Kobi Kredi Limit Rating - TCR Kredi Derecelendirme Hiz. A.Ş
AnasayfaDerecelendirmeKobi Kredi Limit Rating	"Tahvil ve Yatırım Fonları vadeleri boyunca ve zaman içerisinde değişen derecelendirme notları alım-satım işlemlerini artırırken bunun temel sebebi, genellikle portfolyo yöneticilerinin belirli bir derece kategorisini yatırım bantı olarak görüp, derecesi yükselen ya da azalan menkul kıymeti satarak yerine yatırım seviyesine uygun menkul kıymeti satın almalarıdır."
Kobiler İçin: Kredi Limit Rating
Kredi Kullanım Derecelendirme Notu Geri ödemede temel riskler altı temel başlık altında değerlendirilmektedir. Geri ödemenin kaynak(ları) bilindikten sonra bu geri ödemeleri tehlikeye sokan riskler detaylı analize tabi tutulmaktadır. Bu faktörler şirketin zaman içerisinde nakit akış karı oluşturabilmesine veya varlıklarının likiditesi ve değerine yön vermekte.
Şirketin kredi analizi altı aşamada ele alınır:
A) Makroekonomik Faktörler ve Dışsal Destekler(%10)
B) Yönetimsel Risk Analizi ve Kurumsal Yönetişim(%20)
C) Ticari Risk Analizi(%30)
D) Finansal Risk Analizi(%30)
E) Mevcut Projeler ve Risk Analizi(%5)
Şirketin hali hazırdaki ve gelecekteki kredibilitesini etkileyen “başlıca faktörler” olmakla birlikte olası ekonomik şoklar ve beklenmedik gelişmeler kredi notunda ani değişimlere sebep olabilecektir. Bir şirketin faaliyetlerinin önemli bir kısmının birden fazla sektörde yer aldığı vakit, her biri bağımsız olarak analize tabidir.
A) Makroekonomik Faktörler ve Dışsal Destekler (%10)
· HÜKÜMET DESTEĞİ/TEŞVİK POLİTİKALARI (15%)
· GRUP İÇİ YARDIM (15%)
· MAKROEKONOMİK RİSK (35%)
· EBEVEYN DESTEĞİ (%35) Kredi talebi incelenirken özellikle geri ödemenin esas kaynağını tespit etmek en önemli süreçtir.Bu konuda farklı boyutta araştırma ve incelemeler sonucu elde edilen bulgular standart metodoloji içerisinde şirketin geri ödeme gücünü bize verecektir.
B) Yönetimsel Risk Analizi (%20)
Bir şirketin strateji(si) hem yönetimce kullanılan ifade ve beyanlarda hem de piyasada ki yarattıgı algı ile paralellik ve uyum arz etmelidir. TCR şirket stratejisinin muhtevası ve uygulaması bakımında analizlerinde yer verdiği unsurlar şirketin hisse fiyatları hareketlerindede önemli etkiye sahip faktörlere odaklanmıştır.
· Açıklık ve hedef
· İcraat ve gerçekçilik
· Liderlik gücü
· Hissedar değerine olan vurgu
· Başarı: finansal ölçüler
TCR'nin önem verdiği faktörlerden olan iyi oluşturulmuş bir yönetim ekibi hem icrai hem de denetimsel anlamda genişlik ve derinliğe sahip olması önemlidir.
C) Ticari Risk Analizi (%30)
Ticari Risk ve Strateji :
Bir şirketin finansal performansını ve varlık yönetimini analiz etmek için, sadece şirketi makro hesaplarda olduğu üzere bağlı bulunduğu piyasa ve endüstride konumlandırmak değil, aynı zamanda bir şirketin izlemesi gereken spesifik stratejiyi anlamak ve onun gelecekteki takibini yapmayı tasarlamakta önemlidir. Şirketin “işletme modelini” anlamaya çalışmada, eğer ürün ve pazar hedefi endüstriyel gelişim açısından mantıklı bir yapıya sahipse, temel ürünlerin ya da hizmet tarifinin, şirketin coğrafi pazarı ve durum tespiti gibi konular üzerinde değerlendirmeler yapılabilir. Dahası müşteriler, arz ediciler üzerinde araştırma yapılarak müşteri ve arz edici konsantrasyonu ölçülebilir. Bunları değerlendirirken pazarlık gücünü kimin elinde tuttuğunu anlamak fiyatları ve ödeme koşullarını müzakere etmede faydalı olur. (varsa şayet) üretim süreçlerinin değerlendirilmesi ham madde, iş gücü ve ulaşım açısından bir üretim bölgesinin gereği gibi seçilip seçilmediği üzerine analizler ticari risk unsurlarını tespit için önem arz etmektedir.
