Güvenlik Soruşturması Olumsuz Sonuçlanan Bir Hekim Adına Açtığımız Davada Yürütmenin Durdurulması Kararı Verildi
Tıpta Uzmanlık Sınavı sonucu İzmir’de bir üniversitede uzmanlık eğitimi almaya hak kazanan bir meslektaşımızın atama talebi, Rektörlükte oluşturulan bir komisyon tarafından, güvenlik soruşturmasının olumsuz olduğu gerekçesiyle reddedilmiştir.
Herhangi bir somut ve hukuki gerekçe olmaksızın meslektaşımızın Anayasal haklarının ihlali anlamına gelen bu işleme karşı yargı yoluna gidilmiştir. Odamız Yönetim Kurulunun hukuksal destek kararı üzerine Hukuk Büromuz tarafından takip edilen davada, haksız işlemin yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.
Yargılama aşamasında dava dosyasına gönderilen güvenlik soruşturması raporunda, hekimin lise yıllarında bazı sol örgütlerin toplantılarına katıldığı ve babasının sendikal faaliyetleri olduğu tespitlerine yer verilmiş ancak yasa dışı olduğu iddia edilen bu faaliyetler nedeniyle adli ve idari olarak nasıl bir işlem yapıldığı konusunda hiçbir bilgiye yer verilmemiştir.
• Hekimin yaşamının hiçbir aşamasında, kamu otoriteleri ve yargı organları tarafından terör örgütü kapsamında değerlendirilen hiçbir yapı ile ilişki içinde olmadığı,
• Adli ve idari hiçbir soruşturma geçirmediği,
• OHAL uygulamalarının yürürlükte olduğu dönemde kamu görevine girdiği, mecburi hizmet kapsamında görev yaptığı,
• TUS’a hazırlanmak için kendi isteği ile istifa ettiği, Devlet Hastanesinde çalıştığı süre içinde de hiçbir adli ve idari soruşturma geçirmediği,
• Anayasanın 70. Maddesine göre, “Her Türk’ün kamu hizmetine girme hakkına sahip olduğu, hizmete alınmada, görevin gerektirdiği niteliklerden başka hiçbir bir ayrım gözetilemeyeceği”;
• Anayasanın 17. Maddesine göre, “herkesin yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına” sahip olduğu,
• Anayasanın 27. Maddesine göre, “herkesin, bilim ve sanatı serbestçe öğrenme ve öğretme, açıklama, yayma ve bu alanda her türlü araştırma hakkına” sahip olduğu,
• Anayasanın 42. Maddesine göre, “kimsenin eğitim ve öğretim hakkından yoksun bırakılamayacağı”,
• Anayasanın 48 ve 49. Maddelerinde çalışma hakkı ve özgürlüğünün düzenlendiği,
• Tıpta uzmanlık eğitiminin, Anayasa’da açıkça koruma altına alınan eğitim-öğretim hakkı, bilim öğrenme özgürlüğü, maddi ve manevi varlığını geliştirme hakkı kapsamında güvence altına alınmış bir eğitim hakkı olduğu,
• Temel hak ve hürriyetlerin, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabileceği,
• Dayanağını kanundan almayan bireysel veya düzenleyici işlemlerle temel hak ve özgürlüklerin özüne dokunan işlemler yapılamayacağı,
• Hangi kritere göre hazırlandığı belli olmayan ve somut tespitler içermeyen, kolluk kuvvetlerinin şahsi ve siyasi kanaatlerini içeren güvenlik soruşturması raporuna göre işlem yapılmasının hukuka aykırı olduğu vurgulanmıştır.
Güvenlik soruşturması raporunu değerlendiren idare mahkemesi, yürütmenin durdurulması talebini reddetmiştir. Bu karara itiraz edilmiştir.
İtirazımızı değerlendiren İzmir Bölge İdare Mahkemesi 5. İdare Dava Dairesi; güvenlik soruşturmasında yer alan istihbari nitelikteki bilgilerin kamu görevine engel oluşturmayacağı gerekçesiyle yürütmenin durdurulması kararı vermiştir. Karar gerekçesinde,
⎫ Kamu alanında çalışma hakkını kullanmak isteyen kişilerin, kamu hizmetine alınmasında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz değerlendirilebilmesi için yukarıda yer verilen Kanun ve Yönetmelik hükümlerinde belirtilen sakıncaların ortaya çıkmış olması gerektiği,
⎫ Bir başka deyişle kişinin kendisi hakkında yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasında; Devletin güvenliğine, ulusal varlığına ve bütünlüğüne, iç ve dış menfaatlerine zarar verebilecek veya tehlikeye düşürebilecek faaliyetler içinde olduğunun, yıkıcı faaliyetlerde bulunduğunun, 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanuna ve Atatürk ilke ve inkılaplarına aykırı davranışlarının bulunduğunun, şeref ve haysiyetini ihlal edecek ve görevine yansıyacak şekilde kumara, uyuşturucuya, içkiye, paraya ve aşırı bir şekilde menfaatine düşkün olduğunun, ahlak ve adaba aykırı davrandığının somut bilgi ve belgelerle ortaya konulması gerektiği,
⎫ Aksi takdirde kişiler hakkında istihbari mahiyetteki bilgilere dayanılarak veya memuriyete engel olmayacak nitelikteki kovuşturma, soruşturma veya devam etmekte olan davalara dayanılarak işlem tesis edilmesinin Anayasaya ve yukarıda yer verilen diğer mevzuat hükümlerine aykırılık oluşturduğu,
⎫ Davacı hakkında 2013 yılı öncesine ilişkin istihbari mahiyetteki bilgilerine yer verilen söz konusu olaylarla ilgili olarak hakkında açılan dava sonucunda Mahkemelerce verilmiş bir ceza veya veya herhangi bir disiplin cezası bulunmadığına göre, 2013 yılı öncesine dayanan söz konusu istihbari bilgilere dayanılarak, sınavla kazanmış olduğu davalı idare bünyesindeki araştırma görevlisi kadrosuna atanmamasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçelerine yer verilmiştir.
Yürütmenin durdurulması kararı üzerine meslektaşımızın önümüzdeki günlerde uzmanlık eğitimine başlaması beklenmektedir.