Yakup Peygamberden Günümüze Yahudilik, Kürtlük ve Nakşibendilik III
Daha önceleri yani 1990 larda da bilim adamlarından oluşan bir gurup (genetikçi Micheal Hammer, nefrologist Karl Skorecki ve onların İngiltere’deki çalışma arkadaşları) Cohan Modal Haplotype (CMH olarak kısaltılan) diye adlandırdıkları bir haplotypein varlığını keşfetmişlerdir. Cohen Yahudi’ce din adamı anlamına gelmektedir ve 2000 yıl önceki Judean din adamlarının soyundan geldiğini göstermektedir. Önceki araştırma göstermektedir ki genel Yahudilerin 3 ün bu haplotype ‘ı olduğu halde Eskinazi Cohenlerin 45 inin ve Sephardik Cohenlerin 54 ünde vardır. Oxford Üniversitesi’nde gelişim genetikçisi olan David Goldstein şöyle demiştir. Görülmektedir ki bu kromozom tipi Yahudi toplumunun soyunun devamlılığıdır. Bazı Yahudi Rabbiler (din adamları) Tevrat’ın iddia ettiği gibi Cohen çalışmasını CMH li tüm Cohenlerin 3500 yıl önce yaşayan din adamlarının başı olan Aaron’dan geldiğini tartışmaktadırlar. Kısa süre sonra güney Afrika’daki Buba olmayan Lembalar’ın 9 uyla karşılaştırılarak Lemba halkının Buba klanının 53 ünün CMH si var olduğuna karar verilmiştir. Lemba’lar eski İsraillilerden geldiklerini iddia etmektedirler ve sünnet ve domuz eti yememek gibi bazı Yahudi geleneklerini uygulamaktadırlar ve birçok genetikçi ve tarihçiye göre genetik ispat onların iddialarının doğruluğunu kanıtlamaktadır.
Ama kısa zamanda CMH nin Yahudi veya Yahudi soyundan gelenlere sabit olmadığı belli olmuştur. Bilim Haberlerinin 1998 de yayınlanan bir makalesinde Dr. Skorecki (bir röportajında) Yahudi olmayan bazılarının da Cohen özelliklerini taşıdıklarını, ve böylece bu özelliklerin tek ve özel olmadıklarını göstermiştir. 1999 da yazılan C. Brinkmann’a ait bir çalışmaya göre CMH Iraklı Kürtlerde çok geneldir. 2001 yılındaki makalesinde Oppenheim Müslüman Kürtlerin baskın olan haplotype ları (haplotype 114) CMH den sadece bir mokrosatellite mutasyonu kadar uzak olduğunu yazmıştır. (Oppenheim 2001, sayfa 1100) Dahası genetikleri uzun süredir araştıran Dr. Levon Yepiskoposyan (Yerivan Ermenistan’da İnsan Enstitüsünün başkanı) ‘a göre CMH bazı ermenilerde görülmektedir. Dr. Avshalom Zoossmann-Diskin’in yazdıgına göre ‘’ Cohan modal haplotype’ın eski Yahudi toplumunun imzası olduğunu iddia etmek diğer halklardan alınan bilgiyle de dayanak bulmamaktadır. (Zoossmann-Diskin 2000, sayfa 156)
Kısaca CMH kuzey orta doğudan Yahudilere ait has özellik olmayan bir genetik göstergedir. Her ne kadar bazı İtalyanlar ve Macarlarda olduğu gibi Kürtler ve Ermenilerin birçoğunda olması Kürt ve Ermenilerin modern Yahudilerin yakın akrabaları olduğu ve bugünkü Yahudilerin kuzey Akdeniz bölgesi soyundan geldiğine dair fikre dayanak vermektedir.
