Iskele alırken bilinmesi gerekenler - İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği
Iskele alırken bilinmesi gerekenler
İskele dikey elemanları üzerinde bulunan dairesel flanşların boruya her iki taraftan da kaynaklı olduğundan emin olunuz. ( Bazı firmalar tarafından işçilik ve kaynak maliyetinden kısmak için flanş boruya tek tarafından kaynatılıp bırakılmaktadır.)
Dikey elemanlar üzerinde bulunan dairesel flanşlarda kullanılan sacın et kalınlığının t: 8 mm den ince olmamasına dikkat ediniz.
Dikey elemanlar üzerinde bulunan dairesel flanşlar üzerine hem büyük hem küçük deliklerin olmasına ve bu delik boyutlarının iskele yatay kamasını sıkıştıracak ölçülerde olmasına ve üzerinde birden fazla flanş bulunan dikeylerde problemsiz kurulum için flanş deliklerinin aynı doğrultuda olmasına dikkat ediniz. ( kaynatma sırasında delik merkezlemelerinin otomatik yapılıp yapılmadığını sorunuz..)
Dikey elemanlarda kullanılan siyah boruların artık dünya standardı haline gelmiş Ø 48,3 / 3 mm olmasına dikkat ediniz.
Yatay elemanlarda kullanılan siyah boruların Ø 48,3 / 2,5 mm olmasına dikkat ediniz.
Yatay elemanların uçlarında et kalınlığı t: 4 mm olan kurtağzı sistemi olmalıdır. Kurtağızları dökümden de yapılabilmektedir ancak malzeme daha ağırlaşmaktadır. Ancak bazı firmalar ise boru uçlarında hiç kurtağzı sistem kullanmayarak, kamayı doğrudan boru üzerine deldiği deliklere monte etmektedir. Böylelikle üretici açısından maliyet neredeyse sıfıra inerken, kullanıcı açısından risk maksimuma çıkmaktadır.
Yatay elemanların uçlarındaki kurtağızlarının, dikey elemanların flanşlarına geçen kısmındaki boşluk iskelenin sallanmasına veya iskele kurulumunda zorlanmaya sebep olmayacak şekilde optimum ölçülerde olmalıdır.
Kurtağızlarında bulunan kamalar sert ve min. t: 6mm et kalınlığında sacdan üretilmelidir ki; montaj ve demontaj esnasında ki çekiç darbelerine dayanabilmelidir. Kamalar kurtağzından çıkmayacak şekilde dizayn edilmelidir. ( kaybolma riski olmamalıdır ). Kurtağızlarında kullanılan kamaların formu da önemlidir. Yatay elemanların kolayca kurulması ve sökülmesi için ( örneğin ; kama ucuna alttan çekiçle vurulduğu zaman dik kamalar yuvasından çıktıktan sonra tekrar aynı deliğe girerler, ama Yatık Kamalar yuvadan çıkar çıkmaz yatay boru üzerine doğru yatarlar ve tekrar tekrar çekiçlemek durumu ortadan kalkar.) Yatık kama kullanılmalıdır.
Dikey elemanların uçlarında dikey başlıkları bulunmaktadır. Bu başlıklar 3 şekilde yapılıp monte edilebilmektedir ;
1) İskele dikey elemanının uç kısmına ve başlığa delik delinerek geleneksel olarak yapılan civata ile montaj şeklidir . Bu sistemin üretimi zahmetli olmasına karşın herhangi bir dezavantajı yoktur. Başlığı Sabitlenen sistemlere göre belki kurulumdaki sallanma biraz daha fazladır. Avantajları ise dikey eleman kalıp altında kullanılmak istenirse başlık sökülerek, başlık yerine üst ayar mili takılabilmektedir. Başlıkta meydana gelebilecek deformelerde başlık sökülerek yenisi ile değiştirilebilmektedir.
2) Başlık iskele dikey elemanının uç kısmına presle sıkıştırılarak yerleştirilir. Bu sistemin tercih edilmesinin nedeni kurulum esnasındaki sallanmaları minumun seviyeye indirmektir. Sistemin dezavantajı başlık boruya sabitlendiği için dikey elemanlar kalıp altında kullanılamaz. İskele sökümü esnasında yüksek mesafeden yere bırakılan dikey elemanların başlığın üzerine doğru düşmesi durumunda, başlığın boru içine doğru kayması söz konusudur.
3) Başlık iskele dikey borusu üzerinde yapılan daraltma işlemi ile doğrudan boru üzerinde diş oluşturulmak suretiyle yapılır. Bu sistemin dezavantajı ise oluşturulan diş kısmına tam dik açı verilemediği için başlığa oturan borunun üzerine gelen yük miktarı arttıkça boru ağzı genişleyerek yırtılmaya zorlanacaktır.
Not: Güvenli iskele oluşturmak için, Kullanılan malzemenin kalitesi çok önemlidir, ancak unutmamak gerekir ki bu tek başına yeterli değildir. Tam gönyeli bir başlangıçla, eksiksiz malzeme kullanarak doğru şekilde kurulum ve tüm bağlantı yerlerinin kontrolü esastır.
Kaynak : Oğuzhan İskele
Fatih Baştor isgTR Üyesi
Cok guzel bilgi .tesekkurler