Koleksiyon Oluşturmaya Hazır Mısınız? – Barış Soyak
1 Eylül 2018 Blog koleksiyon, koleksiyoner, sanat danışmanı, sanat koleksiyoneri
Bu soruyu sorarken, birçoğunuzun çocukluğunda; pul, kelebek, imza ve eski para koleksiyonu benzeri koleksiyonlara sahip olduğunu tahmin ediyorum. Eminim ki o günler ile ilgili çok hoş anılarınız mevcuttur. Koleksiyon yapma alışkanlığı bir heves ile başlayıp, zaman içerisinde tutkuya dönüşen ve yıllar içerisinde evirilen bir süreç aslında. Koleksiyonculuğun çok uzun olan tarihçesine girmeden, yazımda bireysel koleksiyonerlik pratiğini çağdaş sanat özelinde değerlendirmek istiyorum.
Koleksiyon oluşturmaktan bahsettiğimizde, öncelikle koleksiyonun ne olduğu ve koleksiyon yapmanın ardındaki motivasyonu iyi anlamamız daha doğru olacaktır. Koleksiyonerlik günümüzde çok geçerli bir kimlik. Söz gelimi, basit bir alışveriş ile evinize aldığınız bir tablo ve/veya heykeli arkadaşlarınızla paylaşmak, sizi içinde bulunduğunuz toplum kesiminde ayrıcalıklı ve üstün kılabiliyor. Bu sayede en basit anlamda yakın çevrenizde bir farkındalık yaratmış ve sanata ilgiyi tetiklemiş oluyorsunuz.
Bu tür sosyal kazanımların yanı sıra, sanat eserinin taşıdığı yatırım değeri de koleksiyon oluşturmaya başlamak için geçerli bir sebep olarak değerlendirilebilir. Ayrıca, sanat eserine sahip olarak, sanatın toplumu dönüştürücü ve iyileştirici yönüne katkı vermiş olmaktasınız.
Koleksiyonerliğe yeni başlayanlara önerim; koleksiyona hayat verirken, her şeyden önce emek ve bol mesai harcamaları gerektiğini, bilgi sahibi oldukça içerik zenginliğine sahip bir koleksiyona ulaşabileceklerini unutmamalarıdır. Bu doğrultuda, ilk olarak estetik açıdan kendilerine hitap eden sanatçıları, eserlerini ve kariyerlerini takip etmelerinin önemli olduğunu düşünüyorum. Ayrıca, yurtiçi ve yurtdışında; galeri, müze, fuar ve sanatçı atölyelerini ziyaret etmeleri kişisel gelişimlerine fayda sağlayacaktır.
Koleksiyon oluştururken ilk kural, bir şey satın alırken- galeriden, müzayededen- aldığınız yerin veya kişinin güvenilir olmasıdır. Koleksiyonun içeriği, teması, yatırım değeri gibi konular sanat danışmanı ile birlikte değerlendirilmelidir. Eserini satın almak istediğiniz sanatçının galerisi yoksa o takdirde sanatçıdan eser alınması düşünülebilir. Ancak, sanatçı ile eserinin satın alımına yönelik bir diyalog ve pazarlık içerisinde olmak, hem sanatçı hem de sanatsever açısından uygun olmayabilir. Zira emeğin maddi takdiri, dünyadaki en zor işlerden biridir.
Bu noktada, beğendiğiniz sanatçının eserini yerinde görmek veya satın almaya yönelik isteğiniz oluştuğunda, sanat danışmanlarından yardım almanızı öneririm. Böylece hem sanatçı ile uygun bir ortamda tanışma hem de atölye ziyaretleri gerçekleştirerek sanatçıyı yakından tanıma imkanınız olabilir. Koleksiyonunuz ilerleyen dönemde belli bir olgunluğa eriştiğinde ise bu kez bireysel sanat danışmanınız aracılığı ile aradığınız bir sanatçının zor bulunan bir eserinin peşinden koşar bulabilirsiniz kendinizi.
Koleksiyon oluştururken kaçınılması gereken durumlardan biri de içinde bulunduğunuz dönemde ismi sürekli gündemde olan ancak; tarz, teknik ve estetik açısında size hitap etmeyen bir sanatçının eserini almak gerektiğini düşünmenizdir. Halbuki öncelik, eserin size ve gözünüze hitap etmesi, eser ile duygusal bağ kurmanızdır. Aksi halde bir süre sonra sırf trend olduğu için yaptığınız alımdan sıkılabilir ve eserinizi elden çıkarmak isteyebilirsiniz. Eserinizi satmaya karar verdikten sonra satışı için zorlandığınızı gördüğünüzde ise bu kez sanata olan ilginiz sarsılabilir.
Sanat koleksiyonerliğine başlangıç konusunda eğlenceli bir model de “Koleksiyoner Grubu” kurmaktadır. Yakın dost ve arkadaşlarınızdan sanata ilgi duyanlar ile birlikte kollektif hareket etmek, bilindik koleksiyonerlik tanımına farklı bir soluk katmaktadır. Farklı sanatsal zevk ve tarzlara ilgi duyan arkadaşlarınız ile bir araya gelip, salt sanat eseri satın almanın ötesine geçerek; sanat konuşmak, koleksiyonlarınızı önce birbirinizle ilerleyen dönemde bir mekanda sanatseverler ile paylaşmanın kulağa hoş geldiği düşüncesindeyim.
Koleksiyoner Grubu kurarak, aslında bir bakıma dolaylı yoldan sanatçının kariyerine etki edip katkı sağlamaktasınız. Bununla beraber, tanıdığınız bir sanatçının eserine sahip olduğunuzda ise hem sanatçıyı desteklemiş hem de sanatçı için çok önemli olan eserlerinin görünürlüğü için alan yaratmış olmaktasınız.
Özetle, koleksiyon oluşturmak önce heves ile başlayan ve sonra tutkuya dönüşen bir iştir. Tutkunuzu doğru yönetebilmek ve yönlendirebilmek için kişisel olarak elinizden geldiğince araştırma yapıp, çok gezmenizi öneririm. Ardından, sanatsal aktivitelere tanıdığınız, güvendiğiniz bir sanat danışmanı ile katılmanız size her yönden (sanatçı, eserleri, piyasanın işleyişi vs.) katkı sağlayacaktır. Başlangıçta koleksiyon oluştururken seçici olabilmeniz ve her şeyi alma gücüne sahip iken sizi dizginleyen, iyi bir koleksiyonun nicelik değil nitelik olarak fark yaratacağını size hatırlatacak sanat danışmanınızı yanınızdan ayırmamanız yararınıza olacaktır.
Jeff Koons I 30x30x12cm I stainless steel I “Baloon Dog(Blue)”
0 comments on “Koleksiyon Oluşturmaya Hazır Mısınız?”