�Ebe ebe nerede, su doldurur derede, dere boyu çalılık, şu ebe ne de alık, ebe suya dalamaz, araba da bulamaz, ene mene dostum, ben sana küstüm, armudu kestim, tavana astım, tap dedi düştü, kargalar üşüştü, bu da bana düştü�(Şimşek, 2002: 45).
Tekerlemeler, manilerin giriş bölümleri, sayışmalar ilk başta anlamsız görünürler, çok zengin özlü simgesel içerikleri düşünsel olarak da anlaşılmalarını zorlaştırır, �ben anamın beşiğini tıngır mıngır sallarken� tekerleme cümlesinin anlamı şudur: anası beşikte olacak kadar küçükken o insan var olmayacağından beşiği de sallayamaz. Belli bir düzeyde doğrudur. Bu sözcük kümesi zaman kavramı üstünde ilginç bir oyun oynuyor. Kuşaklar arasında katılım dolayısıyla, ilerde ana olacak her bebekten çocuğun var olduğu söylenebilir. Anasının beşiğini sallayan bir insanın olduğunu söyleyerek bu tekerleme parçası, çok ekonomik biçimde tarihsel zaman kavramının dışına çıkıyor. Kısacası, masaldaki olayların tüm kuşaklar için geçerli olacağını anlatmaya çalışıyor (Karabaş, 1999: 274). Dil oyunları ile tekerleme çocuğun dil sınırlarını tıpkı düş gücünü, düşlerinin sınırlarını genişletir gibi genişletir. Dili matematiksel problemlere dönüştürerek, egzersizler yaptırarak güçlendirir.
Bir iki tombul tekir Mustafa, Mıstık,
Camdan bakar Arabaya kıstık,
Başına takar Üç mum yaktık,
Hop hop, altın top Seyrine baktık.
Leylek leylek havada, Kuzu kuzu me
Yumurtası tavada, Bin tepeme
Gel bizim hayata, Haydi gidelim
Hayat kapısı kitli, Ayşe teyzeme.
YAĞMUR Karga karga "gak" dedi,
Yağ yağ yağmur, "Çık şu dala bak" dedi,
Teknede hamur, Karga seni tutarım,
Bahçede çamur, Kanadını yolarım.
Sicim gibi yağmur. OYUN
PORTAKAL İğne battı,
Portakalı soydum, Canımı yaktı,
Başucuma koydum. Tombul kuş Arabaya koş.
Ben bir yalan uydurdum, Arabanın tekeri,
Duma duma dum. İstanbul'un şekeri.
Duma duma dum. Hop Hop altın top,
Öğretmeni kandırdım, Bundan başka oyun yok.
HANIM KIZI KEÇİLER
Çan çan çikolata, Ayşe Hanımın keçileri,
Hani bize limonata? Hop hop hopluyor,
Limonata bitti, Arpa, saman istiyor,
Hanım kızı gitti. Arpa, saman yok,
Nereye gitti? Kilimcide çok.
İstanbul'a gitti. Kilimci kilim dokur,
İstanbul'da ne yapacak? İçinde bülbül okur.
Terlik pabuç alacak. İki kardeşim olsa,
Terliği pabucu ne yapacak? Biri ay, biri yıldız,
Düğünlerde, Biri oğlan, biri kız,
Şıngır mıngır oynayacak. Hop çikolata çikolata,
SINIFLAR Seni gidi kerata.
Çalışkandır ikiler, EBE
Mavi gözlü üçler, Ebe ebe gel bize
Dayak yiyen dörtler, Uzaktan vur elimize
Misafirdir beşler, Eğer vuramazsan
Altılar, altınımı çaldılar, Ebesin ebe
Yediler, yemeğimi yediler, Bir, iki, üç, dört, beş, altı, yedi,
Sekizler, semizdirler, Bunu sana kim dedi?
Dokuzlar, doktor oldu, Diyen dedi on yedi
Onlar bizi okuttu. Yağlı böreği kim yedi?
