PUNTO: Şubat 2008
Sevgili Esra(archisugar ) çok güzel bir yazı dizisine başladı. Özellikle küçük çocukları olan anne ve babaları ilgilendiren bir eğitim sistemini tanıtıyor. Montessori Metodu'nu. Hem de fotoğraflarla birlikte. Sevgili Esra (archisugar) diziye başlarken şöyle diyor:"Bir süredir bu konuya odaklanmış durumdayım. Birçok eğitim sistemini araştırdım ancak en aklıma yatan Montessori Metodu oldu. Kardeşim ve ben de hem annem tarafindan evde hem de ana okulunda bu metodla büyüdük. Dolayısıyla geçmiş yıllardan da olsa bana tanıdık bir metod. Blogumda, baska anne babaların da ilgisini çekeceğini düsündüğüm için, bu konu ile ilgili bir yazı dizisi yazacağım".Montessori Metodu'nu merak ediyorsanız lütfen archisugar'ı ziyaret edin derim.
Çevre konusuyla ilk tanışmam Rumelifeneri’nde oldu. Çocukluğumda köyün en güzel yerine, hani haritadaki Boğaz’ı Karadeniz’e bağlayan köşeye, çöp dökülüyordu. Evet! Yanlış yazmadım , köy halkı çöplerini o tepeden aşağı döküyordu. Büyük fırtınalarda deniz o çöpleri alıp bir başka yerlere götürüyordu. Ama nerelere? Kimin umurundaydı ki nereye gittiği?Çocukluk aklı, akıl erdirememiştim buna. Ama lise çağlarındayken buraya çöp dökülür mü? Dedim durdum kendi kendime. O kadar.Yıllar sonra köy belediyeye bağlanıp çöp arabaları devreye girince o tepe de çöplük olmaktan kurtulmuştu.Bu anımı neden hatırladım?Ediz Hun ne diyor? "Uyanık olun".Biraz düşününce gerçekten uyuduğumuzu fark ettim; İşte size basit bir örnek;Boğaz’ın her iki yakasında her gün yüzlerce amatör balıkçı balık avlar. Oltalarının ucunda kurşun vardır. Misinayı dibe indirmek için.Her gün en az 30’a yakın olta dibe takılır, kurşun kopar, denizin dibinde kalır.Kurşun en acımasız zehir. Erimez. Yıllarca diplerde zehir saçar.Şöyle bir hesap yapalım: Günde 100 gramlıktan 30 kurşun. (Bu hesabın içinde sandaldan balık avlayan ve kurşunlarını kestirenler yok). Ne eder? 3 kilo. Ayda ne eder? 90 kilo. Yılda; 1080 Kilo. YANİ 1 TON.10 yılda 10 ton. Aman Allahım. Hesaba bakın, hesaba.Gerçekten milletçe çevre konusunda o kadar uyuduğumuz konular var ki…Ne yapmalı? Bir şeyler yapmalı. Bir şeyler!.................................................KAMAPrrr…Offffff ..Söri!Bir of çeksek karşıki Üniversiteler yıkılacak gibi…Türbanlı kızımız “karşı taraf beni okula almadı işte..Oysa kanun çıkmıştı” diyor…Gözünüz aydın…İlk çatışma haberi Samsun’dan… YÖK saydıklarımız, hukuku YOK sayıyor. Şaşkınlık profesörlerin ak ile beyaz arasındaki kararları…Biri ak derken, diğeri kara diyebiliyor…Görüntü çirkinliği ve soğukluk için Prrrrr, verdiği sıkıntı için offffff. Bizi asla doğru şekilde bilgilendirmedikleri için de söriiii mi desek…Profesörün başka bir anlamı kaldı mı?
