Merkez bankasından yeni corona-kriz önlemleri: para basılıyor! | Press Haber
ve Türkiye Cumhuriyeti Merkez bankası para basıyor…
Türkiye’nin kendi miktarsal genişlemesi diyebileceğimniz bu önlemlerle yaratılacak 60 milyar TL’nin dolaşıma girmesi ile koronavirüs kaynaklı ekonomik daralmanın önüne geçilmesi mümkün değil elbette. Ancak likidite krizinin yumuşatılması açısından yardımcı. Arz ve talep şoklarının eş zamanlı gerçekleşmesi, Türk lirasında yaşanan değer kaybının enflasyona yansımasının önünü önemli ölçüde kesecek. Çünkü iç talep bireylerin önemli bir kısmının eve kapanmak zorunda kalışı ve artacak işsizlik ile büyük darbe yemiş durumda. Bu sabah açıklanan SAMEKS endeks verilerinden şokun boyutuna ait ilk rakamları zaten gördük.
Fakat elbete, koronavirüs krizi bir yana AKP hükmeti ve merkez bankasının geleneksel para politikası alanından çıkmaya ne kadar hevesli olduklarını özellikle son bir kaç yılda da izleme olanağı bulmuştuk. Bu açıdan özellikle son iki senedir kaynak yaratmakta zorlanan AKP açısından koronavirüsün yarattığı ekonomik ortam değişik araçların devreye sokularak denenmesi açısından bulunmaz nitelikte bir fırsat. Bu motivasyonun da eklenmesiyle söz konusu “miktarsal genişleme” nin nasıl işetileceğini dikkatle izlemekte fayda var. Hatta bu yöntemlerin kalıcı hale getirilip getirilmeyeceği de orta vadeli bir bakışla önemli hale gelecek.
Diğer yandan, bu krizden asıl darbe yiyen hanehalkına yönelik parasal genişlemeye bağlı önlemler de bugün merkez bankası tarafından açıklanan paketin içinde yer almış değil. Bu açıdan bakıldığında, önümüzdeki günlerde TCMB’nin para basarak krizi aşmaya çalışmaya devam ettiğini görmemiz çok olası.
Banka’nın açıklaması aşağıda:
Merkez bankası, mal ve hizmet ihracatçısı firmaların finansmana erişimlerini kolaylaştırmak ve istihdam sürekliliğini desteklemek amacıyla TL cinsi ihracat ve döviz kazandırıcı hizmetler reeskont kredisi kullandırılmasına karar verildiğini açıkladı.
Krediler için toplam 60 milyar TL limit belirlenirken, bu limitin 20 milyar lirası Türk Eximbank, 30 milyar lirası kamu bankaları, 10 milyar lirası ise diğer bankalar aracılığıyla yapılacak kredi kullanımlarına tahsis edildi.
TCMB, Eximbank dışındaki bankalar aracılığı ile kullandırılacak kredilerin asgari yüzde 70’inin KOBİ’lere tahsis edileceğini duyurdu. Firma bazında azami kredi tutarları, KOBİ’ler için 25 milyon Türk lirası, diğer firmalar için ise 50 milyon Türk lirası olarak belirlendi.
İşte yeni tedbirler ve ayrıntıları
Merkez Bankası’ndan yapılan açıklamada koronavirüsün olumsuz etkilerine karşı alınan yeni tedbirler şöyle sıralandı:
“Koronavirüs (Covid-19) salgınının küresel çapta yarattığı belirsizliğin Türkiye ekonomisi üzerindeki olumsuz etkilerinin sınırlandırılması amacıyla alınan tedbirler 17 Mart 2020 tarihinde kamuoyuna duyurulmuştu. Aynı amaç doğrultusunda:
2. Geçici bir süre için, Piyasa Yapıcı bankalara, İşsizlik Sigortası Fonu’ndan satın aldıkları DİBS’leri TCMB tarafından belirlenen koşullar ve tutarlar dâhilinde TCMB’ye satma veya Piyasa Yapıcılığı sistemi kapsamında APİ çerçevesinde tanınan likidite imkânını belirli oranlar dâhilinde artırma olanakları sağlanacaktır.
h. Krediler, azami 360 gün vadeli olacak, ihracat veya döviz kazandırıcı hizmet taahhüdü ile 1 Mart 2020 tarihindeki istihdam düzeyinin kredi vadesi süresince muhafaza edilmesi koşulu karşılığında kullandırılacaktır. “