Pazara gidelim, Bir iki üç
Bir tavuk alalım, Söylemesi güç
Pazara gidip, Sana verdim bir elma
Bir tavuk alıp ne yapalım? Adını koydum Fatma
Gıt gıdak diyelim. Hop hop hop
Happur huppur, Bir büyük altın top
DEDE Evli evine
Altı kere altı otuz altı Köylü köyüne
Dedemin sakalı yolda kaldı Evi olmayan
Sakalını aldı dereye attı Sıçan deliğine
İĞNE Nacak sapına
Ooooo İki kes
İğne iplik Bir sana
Derme diplik Biri de bana
Sen çık. EL EL EPENEK
HEDİYE Elden düşen kepenek
Kızın adı Hediye Kepeneğin yarısı
Ekmek vermez kediye Keloğlan'ın karısı
Kadının kapısı kitli DEĞİRMEN
Hediyenin başı bitli Değirmene girdi köpek
KARNIM AÇ Geldi yedi köpek
Karnım aç Hem kötek
Karnına kapak aç Hem yedi köpek
Değirmenin kapısı kitli ÇARŞI
Heybaşı bitli Çarşıya gittim
ALİ DAYI Bebek ağlar beşik yok
Ali dayının keçileri Çorba taşar kaşık yok
Kıyır kıyır kişniyor Ali baba öldü tabut yok
Arpa saman yok HASAN
Kilimcide çok Hasan Hasan
Kilimci kilim dokur Helvaya basan
HAKKI Kızı kaçıran
Hakkı Hakkı'dan hakkını istemiş. ELLERİM PARMAKLARIM
Hakkı Hakkıya hakkını vermeyince Sağ elimde beş parmak,
Hakkı da Hakkı'nın hakkından gelmiş. Sol elimde beş parmak
KÜÇÜK DOSTUM Hepsi eder on parmak.
Küçük dostum gelsene Sen de istersen saymak
Ellerini versene Say bak, say bak, say bak.
Ellerimizle şap şap Hepsi eder on parmak.
Bir şöyle, bir böyle KUZU
Dans edelim seninle. Kuzu kuzu mee
KOMŞU, KOMŞU Haydi gidelim
-Komşu, komşu ! Hacı dedeme
-Hu, hu! Hacı dedem hasta
-Oğlun geldi mi? Mendili bohça
-Geldi Kendisi hoca
-İnci, boncuk. TAVŞAN
-Kime, kime? Kapıdan tavşan geçti mi?
-Sana, bana. Geçti
-Başka kime? Tuttun mu?
-Kara kediye Tuttum
-Kara kedi nerede? Kestin mi?
-Ağaca çıktı Kestim
-Ağaç nerede? Tuzladım mı?
-Balta kesti Tuzladım
-Balta nerede? Pişirdin mi?
-Suya düştü. Pişirdim
-Su nerede? Bana ayırdın mı?
-İnek içti. Ayırdım
-İnek nerede? Hangi dolaba koydun?
-Dağa kaçtı. Çık çık dolaba koydum
-Dağ nerede? Haydi, al getir
-Yandı, bitti kül oldu Getiremem
NEREDEN GELİRSİN? Kara kediler yemiş.
Nerden gelirsin? Vay vay, miyav
Ne gezersin? CAM
Açlık belasından. Bir cam
Nerde yattın? İki cam
Beyin konağında. Üç cam
Altına ne serdiler? Dört cam
Perde. Beş cam
Desene kupkuru yerde. Altı cam
Bıyıkların neden yağ oldu? Yedi cam
Bıldırcın eti yedim. Sekiz cam
Bıldırcın yağlı mıydı? Dokuz cam
Gökte uçarken gördüm. On cam
Saçların neden ağardı? Bu da benim amcam.
Değirmen dönüyor mu? Eveleme develeme
Zımbırtısını duydum. Evvel altı elma yedi
Ayakların neden ıslandı? Seren sekiz serçe dokuz
Çaydan geçtim. Tarmanın topu kara
Çay derin miydi? A devenin çatı kara
İşte geldim sana ulaştım. ELLERİM
EBE Kirlenince çok komik
Ebe ebe nerede Kirli eller sevilmez
Su doldurur derede Güzelliği görülmez
Dere boyu çalılık Dişlerim bakım ister
Derede olur balık Hele saçlar, hele scalar
Şu ebe de ne alık Uzayınca tırnaklar
Oltamı attım, Kirlenince kulaklar
Balığı tuttum. Bize pis derler, pis derler
Ebe beni bulamaz. ALİ
Bir, iki, üç, dört, beş, altı, yedi Ali baksa dum dum
Bunu kim dedi, Sakalına kondum
Diyen dedi on yedi, Beş para buldum
Yağlı böreği kim yedi? Cebime koydum
Nuri attı iki taş Kara kara kayacık,
Bir cam kırdı.Birde baş İçi dolu mayacık.
Nerede kaldı terbiye? Pazarda getirdim,
Doğru söyle arkadaş Kor ateşte pişirdim.
Yaramazı tutarlar Kebap oldu kestane,
Merdivenden atarlar At ağzına bir tane.