Uyaran Deniz biyologu dünün sinema yıldızı Ediz Hun…Hun, Almanca Norveççe ve İngilizce biliyor…Norveç’te üniversite tahsilini deniz biyologu olarak tamamlamış.. Doğa düşkünü…Bazı ilklere de imza atmış…Dünyada ilk kez doğal ortamın dışında İguana yetiştirmiş…3000 çeşit kaktüs koleksiyonu, Avrupa’da sayılı koleksiyonlar arasına girmiş..Ve Ediz Hun hemen her zaman ve her yerde ÇEVRE’yi konuşmaktan çevre için uyanık olun demekten yılmıyor…Geçe hafta içinde İstanbul Ticaret Odası’nda da “Küresel Isınma ve Çevre” konusunda konferansı vardı….Hava koşulları katılımı etkilemişti ..Beklenenden az da olsa katılımcılar konuşmayı ilgi ile dinlediler.Ediz Hun çok sık olarak UYANIK OLUN uyarısı yaptı…"Nehirleri kirletemeyiz" dedi…Dünyanın en tehlikeli nükleer santralleri "ERMENİSTAN ve BULGARİSTAN' da" dedi.Yani "burnumuzun dibinde" dedi.."Su giderek azalıyor" dedi…"Enerji için rüzgar boşa esiyor..Güneş boşa kızartıyor..Uyanık olmalıyız" dedi."Yararlanalım" dedi…Bir ara “sesim geliyor mu?…Beni duymayan var mı?” diye ikaz da etti…Doğadaki tüm canlılarla arasının iyi olduğunu açıklayıp ekledi:“Benim doğada korkup yaklaşamayacağım tutamayacağım hiçbir canlı yoktur.Hepsini tutabilirim.Hiçbirinden korkmam..Sadece korktuğum tek canlı vardır. O da insandır”.Sona doğru da ekledi:"Uyanık davranamaz isek gelecek kuşaklara temiz bir çevre bırakamayız"dedi…Salonun boş köşesinde gözünü açmak için alkışların da yetersiz kaldığı biri vardı…Horlamıyordu ama çok tatlı bir uykuyu her şeye rağmen sürdürüyordu…Birden ülkemi düşündüm….Çevre denince Milletçe ne yapıyorsunuz dersiniz?..Henüz horlamıyoruz ama tatlı uykumuz sürmüyor mu?...................................................GAZLAR VE ISINMA…Çevreye dair bir iki ek daha yaparsam konu daha iyi anlaşılacak..Jeolojik tarih olarak incelendiğinde, dünya ikliminin sıcak ve soğuk dönemlerden geçtiği biliniyor… Bugün bilmemiz gereken tehlike özellikle son 50 yıldır insan eliyle yaratılan tehlikedir.. Dünyadaki bu hassas dengeyi ne bozuyor?Kıtaların hareketi, kutup bölgelerindeki buzulların diğer bölgelere oranla ışığı daha fazla miktarda atmosfere yansıtıp havayı soğutmaları, okyanuslardaki karbon döngüsü iklim değişikliğine sebep olmaktadır..İklim bu dengenin dengeli olmasına bağlı …Atmosfer nitrojen ve oksijen gibi gazlardan başka limonluk (sera etkisi yapan) karbondioksit ve metan gibi gazları da barındırıyor..Bunlar da aldıkları güneş ışınlarını geçirirler ama dünyadan yansıyarak gelenlerin ışınların bir kısmını tutarlar…Ve bu, içinde güneş ışığı saklı kalan hava yeryüzüne yakın olan yerlerde kendini ısınma olarak gösterir…Sera etkisi yapan gazlarla ısınma arasındaki ilişki bu noktadır…Unutulmasın ki son YARIM MİLYON YILDA, havamızda toplanan karbondioksit miktarı görülen ve ölçülen en yüksek seviyeye gelmiştir..Henüz çaresizlik kapımızı çalmamıştır…Ama eli tokmağa yakındır…Uyanık olmak alternatif enerji konusuna dikkat etmek gerekiyor..Bunu yapabilmek içinde her halde öncelikle uykudan uyanmamız şart........................................KAMATAYYKOZY!Fransa Cunhurbaşkanı ile Türkiye Başbakanının ayni tarladan yetiştikleri ortaya çıktı..Biri, tarlada kalan narenciyesi için “ anamız ağladı” deyince "al ananı da git" cevabını almıştı.Elini uzatan Sarkozy’e Fransa’da çiftçi “Yooo!.. dokunma bana” demiş ve derhal cevabını almış! “çek arabanı dilgil”. Olay benzer ama sonuçlar farklı…Bizde Mersinli çiftçiyi polis yakaladı, hırpaladı. Fransız da ise çiftçi internette şöhreti yakaladı............................................KAMA!GÜL KURUSU!Cumhurbaşkanı GÜL’ün türban kararını ONAYLAMASI haber olmamalıydı!… Köpeğin insanı ısırması gibi!… Onaylamayıp geri yollayabilse işte bu o zaman haberdi…Sayın GÜL (Dikeni ile de olsa GÜL olarak seçildi ya) aynı anda Silahlı Kuvvetlerin de başkomutanı… Başkomutanın askerleri savaşıyor.. Kan veriyor, can veriyor… Başkomutan bunu fırsat sayıp gözden kaçmasını istediği bir kararı o arada şıp şak imzalıyor… Peki bu iş dikkatten kaçıyor mu?. Şimdi güvenirliliği, tarafsızlığı, her kesimin Cumhurbaşkanı olduğu iddiası ne oldu? Köşk renk vermiyor ama soru soranlar şunu daha iyi biliyorlar. Aranan renk tertemiz, bembeyaz değil!.. Gül kurusu…