Şirketin pazardaki rakipleri karşısındaki konumu sadece pazar payını değil fakat aynı zamanda şirketin niş işletmesi mi, fiyat koyucu mu ya da alıcı mı olup olmadığını belirlemek , Şirketin rakiplerine karşı “rekabete dayalı avantajı”nı anlamak için önem arz etmektedir.
Nakit akışı oranları, bir şirketin borç olarak aldıgı miktarı faizi ile birlikte geri ödeme yeteneğini gösterir. Şirketler yatırımcılarından/bankalardan/tasarruf sahiplerinden faaliyetlerini genişletmek için sermaye(yi), borç aldıklarından, nakit akışı oranları bir şirketin borçlarını geri ödeme yeteneğini ölçmede kullanılır.
Mali (finansal) yapı oranları, işletmenin dış kaynaklarla öz kaynakların bileşimine ilişkin finanslama politikalarını değerlendirir. Mali yapı analizinde kullanılan oranlar başlığı altında toplanan oranlar, işletmenin faaliyet sonucu zarar etmesi, varlıklarının değerinin düşmesi ya da gelecek yıllarda tahmin edilen tutarda fon yaratamaması durumunda, söz konusu işletmenin uzun süreli yükümlülüklerini yerine getirip getiremeyeceği konusunda önemli ipuçları vermektedir.
- Net Faiz Karşılama Katsayısı
İşletme faaliyetlerinden sonra nakit akışı ile karşılanan net mali harcamaların miktarını ölçer.
- İşletme Geliri için Nakit Miktarı / Borçlar
Nakit işletme geliri ile karşılanan toplam borçların miktarını ölçer.
Daha yüksek oran uzun vadede borcu daha fazla geri ödeme kabiliyetini gösterir.
- Nakit İşletme Geliri / Toplam Borçlar
Nakit işletme gelirleri ile karşılanan toplam borçların değerini ölçer.
- EBITDA / Kısa Vadeli Borçlar
EBITDA ile karşılanan kısa vadeli borçların miktarını, nakit işletme kabiliyetinin risk faktörlerin(den)in birini ölçer.
Nakit Akışındaki Değişim
- Son Üç Yıldaki Nakit Akış Değişimleri
Finansal modeldeki yaklaşımın aksine, şirketlerin fon akışının belirlenmesi ve 3 yıllık trendin benzer kategorilere ayrılmaları perspektifini ele alır. Faiz ödemesinden sonra nakit akışı değerlendirilmektedir ve büyük şirketler için risk seviyelerini ayırt etmede ölçüdür.
- CEO'nun kredi bilgileriyle ve model için seçilen değişkenler şunlardır.
Her bir ticari sektörden toplam kredilerin sayısı bir risk faktörü olarak kullanılmaktadır.
Ticari sektörler ve aşırı kredi borçları kriteri, sanayi-sektör tipi ve şirket büyüklüğüne göre farklı olarak tanımlanır. Az sayıda kredinin kredi derecelendirme üzerinde olumlu etkisi bulunmaktadır.
Burada odak noktası sektörün gelecekte büyümesini etkileyen faktörlerdir.
Sektör hızlı büyümelerle birlikte genç mi yoksa nispi bir yavaş büyümeyle birlikte olgun mu; sektör düşüşte mi? Yani hayat çizgisinde hangi aşamada ? Sektördeki büyüme dinamiklerinin şirketlerin faaliyetlerini sürdürdükleri sektör içersinde dikkate değer bir katılımları vardır. Büyüyen sektörlerin büyüme süreçlerini fonlandırmaları gerekir.
- Sektördeki büyümenin bir dizi muhtemel nedeni vardır. Örneğin:
- Ekonomik döngüler ve konjectürel yapı Örn. tekstil, kağıt
- Teknolojik döngüler örn. cep telefonları
Yönetimin kar yaratma yeteneğini ölçme performansının incelenmesi için Karlılık rasyosu ile ilgili faktörler yönetim rasyonalizasyonunun ölçeğidir. Karlılık oranları, iyi işleyen finansal pazarlarda, işletme yönetiminin etkinliğini belirlemede, yatırılan sermaye için işletmenin doyurucu bir kar sağlama yeteneği temel bir göstergedir. Bir işletmenin elde ettiği karın, ölçülü, yeterli, doyurucu olup olmadığı konusunda değerlendirme yapılırken, sermayenin kullanıldığı alanlarda sağlayabileceği gelir, genel ekonomik koşullardaki gelişmeler, aynı endüstri kolundaki benzer işletmelerin kar oranları ve işletmenin kar hedefleri gibi etmenler göz önünde tutulmaktadır.
