Bebeğimize katı gıdalara nasıl başlamalıyız?
Annelik günde 24 saat, haftada 7 gün tam kapasite devam eden zevkli ve heyecanlı bir görevdir. Bu görevin de zaman zaman dönüm noktaları geçiş süreçleri vardır. Bebeğimizin 5. – 6. aya girdiği zaman beslenme açısından dönüm noktasıdır. Benim de bir anne olarak üç çocuğumda da zorlandığım heyecan yaptığım ve en çok korktuğum dönem, bu dönem oldu.
Bu geçiş süreci çok hassastır, sabırlı olmalısınız. Bu dönemle ilgili daha önce bir tecrübeniz yoksa, ilk çocuğunuzsa işiniz daha zor olur. Bebeğinizin iştah durumu da bu dönemin zorluk derecesinde etkilidir. Bazı bebekler bu sürece çok iyi uyum sağlarlar. Bazı bebeklerinde biraz zamana ihtiyacı vardır. Annelik içgüdüsüyle aceleci ve sabırsız davranmak, idealist olmak yanlış olur. Çevrenizde sizi yönlendiren çok olur. Bu yönlendirme bilgilerinin ayıklanması da annelerin işini zorlaştırmaktadır. Bu noktada yanlış yönlendirmelere dikkat etmek gerekir. Konu ile ilgili uzman kişilerden yardım alınması, bilgi edinilmesi daha yerinde bir hareket olur. Hangi besinlerle başlanacağı, bu besinlerin hazırlanması, bebeğe verilme şekli ve zamanı, arttırılması bilgi ve iyi bir gözlem ister. Unutulmaması gereken çok önemli bir nokta vardır. Bebeğinizin beslenme alışkanlıklarının ve kültürünün temeli bu dönemde atılmaya başlar. Bu temel bebeğin gelecekte damak tadına, kilosuna etki edecektir.
Doğduğu andan itibaren anne memesinden ve biberondan yumuşak bir şekilde emmeye alışmış olan bebeğimizin sert ve soğuk olan kaşığa alışması, emerek beslenirken çiğnemeye geçmesi oldukça zordur. Sakin olmalı, doğal davranmalı heyecanımızı belli etmemeliyiz. Bu dönemi hayatınızda çocuğunuzun sayısı kadar yaşayacağınızı unutmayın ve tadını çıkarın.
Ek gıdalara başlarken ve başlama sürecinde neler yapmalıyız:
1- Bebeğinize ek gıdalara 5 ila 6. ayda başlamalısınız. Daha erken veya daha geç olması bir takım beslenme yetersizliklerine zemin hazırlar.
2- Bebeğinizi rahat bir şekilde oturtmalısınız. Yatar halde tutmamalısınız.
3- Ek gıdaya başlayacağınız zaman bebeğiniz ne çok aç ne çok tok olmalı.
4- Rahat ve doğal davranmalısınız.
Ek gıdalara erken başlanmamalıdır. Erken başlanması bebeği zorlayacağı gibi annenin işini de zorlaştıracaktır. Ayrıca bebekte besleme bozukluklarına neden olabilir. Bu noktada en önemli husus hangi gıdaya ne zaman ve ne miktarda başlanacağıdır. Başlanan gıdaların zamanla arttırılmasının iyi ayarlanması gereklidir. Aynı şekilde katı gıdalara geçiş sürecini ertelememek gerekir. Anne bebeği ile arasındaki iletişimi her zaman en üst seviyede tutabilirse, iyi empati kurabilirse bu süreç anne ve bebek için çok keyifli bir hal alabilir. Anneler unutmayın bebeğinizi en iyi siz tanıyabilirsiniz. Eğer onu iyi gözler ve iyi izlerseniz ona daha çok yardımcı olabilirsiniz.
