Oltu taşı hakkında bilgi | Genel Kültür Sitesi
Anasayfa » Ekonomi » Oltu taşı özellikleri
Oltu taşı ülkemizde bulunan en önemli taşlardan bir tanesidir. Özellikle tesbih yapımında kullanılan Oltu taşı tesbihleri oldukça değerli olan tesbihlerdir. Oltu taşı ismini Erzurum ilimizin Oltu ilçesinde çıkarılmasından dolayı almıştır. Oltu taşı yarı değerli taşlar kategorisinde bulunmakta olup özellikle süs eşyası, takı, ziynet eşyası gibi eşyaların yapımında kullanılmaktadır.
Oltu taşı özellikleri nelerdir?
Oltu taşı oldukça yumuşak bir taş olması sebebiyle kolay işlenmesi özelliğinden dolayı yukarda belirtmiş olduğumuz gibi genel olarak süs eşyası yapımında kullanılmaktadır.
Genel olarak rengi siyah renktedir. Zaten en çok tercih edilen renkte siyah renktir.
Oltu taşı bir karbon bileşenidir. (Bu nedenle genel olarak siyah renkte bulunmaktadır)
Oltu taşı işlemeciliği genel olarak küçük dükkânlarda Oltu ilçemizde işlenmektedir. Tescilli taşlar arasındadır.
Oltu taşının çıkarıldığı maden sayısı aşağı yukarı 250-300 civarındadır ve tamamı Oltu ilçesinde bulunmaktadır.
Oltu taşının çıkarılıp işlenmesi epey bir eskiye dayanmaktadır. Kayıtlarda ortaçağ döneminde de çıkarılan bu taşın süs eşyası, tesbih ve sandık yapımında hatta heykellerde dahi kullanıldığı bilgisi bulunmaktadır.
Sertlik derecesi Mohs sertlik derecelendirmesine yani skalasına göre 3’tür. (Elmasta bu 10’dur)
Karbon içeriği yoğun yani yüksek olan bir taş olup 1,5’lik bir yoğunluk derecesine sahiptir.
Oltu taşı yanabilen taşlardan olup, yandığı zaman siyah is çıkarır. Ve geride kül bırakır. Yanması da alevli şekilde olur. Bu nedenle bu taştan yapılan eşyaların ateşten uzak tutulması gerekmektedir.
Oltu taşı sürtünme yoluyla elektriklenmekte olup çok hafif olan bazı maddeleri çekebilir.
Oltu taşının bir önemli özelliği ise örneğin bu taşı yaktıktan sonra yani ani şekilde soğutulur ise donar ve sertleşir. Cam şeklinde kalıp alır. Özellikle Oltu taşının yapılması ustalık istemektedir. Çünkü işlenmesi sırasında çabuk kırılma özeliği bulunmaktadır.
Oltu taşı aslında bir linyit çeşididir. Yeraltında yumuşak bir yapısı olmasına karşın hava ile temas ettiği zaman sertleşmektedir.
Oltu taşı parlatılabilen bir yapıya sahip bulunmaktadır.
Doğada kırıklı bir yapıda bulunmaktadır.
Oltu taşı işlenmesi kolay olan, işlendikçe sertleşen bir yapıya sahip olup en önemli özelliği ise kullandıkça parlaklığı artan bir yapıya sahip olmasıdır. (Bu neden Oltu taşı ile yapılmış olan tesbihlerin en çok parlayanı en çok kullanılanıdır)
Oltu taşının yukarda renginin genel olarak siyah olduğunu söylemiştik bunun haricinde kahverengi renkte olan Oltu taşlarında bulunmaktadır.
Oltu taşından yapılan ürünler genel olarak şöyledir;
Tesbih (Oltu taşının en çok kullanıldığı eşyadır)
Bu eşyalar haricinde başka çeşit süs eşyası da yapılmakta ve bazı süs eşyalarında kullanılmaktadır.
Oltu taşından yapılan bu eşyaların genel olarak vücutta birikmiş olan elektriği attığı strese iyi geldiği söylenmekte olup özellikle tesbihin bu konuda oldukça faydalı olduğuna inanılmaktadır.
Oltu taşı ürünlerinin en çok satıldığı yer Oltu ilimizin bağlı olduğu Erzurum ilimizdir. Erzurum ilimizde birçok Oltu taşı işlenilen yer olmakla birlikte aynı zamanda bu taşın ürünlerinin satıldığı çok sayıda dükkân bulunmaktadır. Ayrıca Oltu taşı tesbihleri satan birçok dükkân bulunmakla birlikte Erzurum da bulunan Rüstem Paşa Kervansarayı’nda bulunan dükkânların tamamı Oltu taşı ürünleri satmaktadır.
Oltu taşından yapılmış olan tesbih başta olmak üzere birçok ürün özellikle il dışına gönderilmekte ve il dışında satılmaktadır.
Özellikle tesbih düşkünlerinin en önemli gözdelerinden bir tanesi Oltu taşı tesbihleridir. Fiyatları normal tesbihlere göre epey bir oranda pahalıdır. En ucuzu aşağı yukarı 2015 yılı itibariyle 100 TL’nin üzerinde olup bundan çok çok pahalı olan tesbihlerde vardır. Genel fiyata bakıldığı zaman normal bir Oltu tespihini 200-250 civarında bir fiyatı bulunmaktadır.
Fakat özellikle Gürcistan gibi ülkelerden gelen taklit ürünler daha ucuza satılmakta olup kesinlikle Oltu tesbihi ile boy gösterecek bir Oltu taşı kalitesine sahip değildir. Daha kalitesi ve daha çabuk kırılan ve yıpranan bir taştan yapılan tesbihlerdir.
Oltu Belediyesi Resmi web sitesi (oltu.bel.tr)
Maden Tetkik Arama Genel Müdürlüğü resmi web sitesi (mta.gov.tr)
Polye nedir, nasıl oluşur, özellikleri nelerdir?