Arz Riskleri uygunluk, fiyat, nitelik ve zamanlamayı merkez alır. Ele alınması gereken hususlar şunlardır:
Şirket, makul bir fiyat ve nitelikteki malları satışa sunmayı mümkün kılacak bir zamanlamayla yeterli bir hammadde miktarını elde edebilecek mi? Hammaddeyi kim sağlıyor? Şirket tek bir arz firmasına mı tabi yoksa kolaylıkla hammadde kaynaklarını değiştirebilir mi? Arz firmaları kolaylıkla malları temin edebiliyor mu yoksa mallar kıt kaynaklı mı? Malzemeler nereden geliyor? Hükümet ve bireysel kanunlar açısından uygunluklarında bir kısıtlama olabilir mi? Hangi faktörler ham madde fiyatlarını etkilemektedir? Fiyat nasıl değişebilir? Şirketi, hammadde fiyatlarında şirketin aleyhine yer alan değişikliklere karşı korumak için herhangi bir adım atılabilir mi? Yönetim bu adımları attı mı? Yönetimin gerekli arzı koruma altına almak için attığı adımlar nelerdir? Oldukça uzmanlaşmış, belki de deniz aşırı ölçekli, az sayıda arz firmasına güvenen şirketler özelikle riske açıktır. Buna karşın ticari mal üreten yerel arz firmalarına güvenenlerin arz riskiyle karşılaşması nispeten daha az olur.
Üretim Riskleri üretkenliği, maliyet ve niteliği merkez alır. Şirket, hammaddeleri nihai mallara verimli, zamanında ve efektif bir anlayışla dönüştürebiliyor mu? Hangi süreç sayesinde şirket satış amacıyla hammaddenin mala dönüşmesi için değer artırımında bulunuyor? Bunu yapmanın büyük riskleri nelerdir? İş gücünün uygunurluğu. İş gücü nitelik mi ve eğer öyleyse şirket çalışanlarını nasıl elinde tutabilir ya da yenilemeler yapabilir ve hangi maliyetle bunu yapabilir?
Talep riskleri, ürünün maliyetleri karşılamada ve kar üretmeye yetecek miktarda ve fiyatta satılıp satılmadığını merkez alır. Şirketten nihai malı kim alır? Şirket büyük bir alıcıdan mı yoksa genel olarak endüstrilere/ülkelere yayılan alıcılara mı tabidir? Satın alma –fiyat, nitelik, marka vs. konularını etkileyen faktörler nelerdir? Rakip kimdir ve ürünlerini satmak ve pazar paylarını arttırmak için hangi stratejileri kullanıyorlar? Yönetim bu tehdidi göğüslemek için alternatif çıkış planları mevcutmu?
D) Finansal Risk Analizi (%30)
Finansal Bilgi ve Veriler:
- TCR, Kurumların geneli için, Denetim raporlarını ve en son üç veya daha fazla yıla ait mali tabloyu değerlendirmekte. Yeni kurulmuş olanlar, şirket birleşmeleri gibi durumlarda daha az sayıda mali rapor gerekebilir.
- Şirketin genişlemesi, yayılması, konsolidasyon ve şirketin ayrılan bir bölümü hallerinde, bu durumla ilgili kurumların, birleşmiş ve/veya ayrılmış mali tablosunu kullanmaktayız.
-Ticari işletmenin transfer ve/veya devir alınması durumunda, mali yükümlülükler de dahil, ister kısmi ister bütün olsun, şirketin transfer ve/veya devir sürecinden sonra mali durumunu değerlendiririz.
Finansal analizlerde temel faktörler:
Muhasebe Standartları Kalitesi (15%)
Mevcut Finansal Konum (25%)
Nakit Akış Yeterliliği (25%)
Finansal Esneklik (35%)
Özellikle Kullandığımız Belgeler:
1. Şirketin son 3 yıllık bağımsız denetim raporu.
2. En az 3 yıllık bilançolar ve gelir tabloları.
3. En az 3 yıllık kâr dağıtım bilgileri ve Vergi beyanları.
4. Şirketin faaliyet raporları,
5. 3 yıllık olağan ve olağanüstü Genel Kurul kayıtları,
6. Yönetim Kurulu toplantı notları,
7. Yöneticilere ait bilgiler,
8. Faydalı olacak gerekli diger belgeler.
“Likidite” bir şirketin yakın dönemde yükümlülüklerini karşılamak amacıyla hangi kaynaktan paraya ulaştığına tekabül eden bir kavramdır.
