SOYKIRIMLAR TARİHİNDEN * ALMANYA’nın NAMİBYA SOYKIRIMI VE DAVASI | Cumhuriyetimiz İçin
← EMPERYALİZM VE İŞBİRLİĞİ * AKP İktidar yürüyüşünde hangi iç ve dış güçlerden destek aldı
ATATÜRK ORMAN ÇİFTLİĞİ * ANKARA’nın GÖBEĞİNDEKİ DARBE →
T24 -8 Ağustos 2019 / Hasan Servet ÖKTEM
NAMİBYA’DA SOYKIRIM YAPAN ALMANYA’YA KARŞI NEWYORK
MAHKEMESİ’NDE AÇILAN TAZMİNAT DAVASI DEVAM EDİYOR
Almanya’nın, o dönemde Güney-Batı Afrika olarak bilinen, Namibya’ya girişi 1884 yılına rastlamaktadır. 1904 yılında, sömürgeci ülkenin girişimleri neticesinde topraklarını ve hayvanlarını kaybeden Herero kabilesi sonunda isyan eder, ayaklanma neticesinde önemli sayıda Alman sivil ve askerin hayatlarını kaybetmesi üzerine, Alman General Lothar Von Trotha isyanın bastırılması ve Herero’ların tamamının öldürülmesi emrini verir.
Bir sene sonra, bu defa Nama’lar ayaklanırlar ve onlar da aynı akıbete maruz kalırlar. 1904-1908 yılları arasında, toplam 60 bin Herero, 10 bin Nama, Alman generalin yazılı emir ve talimatları çerçevesinde ölüme gönderilir. Bir kısmı doğrudan, bir kısmı temerküz kamplarında susuz bırakılarak, bir kısmı çöle sevk edilerek toplu imhaya uğrarlar. Kurbanların kemikleri ve kafatasları “bilimsel deneylerde” kullanılmak üzere Almanya’ya sevk edilir. (Namibya soykırımını merak edenler için, Avrasya İncelemeleri Merkezi’nin (AVİM) web sitesinde, Namibya başlığı altında toplanan makale ve yazıları okumaları tavsiye olunur).
Namibya soykırımına ilişkin son 15 yıl içinde çok sayıda yazılı araştırma ve görsel belgesel hazırlanmıştır. Her şeyden önce Alman general Lothar Von Trotha’nın imzaladığı toplu imha emri halen mevcuttur.
Bilindiği üzere her katliam soykırım olarak tanınmaz ve kabul edilmez. Toplu şiddet ve imha vakalarının soykırım sayılabilmesi için belirli koşulların bir arada bulunması gerekir. Birleşmiş Milletler’in 1948 yılında kabul ettiği ve 1951 yılında yürürlüğe giren “Soykırımın Önlenmesi ve Cezalandırılması Hakkında Sözleşme”de, bir grubun varlığını ortadan kaldırma amacıyla işlenen vakalara mahsus bu çok özel terim ayrıntılarıyla tanımlanmıştır.
The Economist – Nama and Herero people – 20th century first geneocide
Namibya’da, 1904-1908 yıllarında, Almanlar tarafından Herero ve Nama kabilelerine karşı gerçekleştirilen katliamın soykırım sayılması bakımından, Alman makamları dahil, genel bir mutabakat bulunmaktadır. Bu açıdan, bu özel hukuki teknik terimin Namibya vakasında kullanılmasıyla ilgili kayda değer bir tartışma mevcut değildir. BM İnsan Hakları Alt Komisyonu bünyesinde, soykırımın önlenmesi ve cezalandırılması konusunda 1985 yılında hazırlanan Whitaker Raporunda da, Namibya soykırımına atıf yapıldığı bilinmektedir (1915 olaylarına da değindiği cihetle, bu rapor ülkemiz araştırmacıları tarafından yakinen bilinir).
Almanların sömürgelerde işledikleri gühahlar Namibya’yla sınırlı kalmamıştır. Alman güçleri 1884 yılından itibaren, Afrika’da, Namibya’ya ilaveten, Tanzanya, Ruanda, Burundi, Kamerun ve Togo’yu sömürgeleştirmiş, Uzak Doğu’da, Samoa ve Papua Yeni Gine’yi Alman kolonisine dönüştürmüştür.
