Van'da Kadın Olmak
Kadın-erkek eşitliğinin toplumsal, ekonomik ve siyasal alanda sağlanmasının başlıca koşulu eğitim düzeyinin arttırılmasıdır. Kadın-erkek ilişkilerinde eşitlikçi tutumların geliştirilmesinde, kadınların kamusal alanda daha fazla yer almasının sağlanmasında, çalışma hayatında iş olanaklarının arttırılmasında ve aile içinde kadına karşı baskıcı davranışların önlenmesinde kadınların eğitimi son derece önemlidir. Araştırma bulgularından da görüleceği gibi eğitim, kadının kendi statüsünü iyileştirmesini, sorunlarına dair duyarlılığının artmasını ve bilinçlenmesini sağlamaktadır. Eğitim kadının toplumsal hayatta güçlendirilmesinin önkoşuludur. Yaygın ve örgün eğitim imkanlarının arttırılması ve kadınların ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesi kadınlara yönelik politikaların geliştirilmesinde öncelik teşkil etmelidir.
Kadın erkek eşitliğinin sağlanmasında şüphesiz kadının aile içindeki ikincil statüsünün ortadan kaldırılması gerekmektedir. Aile ilişkilerinde erkek egemen tutumlar kadını özel alanla kısıtlamakta, kadınlık rollerini annelik ve ev kadınlığı ile sınırlamakta ve aile içinde eşitsizlikle sonuçlanmaktadır. Aile içi gelirin ağırlıklı olarak erkek tarafından sağlanması hem kadının erkeğe bağımlılığını arttırmakta hem de erkek egemenliğini pekiştiren tutumların yaygınlaşmasına neden olmaktadır. Van&#8217;daki kadınların iş gücüne katılımlarının önündeki ana engelin eşleri ve ebeveynlerinin izin vermemesi olduğunu ifade ettikleri göz önüne alındığında toplumsal cinsiyet ayrımcılığına dayalı aile içi rollerin kadının toplumsal ve ekonomik hayata katılımını sınırladığını söylemek mümkündür. Van&#8217;da töreye bağlılığında en çok ebeveynler arasında yaygın olduğu görülmektedir. Ancak muhafazakar tutumların genç kuşaklar arasında yaygın olmaması, onların geleceğin ebeveynleri olacakları göz önüne alındığında son derece olumlu bir durumdur. Töreye göre cezalandırmanın devam ettirilmemesi yalnız kadınların mağduriyetini azaltmakla kalmayıp, daha ilerici nesillerin yetişmesine katkıda bulunacak ve kadın erkek eşitliği önündeki engellerin ortadan kaldırılmasına yardımcı olacaktır. Van&#8217;da farklı kültür ve toplumlardan olan, mağdur durumdaki kadınların sorun ve ihtiyaçlarına duyarlılık düzeyinin yüksek olduğu görünmektedir. Kadın ve erkeklerin çoğunluğu mülteci kadınların özel destek hizmetlerine ihtiyaç duyduklarını düşünmektedir. Bu yüzden ildeki mülteci statüsündeki kadınların durumlarını iyileştirmeye yönelik politikalar geliştirilmesi gerekmektedir.
Kadınların kamusal alana katılımının ve temsiliyetinin en önemli gereklerinden biri kadının siyasete aktif katılımının arttırılmasıdır. Van&#8217;da kadınların, kadınlara yönelik sivil toplum faaliyetlerinden düşük seviyede haberdar oldukları dolayısıyla gerekli katılımı sağlayamadıkları görülmektedir. Kadın örgütlerinin özellikle kadın istihdamının arttırılmasını teşvik edici, şiddete karşı bilinç düzeyini yükseltici ve mağdur durumdaki kadınlara danışma ve destek sağlayıcı faaliyetlere ağırlık vermeleri gerekmektedir. Sivil toplum kuruluşları erişimi kolay ve kadın temsiliyetinin sağlanmasında daha duyarlı örgütlerdir. Bu açıdan kadınların sivil toplum faaliyetine katılmaları, en azından STK&#8217;lardan yararlanmalarının teşvik edilmesi gereklidir.
Aynı şekilde siyasete aktif katılım kadınlar arasında yaygın değildir. Kadınların siyasete ilgisizliği ve pasifliği aslında sadece kadınların kendilerinden değil siyasetin erkek egemen bir alan olmasından ve kadınların özellikle aile içi rolleri ile çatışmasından kaynaklanmaktadır. Ancak Van&#8217;da özellikle genç kadınlar arasında yaygın olan siyasete ilgi ve katılma isteği değerlendirilmesi gereken bir potansiyeldir.
Van'da kadın olmak zor!
Van'ın Saray ilçesinde kurulan kadın derneğe bir yıldır büro kiralayamadı. Çünkü ilçedeki erkekler kadına kiralık daire vermiyor.
Van'ın Saray ilçesinde kadınları bir araya getirmek için dernek kuran Hamdiye Yeni, bir yıldır tüm aramalarına rağmen kiralık büro bulamadıklarını söyledi. İran sınırındaki Saray ilçesinde yaşayan 33 yaşındaki Hamdiye Yeni, ilçede yaşayan kadınların bir araya gelerek sosyalleşmesini sağlamak amacıyla bir yıl önce Saray Kadınları Koruma Yaşatma ve Modernleştirme Derneğini kurdu. Çoğu okuma yazma bilmeyen biri erkek 19 üyesi bulunan derneğe ilçede tüm aramalarına rağmen yer bulamayan ve çalışmalarını bir üyenin evinde yürüten Dernek Başkanı Hamdiye Yeni, ilçedeki erkeklerin kendilerine kiralık yer vermedeğini iddia etti. "Biz kurduğumuz dernekte çocuklarımızı eğitip, kadınlarımızı bilgilendirerek onlara faydalı seminerler vereceğiz" diyen Hamdiye Yeni, şunları kaydetti: "Erkeklerin bundan neden çekindiğini anlayamıyorum. İlçeye köylerden gelen kadınlarımız kahvehanelerde oturuyor. Erkeklerde orada olduğu için kadınların çoğu sıkıntı çekiyor. Biz kiralayacağımız büroyu bir lokal olarak kullanıp kadınlarımızın bu sıkıntılarını gidermek istiyoruz. Çünkü kadınlar, eşlerini kahve köşelerinde beklemek istemiyor. Biz de kadınlarımızı daha iyi bir ortamda misafir etmek istiyoruz." Yaklaşık bir yıldır büro kiralamak için büyük uğraş verdiklerini, ancak büro kiralayamadıklarını anlatan Yeni, "Derneğin üyesi olan tek erkeği de diğer erkeklerden tepki çekmemek için üye yaptık. Ama buna rağmen bu konuda başarılı olamadık" diye konuştu. Durumu ilçe kaymakamına ilettiğini vurgulayan Yeni, bu konuda Kaymakam Meral Demirbaş"tan destek sözü aldığını sözlerine ekledi. EN KISA SÜREDE BÜRO TAHSİS EDİLECEK Saray Kaymakamı Meral Demirbaş konuyla ilgili yaptığı açıklamada, derneğin kendilerinden sözlü olarak yardım talebinde bulunduğunu söyledi. Demirbaş, kendisinin Saray Belediye Başkanı Seracettin Bilmez ile görüştüğünü ifade ederek, derneğe en kısa zamanda büro olarak kullanılacak yer tahsis edeceklerini bildirdi. Saray Belediye Başkanı Seracettin Bilmez ise kadınların bu girişimini desteklediğini belirterek, kadınlara yardım etmek için çalıştıklarını ifade etti. Radikal