15 Temmuz Darbe Girişimi nedeniyle;kim ne dedi, neler söylendi, neler konuşuldu - 11 / Güncel / Milliyet Blog
2016 Türkiye askerî darbe girişimi ya da darbecilerin verdiği adıyla Yurtta Sulh Harekâtı, 15 Temmuz 2016 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde kendilerini Yurtta Sulh Konseyi olarak tanımlayan bir grup asker tarafından gerçekleştirilen askeri darbe teşebbüsü başarısızlıkla sonuçlandı.
Bu kanlı darbenin başlangıcından itibaren darbe girişimi için kimler neler söyledi bununla ilgili bir yazı dizisi oluşturarak sizlerin bilgisine sunmaya devam ediyorum.
Darbe girişimi sonrası yabancı ülke ve liderlerin tepkileri de şöyle olmuştur:
KKTC'den İktidara destek
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Türkiye'deki darbe girişimi nedeniyle Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a mektup gönderdi. Aliyev mektubunda yer alan bazı ifadeler şöyle:
"Sayın Cumhurbaşkanı, Aziz Kardeşim, dün gece Türkiye'de yaşanan darbe girişimine ilişkin olayları büyük rahatsızlıkla ve üzülerek izledim. Bu, bir yandan Türkiye'nin devletçiliğine, diğer yandan ise Türkiye halkına, iradesine ve seçimine karşı yapılan dehşet verici cinayettir."
" Eminim ki, Türkiye halkı ve yönetiminin birliğini sergileyerek darbe girişiminin karşısının alınması yönünde yaptıklarınız kesin eylemler sonucu kardeş ülkede durum kısa sürede istikrarlaşacak ve önceki duruma geri dönecek. Değerli kardeşim, ben darbe girişiminin karşısının alınması için canlarını veren şehitlerin ailelerine ve yakınlarına Azerbaycan halkı adından ve kendi adımdan derin üzüntü ile taziyelerimi iletiyor, yaralananlara acil şifalar diliyorum."
ABD Dışişleri Bakanı John Kerry'nin sözcüsü John Kirby, Kerry'nin Türk mevkidaşı Mevlüt Çavuşoğlu ile telefonda görüşerek darbe girişiminin soruşturulması konusunda işbirliği yapabileceklerini söylediğini belirtti.
Sözcü, ABD Dışişleri Bakanı'nın ayrıca Çavuşoğlu'na, kamuoyu önünde "ABD'nin darbe girişiminde payı olduğu yönündeki ima ve iddiaların 'tamamen yanlış' ve ABD-Türkiye ilişkilerine "zarar verici nitelikte" olduğunu açık şekilde dile getirdiğini söyledi.
ABD Başkanı Barack Obama, 15 Temmuz darbe girişimini kınarken, "ABD'nin, Türkiye'deki darbe girişimiyle ilgisi olduğu yönündeki tüm iddialar asılsızdır." ifadesini kullandı. Obama, Gülen'in iadesiyle ilgili de " Süreç hukuka uygun şekilde ilerleyecek; karar verici ben değilim" dedi.
Kremlin'den yapılan açıklamada Cumhurbaşkanı Recpe Tayyip Erdoğan ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in bir telefon görüşmesi gerçekleştirdikleri belirtildi. Türkiye'de seçilmiş hükümetin yanında yer aldıklarını belirten Rusya Devlet Başkanı Putin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a, ailesine ve Türk halkına geçmiş olsun dileğinde bulundu.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin: Anayasa karşıtı eylemler kabul edilemez
Putin'in 15 Temmuz sonrası Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile telefonda görüşen Putin, Türkiye'nin seçilmiş hükümetine karşı yapılan askeri darbe girişimi sebebiyle Rusya'nın devlet hayatında anayasa karşıtı eylemlerin ve şiddetin kabul edilemeyeceğine ilişkin prensiplerini hatırlattı. Hayatını kaybedenler için başsağlığı dileyen Putin, en kısa zamanda Türkiye'de istikrarlı anayasa düzeninin sağlanması dileklerini iletti.