Ninem der demez Muharrem’den babaannem diye cevap geliyor…Aile özelliklerini fazlaca konuşmak bana böbürleniyor muyuz endişesi veriyor…Ama yazılanları okuyanlar için bir parça açmam gerek…Aslında mini mini sızdırtıyoruz bu sırları!Ninem (Muharremin babaannesi) inanılmaz faal bir kadındı…Köyün lokman hekimi idi…Düğünlerin değişmez ahçısı …Her düğün kurulduğunda ninemin zerdesini kazan başında patlayıncaya kadar yerdim..Ninem ayrıca köydeki pek çok çocuğun da ebesi!………Öncelikle torunları onun için dünyanın en kıymetlisi olmuştu…Ben öğretmen çocuğu olarak bir dönem bu sıcaklığı yaşadım…Onlar hayatta kaldığı süre diğer yeğenlerim, dayılarımın çocukları, kızları, oğulları doya doya bu sevgiden beslenebildiler. Belli etmemeğe gayret etsem de onlara olan derin bağım ve gösterişsiz sevgim, ninemin kokusunu taşır..Bundandır…Küçük dayımın titreyen sesi, büyük dayımın her zaman rüyalarıma giren gülen yüzü, özlediğim sıcak bakışları en karanlık günümde bile hala bana moral verebiliyor!………….Bu yakın zaman tablosu…Savruluş içinde gerçek dramlar var…Dayılarımdan çok babam aile geçmişi ile ilgilenirdi. Babam o günlerde Kenan Evren ile seyahate çıkacağımı öğrenir öğrenmez Kahire’ye gidince mutlaka ara demişti…İngilizce yazışılıyordu…Ben seyahatin boş günü olan son gün onları aramayı planlamıştım…Oysa onlar televizyonda Türkiye Cumhurbaşkanı geldi haberini alır almaz harekete geçmişler.. Beni ikinci gün otel kapısında mihmandar karşıladı…Yeğenim Yusuf’un ikizi diyebileceğim birini gösterere "burada sizin adınızı veren ve akrabanız olduğunu söyleyen biri var…Görüşür müsünüz" dedi.Genç adama dönüp "merhaba" der demez heyecan içinde bana sarıldı…Onunla evlerine gelmemi istiyordu..Ayrılmam mümkün değildi zira 30 dakika sonra başkanlık sarayında toplantı vardı…Akşam için sözleştik..Öyle üzülmüştü ki…Anlatamam…………….Gece beni çok kalabalık bir grup karşıladı…Nerede ise Kahire’deki tüm akrabalar toplanmıştı…İçlerinden biri İtalya’da çalışan mühendis idi..O babama yazıyordu…İtalya dönüşü uğrayacağını da söylemişti…Hayat şartları zordu…Ev bulmak keza…Çok eski ve büyük bir binanın son katlarından birinde oturuyorlardı… Benden hiç aklınıza gelmeyen bir şey istediler…"Sizin şarkılarınızdan birini dinlemek isteriz" dediler…Hemen biri klavyenin başına geçti…Yabancı bir melodi değildi ama çıkaramadım…Hayretle yüzlerine bakmış olacağım ki, açıkladılar…"Bu dedemizin bir köşeye çekilip mırıldandığı türkü idi" dediler…Türkü tanınacak gibi değildi…Ter basmıştı…Aklıma gelmiyordu doğru melodi… Bir yığın soru geldi.. Ama aklım türküye takılıp kalmıştı…Sonunda hızla klavyeye geçtim..Bir iki derken birden melodi çıkageldi.."Çayeli’nden öteye" diye başladım..Sanırım klavyenin ses kaydeden bir sistemi de vardı..Türküyü dinleyenler daha doğrusu büyükler ağlamağa başladılar..Bu o melodi diye..…………Biraz müzikal olsun diye ekledim….Köydeki tahta kütüphanede kalın bir defter vardı…İçinde yarıya kadar getirdiğim ALİ DEDENİN kanlı gömlek hikayesi…Öldüğüne inanılsın diye gömleğini elini kesip kana bulayarak Rize’ye yollamıştı! İşte kanlı gömleği…Ölüm haberi..Ayrıca defterde Kurtuluş savaşının Arabacılar kahyası Anadolu’ya silah kaçırma olayları da vardı…Nasıl oldu bilmiyorum…O defteri bir şekilde Çapari defteri yapmışız!…Yazdıklarımı bulamadım ama bu kayboluş, defteri kaybetmem, unutmama yetmedi!……
YALNIZLIK KORKUSUYalnızlıktır hepimizi korkutanYaşımıza başımıza bakmadanHer yaşın bir korkusu var, amanEn kötüsü yaşlılıkta yalnızlık.İnsan doğar büyür evlenirÇocuklara karışır, her şey güzeldirEvlenenler birer birer ayrılırEn kötüsü yaşlılıkta yalnızlık.Yaş kemale erince hastalıklar belirirDamarlardaki kan, yavaş yavaş çekilirDizlerdeki derman artık kesilirEn kötüsü yaşlılıkta yalnızlık.Ölüm gelir kapımıza dayanırEşini kaybedersin zor gelirTek kalırsın düşünürsün gam gelirEn kötüsü yaşlılıkta ayrılık.Muharrem Kaptan Gönderen
Bizim evde öğlene doğru tatlı bir telaş vardı. Eşim okullar tatil olduğu için evdeydi. Hadi dedik Mete’yi karlarla tanıştıralım. Mete astronotlar gibi giyindi, hep beraber dışarı çıktık. Şaşkın şaşkın etrafına baka kaldı Mete. Eldiven giydiremedik toruna. Alışmamış tabii. Büyük eldivenleri sokuverdik ellerine. Çıplak elle şöyle bir dokundu pamuk gibi kara. Üşümüştü. Elinden atıverdi karları. Tipi de bastırınca Mete ile karların tanışması kısa sürdü. Sadece tanışabildiler. Sarılıp öpüşmeler, birlikte yuvarlanmalar, kardan adamlar bir başka karlı güne kaldı.KAR ALTINDAKİ SİTEMİZDEN KAR MANZARALARI
En sonunda geldi beklenen misafir. Kimilerine göre kabus, kimilerine göre su deposu.Doğum bekleyenleri kasabaya indirmeyen, yakacağı olmayanları tiril tiril titreten, çığ haline gelip korku salan, can alan, trafikte çile çektiren, çocukları tatil müjdesi ile sevindiren, binlerce kristallerden oluşan, medyanın taktığı isimle “BEYAZ KABUS, KAR” poyraz fırtınasını da peşine takıp arzı endam etti.Bakalım gündemi değiştiren misafirimizin eziyeti, bıraktığı suya değecek mi?
