ESNAF VE SANATKARLAR ODALARI BİRLİĞİ YASA
30.Mayıs.2005, 20:36 #1
AA Güncelleme: 04:19 ET 29 Mayıs 2005 Pazar
Meclis, 2 Haziran Perşembe günü ise Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu Tasarısı’nı görüşecek. Tasarıya göre, aynı kişi birlik ve federasyon başkanı olamayacak. Başkanlık ve genel başkanlık görevini üst üste 2 dönem yapanlar, bir seçim dönemi geçmedikçe tekrar başkan seçilemeyecek. Esnaf ve sanatkar oda, birlik, federasyon ve konfederasyon yöneticilerinin ücretleri de asgari ücrete bağlantılı olarak sınırlandırılacak. Birlik, federasyon ve konfederasyon genel kurullarına, yeniden seçilemeyen yöneticiler katılamayacak. Başkasının aracında taksicilik yapanlar esnaf sayılmayacak.
TBMM Genel Kurulu, Salı ve Çarşamba günü 14.00-23.00, Perşembe günü ise 14.00-21.00 saatleri arasında çalışacak.
adresindeki 78 Madde ve 12 geçici maddeden oluşan, SANAYİ, TİCARET, ENERJİ, TABİÎ KAYNAKLAR, BİLGİ VE TEKNOLOJİ KOMİSYONUNUN KABUL ETTİĞİ ESNAF VE SANATKÂRLAR MESLEK KURULUŞLARI KANUNU TASARISI metninde,diğer konuların yanı sıra;
3568 sayılı meslek yasamızın değişikliğinin gündemde olması ve tmüyle değişen yasanın, esnafın oda ve sicil işlemlerinin çoğunun meslektaşlarımız tarafından yerine getirildiği veya yol gösterildiği göz önünde tutulması açısından özellikle aşağıdaki 22 adet madde hükümlerine yorumsuz olarak dikkatinizi çekmek ve kendi odalarımızın ve TÜRMOB"umuzun da Bakanlığın vesayeti nedeniyle, esnaf odalarına benzetilmemesi için acilen uyarılmasını istiyoruz.
Hükümet tasarısının genel gerekçesinde;
1. 6)Esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarının tamamının tekdüzen muhasebe sistemine geçmesi,
2. Kanun Tasarısı ile öncelikle, mer"i Kanunda anlaşılabilir bir esnaf tanımının olmayışı düşünülerek ve uygulamada yaşanan problemler ile Türk Ticaret Kanununda yapılan esnaf ve tacir tanımları da göz önünde bulundurularak bir esnaf tanımı yapılmıştır. e-esnaf ve sanatkâr uygulaması ile üyelerin büyük oranda elektronik ortama girişleri sağlanmış olup, bu Kanunun yürürlüğe girmesi ile de bütün bilgiler bir yıl içinde tamamen sağlıklı bir yapıya kavuşacaktır.
3. Hazırlanan Kanun Tasarısında, esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarının benzer meslek kuruluşlarında olduğu gibi, dört yıllık dönemde, aynı yıl içinde ve birbirini takip eden aylarda genel kurul toplantılarını yapmaları benimsenmiş olup, bu kuruluşların yöneticilerinin niteliklerinin yükseltilebilmesi amacıyla organlara seçilme şartları yeniden düzenlenmiştir. Ayrıca, kayıt ücreti ve yıllık aidatın makul ve ödenebilir bir seviyede olması düşüncesiyle yeni kriterler tespit edilmiştir.
Tasarı ile esnaf ve sanatkâr sicil işlemlerinin ve esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşları işlemlerinin elektronik ortamda yerine getirilmesi hüküm altına alınmıştır.
4. Tasarının yasalaşması ile e-esnaf ve sanatkâr projesinin bilfiil uygulamasına geçilecek ve raporlama teknikleriyle esnaf ve sanatkârların çeşitli kıstaslara göre Türkiye dağılım haritaları çıkarılarak, karar mercilerinin bu kesimin problemlerinin çözümü için alacağı kararlar ve esnafa verilecek krediler, sağlanacak muafiyetler ile vergi, sigorta ve Bağ-Kur indirimi gibi destekleme faaliyetlerinin süratle sonuçlandırılması sağlanacaktır.
a)Esnaf ve sanatkâr: İster gezici ister sabit bir mekânda bulunsun, Esnaf ve Sanatkâr ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkâr meslek kollarına dahil olup, ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedenî çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabı esasına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunan meslek ve sanat sahibi kimseleri,
m) Sicil: Bulunduğu il idarî sınırları içerisinde çalışmak üzere birlik bünyesinde ayrı bir birim olarak kurulan Esnaf ve Sanatkâr Sicili Müdürlüğünü,
o) Asgarî ücret: On altı yaşından büyük işçiler için uygulanan brüt asgarî ücreti,
p) Bakanlık e-esnaf ve sanatkâr veritabanı: Esnaf ve sanatkâr meslek kuruluşlarının işlemlerinin ve verilecek hizmetlerin elektronik ortamda yapılmasını sağlayan sistemi,
6. Madde 11.- Bu madde ile oda yönetim kurullarının görev ve yetkileri düzenlenmiştir. Ayrıca, oda yönetim kurullarına, sadece üyeliği olan esnaf ve sanatkârların tasdike tabi defterlerini tasdik etme yetkisi verilmiştir.
