Centiyane Giriş Yap veya Kayıt Ol
Konu, 'ABCÇ Sözlük' kısmında yosun tarafından paylaşıldı.
(LCentiyana / Yilanotu / Esekturpu / Gentina lutea / Gentina radix) Dogu Karadeniz Bölgesi ve uludag'da yetisen 1 metre kadar yüksekliginde genis yaprakli kalin köklü bir bitkidir. Kökü acidir. Içi sari disi esmerdir. Kökü sifalidir. Sari ve mavi türü vardir. Türkiye’de yetistigi yerler: Dogu Karadeniz Bölgesi ve Uludag.
Kullanildigi yerler: Istah artirir hazmi kolaylastirir. Atesi düsürür. Vücuda kuvvet verir. Mide zafiyeti ve eksimelerini giderir. Kansizliktada faydalidir.
Ciğerotu (Pulmonaria officinalis) Hodangiller familyasindan 10-15 cm boyunda uzun ömürlü otsu bur bitkidir. Çiçekleri önce kirmizimtiraktir. Sonra mor v emavimsi bir renk alir. Gövdesi dik ve tüylüdür. Tanen müsilaj sekerler reçine ve sabit yag içerir. Tedavi için yapraklari kullanilir. Kullanildigi yerler: Gögsü yumsatir. Öksürügü keser. Akciger hastaliklarinda faydalidir. Idrar söktürür.
Civanperçemi Binbiryaprak otu / Kandilçiçegi / Schafgarbe / Milliefeuille / Herbeaux charpentiers / Yarrow) Haziran-eylül aylarinda beyaz veya pembemsi renkli çiçekler açan yol kenarlarinda tarlalarda ve kurak topraklarda yetisen 20-100 cm yüksekliginde kokulu çok senelik ve otsu bir bitki. Binbiryaprak otu veya kandilçiçegi olarak da anilmaktadir. Gövdeleri dik dalsiz ve yumusak tüylüdür. Yapraklari sapsiz ve koyu yesil renklidir. Çiçekleri küçük tepecik (kapitulum) halinde bir araya toplanmis olup yalanci bir semsiye durumunu meydana getirirler. Bu kapitilumun dis tarafinda 5-6 tane dil seklinde beyaz renkli disi çiçekleri orta kisminda ise tüp seklinde kirli-beyaz renkli erdisi çiçekleri vardir. Meyveleri gri renkli ve tüysüzdür. Türkiye’de yetistigi yerler: Kuzey ve Dogu Anadolu.
Kullanildigi yerler: Bitkinin kullanilan kismi yaprakli ve çiçekli dallaridir. Dallar ve çiçekler henüz tamamen açilmadan toplanir ve gölgede kurutulur. Bitkinin bu kisimlari uçucu yag sabit yag ve aci glikozit maddelerini ihtiva ederler. Kuvvet verici uyarici idrar ve gaz söktürücüdür. Içerisindeki Sincolden dolayi antiseptik balgam söktürücü ve midevidir. Yara iyi edici bir özelligi vardir. Basurda sulu hulasasi fitil halinde verilir. Memleketimizde 20 kadar binbiryaprak otu türü tespit edilmistir. Bunlarin ekserisi halk arasinda yukaridaki tür gibi kullanilmaktadir.
Çöven (Gipskrau / Gypsophile / Gypsophila / Sabunotu / Helvacikökü / Saponaia officinalis) Haziran-temmuz aylarinda beyaz çiçekler açan 50-60 cm yüksekliginde çok dalli çok senelik kazik köklü otsu bir bitki. Yapraklari sapsiz soluk yesil renklidir. Çiçekler küçük pembe ve beyaz renklidir. Tohumlar küçük hemen hemen böbrek seklinde esmer renkli ve üzeri pürtüklüdür. Köklerinin dövülmesinden çöven elde edilir. Memleketimizde 27 kadar türü bulunur. Türkiye’de yetistigi yerler: Orta ve Dogu Anadolu
Kullanildigi yerler: Bitkinin kullanilan kisimlari kökleridir. Konya ve Beysehir havâlisinde bu bitkiye disi çöven ismi verilmektedir. Idrar söktürür. Terletir. Vücuda rahatlik verir. Kusturur ve balgam söktürür. Çöven köklerinde saponin reçine ve seker vardir. Eskiden beri temizleyici olarak lekeleri çikarmak için kullanilir. Memleketimizde ve Yakin Dogu’da “tahin helvasi” yapiminda da kullanildigi için buna helvaci çöveni ismi de verilmektedir. Bâzi yörelerimizde ve Kibris’ta pisirilerek salamura edilen hellim tipi peynirin bozulmamasi için suyuna çöven kökü birakilir. Trakya bölgesinde çöven otundan “köpük helvasi” ismiyle beyaz köpüksü helva yapilir.
Centiyane ve Faydaları
24 Nisan 2014, Kategori: A | B | C | Ç | D