Vietnamın Tarihi | Tarih Sayfası
İkinci Dünya Savaşında Vietnam´ı işgal eden Japonya 1945´te teslim olunca, Vietminh birlikleri Hanoi´de iktidarı ele geçirdiler. Liderleri Ho Chi Minh Vietnam´ın bağımsızlığını ilan etti. Fransa güneyde milli ihtilali bastırmayı başardı. Fakat kuzeyde sömürge rejimini yeniden kurmak istemesi, Çinhindi Savaşlarının patlak vermesine sebep oldu. 1946´dan 1954´e kadar devam eden savaş, Fransa Dienbienphu Muharebesinde bozguna uğrayınca son buldu.
21 Temmuz 1954´te Cenevre Antlaşması imzalandı. Bu antlaşma kararlarına göre geçici olarak ülke, kuzeyde komünist kontrolündeki Demokratik VietnamCumhuriyeti, güneyde Vietnam Cumhuriyeti olmak üzere iki ayrı devlete bölündü. Bölünme hattı 17. paraleldi. Bu bölünme hattı 1956´da yapılacak olan genel seçimlerle kaldırılacaktı. Fakat genel seçimler yapılmadı. Bunun üzerine Kuzey Vietnam, Güney Vietnam hükümet başkanı Diem´i düşürmeyi hedef alan bir terör kampanyası başlattı.
1960´ta Diem ve Vietcong olarak bilinen komünist gerillalar arasındaki mücadele şiddetli bir iç savaşa dönüştü. Güney Vietnam ABD tarafından, Vietcong ise Kuzey Vietnam tarafından destekleniyordu. Diem komünistlerle baş edemeyince, 1963´te subaylar bir darbe yaparak hükümeti devirdi. Diem´in düşüşü birbirini takip eden birçok askeri darbeleri peşinden getirdi. Siyasi bir istikrarsızlık dönemi başladı.
Vietcong ve Kuzey Vietnam birlikleri baskısı altındaki Güney Vietnam´ın çöküşünü ancak ABD müdahalesi engelledi. Amerikan yardımıyla Güney Vietnam ordusunun kuvveti üç kat arttı. 1964´te ABD, komünist kuvvetlerin artan taarruzlarına cevap olarak Kuzey Vietnam´ı bombalamaya başladı. Nisan 1969´da 543.000´e ulaşan Vietnam´daki Amerikan kuvvetleri Başkan Nixon´un emriyle Temmuz 1969´dan itibaren yavaş yavaş çekilerek azaltılmaya başlandı. 27 Ocak 1973´te Paris´te ABD, Kuzey ve Güney Vietnam ve Vietcong arasında bir ateşkes antlaşması imzalandı. Fakat bu anlaşma kararlarına hiç uyulmadı.
1974´te Güney Vietnam´a Amerikan yardımı, ABD kongresi tarafından durduruldu. Çinhindi´nin her tarafında iki yıl boyunca çetin muharebeler devam etti. Kuzey Vietnam 1975´in ilk aylarında merkezi Vietnam´da kalan son Güney Vietnam kuvvetlerine taarruza başladı. Güney Vietnam´ın geri çekilme harekatı bozguna dönüştü. Saygon rejimi 30 Nisan´da teslim oldu. Geçici bir ihtilal hükümeti, kontrolü ele geçirdi ve komünizmi yerleştirmek için adımlar atıldı. Bütün işyerleri ve çiftlikler devletleştirildi.
165.000´i ABD´ye olmak üzere binlerce Vietnamlı diğer ülkelere iltica etti. Ülkenin iki tarafının Millet Meclisleri toplanarak 2 Temmuz 1976´da Vietnam tekrar birleştirildi. Kuzey Vietnam´ın başşehri, bayrağı, marşı, amblemi ve parası ülkede geçerli oldu. Hemen hemen yüksek hükümet kademelerinin hepsine eski Kuzey Vietnam hükümetinin görevlileri getirildi. Vietnam İç Savaşı bütün Vietnam´ın Rus peyki olmasıyla neticelendi. Güney Vietnam´daki ABD üsleri Rus üsleri oldu.
Sivillere karşı saldırı ve zulüm devam ederken 1977-1980´de Kamboçya ile şiddetli bir savaş patlak verdi. Vietnamlı azınlıkların deniz yolu ile veya karadan Kamboçya üzerinden artan kaçış hareketleri üzerine, 1983´te Vietnam, Kamboçya´daki mülteci kamplarına taarruzda bulundu. 140.000 Çin asıllı Vietnam´ı terk edince Çin ile münasebetler bozuldu ve Çin ekonomik yardımı kesti. Çin, Vietnam´ın dört sınır eyaletine taarruz etti. Birçok ekonomik hedefleri tahrip etti.
Vietnam, Çin saldırılarını püskürtmekle birlikte büyük ekonomik kayıplara uğradı. Parti genel sekreteri olan ve ülke yönetiminde ağırlığını koruyan Le Duan´ın ölümü üzerine, Vietnam´ın siyasetinde değişiklikler oldu. 1989 sonlarında Vietnam birlikleri Kamboçya´dan çekilmeye başladı. Buna bağlı olarak ABD ile ilişkilerin normale dönmesi gündeme geldi.
Nisan 1992´de Milli Meclis 1980´den beri yürürlükte olan anayasanın yerine yeni bir anayasa kabul etti. Yeni anayasayla devlet konseyi ve Bakanlar Kurulu kaldırıldı. Devlet Konseyi başkanından daha fazla yetkilere sahip Cumhurbaşkanlığı makamı kuruldu. Sandalye sayısı 496´dan 295´e indirilen meclis için Temmuz 1992´de seçimler yapıldı. Yeni meclis eski savunma bakanı Le Duc Anh´ı cumhurbaşkanlığına seçti. Ekonomi 1992´de hızlı bir gelişme gösterdi. Aynı sene Rusya burada bulunan üslerdeki gemilerini ve askeri danışmanlarının hepsini geri çekti. Amerika ve yakın komşuları ile diplomatik ilişkileri yeniden başladı.
‹ Venezuellanın Tarihi up Yugoslavyanın Tarihi ›