Kader güvercin, doğup büyüdüğü yer Avcılar’da her zamanki gibi karnını doyurmuş, neşeyle uçmaya, etrafı seyretmeye başlamıştı.O gün de hava güzel ve güneşliydi. Her zaman uçtuğu yerlerden ve arkadaşlarından ayrıldı. Daha başka yerleri görmek arzusundaydı. Denize doğru uçtu uçtu. Daha ne olduğunu anlamadan üç tane martı peşine takılmıştı , onlardan kurtulmak için keskin dönüşler ve manevralar yaptı. Bu şekilde Haramidere’de yük boşaltan bir geminin üstüne geldiler. Kader güvercin son bir gayretle gemiye indi, kuytu bir yere saklandı. Martılar bir süre daha dolaşıp oradan ayrıldılar. Bu arada gemi de işini bitirmiş, hareket etmişti. Kader güvercin, martıların korkusundan gemiden ayrılamıyordu. Canını kurtarmıştı ama nereye gittiği de belli değildi.Ertesi sabah geminin kaptan köşkünün yanına uçup kondu. Fotoğraftaki bizim sitede pencere kenarlarına konan ve soğuktan korunmaya çalışan güvercinler. Oraya su ve bulgur koydular, çekinerek yaklaştı ve yemeye başladı. Gemiciler güvercin ürkmesin diye o tarafa çıkmıyordu. Gemi Aliağa limanına geldi ve rıhtıma yanaştı. Kader güvercin gemiden ayrılmamıştı, nasıl olsa yem ve su vardı. Zaten etrafta yine martılar vardı. Gemi de kaldı. Gemiyle birlikte Dalaman’a doğru yola çıktı. Kader güvercin gemi personeli gibiydi artık. Suyu ve yemi veriliyordu. Akşamları köprü üstünün yan küpeştesinde uyuyordu. Yine bir seferi bitirmişler, Aliağa’ya dönmüşlerdi. Hava çok sıcaktı ve Kader güvercinin su kabı rüzgarla devrilip dökülmüştü. Gemi rıhtımda olduğu için gemiciler bunu göremediler. Kader güvercin su bulma umuduyla rıhtımdaki gemiden sahile uçmak için hareketlendi, fakat aynı anda iki tane martı onu fark etti ve peşine takıldılar. Nöbetçi gemici olayı görmüş, fakat müdahale edememişti. Sonunda kader güvercin kadersizliğinin kurbanı oluyor, bu kez martılardan kaçamıyor, hayatın acımasız yanı onu pençelerine alıyordu. 26.08.2007 ALİAĞA Gönderen
Beşikdüzü Köy Enstitüsünde kız öğrenciler. Kılık kıyafetlerine lütfen dikkat edin. Köy Enstitüleri demokrasinin Anadolu'ya öğretilmesi ve Anadolu'nun aydınlanması için önemli büyük bir proje idi. Köy Enstitüleri kapatılınca bu proje de tarihin derinliklerinde kaybolup gitti.Bu aralar televizyonlardaki tartışmaları pek dinlemiyorum. Hep aynı gerekçeler. Hep aynı gerekçeler. Atı alanın Üsküdar’ı geçtiğine, tartışmaların bir işe yaramadığına, aksine bölünmenin hızını artırdığına inananlardanım.Kanalları dolaşırken kulağıma farklı bir anlatım tarzı gelince dikkat ettim, konuşan yaşlı başlı biri şöyle diyordu;“Batılılar bizi hiç sevmezler, bu topraklarda bizi istemezler. Osmanlılar işgal ettikleri yerlerde yaşayan halkla oralara götürdükleri Türkleri kaynaştırmayı başarmışlardı. Oysa Batılılar Balkanlardan çıkarırken Türkleri sildiler, süpürdüler.Biz Türkler, “bari Anadolu’da kalalım” dedik, ona da razı olmadılar, önümüze Sevr Anlaşması’nı koydular.”Merak ettim kim bu konuşan diye, o kanalda kaldım. Alt yazıdan konuşan kişinin Prof. Sina Akşin olduğunu öğrendim. Televizyonların insanları bıktıran gediklilerinden değildi.Sonuna kadar katıldığım tespitler yapıyordu. Prof. Akşin’i dinledikçe beynimde dağınık bir şekilde duran ve bir türlü birleştiremediğim düşüncelerimin, tek tek yerli yerine oturduğunu hissettim. Tamam dedim “işte budur”. Ülke bu duruma nasıl geldi? Noktayı koydum. Doğrudur, yanlıştır bilemem ama benim için “doğru bulunmuştur”.Sizlerle de paylaşmak isterim:Atatürk Devrimlerinin en önemli yanı ve hedefi, ülkenin bir an önce Batılıların düzeyine gelmesiydi. Zira Batının emellerine karşı durabilmek, onların seviyesine gelmekle mümkün olacaktı. Bunun içinde bilimde, eğitimde, sosyal hayatın her