Almanya hükümeti, İstanbul ve Ankara'daki darbe girişimine tepki gösterdi. Almanya Başbakanı Angela Merkel 15 Temmuz darbe girişimiyle ilgili darbe girişiminin püskürtülmesini savunduğunu dile getirirken ölçülülük ilkesinin tanınması uyarısında da bulundu. Başbakan Angela Merkel’in sözcüsü Steffen Seibert yaptığı açıklamada, “Türkiye’de demokratik düzene saygı duyulmalı. İnsanların hayatını korumak için her şey yapılmalı.” dedi.
Fransa Başbakanı François Hollande: AB'ye girmek isteyen bir ülke...
15 darbe girişimi sonrası yaptığı değerlendirmede kendisine sorulan darbeciler için "idam geri getirilsin" taleplerine ilişkin haberler üzerine "İnsan hakları konusunda taviz vermeyiz; Avrupa Birliği'ne girmek isteyen bir ülke idam cezasını geri getiremez. AB ile, katılım müzakereleri bile olsa, ilişki içinde olmak isteyen bir ülkenin iç hukukuna idam cezasını geri getiremez" şeklinde konuştu.
Yunanistan Başbakanı Alexis Tsipras: Seçimle gelmiş yönetimin arkasındayız
Tsipras 16 Temmuz sabahı yaptığı açıklamada, Türkiye'de seçimle işbaşına gelmiş Türk yönetiminin arkasında olduklarını belirtti. Yunanistan'a helikopterle kaçan 8 darbesi askerin iade süreci ise halen devam ediyor.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Ban Ki-moon: Endişeliyiz
15 Temmuz tarihinde Türkiye'de gerçekleştirilen darbe girişimi sonrasında başlatılan soruşturmalar ve alınan önlemlerle ilgili bilgi almak ve Türkiye'nin bu süreçte uluslararası insan hakları ilkelerine uymasına yönelik beklentilerini dile getirmek üzere Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ile telefonda görüştü. Ki- moon, tutuklamalar ve gözaltılar konusunda insan hakları ilkelerine uymasına yönelik beklentilerini ifade etti.
İtalya Başbakanı Matteo Renzi, darbe girişiminin püskürtülmesiyle Türkiye'de istikrar ve demokratik kurumların üstünlüğünün tesis edilmeye başlandığını belirtti.Renzi, yaptığı açıklamada, Türkiye’de gece boyunca yaşanan gelişmeleri yakından izlediğini, darbe girişiminin bertaraf edilmesinden dolayı rahatladığını ifade etti.
Türkiye'nin NATO’daki İtalya'nın partneri olduğunu hatırlatan Renzi, "Türkiye’de yaşanan endişelendirici kontrol dışı durum, bugün yerini, istikrarın ve demokratik kurumların üstünlüğüne bırakıyor. Umuyoruz ki Türk halkı ve Türkiye’de bulunan tüm yabancı vatandaşlar için terslikler ve tehlikeler yaşanmaz. Özgürlük ve demokrasi yolu, her zaman izlenmesi ve savunulması gereken ana yoldur." şeklinde konuştu.
"Türkiye'de yaşanan olaylar bizi ciddi şekilde tedirgin etti ve sarstı"
Yabancı ülkelerin ve ve liderlerinin yaptıkları açıklamalarda kısaca 15 Temmuz darbe girişimi için kısaca şunları söyleyemiş ve şu mesajları vermişlerdir:
Türkiye'de yaşanan olaylar bizi ciddi şekilde tedirgin etti ve sarstı. Kardeş Türk halkı ve devletinin yanında olduğumuzu beyan ediyor.
Başkan Obama, ABD'nin, Türkiye'nin demokratik yollardan seçilmiş sivil hükümetine koşulsuz desteğinin altını çizdi.
20-BM Genel Sekreteri
21-NATO Genel Sekreteri
22-AB Konseyi Başkanı
Halkın birbirini sevmesi ve birlikte hareket edebilmesi için bu güzellikleri devam ettirmeliyiz.
“Vatan bizim namusumuz, biz namusumuzu çiğnetmeyiz.”