"Üzerine pislik yağan akıllar"
Arapça bir kelime olan akıl, İbn Manzur Lisanu’l-Arab akıl maddesinde; anlamak, bilmek anlamlarının yanında çelme takıp düşürmek, önlemek, diyet ödemek, sığınmak ve korunmak anlamlarına da gelir. Aklın bir çok eylemi arasında anlamak, düşünmek, bağ kurmak, bağ kurulanlar arasında da bir karar vermek işlerliği de vardır.
İmam Maturidi“Göz görmek için kulak işitmek içindir. Akıl da düşünmek içindir. Düşünmek dinen sorumluluktur” diyor. Buradan hareketle, Allah’ın hesaba çekeceği akıllardır desek yeridir. Aklın kullanılıp kullanılmadığı, sorgulamanın bir konusu olduğunu Kur’an’dan öğreniyoruz. Akıl düşmanlığı, düşünme düşmanlığı sorumluluktan kaçmaktır. Allah “Yer yüzündeki canlıların en kötüsü akletmeyenlerdir.”(Enfal 22) diyor.
Allah Adem’e esmayı öğrettiğinde; insana kavram türetmek ve bu türettiği kavramlarla bağ kurarak düşünmeyi de öğretti. İmam Maturidi “Düşünmemeyi telkin eden her his şeytanın işidir” diyor. Kim düşünmemeyi telkin ediyor, aklı hakir görüyor ise Kur’an’ın ifade ettiği gibi görünen şeytanlardandır. Aklınızı kullanmadığınızda, bir başkasının sizi kullanması ve perişan olmanız kaçınılmazdır.
“Allah pisliği akıllarını kullanmayanların üzerine yağdırır.” ( Yunus 100)
Müslümanların akıllıları genellikle kolektif toplulukların oluşturduğu enerji alanlarında kontrol ediliyor. Burada daimi olarak olayların taktir edilmişliği, sabredilmesi gerektiği, aktif bir akılla itiraz etmelerin, ilahi bir taktire itiraz etme anlamına geldiği telkin edilerek; pasif bir akıl istenilir.Akıl dışlanarak, olayları sulh’a ulaştırmada adalet üzerinde akılla özne olma niteliği kaybedilir. Düşünme ve sorgulama bir gayrete ve onun ulaştırdığı bir bilgiye dayanmadığında, ortaya çıkan sonuç da bir tornadan çıkmış gibi ayniliktir.
“Hakkında bilgin olmayan şeyin ardına düşme. Çünkü kulak, göz ve gönül, hepsi bundan sorumlu tutulacaktır.(İsra 36)