Türk turizminin sahibi kimdir?
Türk turizminin sahibi kimdir sorusuna cevap ararken gördüğünüz gibi ilk aklıma gelenleri sıraladım.
Bu sıralamada Ebu Abdullah Muhammed bin Musa el-Harezmi (bir kişi ismi) İranlı matematikçinin Harezmi yöntemi ya da şimdiki moda adıyla Algoritma yoktur. Fakat Türk turizminde öylesine garip şifrelemeler yaşanmaktadır ki, turizme gönül vermiş insanların huzurunu kaçırmaktadır.
Turizme sahip çıkan en köklü ve en eski kuruluş Turizm Bakanlığı’dır. Zaman zaman yanına kültür de ilave edilir. Turizm literatüründe “kültür turizmi” vardır.
Tüm dünyada, ancak birbirinden çok ayrı hedefleri olan iki bakanlığı yan yana getirmekle “Kültürlü” olunamadığını görüyoruz. Her ne hal ise, bu apayrı bir konu.
Turizm Bakanlığı acentecilik konusunu Türsab’a paslamıştır.
Böyle bir işbirliği gerekliliği var ise o zaman Devlet Tiyatroları Genel Müdürlüğü’ne, Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü’nü devredelim…
Milli Kütüphane’ye Kütüphaneler ve Yayınlar Genel Müdürlüğü’nü devredelim…
İlber hocaya Kültür varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünü bağlayalım…
Bir ülkenin turizm politikalarını, sektör temsilcilerinin görüşlerini de alarak Turizm Bakanlığı belirler. Master planları yapar, uygulamalarını denetler.
Bakanlık makro düşünür ve düşündürür.
Her sektör kuruluşu “turizm bizden sorulur” edasıyla konuşmamalıdır.
Bakanlık sektör temsilcilerinin neleri hangi sınırlarda temsil edeceğini belirler.
Ancak evvelden Turizm Bakanlığı’nda iki grup anlayışı vardı (veya öyle anlaşılırdı) Sağ görüşlüler, sol görüşlüler.
İktidar da sağ görüşlü parti var ise bakanlıkta, sağ görüşlü personel aktif görevlere getirilir.
tersi olduğunda sol anlayıştaki personel aktif görevlere getirilirdi. Turizm Bakanlığı 3000 kişilik personeli varken bu olurdu. Kültür ile birleşince birden bire 8000 personeli olan bakanlık oluverdi.
Neticesinde neredeyse 81 ilde turizm ofisleri (müdürlükleri) kültürden gelen arkadaşlarla yönetilir oldu.
İspanya’nın turizm de bir numara olmasını sağlayan ekip (Turizm ve Enformasyon Bakanlığı) başındaki dostum Fraga İribarne ekipte hiçbir değişiklik olmaksızın kesintisiz 27 yıl hizmet yapmıştır.
1977 yılında Madrid’teki Asta kongresi nedeniyle İspanya’ya gelen TURSAB heyetine başkan Özcan Yuvalı’nın hatırı için bakan Fraga İribarne’den randevu aldım. O tarihte Fraga İribarne AP partisinin başkanıydı.
Bizi özel bürosunda kabul etti .Çok sıcak bir sohbet oluyorken “uzun boylu” bir Türsab yönetim kurulu üyesi şu suali sordu “ Sayın bakan turizm de atılım için askeri yönetim şart mıdır?”
İribarne gözlerini bana çevirdi ve gözlerimin içine bakarak soruya cevap verdi “Hayır siz evvela kafa yapınızı değiştirin…”toplantı bitmişti…..
Her üyesi olan sektör kuruluşu “turizm benden sorulur” anlayışı ile hareket ederse, uzaktan bakanlar bu kaosun sebebini anlamakta zorlanıyorlar…
Bir çatı altıda toplanma şartı hiçbir zaman yok. Ancak ileriye yönelik turizmin geleceği için belirlenen tüm hedef ve kriterlere tüm kuruluşlar inanmalı ve kenetlenmelidir. Bu hedefleri belirleyecek, yeni strateji ve planlamayı yapacak olan da Turizm Bakanlığı olmalıdır. Bakanlıkta bilgi ve deneyimi çok olan yöneticiler, bürokratlar bu plan hedeflerini kısa zamanda Türk turizmi ne kazandırır, yeter ki özgür bir çalışma ortamı yaratabilelim.