Onur Öymen - Başkanlık rejimi önerileriyle ilgili düşünceler - GERÇEK SÖZCÜ DOĞRU HABER - GERÇEK HABER
Son zamanlarda ülkemizde Başkanlık tartışmaları yeniden canlandı. Bu konuyu her vesileyle ortaya koyanlar ve bu doğrultuda bir anayasa değişikliği yapılmasını önerenler var.
Demokrasinin temel direklerinden biri devletlerin kuruluşunda belirleyici olan kurucu irade, diğeri de seçimlerde ortaya çıkan halkın iradesidir. Kuşkusuz Meclisi ve Hükümeti seçimlerde ortaya çıkan halk iradesi oluşturur, ancak halkın iradesiyle gelen iktidarlar devletin kurucu iradesini yok sayamazlar. Bazı ülkelerin anayasalarında bu husus açıkça belirtilmiştir. Örneğin Türk anayasasının dışında Çek Cumhuriyeti, Almanya, Yunanistan, Norveç gibi ülkelerin anayasalarında değiştirilemez maddeler yer almıştır. Örneğin Alman Anayasasının 79, maddesi “ebedi madde” olarak adlandırılır ve bu maddede sözü edilen anayasa maddeleri, seçimle gelen iktidar çoğunluğu tarafından hiçbir şekilde değiştirilemez.
Türkiye Cumhuriyeti kurulduğunda dünyada, başta Amerika Birleşik Devletleri olmak üzere, başkanlık sistemiyle yönetilen devletler vardı. Ancak Türkiye Cumhuriyetinin kurucuları başkanlık sistemini değil parlemanter demokrasiyi devletin temel yapısı olarak benimsemişlerdir.
Bir ara Atatürk’ün Cumhurbaşkanlığı ile Başbakanlığı birleştirip bir Başkanlık rejimi kurmak istediği yolunda rivayetler ortaya atıldığında Atatürk bunlara sert bir karşılık vermiş ve şunları söylemiştir:
“Şaşarım o efendilerin aklı perişanına. Hep biliyoruz ki, memleketin başına gelen felaketlerin çoğu şahsi idareden gelmiştir. Bu kadar geri kalmamızın başlıca amillerinden biri budur. Biz öteden beri böyle bir idareyi bertaraf etmek için mücadele ettik. Şimdi nasıl olur da benim aynı yola gitmekliğim, yeniden devlet hayatında tarafımdan böyle bir çığır açılması istenebilir?...Amerikan sistemini memleketimizde tatbik etmeyi hiç hatırıma getirmedim; sistemsiz ve kanunsuz tarzda Reisicumhurla Başvekaleti birleştirmeyi düşünmedim ve düşünecek adam olmadığım bütün milletçe malumdur zannederim”. ( Orhan Çekiç, 1938, Son Yıl, Kaynak Yayınları, İstanbul, 2014, s. 67-69)
İşte Türkiye Cumhuriyetinin kurucu iradesinin temel tercihi budur. Bu tercihi yok saymak cumhuriyetimizin kurucu iradesini de göz ardı etmek anlamına gelir.
İzlenme: 4145 Yazdır