Türkiye’nin YPG’ye Karşı Olan Gerginliğin Belirtileri
2012 yılında YPG kurulduğunda beri Türkiye ve ABD onu terör örgütü ve PKK’nın kolu olarak sınıflandırıldı, ve o zamandan beri Türkiye onu bitirmek için sınır dışında askeri operasyonlar düzeleceğini hakkında tehditlerde bulunuyordu, daha önce terör grupların adını belirlemeden sadece “terör örgütlerini” bitireceğini diyordu.
YPG Tel Abay, Rakka kırsalına ve diğer bazı bölgeleri ele geçirdikten sonra Türkiye tehditlerini arttırdı, ve sınırına bir Kürt yapısı olması kurulmasını kabul etmedi çünkü milli güvenliğine tehlike olduğunu görü.
Türkiye YPG’nin (Kobani’den Afrin’e) kadar yolunu kesmek için 24/08/2016/ (1) tarihinde (Fırat Kalkanı) operasyonu başlattığını ilan etti. Fırat Kalkanın ilan edilen amacı sadece El Bab kasabasında durmak değildi, Minbiç şehrine de ulaşmak ve YPG’yi ve SDG’ni Fırat batısına uzaklaştırmaktı, Fırat Kalkanı grupları “2225” km alana kontrol ederek operasyonun “yarı hedefine” varmış oldu, Rusya ve ABD müdahale etmesi sonucunda ve (Minbiç askeri meclisi) (2) PYD’nin kontrol ettiği bölgelerde Türkiye ve YPG arasında bir boşluk oluşturulması için bazı bölgeleri Suriye rejimine teslim etti ve bu nedenlerle Fırat Kalkanı grupları (Minbiç) şehrine ulaşamadı ve 31/03/2017/ tarihinde operasyon durdurulduğu ilan edildi.
Türkiye Fırat Kalkanı operasyonu durdurulmasını ilan etmesi sonrasında başka bir isimle (3) operasyonlar hazırladığını duyurdu.
Türkiye Rakka savaşına katılması hususunda eski ABD yönetimiyle bir anlaşmaya varamamıştı, çünkü ABD yönetimi Rakka savaşında (SDG- Suriye Demokratik Güçlerine) güvendiğini ısrar etmişti.
Trump yönetimi Washington'daki görevlerini devralmasıyla beraber, Türk-Amerikan ilişkilerinde bir atılım belirtileri ortaya çıktı, 2012 yılından beri Obama dönemi sonuna kadar bu ilişikler büyük derecede kötüleşmişti, ama bu belirtiler önceki ABD stratejisinde açık bir değişiklik şimdiye kadar yansımamıştır.
Türk ve ABD taraf arasındaki ilişki üst düzeyde askeri ve güvenlik görüşmeleri oldu, İki tarafı arasındaki anlaşmazlık konuları tartışmak için ABD istihbarat başkanı (Mike Pompeo) ve ABD ordusunun kurmay başkanı (Joseph Dunford) Türkiye'ye ayrı ayrı ziyaretlerde bulundu, ama bu görüşmelerde ABD (SDG- Suriye Demokratik Güçleri’nden) vazgeçmesi hususunda ikna edemediği gibi görünmüştü, çünkü ABD Suriye’de DAEŞ’e karşı savaşında (SDG- Suriye Demokratik Güçlerini) ana ortağı olarak görmüştür, aynı zamanda iki taraf arasındaki görüşmeler başarısız olduğunu diyemeyiz, çünkü iki tarafın açıklamalarına bakarsak seçenekler henüz karar verilmişti ve diyaloglar halen devam etmektedir.
Mayıs ayın ortasında Türkiye cumhurbaşkanı ve Washington ile görüşmeleri, (YPG’nin) Rakka savaşında ve Rakka’dan sonra rolü ve Suriye’de özerk yönetim projesi hakkında bir Türk ABD anlaması beklenebilir, çünkü Türkiye, bölge PKK’yı askeri, siyasi ve militanla destekleyen bir insan deposu olmuştur dedi.