11/p) Sadece üyesi olan esnaf ve sanatkârların tasdike tâbi defterlerini tasdik etmek, ayrıca, talep eden üyelerinin basit usûldeki muhasebe işlemlerini ücreti mukabilinde yürütmek.
Madde 14.- Bu maddede odaların gelir kaynaklarının neler olduğu belirtilmiş ve oda gelirleri arasına oda üyelerinin defter tasdikinden dolayı alacağı gelirler eklenmiştir.
(Önemli Not : Daha sonra komisyonda aşağıdaki biçimde metinden çıkarılmıştır.)
11 inci maddesinin (p) bendi, defter tasdikleri sebebiyle 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınan tahsil harçlarının alınamaması Hazinenin önemli bir gelir kaybına uğrayacağı, vergi mükelleflerinin vergi matrahlarının kavranabilmesi açısından Maliye teşkilatı yönünden vergi güvenliğinin gereği gibi sağlanamaması durumu ortaya çıkacağından; defter tasdik işlemlerinin tarafsız bir kurum ile yapılması amacıyla madde metninden çıkarılmış ve bentlerin yeniden teselsülü yapılmıştır.
14 üncü maddesinin (ı) bendinde yer alan, "oda üyelerinin defter tasdikinden ve" ibaresi 11 inci maddeye paralel olarak madde metninden çıkarılmıştır.
7. Odaya kayıt
MADDE 6.- Esnaf ve sanatkârların sicile kayıtları yapılmadıkça, hiçbir şekilde odaya kaydı yapılamaz. Sicile kayıt olan esnaf ve sanatkârlara ait bilgiler sicil tarafından; elektronik ortamda, işyerlerinin bulunduğu yerdeki, işyerleri seyyar olanların ikametgâhlarının bulunduğu yerdeki meslek ve sanatları ile ilgili ihtisas odasına; meslek ve sanatları ile ilgili ihtisas odası bulunmayanların bilgileri ise karma odaya kayıt için gönderilir. İlgili oda yönetim kurulu, bu kişilerle ilgili üyelik kararlarını ilk toplantısında alır.
Oda kuruluş yeter sayısına ulaşılamadığı için, oda kurulması mümkün olmayan yerlerdeki esnaf ve sanatkârların kayıtları birlik marifetiyle tutulur. Esnaf ve sanatkârlara odalarca verilen hizmetler, ilçelerde şube açmak suretiyle birlik tarafından verilir.
Aynı işyerinde birden fazla konuda faaliyet gösteren esnaf ve sanatkârlar esas faaliyeti ile ilgili odaya kayıt olurlar. Ancak, üye isterse yükümlülüklerini yerine getirmek kaydıyla diğer faaliyetleriyle ilgili odalara da sicil marifetiyle kayıt yaptırabilir.
Esnaf ve sanatkârlar odasına kayıtlı olanlar, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği bünyesindeki, ticaret ve sanayi odasına, ticaret odasına, sanayi odasına, deniz ticaret odasına; bu odalara kayıtlı bulunanlar ise esnaf ve sanatkârlar odasına kaydedilemezler. Sermaye şirketlerinin ortakları, başkaca esnaf ve sanatkârlık faaliyeti olmadıkça, sadece şirket ortaklığı sebebiyle hiçbir şekilde esnaf ve sanatkârlar odalarına üye kaydedilemezler.
8. Üyelik şartları
a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak veya yabancı devlet tabiiyetinde bulunmakla beraber Türkiye"de sanat ve ticaret yapıyor olmak.
9. Üyeliğin son bulması
MADDE 8.- Aşağıda belirtilen durumlarda üyenin oda kaydının silinmesine yönetim kurulu tarafından karar verilir, durum sicile bildirilerek kaydın silinmesi temin edilir ve kaydı silinen üyeye oda tarafından on gün içinde üyenin odaya bildirdiği işyeri veya ikamet adresine yazılı olarak bildirilir.
a)Daimi olarak odanın çalışma bölgesi dışına çıkanlar.
b)7.nci maddede belirtilen şartlardan herhangi birini kaybedenler veya bu şartlardan herhangi birine sahip olmadığı sonradan anlaşılanlar.
c)Sanat ve mesleğini yapmaktan sürekli olarak men edilenler.
