32 bit sistemde 4 GB RAM'den fazlası niye kullanılmaz? - Turkhackteam.org/net - Ethical Hacking & Cyber Security Platform
32 bit sistemde 4 GB RAM'den fazlası niye kullanılmaz?
Masaüstlerindeki 32 bit işletim sistemleri -ve aslında aynı zamanda eski 32 bit adresleyebilen işlemciler- 4 GB fiziksel bellekten fazlasını kullanamazlar. Bunun nedenini basite indirgeyip kısaca açıklayalım.
Durumu kavrayabilmek için önce bellek adreslemesini anlamak gerekiyor. Bilgisayarınızın belleğini hücrelere bölünmüş şekilde düşünün. Bu hücrelerden herbirinin bir adresi var; hücrelere veri bu adresi kullanarak yazılıyor ve yine adres kullanılarak okunuyor. Adres de aslında bir numaradan ibaret. Yani sistem belleğe solda gördüğünüz örnekteki gibi "45 numaralı bellek noktasına P, 46 numaralı bellek noktasına C…" şeklinde yazıyor ve daha sonra bunu "45, 46,47,48, 49 ve 50 numaralı bellek noktalarında ne yazıyorsa getir bana" şeklinde okuyor. Tabii gerçek numaralandırma çok daha farklı ama temel hali bu.
Bellek adreslemesi fikrini kaptıysanız, bellekteki noktalara ulaşmak için kullanabileceğiniz sayıların yeterli olması gerektiğini de farkedersiniz. Yine soldaki örnekte, bellek noktalarını göstermek için iki basamaklı sayıları kullanabiliyor olsaydınız 100 numaralı bellek noktasından itibaren veri yazamayacak, okuyamayacaktınız. Yani en son 99 numaralı noktaya ulaşabilecektiniz. İşte 32 bit işletim sistemi (ve 32 bit adresleyebilen işlemci) kısıtlaması da bu. 32 bit adresleyebilen bir işlemciniz/işletim sisteminiz varsa, bellekte en fazla 232 (2^32) tane "hücrenin" adresini kullanabilirsiniz. Hesaplarsanız 4,294,967,296 ediyor. Her bir "hücre" birer bayt (byte) olduğuna göre, 4,294,967,296 bayt ya da bir başka deyişle 4 GB bellek adresleyebiliyorsunuz. Bundan sonra artırdığınız bellek fiziksel olarak bulunabiliyor ama işletim sistemi 4,294,967,296 taneden sonrasını adresleyemediği için kullanamıyor.
Pratikte ise kullanılabilecek alan örneğin 32 bit Vista için 3.12 GB gibi bir değere kadar düşebilir. Bu sadece işletim sisteminin 32 bit olmasından kaynaklanan bir durum değil, başka bir kısıtlamanın da buna katılmasıyla kullanılabilir bellek miktarı bu değere kadar düşüyor.
64 bit adresleyebilen işlemcinizde, 64 bit işletim sistemi kurduğunuzda artık 2^32 değil, teoride 2^64 tane bellek noktasına erişecek kadar adres numaralandırabiliyorsunuz. 16 EB gibi bir değer ediyor. Tüm bu adreslenebilir bellek öngörülebilir gelecekte kullanılacak gibi olmadığı için uygulamada örneğin güncel AMD64 mimarisi 256 TB belleğe kadar adresliyor.
Son not olarak, aslında bu 32 bitten gelen 4 GB kısıtlamasının PAE ile aşılabildiğini belirtelim. PAE, yani Physical Address Extension, Pentium Pro ve sonrası 32 bit işlemcilerde bellek adreslemek için 4 bit daha getirir; yani efektif olarak 2^32 değil, 2^36 tane bellek noktası adreslenebilir. Ancak masaüstü sistemlerde PAE genel olarak sürücü uyumsuzluk mevzuları nedeniyle kapatılmıştır.