçu nedir? Avni Başman son derece edibane, son derece zarif makalesinde partisi için hayati bir meselenin ü- zerine parmağını koyuyor: Hayat pahalılığı mevcuttur, çarşıya çıkan halk bunu her gün görüp hissetmektedir, hükümet bu realiteyi kabul edip gerekli tedbirleri almalıdır, bunu yapacak yerde pahalılığı terennüm eden muhalefete hücumlarda bulunmak ancak muhalefetin İşine yarar, onu kuvvetlendirir. İş ler böyle giderse, Demokrat Parti 1958 seçimlerini kaybedebilir; önümüzde üç yıl vardır; şimdiden tedbirimizi alalım, realist olalım. Bu satırları okuyan bir Demokrat Partilinin memnuniyetten başka bir his duymasına imkân var mıdır? Bu satırları iyi niyetle yapılmış bir ikazdan başka mânaya almak kabil midir? Eğer Avni Başman mensup olduğu partinin ilk seçimleri kaybetmek tehlikesiyle karşı karşıya bulunduğunu hissetmese âdeta gözleriyle görmene tehlike çanlarını çalar mıydı? O Avni Başman ki, politikadan tamamen çekilmiştir. Ve sadece AKİS onun düşüncelerini arada sırada memlekete aksettirmekten fayda gördüğü için yazılarını rica etmektedir. Hangi ihtiras, hangi gizli maksat, lütfen söyler misiniz? Fikirlerin doğru olup olmadığını münakaşa etmek herkesin hakkıdır. Demokrat Parti içinde hayat pahalılığının bulunmadığı yolunda samimî bir kanaat sahibi olanlar belki vardır. Onlar fikirlerini söylediklerinde nasıl gazaba uğramıyorlarsa, her gün artan fiyatlardan inkarı gayrı kabil şekilde kendini belli eden pahalılığın mevcudiyetim* kabul ve partisini ona göre tedbir almaya davet eden bir şahsın da hiddet uyandırmaması gerekirdi. Bilâkis, eğer Demokrat iktidarın ilk Millî Eğitim Bakam partisinin seçimleri kaybetmek tehlikesiyle karşı karşıya bulunduğunu görüp de sesini çıkarmasaydı, gözünü yumsaydı Haysiyet divanına verilmeyi ve şüphesiz partiden ihraç o- lunmayı hak etmiş duruma düşerdi. Ya Feridun Ergin başka türlü mü hareket etmiştir? Bu genç münevver de şiddet ve tazyikin iktidar partilerine faydadan ziyade zarar verdiğini hatırlatmaktadır. Muhalefet partilerinin seçimlerden çekilme kararı, muharrire göre umumî efkâr tarafından iyi karşılanmamıştır. Memlekette, muhalefetin! gayrı müsaid şartlar altında çalıştığım düşünerek sempati besleyenkimseler hiç bîr hakkın zahmetsiz: ve mücadelesiz kazanılamıyacağr kanaatindedirler. Muhalefet, seçimlerden kaçınmakla onların serapa-9 kaybetmişlerdi. O yüzdendir ki Dr. Sarol İstanbul teşkilatındaki kendi taraftarlarına Büyük Kongrenin bu yıl yapılmasına mani olacağını söylüyordu. Halbuki Fuad Köprülü Büyük Kongrenin yapılmasına taraftardı ve en çok delegeye sahip İstanbulu eline geçirmiş bulunması kendisine büyük kuvvet veriyordu. D.P. öyle bir manzara gösteriyordu ki içindeki kombinezonları bile anlamak kabil değildi. Bu kombinezonlar günün şartlarına göre dağılıp bozuluyordu. Her halde iki kuvvetli gurup vardı: Adnan Menderes ve muhalifleri. Adnan Menderes'in muhalifleri partinin Genel, başkanlığını başka birine vermeyi düşünüyorlar- di. Yalnız bu "başka biri" üzerinde mutabakata varılmış değildi. Adnan Menderes'ciler iseki ötekileri yenecek kudrete malik, görünüyorlardı- "Fuad Küprülü'lü Menderes'ciler" ve "Dr. Sarol'lu Menderes'ciler" olarak tasnife tabi tutulabilirlerdi. Son zamanlara kadar Genel Başkanın birinci zümreyi desteklediği görülüyordu. Ancak yeni şartlar muvacehesinde bir anlaşmaya varılması ve Menderes'in başkanlığında muhtelit bir Genel idare Kurulu listesiyle Kongreye çıkılması beklenilebilirdi. O takdirde Genel Başkanlığa Adnan Menderesten başka birini getirmek isteyenlerin muvaffakiyetleri daha güçleşirdi. Tabii kombinezonların bu şekilde YURTTA OLUP BİTENLER belirtilmesi tamaraile nazaridir, sadece iki ana fikir etrafında bir işaret mahiyeti taşımaktadır. Müsamaha yok! Büyük Kongreye karar verildikten sonra parti içinde çatlak ses çıkaranlara karşı sert bir tavır takınmakta fayda görülmüştü. İktisad doktoru Feridun' Ergin'e, iktisat mevzuunda ilme pek kıymet vermeyen Adnan Menderes uzun zamandan beri kızmaktaydı. " Kitabi"ler derken kasdettiklerinden biri oydu. Bütçe komisyonunda, hem de kendisinin iştirak ettiği celselerde Ergin'in tenkidlerde bulunmasından hoşlanmamıştı. Onunla istihzaya teşebbüs ettiği olmuştu. Ticaret bütçesi raportörü olarak dört tisini kaybetmektedir. Şimdi hükümet partiler arasındaki havayı güneşli bir hava haline sokarak muhaliflerini büsbütün perişan edebilir. Bunun yerine iktidar kuvvete dayanarak siyaset hayatını felce uğratırsa sadece muhalefete hizmet eder, sonunda kendisi zarar görür. Feridun Erginin bu satırları yazarken memleketinin ve partisinin iyiliğinden başka bir şey istediği nasıl söylenilebilir? Tıpkı Avni Başman gibi o da muhalefete hücumun kendi partisine fayda sağlamadığı, onu zayıflattığı kanaatindedir. Liderlerin dikkatini bu noktaya çekmekte fayda görmektedir. Bu bir kabahat sayılabilir mi? Bir partili mensup olduğu partinin prestijinin her gün bu neviden yanlış, a- dımlar yüzünden sarsıldığını görür de ses çıkarmaz olur mu? Partisinin iyiliğini isteyen, memleketin kendi partisinin idaresinde daha mesut olacağına inanan insanlar elbette ki seçimleri kazanmayı düşünecekler, seçimlerde zaferi tehlikeye sokacak bir politikayı tenkid e- decekler, samimi surette İnandıkları doğru yolu göstereceklerdir. her şeyden şüphe edilebilir Zira ama, Avni Başman veya Feridun Ergin gibilerin samimiyetinden asla ve asla şüphe edilemez. Bu iki insanın politika hayatları ortadadır. Birincisi dünyada herkesin o kadar iştiyakla arzuladığı ve elde edince pek çok kimsenin terketmemek için şerefinden fedakârlığı göze alabildiği bakanlık iskemlesini inançlarına sadık kalabilmek uğrunda elinin ucuyla şöyle itivermekten çekinmemiştin ikincisi ise 1955 bütçesinin müzakeresinde iktisadi ve mali politikamız hakkındaki fikirlerini komisyonda açıkça ifadeden geri kalmamış, bir ilim adamından AKİS, 29 AĞUSTOS 1955 beklenilen şekilde hareket etmiştir. Bir takım tazyiklere ise muvaffakiyetle karşı koymuş ve bazı kimseler gibi imzasını geri almaya yanaşmamıştır. Halbuki Avni Başman'ın veya Feridun Ergin'in iktidardan isteyip de alamayacakları o kadar az şey vardır ki... Eğer düşündükleri menfaat olsaydı, bunu öylesine kolaylıkla tatmin edebilirlerdi ki.. Fikirlerini açıkça ve cesaretle ifadenin ise bugünkü zihniyet karşısında kendilerine bir takım zararlar vereceğini her halde evvelden kestirmişlerdir. Buna rağmen susmayı, partilerinin iyiliği bildikleri hususu kendilerine saklamayı vicdanlarına kabul ettirememişlerdir. Partiler arasındaki gergin havada yazılarının muhalefet tarafından istismar edilmesi tehlikesini de göze almış olduklarını tahmin kolaydır, öyle bir devirde yaşıyoruz ki en samimî kanaatler partizan görüşlere âlet edilebilmektedir. Nitekim muhalefet de bu fırsatı kaçırmamıştır. Ama susmak, D. P. için bütün bunlardan daha zararlıdır, daha tehlikelidir. Avni Başman ve Feridun Ergin vazifelerini yapmayı tercih etmişlerdir. Muhalefete gelince, onun a- sıl istismar ettiği bu yazılar karşısında iktidar büyüklerinin reaksiyonudur. Hiç bir şey bu muhalefeti bu reaksiyon kadar kuvvetlendiremezdi. Bir parti için Avni Başmanları ve Feridun Erginleri susturmak, susturamayınca da kapı dışarı etmek zor bir şey değildir. Ama bu hareket Avni Başmanları ve Feridun Erginleri küçültmez. Bilâkis Avni Başmanlara ve Feridun Erginlere sahip olmak bir parti için asıl şereftir. Bu, medenî cesaret sahibi kimselere o partide rağbet edilmediği mânasından başka bir şey ifade etmez. Yarın veya öbür gün Fethi Çelikbaş'lar, Kasım Küfrevi'ler, Turan Güneşler ve onlar gibi düşünenler imzalarını geri almaya mecbur edilseler veya almadıklarından dolayı partilerinden ihraç edilseler sadece ve sadece rejim mahkûm e- dilmiş olur, yoksa ötekiler değil. Böyle bir durum karşısında insanın aklına tek bir düşünce gelir: son karakter kırıntıları da ortadan yok edilmiştir. Parti demek ne kadar disiplin demekse, o kadar da fikir hürriyeti demektir. Bizim bildiğimiz ve milletin serbest reyiyle iş başına getirilen Demokrat Parti Avni Başman demektir, Feridun Ergin demektir, Fethi Çelikbaş demektir, Kasım Küfrevi, Turan Güneş, Enver Güreli demektir. Yani, onların temsil ettikleri zihniyet.. Bize vadedilen oydu, bize gerçekleşeceği bildirilen o zihniyetti. Şimdi onun temsilcilerini, fikir hürriyetini kendi saflarından atan Demokrat Parti dünyanın en tehlikeli işini yapmakla meşguldür: Kendi kendisini inkâr etmek! Hiç kimse bu partiye kurucularının adı Adnan Menderes veya Fuad Köprülü diye rey vermemiştir. İnsanların isimlerinden bu millete ne? Adnan Menderesler ve Fuad Köprülüler'bir zihniyetin şampiyonluğunu yaptıkları lebidir ki iltifatımıza mazhar olmuşlardır. Şimdi Haysiyet Divanı partinin ruhunu teşkil eden bu zihniyeti bir takım kimselerin şahsında kapının dışına bırakırsa emin olunabilir ki kapının içindekiler ne yaparlarsa yapsınlar, ne kadar sert tedbirler alırlarsa alsınlar ilk seçimde iktidarı kaybedecekler ve devrileceklerdir. Başka bir akıbeti düşünmek bile muhaldir.10 YURTTA OLUP BİTENLER kişinin hazırladığı tenkid dolu rapordan, bazıları imzalarını almaya muvafakat ettikleri halde Feridun Ergin böyle bir şey yapmamıştı. Şimdi onu, bir fırsat bularak partiden ihraç etmek Büyük kongrede mücadele açmaya hazırlananlara da ibret yerine geçebilirdi. Lider, partisinde sadece disiplin istiyordu, başka bir desteğe ihtiyacı yoktu. Üst tarafını tek başına başarabileceği kanaatindeydi. Bu sıralarda Demokrat Partinin bazı çevrelerinde "münevver mutlakıyet" rejiminin faydalarını terennüme başlayanlar görülüyordu. Adnan Menderes giriştiği büyük kalkınma hamlesini gerçekleştirebilmek için "rahat bırakılmalı" idi. Halbuki kalkınma hamlesi denilen iktisadî hareketin sakat temel üzerine bina edilmiş olduğu yalnız Kasım Gülek gibi muhaliflerin, yalnız Osman Okyar gibi tarafsız i- lim adamlarının değil Feridun Ergin gibi iktisaddan anlayan' demokratların da kanaatiydi. Eğer fikirlerinin delili sözlerinden ibaret bulunsaydı, aldırılmayabilirdi. Ama fiiliyat da onları haklı çıkarıyordu. önümüzdeki, günlerde parti içi faaliyetin kızışacağı şüphesizdir. Bu arada Demokrat Partiden yeni bazı ihraçlar hiç kimseyi şaşırtmamalıdır- Cumhurbaşkanlığı Savarona İzmir yolunda Ş u satırlar yazıldığı sırada dünyanın en lüks vb en pahalı yatlarından biri, belki de birincisi olan Savarona Irakın kıraliyet ve Türkiyenin Cumhurbaşkanlığı bayraklarını çekmiş olarak Marmaranın sakin sularında seyretmektedir. Vaktiyle Celâl Bayar hükümeti tarafından satın alman bu gemi Temmuz ve Ağustos içinde uzun müddet Dolmabahçe sarayının karşısında kaldıktan ve boya istiyen yerleri boyandıktan sonra A- merikan filosunun geldiği sırada Haydarpaşa açıklarına gitmiş, bu haftanın basında tekrar eski yerine avdet etmiştir. Yata bu müddet zarfında iki devlet başkanının ihtiyacını karşılamak üzere çok mutena kumanya ve bu arada havyar, şampanya, viski yüklenmiş, gemi seyahate hazır hale getirilmiştir. Yalnız gemiye kahve temininde müşkülâtla karşılaşılmıştı. Gerçi Başbakan Adnan Menderes "inşirah verici" nutuklarında bu milletin artık bir takım şeylerin sıkıntısını ebediyen çekmiyeceğini vaad etmişti ama kahve bunların haricinde kalmalıydı. Zira Savarona için kahve pek güç temin edilebilmişti. Bu sırada Amerikan bahriyelilerinin inip çıkmalarına tahsis edilen Dolmabahçe rıhtımına da Türk ve I- rak bayraklarıyla süslü taklar yapılmaktaydı. Cumhurbaşkanımız Celal Bayar ve onun şahsi misafiri Irak kralı ikinci Faysal hazretleri salı sabahı bu zafer takının altından geçerek muhteşem bir merasimle İstanbul'dan ayrılmışlar ve Savarona ya- Kapaktaki politikacı Nihat 1945 yılında bir gün, Ankara Hukuk Fakültesi Profesörlerinden birinin kaderi, yapmakta olduğu imtihana o devrin Cumhurbaşkanı ve Millî Şefi İsmet İnönünün girmesiyle değişiyordu. Bu Kandıralı genç adam, eğer İsmet İnönü Fakülteyi o gün değil, bir gün sonra ziyaret etseydi ihtimal ki bugün memleketin tanınmış ilim adamlarından biri olacaktı. Fakat Nihad Erim, imtihanda ve onu takip eden görüşmede Millî Şefin dikkatini celbetti. Kültürlü, bilgili, terbiyeli ve iyi yetişmişti. Memleket kendisinden büyük faydalar sağlayabilirdi. İsmet İnönü daha o tarihte memlekette demokratik idareyi ciddi şekilde katmayı kafasında tasarlamış, hattâ ilk adımlarını atmıştı. Millet ve ikinci partiyi kuracak müstakbel muhalifler henüz çekingendiler. Demokrasinin bir macera olduğuna inanıyorlar, eğer İsmet İnönü İstemezse rejimin değişmiyeceğini kabul ediyorlardı. Ama İsmet İnönü samimî surette istiyordu ve demokrasi memlekete geldiğinde Fakültede gördüğü genç ilim adamı gibi kimselere muhtaç bulunacağımızı biliyordu. Demokratik