25/04/2017/ tarihi, şafak vaktinde TSK uçakları Haseke kentinin (Derik/Malikiye) şehrin yakın bölgelerinde bulunan (YPG’nin) mevzilerine (26) hava saldırısı düzenledi, aralarında (Kara Şuh) dağında bulunan (PYD’nin) komuta karargahı ve (Sincar/ Şenkal) Irak Kürdistan bölgesinde bulunan (4) (YPŞ - Şenkal koruma birimlerine) tabi olan mevzileri (5) hedef alınmış oldu, saldırı sonucunda (YPG)(6) ’den (20-30) arasında unsur ve (YPŞ - Şenkal koruma birimlerinden) (7) (30-40) arasında unsur öldürüldü, ve bazı mevkileri ve haberleşme kuleleri yok edildi, ayrıca (TSK’nın açıklamasına göre) yanlış koordinat verilmesi nedeniyle (6) Peşmerge unsuru yanlışlıkla bu saldırıda öldürüldü duyurdu.
Tüm yerel Kürt siyasi güçler, ve (TEV-DEM demokratik toplum hareketin) politikalarına karşı olan “Suriye ulusal Kürt meclisi aralarında olmak üzere” YPG mevzileri hedef alan Türk saldırısını bir açıklamada kınadılar, ve ayını açıklamada Suriye ulusal Kürt meclisi (demokratik birlik partisi - PYD’den) politikalarını, ilişkilerini ve Suriye Kürdistan’ında günlük siyasi hayata baskı etmesi ile farklı davranışlarını gözden geçirmesini ve Kürt safına dönmelerini istedi, ve ulusal Kürt meclisin açıklamasında bu gergin sorumluluğunu iki tarafa yükledi.
Demokratik toplum hareketi ise saldırıyı kanamakla kalmadı (Mesut Barazani) liderliğinde (demokratik Kürdistan partisini) “Kürdistan'ın (8) her yerinde Kürt halkın geleceğine karşı ve yüksek milli çıkarlarına karşı Türkiye’yle gizli anlaşma yaptıklarını suçladı. Hareket YPG kontrolü altında olan bütün bölgelerde gösteriler düzenleyerek Türk saldırısını kınadı.
Irak Kürdistan bölgesi hükümeti saldırıları kanamakla yetindi ve silahlı PKK’lıları (Şenkal /Sincar’dan) çekilmesini (9) istedi.
Uluslararası olarak (YPG) müttefiklerinden her hangi bir ülke saldırıyı kınamadı, ama ABD (YPG) (10) mevzilerini hedef alan Türk saldırısına karşı endişe duyduğunu ifade etti, bu durum Avrupa Birliği bakanı (11) (Ömer Çelik)in dediğine göre (Türkiye ABD’nin “endişesine” karşı olmasına neden olduğunu) ifade etti. Türkiye’ye göre YPG (12) mevzilerine saldırı düzenlenmeden önce ABD’ye haber verilmişi.
Bu darbe Akabinde Amerika tankları üzerinde Amerikan bayrağı kaldırarak Suriye Türkiye sınırında, YPG kontrolü altındaki bölgelerde ana sokaklarında halk arasında devriye görevi yaparak Kürt güçlerini tatmin işareti verdi, ve YPG güçleri açıklamasında müttefiklerinin bu davranışı YPG 'ye karşı sorumluluk taşımaya başlamış olduklarını ilan ettiler.
Ayrıca Rusya’nın tavrı Amerika tavrına yakındı, kısa açıklamalar yaparak bu darbenin ortamı daha da gergin yapacağını iki tarafta sağ duyulu olmalarına işaret ederek uluslararası terörüne (DEAŞ – El Nusra) ve benzer (13) terör örgütlerine kilitlenmeleri gerektiğine vurgu yaptı. Yerel olarak Suriye rejimin dışişleri sorumlusu açıklamasında bu darbenin uluslararası kanunlara birleşmiş milletlerin misakına ve komşuluk (14) haklarına haykırı olduğunu beyan etti, ayrıca Türkiye 6 Peşmerge’nin ölümüne özülüğünü dile getirerek özür diledi ve Türk uçakları (15) koordinat hatasından kaynaklandığını açıkladı.
