“Uyanış” Devrinde Güvenlik Arayışları
Maili görüntüleyemiyorsanız web tarayıcınızda görmek için tıklayınız 11/12/2012
"Uyanış" Devrinde Güvenlik Arayışları
Sonbahar 2012 - Vol.11 No:3
Turkish Policy Quarterly'nin (TPQ) bu sayısı Orta Doğu'nun stratejik haritasında yaşanan hızlı ve kökten değişimlere odaklanıyor. Halk hareketlerinin yükselen gücünü ve bölgedeki jeopolitik kaymaları incelemenin yanı sıra, enerji güvenliği dinamikleri, Türkiye'nin dış politika öncelikleri ve giderek değişen Avro-Atlantik ilişkilerine göz atıyoruz. NATO'nun bölgede oynadığı rol, "Arap Baharı"yla ilgili güncel gelişmeler, ve Batı'yı tehdit etmeden "diğerlerini" güçlendirmenin mümkün olup olmadığı sorusu, bu sayının içeriğini oluşturmakta . . .
Anders Fogh Rasmussen ile Söyleşi
TPQ'ya verdiği bu özel söyleşide, Sayın Genel Sekreter son iki yıl içinde Libya operasyonu ve Suriye krizi de dahil olmak üzere, Türkiye'nin çevresinde yaşanan belli başlı gelişmeler hakkında genel olarak NATO'nun tutumunu irdeliyor. Suriye konusunda Libya örneğinden farklı olarak, uluslararası toplumdan ortak bir tepki ya da BM Güvenlik Konseyi tarafından verilmiş bir yetki bulunmadığına dikkati çekiyor. NATO'nun açık kapı politikasına vurgu yaparak, Gürcistan'ın NATO üyeliği hedefini değerlendiriyor ve ülkede son dönemde yapılan seçimlerle sağlanan demokratik başarının altını çiziyor. Genel Sekreter ayrıca NATO'nun ortak ülkeler ile işbirliğini geliştirme ve NATO operasyonlarına katkı sağlayan ortak ülkeleri ilgili konularda karar mekanizmasına katma kararlarına işaret ediyor. . .
Taner Yıldız ile Söyleşi
Enerji sektörü, Türk ekonomisinin büyümesinde önemli bir faktör haline geliyor. Bu sektöre yerli ve yabancı yatırımcıların artan ilgisi de Türkiye'nin siyasi ve iktisadi istikrarını gösteriyor. Türkiye, Bakü-Tiflis-Ceyhan ve Bakü-Tiflis-Erzurum boru hatlarının devreye girmesi, ve özellikle de Türkiye'nin Doğu'nun zengin enerji kaynaklarını Batı'ya taşımada "köprü" konumuna gelme hedefinde ana rolü üstlenecek TANAP projesi ile enerjide bölgesel lider konumuna yükseliyor. . .
Fransa ve Türkiye: Yüzyıllara Dayanan Bir İlişki için Yeni Ufuklar
Fransa Cumhurbaşkanı, Türkiye ile "istikrarlı ve güven verici bir ilişkinin" tesisi konusunda Fransa'nın iradesini yeniden dile getirdi. Bu ilişki, ülkelerimiz arasında yüzyıllara dayanan dostluğu, ekonomik bağlarımızın yoğunluğunu, ve özellikle Suriye krizi olmak üzere birçok güncel konuya dair ortak görüşümüzü yansıtmalıdır. Cumhurbaşkanının Türkiye'ye gerçekleştirebileceği ziyareti en iyi şekilde hazırlamak için, ikili ilişkilerimize gecikmeksizin yeni bir ivme kazandırmak arzusundayım. . .
ABD - Türkiye İlişkilerinin Dönüşümü
Günümüzde, Türkiye'nin içindeki büyük değişimler ve bölgenin jeopolitiğindeki tektonik hareketler ABD-Türkiye ittifakına yeni bir ışık tutuyor. Senatör John McCain, bu değişimlerin çerçevesini çizip, Orta Doğu'daki çalkantılı dönemde stratejik çıkarlarının fazlasıyla uyumlu olduğunu belirttiği ABD ve Türkiye için, "başarı için karşılıklı destek" vizyonunu sunuyor. Senatör ayrıca, adalet için mücadelelerini nasıl yönlendirebilecekleri konusunda Türkiye'yi örnek alan Kuzey Afrika, Orta Doğu ve Orta Asya halkları için demokratik gelişme açısından Türkiye'nin en yüksek standartları belirlemesinin önemine dikkat çekiyor. . .