Önce hangi yiyeceği vermelisiniz:
Bebeğinize başlayabileceğiniz ek gıdaları 4 grupta toplayabiliriz. Bunlar: 1- Meyve püresi, 2-Yoğurt, 3-Muhallebi, 4- Haşlanmış sebze püresi. Bu 4 çeşit yiyecek grubundan her hangi birini sizin ve bebeğinizin tercihine göre seçebilirsiniz. Seçtiğiniz yiyeceği; ilk gün 1 tatlı kaşığı, 2. gün 2 tatlı kaşığı şeklinde başlayarak; 1. haftanın ya da bebeğinizin toleransına bağlı olarak 2. haftanın sonunda bir öğün şeklinde tüketmesini sağlamalısınız. Bir öğünü oturttuktan sonra diğer yiyecek grubuna başlanmalı ve onu da bir öğün şeklinde oluşturmalısınız. Örneğin ilk olarak sebze püresine başlamak istiyoruz. Bunu öğlen saatlerinde vermeli zamanla arttırarak öğlen yemeği sebze püresi olarak bir öğün oluşturmalısınız. 2. yiyecek meyve püresine başlamak istiyorsanız, sabah öğlen arası kuşluk dediğimiz öğünü oluşturmalısınız. Bu öğünde oturduktan sonra ikindi öğünü olarak yoğurt başlamalı bu öğünü de oturttuktan sonra gece öğününü muhallebi veya gece tahılı olarak oluşturabilirsiniz. Bebek 8 aylık olana kadar bu öğünlerle devam etmeli meyveleri çeşitlendirmeli, sebzeleri çeşitlendirmelisiniz. 8. aydan sonra sebze haşlamalarına et ilave etmelisiniz. 9. ayda kahvaltı öğünü başlamalı. 9. Aydan sonra bebeğinize evde yaptığınız az yağlı az tuzlu tencere yemeklerinden ezerek pütürlü bir şekilde verebilirsiniz. Eline kaşık vererek ağzına götürüp yemesini desteklemelisiniz. Kaşığı kullanma sürecinde üzerini ve çevresini kirletmesine müsaade edin. Böylece kaşık kullanmayı daha hızlı öğrenecektir. Ayrıca yemek yemeyi bir oyun, eğlence gibi algılayacağı için anne ve bebek için daha keyifli zamanlar haline gelecektir. 12. aydan itibaren aile sofrasına oturtup sizinle beraber yavaş yavaş kendisinin kaşıkla yemesine fırsat vermeli aralarda yorulduğu zaman yardım etmelisiniz.
Diğer önemli bir hususta biz anneler göre çocuklarımızın yedikleri hep yetersizdir. Onların her zaman miktar olarak az besin tükettiğini düşünür ve suçluluk duyarız. Bu duyguyla hareket ettiğimiz için hep daha fazla yedirme gayreti içindeyiz. Onların küçücük bedenleri ve mideleri olduğunu unutmayalım. Aşırı yedirme çocukta sindirim sorunu, kusma, yemek yemeyi sevmeme gibi durumlara neden olabilir. Eğer çocuğunuz çok iştahlıysa çocuğunuz çok yediğinin farkında olamayabilir. Bu durumda da anne miktarı ayarlamalıdır.
Katı gıdalara geçtikten sonra çocukları sağlıksız gıdalardan korumakta annenin zorlanacağı bir süreçtir. Gıdaların seçimi, hazırlanması anneye düşen görevlerdendir. Tercihleriniz kendi mutfağınızda hazırladığınız sağlıklı yiyecekler olsun.
Bebeğiniz büyüdükçe sağlıksız gıdalardan korumak kolay olmayacaktır. Çevre faktörleri devreye girecektir. Onu seven bir çok kişi onun gönlünü kazanmak için sizin tüketmesini istemediğiniz gıdalardan hediyeler getirecek ve yedirecektir. İlk kızımı çok küçük yaşta çikolatayla tanıştıran annem oldu. Yani içerden vuruldum. Galiba Anneanne, Babaanne, dedeler bu işlerde biraz daha zorlayıcı oluyorlar.
Anneler en büyük şanslarından biri de ülkemizin gerek mutfak ve gerekse yiyecek zenginliğinindir. Annelerin bu zenginliği iyi değerlendiresi kendi elinde. Her annenin bu süreci anılarına katacağı özel anlar olarak yaşaması dileğiyle.