Uluslararası düzeyde Türkiye’nin son saldırısı büyük belirtiler gösterdi, Suriye ve Türkiye’nin yerel düzeyinde de.
Ankara bu saldırı sayesinde Suriye’de (konuşlanan) YPG’yi kendi karargahları içinde vurmasını ispatlamış oldu, ayrıca Türkiye bu saldırıyı başarıyla yapmak için bütün bilgilere, kapasiteye ve koordinatlara sahip olduğunu da ispatlamış oldu.
Saldırı Suriye’de büyük belirtiler göstererek TSK uçakları Suriye’ye Amerikalıların kontrol ettiği hava bölgesine girmiş olması, saldırı düzenlenmeden önce Washington Ankara’yla koordinasyon ettiğini göstermiştir, özellikle ABD üssüne yakın olan (Rımeylan) bölgesinde. Türkiye’nin bu saldırısı ABD müttefiklerine bir mesaj göndererek bu mesajın içeriği Türkiye’nin karşısında Washington YPG’nin bekçisi olamaz ve Cizre bölgesinde de onlarla müttefik olması, Türkiye ile ittifak hesabına onları stratejik müttefik olduğu anlamına gelmez.
Türkiye’nin saldırısından kısa bir süre sonra (El Mutasım Tugayı) ile temsil edilen ÖSO ve SDG temsil edilen (Devrimciler Ordusu) ile Halep kuzey kırsalındaki kasabalar ve beldeleri, aralarında “Tel Rıfat” olmak üzere ÖSO’y a(16) teslim edilmesi hakkında ABD sponsorlu görüşmeler başarısızla sonuçlandı, bu görümeler SDG ÖSO’nun teklifini kabul etmedikten sonra başarısız olmuştu, ve bu durum ABD’yi rahatsız etmişti, ayrıca ABD’nin zımni onayı iki hedefini elde edebilir:
Birinci: müttefik Türkiye’yi razı etmek, çünkü ABD Ortadoğu’da Türkiye gibi bir müttefiki kaybetmek istememiştir, ve eski yönetim gibi senaryo tekrarlanmasını istememiştir.
İkinci: ABD, Türkiye destekli ÖSO gruplarıyla görüşmeleri yumuşatmak için SDG’ye ve YPG’ye baskı etmek.
Amerika YPG 'ye açıkça bir tavır sergileyerek Türkiye Amerika’nın vazgeçilmez bir müttefiki olduğunu mesajını göndermiş oldu dolayısıyla YPG siyaseti değişmesi gerektiğini ilan etmiş oldu.
YPG'ye yapılan hava saldırısına Amerika’nın endişe ile yetinmesi YPG tabanına karşı verilmiş bir mesajdır, ancak YPG bu olay Amerika’nın bilgisi dahilinde gerçekleşmiş olmasından emindir, ve Amerikan tankları Kürt bölgelerinde Türkiye Suriye sınırında devreye görevi yaparak Amerika’nın güçlerinin ilk zuhuru oldu ve bölge ahalisi arasında açıkça mevcudiyetini ilan etmiş ve ilk olarak yerel basın medya kuruluşlarına Amerikan askeri gücünü ve tanklarının (17) fotoğrafını çekmelerine izni vermiş oldu.
Böylece YPG tabanına tatmin edici mesaj verdi ve Amerika güçlerine ve YPG'ye karşı tepkisini azaltmak için bir adım atmış oldu, ve Kürt müttefiklerini ikna etmeye medya aracılığıyla Amerikan tankları devriye halinde görülmesi Türkiye’nin tekrar YPG 'ye karşı bir operasyonuna engel olacağı imajını yaratmış olduğu aşikardır.
