Download "Eco new farmers. Modül 1- Organik Tarıma Giriş. Bölüm 1- Organik Tarımın Tarihçesi"
1 Eco new farmers Modül 1- Organik Tarıma Giriş Bölüm 1- Organik Tarımın Tarihçesi
2 Module 1- Organik Tarıma Giriş Section 1 Organik Tarımın Tarihçesi 1. Giriş Bu bölümde organic tarım ın tarihçesi ve organik tarım ın altında yatan kavram ve ilkeleri hakkında bilgi verilecek. Ayrıca dünyada organik tarım ın gelişimi hakkında bilgi verilecektir. Muhtemel tarifi Organik tarım biyoçeşitliliği, biyolojik dönüşümü ve toprak biyolojik aktivitesini teşvik ederek tarımsal ekosistemin sağlığını geliştiren bütünsel bir tarım sistemidir. Organik tarım, aşırı girdilerin kullanıldığı çiftlik sistemlerin bölgesel koşullara adapte olmasını sağlamak yerine, çiftliklerde iyi tarım uygulamalarının kullanımına odaklanır. Bu durum, sentetik pestisitler ve gübre kullanımı yerine, kültürel, biyolojik ve mekanik yöntemlerin kullanılması ile elde edilir. 2. Ortaya çıkan organik tarım kavramı Kuzey Avrupa ve Asya ülkelerinde geliştirilen birbirleri ile ilgili biyodinamik Tarım, Organik Tarım, ve ekolojik tarım gibi farklı kavramlarla çeşitli alternatif tarımsal üretim sistemler ve tekniklerin evrimi sonucunda ( Ormond ve ark, 2002; AB, 2000) ortaya çıkmıştır Biyodinamik Tarım Bu kavram Almanya da Rudolf Steiner (1924) tarafından üretim sisteminin (toprak, bitki, hayvan ve insan) uyum ve denge tanıtımına dayalı, güneşin ve ayın etkisi kullanarak geliştirilmiştir (Figur 1). Steiner a göre, ekosistemdeki madde ve enerji şekli arasında bir bağlantı sağlamak amacıyla, çiftlikte üretilen organik unsurlar bölünmez bir vücut olarak başvurulması gerekir Fig. 1. Biyodinamik Sistem
3 2.2. Organik tarım Organik tarım kavramı ilk kez Sir Howard tarafından, An agricultural testament (tarımsal vasiyetname) (1940) isimli kitapda bahsedilmiştir (Figure 2). Fig. 2. Tarımsal vasiyetname Sir Howard (1940). Kitap yerli çiftçiler tarafından erken yirmili yıllarda yerlilerce kullanılan kompost, ve organik gübreler gibi çeşitli tarım uygulamalarını tarif ederken, yoğun bitkisel ve hayvansal üretimde ortaya çıkan toprak verimliliğindeki kayba, artan bitki hastalık ve zararlılara, toprak erozyonu gibi ekolojik bozulmalara dikkat çeker Ekolojik tarım Bu kavram, orta yirminci yüzyılda (1950 ve 1960'lı yıllarda) Hans-Peter Rusch, Hans Müller ve eşi Maria Müller tarafından toprak verimliliği çalışmaları ve toprağın biyolojik döngüleri üzerine olan bilgiye dayalı olarak İsviçre'de geliştirilmiş (Figür 3). Fig. 3. Topraktaki besin döngüsü 2.4. Aralarındaki ortak olan farklı hareketler nedir? Bu farklı hareketlerin ortak yanı tarım ve doğa arasındaki ilişki, doğal dengeye saygı, tarımsal üretimi maksimize etmek amacı için sentetik gübre ve böcek ilacı kullanımı da dahil olmak üzere birçok müdahaleden uzak durmaktır. Bunun yerine, organik tarım daha güvenli ve sağlıklı gıda üretimi için tarımsal girdileri azaltıp, olumsuz uygulamalara tarımda yer vermemeyi hedefler.
