Haberler >Dünya>Ankara’nın resti Condi’nin müdahalesi
05.10.2005 - 02:05 | Son Güncelleme: 05.10.2005 - 02:05
Lüksemburg-Ankara ekseninde yaşanan krizi iki önemli gelişme sona erdirdi.
Türkiye rest çekti: Avusturya’nın ‘tam üyeliği’ sulandırma girişimi üzerine Ankara, ‘Biz bunu kabul edemeyiz. Avusturya tek başına Türkiye’ye direniyorsa, o halde Türkiye’yi veto etsin’ diye rest çekti.
Condi araya girdi: ABD Dışişleri Bakanı Rice, ‘AB ile yaptığınız bir anlaşma NATO’da elinizi bağlamaz’ diye güvence verdi.
TÜRKİYE’nin AB miladı gelip çatmıştı. 25 AB ülkesinin Türkiye ile müzakerelerin başlaması için toplandığı Lüksemburg’taki puslu, karamsar sonbahar havası, görüşme masasına da yansımıştı.
Avusturya, bilinçaltındaki ‘Viyana sendromundan’ kurtulamıyor, Türkiye’ye imtiyazlı ortaklık gibi alternatif bir teklif sunulmasını istiyordu. AB Dönem Başkanı İngiltere, MÇB’nin birinci paragrafında Türkiye için müzakerelerin tam üyelikle sonuçlanmasını sulandırıp alternatif arayışlara yönelen Avusturya engelini aşamadığını önceki sabah Ankara’ya iletti. Ankara, bu bildirim üzerine İngiltere’ye, ‘Biz bunu kabul edemeyiz. Mademki Avusturya tek başına Türkiye’ye karşı direniyor, o zaman Türkiye’yi veto etsin. Çünkü Türkiye olarak AB’yi istemiyoruz gibi bir duruma düşmek istemeyiz’ yanıtını verdi.
İngiltere, 30 saat içinde birçok kez ikili görüşme gerçekleştirdiği Avusturya’ya Ankara’nın istediği gibi ‘o zaman Türkiye’yi veto edin’ teklifini götürdü. 25’ler içinde Türkiye karşıtı tek ülke olmaktan çekinen Avusturya ‘imtiyazlı ortaklık’ şartından vazgeçince ilk engel aşıldı.
Ama bu kez Ankara, müzakerelerin yol haritası olacak Müzakere Çerçeve Belgesi’nin ‘Uluslararası Kurumlarda Türkiye’nin AB politikasını benimsemesine’ ilişkin paragrafa itiraz ediyordu.
Umutsuz hava Ankara’da da kendini hissettiriyordu. TSİ 12.30’u gösterdiğinde Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, ‘Türkiye, milli menfaatlerinin gerektirdiği pozisyonu korumaktadır’ diyordu. Lüksemburg, pür dikkat Erdoğan’ı dinliyordu. Bu sırada başkentler arasında başdöndürücü bir telefon trafiği yaşanıyordu. ABD Başkanı George W.Bush’un Türkiye ile ilgili daha önceki yaptığı baskıları AB’de tepki gösterdiğinden Washington perde arkasında kalmayı tercih ediyordu. İngiltere Dışişleri Bakanı Jack Straw, ABD’li karşıtı Condoleezza Rice’a görüşmelerle ilgili bilgi veriyordu.
DÜĞÜMÜ ÇÖZEN CÜMLE
Başbakan Tayyip Erdoğan ise bu sırada Kızılcaham’dan Ankara’ya gitmek üzere konvoyuyla yola çıkmıştı. Saatler 13.25’i gösteriyordu. Arayan ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice’dı. Özel Kalem Müdürlüğü aracılığıyla yürütülen görüşmede Rice, Başbakan Erdoğan ile yaklaşık 25 dakikalık bir görüşme yaptı. Ankara, 5’inci paragrafa NATO’da Kıbrıs’a yönelik vetoyu kaldırması anlamına geleceği gerekçesiyle karşı çıkıyordu. Condi’nin mesajı ise; ‘AB ile hangi anlaşmayı yaparsanız yapın, bu NATO’da elinizi bağlamaz, çünkü biz öyle olmadığını düşünüyoruz’ oldu.
Bunun üzerine 5’inci maddeye, ‘Bu paragraf, Türkiye’nin uluslararası kuruluşlarda yükümlülüklerine halel getirmez’ şeklinde ek yapılması gündeme geldi. Ancak Rum Kesimi itiraz edince İngiltere Dışişleri Bakanı Straw’ın konuşmasında bu sözlere yer verilerek kriz aşıldı, müzakereler başladı.
Dün AB ülkelerinin Washington’daki temsilcileriyle biraraya gelen Rice Türkiye’nin AB üyeliğine desteğini bir kez daha yinelediğini söyledi.
Avrupalı elçilerle Türkiye’yi konuştu
ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice, dün Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin Washington’daki temsilcileriyle yaptığı görüşmede Türkiye’nin AB üyeliğine desteğini bir kez daha yineledi.
ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Sean McCormack, düzenlediği günlük basın toplantısında, AB’nin Türkiye ile müzakere sürecini başlatması konusunda ABD’nin katkısının olup olmadığını soran bir gazeteciye, ABD Dışişleri Bakanı Rice’ın, AB ülkelerinin Washington’daki temsilcileriyle biraraya geldiğini ve Türkiye’nin AB üyeliğine desteğini bir kez daha yinelediğini söyledi.
Bu toplantıda Rice’ın, Avrupa-ABD ilişkileri, Ortadoğu’da demokrasinin yayılması ve terörizm konularının yanı sıra Türkiye’nin AB ile müzakerelere başlama kararı hakkında konuştuğunu söyleyen McCormack, ‘Rice, Türkiye’nin sıkı bağlarla Avrupa’ya demirlenmesi, transatlantik ailesinin çıkarlarına en iyi hizmet edecek şeydir ve bu barış, refah ve demokrasinin ilerletilmesinde çok olumlu bir güç olacaktır, mesajı verdi’ dedi.