Bıngıldak Nedir? | Uzm. Dr. Süleyman Mevlitoğlu | ANATOLIA HOSPITAL - ANADOLU HASTANESİ | Anadolu Hastaneler Grubu | www.anatoliahospital.com
Ana Sayfa » Makaleler » Bıngıldak Nedir?
Beyin dokusu ve onu saran beyin zarları kafatası ile korunur. Kafatası birden çok kemikten oluşur. Gebelik döneminde bu kemikler arasında birleştirici uçlar ve bıngıldak adında baklava şeklinde açıklık vardır. Halk arasında ‘yumuşak nokta’ da denir. Bıngıldak kafatası kemiklerinin birleşme noktalarının arasında kalan, bağ dokudan oluşan bölgesidir. Gebeliğin son zamanlarına kadar 6 tane iken genelde doğum öncesi 5 tanesi kapanır.
İlk 2 yılda beyin büyümesi çok hızlı olduğu için bu kafa kemiklerinin büyümeye uyum sağlayabilmesi gereklidir. Kafa içindeki basınç ve hacim değişimlerinde kafa kemikleri esnek olmadığından ancak bıngıldak sayesinde bunu dengeleyebilir.
Bebek doğarken kafatası henüz tam gelişmemiş ve son şeklini almamıştır. Kemiklerin üst üste binerek, kafatasının esneyerek doğum kanalına girebilmesine ve doğumun kolay olmasına bıngıldak sayesinde olanak sağlanmış olur.
Çok sert darbe olmadıkça bıngıldaktan bebeğe herhangi bir zarar olmaz. Bıngıldak hassas ve korunaksız bir bölge değildir. Saç taramak, konak temizlemek, yıkamak, buraya dokunmak gibi basit müdahelelerde etkilenme olmaz.
Kemik doku sert olduğundan başı alından arkaya doğru hafif bir basınçla okşarsak bıngıldak hissedilebilir.
• Ağlama, nefes alıp verme sırasında bıngıldakta şişme olağandır.
• Bebeklerde bazen bıngıldak nabız gibi atıyor görünür. Bıngıldak bebeğin kalp atışıyla hareketlendiği için normaldir.
• Bebeğin öksürme, ağlama ve kusma sırasında bıngıldakta hafif kabarıklık gözlenmesi de normaldir.
İshal, kusma gibi vücutta sıvı kaybı olan durumlarda bıngıldakta çökme olur. Sıvı kaybının ciddi boyutta olduğunu gösterir.
Bıngıldakta şişme ise menenjit denilen beyin zarı iltihabını ve kafa içi kitle ve beyin omurilik sıvısı arttıran durumlarda meydana gelir. Çocuklar sağlıksız görünürler ve başka bulguları da vardır. Bundan dolayı tamamen sağlıklı çocuklarda bu ihtimal düşüktür, endişelenmeye gerek yoktur.
Ön bıngıldak 12-18. ayda kapanır. 24.aya kadar da uzayabilir. Bazı çocuklarda arka bıngıldak da açık görülür, en geç 3 ayda kapanmalıdır.Bıngıldağın erken kapandığı durumlarda genelde skafa kemikleri arasındaki uçlar aracılığı ile baş büyümesi devam etmektedir. Böyle bir durumda ayda 1 defa baş çevresi ölçülmelidir.
Bebeğin başındaki bıngıldakları hissedilemiyorsa bu muhakkak kapandığı anlamına gelmez. Her defasındaki kontrollerde doktor tarafından değerlendirilmelidir. Ama erken kapanması bazı sağlık sorunlarını gösterebilir. Kafatasındaki kemikler arası boşlukların ve bıngıldağın erken kapanması;
• Beynin büyümesine ve gelişmesine engel olabilen bir hastalığı (kraniyosinostoz) anlatıyor olabilir. Bu durum bazı genetik hastalıklarla da birlikte olabilir.
• Bebeğin kafatasının içinde basınç yaratabilir. Böyle bir şüphe durumunda Beyin ve Sinir Cerrahi Uzmanı değerlendirmesi gerekebilir.
Bıngıldak neden geç kapanır? Bıngıldağın normalden büyük olması nedendir?
• İskelet gelişim bozukluğu
• Hidrosefali (Beyindeki basıncı arttıran, kafatasını genişleten durumlar)
• Subdural hematom
• Osteogenezis imperfekta
Bıngıldak hangi hastalıkların belirtisi için değerlendirilir?
Rutin kontrol ve hastalık için muayenesininde bıngıldak açısından değerlendirebilmek için bebeğin sakin ve oturur olması gerekmektedir. Eğer aşağıdaki belirtiler bebeğin genel durumu ve keyfi iyi olup ek bir belirtisi yok ise normal olarak kabul edilecektir;
• Bıngıldak Çökmesi; Vücutta oluşan sıvı kayıplarında bıngıldak çöker ve bu çökme şekliyle oluşan sıvı kaybının ciddiyeti hakkında bilgi verir. İshal ve kusma yaşayan bebeklerin bıngıldağında çökme meydana gelebilir. Bu durum bebekte sıvı kaybının ciddi düzeylerde olduğunu göstermektedir. Söz konusu durumda acilen bebeğe yeterli miktarda su verilmesi gerekir
• Bıngıldakta Şişme; Bazı durumlarda bıngıldakta şişme meydana gelebilir. Bu durum ise tümöral oluşumlar, menenjitler ve hidrosefali gibi durumların oluşması durumlarında oluşur.
• Bıngıldağın Olduğundan Fazla Çıkıntılı Durması; Kafa içi basıncının arttığına işaret eder ve doktor kontrolünü gerektirir. Erken müdahale edilmesi gereken durumlarda çocukta hastalığa dair başka bulgularda görülebilir.
Bıngıldağın kapanması için bebeklere verilen vitamin şurupların faydası olur mu?
Tüm bebeklere doğumdan itibaren anne sütünde yetersiz olduğundan dolayı günlük 400-600 ünite D-vitamini verilmesi önerilir. Bebekleri raşitizmden korur. Ayrıca tüm kemikleri olduğu gibi bıngıldağın oluşumuna sebep veren kemik gelişimini destekleyerek D-vitamini eksikliği bulgularından bıngıldağın geç kapanmasını da önleyecektir.
Bıngıldak erken kapandığında D-Vitamini kullanılır mı?
bıngıldak nedir bıngıldak uzman doktor süleyman mevlitoğlu süleyman mevlitoğlu