Türkiye'de Kapsayıcı Güvenlik
Kemal Kılıçdaroğlu'nun, Mayıs 2010 tarihinde Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) liderliğine yükselmesi, Türkiye'deki güncel güvenlikçi politik söylem ve uygulamalarına karşı sosyal demokrat muhalefetin yükselişini temsil ediyor. CHP'nin son zamanlardaki insan ve devlet güvenliğini dengeleme girişimleri, dünya çapındaki gelişmelerle uyumlu ve kapsayıcı güvenlik yaklaşımını kurumsallaştırabilecek potansiyele sahip. CHP'nin temel hak ve özgürlüklere, ve ilerici sosyal politikalara mutlak ölçüde bağlı olan kapsayıcı güvenlik çerçevesi, Türkiye'nin varolan güvenlik ikilemlerine sürdürülebilir çözümler önerebilecek kapasitede. Aynı zamanda bu çerçeve, Türkiye'nin, sadece ulusal politikasını oluşturmasında değil, bölgesel ve küresel yönelimlerini şekillendirmede de belirleyici rol oynayabilecek. . .
NATO ve Enerji Güvenliği
Michael Rühle & Julijus Grubliauskas
Son yıllarda, enerji güvenliği uluslararası güvenlik tartışmalarında ana konulardan biri haline dönüştü. Neredeyse 900 milyon insanın güvenliğini sağlayan bir ittifak olan NATO'nun, enerji güvenliği konusunda oynayacağı meşru bir rol bulunuyor. Bazı müttefiklerin özünde ekonomik bir konunun gereğinden fazla "askerileştirilmesi" yönündeki kaygıları nedeniyle, başlangıçta bu rolün niteliğinin tam olarak belirlenmesinde zorluklarla karşılaşıldı. Ancak enerji güvenliği, NATO'nun gündeminde giderek daha sağlam bir yer ediniyor. İttifakın yeni Stratejik Konsept'i, enerji güvenliği de dahil olmak üzere, geleneksel olmayan güvenlik sorunları konularında yeni bir sayfa açtı. Lizbon Zirvesi Deklarasyonu da, ittifakı, enerji güvenliği hususlarını NATO politikalarına entegre etmekle görevlendirerek, Stratejik Konsept'in mesajını güçlendirdi. Böylece günümüzde "acaba" sorusunun yerini "nasıl" sorusu aldı - enerji güvenliği artık NATO gündeminin kalıcı bir parçası. . .
Kemer Sıkma Döneminde Avrupa Savunması
20-21 Mayıs tarihleri arasında gerçekleşen NATO'nun 2012 Chicago Zirvesi'nde tartışılan ana konulardan birisi kemer sıkma döneminde ihtiyaç duyulan savunma imkanlarının nasıl sağlanabileceğiydi. Avrupa'nın savunmasının maliyetlerinin dengelenmesi ile ilgili sunulan çözümler NATO'da "akıllı savunma" olarak adlandırılırken, AB içindeki tartışma ise "ortak havuz oluşturulması ve paylaşım" üzerineydi. Tartışma, AB'nin küresel yönetişimi şekillendirme isteğinin seviyesi, küresel siyasette oynamak istediği rol, kendi topraklarının savunmasına ve uluslararası operasyonlara vereceği katkı düzeyi, ve son olarak, dünyadaki çalkantılarla ilgili yüklendiği sorumlulukla da doğrudan bağlantılı. . .
Sıfır Sorun Doktrini: Ters Giden Ne?
