Prematürite Retinopatisi | Prof. Dr. Şengül Özdek
Prematürite retinopatisi (ROP), retinada iskemi ve neovaskülarizasyon ile karakterize bir hastalık olup, gelişmiş ülkelerde çocukluk çağı körlüklerinin en önemli nedenlerinden biridir. Patogenezde en iyi bilinen faktörlerin oksijen tedavisi ve immatürite olmasına karşın, kan transfüzyonu, respiratuar distres sendromu gelişimi, perinatal asfiksi, sepsis, intraventriküler kanama, apne atakları, asidoz gibi pek çok risk faktörü prematüre retinopatisi gelişiminden sorumlu tutulmaktadır. Özellikle 32 haftadan önce doğan ve 1500 gr altında olan bebekler risk grubunu oluşturmaktadır. Bebek ne kadar erken doğarsa risk o kadar artmakta ve retinanın o kadar fazla alanı henüz damarlanmasını tamamlamadan doğmaktadır.
ROP sınıflandırma komitesinin çalışmasında hastalık, tutulumun yerine ve evresine göre sınıflandırılmıştır. Zon 1, optik sinir başı ile fovea arasındaki mesafenin iki katı çapındaki optik sinir merkezli posterior retina bölgesini ifade etmektedir. Zon 1’de hastalık bulunması ve plus hastalığın mevcudiyetinin, ROP’un diğer evre ve lokalizasyonlarına göre, prognozda dramatik olarak kötüleşmeye yol açtığı bildirilmektedir.
Hastalık belli bir evreye kadar takip edilir. Eğer kendiliğinden gerileme şansının azaldığı bir evreye ilerlerse hızla lazer tedavisi uygulanmalıdır. Bu evrede zon I hastalık dışındakiler tedaviye çok iyi cevap verirler. Fakat Zon I deki hastalık daha kötü gidişli olduğundan bu tedaviye rağmen ilerleme riski daha yüksektir. Lazere rağmen hastalık ilerlemeye devam ederse vitreoretinal cerrahi gerekmektedir ki bu aşamada elde edilebilecekler daha sınırlı olmakta ve riskler daha da artmaktadır.
Resim: Lazer tedavisi gerektirme aşamasındaki görüntüler.