Kıbrıs İktisat Bankası: George Floyd, İşsizlik, Covid-19, Trump ve netice FED! | Press Haber
Geçen hafta kısa ama yoğun bir haftayı tamamlayan Türk mali piyasaları, tahminlerimize paralel bir seyir izedi. Normalleşme adımları piyasaları olumlu etkilese de, ABD-Çin gerginliği ve ABD’de şiddetenen sokak gösterileri, küresel havayı baskılayarak içeriye de yansıdı.
Minnesota eyaletinde, George Floyd adlı siyahi bir kişiyi gözaltına alırken boynuna dizini basıp ölümüne neden olan polis memurunun pimini çektiği olaylar, ABD’nin pek çok eyaletini yangın yerine çevirdi.
Öte yandan, virüsün en şiddetli hissedildiği yer olan ABD, 2 milyon vaka sayısı ve 100bini aşan can kaybını faturasının ekonomide son 10 haftada 41 milyon kişilik işsizlik ordusu ile karışlarken, üzerine eklenen sokak çatışmalarına rağmen piyasalar şimdilik sakin! Peki neden acaba?
George Floyd’ın göz altında işkence ile öldürülmesinin tetiklediği sokak olayları ve ABD’de artan işsiz ordusunun FED’i daha fazla adım atmaya zorlayacağı beklentisi pek de uzak bir ihtimal olmasa gerek.
Piyasalar, bir kez daha ‘doktorun’ devreye gireceğini, %0-0,25 bandından olan faizin yaz aylarında negatife çekileceğini fiyatlıyor. Dolar endeksi bu sabah beklentimize paralel 98 seviyesinin altına sarkarak son 2,5 ayın en zayıf seviyesine geriledi.
EUR/USD paritesi 1,1150 seviyesine, zayıf sterlin bile 1,24 seviyesine yükseldi. Sterlin’i neden dolara karşı değil de EUR’ya karşı sattığımızın daha iyi anlaşılabileceğini düşünüyoruz.
Haftasonu, ABD’de tırmanan gösteriler, polis ile çatışan eylemciler, bazı eyaletlerde kontrolü sağlamak için devreye giren askerler, ateşe verilen mağazalar ve araçlar takip edilirken, diğer bir tarafta ise NASA’nın Florida Kennedy Uzay Merkezinden kalkan Crew Dragon, dikkatlerin başka bir yöne çevirilmesine neden oldu.
Tarihte ilk kez, özel bir şirket, uzaya insan gönderdi! Elon Musk’ın kurucusu olduğu SpaceX, NASA tarafından desteklenen projesiyle iki astronotu Uluslararası Uzay İstasyonuna gönderdi.
Haftasonundan bir adım geriye gidersek, hatırlanacağı üzere “CHINA!” yazarak sade ama korkutucu bir tweet atan Başkan Trump’ın Cuma akşamüzeri yapacağı basın toplantısı, tüm gün küresel piyasaları adeta germişti.
Trump’ın esip gürlemesine ve tehditlerine rağmen sert bir yaptırım açıklamaması, yani piyasalarda korkulanın olmaması, iyimserliğe bile neden olmuş: Honk Kong borsası bu sabah, Asya piyasalarının da genelini yukarıya taşıyarak, %3,5 artıda işlem görüyor.
Yeni gün başlangıcında Asya piyasalarını sarmalayan alım isteğinin bir diğer nedeni de petrol fiyatları olsa gerek. Keza, OPEC+ ülkelerinin, 4 Haziran tarihinde yapılacak toplantıda, mevcut üretim kesintisini en az 3 ay daha uzatması yönünde kaar alması bekleniyor. Brent cinsi petrolün varil fiyatı 38 dolara gelerek son 2 ayın zirvesine yükseldi.
Cuma günü açıklanan verilere göre, Nisan ayında dış ticaret açığı geçen yıla göre %67 artarak 4,6 milyar dolar oldu. Covid-19 nedeniyle ekonominin durma noktasına gelmesi, bazı ürün ihracatlarının yasaklanması, enerji fiyatlarındaki sert düşüş, turizm gelirlerinin destekleyici olmaması, cari işlemler dengesi açısından olumsuz gelişmeler olarak ön plana çıkıyor.
TÜİK, yılın ilk çeyreğine ilişkin GSYIH rakamlarını açıkladı. Yılın ilk çeyreğinde ekonomi %4,5 oranında büyüdü. 2019’un ilk çeyreği sıkınıtılı olması nedeniyle geçen yılın ilk çeyreği yerine geçen yılın son çeyreğine göre ve mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış bir gözle veriye bakarsak, ekonominin sadece %0,6 büyüme kaydettiğini görüyoruz.
Düşük faz ortamı nedeniyle, yatırımcıların getiri peşinde koşmaya devam edeceğini söylediğimiz haftada, BIST100 ana endeksi kazanımlarını peş peşe üçüncü haftaya taşıdı. USD/TRY kuru, bayram döneminde elektronik işlemlerde 6,70 seviyesine inmesi ardından haftanın son iş günü 6,84 seviyesini test etti. Teknik manada, 6,84-6,85 üzeri kapanış görrmeden, yukarı harkekete fazla bir anlam yüklemeyeceğiz.
BDDK’dan gelen açıklamalar ise gündemin ilk sırasına oturdu. BDDK, kurumsal ve bireysel müşterilerden gelen şikayetler sonucunda 18 bankaya toplamda 102,1 milyon TL ceza keserken, Cuma gece geç saatlerde aktif rasyosuna yönelik revizyon de dikkatlerden kaçmadı.
BDDK, kredilerin vadesinin uzatılması; KOBİ, proje finansmanı ve ihracat kredilerinin teşvik edilmesi; bankaların müşterileri ile yaptıkları repo işlemlerinin azaltılması; döviz kredisine dönmeyen döviz mevduatının özendirilmemesi amaçlanıyor. Mevzuatın bu kadar sık değişmesi, kurumsal bir sistemde alışıldık bir durum arz etmiyor. Hatırlanacağı üzere, hafta içinde Reuters, aşırı kontrollü bir şekilde yönetimin, sektörden orta ve uzun vadede mevcut oyuncunların çıkmasına neden olabileceğini yazmıştı.
Bugün aktif rasyosunun revize halinin piyasa yansımasını takip edeceğiz. Borsa cephesinde, haftayı oldukça iyi karşılayan Asya piyasaları ve petrole paralel yükseliş eğiliminin egemen olmasını; USD/TRY kurunda ise 6,84 seviyesi aşılmadan heyecana kapılınmaması gerektiği yönündeki notumuzu düşerek herkese iyi bir hafta dileyelim.