idare, onun temennisine göre bilgili, iyi yetişmiş ellerde gelişecekti. Nihad Erim o yıl San Francisco'ya giden heyete müşavir olarak katıldı, orada iken memleketinde yapılan ara seçimlere bağımsız milletvekili seçildiğini öğrendi. Döndüğünde C.H.P. gurubuna katıldı, partinin organı olan Ulus'a yazılar yazmağa başladı, 1946 seçimlerinde de C.H.P. den seçildi. Nihad Erim o tarikte 33 yaşndaydı. Kandırada doğmuş, tahsilini Galatasaray Lisesinde ve İstanbul Hukuk Fakültesinde yapmış, doktorasını Paris Hukuk Fakültesinde vererek "Institut des tına geçmişlerdir. Cumhurbaşkanımız Celâl Bayar bu parlak tören için Floryada ikamet etmekte olduğu Deniz köşkünden, Irak kralı da Bebekteki kendi yatından gelmiş bulunuyorlardı, iki devlet başkam fahrin i- leri gelenleri tarafından hararetle u- ğurlanmışlar, bütün erkân Dolmabahçe rıhtımında yer almıştır. Savarona top ateşleri arasında adeta süzülerek Adalar istikametinde ayrılmıştı. Cumhurbaşkanımızın mümtaz misafirinin her arzusunun yerine getirilmesine büyük bir dikkat sarfediliyordu. İki devlet başkanı Çeşmede de kalacaklar ve orada görülmemiş balık avı partileri tertiplenecekti. Yalnız mehtabın bulunmaması bu partiler münasebetile verilecek parlak ziyafetlerde bir eksiklik teşkil Erim Hautes Etudes International" den diplomasını almıştı a- rası, onun hayatının altın sayfalarıdır. İsmet İnönü kendisini elinden tutuyor ve genç İzmit mebusu bunu etrafına hissettiriyordu. Sözlerinde, hareketlerinde hep İsmet İnönüye yakınlığının verdiği kudret göze çarpıyordu. Onun namına konuşuyor, onun fikirlerine tercüman oluyor gibi bir havası vardı ve bu hava kısmen hakikatlara tekabül -ediyordu Haziranında kurulan kabinede, Kasım Güleği atlatarak kendisini en ziyade gösterebileceği bakanlık olan Bayındırlık Bakanlığım aldı, bir yıl sonra da Günaltay kabinesinde Başbakan Yardımcılığınla getirildi. Fakat partisi 1950 seçimlerini hezimete uğrayarak 'kaybetti. O zaman İnönü, İstikbal için güvendiği genç ilim adamını Ulus gazetesinin başına getirdi a- rası ile Nihad Erimin ilk dört senede kendisine temin ettiği haklı şöhreti yediği, beslenilen ümidleri heba ettiği devredir. Muhalefet vazifesini lâyıkıyle yapamadı. Parti- Ierarasındaki havayı daima bozmaya uğraştı. Genç yaşında Başbakan Yardımcılığı vazifesine yükselmiş, fakat oradan milletvekili dahi seçilemiyerek düşmüştü. Bunun yarası derine benziyordu. Sonra 1954 seçimleri ve onun hezimeti geldi. Genel Sekreterliği eski rakibi Kasım Göleğe kaptırdığı için onun vazifelerini güçleştirmekte tehalük gösteriyordu. Bu ise partiyi bir kaç kısma ayırıyordu. Sonra Ulus'un kapanması, sonra Halkçı macerası, sonra Halkçı'nın kapanması.. Şimdi Nihad Erim, CHP. Haysiyet Divanının kendisi hakkındaki kararına intizar eden bir politikacı durumundadır. edecekti. Ama iki Devlet başkanının da meşguliyetleri pek fazla olduğundan İzmir seyahatinin. Fuarın açılışına tesadüf ettirilmesi zarureti hasıl olmuştu. Cumhurbaşkanımızın mümtaz misafiri İzmirden sonra memleketine ayrılacaktı. Gerçi bazı gazeteler ikinci Faysal hazretlerinin Savarona yatıyla Akdenizde bir gezintiye çıkacağını yazmışlarsa da yatın - tahsisatının Deniz Kuvvetleri bütçesinden alınabilmesi için - arada sırada Mektep gemisi olarak da vazife görmesi gerektiğinden bunun bir rivayetten ibaret olması ihtimali daha fazladır. Bilindiği gibi Mektep Gemileri bilhassa yaz aylarında genç denizciler için faydalı olabilir. Yazın ise sonu görünmüştür.11 Gazeteler BASIN Dünya'nın dedikodusu Geçen hafta içinde Dünya gazetesinin sahip ve başyazarı Falih Rıfkı Atayı Ankarada, Ankara Palasın bahçesinde dostu Doğan Nadi ile aynı masada görenler şaşırdılar. Gerçi o sırada başkent bir gazeteci furyasına uğramıştı. İstanbulun iktidara muhalif olmayan - veya olduğunu pek belli etmeyen - hemen bütün gazetelerinin sahip ve başyazarları Ankaraya çağırılmışlardı. Başbakan Adnan Menderes üç günlük bir basın toplantısı yapıyordu. Ama Falih Rıfkı Atayın ne işi vardı? Dünya gazetesinin başyazarı geçen defaki toplantıya davet edilmemiş ve doğrusu istenilirse hakikaten üzülmüştü. Rum ve ermeni gazetelerin temsilcilerinin bulunduğu görüşmeye Falih Rıfkı Atay gibi bir gazetecinin çağırılmamış olmasına üzülmemek kabil değildi. Bu üzüntünün nişanesi olarak - biraz da Adnan Menderesin ne söyliyeceğini tahmin ettiğinden - Dünya gazetesinin başyazarı son toplantıya çağrıldığı halde itizar beyan etmişti. O halde Ankarada ne işi' vardı? Falih Rıfkı Atay bu yaz sıcağında Modadaki güzel, püfür püfür evini bırakıp küçük çapta bir fırını andıran Ankaraya elbette ki gönül rızasiyle gelmezdi. Seyahatinin çok mühim bir sebebi vardı: kâğıt. Dünya gazetesinin kâğıtlarının dibi görünmüştü, fakat hükümet tarafından verilen lisanslar bir türlü transfer edilmiyordu. Muhalefet partisinin Genel Sekreteri elinde tevzi edilecek kâğıdı bulunmadığından basın toplantısını kâğıt helvalı yapabilirdi. A- ma Falih Rıfkı Atayın başmakalelerini kâğıt helvasına basmanın imkanı yoktu. Dünya gazetesinin başyazarı Ankaraya kâğıt meselesini görüşmek üzere gelmişti. Bu ziyaret derhal bir takım dedikodulara yol açtı. Falih- Rıfkı Atay, hükümetin basın işlerini tedvire memur bakanı sıfatiyle Dr. Mükerrem Sarolla görüşmüştü. Dr. Mükerrem Sarolun ise Dünya gazetesinin öteki sahibi Bediî Faik'e karşı en ufak muhabbet beslemediği biliniyordu. Bu iki nokta arasında bir hat çekilmekte gecikilmedi: Bediî Faik, Dünya gazetesinden uzaklaştırılacaktı. Hakikaten Ankaranın bazı çevrelerinde Dünya gazetesinin sıkı sıkıya muhalefette kalmasının sebebi olarak bu genç yazar biliniyordu. Bu çevrelerin kanaatince Bedii Faik Dünya'dan ayrılırsa Falih Rıfkı A- tayla temas imkânı olabilirdi. Gerçi en nikbin kimseler bile Dünya gazetesinin başyazarını bir takım nimetler vererek satın alabileceklerini ü- mid etmiyorlardı. Böyle bir düşünce Falih Rıfkı Atayı hiç tanımamak demekti. Ama Dünya'nın politikasında yumuşama olabilirdi, şahısların ipliklerinin pazara dökülmeye çalışılmasından vazgeçilebilirdi, gazetenin "seviye" si yükselirdi. Hükümet ağır başlı bir muhalefete katlanmaya hazırdı. Ama, ah bu Bediî Faik! Onun yazıları bir çok kimseyi çileden çıkarıyordu. Hem sonra Bediî Faik, Falih Rıfkı Atay gibi değildi. Başyazar, daima Halk Partili olarak biliniyordu. Sıkı bir polemikte onun "memleketin 27 sene kanını, iliğini emen bir partinin başyazarı" olduğu söylenebilirdi, o iktidardan gördüğü iddia e- dilen nimetler piyasaya tekrar sürülürdü, eski yazılarından parçalar verilebilirdi. Halbuki Bediî Faik'e ne kusur bulunabilirdi ki? Demokrat lardan bir kısmının davalarında samimi olduklarına iman etmiş bulunmaktan başka? Bediî Faik'in hangi yazısı "Dün ne söylüyordu, bugün ne Bediî Faik Dünya onsuz olamaz söylüyor" diye gösterilebilirdi? Genç yazar dün hangi zihniyetle mücadele etmişse, bugün de onun yakasına yapışmış vaziyetteydi. Halk Partisine onun kadar şiddetle hücum etmiş az yazar vardı. Kabahat olarak bunlar mı bulunacaktı? Evet, Bediî Faik Dünya'dan ayrıldığı takdirde çok iyi olacaktı. Bu husus Falih Beye hissettirildi. Başyazarın Bediî Faik'in tevkifi hadisesi vesilesiyle bir takım kombinezonlar neticesi yazmağa mecbur bırakıldığı mektup ta bazı çevrelere ümit veriyordu. Nitekim dedikodular kulaktan kulağa süratle yayıldı. Ankarada herkes Bediî Faik'in hissesini de Falih Rıfkı Atayın satın alacağını söylüyordu. Bedii Faik'in "tatilde olduğu bahanesiyle" gazeteye yazı yazmaması rivayetlerin doğru olduğu zehabını uyandırıyordu. Genç yazar gazeteden ayrıldığı takdirde Dünyaya kâğıt da verilecekti, mürekkep de, çinko da.. Bunları başka lûtufların takip etmemesi için de hiç bir sebep yoktu. Nihayet Doğan Nadi o gün Ankara Palasta dayanamadı ve Falih Rıfki Ataya bu dedikoduların mahiyetini sordu. Dünya başyazarı da bunlardan haberdardı. Uzun zamandan beri iki ortağın arasını açabilmek için uğraşanlar vardı. Bir zamanlar Bediî Faik'in Falih Rıfkı A- tay'ı Dünya'dan "atlatacağı" ve gazeteye tek başına sahip olacağı rivayetleri dolaştırılmış, sonradan bu para etmeyince neşriyatı tek başına Bedii Faik'in idare ettiği, Falih Rıfkı Atayın sözünün kaale bile alınmadığı söylenmişti. Şimdi de aksi yolda lâflar çıkarılıyordu. Dünya gazetesinin başyazarı Doğan Nadi'ye şu cevabı verdi: " Sen Nadiri - Cumhuriyet'ten ayırabilir misin? Bu cevaba hiç kimse Bediî Faikin yakın arkadaşı Doğan Nadi kadar memnun olamazdı. Bu suretle bir takım maksadlı dedikodular daha suya düşüyordu. Dünya Falih Rıfkı A- tayın ve Bediî Faik'in çizdiği yolda yürümekte devam edecekti. Gazeteciler Firariler Vali Kemal Aygün etrafına bakındı. Biraz evvel Başbakanlıkta Bakanlar Kurulunun toplantı odasında gördüğü gazetecilerin hemen hepsi peşindeydiler, yalnız Doğan Nadi yoktu. Yanındakilere sordu, Cumhuriyet gazetesinin "afacan" yazarı ortada görünmüyordu. Adnan Menderes üç günlük basın toplantısının ilk günü, bir toplantı ikliminin hazırlanmasını temin için olacak gazetecilerin evvelâ kalkınmamızı göreceklerini söylediğinde Doğan Nadi yavaşça sıvışmayı tercih etmişti. Kalkınmamızın delillerini görmek için bu yaz sıcağında Ankaraya gelmeğe lüzum yoktu. Demokrat iktidar İstanbulda da bir takım imar hareketlerine giriştiği gibi şu son beş sene içinde süratle kalkınmış muteber zevatın da şehrin dört bucağında başlattıkları inşaat nasıl bir hamle yapmakta olduğumuzu göstermeğe yeterdi, öteki gazetecilerden bir çoğunun söylene söylene katıldıkları geziye Doğan Nadi hiç katılmamayı tercih etmişti. Zaten İstanbuldan çağırıldığı zaman İzmire gitmek üzereydi. Hem iktidara alınmıştı da. Başbakanın son basın toplantısına çağrılmasına lüzum görülmemişti. Bu sefer davet edildiğinde gitmeyi tercih etmişti. Ama, sualli cevaplı bir basın toplantısına.. Bunun yerine henüz şantiyesi tamamlanmış baraj inşaatı gezmek teklifiyle karşı karşıya kaldığında Ankara Palası ve arkadan İzmiri tercih etmişti. Basın toplantısından'dönen pek çok yazar aynı şekilde tatmin olmamış dönüyorlardı.12 İKTİSADİ VE MALİ SAHADA İktisat Basın konferansları Geçen hafta Ankara'da, basın toplantısı diye isimlendirilen, iki toplantı yapıldı. Toplantıda bahis mevzuu edilen iktisadî ve mali meseleler üzerinde fikirlerimizi söylemeyi istiyoruz. Fakat daha evvel toplantının şekli ve mahiyeti üzerinde durulabilir. Bu toplantılara gezili, eğlenceli diye bir isim vermek yanlış olmayacak. Şimdiye kadar bu türlü basın toplantılarının demokrat batı memleketlerinde de yapılmakta olduğunu ne, okuduk ne de işittik. Bir basın toplantısı ki muhalifdir diye gazeteler çağrılmaz. Bir basın toplantısı ki toplantıyı tertipliyenden başkası ne konuşur, ne sual sorar. Bir basın toplantısı ki toplantıyı tertip eden toplantıya katılanlara minnet şükran, teşekkür duygularını ifadeden yorgun düşer. Nedir bir basın toplantısının gayesi? Muayyen bir. mesele veya meselelere dair basın yolu ile toplantıyı tertip edenin kamu oyunu aydınlatmak istemesi. Hükümet tarafından tertip olunursa, bu her şeyden evvel böyle olmak gerekir. Basın toplantısı tertip edip, basın yola ile milleti aydınlatmak, ona meseleleri izah etmek hükümetin vazifesi midir? Yüzde bin defa evet. Basının bu işi üzerine alıp yapması vazifesi midir? Yüzde bin defa evet, O halde, bütün basın mensuplarının katılacağı, katılması gerektiği bu türlü toplantılar yapmak hükümet için kaçınılması caiz olmıyan bir vazifedir. Basının da "tümüyle'" buna katılması hikmeti vücudu icabındadır. Öyleyse nedir o sadece "ise geleceklerin,, davet edilmesi, nedir o davet edilenlerin edilmiyenler için memnuniyetsizlik göstermeleri, nedir o tek istikametti sorusuz konuşmalar, nedir o teşebbüsler, minnetler, şükranlar? Vazife mi yapıyoruz yoksa karşılıklı lütuf ve ihsanda mı bulunuyoruz? Nedir bu şarklılık? Artık şu kendi kendimize benziyeceğimiz safsatasından kurtulsak, herkesin benzediğine benzemeye gayret etsek çok kazanacağız, hiç değilse pek çok şey kaybetmekten kurtulacağız. Eğlenceli gezintiler Bir iki kelimeyle de toplantılı gezilerden bahsetmek gerekiyor. Yeni çıkarılan bir moda da budur. İş başındaki partinin propagandasını yapmak, kendisine yöneltilen tenkidleri - güya - haksızlıkları göstermek için devlet kasasından bu türlü hareketlere kalkışmak demokrat ve muhalif partilerin mevcut olduğu bir memlekette caiz olacak bir iş değildir. Basının vazifesi, kendiliğinden, hiç bir davete, ve işarete lüzum kalmadan memlekette olup bitenleri' kamu oyuna bildirmek, haber vermektir. Bu onun hikmeti vücududur. Yapılan, yapılmakta plan işler bütün milletin, eseri ve varlığıymış! Kimin olacaktı? Bütün milletin müşterek e- serleri oldukları için de milletçe hep birlikte muhafaza edilmiş.. Yıkmak isteyen