"Arap Baharı" ile birlikte bölgenin uzun zamandır varolan kurumsal yapılarıyla birlikte Türkiye'nin bölge ülkeleriyle ilişkileri de altüst oldu. Suriye'deki gösterilerin, Esad rejimi yandaşları ile göstericiler arasında kanlı çatışmalara dönüşmesi neticesinde Türkiye'nin Suriye rejimine karşı daha sert bir tutum alması ve bu vesileyle Türkiye'nin İran ve Irak ile ilişkilerinin de bozulmasıyla Türkiye'nin "sıfır sorun" doktrini sorgulanmaya başlandı. Suriye'deki gelişmelerin temposunu belirleyen iç unsurların yanı sıra, bazı dış unsurların da gözden geçirilmesi aynı derecede önem taşıyor. Bir tarafta İran ve Rusya'nın, diğer tarafta da İsrail ve ABD'nin tutumlarının Suriye'deki olayların gidişatında belirleyici etkileri oldu ve bu durum Türkiye'nin bölgede kendi çıkarları doğrultusunda hareket etmesini önemli ölçüde engelledi. . .
Güneydoğu Asya'da Çin-ABD Rekabeti
Raja Muhammad Khan
Çin'in bölgesel ve küresel bir güç olarak yükselişi tarihte eşine rastlanmamış boyutta. Ülke, tam bir yoksulluk içerisindeki bir tarım toplumundan dünyanın en güçlü ekonomisine dönüşerek dünyayı çok kutuplu bir sisteme itmekte. Bir yandan ABD, zor durumdaki ekonomisini diriltmek için Çin'i bir ekonomik işbirliği fırsatı olarak görmekle birlikte, dünya siyasetindeki üstün konumuna yönelik Çin'den gelecek herhangi bir meydan okumaya karşı bir anti-Çin çevreleme politikası güdüyor. Çin'in herhangi bir güç gösterisi yapmadan ABD'nin Güneydoğu Asya'daki nüfuzunun temellerini kademeli olarak aşındırıp aşındıramayacağı, Çin zihniyetinin yeterince pragmatik olup olmadığı gösterecek. Bu makale Çin ile ABD arasında süren Güneydoğu Asya'da hakimiyet rekabetini ve olası sonuçlarını incelemeyi hedefliyor. . .
Dağlık Karabağ Barış Sürecinde Gayrıresmi Girişimlerin Etkilerinin İncelenmesi
Dağlık Karabağ ile ilgili yaşanan Azerbaycan-Ermenistan çatışması hususunda AGİT'in Minsk Grubu'nun 20 yıl süren arabuluculuk girişimlerine karşın resmi müzakere süreçlerinde henüz elle tutulur bir sonuç elde edilemedi. Bu süreçte çeşitli yerel ve uluslararası aktörler de çatışmayla ilgili çok sayıda gayrıresmi girişimde bulundular. Bu makale gayrıresmi diplomasi girişimlerini ve bunların tüm barış sürecine etkilerini ele alıyor. Yapılan analiz, Dağlık Karabağ sorunu dolayısıyla birbirinden kesin hatlarla uzaklaşan Azerbaycan ve Ermenistan toplumları, ortak bir gelecek vizyonuna sahip olmadıkça, üzerinde anlaşılmış barışçı bir çözümün tesis edilemeyeceğini vurguluyor. İtici güç olacak bu vizyon, hem resmi hem de gayrıresmi ortamlarda yapılacak etkileşimler vasıtasıyla güven inşa etmede ve tarafların daha uyumlu pozisyonlara getirilmesine destek olacak. . .
"Kürt Sorununda Sıfırdan Başlamak": Erdoğan'ın Son Şansı mı?
Yakın zamanda PKK şiddetinin yeniden canlanmasının anayasal reform sürecindeki gözle görülür yavaşlama ile birleşmesi, eleştirmenlerin Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın Türkiye'nin en büyük azınlık nüfusuna sahip Kürtlere verdiği sözlerin samimi olmadığı sonucuna varmasına yol açtı. Türkiye'nin güneydoğusunda Haziran 2011'den beri süregiden çatışmalar neticesinde 800'den fazla insan hayatını kaybetti. Bu çözülmemiş "Kürt Sorunu" Başbakanın güvenilirliğine tehdit oluşturuyor. Bu makale Erdoğan'ın başarısızlıklarının ardında yatan temel sebepleri araştırarak, güvenilirliğini yeniden tesis etmek ve Türkiye Cumhuriyeti için demokratik bir gelecek sağlamak için pratik çözümler sunuyor. . .
