İstanbulun tarihi çeşmeleri susuz kaldı
İstanbul`un tarihi çeşmeleri “susuz“ kaldı
İstanbul`un fethiyle birlikte kentin su ihtiyacını karşılamak amacıyla yapılmaya başlanan ve zamanla mimari ve hat sanatının eşsiz eserleri haline gelen tarihi çeşmeler, şehirleşmeye yenik düşerek, ayakta kalmak için zamana direniyor.
Dünyanın önde gelen kültür ve medeniyet şehirleri arasında yer alan ve sahip olduğu tarihi eserlerle her yıl milyonlarca turisti ağırlayan megakent İstanbul`da, özellikle Osmanlı tarih ve kültürünü uzun yıllardır üzerinde taşıyan tarihi çeşme ve sebiller bakımsızlık ve ilgisizlik nedeniyle eski günlerini arıyor.
Ağırlıklı olarak tarihi yarımadanın yanı sıra Beşiktaş, Eyüp ve Beyoğlu`nda bulunan çok sayıda tarihi çeşme, günümüzde ise ilgisizlik ve bakımsızlık yüzünden unutulmaya yüz tutmuş bulunuyor.
Çoğu işlevini yitirmiş halde `cansuyu` bekleyen çeşmeler, buna rağmen taşıdıkları tarihi değer ve güzellikleriyle İstanbul`un kültür tarihinin önemli örnekleri olarak varlıklarını sürdürmeye çalışıyor.
- `Bizim olan bu tarihi eserler yok olmadan elden geçirilmeli`
Çeşmelerin elden geçirilmesi, ihtiyacı olanların restore edilmesinin önemli olduğunu ifade eden Köse, `Özellikle Fatih, Üsküdar Eyüp, gibi yerlerde sokak aralarındaki çeşmelerin durumu iyi değil. Bazı çeşmeler yol altlarında kalmış. Yanlarında ağaç bitiyor, çevresel etkilerde dolayı harap olmak üzere. Bunların acilen kurtarılması lazım. Bunların içindeki çöplerin boşlatılması, yanlarındaki çöp konteynerlerinin uzaklaştırılması lazım. Üzerindeki kitabelerin elden geçirilmesi gerekiyor. Ayrıca en önemlisi de bu çeşmelerin sularının akıtılması lazım. Üzerlerindeki yazılar silinmeli.` dedi.
`Hepsinin yanına çeşmeyi tanıtan bilgilerin yer aldığı panolar olmalı. Çeşmelerin bulunduğu sokakların ismi değişmemeli. Çünkü sokak ismini çeşmeden alıyor. Çeşmelerle ilgili kitaplara bilgilendirici, kıymetinin ne olduğunu belirten üniteler konulmalı. Çünkü çocuklar çeşmelere zarar veriyor. Ayrıca, çeşmelere dair bir kütüphane, çeşme müzesi kurulması lazım. Çeşmelerle sebilleri de ayrı ayrı düşünmemek lazım. Bu yapıların yaşatılması lazım. Bu kültür yaşatılmalı. Bazılarının üzeride ayet, hadis yazıyor. Bunları insanımız bilmiyor. Hepsi birbirinden kıymetli bu tarihi eserlerimize bizden başka kim sahip çıkacak? Ama bakıyoruz çoğu yok olmak üzere. Artık buna dur denmeli. Bu eserlerin hepsi ihya edilmeli.`