kim? Böyle olduğu için de yapılanları basın bizzat görmeli, el birliğiyle muhafazaya gayrette yardımcı olmalıymış. Bu toplantıların, gezilerin mazeret sebebi burada saklı bulunuyor. Biz düşündüğümüzü a- çıkça söyliyelim: Bu memlekette kimse kalkınma gayretlerine muhalif değildir. Muhalif değildir, çünkü bunlar otuz küsur senelik gayretlerin - sadece müteşebbisleri değişmiş - devamıdır. Bu memlekette herkesin her bakımdan ilerlemek - yalnız iktisaden, hem de hürriyetler pahasına değil - başlıca arzusudur. Bunda hizmetleri geçenler sadece şükranla a- nılacaklardır. Bu gün iş başında bulunanlar, ellerine geçen müstesna fırsatta, ellerinden geldiği kadar memlekete hizmet etmek durumundadırlar. Nasıl ki kendilerinden evvel gelenler de ayni şeyi yapmışlardı; ve kendilerinden sonra gelecekler de ayni şeyi yapacaklardır. Yapılanların üstün zekâyla, dahilik veya deha ile de her hangi bir alâkası yoktur, olamaz. Bu türlü sıhhatleri bozuk fikir ve düşüncelerin düşünce sahibine fayda sağlıyacakları çok şüphelidir. Fert olarak, millet olarak kendini beğenen, methedenlerin sempati ile karşılanmadıkları ise açık bir gerçektir. Memleketimizde yapılmaya çalışılan işlere bakıp ustun zekâlardan, dehalardan bahsedecek olursak, bize hitaplarında iktisaden geri kalmış memleketler kategorisinde yer veren memleketlerin yaptıklarını vasıflan- Başbakan gazetecilere izahat veriyor Sıfırı bol sözler dırabilmek için kelime bulanııyacağız. Uzağa gitmeye lüzum yok: küçücük İsrail meydanda! Çölün ortasında orman yeşertiyor! "Ne mutlu Türk'ün diyene" sözü bir maksatla söylenmişti. Kendimizi gülünç edecek iddia ve kuruntulardan kurtarmalıyız... Bu memlekette bazı vatandaşların, muhalif oldukları, tenkid ettikleri, beğenmedikleri, itiraz ettikleri şey bizatihi kalkınma değildir. Böyle bir şey olamaz. Bu memlekette her parti vazife başına bu gaye ile gelecektir. İtiraz olunan kalkınma için takip edilen yol, müracaat olunan politikalardır. Daha başka bir şey değil. Bu noktada anlaşmak lazımdır. Güdülen politikaları beğenip beğenmemek her vatandaşın kendi bileceği İŞ, tenkid etmek ise hem hak, hem de vazifesidir. Bunu böylece anlıyalun artık. Bu noktayı anlamak iş başındaki partinin nedense işine gelir gözükmüyor. Eskilerin tekrarı Ş imdi basın toplantılarında temas edilen iktisadî meselelere dair söylenenlere geçebiliriz. Umumi bir hüküm vermek icap ederse iktisadi, malî meselelere dair bu iki toplantıda yeni hiç bir şey söylenmemiştir denilebilir. Bir zamandan beri dinliyen ve okuyanlarda artık bıkkınlık uyandırmaya başlamış iddialar ve sözler, bir iki yenisi ilâve olunarak, bir defa daha tekrar olunmuştur. Bunları kısaca şu şekilde hülâsa edebiliriz: 1 Muhalefet her şeyi kötü görmekte ve göstermekte; iktidarı methetmemekte hâlâ ısrar ediyor. 2 Kalkınma hamlelerinden mü-13 İKTİSADİ VE MALİ SAHADA tevellit güçlükler geçicidir ve büyük mikyasta muhalefetin eseridir. 3 Muhalefet en hayatî meselelerde bile milli menfaat kaygusunu unutmuştur. - Amerika dan kredi talebi meselesi; muhalefetin köylüyü Ziraat Bankasına olan borçlarını ödememeye teşvik etmesi ki - bu iddia tedavüle yeni sürülmektedir - memleketin bir felâkete doğru gitmekte olduğu v.s. - 4 Dış borçlar için hiç bir suretle endişelenmiye lüzum ve mahal yoktur. - Bu noktada Başbakan temin etmekten bahsetmiştir. Burada Başbakanın daha evvelce de muayyen bazı meselelerde teminat verdiğini hatırlatma kabilinden kaydetmek isteriz. - Biz bu iddialar üzerinde, biri müstesna, daha evvelki sayılarımızda durmuş ve varit olamıyacaklarını da, kendimize göre, göstermeğe çalışmıştık. Yenisi de yine bize varit gözükmemektedir. Bir kimsenin vadesi gelince borcunu ödemesi evvelâ kanun icabıdır. Sözle, tahrikle alâkası olamaz. Borcun ödenmemesi halinde de zorla ödetileceği yine kanun icabıdır. Bu kadar sıkı sıkıya hüküm altına alınmış bir meselede tahrik ve sair enin rolü ve tesiri olabileceğini düşünmek, krediyi alan vatandaşları çok fazla basitlikle telâkki etmek o- labileceği gibi, en basit mantık ve muhakeme icaplarına da aykırı düşer. Alman borçlar bir tek halde ö- denmez, daha doğrusu ödenemez: Borç alanın aciz hali. Bütün mesele bu halin olup olmadığındadır. Ve nihayet yeni söz Hemen hemen hiç bir şey söylenmiyen bizim için yeni ve oldukça dikkate değer bir nokta su sözlerdir: " bir iktisadî felâketin pek yakın olduğunu ve bunun tutulan yoldan neş'et ettiğini anlatmak istiyen bedbin iddialar,..." İktidar nihayet muhalefetin kendisini kalkınma gayretlerinden değil de, bu kalkınmanın başarılması için ''tutulan yoldan" dolayı tenkid ve muaheze ettiğini anlamaya mı başlıyor acaba? Bu bir dil sürçmesi değilse - çok konuşulduğu zaman bu herkesin başına gelebilir - söz sahibini daha evvelki veya sonraki ifadeleriyle tezada düşürmek tehlikesini gösterir. "Tutulan yolu" tenkid muhalif parti veya vatandaşların her zaman, her yerde haklarıdır, vazifeleridir. Bunu yapma demek, ben muhalefeti istemiyorum, demekten farksızdır. Hem bu yoldaki tenkidler hiç bir zaman tehlikeli ve zararlı da olmazlar. Bilâkis doğru ve iyi yolun daha kolaylıkla ve daha çabuk bulunmasına yararlar. Ama bir de aynı toplantıda söylenen su sözleri okuyalım: "Bugün bazı tenkidler o derece ileri gitmektedir ki âdeta e- seri toptan tehlikeye sokacak vaziyetler hasıl olmaktadır. Gürültüler, İktisadi ve malî vaziyete fiilen tesir yapacak ve bu vaziyetler üzerinde neticeler alacak derecelere kadar i- leri götürülmüştür.." Bu sözler bir Başbakan tarafından söylenmemiş olsa, kimse üzerinde durmak için lüzumlu ciddiyeti kâfi bulamazdı. Gürültüler iktisadî ve malî vaziyete tesir edebiliyor. Demek ki iktisadî ve malî vaziyet bu kadar pamuk ipliğine bağlı. Demek ki "eser" bu kadar nazik ve dayanıksız temeller üzerine kurulu. Bu sözler eseri bizzat kötülemekle birdir. Şahsen bizim gönlümüz buna razı değildir ve meselelerin bu derece pamuk ipliğine bağlı olabileceklerine ihtimal veremiyoruz. Ancak güçlüklerin ciddî ve ağır olduklarını her zamanki gibi zannediyorum. Ve deliller gösteriliyor Hürriyetlerimiz pahasına Bir iktisadi ders İkinci toplantıda Başbakan dinleyenlerine kredi ve itibar üzerine küçük bir iktisat dersi vermeyi lüzumlu görmüş ve hemen arkasından İtibarımızın - iç olsun, dış olsun - yerinde olduğunu belirtmiştir. Yatırımlar elbette dış borçlanmayı gerektirmiştir. Fakat bunun endişeye"yer bırakacak hiç bir tarafı yoktur. Başbakan bunları iddia etmiştir. Sözleri aynen şunlardır: "Yapılmakta olan eserlerin verimi, yalnız- dış" taksitlerini ödemekle kalmayacak, ayrıca bize muazzam döviz tasarrufları da Bağlıyacaktır. Matbuata ve memlekete, vaziyetin hiç bir surette ve hiç bir noktadan endişeye götürecek bir mahiyette olmadığını temin ederim" Bize kalırsa bu sözlerle de yeni bir şey şöylenmemekte'dir. Yapılan işler elbette ki döviz tasarrufu sağliyacaklârı ümit ve hesabıyla, yapılmaktadır. Yoksa yapılmazdı. Burada herkesin açıklıkla bilmek istediği iki husus var. Bunlar bilinmedikçe yatırımlar, ve dış borçların amortismanı?/" üzerinde fikir yürütebilmek, müsbet veya menfi bir kanaat sahibi olmak zordur. Hattâ en selâhiyetli ağzın verdiği teminata rağmen. Çünkü başbakan da herkes gibi yanılabilir. Herkes gibi hesaplarında, fazla iyimser olabilir. Bunlar her faninin başına gelebilecek şeylerdir. Başbakan teminat yerine veya daha iyisi teminatın yanında, kendi iddiasını dayandırdığı delilleri ve mutaları da bildirseydi herkesin çoktan beri beklediği, kafalarda bir berraklık, kanaatlerde bir doğruluk imkânını sağlıyan bir iş yapmış olacaktı. Filhakika üzerinde durduğumuz iki husus şunlardır: ' 1 Dış borçların miktarı, doğuş bakımından hususiyetleri - ne miktarı ihtiyarî, ne miktarı mecburi - vade bakımından hususiyetleri - uzun vadeliler, kısa vadeliler - nedir? A- mortismanları nasıl bir plâna bağlanmıştır, yahut bağlanacaktır.? 2 Yapılmakta olan ve yapılması düşünülen - imkân olabilirse - yatırımların müstakbel verim ve hasılalarına dair yapılan rasyonel hesap ve tahminler nelerdir? Dediğimiz gibi, bu iki nokta bilinmeden, verilen teminata rağmen, vatandasın kafasındaki endişeler silinemez. Ancak toplantıya çağrılan gazeteler yoluyla girişileceği zannedilen propagandalar bir kısım vatandaşların dikkatlerini dağıtmaya veya başka noktalara yöneltmeye yarayabilir, daha fazlasına değil. Ama hakikatlerin,: vakıaların şu veya bu yolda olmasına en küçük bir tesirde bulunamaz. Veriniz hakiki rakam ve mutaları, kabul ediniz hata ve noksanlarını mukayese işini vatandaşa bırakınız. Sırlar, ve redler ortadan kalkınca her-14 İKTİSADİ VE MALİ SAHADA kes daha salim, daha emin düşünmek bir neticeye varmak imkânını bulacak, eğer siz dava ve iddialarınızda haklı iseniz, akü için yol bir olduğundan, bunun size sağlıyacağı faydalar, Ahmed Eminlerden umduklarınızdan daha çok, ama pek çok fazla olacaktır. Davasına güvenen bunu yapabilmelidir... Çalışma Hayat pahalılığı ve işçilerimiz Hayat pahalılığının sebebi istihsalin yeter miktarda olmayışı, yahut kalitesinin düşük oluğudur. İstihsalin kemiyet ve keyfiyetçe düşüklüğü ise pek çok faktörlerle ilgili o- labilir. Tabiî kaynaklar, sermaye zenginliği, teknik bilgi ve teçhizat, kalifiye emek bunlar arasındadır. Hayat takip olunan iktisadî politikanın neticesi olarak da pahalılaşabilir. Tatili kaynakları bol, iklim şartları genel. olarak müsait, istihsalin her İM bakımdan da gelişip artmasının imkânsız olmadığı bazı memleketlerde de hayat pahalılığı hüküm sürebilmektedir. Bugün memleketimizin durumu buna uygun gözükmektedir. Diğer taraftan hayat pahalılığının, daha tok, iktisaden geri kalmış memleketlerde görülmesi de sebepsiz değildir. İktisaden az gelişmiş olmak bir takım şartların bir araya gelmesinin neticesidir. Bunlar arasında kültür, zihniyet gibi mânevi faktörlerin önemi çok büyüktür. Bugün memleketliniz henüz iktisaden geri kalmış memleketlerden sayılıyorsa, bunun sebebi hiç bir zaman ikliminde, tabii servetlerinin azlığında, topraklarının yetersizliğinde yahut verimsizliğinde aranmamalıdır. Bizim başlıca gerilik sebebimiz, zihniyet ve kültür noksanlığımız ve bunlarla yakından ilgili olan teknik yetersizliğimizdir. Şüphesiz bu durumun mesulleri, tarihi sebepleri gözden kaçırmamak gerekmekle beraber, yine kendimizindir. Az gelişmiş olmanın sebepleri belli o- lunca, bundan kurtulmak isteniyorsa, yapılması gereken iş en süratli şekilde bunları birer birer ortadan kaldırmak olmalıdır. İşte bu. noktada gereği kadar sür'atli gidememekteyiz. Geriliğimizin devamında bu sür'at noksanlığının rolü büyük olmaktadır. - İlerleme, insana kıymet vermekle olur. Yer yüzünde her türlü faaliyetin, her türlü gayretin gayesi insandır. İnsanları daha hür, daha emin, daha rahat yaşatmak gayelerine yönelmemiş gayretlerin hiçbir manası ve kıymeti yoktur; Kültür, zihniyet ve teknik-genliğimiz bize şok pahalıya mal olmaktadır. Bundan kurtulmak istiyoruz. Kurtulma için de yüz elli. yıldır gayret halindeyiz. Gayretlerimizin sür'ati ve neticesi Cumhuriyetle birlikte artmıştır. Alınan yol hiç de az olmamakla beraber, bazı meselelerde yapabildiklerimiz ne yazık ki çok az olmuştur. Maksadımız bunları burada bi- Ş Banka İkramiyeleri unu kabul etmek lâzımdır ki ne devletin zengin müesseseleri, enerjik faaliyetleri, zengin programı ve ne de hususi teşebbüslerin gıpta edilecek gayretleri büyük sermaye plasmanları, halk bunları desteklemedikçe hiç biri büyük bir mâna ifade etmez., Şekil ne olursa olsun halkın şu veya bu şartlarla İştiraki sağlanmadıkça meselâ bir sosyal sigorta mevzubahis olamaz. O halde sosyal bir davanın hallinde bu dâvanın mahiyet ve şümulüne uygun vasatın, yani halkın buna müzaheretinin temin edilmesi meselesidir. Sosyal Ur kalkınma plânı mı mevzubahistir. O halde bu plâna milletçe iştiraki temin edecek vasatı hazırlamak lâzımdır. Bu vasat yani halkın müzahereti onan plâna inandırılması ile mümkündür. O plâna inanacak, o plânı cazip görecek ve ona bilerek, istiyerek katılacaktır. Bir çok memleketlerde, demokrasi kurulamıyor, veya yürütülemiyorsa bunun sebebini halkın bu inancının, bilgisinin olgunlaşmamış ve binaenaleyh müzaheretin tam temin edilememiş olmasında aramak lâzımdır. Bunun gibi para biriktirmek, biriktirilen parayı bankalarda biriktirerek bunu millî iktisadın inkişafında kullandırmak da muayyen bir kültür, muayyen bir İktisadî seviye meselesidir. Bu plâna halkın müzahereti ancak bu seviyenin temini ile mümkündür. Uzun zaman ihmal edilmesi, servetlerinin kıymetlendirilememesi yüzünden hayat seviyesi yükselememiş, pazar ekonomisi gelişememiş, memleketimizde tasarruf terbiyesi maalesef çok kısır kalmıştır. İktisadi hayatımızdaki bu durgunluk Banka, ve