Elektroşok tedavisi nasıl yapılır? » Tedavisi Nasıl Yapılır
Elektroşok tedavisi nasıl yapılır: Elektrokonvülsif tedavi olarak adlandırılan elektroşok tedavisi, ilaç tedavisinin yeterli gelmediği ağır depresyon hastalıklarında veya yan etkilerinden dolayı gereken ilaç dozlarının alınamadığı durumlarda, beyne elektrik uyarımı şeklinde uygulanmaktadır. Bu tedavi, aynı zamanda mani ve şizofreni hastalıklarında da uygulanabilmektedir. İşte, elektroşok tedavisi ile ilgili detaylar;
Beyin ve sinir sistemiyle alakalı psikolojik, psikiyatrik ve nörolojik nedenlerle oluşan hastalıkların tedavisi teknolojik gelişmelerin ışığında yenilikleri de beraberinde getirmektedir. Elektroşok tedavisi ya da beyne elektrik uyarımı yapılan tedavi yöntemiyle bazı psikiyatrik hastalıklarda oldukça etkili ve güvenilir sonuçlar elde edilmektedir.
Elektroşok tedavisi, en çok intihar riskinin olduğu ağır depresyon durumlarında uygulanmaktadır. Ağır depresyonda kişi yoğun bir karamsarlık, her anlamda isteksizlik, iştah ve uyku düzeninde önemli bozukluklar yaşamaktadır. Hastaların bir kısmında yemek yemeyi reddetme ve aşırı kilo kaybı olabilmektedir. Onlar için yaşam artık tamamıyla anlamını kaybetmiştir ve intihar etmeyi tek çözüm yolu olarak görmektedirler. Birçok hastada mevcut durumun ciddiyeti anlaşılamadığı için en az bir defa intihar girişimi görülmektedir. Bu durumdaki hastalarla görüşüldüğünde, hayatının kurtulduğuna sevinmediklerini ve ilk fırsatı yakaladıkları zaman yeniden denemeyi düşündüklerini belirtmektedirler. Bu aşamada elektroşok tedavisi büyük ölçüde hayat kurtarıcı bir yöntem olarak devreye girmektedir.
Bir takım yeni ilaçların olmasına rağmen, elektroşok tedavisi (EKT) hala birçok hasta için hayat kurtarıcı olmaktadır. Çünkü bazı vakalarda hastaların ilaçlara olan tepkisi yeterli gelmemektedir. Hamile kadın hastalarda ise, ilaçların yan etkisi nedeniyle istenen doza çıkılamamaktadır. Bazı hastalarda da intihar riski olabildiğinden, elektroşok tedavisinin hızlı düzelme sağlama özelliğinden vazgeçilemez. EKT yani elektroşok tedavisi, haftada 2-3 seans şeklinde yapılır ve genel olarak bir kürü toplam 7-10 seanstır. İhtiyaç duyulması halinde daha fazla seans da uygulanabilmektedir.
Etkin bir tedavi yöntemi olarak elektroşok:
Elektroşok tedavisi yapılan hastaların yaklaşık %90’lık büyük bir bölümünde düzelme görülmektedir. Hastaların birçoğu aylar boyunca iyileşmelerini korumaktadırlar. Elektroşok tedavi sonrasında hastanın sürekli ilaç tedavisi devam ettirilmektedir. Bazı ruhsal rahatsızlıkların tam olarak iyileşmesi de mümkün olamamaktadır. Böyle bir sonuç olduğunda hastanın en iyi ve en işlevsel olduğu durumun sağlanması hedeflenmektedir.
1938 yılından bu yana pek çok psikiyatrik bozukluğun tedavisinde kullanılan elektroşok tedavisi, günümüze gelene kadar yan etkilerinin azaltılması ve etkinliğinin arttırılması adına sürekli olarak geliştirilmiştir.
Sedye üzerinde yatmakta olan hastaya bir anestezi uzmanı ve psikiyatrist eşliğinde kas gevşetici ve uyku veren ilaçlar verilmektedir. Sonrasında hastanın alın kısmına yerleştirilen iki elektrot vasıtasıyla birkaç saniyelik elektrik akımı verilmektedir. Bu elektrik akımı sayesinde ritmik bir beyin aktivitesi meydana getirilir ve beyin kimyasalları salınmaktadır. Bu işlemin uygulanma süresi 1 dakika kadar sürmektedir ve hasta anestezinin etkisinde 5 dakika kadar kalmaktadır. Uygulama sonrasında hasta yaklaşık 15-20 dakika uyanması için beklenmektedir.
Elektroşok beyinde hasar yapar mı?
Beyin hasarı konusunda herhangi bir bilimsel veri ya da kanıt bulunmamaktadır. Elektroşok uygulanan hastalarda, beyin hasarını işaret eden kan dolaşımında enzim yüksekliği ve protein yüksekliği görülmemiştir. Hayvanlar üzerinde gerçekleştirilen deneylerde de beyinde herhangi bir hasar tespit edilmemiştir. Hatta EKT’den aylar sonra bile beyin hasarına dair bir ize rastlanmamıştır.
Elektroşok tedavisinin yan etkileri:
Uygulamada bir takım yan etkiler vardır, ancak bunlar belirli bir süre sonra tamamen ortadan kalkmaktadır. En çok görülen yan etkisi bellek sorunu yaşanmasıdır. Uygulamadan sonraki ilk aylarda, yakın tarihteki olayların detayları, tarih ve yer gibi konular ya da telefon numaralarının hatırlanmasında sorunlar olabilmektedir. Uygulamanın hemen öncesindeki bazı anıların silindiği gibi bir izlenim doğabilir, ancak bu durum 3-6 ay kadar sonra bütünüyle yok olmaktadır.