Tunus'ta üç müziğin karması: Maaluf (video)
Endülüs müziğinden izler taşıyan maaluf tarzı, Tunus'ta önemli yere sahip. Tarihi 16. yüzyıla uzanan bu tarz iki farklı şekilde icra ediliyor. 80 yılı geride bırakan Raşidiyye Müzik Enstitüsü, maaluf tarzı ve Tunus'un müziğinin diğer geleneksel türleri üzerine çalışmalarını sürdürüyor.
02 Haziran 2015 Salı 13:56
Endülüs nağmeleri, geleneksel Tunus müziğinde en sık duyulan seslerden. Endülüs müziğinden tınılar taşıyan maaluf tarzı, son yarım asırdır adı Tunusla anılan müzik türlerinden. Mısır'dan mağrip coğrafyasına ulaşan klasik Arap müziği, Tunus ve Fas'ta daha çok maaluf tarzına evrilmiş durumda.
Maaluf müzik geleneği Tunus'ta köklü bir geçmişe sahip. Maaluf müziği uzmanlarından Ali Sayari, maaluf tarzının Endülüs müziği ile Osmanlı saray müziğinin bir karması olduğunu söylerken, sözlerini şu şekilde sürdürdü: "Maaluf müziği 16. yüzyıl Türk beyleri ve onların beraberinde getirdiği müzisyenlerin etkisi ile yerleşti Mağrip coğrafyasına. Endülüs müziği ile Osmanlı saray müziğinin buluşma noktası oldu Tunus. Bu bir çok kültür ve sanat alanında olduğu gibi, müzikte de kendini maaluf tarzı olarak gösterdi. Çok eski maaluf eserlerinde onlarca Türkçe kelimeye rastlayabiliyoruz. Maaluf ayrıca tasavvufla da içiçe büyüdü.”
Raşidiyye Okulu, Tunus geleneksel müziğini geleceğe taşıyor
Tunus'ta geleneksel müziğin canlı tutulmasında rol oynayan en önemli kurumlardan biri Raşidiyye Müzik Enstitüsü, maaluf tarzı ve Tunus'ta yaşayan müzik türleri üzerine çalışmalar yürütüyor. 18. yüzyılda Osmanlı yöneticilerinden müzisyen Muhammed Raşid Bey'in adını taşıyan okul, 1934'de sanatçı Mustafa Sıfır'ın girişimiyle açıldı.
Türk, Endülüs ve Arap müziğinden izler taşıyan Tunus geleneksel müziğine hayat veren Raşidiyye Okulu, bu yıl 80. kuruluş yıldönümünü kutladı. Etkinlikte Tunus-Türkiye Dostluk Derneği'nin daveti ile Türk sanat müziği topluluğu konser verdi.
Raşidiyye Enstitüsü Müdürü Muhammed Hedi Muhli, etkinlikte şu şekilde konuştu: “Bu yıl, Seksen Sene Seksen Aşk sloganıyla etkinliklerimizi gerçekleştiriyoruz. Seksen yıldır çok büyük müzisyenler gelip geçti Raşidiyye'den. Fransız sömürüsünden sonra, kendi öz müziğimizi korumayı başaran ve bu enstitüyü kuran rahmetli Mustafa Sıfır'a büyük minnet duyuyoruz. Daha nice usta isimler, Tunus geleneksel müziğini yeni nesillere taşımak için çabalar harcadılar. Geçmişten bugüne kadar tüm kayıtlarda, icra edilen tüm eserlerde bir Türk ve Endülüs havası daima olmuştur. Bu yıl da kuruluş yıldönümümüzü Türk müzisyenlerle geçirmekten dolayı gurur duyuyoruz. Her iki kültürün, müziğin ortak yanları izleyicileri de memnun ediyor."
Raşidiyye Enstitüsü'nün gelecek nesillere aktarılması yönünde çalışmalar yürüttüğü maaluf müziği, dünyevi ve dini olarak iki farklı şekilde icra ediliyor. Ud ve kemanın can verdiği maaluf müziğinde, melodiler kadar sözler de dokunaklı. Kemençe, ud, keman ve kanun, geleneksel maaluf müziğinde en çok duyulan enstrümanlar. Türk ve Tunus müzikleri arasındaki geçmişe dayalı benzer tınılar da, maaluf müziğinde dikkat çeken en önemli ayrıntı olarak kendini hissettiriyor.
Güncelleme Tarihi: 02 Haziran 2015, 13:56