1905-1907 yıllarında Tanzanya’da yaşanan Wahehe isyanının (Maji-Maji savaşı) bastırılmasında Alman güçlerin soykırımcı yöntemlere başvurduğu yönündeki iddialar yaygındır. 2017 yılında, Tanzanya hükümetinin Almanya’dan özür ve tazminat talep edeceğine dair haberler yayınlanmıştır. Kamerun’da da benzer usullerin kullanıldığı bilgilerine rastlanılmaktadır. 1900 yılında Çin’in, Japonya ve batılı ülkeler tarafından sömürgeleştirilme sürecinde yaşanan ve “Boksör ayaklanması” olarak hatırlanan isyanın bastırılması sırasında, Alman askerlerinin Qingdao bölgesinde uyguladıkları aşırı sert yöntemler aynı kapsamda eleştiri konusu yapılmaktadır (Qingdao şehri Alman yerleşimcilerin 1903 yılında kurdukları bira fabrikasıyla tanınmaktadır).
Namibya soykırımına geri dönersek, bu çetrefil konunun iki ülke arasında müzakereler yoluyla çözülmesi istikametinde mütevazi adımlar atıldığını söyleyebiliriz. Soykırıma uğrayan Herero topluluğunun liderleri, 1990’ların ortasından itibaren, soykırıma dair şikâyet ve taleplerini, çeşitli vesilelerle Alman makamlarına iletmelerine karşın, Berlin, uzun süre konuyu sürüncemede bırakmayı tercih etmiş, ancak 2004 yılından itibaren bazı Alman eyaletlerindeki yerel yöneticilerin faaliyet ve girişimleri neticesinde, gerçekleri yavaş yavaş kabul etme durumunda kalmıştır.
2004 yılında Namibya’da düzenlenen soykırımın 100. yılı anma törenlerine katılan Alman Kalkınma ve İşbirliği Bakanı Heidemarie Wieczorek-Zeul (SPD), Almanya’nın ahlaki ve tarihi sorumluluğunu kabul ettiğini duyurmuş ve üzüntülerini dile getirmiştir. Almanya’nın Namibya soykırımını resmen tanıması ise ancak 2015 yılında mümkün olmuştur. O tarihte Dışişleri Bakanı olan ve halen ülkenin Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier’in ağzından Almanya’nın bu konudaki sorumluluğu kabul ettiği duyurulmuştur.
Aynı dönemde, Almanya Federal Meclis Başkanı Norbert Lambert, Namibya’da işlenen suçun soykırım sayıldığına işaretle, hükümeti gerçekleri tanımaya çağırmıştır. 2016 yılından itibaren iki ülke arasında başlayan ve Namibya taleplerini ele alan resmi görüşmeler halen devam etmektedir.
Herero ve Nama toplumlarının, Almanya ve Namibya arasında devam eden müzakerelerden tatmin olmayınca, 2018 yılı başında New York Mahkemesi’nde, Almanya’nın ırkçı savaşından ötürü uğradıkları zararın tazmin edilmesi amacıyla açtıkları dava ilgiyle takip edilmektedir. Almanya, ilk aşamada devletlerin dokunulmazlığı tezini öne sürerek mahkemenin davayı baştan reddetmesini istemiş, ancak muvaffak olamamıştır.
Geçtiğimiz mart ayında Amerikalı hakim, Herero ve Nama toplumlarının, ırkçı savaşın neticeleriyle bağlantılı biçimde Almanya’nın ABD’nde kazanç ve gayrimenkul elde ettiği iddiasını tatminkar bulmayarak davayı reddetmiştir. Bu sonuca rağmen, kararı temyize götüren davacı avukatları, hakimin yanlış değerlendirme yaptığını, temyizden Herero ve Nama toplumları lehine karar çıkmasını beklediklerini duyurmuşlardır.
LİNK : https://t24.com.tr/yazarlar/hasan-servet-oktem/namibya-da-soykirim-yapan-almanya-ya-karsi-new-york-mahkemesi-nde-acilan-tazminat-davasi-devam-ediyor,23368
ÖZEL BÜRO WEB SİTESİ
This entry was posted in ABD - AB - EMPERYALIZM, DÜNYA ÜLKELERİ, FAŞİZM. Bookmark the permalink.