Türkiye'nin Suriye Sorunu: Gelişmeler için Bir Zaman Çizelgesi
Bu makale Suriye krizinin tırmanma aşamaları ile Türkiye'nin verdiği çeşitli tepkileri analiz ediyor. Türkiye'in krizi yönetimindeki her aşama dış politikasının belli başlı öğelerini gözler önüne sermekte. Kriz süresince verilen bu tepkilerin incelenmesiyle Türk dış politikasının kabiliyetleri ile amaçları arasındaki mesafeleri gözlemlemek mümkün. Bunun sonucunda oluşturulan bu "zaman çizelgesi" Suriye krizinin Türkiye için bir "gerçeklik testi" olduğunu gösteriyor. . .
AKP Döneminde Türkiye'nin Dış Politikası: Bir Eksen Kayması Yaşanıyor mu?
Geçen yüzyılın başında sadece tepkici olarak görülen Türk dış politikası, geçen on yıl içerisinde önemli bir dönüşüm geçirerek Türkiye'yi hem bölgesinde hem de dünya siyasetinde nüfuzlu bir aktör haline getirdi. AKP hükümeti tarafından başlatılan bu dönüşüm neticesinde, gözlemciler Türkiye'nin dış politikasında Batı'dan Doğu'ya doğru bir kayma tespit ettiler. Ancak bu makalenin göstermeye çalıştığı üzere, ne Batı Doğu için bir alternatif, ne de Doğu Batı için. . .
Yunanistan, Türkiye ve İsrail Arasında Bir İttifak?
Marios P. Efthymiopoulos
Bu makale Akdeniz'in üç anahtar aktörü arasındaki ilişkilere genel bir bakış sunarak bölgesel çatışmaların çözümü konusunda Yunanistan, Türkiye ve İsrail arasında "Üçlü Stratejik İttifak" şeklinde adlandırılan meşru bir ortaklık hususunda öneriler sunuyor. Üç ülkenin de çok sayıda yeni ortak tehditle yüzleşmesi sebebiyle bu üçlü ittifakın oluşmasında fazla sayıda teşvik unsuru bulunuyor. . .
Azerbaycan'ın İstikrarını Anlamak
Orta Doğu'daki güncel çalkantılar göz önünde bulundurularak, "demokrasinin dördüncü dalgasının" kutlanmasına rağmen bazı ülkeler halen otoriter yönetim ile üst seviyede istikrarı koruyor. Güney Kafkasya Bölgesi'nde Azerbaycan bu alanda örnek bir vaka. Bu makale Aliyev rejiminin şaşırtıcı istikrarına katkı sağlayan iki ana unsuru tanımlayarak tartışıyor; zayıf demokratik kurumların yanında güçlü gayrıresmi kurumların devamlılığı ve demokratik bir dönüşüme hiç olanak tanımayan geniş bir siyasi kültür. . .
TPQ Yuvarlak Masa Toplantısı: Yeni Enerji Oyunları
31 Ekim 2012 tarihinde, Turkish Policy Quarterly (TPQ), Friedrich Naumann Vakfı (FNF) ile birlikte, Türkiye ve çevresinde değişen enerji politikası dinamikleri üzerine, İstanbul'da gerçekleşen bir yuvarlak masa toplantısı düzenledi. Toplantı, Ankara'nın enerji alanındaki güç oyununda jeostratejik kozlarını nasıl oynadığına, Avrupa Birliği'nin ortak enerji politikasının nasıl evrim geçirdiğine ve muhtemel boru hatlarının bölgesel politikayı ne şekilde etkileyebileceğine ışık tutmayı amaçladı. Bu makale, konuşmacılar tarafından ortaya konan ana argümanlar ve değinilen noktalarla birlikte, dinleyiciler tarafından gündeme getirilen konuları da içermekte. . .
Kadir Has Üniversitesi Cibali Kampüsü Sosyal Sorumluluk Binası (Beyaz Ev) Kat:1 No:9
Fatih - İstanbul Phone:+90 212 621 92 58 Fax:+90 212 531 87 18