emsali müesseselerin memleketimize İntikalini de geciktirmiş, faiz hakkındaki dinî telâkkiler para İşletmesini sekteye uğratmıştır. Memleketimizde ilk banka 1845 te tesis edilmiş olmakla beraber, ancak millî bankaların kuruluşundan sonradır ki, bankalarımız mevduat toplamak için halkımızın ihtiyaçlarım, heveslerini tetkik imkânım bulmuşlar ve halen mevduat celbi için tertiplenen İkramiye plânları bu bakımdan büyük faydalar sağlamıştır. Mahdut da olsa halkın muayyen bir ihtiyacına bitap edilerek onun müzaheretinin teminine çalışılan bu plânların bugün para ma Dr. Kemal BEKATA liyetine müessir olmadığını iddia etmek güçtür. Ancak diğer taraftan, bugün bankalarda toplanmış mevduat yekûnu ile ikramiye plânlarından önce mevcud mevduat göz önüne alınırsa ve mevcut mevduatın bugün iktisadi hayatımızda oynadığı rol kıymetlendiril irse, para maliyetindeki yükselmeyi ehveni şer olarak kabul etmek lâzımdır. Unutmamak gerekir ki bu, halkımız da biraz geç kalmış bir tasarruf terbiyesinin de önderliğini etmiş ve etmektedir. Aşağıdaki cetvel mevduattaki gelişmeyi vuzuhla göstermektedir: S 1954 Mevduat milyon " " " " " " " " Bu muazzam artmada halkın müzaheretini temin eden ikramiye plânlarının büyük çapta rol oynadığına inanmamak bizce safdillik olur. Memleketimizde Bankalarda para biriktirme terbiyesinin henüz tam teessüs etmediği göz önüne alınır ve bu arada para piyasasındaki gelişmeye mukabil banka faizlerinin kanunen tahdit edilmiş bulunması ve nihayet bir çoklarımız nezdindeki faiz aleyhindeki dini terbiye buna ilâve edilirse bankalara para çekebilmek için hem millî sosyal bir dâvanın tahakkukunu temin edecek ve hem de halkın temasıma müzaheretini sağlı - yacak, halkı seve seve tasarrufa sevkedecek usullere plânlara baş vurulması zarureti kendini gösterir. Halen bankaların ikramiye plânlarını ve ona verilecek yeni şekli tetkik ve tesbite uğraşmakta olan Bankalar arası bir komisyon gerek hükümetin milli bir dâva o- larak ele aldığı ve gerekse sosyal gelişmenin birinci şartı olarak tine sürülüp Birleşmiş Mületler Statüsünde hükümleştirilerek öne sürdüğü mesken davası üzerinde durmaktadır. Memleketimiz için bu gibi plânların hazırlanırken göz önüne alınması gereken hususlar pek tabii olarak şunlar olacaktır. İkramiye: 1 Para maliyetine müessir olmasın; t 9915 rer birer saymak değildir; Bunlardan bir tanesine dikkati çekmek istiyoruz: İş ve işçi meseleleri. Bugün medenî dünya iş ve işçilik meselelerinin bütün memleketlerin, bütün insanlığın bir ana davası olduğunu çoktan kavramış ve meseleyi böylece ele almış bulunmaktadır. Çocuk ve kadınların çalışmaları, çalıştırılabilecekleri iş ve zamanlar, gece ve yer altı çalışmaları, herkes için çalışma yaşlarının sınırlandırılması ve kontrol altına alınması, çalışma saatlerinin tahdidi, ücretli tatiller, mesleki eğitim meseleleri, her türlü sigortalarla işçinin bu gününün ve yarınının emniyete alınması, kollektif iş mukaveleleri yapmak hakkı, grev hakkı ve nihayet çok geliştirilmiş sendikalar ve işçi organizasyonları sayesinde ücretlerin ve gelirlerin hayatın her günkü icaplarına uydurulabilmesi imkânı... Bunlar medenî âlemin mesleğe verdiği ehemmiyeti göstermeğe kâfidir. Bu söylediklerimize ilâve olarak, iş ve işçi meselelerinin oldukça uzun bir zamandan beri milletlerarası bir mahiyet aldıklarını da belirtebiliriz. İstihsal ameliyesi, bilindiği gibi, üç unsura dayanır: Tabiat, sermaye ve emek. Emek olmaksızın istihsalde bulunabilmeğe imkân yoktur. Emeğin kaynağı da, en geniş manasiyle, işçidir. İşçi istihsale emek vermek suretiyle katılır. Şu halde işçisiz istihsal yapılamaz. Bütün mesele bununla da bitmiyor. İşçi ayni zamanda emeğin, emek kaynağının amorti vasıtasıdır. İstisnalar bir tarafa bırakılarak, genel olarak denilebilir ki, yarının işçi ordusu bu günün işçilerinin mahsulü olacaktır. Bunun başka türlü olduğu, olabildiği, serbest rekabet ve hürriyet esasına dayanan cemiyetlerde görülmemiştir. Görülüyor ki işçi meselesi, bugün kadar yarını da ilgilendiren bir meseledir. Bugünün sıhhatli, neşeli, hayata ve işine bağlı işçisi nasıl bu günkü istihsalin serak kemiyet ve gerekse keyfiyet bakımından gelişmesinde başlıca âmillerden biriyse, yarının işçi ordusunun âmili de o olacaktır. Bütün bunların yanında şunu da ehemmiyetle belirtelim ki, bütün mülâhazalar bir tarafa, işçi de her şeyden evvel insandır. Onun da herkes gibi insan şeref ve haysiyetine uygun bir hayat sürmesi en ilk ve en tabiî hakkıdır. Hiç bir düşünce, hiç bir mülâhaza ona bundan vaz geçme zorunu yüklememelidir, yükleyememelidir. Bugünün devletinin vazifeleri arasında bu da vardır. 2 Halkı severek şuurlu bir tasarrufa teşvik etsin; 3 Terbiyevî vasfı olsun; 4 Sosyal bir davaya hizmet etsin, binaenaleyh onu kur'acılıktan kurtarsın. Türkiye'de Hayretin Erkmen Pahalılık durum yoktur! Yukarıda temas ettiğimiz işçi meselelerinin pek çoğu bugün henüz memleketimizde bir hal yoluna girmiş olmaktan uzaktır. İşçinin ne bu günü, ne yarını emniyet altına alınmış değildir. Ve bunun zararını her şeyden evvel yine memleket çekmektedir. Bugün memleketimizdeki durum nedir? Gazetelere şöylece bir göz a tılacak olursa, hemen her gün bir yerde bir işçi teşekkülünün hayat pahasından, iş şartlarından şikâyet etmekte olduğu görülür. Bilindiği gibi, bizde işçi teşekküllerinin politikayla doğrudan doğruya bir alâkaları yoktur. İşçileri tahrik etmek, kışkırtmak diye bir şey bahis mevzuu değildir, işçileri feryada sevkeden bizzat hayatın kendisi, hayatın pahasıdır. İşçiler, şimdilik, hayat pahasına karşı koyabilmekten başka bir şey de istemiyorlar. Halletmek istedikleri biricik mesele "canlarım tende tutabilmek" tir. Başka medeni diyarlarda çoktan çözülmüş bulunan problemlerin hallinin kendileri için henüz bir hayal olduğunu onlar da anlamış bulunuyorlar. Şimdi gelin şu haberleri birlikte okuyalım: "Yaprak Tütün Bakım ve İşleme Evleri işçileri Sendikası, ücret zammı, çocuk zammı, yetmek zammı istiyor..." "Millî Savunma Bakanlığı İşçileri Sendikası, ücretlere zam için, ih- Hiç şüphe yok ki bu yolda önderliği henüz tam tekemmül ettirilememiş de olsa Vakıflar Bankası atmış bulunuyor. Ancak yukanki vasıfları haiz bir plânı tatbik etmek şerefi herhalde Muhabank'a nasip olmuş bulunmaktadır. İKTİSADİ VE MALİ SAHADA tilâf çıkarmaya karar verdi..." "Müskirat İşçileri Federasyonunun, ücretlere zam için, çıkardığı ihtilaf devam ediyor..." "Ücretlerine, zam yapılması için ; Cibali Nakliyat işçileri Sendikası İhtilâf çıkardı;..'' "Çay malzemesi işçileri; hayat pahasından şikâyetçi oldukları için; baskıya maruz Maldılar..." "İstanbul İnşaat İşçileri, Fen işleri Müdürlüğünün kendilerini istismar etmesinden şikâyet ediyorlar..." "Ege İşçi Sendikaları Federasyon nuna bağlı sendikalar yaptıkları müşterek bir toplantıda Bölge Çalışma Müdürlüğünü şiddetle tenkid ve itham ettiler..." "İstanbul Kara Ambarlama İşçileri Sendikasının yıllık toplantısında Denizcilik Bankası (işveren) şiddetle tenkid, hayat pahalılığından şikâyet edildi..." "Türkiye işçi Sendikaları Konfederasyonu asgari ücretlerin yeniden tanzimini istiyor. Bütün işçi teşekküllerini hararetle destekliyor..." Bunlar, bir hafta veya on günü geçmiyen bir zaman içinde cereyan eden işçi sendikaları ve teşekküllerinin toplantı ve faaliyetlerinde yükselen şikâyetlerdir. Her türlü resmi beyana, resmî gayri propagandaya rağmen şikâyetlerin ardı arkası kesilmiyor. Nasihatler ortadadır. Eline geçen gelirle artık "canımı tende tutabilmek,, imkânlarının bile günbegün kaybolduğunu gören işçi', canına tak ettiği yerde, kanunun yasaklamasına rağmen, grev yapıyor; bu kadar ileriye gidemediği hallerde de mütemadi iş ihtilâfları çıkarıyor ve şikâyetlerini, bir neticeye varmaya kadar, durduracağa benzemiyor. Nasıl durdursun ki, her şeyden evvel yaşamak zorundadır. Asgari ücret Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonunun yayınladığı bir beyannamede - 9 Ağustos memleketimizde işçi ücretleri asgarilerinin '2-5 lira a rasında olduğu bildirilmektedir. Bu ücretlerin azamî haddi olan S lira alınsa ve işçinin otuz gün dinlenmeksizin' çalıştığı farzolunsa eline geçecek para ancak 150 liradır lira bunun 20 mislidir. Ücretlerin, tesbit edildikleri zamanki şartlara nazaran, hayatın bir kaç misli pahalılaştığı bir zamanda aynı seviyede tutulması, aşikâr bir haksızlığın devam etmesine göz yummaktan başka bir şey değildir. Son zamlar- zaten bütün yükünü dar ve mahdut gelirli sınıfların çekmekte olduğu hayat pahalılığı ızdırabını daha da şiddetlendirmiştir. Fakir sınıflar üzerine bu kadar yüklenerek yapılmak istenilen bir iktisadî kalkınma gayreti makûl ve haklı bir şey o lamaz, olmamalıdır. Kalkınmanın kendisi için yapıldığı insanın her şeyden avvel yaşaması, yaşatılması lâzımdır. Aksi halde iddianın mesnedi kalmaz. "Etin kilosu dört lira, ayağımızda16 İKTİSADİ VE MALİ SAHADA don kalmadı", "Asgarî ücret azamî ücret haline geliyor. Günden güne sefalet artıyor." Bu sözler muhalefetin iddiası, ne yalan, ne iftira, ne hakikatlerin tahrifi,ye ne de muhalefete hak vermek ve iktidarı sırf tenkid etmiş olmak için söylenmiş sözlerdir. Bunlar günlük emeği karşılığı eline ancak 4-5 lira geçen bir insanın, etin 4, şekerin 2, yağın 3,5-8 -zeytin ve tereyağlar - peynirin 3,5-7 liradan satıldığı bir zamanda, eline geçenden bir kısmını, de ev kirası o- larak ayırmak zorunda kaldığı zaman çaresizlik ve ümitsizlik içindeki haklı şikâyetlerini gösteren sözlerdir. Böyle bir insanın "ne zaman var ki meyvelerin tadını unuttuk" demesi ancak ve ancak realiteleri dile getirmek olur. Buradaki acı hakikati kavramak için uzun boylu akla ve zekâya ihtiyaç yoktur. Bir parça insafın, bir nebze iz'anın anlamakta zorluk çekeceği şeyler değildir bunlar. Yukarıki sözlerden ikincisi, İstanbul'da Çalışma Bakanının da hazır bulunduğu bir işçi toplantısında söylenmiştir. Bu sözler üzerine bakan müdahale etmiş ve "Hayır böyle tavsif etmeyin, Sefalet artıyor ne demek? Nerede sefalet? Menfi elemanları besliyecek tarzda konuşmaktan herkes sakınmalı." demiştir. Sayın bakanın da söylediklerinin sadece sözden ibaret olduğunu bilmemesine acaba-imkân var mı? Çarşı pazarın fiyatları meydanda. İşçinin eline geçen ücret ortada! İnsanların asgari fizyolojik ihtiyaçları da bilinmedik şeyler değil. Realitenin devam edip gitmesine göz yumulurken, asıl bunun tehlikeli telakki olunması lâzım gelirken, sadece bunun dile getirilmesi, sözle ifade edilmesi üzerinde durulmasının hiçbir faydası yoktur. Beslenmek için fırsat kollayan menfi unsurların işine hadise ve vakalar herhalde sözlerden daha iyi yarar. Yapılacak iş herhalde yaranın olmadığım iddia etmek değil, fakat üzerine parmak basmak olmalıdır. Ücret meseleleri, işaret ettiğimiz gibi, çözüm bekliyen pek çok meselenin ancak bir tanesidir. Bunun yanında hemen hal ve işlah edilmesi gereken bir husus iş saatleridir; İş kazalarının bizdeki kadar çok sık olduğu, bizdeki kadar can kaybına sebebiyet verdiği başka memleketler var mıdır bilmiyoruz. Bildiğimiz kendimizinkilerin anormal derecede sık ve çok kayıplı olduğudur. Ege İşçi Sendikaları Konfederasyonunun hazırladığı bir raporda bu durum acı acı tenkid edilmektedir. Raporun bazı' kısımlarını okuyabiliriz: "...Son yıllarda iş yerlerinin yıllık teftişleri yapılmamakta, isçi sağlığı ve iş emniyetile ilgili hususlar kontrol edilmemektedir. Bu yüzden, gün yoktur ki işçinin kolu kopmasın, ayağı kırılmasın... kazaen ölen işçi adedi Türkiye'de; rekor kırmıştır... İhmal yüzünden ölenlerin hesabını kim verecektir? İşten atılan, hakkı yenen işçinin sayısını artık unuttuk... bir tek yazı ile halledilebilecek işleri iş mahkemesine vermek zorunda kalıyoruz. Lohavt yapan iş yeri adedi günden güne kabarmaktadır." Bu şikâyetlerin muhatabı hükümetten başkası değildir. Gelin şimdi bir de onun bu meselelerdeki durum ve zihniyetini görelim. Yukarıda bakanın da hazır bulunduğunu söylediğimiz bir işçi toplantısında grev hakkının bahis mevzuu edilmesi üzerine bakan şöyle demiştir:" Grev, esasen bizim ötedenberi kabul ettiğimiz bir haktır. Buna hiç bir zaman hayır demedik, ve demiyeceğiz. Ama, kanun ne zaman çıkar, orasını ben bilmem. Yarın (ni çin grev hakkı verildi?) dedirtmiyecek, yadırgatmıyacak bir halde ve şekilde, kanunu tatbik mevkiine koymak lâzımdır." Bir masal Bakan altına imzasını koyarak, elini kaldırarak iki günde hazırlanıp çıkarılıveren kanunları unutmuşa benziyor. Demokrat Parti 5 sene muhalefet ve 5 sene de iktidarda olmak üzere 10 yıldır bu memleketin meselelerini kendisine dava edinmiş olmak gerekir. Halâ "biz grev hakkını tanıyacağız demedikleri" gibi sözler- A K İ S' E mutlaka Abone olunuz Bir işçi grupunun