Tıngır mıngır giderler
Arkasından bakarlar ARI
İNCİR Ayağında altın top.
Dal ucunda torbacık, Vızır vızır vızıldar,
İçi dolu helvacık. Petek petek bal yapar.
Yemesi ballı incir al, Arıcık toplar getirir,
Ağzına bal akar bal. Kendi yemez yedirir
Tadını yiyen bilir. SAYILAR
TEMMUZ Bir eli alnında siper,
Canım balım Temmuz, Sayılara gülümser.
Bizim elimiz kolumuz. Ne yan gelip yatar,
Bak tombul tombulcuk, Ne bire bin katar.
Gözleri boncuk boncuk. Sayıların ilkidir,
Yıl boyunca özleriz, Adı birdir, bir.
LEYLEK Saatini kurmuş,
Leylek leylek havada, Diz çöküp oturmuş.
Yumurtası tavada, Gece gündüz okur,
Haydi verin et yesin. Sırtı biraz kambur.
Et yemezse ot yesin. Ne karga ne tilki,
Aparlacık toparlacık, ÜÇ
Yola düşer tık tık. Sayıları sayarken
Şekerlenir , tekerlenir; Karşıma çıkar birden.
Pazartesi tez gelir. Ne aslan ne kaplan,
Açılınca perdesi, Burma bıyıklı tavşan.
Çın çın eder sesi. Tutması güç mü güç;
İki dokuz, bir on sekiz, KARPUZ
Say bak pek çok ceviz. Dışı yeşil, içi kırmızı,
Düşü kütük, içi katık, Meyvelerin yıldızı.
Gece gündüz taşıdık. Dilimledim ince ince,
Vereyim de bir tabak, Yiyelim oyundan önce.
Ne tatlıdır ye bak. Şeker karpuz kan mı kan,
Yemeyen çıksın oyundan.
Alçacık tepesi var, KOYUN
Kırmızı küpesi var. Ot yemiş, etlenmiş,
Dal ucunda al kiraz, Su içmiş, sütlenmiş.
Ağzımızda bal kiraz. Duvara bağlı koyun,
Sepet sepet getirdim, Eti, sütü yağlı koyun.
Herkeslere yedirdim. Kınalı koyun gitti,
Kanadı var, uçamaz; FİL
Karada da kaçamaz. Efendim de efendim,
Oynamaya can atar, Fındık fıstık vereyim.
Suda çalım satar. Diller döktüm diller,
Ah balık, vah balık, Kafese girmez filler.
Kimi zaman da alık. İşte böyle çocuklar,
Elma dalını eğmiş, LEYLEK
Eğmiş te yer değmiş. Leylek leylek lekirdek,
Dilim dilim soyarım, İki dirhem bir çekirdek.
Bir tabağa koyarım. Lak lak eder kuş dilince,
Elma yiyen allanır, Göçüp gider güz gelince.
Ağzı dili ballanır. Yedi iklim dört bucak,
Üşüdü, dondu soğuktan, FINDIK
Fare tuttu kovuktan. Tombul tombulcuk,
Bizim mırnav kedi, İçi katık, dışı kabuk.
Serilip yatar şimdi. Kilitli sandık açılsın,
Horul horul uyur, Fındıklar saçılsın.
Mırıl mırıl konuşur. Hem besler, hem ısıtır,
Biberler biberler GÜLE GÜLE ÖLÜRSÜN
Merdivenden inerler Babam yoğurt getirdi
Elimi kestin kan çıktı Kedi burnunu batırdı
Karpuzu kestim bal çıktı Kedi seni tutarım
Kız senin başın kel çıktı. Bıyığını yolarım
HASTALIK Sana vuran kim idi
Ayla öyle ağlama. Amcam oğlu Musacık
İlaç al, ağrın geçsin. Kolu budu kısacık
Evde uslu oturursan. Şimdi gelir görürsün
Bu kışta üşütmezsin. Güle güle ölürsün
Mesel mesel metten, Baykuş baykuş derler
Top sakalı etten. Görmeyi çok isterler
Bizim çil horozcuk, Kibar kuş olsa
Çocuk mu çocuk. Selam verir.
Uyandırır herkesi. Özür dileriz bay baykuş
KELEBEK Sanada takalım bir gözlük
Kanadı var, kuş değil; Benimki gibi.
Boynuzu var koç değil.
Pır dereye, pır tepeye; EŞEK
Kelebek çıktı sahneye. Deh deh dehlerim,
Ah ne süslü kelebek, Su başında eğlerim.