alanında reform şarttı. Tüm bunları yapabilmek için de en önemli reform laiklik ilkesiydi. Zira Türkiye Müslüman bir ülkeydi. Reformların önce laiklik ilkesi ile başlaması gerekiyordu.Atatürk Osmanlıdan kalan en büyük mirasın “cehalet” olduğunu iyi biliyordu. Anadolu yıllarca tebaa olarak yaşamış, ne okul ne de eğitim görmüştü.Anadolu’ya eğitimin hızla verilmesi, cumhuriyetin daha doğrusu “demokrasinin” bir an önce öğretilmesi gerekiyordu. Atatürk bu bağlamda en büyük projeye imza attı. “Köy Enstitüleri” açılacaktı.Bu fikir hayata geçirildi. Yurdun tamamını kapsayacak şekilde 21 ilde Köy Enstitüleri açıldı.Köy Enstitülerinden amaç, yöre çocuklarını alıp kendi yöresinde yetiştirmek ve onların öğretmen olarak kendi yörelerinde hizmet vermesini sağlamaktı.Köy Enstitüleri başarılı da oldu ama Atatürk Devrimlerine karşı duran, bu devrimleri “içine sindiremeyen”ler içten içe bu devrimlere karşı durmakta ısrarlıydılar. Özellikle köylerdeki “cami imamları” bu projenin karşısındaydılar. Zira Köy Enstitülerinin açılmasındaki en önemli hedef, köy imamlarının yerini öğretmenlerin alması hedefiydi.Prof. Akşin’e göre en büyük yanlışlığı İnönü yaptı. 1945’ten sonra çok partili döneme geçmeyi kabul etti. Akşin’e göre Köy Enstitüleri henüz yeni açılmıştı ve en az 20 yıl daha hizmet vermeleri gerekiyordu. 1954 seçimlerinde Atatürk Devrimlerine karşı olan düşünce, iktidara geldi ve bugüne kadar da tüm seçimleri kazandı.Atatürk Devrimlerinin bittiğini sananlar yanıldılar. Devrim henüz bitmemişti. Köy Enstitüleri bu devrimin önemli bir halkası olacaktı. Enstitüler ve tabii Halk Evleri, halkı bilinçlendirme, demokrasiyi anlatma ve yerleştirme görevlerini tamamlayamadan kapandılar. Bunda karşı devrimcilerin baskısı da önemli rol oynadı.Sözün kısası Akşin’e göre Atatürk Devrimleri 1954 seçimleriyle iktidara gelen karşı devrimcilerce durdurulmuştur. Halk bilinçlenemediği için de, o kafaları bugüne kadar hep iktidara taşımıştır. Bundan sonra da taşıyacaktır.CHP de Batıdan ithal ettiği “sosyal demokrat” elbisesi ile Atatürk Devrimlerinden, bu devrimin programlarından uzaklaşmıştır.Bugün gelinen nokta, Atatürk Devrimlerine karşı duranların, 1954’ten beri iktidarda kalıp ülkeyi getirdikleri noktadır.Altmış yıllık siyasi süreç bu basit anlatımla çizilen çerçeve içinde değerlendirildiğinde hiçbir şey sürpriz değildir. Taşlar yerine oturmaktadır. Tartışmalar boşunadır.Atı alan Üsküdar’ı geçmiştir.Ben de aynı düşüncedeyim. Sizler ne dersiniz?..................................................Ya çarşafa dolanmak!Öfke ne zaman sanat oldu bilemem…Başbakan kullanınca sanat mı oluyor?Bekli de siyaset sahnesine yeni bir zanaat doğuyor …Biz ciğerimizden konuşuruz diyor.. Biz boşuna dudaklarına bakmışız! Gerekirse çarşafa bürünürüz diyor …Biz boşuna türbanlı kızlara takmışız…Kurtuluş var mı? Göremediğimiz tablo işlerin iyice çarşafa dolandığı olmasın!KAMA
Uzun zaman oluyor Punto’yu açıp bakamamıştım…Bugün içimdeki sıkıntı türban karartısı en üst düzeye ulaştı…Haberleri dinlemez olanları seyretmez halim, tedavi sınırını da aşma noktasında…Bilgisayar arızalarını saymazsak zamanımı yazmakla geçirmek yerine yazmamak, okumakla geçirmek yerine okumamak üzerine planladığımı itiraf etmem gerek…Sadece duvara astığım en küçüğümüz METE’nin su içişini seyretmek içime su serpebiliyor…Ailenin en küçüğünün görüntüsü üzerine, anneannemin yıllar öncesini bugüne taşıyan görüntüsü düştü !