faaliyeti Şikâyetleri pahalılıktan le on sene evvel vaad ettiklerini savsaklaması samimiyet ve ciddiyetle alâkaları zayıf hareketler olmaktan ileri gidemez. Bir gün gelip "niçin grev hakkı verildi?" sözünü kim e- decektir? Bu gün Türkiye'nin belli başlı partileri grev hakkını tanımış durumdadırlar, işçilere gelince, sendikalarımızın zayıflığı yüzünden, grev sonunda katlanacakları zorluklar şimdiden göze aldıklarını kabul etmek yerinde olur. Kaldı ki dünyanın hiçbir yerinde "niçin grev hakkı kabul edildi?" diye şikâyet edildiği görülmemiştir. Demokrat Parti, maalesef, bu meselede de kendi kendisini inkâr yolunda görülüyor. Bir bakanın hem de Çalışma Bakanı, partisinin programında kabul edilen, hükümetlerinin programında teyid olunan, bizzat kendisinin lüzumuna kani bulunduğu bir meseleye dair çıkarılacak kanundan bahsederken" ama ne zaman çıkar, orasını ben bilmem" diyebilmesi cidden aklın zor alacağı bir şeydir. Her türlü tetkik, incelemenin şimdiye kadar bitirilip kanunun çoktan çıkarılmış olması gerekirdi. Samimiyetin, söze bağlılığın eseri ancak bu olabilirdi. Bir memleketin ilerlemesi insanın ilerlemesi ile birlikte olabilir. Bu ise herşeyden evvel insanca - her bakımdan - yaşayabilmeyi icap ettirir. Bu gün Türk işçisi, maalesef bu durumda bulunamamaktadır. Hükümetin hayatı ucuzlatma, veya hayatın pahalılaşmasına mani olabilme imkânının uzağında bulunduğu anlaşıldığına göre, işçi vatandaşların dertlerine çare olmak üzere, ilk iş olarak ne yapıp yapıp ücretlerini yükseltmeye çalışması lâzımdır. Bu iktidarın yapmak istediği iktisadi kalkınmanın bir ayrılmaz unsurudur da zaten. Kaldı- ki bu gün işçi teşekküllerinin istedikleri ücretler, aylık olarak, 2800 ün onda birini bile bulmamaktadır...17 İsviçre DÜNYADA OLUP BİTENLER Alimlerin toplantısı Güneşli bir Ağustos sabahı yataklarından henüz kalkan Hiroşimalılar saat sekize doğru alarm verildiğini duyunca hiç istiflerini bozmadan sığınaklara girdiler. Bütün şehir halkı, harbin başlangıcından beri sık-sık Amerikan uçakları tarafından ziyaret edildiklerinden bu işi çoktan kanıksamışlardı. Bu seferki alarm da o hücumlardan birinin başlıyacağını bildiriyordu ve uçaklar, en fazla yarım saat içinde, bombalarını attıktan ve arkalarında birkaç yüz ölü bıraktıktan sonra çekilip, gideceklerdi. Fakat işler Japonların beklediği gibi çıkmadı. Hiroşimalılara sığmaktan çıkmalarını işaret edecek ikinci alarm hâlâ çalmamıştır. O gün sığınaklara girenler hâlâ oradadırlar. Zira 6 Ağustos 1945 sabahı Japonya üzerine en kısa akınlarını yapan A- merikan tayyareleri bütün tahminler hilâfına bir tek bomba atmakla iktifa etmişlerdi ama, bu bir tek bomba o günden beri bütün milletlerarası münasebetlerin mihverini teşkil eden atom silâhlarının ilkiydi. Bu ilk - ve bugünkülere nisbetle - iptidaî atom silâhı bile bütün dünyaya yeni bir tahrip vasıtasiyle karşı karşıya bulunduğunu anlatmaya kâfi gelmişti. Ertesi sabah çıkan gazeteler Hiroşima şehrinin yerle bir olduğunu, bir bombanın bütün şehri harabeye çevirmeye kâfi geldiğini yazıyorlardı. Sonradan sayıldığına göre, ilk atom bombası iki yüz kırk bin kişiyi öldürmüş ve yüzelli bin kişinin de yaralanmasına sebebiyet vermişti. Bu rakamlar, o zaman, ancak yüzlerce normal bombanın verebileceği hasarın kat kat üzerindeydi. On sene evvel güzel bir Ağustos sabahı sığmaklarına koşan Japonların bir daha oradan çıkmaları nasib olmamıştı. On sene sonra... İlk atom bombasının Hiroşimada patlamasından aşağı yukarı tam on sene sonra, dünyanın en büyük a- tom âlimleri, son günlerin en mühim beynelmilel faaliyetlerine sahne olan Cenevre'de toplandılar. Gayeleri insan neslini daha kolay ve daha çabuk ortadan kaldırmaya yarıyacak yeni ve tesirli atom silâhları imali değil, fakat "atom enerjisi keşfinden insanlığın hayrına neticeler temin e- debilmek yolunu aramak" tı. Bu gaye, Eisenhower'in bir teklifini müteakip, geçen sene sonunda Birleşmiş Milletler Asamblesi tarafından alınan bir kararın gerekçesinde tesbit edilmişti. Birleşmiş Milletleri bu yolda bir karar almaya sevkeden âmiller nelerdi? Atom bombasının dünya düzeni ve insan nesli için arzettiği tehlikeyi çok yakından hisseden bir çağın insanları olan bizler için, bu amille rin artık birer muamma olmaması gerektir. Küçük bir çekirdeğin içinde saklı muazzam enerji ye bu muazzam enerjinin, kötü ellerde, dünya yüzünden insanlığı silecek yıkıcı mahiyeti, artık hiç birimizin meçhulü değildir. Fakat şu noktanın da ibretle belirtilmesi gerektir "ki, ellerine dünya mukadderatı tevdi edilenler bu hakikati herkesten geç anlamışlardır. Hatırlardadır ki harbi takip eden yıllar içinde atom inhisarı Amerikanın elinde bulunuyordu. Fakat 1949 yılından itibaren. Sovyet Rusya da atom silâhları imaline başladı. O günden itibaren de bu muazzam enerji, iki büyük devletin elinde, sadece birbirleri için değil bütün insanlık için bir tehdit kaynağı olan bir "atomik silâhlanma" ya konu oldu. Bu "atomik silâhlanma" yarışı diğer dünya devletleri tarafından endişe ile takip ediliyordu. Tecrübeler sonunda alman neticeler atomik silâhların şakaya gelir cinsten olmadıklarını göstermekteydi. İyi ellerde insan dertlerinin bir çoğuna şifa olabilecek bir enerjinin kötü ellerde doğurabileceği felâketler bütün dünyayı korkuya salmıştı. Atom enerjisinin insanlık için tehlikeli yolda kullanılmasındaki felâketi ilk gören devlet adamı, ihtiyar İngiliz politika kurdu Winston Churchill olmuştu. Fakat Amerikan ve Rus devlet adamlarını ihtiyatlı bir yol tutmaya sevkeden amil eski İngiliz Başbakanının sözleri değil, a- tom enerjisinin babası sayılan büyük âlim Einstein'in ikazları olmuştur, ölümünden birkaç sene önce yaptığı bir konuşmada ihtiyar ilim adamı "insanlığın bekası isteniyorsa bugünkü zihniyeti değiştirmek gerektir" demişti. Bir harp tehdidini bertaraf Cenevre'den görünüş Bir sert sulh gayreti etmek, günümüzün en çabuk ele alınması gereken meselesidir. Zamanı gelince - ki bu zamanın gelmesini bekliyorum - insanlığı içinde bulunduğu tehlikeden haberdar etmek - için ciğerlerimde kalan bütün kuvvetle haykıracağım". Einstein insanlığı tehlikeden haberdar edemeden ölmüştü. Fakat İngiliz filozoflarından ve aslimizin en büyük düşünürü Bertrand Russell, geçenlerde, artık zamanın geldiğini düşünerek Einstein'in ölmeden evvel kaleme aldığı bir beyannameyi yayınlamıştır. Bu beyanname, Einstein'den başka, dünyaca tanınmış sekiz âlimin de imzasını taşımakta ve harbi ilga etmek çağının gelmiş olduğunu bildirmekteydi. Amerika Birleşik Devletleri Başkanının, birkaç yıl önce, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu önünde, atom enerjisinin tahripkâr değil barışçı gayelerle kullanılmasını temin için milletlerarası bir işbirliği yapılmasını istemesi üzerine kararlaştırılan bu konferans, Einstein'in vasiyetinin neşrinden bir buçuk ay kadar sonra toplanıyordu. Zaman diğer bakımlardan da iyi seçilmişti. Bir kere, büyük Cenevre konferansından sonra, hava milletlerarası bir işbirliğinin kurulmasına müsaitti. Sonra, bütün ileri memleketler, şu günlerde, atom e- nerjisinden tahripkâr olmayan gayelerle istifadeye başladıklarını bildiriyorlardı. Rusya ilk atom, enerji santralını geçen sene işletmeye açtığını açıklamıştı. Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Büyük Britanya atom enerjisi ile çalışacak endüstri merkezlerini en kısa zamanda faaliyete geçirmek üzere hazırlandıklarını, söylüyorlardı. Gündeme gelince, buraya siyasî18 DÜNYADA OLUP BİTENLER meseleler alınmamıştı. Zaten konferansın mahiyeti siy asi değil ilmiydi. önce atomdan yeni bir enerji kaynağı olarak istifade meselesi görüşülecek, sonra da bazı teknik hususlar ve atom enerjisinin muhtelif sahalardaki tatbikatı bahis konusu edilecekti. Fakat, Birleşmiş Milletler genel sekreteri Dag Hammerskjoeld'ün de işaret ettiği gibi, bir âlimler toplantısı insan faaliyetinin her cephesini ilgilendirdiği cihetle, bu konferansın siyasi -bir manası olmadığı da ileri sürülemezdi. Her devletin atom çalışmalarını gizliyen esrar perdesi a- ralandıktan sonra, ilmî alanda da olsa, varılacak bir işbirliğinin dünya gerginliğini azaltmaya yardım edeceği aşikârdı. Bu satırların yazıldığı dakikaya kadar gelen haberler, bütün dünya devletlerinin iştirak ettiği bu konferansta - Türkiye de bir temsilci ile katılmıştır. - muhtelif bloklara bağlı alimler arasındaki buzların çözülmeye başladığını gösteriyordu. Gerek Sovyet Rusya temsilcileri, gerekse de Birleşik Devletlere mensup alimler memleketlerindeki atom tesisleri hakkında karşı tarafa açıkça malûmat veriyorlardı. Ancak bu açıklamaların hakikate uygunluk dereceleri bugün sarahatle kestirilemez. Fakat herhalde teati edilen ilmi neticeler âlimler tarafından değerlendirildikten sonra konferanstaki ekspozelerin ne kadar samimi olduğu meydana çıkacaktır. Muhakkak olan nokta, atom â- limleri konferansının atom enerjisinin kullanılmasında yeni bir çığır a- çacağıdır. Bu kadar alimin bir arada toplanması, bir çekirdeğin içindeki muazzam enerjiyi keşfeden insanların, sırf bu keşiflerinden dolayı gelecek nesiller tarafından lanetle anılmak istemediklerini göstermeye kâfi sayılmalıdır. Onlar ve biz Cenevre... Ağustos... (Aydemir BAL JKAN YAZIYOR) ura'larla Mont Blanc'ın eteğinde, yüz yirmi metreye yükselen fıskiyesi, Leman gölünün mavi sulariyle, Cenevre, on senedir devam eden soğuk harbin mütarekesini dünyaya müjdeledi. Şu anda Çin diplomatları ile Amerikalı diplomatlar bu güzel dekor içinde ve bambaşka hislerle karşıkarşıya gelmişlerdir. Dik yakalı sade, siyah elbiseleri, çekik gözleri uçuk benizleriyle Çinliler, parlak gabardinli, pembe yüzlü Pasifik ötesi meslekdaşlariyle pürüzlerini, anlaşmazlıklarını, tazyik şiddet ve tehditten başka yollarla halletmeğe çalışıyorlar. Bir sene evvel Hindiçininin, Formoza meselesinin Pasifiği oradan da bütün dünyayı tutuşturmasına ramak kaldığı günlerde böyle bir karşılaşma tahayyül edilebilir iniydi? Çine karşı taktik atom silâhlarının kullanılabileceğini Foster Dulles ilân e- deli daha ne kadar olmuştu? Birleşmiş Milletler sarayı - Eski Cemiyeti Akvam - Cenevrenin kuzeyinde Leman gölüne ve Mont Blanc'a bakan yeşil sırtların üzerinde harikulade bir dekor içinde inşa edilmiş. Dört büyüklerden sonra, Birleşmiş Milletlerin Sosyal ve Ekonomik işler konseyi, atom bilginlerinin konferansı Çin - Amerika görüşmeleri tamamen yeni bir zihniyet ve iyimserlik hisleri içinde bu binada devam ediyor. Milletler arası işbirliği, beraber ölmektense beraber yaşama prensiplerinin kabul edilmesi mecburiyeti ile kurulup gidecek. Peki hakikaten barış geldi mi, soğuk harp son buldu mu? Bu suallere şimdiden kesin müsbet cevaplar verilemezse de büyük adımların atılmış olduğunu kabul etmek gerektir. Düne kadar birbirlerine tehditler savuran devletler bugün karşıkarşıya bir masanın başına o- turmuşlardır. Yeni bir harbin müşterek bir intihar olduğunu her iki ta- Adenauer Beşinci.. raf ta teslim etmek mecburiyetinde kalmışlardır. İnsanlar ihtilâflarını artık savaştan başka metodlarla halletmek zorundadırlar. Cenevrede beşer için vardan en hayırlı sonuç mutlaka budur. Dörtler konferansının diğer neticeleri de gayet çabuk alınmağa başlanmıştır. Çin Amerika görüşmeleri, Sovyet idarecilerinin Londrayı, Fransız hükümet şefinin ve bakanlarının Moskova'yı ziyaret projeleri, Rusya ve Amerika arasında kültür ve sanat "mübadeleleri bu yeni devrin ilk adımlarıdır. Bunların daha da gelişeceğini ummak ve beklemek fazla bir iyimserlik değildir. Şer kuvvetleri her tarafta mağlûp olmuştur ve olmaktadırlar, önemi olan iki tarafın da konuşmak ve anlaşmak ü- zere birbirlerine yaklaşmayı kabul etmeleridir. Bu bakımdan Cenevre'de dört büyüklerin sadece karşıkarşıya, yanyana oturup görüşmeleri dahi, senelerde yeni bir dünya savaşını hemen yanından iki defa geçtiğimiz düşünülecek olursa.küçümsenmiyecek bir başarıdır. Yeni bir Eisenhower Cenevre'den bize bu yeni havayı, bu yeni zihniyeti getiren "Dörtler" konferasının simalarının üzerinde biraz duralım. Beşer kaderine şekil veren bu baş aktörler içinde muhakkak en büyüğü Eisenhower olmuştur. Cenevre'nin keşfi Eisenhower'dir Birçoklarınca mahdut kapasiteli bir insan olarak farzedilen Eisenhower Cenevre'de liderlik vasıflarını ispat etmiştir. Bir sayfadan uzun raporları okumamakla, günde yedi saatten fazla çalışmamakla, golfa kendisini ziyadesiyle vermekle itham olunan "İke" aslında memleketinin en güç ve karışık bir siyasi devresinde büyük basiret ve sağduyu göstermiştir. En zıt kuvvetli cereyanların ortasında müfrit "eksper'lere kapılmamıştır. Sabırlı ve itidalli bir politikayla Mac Carthysme'e en müessir darbeyi vurmuştur. Kore savaşında, Hindiçini'de kongreye