Eski zamanlarda Adiabene kraliyet ailesi ve Adiabene’nin bazı genel halkı Yahudiliği kabul etti. Adiabene’in başkenti Arbela’ydı (bugün Araplar tarafından Irbil ve Kürtler tarafından Hawler diye bilinen yer). Kral Izates yeni dinine çok bağlıydı ve oğullarını Yahudi geleneklerini öğrenmesi için Kudüse gönderdi. Krallık tacını ondan sonra taşıyan kardeşi Monobazos II de yahudiliği kabul etmişti. 2001 yılındaki çalışmasında Oppenheim Adiabene Krallığından bahsetmektedir, ama Adiabene’nin yahudiliği kabul etmesinin topluma Yahudi olmayanların asimilasyonları sonucunu getirmiştir... Bu kaydedilen geçişin Kürt Yahudilerinin Y kromozom havuzuna pek etkili olmadığı görülmüştür. (Oppenheim 2001, sayfa 1103) Yahudi Adiabenelerin bir kısmı daha sonraları Hıristiyanlığa geçmiştir.
Kafkas Yahudileri (İngilizce: juhuro.com) ve Nâzım Hikmet’e gelince; dedesi: Ferid Mustafa Celaleddin Paşa. Asıl adı: Konstantin Borjensk. (Sabetay.50g.com)
Bilgilere devam ettiğimizde; Kuzey Irak ve Mezopotamya bölgeleri içindeki Kürt Yahudileri, hakkındaki ilk resmi bilgileri (1160-1173)’de İspanya’dan yola çıkan, seyyah Haham Benjamin Tudela vermiştir. Haham Tudela o zamanlar mesih olduğunu iddia eden Kürdistan doğumlu Kabalist ve Talmudist Kürt Yahudisi David El Roi (1160-?) adındaki başka bir hahamın varlığından bahsedecektir. Mesihlik iddasında bulunması, Kürdistanlı Yahudiler’e ikinci bir gizlenmenin kapılarını aralamıştı. Gizlenmeleri onlarca asır, etkin kimliklerini de inançlarını da değiştirmedi. Dışarda müslüman Kürt, kendi içlerinde Yahudiliklerini yaşadılar. Soylarını korudular ve inançlarını kripto (gizli) yaşadılar. Bu mesihsel süreçte, ortadan kaybolan Kürdistanlı diye tabir edilen Yahudiler, asırlar sonra tarih sahnesine yeniden döndüler. İsrail kurulduktan sonra yüzbinlercesi tekrar dinlerine ve kimliklerine dönmüş ve büyük bir operasyonla İsrail’e göç etmişlerdi.
Mesihliğe göre; O gün Tanrı Avraam (İbrahim) ile bir anlaşma yaptı ve Mısırdaki Nehir’den, büyük nehre-Fırat Nehri’ne kadar olan bu bölgeyi senin soyuna verdim dedi. (Tora-Bereşit “Yaratılış” Bap: 15/19, Leh Leha)
Bu topraklar Tevratta, Avraam (İbrahim) ile Tanrının anlaşması sonucu,Tanrı tarafından İbrahim’in nesline İsrailoğullarına ebediyyen verilmiştir. Torada, Tanrı bu topraklar için İsrailoğullarına zafer sözü vermektedir.