10. Oda yönetim kurulunun görev ve yetkileri
MADDE 11.- n) Muhasebe işlemlerini bilgisayar ortamında yerine getirmek ve üyelerin talebi doğrultusunda düzenlenen ve onanan belgeleri bilgisayar sisteminden yararlanarak vermek.
11. Resmî ve özel kuruluşlarla ilişkiler
MADDE 13.- Belediyeler; ruhsat verebilmek için, işyeri açmak veya meslekî faaliyette bulunmak isteyen esnaf ve sanatkârlardan sicil tasdiknamesi ile üye olduklarına dair ilgili oda belgesini istemek zorundadırlar.
12. Odaların gelirleri
13. Konfederasyon yönetim kurulunun görev ve yetkileri
MADDE 39.- l) Esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarının muhasebe ve personel ile gereken diğer konularda yönetmeliklerini hazırlamak.
14. Seçilme şartları
15. Aylık ücretler ve huzur hakları
MADDE 56.- Esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarının yönetim kurulu üyelerinin huzur hakları, yönetim kurulu başkanı ve başkan vekilleri ile denetim kurulu ve disiplin kurulu üyelerine verilecek aylık ücretler ile merkez dışından genel kurul, başkanlar kurulu, yönetim kurulu, denetim kurulu ve disiplin kurulu toplantılarına katılacak üyelere ve bunların görevlendirilmelerinde ödenecek yolluk ve konaklama ücretleri, aşağıda belirtilen hadleri aşmamak kaydıyla ilgili esnaf ve sanatkarlar meslek kuruluşlarının genel kurullarınca belirlenir.
Odalarda üye sayısı 200-500 olan odalarda asgari ücret, 501-1500 olan odalarda asgari ücretin 2 katı, 1501-3000 olan odalarda asgari ücretin 3 katı, 3001-10000 olan odalarda asgari ücretin 4 katı, 10001 ve daha fazla üyesi olan odalarda asgari ücretin 5 katı,
Birliklerde üye oda sayısı 25"e kadar olanlarda asgari ücretin 3 katı, 26-50 olanlarda asgari ücretin 4 katı, 51-100 olanlarda asgari ücretin 5 katı, 101-150 olanlarda asgari ücretin 6 katı,151 ve daha fazla olanlarda asgari ücretin 7 katı,
Federasyonlarda üye oda sayısı 50"ye kadar olanlarda asgari ücretin 5 katı, 51-100 olanlarda asgari ücretin 6 katı, 101 ve daha fazla olanlarda asgari ücretin 7 katı,
Konfederasyonda Genel başkana asgari ücretin 10 katı,
b) Yönetim kurulu başkan vekillerine;(a) bendinde belirtilen miktarların 2/4"ü,
c) Denetim kurulu üyelerine; (a) bendinde belirtilen ücretlerin 1/4"ü,
d) Disiplin kurulu üyelerine; (a) bendinde belirtilen ücretlerin 1/4"ü,
e) Aylık ücret almayan yönetim kurulu üyelerine katıldıkları toplantı başına (a) bendinde belirtilen ücretlerin 1/5"i huzur hakkı,
Esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarının yetkili organ üyelerinin yurtiçi harcırahları, asgari ücretin 1/5"inden, yurtdışı harcırahları ise en yüksek devlet memuruna ödenen günlük harcırahtan fazla olamaz.
16. Kayıt ücreti, aidat, katılma payı, düzenlenecek belge ve hizmet ücretleri
a) Üyenin sicile ilk kayıt yapılması sırasında ödeyeceği kayıt ücreti, asgarî ücretin onda birinden az, yarısından fazla olamaz. Kayıt ücreti, esnaf ve sanatkârların sicil kaydı esnasında sicil müdürlüğü tarafından tahsil edilir; kayıt ücretinin yarısı sicil ihtiyacında kullanılmak üzere birlik adına açılacak banka hesabına, diğer yarısı ise ilgili odanın banka hesabına aktarılır.
b) Üyenin odaya ödeyeceği yıllık aidat, asgarî ücretin onda birinden az, yarısından fazla olamaz. Kayıt ücretinin alındığı yıl için ayrıca yıllık aidat alınmaz.
c) Odaların birlik ve üyesi oldukları federasyonlara, birlik ve federasyonların Konfederasyona ödeyecekleri kayıt ücreti, asgarî ücretin yarısından az, tamamından fazla olamaz.
d) Odaların birlik ve üyesi oldukları federasyonlara, birlik ve federasyonların Konfederasyona, her yıl ödeyecekleri katılma payı, ödemeyi yapacak esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşunun bir önceki yıl gayri safi gelirlerinin % 3"üdür. Katılma payı hesaplamasında; bu Kanuna göre üst kuruluşlardan satın alınan evrakın maliyet bedeli ile bu Kanun dışındaki diğer kanuni düzenlemeler nedeniyle elde edilen gelirlerin maliyet bedelleri ve bunlar için yapılan giderler gayri safi gelirden mahsup edilir.