ve Amerikan dış politikasına hakim olmak istidadını gösteren Çin ve sanayi "lobby" lerini, kuvvet gruplarını, ağır ve zahmetli mücadelelerden sonra nötralize etmeye muvaffak olmuştur, önleyici harbe ve Hindiçini savaşına müdaheleye taraftar, Pentagon generalleri ve ' Knowland gibi senatörler sonunda karşılarında daima Eisenhower'i bulmuşlardır. Sadece bu faaliyetiyle dahi Eisenhower beşere en büyük hizmeti yapmıştır. Prestiji memleketinin hudutlarının çok ötesine gitmiş, hatta Wilson'un şerefli yerine erişmiştir. Cenevre konferansı ise tamamen Eisenhower'in şahsi bir başarısı olmuştur. Milletler arası anlaşma ve işbirliği bir gün tam manasıyle tahakkuk ederse bunda en büyük pay Eisenhower'indir. Cenevre'de bloklar arasındaki şüphe ve gerginliği bertaraf etmede en önemli hisse yine Amerika Devlet başkanına aittir. Sovyet idarecilerine en çok tesir e- den Sözler Eisenhower'in NATO, silâhsızlanma ve Amerika'nın dış politikası hakkında basit ve tabii ifadelerle canlandırdığı, sunilikten ve profesyonel tekniğin samimiyetsizliğinden uzak konuşmalara olmuştur.eisenhower, cesareti, sebatı ve idealizmi ile hakiki manada aydın bir insan misalini vermiştir. Milletler arası münasebetlerin inkişafında alıştığımız klâsik teknisyenlerden ve profesyonel politikacılardan ziyade, bu çeşit insanların beşer kederini ışığa götüreceği kanaati, geç te olsa, yerleşmeğe başlamıştır. Dulles, Eden, Molotof, Faure tipleri devirlerini yaşamışlardır. "Sizleri ikna için kafamda ve kalbimde günlerce kelimeler aradım." diye söze başlayan Eisenhower bir haftalık temasların sonunda Rus kompleksinin buzlarını eritmeğe muvaffak olmuştu. İki taraf ta menfi19 ve çekimser durumlarım terketmek sorunda kaldılar. Dulles ve Molotof bu yeni havaya uymakta güçlük çektilerse de çarnaçar bu yeni müşterek mekâna gelmek mecburiyetindeydiler, Eisenhower konferans esnasında partönerlerini dahi şaşırtan bir çabukluk ve serbestiyle hareket etti. Silâhsızlanma hakkındaki heyecan verici projesinden Dulles ancak yarım saat evvel haberdar olmuştu. Eden ve Faure ise Başkanın nutku esnasında öğrenmişlerdir. Bu bakımdan Eisenhower Dörtler konferansının "3+1" görüşmeleri haline gelmesini de önlemiş ve evvelden yapılan menfi propagandaları da çürütmüştür. Sovyet Rusya Piknik Moskovada bulunan kordiplomatik mensupları ve yabancı basın müntesipleri geçen haftanın başlarında kendilerine birer davetiye geldiğini öğrenince şaşırdılar. Davetiyelere birer de harita eklenmişti ve haritada, bir zamanlar Çariçe Katerinanın gözdelerinden Orlov Kontuna ait olan ve Moskovanın 100 km. kadar güneyinde bulunan bir malikânenin yeri ve yolu gösteriliyordu. Bu malikânenin şimdi Sovyet Konseyi Başkanı Bulganin tarafından yazlık ikametgâh olarak kullanıldığını bilenlerin hayretleri ise iki katlı olmuştu. N. S. Krutchev Silâhlar onun elinde Mesele anlaşıldığı zaman herkes rahat bir nefes aldı. Davetiye bizzat Bulganin'in imzasını taşıyordu ve kordiplomatik ile yabancı basın mensuplarını ilişik haritada gösterilen yazlıkta yapılacak bir pikniğe davet ediyordu. Bu, otuz yedi senelik komünist idaresi zarfında, bir kere daha görülmüş ve işitilmiş şey değildi. Denilen gün ve saatte - öğleden sonra iki buçukta - davete icabet edenler bütün Sovyet erkânını orada buldular. Gelenleri Mareşal Bulganin ev sahibi sıfatiyle bizzat karşılıyor, Kruşef, Molotof, Malenkof, Mikoyan ve Kaganoviç de. kendisine yardım e- diyordu. Uçsuz bucaksız bir çam ve meşe ormanı içinde kurulmuş bir masada ağırlanan misafirlere mavi e- teklik ve beyaz bluz giymiş genç kızlar hizmet ediyorlardı. Sofraya oturmadan önce misafirler gölde sandal gezintileri yapmışlar ve balık avlamışlardı. Sofrada ise, bir taraftan meşhur Kafkas şaraplarını içerken, diğer taraftan da ortadaki masanın başında oturan Bulganin'in konuşmasını dinlemek zorunda kalmışlardır. Nutkun en hoşa giden noktası bu gibi toplantıların sık sık yapılacağına dair Bulganin tarafından verilen söz olmuştur. Kruşef bu vaide "tabii işlerimizi aksatmamak şartiyle" diye ilâvede bulunmayı unutmamıştır. Temekten sonra Malenkof İngiliz maslahatgüzarı ile karısı ve çocuklarını bir motor gezintisine davet etmiştir. Mikoyan ise, bu sırada Amerika Büyükelçisi Bohlen ile bir kürek yarışma girişmiş bulunuyordu. Yarış sonunda yenilen Mikoyana: Nasıl yenilirsin? diye soran Bulganine, Mikoyan şu cevabı vermiştir: Bu gerçi millî bir karşılaşmadır ama, tamamen dostanedir. Kruşef, Jukof ve Köhief ise bir Amerikan muhabirinin küçük kızına çilek toplamayı tercih etmişlerdi. Kendisine takılan İngiliz Maslahatgüzarına Mareşal Jukof "eski mareşaller şimdi birer sulh askeri oldular" demiştir. Piknikte bulunanların - ki bunların sayısı ikiyüz elliyi bulmaktaydı - söylediklerine göre toplantının en büyük özelliği hiç siyasetten söz açılmamasıdır. Yemekler yenmiş, şarkılar söylenmiş, gezintiler yapılmış, fakat siyasete temas edilmemiştir, öyle anlaşılıyor ki Ruslar, şu anda, büyük dünya meselelerini ede almadan önce, dünyanın yeniden itimat ve dostluğunu kazanmak arzusunu beslemektedirler. Ancak bu itimat ve sempati kazanıldıktan sonradır ki Ruslar, Batı ile, dünya gerginliğine sebebiyet veren konuları müzakereye girişeceklerdir. Bu günlerde Sovyet hükümetinin esaslı bir sempati toplama kampanyasına giriştiği muhakkaktır. Rusyanın, bir anlaşmaya susamış dünya efkârından bu sempatiyi kazanacağı anlaşılıyor. Fakat ona lâyık olup olmadığını zaman gösterecektir. DÜNYADA OLUP BİTENLER Pakistan Çudhurî Muhammed Ali Zor meseleler Değişenler Dokuz aydan beri nisbî bir politik istikrar içinde bulunan Pakistan, istiklâline kavuşmasının sekizinci yıldönümüne bir kaç gün kala iki istifa ile karşı karşıya kaldı. Bu istifalar sonunda Pakistanın bir ve iki numaralı devlet adamları iş başından Çekiliyorlardı. Bu devlet adamlarından birincisi, Liyakat Ali Hanın ölümünden bu yana, Pakistanın "en kuvvetli adamı" olarak tanınan Umumi Vali Gulam Muhammed, İkincisi de Başbakan Muhammed Aliydi. Bilindiği gibi, sekiz yıldır bir A- nayasaya sahip olamayan Pakistanda iş başında bulunanlar, kuvvetlerini, ordudan ve Mecliste ekseriyeti e- linde bulunduran Müslüman Birliğinden alırlar. Fakat dokuz ay önce patlak veren bir buhran sonunda General Gulam Muhammed, Anayasayı hazırlamakla görevlendirilmiş Kurucular Meclisini dağıtarak idareyi bizzat eline almış ve memleketi bir takım kararnameler ile idareye başlamıştı. O günden beri, en büyük yardımcısı Başbakan Muhammed Ali olmuştu. Bu durum ancak bir kaç ay önce yapılan seçimlerden sonra nihayete ermiş bulunmaktadır. Fakat uzun müddet bütün bir devlet yükünü tek başına omuzlarında taşıyan Gulam Muhammed, geçen hafta içinde, bozulan sıhhatinin bu yükü daha fazla taşımasına mani olduğunu söyliyerek istifasını vermiştir. Hakikaten, son günlerde, Umumi Valinin sıhhî durumunun gittikçe bozulduğunu bildiren haberler sunmaktaydı. Bu bakımdan, Gulam Muhammedin istifasında başka manalar a- ranmamalıdır.20 DÜNYADA OLUP BİTENLER İskender Mirza Umumî Vali vekili Gulam Muhammedin çekilmesiyle boşalan Umum Valiliğe General İskender Mirzanın vekâlet etmesi kararlaştırılmıştır. Kendisinin selefinden farklı bir politika takip etmesi beklenemez. General İskender de öteden beri "sınırlı bir demokrasi" ye taraftar bulunuyordu. Fırsat düştükçe demokrasinin bir terbiye meselesi olduğunu, Pakistanın da henüz o terbiye seviyesine ulaşmadığını söylemistir. İskender Mirza Kraliyet Askeri Kolejinde okuyarak orduya intisab etmiş ilk Hind askeridir. Orduya 1921 senesinde katılmış ve 1926 senesinde Hind hükümeti tarafından Kuzeybatı Hudut Eyaleti Vali Muavini seçilmişti de Hayber siyasî temsilcisi tayin edilmiş ve 1940 yılında Peşaver Vali Muavinliğine terfi ettirilmişti da da Hindistan Millî Müdaafa Vekâleti Sekreterliğine getirilmişti. Pakistan devletinin kurulmasından sonra General İskender Mirza Pakistan hükümetinin ilk Milli Müdafaa sekreteri olmuş ve 1954 Ekim Ayında da merkezî hükümet içişleri Bakanlığına tayin edilmişti. Yeni Umumi Vali Vekilinin 1953 yılında General Eyüp Hanla beraber Türkiyeyi ziyaret ettiği de hatırlardadır. Yeni kabine General Mirza Umumi Valiliğe getirilince ilk iş olarak Başbakan Muhammed Alinin istifasını kabul etmiştir. Bu istifanın sıhhî sebeplerden [Seri gelmediği muhakkaktır. Nisan 1953 te iktidara gelen Muhammed Ali kendi partisinin - Müslüman Birliğinin - muhalefetiyle karşılaşıyordu. Müslüman Birliği, Umumi Valilikte vuku bulan değişiklikten sonra 20 iktidarı, eski Maliye Bakanı Muhammed Ali Çudhuri'ye vermek istemişti. Çudhuri yeni kabinesini kurabilmek için uzun müzakerelerde bulunmak zorunda kalmıştır. Başlangıçta yeni Başbakan, Uç merkez partisinin - Müslüman Birliği, Birleşmiş Cephe ve Avamî Partileri - iştiraki ile bir koalisyon kurmak istiyordu. Fakat Avamî Partisi, liderleri Sahravardînin Başbakan seçilmemesini bahane ederek koalisyona girmemiştir. Yeni kabine Müslüman Birliği ve Birleşmiş Cepheys mensup bakanlardan müteşekkldir. Yeni vazifeler Geçen hafta içinde Pakistan devlet mekanizmasının yüksek kademelerinde vuku bulan değişikliklerden sonra iş başına geçen yeni idareciler ciddî meselelerle karşı-karşıya bulunuyorlar. Kendilerinin dış siyaset meselelerinde güçlükle karşılaşmaları beklenemez. Zira gerek General Mirza, gerekse., Çudhurî, Gulam Muhammed ve Muhammed Alinin takip ettikleri Batı ile işbirliği siyasetine bağlı kimselerdir. Güçlükler daha ziyade iç siyaset meselelerinde meydana çıkacaktır. Bir kere Pakistan ciddî bir enflasyon tehlikesi geçirmektedir. Sonra memleket hâlâ bir Anayasaya sahip olamamıştır ve Doğu Pakistanla Batı Pakista narasındaki ayrılık devam ettikçe) de sahip olacağı yoktur. Bu iki Pakistanın bir an önce birleştirilmesi ilk halledilmesi gereken meseledir. Bundan başka Keşmir meselesi de Pakistanla Hindistan arasında askıda durmaktadır. Yeni Başbakan, verdiği ilk demeçte, buna bir hal tarzı bulmaya çalışacağını söylemiştir. Bütün bu güçlükler Muhammed Aliyi harcadıkları gibi Çudhuriyi de zor duruma düşürecek mahiyettedir. Herhalde yeni kabinenin de bunlar yüzünden kendini zor duruma düşmüş göreceği günler olacaktır. Güney Kore Yeni bir harp mi? Geçen sene toplanan Cenevre konferansından sonra arka plâna atılan ve bir yıldan beri aşağı yukarı u- nutulmaya yüz tutan Kore meselesi, geçen haftanın sonlarına doğru, tekrar günün meselesi olmuştur. Evvelki Cumartesi günü tarafsız mütareke komisyonunun komünist üyelerine - Polonya ve Çekoslovakya temsilcilerine - verdiği bir notada Güney Kore hükümeti, bunları 15 Hazirana kadar memleketi terke davet ediyordu. Bilindiği gibi, Güney Kore hükümeti, şimdiye kadar bir kaç defa daha tarafsız komisyonun dağılmasını istemiş, fakat bunun için bir mühlet vermeye kadar gitmemişti. Bu seferki notada, casuslukla itham edilen komünist üyeler 15 hazirana kadar memleketi terke davet edildiği gibi, komisyonun komünist olmayan üyelerine - İsveç ve İsviçre delegelerine - bu tarihten sonra, Güney Kore hükümetinin, bu temsilcilerin muhafazalarından kendini sorumlu addetmiyeceği de bildiriliyordu. Notanın verilmesinden önce ve sonra, Seul'de, hükümetin bu kararını destekleyen binlerce kişi tarafından nümayişler yapılmış ve tarafsız komisyonun bulunduğu bölgeyi müdafaa eden Amerikan askerlerinin üzerine ateş açılmıştı. Gürültülerin sebebi Güney Kore tarafından dağıtılması istenen tarafsız komisyon, Koredeki muhasemata son veren 28 Temmuz 1953 Pan-Mun-Jorn mütarekesi ile kurulmuştur. Uzun müzakereler sonunda ve güçlükle varılan bu anlaşmanın hükümlerine göre her iki taraf da ellerinde bulundurdukları harp esirlerini mübadele etmeyi ve mütarekenin imzalandığı sıradaki cephe hattını "ateş-kes" hattı olarak tanımayı kabul ediyordu. Bu hat, genel olarak, 38. arz dairesini takip ediyor, fakat bazı Güney Kore topraklarını Kuzey Koreye, Kuzey Kore topraklarını da Güney Koreye bırakıyordu. Esirler meselesi de şöyle bir hal tarzına bağlanmıştı: Taraflar ellerinde tuttukları esirleri karşılıklı olarak mübadele edecekler, iade edilmek istemeyen esirler ise ayrı bir muameleye tabi olacaklardı. Bunlara üç aylık bir düşünme müddeti bırakılıyordu. Bu üç ayı nezaret altında geçirecek esirler, fikirlerinden dönmedikleri takdirde istedikleri memlekete gitmek hakkına sahip olacaklardı. Kurulan tarafsız komisyon, işte bu hükümlerin tatbikine nezaret etmekle görevlendirilmişti. Koreden Syngman Rhee Dosta ihanet mi? Daha göster
- 'Büyük haber gazetecinin ayağına gelmezse o büyük haberin ayağına nasıl gider? - Söz ağzınızdan bir kez kaçınca rica minnet yemin nasıl işe yaramaz? - Samimi bir itiraf nasıl harakiri ye dönüştü? - Evren Detaylı KİŞİSEL GELİŞİM NASIL BAŞLAR?
