İstanbul’da hava kirliliği sınır değerleri aştı! Bazı ilçelerde normalin 4 katı
16 Aralık 2015 | Kategori: Sağlık Gündemi	Print
İstanbul’a son bir ay içinde havadaki “Partikül madde 10” (PM10) seviyesi her ilçede sınır değerlerini aştı. Buna egzoz gazları ve kentsel dönüşümün neden olduğunu belirten uzmanlar, mevcut durumun halk sağlığı için korkutucu riskler yaratabileceği uyarısında bulundu. Son veriler İstanbul’un bazı ilçelerinde durumun çok daha vahim olduğunu ve normal değerlerin kimi yerlerde 4 katı aştığını gösteriyor.
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı bünyesinde bulunan Hava Kalitesi İzleme’nin 7 Aralık’ta yaptığı ölçümler sonucunda İstanbul’daki “Partikül madde 10” (PM10) olması gereken değerlerin çok üzerinde olduğu anlaşıldı. Öyle ki, uzmanların “Günlük ortalama 50 mikrogram/metreküp oranını aşmaması gerekir” dedikleri PM10 oranları bazı ilçelerde 200 seviyesinin üzerine çıktı. Hava Kalitesi İzleme İstasyonları’nın kasım ayında 119 olarak ölçtüğü partikül oranı 7 Aralık’ta yapılan ölçümlerde Esenyurt’ta 284’e çıktı. Bu oran Kadıköy’de 247 (Kasım ölçümü 57), Yenibosna’da 201 (58), Ümraniye’de 163 (66), Başakşehir’de ise 135 (102) mikrogram/metreküp olarak tespit edildi.
İstanbul’da hava kirliliği korkutucu boyutta
İstanbul’daki değerlerin sınır değerlerin çok üzerinde olduğunu dile getiren Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kayıhan Pala, “Günlük değerler korkutucu boyutlara ulaşmış durumda. PM10 oranı günlük ortalama 50 mikrogram/metreküp oranını aşmaması gerekir. 2014 yılında havası en kirli yerler Esenyurt, Şirinevler, Başakşehir ve Ümraniye olarak tespit edilmişti. Esenyurt’ta 2014 yılında 126 kez günlük kısa vadeli sınır değerler aşılmıştı. Mevzuata göre sınır aşımına yılda sadece 35 kez izin veriliyor. Başakşehir, Şirinevler ve Ümraniye’de de sınır değerler defalarca aşılmıştı. İstanbul’da ölçüm yapılan istasyonların tamamında ‘PM10’ seviyesi sınır değerlerin üzerinde. Ancak bu dört ilçe daha büyük bir risk altında. Aradan geçen bir yılda tabloda herhangi bir iyileşme olmadığı görülüyor” dedi.
Hava kirliliğinin akciğer kanserine etkisi
Türk halkı %2 ile en az sağlığa, %26 ile en çok yemeğe para harcıyor
‘Havadaki kirlilik denizlere bulaşıyor’
Sinop Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Levent Bat, fabrikalar tarafından atmosfere bırakılan zehirli gazlar ve moleküllerin, asit yağmuru şeklinde denizlere ve tatlı sulara karışarak kirliliğe neden olduğunu söyledi. Kirlilik nedeniyle, denizlerin gelecekteki besin deposu özelliğini yitirdiğini vurgulayan Prof.Dr. Bat denizlerde balıklar, kabuklular, memeliler gibi su canlılarının bu kirliliğin etkisi altında olduğunu belirterek şöyle konuştu:
“Denizlerimiz havadan da kirlenmekte olup, en önemli nedeni ise sanayiler veya fabrikalar tarafından oluşturulan hava kirliliğidir. Atmosfere bırakılan zehirli gazlar ve moleküller asit yağmuru şeklinde deniz ve tatlı sularımıza karışmaktadır.”
Evsel atıklarla arıtılmadan denize dökülen kanalizasyon sularının da kirlenmede büyük rol oynadığını söyleyen Prof.Dr. Bat, “Kanalizasyon suları organik madde içerir. Bu organik maddeler bakterilerin artmasına sebep olur. Sudaki oksijeni bakteriler kullanınca aynı ortamdaki balıklar yetersiz oksijenden etkilenir hatta ölür” dedi. Prof. Dr. Bat, “Özellikle çinko, bakır, kurşun, cıva gibi ağır metaller sucul organizmaların doku ve organlarında birikim yaparak ya canlıların zehirlenmelerine ya da besin zinciri yoluyla diğer canlılara hatta insanlara zarar verebilirler” dedi.
Avrupa’nın en kirli havası Türkiye’de
NASA’nın yayınladığı dünya hava kirliliği haritasına göre, Türkiye’de Tekirdağ ve Erzincan en kirli havaya sahip iller oldu. Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi NASA’nın Goddard Uzay Uçuş Merkezi, dünya genelinde 195 ülkenin yer aldığı hava kirliliği haritasını yayınladı. Son 10 yılın verileri alınarak hazırlanan haritada, gelişmekte olan endüstrileriyle Çin, Hindistan ve Orta Doğu ülkeleri hava kirliliğinin en yoğun olduğu bölgeler arasında yer aldı. Çalışma, özellikle ABD ve Avrupa’da hava kirliliğinin 2004’le karşılaştırıldığında büyük azalma kaydettiğini gösterdi. Avrupa’da hava kirliliği en yoğun yer Türkiye olurken, hava kirliliğine en sık Marmara, Ege ve İç Anadolu’nun kuzey, batı kesimlerinde rastlanıyor.
En temiz hava Artvin’de
Ölümler 35 yılda iki kat artacak
Almanya’nın Mainz kentinde yer alan Max Planck Kimya Enstitüsü’nün yaptığı yeni bir araştırma ise, gelecekte hava kirliliğinin yol açacağı sorunları gözler önüne serdi. Araştırmada, hava kirliliğinin 2050 yılında 6.5 milyon insanın ölümüne neden olacağı ortaya çıkarılırken, bu oran bugünkünün tam iki katı. Küresel bazda yaklaşık 3.3 milyon insanın ölümüne neden olan hava kirliliğiyle en çok karşılaşan kıta ise Asya. Uzmanlar, hava kirliliğinin akciğer kapasitesini ve büyümesini direkt olarak etkilediğini belirtirken, akciğer kanseri ve kalp hastalıklarıyla bağlantısını ortaya koydu ve uzun dönem sağlık riskleri konusunda uyarılarda bulundu.
Çin’de temiz hava restoran menüsünde
Çin’in Zhangjiagang şehrindeki bir restoran, müşterilerinden ‘temizlediği hava’ için ‘temiz hava ücreti’ kapsamında 15 sent telep etmeye başladı. Uygulama, dünyanın en fazla karbon salımına neden olan Çin’de tartışma yaratırken, ücreti eleştirenler temiz havanın temel bir hak olması nedeniyle ücret almanın doğru olmadığını savunuyorlar. YAPRAK KOÇER- DHA