Çevreye sahip çıkmıyor mu? Doğru mahkemeye! | ekogazete
← Şaşırtıcı iddia: “Yaşlılık bir hastalıktır”
Geri kazanımlı ekonomi de ne demek? →
Muhteşem bir gelişme! 22 haftası kalmış olan Paris toplantısına şahane bir katkı! Hollanda’da 900 vatandaş bir araya gelip devleti mahkemeye vermiş. Sera gazı salımını azaltmada yapılması gerekeni yeterince yapmıyor diye. Mahkeme heyeti “Ortada yaşamsal bir tehlike var. Vatandaşlar endişelenmekte haklılar!” diyerek davayı kabullenmiş ve devleti görevini yapmıyor diye suçlu bulmuş. Demek adaletin böylesi de oluyor!
Ortaya çıkan karara göre, Hollanda hükümeti ülke çapındaki sera gazı salımını 2020’de (1990 değerine göre) en az %25 indirmek amacıyla gereken bütün önlemleri almak zorunda. Oysa hükümetin ülkeye ve uluslararası ortamlara sunduğu resmi belgeler yalnızca %17’lik azalma hedefinden söz ediyor. Yargıçların duyurduğu karardan sonra salondaki heyecanı tahmin edebilirsiniz.
Bu girişimin arkasında Urgenda (Acil Durum) adlı bir dernek var. Ancak dava açanlar derneğin alışılmış militanları değil. 900 sıradan vatandaş. Formalitelere katlanmışlar… Masraflara ceplerinden katkıda bulunmuşlar… Öğretmenler, işyeri sahipleri, sanatçılar, öğrenciler, emekliler… Urgenda onları bir araya getirip yardımcı olmakla yetinmiş. Tek sözle, bir vatandaş hareketi çıkmış ortaya.
Dava sırasında hükümet avukatları iklim değişiminin küresel bir sorun olduğunu, bu nedenle tek bir devletin sorumlu tutulamayacağını savunmuş. Yargıçlar bu söylemi ellerinin tersiyle iterek şöyle demişler. “Tehlikeli bir gelişmenin içinde olduğumuz bilinmektedir. Devletin temel görevlerinden biri ise vatandaşın varlığını koruyup sağlığını kollamaktır. Bu bakımdan sorumlu olduğu çevreye sahip çıkmak ve belirmiş olan tehlikeye karşı hızla tavır almak zorundadır.”
Ekogazete 2,5 yıl önce Urgenda’dan ve bu girişimin başlangıcından söz etmişti: “Tut politikacıyı, götür mahkemeye”. Aynı yazıda atılımın fikir babası hukukçu Roger Cox’tan da söz edilmişti.
Bu dava “örnek olay” niteliği kazanacağa benziyor. Belçika’da 9.000 vatandaş bir araya gelip benzeri girişim başlatmış. Norveç’te de bu yönde hazırlık yapılıyor. Aslında devlet yönetimlerini ekoloji konusunda yargıya sevk etmenin başka örnekleri de var. Filipinler’de orman yağması bu yöntemle durdurulmuş. Hindistan Yüksek Mahkemesi de Delhi’deki otobüslerin aşırı kirliliğe neden olan dizel yerine doğalgaz kullanmalarını zorunlu kılmış.
Öte yandan, geçtiğimiz Mart sonunda Brezilya’dan, Çin’den, Hindistan’dan, Amerika’dan, Hollanda’dan gelip Oslo’da buluşan hukukçular, yargıçlar, Anayasa Mahkemesi üyeleri ve diğerleri konuyu hukuki açıdan ele almışlar. Çalışmaları tarihi değer taşıyan bir belgeyle sonuçlanmış: “The Oslo Principles on Global Climate Change Obligations”. Bu belge Hollanda’daki yargı sürecinde destek olmuş.
8 sayfalık belge dünyamızın iklim değişimi nedeniyle aşırı tehlike altında bulunduğunu, insan topluluklarının ve doğanın daha şimdiden kötü biçimde etkilendiğini vurgulayarak başlıyor. Şöyle devam ediyor: “Bizler, bir hukukçular grubu olarak, dünyanın ve yaşamın içine girdiği bu olgudan endişe duyarak bir araya geldik ve devletlerle şirketlerin mutlaka uygulama durumunda oldukları zorunlulukları belirleyen ana ilkeleri tanımladık.”
Atila Alpöge, Ekogazete, 4.7.2015 / Kaynaklar: Emma Howard, The Guardian, 24.6.2015 – Moina Fauchier-Delavigne, Simon Roger, Le Monde, 26.6.2015. [Bu yazıya bloğunuzda ya da sitenizde yer vermek istiyorsanız, yandaki bilgileri de (yazarı ve kaynakları) oldukları gibi taşımayı lütfen unutmayın.]
Bu yazı Ekoloji Politikası, İklim içinde yayınlandı ve Hollanda, İklim değişimi olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.
3 Responses to Çevreye sahip çıkmıyor mu? Doğru mahkemeye!
Geri bildirim: Çevreye sahip çıkmıyor mu? Doğru mahkemeye! | Dağ Medya
Geri bildirim: Portekizli çocuklar, Türkiye dahil, 47 ülkeye dava açıyorlar
Geri bildirim: Portekizli çocuklar, Türkiye dahil, 47 ülkeye dava açıyorlar | Dağ Medya