Ancak Türkiye’nin bu hava operasyonu içerisinde siyasi bir mesaj taşıdığı ve Suriye kuzeyindeki tabloyu Washington'un müttefiki ve NATO üyesi Türkiye’nin kabul etmediği ve Amerika ile Obama döneminde balayı yaşayan Suriye SDG ve YPG milislerine karşı herkese bir mesaj vermiş olduğu ve Türkiye TSK’nın geniş çapta bir kara harekat yapmaması için Türkiye’ye taviz vermeleri gerektiğini mesajını vermiştir, ve Türkiye Minbiç’e müdahale edeceğiz diyerek böyle bir operasyonuna kalkışması her an muhtemel olduğunu inkar etmemektedir.
Bu saldırı Türkiye’nin PYD'ye ve Şenkal koruma birimlerine karşı ilk büyük saldırıdır ve hemen hava saldırısından sonra Suriye Türkiye sınırında Afrin ve Cizre’de küçük çapta çatışmalar yaşandı ama can kaybına yol açmadı
Türkiye, Kürt bölgeleri PYD'nin tekelinde olmasını kabul etmediği aşikardır ve PKK’nın bir parçası olarak görüyor olması Suriye Kürtlerinin tamamını temsil etmektedir ve ulusal Kürt meclisinin Kürt bölgeleri idaresinde iştirak etmesini istemektedir, bu bölgelerin ekonomi ve militan kaynağı olarak terör üreten bir yuvaya dönüşmesi için gerekli olduğunu görmektedir.
Ayrıca Türkiye güney sınırında bir Kürt devleti kurulmasına müsaade etmeyeceğini sürekli vurgulamıştır, Türkiye’nin bu tavrı Türkiye’deki Kürtleri bölücülük şuurunu tetikleyici oluyor aynı zamanda Türkiye’nin milli güvenliğine tehdit teşkil etmektedir.
Bu nedenle Türkiye Kürt özerk yönetim idaresi yerine Suriye rejiminin Kürt bölgelerini tekrar kontrol etmesini kabul edebilir, çünkü Suriye’de bir Kürt özerkliği Türkiye Kürtlerine yansıyacaktır ve daha nüfus yoğunluğu ve coğrafik toprağa uzanan Kürtler Türkiye’nin milli güvenliğini tehdit edecektir, lakin ABD tarafı bu bölgede uzun süre kalmayı planı yapıyor olması dolayısıyla Suriye rejiminin dönmesine razı gelemez, bu nedenle Türkiye bu Kürt bölgeleri PYD'nin tekelinden çıkarılması gerektiğini ve zararı en az seviyeye indirime çabası içinde ayrıca bu yönde baskı yapmak zorundadır, ve Washington Türkiye’nin taleplerini dikkate almaması taktirde Türkiye askeri seçenekleri müzakere etmeye devam edeceği ve uygulaması bölge güçlerinin denge çerçevesi içinde olması muhtemeldir.
Türkiye’nin Kara Müdahalesi
bu senaryoda , Kürt bölgeleri birebirine bağlanmaması için veya Kürt bölgelerini bölmek için Türkiye bu bölgelere asker göndererek karadan müdahale etmiştir.
Ama Türkiye’nin müdahalesi Cizre ve Kobani bölgesinde YPG destekçileri veya başkaları tarafından hoş karşılanmamıştı, çünkü bu bölgelerin çoğunluğu Kürtlerden oluşmuştur, ve Türkiye’ye göre (Tel Abay) bölgesi daha münasip olabilir ve bu bölge kontrol edilirse özerk yönetimin 3 bölgesini 2 bölgeye ayıracaktır.
Müdahale diğer bölgelerde, Afrin’nin batı bölgesinde de daha büyük bir olasılıktır, bu bölgeler ÖSO’nun kontrol ettiği bölgelere yakındır.