KİŞİSEL GELİŞİM NASIL BAŞLAR? Kişisel gelişim, insanın gelişimi merak etmesi, yeni insanlar tanıması, gazetede güzel yazı yazan veya kitap yazmış insanları merak ederek onları tanımak, sadece yazılarından Detaylı YUNAN'A BEŞ BEŞ BAKİ SARISAKAL
OKUMA - ANLAMA: ÖĞRENCİLER HER GÜN NELER YAPIYORLAR? 1 Türkçe dersleri başladı. Öğrenciler her gün okula gidiyorlar, yeni şeyler öğreniyorlar. Öğretmenleri, Nazlı Hanım, her Salı ve her Cuma günü sınav Detaylı 29 EKİM TÖRENLERİ. Cumhuriyet Bayramı Republic Day OFFICIAL HOLIDAY. Cumhuriyetin ilanı ve Atatürk'ün Cumhurbaşkanlığı'na seçilmesi
DONEM : 21 ÇILT ; 1 YASAMA YILI: 1 4 üncü Birleşim 20.5.1999 Perşembe Detaylı Yönetici tarafından yazıldı Pazartesi, 24 Ağustos 2009 04:42 - Son Güncelleme Çarşamba, 26 Ağustos 2009 19:20
Düğünlerde Takılan Sahte Paralar Yüksek eğitimini tamamlamış, babası ticaretle uğraşan, annesi ise bir bankada görevli bulunan bir ailenin tek kızıydı. Okul arkadaşı ile evlenmeye karar vermişlerdi. Damat Detaylı T.C. İSTANBUL 13. AĞIR CEZA MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI (T.M.K. 10. MADDE İLE YETKİLİ) TUTANAK
1 Kılıçdaroğlu: İş adamı konuşuyor tehdit, gazeteci konuşuyor tehdit, belediye başkanı konuşuyor tehdit, ne olacak tehditlerin sonu? Tarih : 04.06.2011 -BATMAN MİTİNGİ- Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu, Detaylı 626 Türkiye Cumhuriyeti ile Federal Almanya Cumhuriyeti arasında imzalanan Kültür Anlaşmasının tasdiki hakkında Kanun
Hocam Prof. Dr. Nejat Göyünç ü Anmak Üzerine Birkaç Basit Söz PROF. DR. 133 Prof. Dr. Alaattin AKÖZ SÜ Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Hiç unutmadım ki! Akademik olarak hem yüksek lisans, hem de doktora Detaylı BURSA SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 1.NCİ HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ KURULUŞ-GÖREV VE YETKİ YÖNETMELİĞİ
BURSA SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 1.NCİ HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ KURULUŞ-GÖREV VE YETKİ YÖNETMELİĞİ Genel Kurul tarafından kabulü; Karar Tarihi : 24.02.1992 Karar No. : 15-5 Kuruluş Madde 1 Bursa Detaylı OKUL MÜDÜRÜMÜZLE RÖPORTAJ
OKUL MÜDÜRÜMÜZLE RÖPORTAJ Kendinizden biraz bahseder misiniz? -1969 yılında Elazığ'da dünyaya geldim. İlk orta ve liseyi orada okudum. Daha sonra üniversiteyi Van 100.yıl Üniversitesi'nde okudum. Liseyi Detaylı Bu haftaki yazımıza geçmişten bir medya kazasıyla giriyoruz Yıl 1983
- Turgut Sunalp'e seçim kaybettiren medya kazası - Gaffur'a Vakit zulmü Ve - İki ayrı "KANATLI" kaza RAPORU HAZIRLAYANLAR: Azime Acar & Ender Bölükbaşı * * * Bu haftaki yazımıza geçmişten bir medya kazasıyla Detaylı TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI HALUK DİNÇER İN KADIN-ERKEK EŞİTLİĞİ HAKKINDA HER ŞEY KISA FİLM YARIŞMASI ÖDÜL TÖRENİ KONUŞMASI
TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI HALUK DİNÇER İN KADIN-ERKEK EŞİTLİĞİ HAKKINDA HER ŞEY KISA FİLM YARIŞMASI ÖDÜL TÖRENİ KONUŞMASI 7 Ocak 2015 İstanbul, Sabancı Center Sayın Konuklar, Değerli Basın Mensupları, Detaylı Türkiye: 1936 yılında maden istihsalâtımız umumiyet üzere artmıştır. Bu yılın istihsal adetlerini bir öncesi ile karşılaştıralım:
Türkiye: 1936 yılında maden istihsalâtımız umumiyet üzere artmıştır. Bu yılın istihsal adetlerini bir öncesi ile karşılaştıralım: Listede zımpara müstesna - ki yalnız iki, üç yüz tonluk bir tenakus göstermiştir, Detaylı Şöyle ki ; Etnik köken olsaydı Bir şiir yüzünden yere düşen yiğidi %85 oy ve Üç Millet Vekili ile Parlamentoya gönderilmezdi,
Türk Ocakları Genel Merkezi Merkez Yönetim Kurulu Üyesi Efendi BARUTCU, Türk Ocakları nın 100 üncü kuruluş yıldönümü kutlamaları çerçevesinde, Sönmeyen Ocak Türk Ocakları ve Türkiye nin Geleceği konulu Detaylı Medeni haklarını kullanmaya ehil olmıyan, amme hizmetlerinden menedilen veya ağır hapis ve haysiyetimuhil bir cürümden dolayı hapis cezası ile mahküm
429 VETERİNER HEKİMLİĞİ MESLEĞİNİN İCRASINA, TÜRK VETERİNER BİRLİĞİ İLE ODALARININ TEŞEKKÜL TARZINA VE GÖRECEĞİ İŞLERE DAİR KANUNUN YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMIŞ HÜKÜMLERİ Kanun Numarası : 6343 Kabul Tarihi Detaylı ANAYASA HUKUKU (İKTİSAT VE MALİYE BÖLÜMLERİ) 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ ARASINAV 17 KASIM 2014 SAAT 09:00
ANAYASA HUKUKU (İKTİSAT VE MALİYE BÖLÜMLERİ) 2014 2015 GÜZ DÖNEMİ ARASINAV 17 KASIM 2014 SAAT 09:00 A. ANLATIM SORUSU (10 puan) Temsilde adalet yönetimde istikrar kavramlarını kısaca açıklayınız. Bu konuda Detaylı ASKİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ KURULUŞ GÖREV VE YETKİ YÖNETMELİĞİ
ASKİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HUKUK MÜŞAVİRLİĞİ KURULUŞ GÖREV VE YETKİ YÖNETMELİĞİ T.C. ANKARA BÜYÜK ŞEHİR BELEDİYESİ BELEDİYE MECLİSİ Karar No: 81 23.02.2004 - K A R A R - ASKI Genel Müdürlüğünün 1. Hukuk Müşavirliğinin Detaylı AĞUSTOS 2015 GÜNDEM ARAŞTIRMASI NA DAİR
AĞUSTOS 2015 GÜNDEM ARAŞTIRMASI NA DAİR Marpoll Kamuoyu Araştırma Şirketi, kamuoyunu yani halkın kanaatlerini karar alıcıların ve uygulayıcıların meşruiyetini sürdüren önemli bir faktör olarak görmektedir. Detaylı DÜZEY B1 Avrupa Konseyi Ortak Dil Ölçütleri Çerçevesinde BÖLÜM 4 SINAV GÖREVLİSİNİN KİTAPÇIĞI. Dönem Mayıs 2010 DİKKAT
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ, ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΡΑΤΙΚΟ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΓΛΩΣΣΟΜΑΘΕΙΑΣ Eğitim, Hayatboyu Öğrenme ve Din İşleri Bakanlığı Devlet Dil Sertifikası DÜZEY B1 Avrupa Konseyi Ortak Dil Ölçütleri Detaylı TEŞKİLATLANMA VE KOLLEKTİF MÜZAKERE HAKKI PRENSİPLERİNİN UYGULANMASINA MÜTEALLİK SÖZLEŞME
TEŞKİLATLANMA VE KOLLEKTİF MÜZAKERE HAKKI PRENSİPLERİNİN UYGULANMASINA MÜTEALLİK SÖZLEŞME Bu sözleşme, ILO'nun temel haklara ilişkin 8 sözleşmesinden biridir. ILO Kabul Tarihi: 18 Haziran 1949 Kanun Tarih Detaylı "Satmam" demiş ihtiyar köylü, "bu, benim için bir at değil, bir dost."
Günün Öyküsü: Talih mi Talihsizlik mi? Bir zamanlar köyün birinde yaşlı bir adam yaşıyormuş. Çok fakirmiş. Ama çok güzel beyaz bir atı varmış. Kral bu ata göz koymuş. Bir zamanlar köyün birinde yaşlı bir Detaylı Bu haftaki yazımızda, iki medya karşılaşmasında, bürokratların kendilerini star gibi hissetmemesinin etkilerini değerlendireceğiz
- Starız, starsınız, starlar FED Başkanı Bernanke, nasıl star olduğunu anladı? THY Genel Müdürü ise rötar yaptı - Fransa daki Rolex krizi - Siyasette bel altı vuruşlara karşı, yakın tarihten çarpıcı bir Detaylı İnsanların birbirleriyle ve devletle olan ilişkilerini düzenleyen kurallara hukuk denir. Hukuk kurallarını koyan, uygulanıp uygulanmadığını
İnsanların birbirleriyle ve devletle olan ilişkilerini düzenleyen kurallara hukuk denir. Hukuk kurallarını koyan, uygulanıp uygulanmadığını denetleyen en yüksek organ ise devlettir. Hukuk alanında birlik Detaylı O sabah minik kuşların sesleriyle uyandı Melek. Yatağından kalktı ve pencereden dışarıya baktı. Hava çok güzeldi. Güneşin ışıkları Melek e sevinç
ANKET SONUÇLARI Anket -1 Lise Öğrencileri anketi. Bu anket, çoğunluğu Ankara Kemal Yurtbilir İşitme Engelliler Meslek Lisesi öğrencisi olmak üzere toplam 130 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya Detaylı M. Sinan Adalı. Eski zamanlarda yaşamış peygamberlerin ve ümmetlerinin başlarından geçen ibretli öyküler, hikmetli meseller
- Aman ormancı, yaman ormancı Bıraktın bizde derin bir acı - Dua ile bisiklet gider mi?... - Özbek Paşa'dan AKP falı... Ve - Bush'tan "beni kimse sevmiyor" sendromu RAPORU HAZIRLAYANLAR: Azime Acar & Ender Detaylı Aşşk Kahve ve Laduree
Aşşk Kahve ve Laduree Daha önce adını çok duyduğum; ama bir türlü gidemediğim Aşşk Kahve ye nihayet gitmeyi kafaya koydum. Hafta sonları sahil yolu çok kalabalık olduğundan eşimi ikna edip o yola sokamıyordum. Detaylı O KOLTUĞA GALİP HOCA YAKIŞIR!
11.11.2014 Salı İzmir Basın Gündemi O KOLTUĞA GALİP HOCA YAKIŞIR! Kazım Erkmen Daha dün gibi hatırlıyorum, İzmirlilerin Yeşilyurt Devlet Hastanesi diye bildikleri o Hatay daki hastanenin Başhekimliği ne Detaylı 22.05.2014 Perşembe İzmir Gündemi
22.05.2014 Perşembe İzmir Gündemi GÜNAH KEÇİSİ BULUNDU! Katip Çelebi Üniversitesi (İKÇÜ) Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Tancan Uysal, Soma daki kömür faciası hakkında çok tartışılacak bir yazı kaleme aldı. Detaylı 7-10 ŞUBAT 2002 TARİHLERİ ARASINDA TRABZON DA YAPILAN İNCELEMELER HAKKINDAKİ ALT KOMİSYON RAPORU
7-10 ŞUBAT 2002 TARİHLERİ ARASINDA TRABZON DA YAPILAN İNCELEMELER HAKKINDAKİ ALT KOMİSYON RAPORU Alt Komisyon Raporu, 14 Mart 2002 Perşembe günü yapõlan Komisyon toplantõsõnda oy birliği ile kabul edilmiştir. Detaylı Bir gün Pepe yi görmeye gittim ve ona : Anlayamıyorum her zaman bu kadar pozitif olmak mümkün değil, Bunu nasıl yapıyorsun? diye sordum.
PEPE NİN HİKAYESİ Pepe, herkesin olmak isteyeceği türden bir insandı. Her zaman neşeli olup, her zaman, söyleyeceği pozitif bir şey vardı. Birisi istediğinde hemen gidiyor, daima : Daha iyisi olamaz! diye Detaylı KILIÇDAROĞLU K.MARAŞ'TA
KILIÇDAROĞLU K.MARAŞ'TA Chp Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, Kahramanmaraş ın Elbistan İlçesi nde siyaseti sadece insan için yaptıklarını, iktidara gelmeleri halinde terörü sonlandırıp ülkeye huzuru getireceklerini Detaylı MİLLET MECLİSİ TUTANAK DERGİSİ
S.Sayısı: 161 Yabancı memleketlerle geçici mahiyette ticaret anlaşmaları ve Modüs vivendiler akdine ve bunların şümulüne giren maddelerin gümrük resimlerinde değişiklikler yapılmasına ve anlaşmaya yanaşmıyan Detaylı 27.09.2012 İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu İle Çok Ciddi Yükümlülükleri ve Büyük Cezalar Geliyor Pazartesi, 12 Kasım 2012 18:55
I- GİRİŞ: Bilindiği gibi, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, 30.06.2012 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak, bir kısım maddeleri yayımı tarihinde yürürlüğe girdiği halde, diğer bir kısım maddeleri Detaylı Cumhuriyet Halk Partisi
EMRE KÖROĞLU BAŞKANLIK İÇİN ADAYLIĞINI AÇIKLADI EMRE KÖROĞLU CHP BODRUM İLÇE BAŞKANLIĞINA YENİLİKÇİ VE BAŞARI ODAKLI BİR SİYASET İÇİN ADAY OLDUĞUNU AÇIKLADI Emre Köroğlu 29 Kasım 2015 Pazar günü yapılacak Detaylı İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XVII I. BÖLÜM TBMM X. DÖNEM ( )
IX İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XVII I. BÖLÜM TBMM X. DÖNEM (1954 1957) A. 1954 SEÇİMLERİ... 3 Seçim Sonuçları... 3 Meclis Başkanlığı ve Cumhurbaşkanlığı Seçimi... 4 X. Dönemde Detaylı SURİYE TÜRKMEN PLATFORMU I. TOPLANTISI ONUR VE ÖZGÜRLÜK MÜCADELESİ SONUÇ BİLDİRİSİ
YENİ AKİT GAZETESİ İNTERNET SAYFASINDAKİ 16 03 2015 TARİHLİ HABERE İLİŞKİN YORUMUM AŞAĞIDADIR Erdoğan: Bedeli suç işleyen ödesin Erdoğan, Balıkesir Ekonomi Ödülleri Töreni nde konuştu: Ben diyorum ki, Detaylı Asuman Beksarı. Türkiye nin İlk ve Tek Kadın Karides Yetiştiricisi. Yaşamdan Kesitler Sema Erdoğan. J. Keth Moorhead
Yaşamdan Kesitler Sema Erdoğan Türkiye nin İlk ve Tek Kadın Karides Yetiştiricisi Asuman Beksarı J. Keth Moorhead Hiç kimse başarı merdivenlerini elleri cebinde tırmanmamıştır. sözünü Asuman Beksarı için Detaylı Üniversite Üzerine. Eğitim adı verilen şeyin aslında sadece ders kitaplarından, ezberlenmesi gereken
KİTAP GÜNCESİ VIII. GELENEKSEL KİTAP GÜNLERİ SAYI:3 Issue #: [Date] MAVİSEL YENER İLE RÖPOTAJ 1. Diş hekimliği fakültesinden mezunsunuz. Bu iş alanından sonra çocuk edebiyatına yönelmeye nasıl karar verdiniz? Detaylı Meme Kanseri Taraması Hakkında Kısa Film*. *Central and East London Breast Screening Service tarafından hazırlanmıştır.
Film Deşifresi Açılış Jeneriği Meme Kanseri Taraması Hakkında Kısa Film*. *Central and East London Breast Screening Service tarafından hazırlanmıştır. Adım Zohra. Bir buçuk yıldır Central and East London Detaylı TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİNİN DIŞ İLİŞKİLERİNİN DÜZENLENMESİ HAKKINDA KANUN
7117 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİNİN DIŞ İLİŞKİLERİNİN DÜZENLENMESİ HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 3620 Kabul Tarihi : 28/3/1990 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 6/4/1990 Sayı : 20484 Yayımlandığı Düstur Detaylı KIBRIS GEÇİCİ TÜRK YÖNETİMİ MECLİSİ. 12'nci Birleşinr 18 ARALIK 1970 CUMA
/ DONEM: II t KIBRIS GEÇİCİ TÜRK YÖNETİMİ MECLİSİ Z A B I T L A R I 12'nci Birleşinr 18 ARALIK 1970 CUMA - 2 - GÜNDEM; BOLUM: A 1. 1970 Disiplin Adliye Kurulları (Geçici Hükümler) Kural Tasarısı. 2. Sosyal Detaylı Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Mahpus Hasta Bölümü İnceleme Raporu
Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Mahpus Hasta Bölümü İnceleme Raporu 24. Dönem 4. Yasama Yılı 2014 (Rapor Komisyonun 29.01.2014 tarihli toplantısında kabul edilmiştir.) ANKARA NUMUNE EĞİTİM Detaylı Budist Leyko dan Müslüman Leyla ya
Budist Leyko dan Müslüman Leyla ya Hiroşima da büyüdüm. Ailem ve çevrem Budist ti. Evimizde küçük bir Buda Heykeli vardı ve Buda nın önünde eğilerek ona ibadet ederdik. Bazı özel günlerde de evimizdeki Detaylı Dönem : 4 Topiant, : 3 MİLLET MECLİSİ S. Sayısı : 194'e 2 nci Ek
Dönem : 4 Topiant, : 3 MİLLET MECLİSİ S. Sayısı : 194'e 2 nci Ek 2 ve 4ncü Maddelerinin Değiştirilmesine, Değişik 60 nci ve Bu Kanuna Bir Ek Madde ile Bir Geçici Madde İlâvesine Dair nın C. Senatosunca Detaylı 5.SINIF TÜRKÇE (GENEL DEĞERLENDİRME TESTİ) almıştır?