…………Anneannemi görmek Mete’den biraz daha ileri yaştaki günlerimi de zihnime düşürdü…Muharrem Kaptan henüz doğmamıştı! Evin tek ve en sıcak odası bana hala aynı sıcaklığı yaşatır…Doğduğum ev doğduğum oda ve doğduğum divan…O odadan kapıyı hızla açıp sokağa kaçma hamlemde çok kere tavan kirişlerine asılı hamsi ağlarına takılırdım….Anneannem beni mutlaka yakalar, havalara kaldırır, öpücüklere boğarken “üşüyeceksin…Hasta olacaksın” diyerek yeniden odaya sokardı…Ahhhh ninem ahhh..Muharrem Kaptan’ın (bu punto üslubu çok kibar oluyor), Muharrem’in, yeğenimizinnaklettiği olayı ben doğrudan anneannemden dinledim…Ona ilerleyen yıllarda hep ben sorardım…Diğer torunları ayni şeyleri yaptılar mı bilemem…Galiba ilk torun olmanın şımarıklığı biraz bana özgü kaldı!Ağların asılı olduğu alan oda olmuştu…Namazlarını gürültüden uzak kılardı…Ninemin benden önceki sevgilisi bir tanesi küçük dayımdı…Onun sırtında da çok gezindim…………….En büyük zevkim ninemin bana engel olamayacağı namaz anları olurdu… Namazda sırtına binerdim ve gıkı çıkmazdı. Namazını bozmaz, bu da bana avantaj sağlardı…Namaz sonu kucağına indirir, oramı buramı morarana kadar mıncıklardı..Ödeşirdik…İlkokulu da Rumelifeneri’nde okuduğumu da eklemem gerek…Esaretten kurtulmak için neler yaşandığını, onun ağzından ilk elden dinlediğimi söylemiştim..Hikayeye ek yapmam gerek…İlkokul masrafları ile ilgili idi…İstenen forma veya ona benzer bir şeydi…Ay sonu idi ve babamdan para gelecekti..Beklemek gerekiyordu…Ninem benim istediğim bir şeyi alamama üzülmüştü…Sık sık bugüne bakmamamı söyler, zengin bir aileden geldiğimizi hatırlatırdı…Benim itirazım “ bize bir şey mi kaldı?” şeklinde olurdu…Biz zenginliği görememiştik!Ninem, zaman zaman odanın yarısına kadar gelen gümüşleri ve kıymetli takıları kürekle bir köşeye yığacak zenginliği anlatırdı…Söz konusu silah, İngiliz malı sapları gümüş kakmalı bir tabanca idi…Listeyi okudunuz…O badireyi aşmıştı ama silahı da denize atmıştı…Benim hem zenginlik üzerine hem de tabancaya hayıflanmam, bir seferinde onun canını sıkmış olacak ki şöyle bir nasihata gerek gördü..“Biz ailece zenginlikten fakirliğe düşüş için üzülmüyoruz.Sen de üzülme…Sana bazen kazanılan şeylerin önem verilen malların ne denli değersiz olduğunu anlatmak zor olur..Bekle…Benim şimdi söylediklerimi aklında tut…Dedelerin parayı kazandı ve iyi kullandı…Namusumuzu ülkemizi onurumuzu bayrağımızı kurtarmak için kullandık..Sakın bir daha bundan şikayet etme…Büyüklerin dedelerinin kemikleri sızlar…Ve sana bir aile nasihatı vereceğim…Parayı kazan ve iyi kullan…Ve hayatının hiçbir döneminde para asla seni kullanamasın”Ahhh ninem ahhhh……Bugün iyi ki olanları görecek durumda değilsin….Değerleri değerlendirmiyorsun…Bizden bir sıkıntı yok..Hala para için yapmayacağımız çok şey var…Senin nasihatını bilerek tuttum diyemem…Becerememiş olmalıyım..Yalakalığı…Para için sınırları kaldırmayı…Bir terslik var gene de…Ama sırtından düştüğüm yer her zaman kucağın oldu…Huysuzluğumun şımarıklığımın en koyu olduğu günlerde bile hissediyorum Seni …Köşesinde gümüşlerin küreklendiği odayı…Ve yaşadığım sıkıntıları…Seni ne çok özlemişim…Bilemezsin ki…Sabaha karşı gene uykum kaçıyor ninem…Ama beni uyandıran sen değilsin artık!…Eli bardaklarılar var…Sunumları devam ediyor. Nedense onların sabaha karşı gelen ışıklarında karanlık var! Senin elin değil ki o el..Bana taze sütle yumurta sarısını çırpan el “Bunu iç öyle uyu” diyen sen değilsin ki…Umutlarımı zehirlemişler…Geleceğimi zehir etmişler ninem…Uzatılan el değerlerin paraya çevrilmiş hali….Zehirlenmiş hali…Ne mutlu bana….Hiç bir zaman para beni kullanmadı…Hoş ben de onu çok kullanamadım ama..Olsun..Mutluyum….12.02.2008Kelaynak