İdlip şehri Kürt nüfuzun dışında olmasından dolayı Türkiye İdlip şehrine müdahale edebilir, ve Türkiye’nin İdlip şehre veya batı Halep kırsalına müdahale etmesi sonucunda Suriye’de onun hissesini arttırması anlamına gelir, böylece gelecek siyasi çözümün şekliyle ve siyasi Kürt projesinde tahakküm edebilmesi kabiliyetinde olabilir.
Karadan Olmayan, Operasyonların Devam Etmesi
Bu senaryoda YPG’nin kontrol ettiği bölgelere topçu bombardımanları ve hava saldırıları devam etmiştir, ve Afrin ve Cizre bölgeleri en çok hedef alınan bölgelerdir, çünkü bu bölgeler YPG’nin ve komutanları ana merkezi olmuştur, ayrıca Rakka savaşını yöneten birçok ABD üsleri Kobani bölgesinde bulunmuştur, bu nedenle Kobani bölgesinde bulunan YPG karargahların hedef alınması beklenemez.
Diğer yandan YPG, Suriye’de, Türkiye’de ve Irak Kürdistan bölgesindeki Kürt bölgeleri dağlı bir bölge olmadığını bilmiştir , Rusya ve ABD gibi ülkelerin koruması altında TSK karşısında direnip karadan savaşı yürütmez.
Şu anda ABD Türkiye’den vazgeçip karşılığında YPG’yi alternatif bir müttefik olarak tahaffuz etmesi beklenmemektedir, bu nedenle ABD bölgede iki müttefikine muhafaza etme karşılığında YPG tavizler vermesini kabullendirmek için baskı etmesi mümkün olabilir, ve bu saldırı (ABD bilgisi dahilinde) Türkiye’yi tatmin etmek için bir adım olarak (PKK) ve (YPG)’nin aşırı liderlerine baskı olmuştur, Türkiye sınırları dışında olan terör örgütlerine karşı gelmesi ısrarları ışığında YPG geçtiğimiz yıllarda elde ettiği kazanımlar tehlikede olacaktır.
Ama YPG tavizler vermesini kabul etmezse bu saldırılar devam etmesi beklenmektedir, belki de daha bükü boyutla ve başka bir üslupla, ve ABD bilgisi dahilinde olacaktır.
Bu senaryoda Ankara Washington ile bir anlaşmaya varabilir, ABD yönetimi YPG verdiği desteği kaldırabilir, ve baskı edip Rojava Peşmergesi özerk yönetim bölgelerine girmesi için izin verebilir, ve Rakka savaşında ortağı olabilir ve Suriye’deki Kürt bölgelerine YPG’nin kontrolü durdurulabilir.
Türkiye’ye göre bu örnek bir çözüm olabilir, ve Kürtlere göre bir felaket olabilir, böylece Türkiye birçok askeri kayıplardan muaf olacak, ama bunun karşılığında Washington’a büyük siyasi bedeller verebilir, lakin PYD geçtiğimiz yıllarda inşa ettiği her şey olmak üzere kaybeden taraf olacaktır.
Görünüşe göre şimdiye kadar bu konuda ile anlaşma henüz olgunlaşmadı, çünkü Rusya ile Türkiye'nin ilişkilerini dahil, Suriye’de gelecek tam siyasi çözümün şekli, Irak’ta ve Suriye’de DAEŞ örgütüyle savaş hali ve diğer başka ayrıntılar olmak üzere böylesi bir anlaşma karmaşık bağlantıları olmuştur.