5.SINIF TÜRKÇE (GENEL DEĞERLENDİRME TESTİ) Öğle üstü bir cip gelip obanın çadırları önünde durdu. Çocuklar hemen çevresinde toplaştılar. Cipten önce veteriner, sonrada kaymakam indi. Obanın yaşlıları hemen Detaylı Bağdat Cad. No:108/B D:26 Fenerbahçe Kadıköy İSTANBUL. : Bilirkişi 2. Ek Rapor ve Ayrık 2. Ek Rapora Karşı Beyanlarımızdan İbarettir.
24 MAYIS 2011. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ SAYIN BAŞKANLIĞI NA 200/. ESAS DAVALILAR VEKİLİ : 1-2-.. : Av. AHMET AYDIN Bağdat Cad. No:108/B D:26 Fenerbahçe Kadıköy İSTANBUL DAVACI :. SİGORTA A.Ş. VEKİLİ : Detaylı Bodrumlu seçmenden yoğun katılım
Bodrumlu seçmenden yoğun katılım Kocadon ve CHP ye Demir, CHP ye katılan vatandaşlara rozet taktı CHP li Başkan Kocadon: Barışa en yakın parti CHP dir CHP li Bodrum Belediye Başkanı Mehmet Kocadon, CHP Detaylı Melih Güler. - şiirler - Yayın Tarihi: 11.9.2011. Yayınlayan: Antoloji.Com Kültür ve Sanat
- şiirler - Yayın Tarihi: 11.9.2011 Yayınlayan: Antoloji.Com Kültür ve Sanat Yayın Hakkı Notu: Bu e-kitapta yer alan şiirlerin tüm yayın hakları şairin kendisine ve / veya yasal temsilcilerine aittir. Detaylı SELANİK BAŞKONSOLOSUMUZUN KAÇIRILMASI
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΡΑΤΙΚΟ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΓΛΩΣΣΟΜΑΘΕΙΑΣ Milli Eğitim ve Din İşleri Bakanlığı Devlet Dil Sertifikası DÜZEY B1 Avrupa Konseyi Ortak Dil Ölçütleri Çerçevesinde BÖLÜM Detaylı KÖY İÇME SULARI HAKKINDA KANUN
Değerli Yöneticiler, son yıllarda vergi incelemeleri büyük ölçüde bu konu etrafında dönmeye başladı. Şayet bir grup şirketi iseniz, diğer bir deyişle ilişkili şirketlerden mal ve veya hizmet alıp satıyorsanız, Detaylı ÜÇÜNCÜ TÜRK KENEŞİ İŞ FORUMU. (24 Ekim 2014, Nahçıvan) TÜRK KENEŞİ GENEL SEKRETERİ RAMİL HASANOV UN İŞ ADAMLARINA HİTABI
ÜÇÜNCÜ TÜRK KENEŞİ İŞ FORUMU (24 Ekim 2014, Nahçıvan) TÜRK KENEŞİ GENEL SEKRETERİ RAMİL HASANOV UN İŞ ADAMLARINA HİTABI Sayın Âli Meclis Başkanı, Sayın Bakan, Sayın Oda Başkanları, Değerli İş Adamları, Detaylı KUSADASl - demokrat 12 Mart 2010 Sayfa 5 AYDIN'DA SEKTÖR TOPLANTILARI 'Ekonomi, sanayi ve ticaret' konulu toplantı Atatürk Kültür Merkezi'nde yapıldı Vali Coş: Kriz döneminde, kredi notu yükseltilen ender Detaylı ΣΔΛΙΚΔ ΔΝΙΑΙΔ ΓΡΑΠΣΔ ΔΞΔΣΑΔΙ. ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 2 ώρες ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 24 Μαΐοσ 2011 ΣΟ ΔΞΔΣΑΣΙΚΟ ΓΟΚΙΜΙΟ ΑΠΟΣΔΛΔΙΣΑΙ ΑΠΟ 6 (ΔΞΙ) ΔΛΙΓΔ. Τπογραφή καθηγητή:
ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΠΟΤΡΓΔΙΟ ΠΑΙΓΔΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΣΙΜΟΤ ΓΙΔΤΘΤΝΗ ΜΔΗ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΚΡΑΣΙΚΑ ΙΝΣΙΣΟΤΣΑ ΔΠΙΜΟΡΦΩΗ ΣΔΛΙΚΔ ΔΝΙΑΙΔ ΓΡΑΠΣΔ ΔΞΔΣΑΔΙ ΜΑΘΗΜΑ: ΣΟΤΡΚΙΚΑ ΕΠΙΠΕΔΟ: A ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 2 ώρες ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 24 Μαΐοσ 2011 Detaylı ACR Group. NEDEN? neden?
ACR Group NEDEN? neden? CİNSİYET YÜZDE % Kadın Erkek 46,8 53,2 YAŞ - - - - - - 18-25 26-35 20,1 27,6 36-45 46-60 29,4 15,2 60+ 7,7 I. AMAÇ Bu çalışmanın amacı, aylık periyotlar halinde düzenlediğimiz, Detaylı Göller Bölgesi Aylık Hakemli Ekonomi ve Kültür Dergisi Ayrıntı/ 60
ÖZET: Batı Akdeniz Kalkınma Ajansı nın (BAKA) yeni Genel Sekreteri Mehmet Sırrı Özen, görevine geçen ay başladı. Özen; ilk olarak ekip arkadaşlarım diye hitap ettiği BAKA nın personeliyle toplantı yaptı, Detaylı Söylemek istemediğimiz birçok şey, söylemek istediğimiz zaman dinleyici bulamaz.
Söylenen her söz, içinden çıktığı kalbin kılığını üzerinde taşır. Ataullah İskenderî Söz ilaç gibidir. Gereği kadar sarf edilirse fayda veriri; gerektiğinden fazlası ise zarara neden olur. Amr bin As Sadece Detaylı Bazen tam da yeni keşfettiğiniz, yeni tanıdığınız zamanda yitirirsiniz güzellikleri.
C i h a n D e m i r c i Damdaki Mizahçı 90 Yaşında Eskimeyen Bir Usta: Haldun Taner Bazen tam da yeni keşfettiğiniz, yeni tanıdığınız zamanda yitirirsiniz güzellikleri. 1986'da yitirdiğimiz Haldun Taner Detaylı MehMet Kaan Çalen, 07.04.1981 tarihinde Edirne nin Keşan ilçesinde doğdu. İlk ve orta öğrenimini Keşan da tamamladı. 2004 yılında Trakya
ÖTÜKEN MehMet Kaan Çalen, 07.04.1981 tarihinde Edirne nin Keşan ilçesinde doğdu. İlk ve orta öğrenimini Keşan da tamamladı. 2004 yılında Trakya Üniversitesi, Tarih Bölümü nden mezun oldu. 2008 yılında Detaylı Dr. İsmet Turanlı. Köln
Dr. İsmet Turanlı Köln Fertilite bozukluklarında Psikosomatik yönden diagnoz ve tedavi Fertilite bozukluğu olan hastalara prensip olarak BİO-PSİKO-SOSYAL dimensiyonda yaklaşmak lazımdır. Lüzumlu diyagnostik: Detaylı KAMU YÖNETİMİ KAMU YÖNETİMİ YRD.DOÇ.DR. BİLAL ŞİNİK
İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ KAMU YÖNETİMİ KAMU YÖNETİMİ YRD.DOÇ.DR. BİLAL ŞİNİK BAKANLAR KURULU Bakanlar Kurulu, Başbakan ve bakanlardan kurulur. Cumhurbaşkanı bakanlar kurulunun Detaylı Anneye En Güzel Hediye Olarak Ne Alınması Gerekir?
Anneye En Güzel Hediye Olarak Ne Alınması Gerekir? Hayatımızın en değerli varlığıdır anneler. O halde onlara verdiğimiz hediyelerinde manevi bir değeri olmalıdır. Anneler için hediyenin maddi değeri değil Detaylı 3 Kasım 2002 Seçimlerine Doğru: Senaryolar ve Alternatifler...
OSMANİYE KAHRAMANMARAŞLILAR YARDIMLAŞMA VE DAYANIŞMA DERNEĞİNE GÖRKEMLİ AÇILIŞ. Osmaniye de yaşayan Kahramanmaraş lılar tarafından kurulan Osmaniye Kahramanmaraşlılar Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği nin Detaylı DENİZ YILDIZLARI ANAOKULU MAYIS AYI 1. HAFTASINDA NELER YAPTIK?
DENİZ YILDIZLARI ANAOKULU MAYIS AYI 1. HAFTASINDA NELER SERBEST ZAMAN YAPTIK? Çocuklara sporun önemi anlatıldı ve her sabah spor yaptırıldı. Çocuklar ilgi köşelerinde öğretmen rehberliğinde serbest oyun Detaylı T.C. GEBZE BELEDİYESİ ÖZEL KALEM MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV TANIMLARI. Karar Tarihi: 07/03/2008 Karar No: 84 Sayfa No: 1/5 BİRİNCİ BÖLÜM AMAÇ:
GÖREV TANIMLARI Karar Tarihi: 07/03/2008 Karar No: 84 Sayfa No: 1/5 AMAÇ: BİRİNCİ BÖLÜM Madde 1) Bu yönetmeliğin amacı 5393 Sayılı Belediye Kanunu nun 48 nci maddesi, ISO 9001-2000 kapsamında, Görev, Çalışma Detaylı AKOFiS İŞ GÜVENLİĞİ PAKETİ 17 KASIM 2014. Halkla İlişkiler Başkanlığı
İŞ GÜVENLİĞİ PAKETİ 17 KASIM 2014 Halkla İlişkiler Başkanlığı TA K D İ M Değerli; Ana Kademe, Kadın Kolları, Gençlik Kolları MKYK üyemiz, Bakan Yardımcımız, Milletvekilimiz, Ana Kademe, Kadın Kolları, Detaylı ATATÜRK ÜN BAZI KURULUŞLARIN HATIRA DEFTERLERİNE YAZDIKLARI
ATATÜRK ÜN BAZI KURULUŞLARIN HATIRA DEFTERLERİNE Yrd. Doç. Dr. Hülya BAYKAL Kurtuluş Savaşı'nın başından itibaren, Atatürk'ün ziyaret ettiği kuruluşlar için, O'nun görüşlerini almak, izlenimlerini belirlemek Detaylı 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun bu hükmünden yola çıkarak, İçişleri Bakanlığının emniyet ve asayişi sağlamada, yürütme organları olarak
J.T.G.Y.K. 1 Amaç MADDE 1 - Bu Kanun, Türkiye Cumhuriyeti Jandarma Teşkilatının görev, yetki ve sorumluluklarına, hizmetin getirdiği bağlılık ve ilişkilere, teşkilat ve konuşa ait esas ve usulleri düzenler. Detaylı İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ SİYASET AKADEMİSİ ANKARA DEMOKRATİKLEŞME SÜRECİNDE KÜRT VE ERMENİ MESELELERİNİ TARTIŞTI!
İSTANBUL AYDIN ÜNİVERSİTESİ SİYASET AKADEMİSİ ANKARA DEMOKRATİKLEŞME SÜRECİNDE KÜRT VE ERMENİ MESELELERİNİ TARTIŞTI! Türkiye nin önemli toplumsal ve politik konularının tartışıldığı İstanbul Aydın Üniversitesi Detaylı ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ : 2014 2015 Μάθημα : Τουρκικά Επίπεδο : Ε1 Διάρκεια : 2 ώρες Detaylı Türkiye nin köklü şirketlerinden PET HOLDİNG 40 yaşında
Türkiye nin köklü şirketlerinden PET HOLDİNG 40 yaşında 23 Nisan 2014 Çarşamba 17:23 Devremülk Turizm inden Sağlık Turizm ine, madencilik ve mermerden gayrimenkule kadar farklı alanlarda faaliyet gösteren Detaylı Biz Fakir Okuluz Bizim Velimiz Bize Destek Olmuyor Bizim Velimizi Sen Bilmezsin Biz Bağış Alamıyoruz Cümlelerini kurarken bir daha düşüneceksiniz.
Aşağıda Emek vererek Yazmış olduğumuz yazı ve bilgileri 5 dakika ayırıp okur inceler ve bizden ücretsiz bir örnek kayıt dosyası talep ederseniz. Biz Fakir Okuluz Bizim Velimiz Bize Destek Olmuyor Bizim Detaylı BÖLÜM I Genel Esaslar
865 KARADA ÇIKABİLECEK YANGINLARLA, DENİZ, LİMAN VEYA KIYIDA ÇIKIP KARAYA ULAŞABİLECEK VE YAYILABİLECEK VEYA KARADA ÇIKIP KIYI, LİMAN VE DENİZE ULAŞABİLECEK YANGINLARA KARŞI ALINABİLECEK ÖNLEME, SÖNDÜRME Detaylı U T A N A K. Dönem : 2015 Toplantı : Nisan Birleşim : 5 Oturum : 1 Birleşim Tarihi : 10.04.2015 Birleşim Saati : 17.30
T U T A N A K Dönem : 2015 Toplantı : Nisan Birleşim : 5 Oturum : 1 Birleşim Tarihi : 10.04.2015 Birleşim Saati : 17.30 Gündemin 1. maddesinde yer alan yoklama yapıldı. 34 üyeden müteşekkil İl Genel Meclisinin Detaylı TÜRKİYE NİN NABZI AĞUSTOS 2015 ERKEN SEÇİM ÖNCESİ SİYASAL DURUM DEĞERLENDİRMESİ
TÜRKİYE NİN NABZI AĞUSTOS 2015 ERKEN SEÇİM ÖNCESİ SİYASAL DURUM DEĞERLENDİRMESİ MetroPOLL Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi A.Ş. Cinnah Caddesi No: 67/18 06680 Çankaya/ANKARA Tel: (312) 441 4600 Detaylı FAALİYETİNİ TERK EDEN BİR MÜKELLEFİN TERK DÖNEMİNE AİT ZARARLARININ MAHSUBU MÜMKÜN MÜDÜR
FAALİYETİNİ TERK EDEN BİR MÜKELLEFİN TERK DÖNEMİNE AİT ZARARLARININ MAHSUBU MÜMKÜN MÜDÜR KEMAL AKMAZ YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİR BAĞIMSIZ DENETÇİ I- GİRİŞ Bilindiği üzere gelir vergisi uygulamasında ticari kazançlarından Detaylı 1.Birlik ilkesi: İslam inancına göre bütün varlıklar, bir olan Allah tarafından yaratılmıştır.
KÜÇÜK KALBİMİN İLK REHBERİNİN BU GÜNÜME UZATTIĞI HAYAT YOLU Nereden geliyor bitmek tükenmek bilmeyen öğrenme isteğim? Kim verdi düşünce deryalarında özgürce dolaşmamı sağlayacak özgüven küreklerimi? Bazen, Detaylı T.C. B A Ş B A K A N L I K Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü GENELGE 2001/23
GENELGE 2001/23 İLGİ : 09.08.1994 tarih ve B.02.0.PPG.0.12-383-12761 (1994/32) sayılı genelge. Genel bütçeye dahil dairelerle katma ve özel bütçeli idareler ve bunlara bağlı sabit ve döner sermayeli müesseseler, Detaylı HUKUK. Soru Bankası İÇTİHAT
HUKUK Soru Bankası ÇTHT G SS - TÜK. TH VT TM T.- 1 SOU G SS - TÜK. TH VT TM T.- 1 SOU 1.. Federal devletin tüzel kişiliği yoktur.. Federe devletlerin ayrılma hakkı yoktur.. Federe devletlerin uluslararası Detaylı ARAŞTIRMA GRUBU. Prof. Dr. Özer SENCAR Prof. Dr. İhsan DAĞI Prof. Dr. Doğu ERGİL Dr. Sıtkı YILDIZ Dr. Vahap COŞKUN MAYIS - 2011