Tanrı tüm bu ulusları önünüzden sürecek ve sizden büyük ve güçlü ulusların toprağını mülk alacaksınız. Ayağınızın bastığı her yer sizin olacak : sınırlarınız çölden ve Levanondan, nehirden yani Fırat nehrinden Akdenize kadar olacak sınırınız. Önünüzde kimse duramayacak. (Tora-Devarim Bap: 11/23-24)
Yedi Kenan ulusuna karşı çıktığınız savaşlarda ayağınızı bastığınız her yer sizin olacak. Raşbam’a göre Ancak o sınırlar Erets-israil’e ilk girildiği zamanki temel sınırlardır. Fıratın Erets İsrael’in sınırını işaretlemesi, ancak Maşiah (Mesih)’in gelişinden sonra gerçekleşecektir. (Tora-Devarim Bap: 11/23-24. Rabilerin Açıklaması)
Eric Brauer’in naklettiğine göre o dönem Kürt Yahudi dönmelerinin olduğunu şöyle bildirmektedir. Samawal bin Yahya Maghribi isimli bir Kürt Yahudi Dönmesi, David Alroy hakkında “İfhan al Yahud” (Yahudilerin sessizleşmesi) isminde bir kitap yazmıştır. Kitabında David Alroy'dan Menahem bin Şlomo al Ruhi adıyla olarak söz etmiştir. (Erich Brauer, Editor; Raphael Patai, The Jews of Kurdistan, Wayne State University Press, 1993, p. 59)
Mordechai Zaken “Jewish Subjects and their tribal Chieftains in Kurdistan” kitabında; . Barzani aşireti özellikle 20. yüzyılda, Şeyh Ahmed, Molla Mustafa Barzani ve Nakşibendi şeyhi liderlerinin, Kürt Yahudiler ile aralarında özel ilişkileri vardı. Barzaniler, Kürt Yahudilerini himayesi altında koruyorlardı. Barzaniler ‘in Akra’daki Kürt Yahudileri ile ticari ilişkileri mevcuttu.(Mordechai Zaken, Jewish Subjects and their tribal Chieftains in Kurdistan, Netherland-Brill, 2007, p. 73, 369) Kuzey Irak'taki Kürtler, Mossad'dan ilk yardımı, İsrailli askerler Kürt Yahudisi gerillaları eğitirken alıyorlardı. İsrail Başbakanı Levi Eshkol ve Kabine Başkanı Aryeh Eliav Barzani yandaşları için hastane yaptırmıştı. 1966’dan önceki dönemde, Başbakan Levi Eshkol adına, Molla Barzani, İsrail Dışişleri Bakanı Abba Eban’ın gönderdiği diplomatlar aracılığı ile görüşüyordu. (Ian Black & Benny Morris, İsrael’s Secret Wars: A History of Israel’s Intelligence Services (İsrail’in Gizli Savaşları : İsrail Gizli Servisinin Tarihi), Grove Press, Newyork-1992, p. 184-85) Mossad'ın Barzani ile ilişkileri, Londra ve Sidney'de yayınlanan “Israel's Secret Wars - A History of Israel's Intelligence Services” (İsrail'in Gizli Savaşı - İsrail İstihbarat Servislerinin Tarihi) adlı kitapta da sergilenmektedir. Kitap, İngiliz The Guardian gazetesinde 1984 yılından bu yana Tel-Aviv muhabirliğini yapan Ian Black ve Washington'daki Brooking Enstitüsü'nde çalışan öğretim üyesi Benny Morris tarafından yazılmıştır. Kitapta Mossad-Barzani ilişkileri, İsrail Dış İşleri Bakanlığı ve Mossad yazışmalarına dayanılarak açıklanmaktadır. (İncelemek isteyen ilgilenen okurlarıma kitabı öneriyorum).
İsrail kurulduktan sonra, Kuzey Irak ve Suriye’de yaşayan 200 bin Kürt Yahudisi, büyük bir operasyon ile İsrail’e getirilmişler ve İsrail parlamentosunda önemli mevkilerde bulunmuşlardı. Bugün de İsrail’de 250 binden fazla Kürt Yahudisi yaşamaktadır. İsrail’in Molla Mustafa Barzani ile kurduğu ilişkiler, bugün de oğul Mesud Barzani ile devam etmektedir.İsrail’in işgal ettiği Filistin topraklarında 150,000 Kürt Yahudisinin olduğu bilinmektedir. 1950'li yıllarda yaklaşık 100 bin Kuzey Iraklı Kürt Yahudisi Mossad'ın düzenlediği Ezra ve Nehemya adı verilen operasyonla İsrail'e götürüldüğü bilinmektedir. Bugün İsrail’de yaşayan Barzani soyisimli Yahudi aileler bulunmaktadır. Bu aileler zamanında Kuzey Irak’tan İsrail’e yerleşmişler ve bugünde Kudüs’te yaşamaktadırlar