Anne adayinin yaptirmasi gereken testler
Aile Hekimleri Dernekleri Federasyonu Baskani Dr. Hamza Gemici gebelik takibindeki en önemli testleri anlatti.
Gebelik boyunca yapilan testler hem anne adayinin hem bebegin sagligi açisindan büyük önem tasiyor. Bu nedenle her hamilenin rutin gebelik testlerini yaptirmasinda yarar var. AHEF (Aile Hekimleri Dernekleri Federasyonu) Baskani Dr. Hamza Gemici gebelik süresi boyunca anne adaylarinin yaptirmasi gereken testleri anlatti.
Gebelik takibinde uygulanan testler; gebelik öncesi ve gebelik dönemindeki testler olarak iki grupta toplanabilir.
Gebe Kalmadan Önce Yapilmasi Istenen Testler Nelerdir? (Gebelik öncesi testler)
•Annenin ve babanin kan gruplari bilinmelidir. (Anne Rh-, Baba Rh+ ise Rh uygunsuzlugu
•Enfeksiyon tarama testleri.
TORCHS ( TOxoplasma, Rubella, Cytomegalovirus, Herpes, Sifilis)
Bu enfeksiyonlar gebelik sirasinda geçirilirse bebekte anomaliler meydana getirebilir.
Gebelik Döneminde Yapilmasi Istenen Testler Nelerdir?
1- Tansiyon gebenin her takibinde ölçülmeli. Elde ve ayakta ödem varligi muayene edilmelidir.
2- Kilo takibi (Sabah evde aç karnina)
3- Karin büyümesinin degerlendirilmesi
4- Gebelik tespiti testleri:
Idrarda ve kanda HCG hormonunun tespiti ile yapilir. Kanda; adet gecikmesini beklemeye gerek kalmadan sonuç alinir.Idrarda; gecikmeden 3 ile 10 gün arasinda sonuç alinir.
5- Kan ve Idrar tetkikleri:
Kan tetkiki ile kansizlik ve kanla ilgili diger konular, idrar tetkiki ile idrar yollari iltihabi ve diger konular tespit edilir.
6- Ultrason ile gebelik takibi:
Gebelik haftasinin ve son adet tarihini (SAT) hatirlamayan annelerde erken ultrason ölçümü ile SAT belirlenebilir. Anne karnindaki çocukta anomali tespiti, toplumda zeka geriligiyle bilinen Down Sendromu’nun tespitine yardimci olarak kullanilabilir. Özellikle beyin ve omur gelisim bozukluklari, çocugun gelisim bozukluklari (Ölçümlerle gebelik haftasinin uyumu) tespit edilebilir.
7- Kan uyusmazligi testi
8- Ikili Test:
11. ve 14. haftalar arasinda yapilir. Ultrasonla bebegin ense pilisi kalinligi belirlenir. Kanda da iki ayri madde ölçümü ile Down Sendromu riski belirlenir.
9- Gebelik Sekeri Taramasi:
24. ile 28. haftalar arasinda seker yükleme testi (50 - 100gr olarak › OGTT)
10- Karaciger, böbrek, tiroit fonksiyonlarini gösteren testler kan alinarak yapilir. Böylece düzenli çalisip çalismadiklari kontrol edilir.
11- Doppler Ultrasonografi:
20. ile 24. haftalar arasinda yapilir.
12- Üçlü Test:
16. ile 18. haftalar arasinda yapilir. Kanda 3 hormon test edilir. Down Sendromu, Nöral Tüp Defekti gibi anomalilerin tespitini saglar.
TESTLERIN SAGLADIGI YARARLAR NELERDIR?
Anne - baba adaylari bu testlerden elde edilen sonuçlarin yardimiyla gebelikte karsilasabilecek sorunlardan haberdar olabilirler ve erken önlem alabilirler. Her sey yolunda ise saglikli bir gebelik süreci geçireceklerini ya da geçirmekte olduklarini bilmelerinin rahatligiyla dogumu beklerler.
•Kan gruplari tahlili › Rh uyusmazligi (Kan uyusmazligi)
•Idrar tahlili › Idrar yolu iltihabi, böbrek tasi-kum tespiti, seker tespitiyle seker hastaligi tayini. Protein tespiti ile Preeklampsi (Gebelikte yüksek tansiyonla, idrarda protein olmasi. Vücutta özellikle ellerde ve yüzde sisme [ödem] ile belirti veren önemli bir hastalik) tespit edilir.
•Enfeksiyon Tarama Testleri › Bebekte anomali yapabilecek hastaliklarin gebelikten önce geçirilip geçirilmedigi
•Ultrason ile › Dis gebelik, çocugun gelisimi, esin durumu, düsük tehdidi
•Seker Yükleme Testi › Gebelikte seker hastaligi var mi? Ona göre alinabilecek önlemler
GEBELIK TAKIBI NASIL YAPILIR?
Bir gebenin, gebelik boyunca en az 4 kez izlem yapilmasi gereklidir. Dogru olan gebenin ayda 1 kez izlem yapilmasidir.
•Tetanoz asisi 16. haftadan itibaren 2 doz halinde birer ay arayla yapilmasi gereklidir. Tetanoz asisina gebelikten sonra da devam edilmektedir.
•Bir gebe Aile Sagligi Merkezi’ne her gelisinde kilo, tansiyon, nabiz, ates, ödem, TIT, anemi, varis, USG takip ve tetkikleri yapilir. Gebenin varsa gebelikle ilgili sikayetleri dinlenir.
•12. haftadan sonra Dopplerle ÇKS dinlenimi ve karin büyümesi takip edilir. Yine 12. haftadan sonra hemogram sonucuna göre kan ilaci kullanilmasi istenir. Aile Sagligi Merkezleri ücretsiz olarak gebelere Santafer Fort tablet dagitimi yapar.