Mayıs ayın ortasında Türkiye’nin cumhurbaşkanı Washington’u ziyareti bir anlaşmaya varmak için iki lider birbiriyle görüşerek fırsat yaratmıştır, Suriye’de Kürt ayrılıkçı herhangi bir destek durdurulması için söz vermiş olabilir
1 Anadolu Ajansı, TSK: Fırat Kalkanı operasyonu başarıyla sona erdi, 31/03/2017/
2 Hawar Ajansı: Minbiç askeri meclisinden önemli bir açıklama 02/03/2017/
3 Anadolu Ajansı, Erdoğan: Suriye’de terör örgütlerine karşı başka operasyonlar hazırlıyoruz,03/04/2017/
4 Şenkal koruma birimleri: 03/08/2014/ tarihinde DAEŞ Şenkal/Irak Kürdistan bölgesine saldırdıktan sonra PKK tarafından kurulan askeri bir gruptur, PKK bu askeri grubu yönetmektedir. Şenkal koruma birimleri içirende bulunan komutanlar(Mazlum Şenkali) kendisi birimlerin komutanıdır, ayrıca Zaradeşt Şenkali,Ayid Hasan, Kandil Siba ve Tirej Şenkali diğer komutanlardır. Şenkal koruma birimleri (kadın koruma birimlerinden- YJŞ) da dahil ederek bunların komutanları: Vehdar Reşit, Pesi Şenkali, Hizda Şenkal ve Canda Walat).
Şenkal koruma birimlerinin sayısı (1000-1500) arasında unsur bulunmaktadır ve bunların aralarında PKK unsurları ve Şenkal/Sincar bölgesinden yezidi gönüllülerde bulunmaktadır.
5 Anadolu Ajansı, kuzey Irak ve Suriye bölgesinde bulunan PKK mevzilerine Türk saldırıları 25/04/2017/
Hawar Ajansı: 26 Türk savaş uçağı Sincar’ı ve Kara Şuh) dağını hedef aldı
6 Hawar Ajansı: Redor Halil: Kara Şuh’ta kadın ve erkek olmak üzere 20 savaşı şehit oldu
7 Anadolu Ajansı, Türk Genelkurmayı: bir hafta içinde PKK’dan 112 terörist etkisi hale getirildi.
8 Hawar Ajansı: PDK Erdoğan ile gizli anlaşma yaparak Rojava’ya karşı son kozunuoynadı 28/04/2017/
9 Kürdistan demokratik partisi- KDP, Peşmerge bakanlığı : Sincar dağın vurulması kabullenemez , PKK bölgeyi terk etmesi için ve halka endişe yaratmamaları için tekrar onlara bir çağrı yapıyoruz 25/04/2017/
10 Anadolu Ajansı: Washington Türk hava saldırıları PKK’yı hedef alınması sayesine "endişelerini" dile getirdi.
11 Anadolu Ajansı: Türk bakanı: PK Türk hava saldırıları yüzünden hedef alınması sayesine endişe duyan Washington’u kınadı 26/04/2017/.
12 Anadolu Ajansı: Çavuşoğlu: Suriye’de ve Irak’ta bulunan YPG mevzilerine saldırı düzenlenmeden önce ABD’ye haber verdik26/04/2017/
13 Rusya Today, Rusya dışişleri bakanı: Irak’ta ve Suriye’de Türkiye’nin saldırıları kabullenemez ve durumu daha gergin eder, 26/04/2017/
14 Suriye dışişleri bakanı: Suriye, kendi topraklarına Erdoğan tarafından çağırılan bu saldırıyı kınıyor ve toprak eğemediğini uyarıyor, 26/04/2017/
15 Kürdistan Bölge Başkanlığı: Türkiye cumhuriyeti cumhurbaşkanı ve başbakanı, Barazani başkanı taziye ediyor, 27/04/2017/
16 Smart Ajansı, SDG lideri: Halep kuzeyindeki köyler ABD sopsoğuğu bir anlaşma sayesinde ÖSO’ya teslim edilecek 13/04/2017/
17 Küridstan 24, Küridstan 24 Suriye Türkiye sınırında ABD askerin yayılmasını kaydederek gösterdi ,29/04/2017/
Art FM, ABD tankları Amude şehrinden Kamışlı şehrine gittiğini izleyin 29/04/2017/
Anadolu Ajansı, Pentagon: Türk sınırına yakın SDG ile çalıştığını itiraf etti,29/04/2017/
تركيا وحدات حماية الشعب حزب الاتحاد الديموقراطي الإدارة الذاتية درع الفرات الولايات المتحدة الأمريكية قوات سوريا الديموقراطية