Geleneksel likidite standartları (yakın gelecekte halihazırda paraya çevrilmesi varsayılan) mevcut (beyan tarihinden itibaren 12 ay içinde) borçları karşılamak üzere mevcut mal yeteneğini çok daha dar bir açıdan ele almıştır. ÖDEYEBİLİRLİK
“ödeyebilirlik” bir şirketin finansal risk derecesinin bir değerlendirmesidir ve bir şirketin senetlerini vaktinde ve uzun dönem içinde sürdürülebilmesi amacıyla şirket yeteneğini oluşturabilmesi anlamına gelmektedir.
Ödeyebilirlik iki ayaklı bir testtir: şirket sadece asli, faiz ve diğer borçları zamanında ödemekle kalmayıp aynı zamanda ticari sürdürebilirliğini sağlamak için yatırıma devam etmelidir. Bütün artı değer nakitini borç ödemeye ve iş yatırımlarının zararını kapatmaya kendini adayan şirktler, sonuç olarak mevcut durumlarını koruyamazlar; satın alınırlar, likidite edilirler, ya da batarlar.
Uzun dönem ödeyebilirlik analizi, bunun yansıdığı ve yansıyacağı borçları ele alır ve bu borçların vaktinde karşılanıp karşılanmadığını dikkate alır.
BİLANÇO VE KAR, ZARAR ÖLÇÜMLERİ
Geleneksel ödeyebilirlik ölçüleri bilanço ve gelir beyan oranlarının bir şirketin borçlarını karşılayabilme yeteneği üzerinde durur. İşletmeyi desteklemek amacıyla öz kaynak tedarikçileri ve borç tarafından temin edilen nispi fon miktarını ölçmeye yarayabilen bazı oranlar vardır. Kaldıraç oranı; harici finans seviyesini ve gerek kendiliğinden olanı gerekse borcu şirketin öz kaynak değer defteriyle karşılaştırır.
Fon kaynaklarının uygun karışımını belirlemek için, vade kavramının denkliği önem taşımaktadır. Bu durum uzun vadeli ya da daimi ihtiyaçların uzun vadeli ya da daimi fonlarla finanse edilmesi gerektiğini ifade eder. Kısa dönemli fonlandırma şirket için güvenli bir kaynak değildir (bu durum özellikle talep gereği çoğunlukla geri ödenilebilir karşılıksız çeklere ilişkin bir doğrudur) ve daimi ihtiyacını finanse etmek için kısa dönem fonları kullanan bir şirket kendisini risk altına sokuyordur; zira sabit ya da kalıcı varlıklarını kısa dönem borcunu geri ödemek için likide etmek zorunda kalabilir. Buna karşın, kısa dönem ihtiyaçları kısa dönem fonlarıyla finanse edilebilir.
Bir şirketin mevcut varlıklarını desteklemek için uzun vaadeli fona gereksinim duymasına karşın, nispeten daha büyük bir kısmı uzun vadeli (örn. Arazi, binalar, tesisler, üretim araçları, demirbaş, teçhizat vb. gibi) varlık fonlandırımını yansıtacaktır. Bu fonlandırmanın ne kadarının öz kaynağın aksine uzun dönem borcu tarafından karşılanacağını belirlemek önemlidir. Bu da mevcut ve gelecekteki (faiz ve asli) borç servisi ödemelerini zamanında karşılayıp karşılayamayacağını tespit etmede şirketin ne kadarlık bir borcu kaldırabileceğini belirlemekten geçer.
E) Mevcut Projeler ve Risk Analizi (%5 )
Şirketşerin üzerinde çalıştıları projelerin hangi aşamada olduğu ve firmaya getirdiği yük ve bitiminde elde edilecek kazanç seviyesinin borç geri ödemede yaratacagı olumlu katkıdan dolayı projelerin degerlendirme alınması önemli bir aşamadır. Uzmanların inceleme aşamasında dikkat ettikleri temel başlıklarda :
2.Risk uygulamaları ve ölçümü
3.Risk ve fonlandırma yetnekleri
5.Geçmişte zamanında gerçekleştirilmiş projeler
6.Maliyet artışına karşı alternative planlar
Mevcut projelerdeki olası maliyet artişları firmanın karlılık seviyesini olumsuz etkileye bilecektir. Özellikle inşaat ve tekstil sektöründe ve enerji sektöründe yaşanan maliyet artışları projelerin devamlılıgıı ve karlılıgını etkileye bilecektir.
F) Volatilite (%5)
- Satışların Değişimleri Katsayısı
Geçmiş üç yılın satışlarının Standart Sapmasının Ortalama Satışlara oranı.
Satışlardaki Değişimlerin Katsayısı, son üç yılın standart sapmasının ortalama satışlara oranı. Satışların ortalama volatilitesini ölçer.