Monodiameter sondajı | Shell Türkiye
Monodiameter kuyu teknolojisi çok geniş ve erişilemeyen petrol ve gaz kaynaklarını açığa çıkarmanın yanı sıra çevresel etkiyi ve sondaj maliyetini azaltmayı hedefler. Shell'in inovasyonlarına kadar, bu kimsenin verimlilik ve etkinlik içinde uygulamaya geçiremediği bir fikirdi.
Konvansiyonel kuyuların konik tasarımları, petrol ve gaz endüstrisinin kendisi kadar eskidir. Söz konusu tasarım, bunca zaman içerisinde daha verimli hale getirilmiş olmasına rağmen hala birtakım temel sınırlamalara sahiptir.
Kuyu tasarımı, kademeli olarak daralan çapın, verimli üretim oranlarını mümkün kılmak için su kaynağına ulaştığında hala yeterince geniş olduğundan emin olmaya olanak sağlayan mühendislik yetkinlikleri gerektirir.
Beklenmeyen bir şekilde istikrarsız oluşumlarla karşılaşıldığında, son deliğin büyüklüğünü azaltarak ve kuyudaki üretimi kısıtlayarak, ya da kuyunun hedef derinliğe ulaşmasını engelleyerek ek bir çelik boru dizisi gerektirebilir.
Yeni teknolojilerin hayata geçirilmesi
Yüzeyden su kaynağına kadar tek, sabit çaplı bir monodiameter kuyu, bu problemleri aşarak ulaşılamayan, geniş petrol ve gaz rezervlerine erişimi mümkün kılabilir.
Monodiameter kuyuaz miktarda kayaya sondaj yapılmasını gerektiriyor, daha küçük bir yüzey izi bırakıyor, böylece sondajın çevreye olan etkisini de azaltıyor.
Yakın zamana kadar monodiameter kuyuların hayata geçirilmesi çok karmaşık olarak görülüyordu.
Ancak Wyoming, Pinedale’daçığır açan boru genişletme teknolojisi başarıyla denendi ve Shell mühendislerinden oluşan bir ekip, aynı çapta olan ve birbirini izleyen iki boruyu faal bir kuyuya zor şartlar altında kurmayı başardı.
Yeni bir kuyu sondajı yapıldığında her defasında deliğe takviye yapmak için özel tasarımlı bir kaplama yerleştiriliyor.
Bu yenilikçi kaplamalar, kapsamlı araştırma ve geliştirmelerin sonucudur. Shell ARGE mühendisleri, çelik boruların hem genleşme özellikleri hem de kuvvetleri itibarıyla optimize edildiklerinden emin olmak için çelik sektöründen uzmanlarla yakın çalıştılar.
Bu kaplama hedef derinliğe ulaştığında benzersiz bir çıpa düzeneği kullanılarak çelik huni üzerinden çekilmek suretiyle mekanik olarak genleşiyor.
Kaplama başarıyla yerleştirildikten sonra bir sonraki kısma sondaj yapabiliyoruz. Sonrasında, genleşmiş kısım üzerine kaplama yerleştirilmesi ve ardından önceki kaplamanın çapıyla eşleşecek şekilde genleştirilmesi suretiyle sıkıştırılıyor.
Hedeflediğimiz petrol ve gaz rezervlerine ulaşmak için bu süreci ihtiyaç duyduğumuz kadar tekrar edebiliriz.
Shell'in öncülük ettiği şey sadece genleştirilebilir kaplamalar değil.
Bu süreç, yıllar süren inovasyon çalışmalarının sonucudur. Koni öyle dikkatle tasarlanmıştır ki, genleşme esnasında her bir 40ft’lik kısmı birleştirmek için kullanılan dişli bağlantıları korunur. Tasarımı da, genleşme esnasında biriken boru kaplama molozunu asgariye indiriyor.
Hatta olağan dışı şartlar altında örtüşme yaşanan bölümler için genleşme sürecinde yağlamayı sağlamak amacıyla çok yeni bir boru kaplaması ve alternatif boru bağlantısı koruma sistemi geliştirdik.
Elde ettiğimiz sonuç, ihtiyaç duyduğumuz yerde güvenle monodiameter kuyuları açmak için güvenebileceğimiz, çığır açan bir sistem oldu.
Sondajın geleceği ne olacak?
Halen devam etmekte olan bu saha testleriyle elde edeceğimiz en büyük fayda, Meksika Körfezi'nin derin sularında monodiameter kuyularının başarıyla inşa edilmesidir.
Böylece uzaktaki ve kısmen tükenmiş sahaları faaliyete açmayı, dünyanın enerji ihtiyacını karşılamaya yardımcı olmak için milyonlarca varil petrolü potansiyel olarak açığa çıkarmayı umuyoruz.
Bu yeni teknolojiyle de çevreye ve maliyetlere etki edecek birçok faydayı hayata geçirebilmeyi ümit ediyoruz.
Tüm bunlar, yetenekli ve işine kendini adamış Shell ekibi için büyük bir başarı.
Teknik olmayan kariyer