Kayıt ücreti kayıt esnasında, yıllık aidat Nisan ve Ekim aylarında iki eşit taksitte ödenir. Oda kaydını sildiren üyelerin aidatı üye kaydının silindiği ay itibarıyla alınır. Süresi içinde ödenmeyen yıllık aidat ve katılma payları için esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşları yönetim kurullarınca verilen kararlar ilâm hükmünde olup icra dairelerince yerine getirilir. Gecikme zammı, yıllık aidatın ve katılma payının bir mislini geçemez.
17. Fiyat tarifelerinin tespit şekli
MADDE 62.- Bu Kanuna tâbi esnaf ve sanatkârlarca üretilen mal ve hizmetlerin fiyat tarifeleri, bağlı bulundukları odalarca hazırlanır ve odanın mensubu olduğu birlik yönetim kurulu tarafından fiyat tarifesinin sunulmasından sonra otuz gün içinde onaylanır veya reddedilir. Onaylanan fiyat tarifesi belediye, mülkî amirlik ve ilgili odaya yedi gün içerisinde bildirilir ve bu andan itibaren yürürlüğe girer. Fiyat tarifeleri uygulanacak azami hadleri gösterir.
Belediyeler veya o yerin en büyük mülkî amiri tespit edilen bu tarifeleri uygun bulmadıkları takdirde esnaf teşekkülü ile anlaşmaya varamazlarsa on beş gün içinde o yerin mülkî amirinin ya da görevlendireceği yardımcısının başkanlığında, ticaret ve sanayi veya ticaret odasından bir temsilci ile esnaf ve sanatkârlar odaları birliği temsilcisinden teşekkül edecek bir komisyonda görüşülüp karar verilmesini isteyebilirler.
Komisyon kararları salt çoğunlukla alınır. Komisyon tarifeleri uygun bulmadığı takdirde tarife yürürlükten kalkar.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun toplu taşıma araçlarının bilet tarifelerinin yapılmasıyla ilgili 7 nci maddesinin (f) bendi hükmü, bu Kanuna tâbi esnaf ve sanatkârlar için uygulanmaz.
d) 60 ıncı maddesindeki, esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşlarınca kullanılacak defter ve makbuzlar ile faaliyet konularına ve mevzuata uygun nitelikte muamelat, muhasebe, personel işlemlerinin usûl ve esasları Konfederasyon tarafından
20. Yürürlükten kaldırılan hükümler ile atıflar
21. GEÇİCİ MADDE 3.- 30.6.2005 tarihine kadar, mevcut esnaf ve sanatkârlar odalarına kayıtlı üyelerin üyelik nitelikleri bu Kanunun 7 nci maddesinde belirtilen şartlara uygun olarak yönetim kurulu tarafından güncelleştirilir.
Sicile kayıtlı olmayıp odaya kayıtlı üyelerle, odaya kayıtlı olmayıp sicile kayıtlı olan üyelerin eksik işlemleri, sicil tarafından oda ve sicil numaraları ilgili odayla irtibatlı olarak verilerek tamamlanır. Ayrıca, odalar; üyelerine ilişkin bilgilerin Bakanlık e-esnaf ve sanatkâr veri tabanında güncelleştirilmesini 30.6.2005 tarihine kadar, tamamlamak zorundadırlar. Üyeler de bu süre içinde eksik bilgilerini odaya ulaştırmak mecburiyetindedirler. Bu çalışmalar sonucunda vefat ettiği, emekli olarak veya başka bir nedenle mesleğini icra etmekten vazgeçtiği tespit edilen üyelerin bilgilerini havi listeler oda yönetim kurulunca sicile bildirilir ve bu kişilerin sicil ve oda kayıtları silinir. Bu şekilde yapılan terkin işleminden harç alınmaz ve Sicil Gazetesinde yayımı, ücretsiz olarak yapılır.
22. GEÇİCİ MADDE 5.- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren;
31.12.2003 tarihinden önceki dönemlere ait yıllık aidat ve gecikme zammı borcu olup oda tarafından kanuni yollara başvurulduğu halde adresinde bulunamayan ve gayri faal olduğu anlaşılan üyeler oda yönetim kurulunca tespit edilerek sicil ve oda üyelik kayıtlarının silinmesi için sicile bildirilir; bu şekilde yapılan terkin işlemlerinin Sicil Gazetesinde yayımı ücretsiz olarak yapılır ve harç alınmaz.
« 178-358-502 VB. HESAPLAR | Eksik Gün Bildirim Formu Cezası »