İşgal altındaki İstanbul’la ilgili sayısız kahramanlıklar vardır. Çoğu kahramanlıkları kimse bilmez. Muharrem Kaptan bu kahramanlıklardan biri ile işgal altındaki hayattan bir kesiti bizlerle paylaşıyor:İstanbul’un işgali sırasında halk arasında yer yer baş kaldırmalar başlamıştı. Herkes ferdi olarak bir şeyler yapmaya çalışıyor, fakat tek başına örgütlenemeyince başarılı olamıyordu. Kurtuluş için yavaş yavaş yer altı teşkilatları kuruluyor, herkes gücü yettiğince verilen görevleri yapmaya çalışıyordu.Anlatacağım hikaye de onlardan biri:Anadolu’ya silah ve insan kaçıran grubun Rumelifeneri’ndeki reisi Hacı Şakir dedeymiş. Gidecek silahların ve insanların listeleri ona geliyor, onun yaptığı organizasyonla Anadolu’ya gönderiliyorlar.Yine bir sevkıyattan önce bir hainin ihbarı ile İngilizler Hacı Şakir dedenin evini basıyor. Şakir Dede listeleri babaanneme veriyor.( Punto'nun notu: Muharrem Kaptan’ın babaannesi benim de anneannem. Anneannemi ormanlı yemeği tarifimden hatırlayacaksınız.)O da Muharrem dedemin hediye ettiği sedef saplı tabanca ile birlikte pusulayı koynunda saklamış. İngilizler, gece olduğu için yağ kandillerinin ışığı altında herkesi sıraya dizmişler ve üst araması yapmaya başlamışlar. Hidayet, Mecit Demir’in babaanneleri Hanıme Teyze de babaannemin yanındaymış. Babaannem, sıra ona gelmeden silahı ve listelerin bulunduğu pusulayı yavaşça yere bırakmış ve uzun eteğinin altına saklamış. Yanındaki Hanıme Teyze arandıktan sonra sıra babaanneme gelmiş. Babaannem ayağıyla fark ettirmeden listelerle silahı Hanıme Teyze’nin eteğinin altına itivermiş, o da listeyi ve silahı ayağı ile çekip eteğinin altına sokmuş. Babaannem de aranmadan temiz çıkınca İngilizler ihbarın yanlış olduğunu düşünüp çekip gitmişler. Eğer listeler yakalansaymış Anadolu’ya geçmek için bekleyen bir çok subay tutuklanacak, Hacı Şakir Dede’yle evdekiler de mutlaka hapsi boylayacaklarmış.Bu ülke öyle kolay kolay kolay kurtarılmadı. Bu vatanı kurtaran binlerce adsız kahraman var. 08.09.2007KIBRIS Birinci mevkiye alınmayan Türkler!... Eşimin dedesi Ahmet Giritli, İstanbul işgal edildiğinde 19 yaşındaymış. İstanbul’a akrabalarının yanına çalışmaya gelmiş, Sarıyer’den Eminönü’ne gitmek için Şirketi Hayriye’nin bir gemisine binmiş. Türkler ancak ikinci mevkide yolculuk yapabiliyormuş. Bunu bilmeyen bir Türk, vapura birinci mevkinin bulunduğu arka taraftan binmiş, bunu gören İngiliz askerleri ve Türk zaptiyeler adamı iyice bir dövmüşler ve ikinci mevkiye göndermişler.İşgal yıllarında birinci mevkiye Rum, Ermeni, Yahudi gibi gayri müslim tebaa ve onların evcil köpekleri binip yolculuk yapabiliyor, bu ülkenin gerçek sahipleri, onların köpeklerinin bile yolculuk yaptığı kısma giremiyormuş. Bu hikayeyi bire bir yaşayan Ahmet Dededen dinledim.Ülkemizin yakın tarihini yeni gençlerin ve özellikle kendilerini aydın diye tanıtan entel takımının dikkatlice okuması gerekiyor. O dönemlerde de içimizden hainler çıktı, bugün de çıkacaktır. Önemli olan onların oyunlarına gelmemek, ülkeye sahip çıkmaktır. Akıllı olup geçmişi unutmadan ülkemize sahip çıkalım. Sonra eyvahlar gideni geri getirmiyor.24.11.2007Trabzon Muharrem Kaptan
Fotoğrafta bir kancabaşı limanda bağlı görüyorsunuz. Dikkat ederseniz teknenin arkasında geniş bir alan var. Ağ oraya istif edilirdi. Tekne ve kancabaş bir daire çizerlerdi.1950-1960 arası bir yıl. Karadeniz sakin günlerinden birini yaşıyor. Tekneler vızır vızır dolaşıyorlar rastgele. Gözler denizin üzerindeki kıpırtılarda. Dalgaların oynaşmasından çok farklı bir oynaşmada. Balık oynaşmasında.Hava sıcak. Palamut sürüleri deniz yüzeyinin on onbeş santim altında dolaşıyorlar. Balıkçı av peşinde. Palamutlar da.