Üstü mavi al benek. Hem şimşek hem döşek,
Pek akıllı bizim eşek.
ÖRDEK Dokuz deveye yeter,
Der tepe sekerek, Gece gündüz gider.
Vak vak gelir ördek.
Suya gider ıslanmaz, DEVE
Islansa da uslanmaz. Ağır gider, yol alır;
Bizim vak vak ördek, Yükü üstüne bol alır.
Yüzer yelken kürek. Deve sırtında hörgüç,
Tembele iş güç mü güç.
CiV CiV ile VAKVAK Devler devidir deve,
Baktı civ cive vak vak. Kolayca girmez eve.
Bunu gören bir bülbül. ŞEFTALİ
Kafese vurdu tak tak. Al yanak, tombul yanak,
HASTA Tadı şeker şeftalicik,
Hasta hasta Ne olur ye bir tanecik.
Çorbası tasta İçi sulu , dışı tüylüdür,
Annesi kalasta Meyvelerin gülüdür.
Ablası karsta AYŞE HANIMIN KEÇİLERİ
Kardeşi marsta Ayşe hanımın keçileri
Eeee kim verecek bize pasta Kiş kiş kişniyor
AT Arpa saman yok
Akşam ver yemini, Kilimcide çok
Sabah gever gemini. Kilimci kilim dokur
Hizmet için can atar, İçinde bülbül okur
Tozu dumana katar. O bülbül benim olsa
Kır atıma binerim, İki kardeşim olsa
Dere tepe giderim. Biri ay biri yıldız
Hop çikolata çikolata
AYI Akşam yedim salata
Dağda, ormanda gezer; Kız senin baban maraba.
Armudu, balı sezer.
Et bulur, ot bulur; ARMUT
Yutar hapır hupur. Armut dalda bir iki,
Bizim ton ton ayıcık, Tek tek saydım on iki.
Yemez abur cubur. Hay Mahmut, Mahmut,
Bal gibi tatlı armut.
ÜZÜM Armudu taşlayalım,
Eğri büğrü dalı var, Cümbüşe başlayalım.
Şeker şerbet balı var.
Süzüm süzüm süzülüyor, ÇİLEK
Ben yemesem üzülüyor. Alçacık dalı var,
Yüzü gözü altın üzüm, Dalında balı var.
Sevilmez mi iki gözüm. Al çilek, bal çilek,
VAK-VAK Vitamini boldur.
Vak vak kardeş vak dedi . Tabağını doldur.
Kurbağa vırak dedi.
Bunu duyan avcılar. NAR
Ördeğe tak tak dedi. Masal masal matlamış,
Narlar dalda çatlamış.
PORTAKAL Çarşıdan aldım bir tane,
Sarıdır, zerdali değil, Eve geldim bin tane.
Suludur, şeftali değil. İçi mercan dolu nar,
Dal ucunda portakal, Yemesem bana kızar.
Portakal dilim dilim, TAVŞAN
Yiyelim de yiyelim. Uçan kuşla yarışır,
ÇIKTIM ERİK DALINA Dağdan taştan iner,
Çıktım erik dalına Çalı dibine siner.
Baktım tren yoluna Bizim minik tavşan,
İki tren geliyor Yaman mı yaman.
Birine bindim ablama gittim
Ablam pilav pişirmiş AYVA
İçine sıçan düşürmüş Sarı sarı sarkar,
Bu sıçanı ne yapmalı Düşerim diye korkar.
Minareden atmalı Ne bakla, ne baklava;
Minarede bir kuş var Ayvadır canım ayva.
Kanadında gümüş var Hopla haydi hopla,
Eniştemin cebinde Daldan ayva topla.
SINIFLAR Yağ yağ yağmur,
Mini mini birler, Teknede hamur,
Çalışkandır ikiler, Bahçede çamur,
Mavi gözlü üçler, Ver Allah'ım ver,
Dayak yiyen dörtler, Sicim gibi yağmur.
Altılar, altınımı çaldılar, KÜÇÜK DOSTUM
Yediler, yemeğimi yediler, Küçük dostum gelsene,
Sekizler, semizdirler, Ellerini versene,
Dokuzlar, doktor oldu, Ellerimizle şap. şap. şap.
Onlar bizi okuttu. Ayaklarımızla rap, rap, rap
DEDE Dans edelim seninle.
Dedemin sakalı yolda kaldı BÖREK
Sakalını aldı dereye attı Bir, iki, üç, dört, beş, altı, yedi,
Dedem sakalsız kaldı Bunu sana kim dedi?
Toplam Ziyaret 1261472