İki tekne birbirine yakın seyrediyor. İkisinde de ağların bir kısmı teknede bir kısmı kancabaş denilen kayıklarda. Kimse ses çıkarmıyor. Reis sigarasını yakmak için kibritini çakan gemiciye öyle bir bakıyor ki.Bir palamut sürüsü var önlerinde. İki teknede aynı sürüyü izliyor. İki reis de pür dikkat. Ama bir sorun var.Bir balık sürüsü ve iki balıkçı teknesi. Rekabet dünyasında kim kazanır? Güçlü olan. Burada da teknesi hızlı olan kazanacak tabii. Doğanın kuralı değişmiyor. Hızlı teknenin egzosundan kara dumanlar çıkıyor. Reis tam yol vermiştir makinelere. Tekne kanca başı bırakıyor ve hızla balık sürüsünün etrafında ağı döke döke bir daire çiziyor. (Lütfen Ekim 2006 Balıkları kim bitiriyor?yazısını okuyun).Balıklar onun artık. Diğer tekne kaderine razı olacak artık diyorsunuz değil mi? Hayır. Razı olmuyor. Bir av sonrası ağlar hem tekneye hem de kancabaşa alınıyor.Hızlı teknenin reisi, motorlara tam yol vermeden önce elini kaldırıyor diğer reise doğru. O da tamam dercesine elini kaldırıyor.Arada hiçbir şey olmadan anlaşıyorlar.Bu el kaldırmanın önemli bir nedeni var.Hızlı tekne ağı atacak, balığı tutacak ve satılan balıktan elde edilen paranın yarısını hızlı olmayan teknenin reisine verecek.Ve böyle oluyor. Parayı paylaşıyorlar.Bu geleneği neden hatırladım ve sizlerle paylaştım?O dönemlerde dinimizin emrettiği şeyler, oranı buranı ört şeklinde değildi. Paylaşmak vardı. Kazancınızda başkasının gözü kalmasın inancı vardı.. Helal haram kavramları gerçek anlamdaydı. Balıkçılarda da artık bu paylaşım kalmadı. Toplum hayatımızda giderek bu güzel geleneklerin birer birer yok olduğunu ve yerine bireysel çıkarların hakim olduğunu görüyorum.Yazık, çok yazık değil mi?
Bugünlerde televizyonlarda konuşan konuşana. Tartışmaların biri bitiyor, biri başlıyor.Dikkat ediyorum konuşanların çoğu İstanbul Türkçesi ile konuşmuyor.Şiveler, lehçeler hep karıştırılır. Çoğumuz biliyordur ama ben yine de kaynak olması açısından lehçeler, şiveler hakkında bilgi vermek istedim.Biliyorsunuz bir dil kendi içinde bir takım alt kollara ayrılır. Böylece lehçeler, şiveler ve ağızlar oluşur.LEHÇE, Bir dilin izlenemeyen ondan ayrılmış koludur.Coğrafi ve kültürel etmenler bu ayrılmada rol oynar.Lehçelerde, ses, şekil ve kelime ayrılıkları çok büyüktür. Bazı dilciler, büyük ayrılıklarda lehçeyi başka bir dil olarak kabul etmeyi de önerirler. Çuvaşça ve Yakutça, Türkçenin lehçeleridir.Yakutlar,Sibirya’nın kuzeyinde otururlar, Şamanist ve Ortodoksturlar.Çuvaşlar ise Volga’nın iki kolunun kesiştiği bölgededirler ve Ortodoks dinindedirler.ŞİVE ise Bir dilin izlenebilen tarihi dönemlerinde ayrılmış koludur. Ayrılıklar, lehçede olduğu kadar değildir. İstanbul’da gelirim derken, Türkistan şivesinde kelür men denir. Ayrılık yazı diline girmiştir.Sınıflamalar da yazı dillerine göre olur.Türk şiveleri:1:Güney-Batı (Oğuz) Grubua)Türkiye Türkçesib) Azerbaycan Türkçesic) Türkmen Türkçesid) Gagauz Türkçesi2:Kuzey-Batı (Kıpçak) Grubua ) Kazak Türkçesib) Tatar (Kazan) Türkçesic) Kırgız Türkçesid) Başkurt Türkçesie) Karaçay-Malkar Türkçesif) Karakalpak Türkçesig) Kumuk Türkçesih) Nogay Türkçesii) Altay Türkçesij) Tuva Türkçesik) Hakas Türkçesi3: Güney-Doğu Grubu :a) Uygur Türkçesib) Özbek TürkçesiAĞIZ, Bir dilin yalnız söyleyiş farklılığı gösteren koludur. Bu fark yazı diline girmez.Karadeniz ağzı, Konya ağzı gibi . Geliyorum yerine geliyom der, fakat geliyom diye yazmaz.Yalnız, ilim terimi olarak yapılan bu ayrım, günlük kullanışta karışıktır. Konya şivesi, İstanbul lehçesi gibi… Konuşma dilinde nasıl olursa olsun her ülkenin tek bir resmi yazı dili ve alfabesi vardır.Bunun için yazı diline, kültür dili veya edebi dil de denir.Aynı ağızın içinde söylenişi ve yazılışı farklı kelimeler de olabilir. Almayayım yerine almiim denmesi gibi…Son cümle bu konuda bazı yersiz arayışlarda bulunanlara;"Ortak yazı dili, aynı zamanda devlet ve millet dilidir."