4 3. Organik tarım ile ilgili farklı kavramları Dünya çapında bir fenomen Görüldüğü gibi, dünya çapında organik tarım ı tanımlamak için farklı kavramlar (belirtmeler) kullanılır. "Organik tarım" terimi genellikle İngiltere de kullanılırken, "biyolojik tarım" ya da "ekolojik tarım" terimleri Avrupa ve Amerika'da sık sık organik tarım ı tanımlamak için kullanılır. "Doğal tarım" terimi "organik" teriminden daha gevşek bir terim olmasına rağmen-kanunda tanımlı olmamasına rağmen- Asya'nın bazı bölgelerinde kullanılır. Biyodinamik tarım karşılaşabileceğiniz bir başka terimdir. Biyodinamik tarım, özellikle insan ve tarımın manevi yönlerini vurgulayan Organik Tarımın özel bir şeklidir. Biyodinamik tarım Almanya için çok önemli olmakla birlikte, İngiltere başta olmak üzere diğer Avrupa ülkelerinde Biyodinamik çiftçilik yapılmaktadır. 4. Dünyada Organik Tarımın gelişimi Savaş sonrası dönemde (ellili yıllarda), tarımın temel amacı, tarımsal verimlilikte önemli bir artış ile Avrupa'nın kendi kendine yeterlilik derecesinde acil gıda ihtiyaçlarını karşılamayı amaçlar. Altmışlı yıllarda, tarımda gübre ve zirai ilaçların aşırı kullanımından kaynaklanan çevre sorunlarına neden olmasından dolayı endişe uyandırmış ve bu durum Rachel Carson tarafından yazılan kitabı Sessiz Bahar da yazılmıştır (Figür 5). Bu uyanış Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa'da yeşil devrimin başlangıcı olmuştur. Fig. 5. Sessiz Bahar by Rachel Carson (1962) Bu durum ve çevre koruma için artan ihtiyaçlar nedeniyle organik tarım yeterli bir tarım sistemi olarak ortaya çıkmıştır. Bu amaçla, çeşitli örgütler ortaya çıkarken, çevre koruma ile ilgilenen
5 üreticiler, tüketiciler ve vatandaşlar bir araya geldi ve sağlıklı bir yaşam hedeflendi. Organik tarım uygulamaları olarak Üretim kurallar kümesi oluşturuldu (Şekil 6). Fig. 5. Organik Tarım sertifikasında kullanılan farklı etiketler Seksenli yıllarda, organik tarım, çoğu Avrupa ülkeleri, ABD, Kanada, Avustralya ve Japonya da artış gösterdi. Organik tarım ın Avrupa Birliğinde resmi uluslararası tanınma ve yönetmeliği Organik Tarım Hareketleri Uluslararası Federasyonu IFOAM tarafından teşvik edilmiş olup, bu üretim sisteminin güvenilir bir şekilde kaliteli ürünler olarak pazarda yer alması için ile önemli adımlar atıldı Dünyada organik tarım Otlaklar ve ormanların bol olduğu Okyanusya kıtası organik tarım yöntemlerinin daha kolay uygulandığı en büyük organik tarım alanıdır (Şekil 1). Bu kıtayı gıda güvenliği ve kalitesi konusunda daha fazla eleştiren Avrupa, organik tarım kaynakları, dış tarım girdileri ve teknolojiye erişimi, tarım arazisi boyut ve ekonomik zorluklar gibi sıkıntısı nedeniyle Latin Amerika izledi. Organik tarım alanları her yıl dünya çapında büyümektedir. Dünyada 1999 yılından 2013 yılına organik tarım arazisi bitkisel ve hayvansal üretim, arıcılık, Su Ürünleri, orman, çayır-mera-tarım dışı arazisi olmak üzere 11 milyon hektardan 43.1 milyon hektar (neredeyse dört katına) (FiBL-IFOAM, 2015; Willard ve Yussefi, 2000) araziye çıkmıştır (Şekil 7).
6 Fig.7. Dünyadaki organik tarım (FiBL-IFOAM, 2015). Avustralya bu tarım sistemi benimsemiş geniş otlak yerine sahip özel durumuna bağlı olan organik tarım alanı bakımından en geniş alanlara sahiptir. İkinci ülke olan Arjantin i, Amerika Birleşik Devletleri izler. İspanya, İtalya, Fransa ve Almanya da dahil olmak üzere en büyük organik tarım alanları ile (30,5 milyon hektarlık bir alan) on ülke dünyalar organik tarım arazisi %70'inden fazlasını oluşturmaktadır (FiBL-IFOAM, 2015) Avrupa'da organik tarım evrimi 2004 yılından bu yana, Avrupa Birliği'ne 10 yeni üye devletlerin katılımı ile organik tarım arazilerinde %76 artış oldu (%80 Avrupa da) yılında 6,4 milyon hektar (FiBL-IFOAM 2015), 2013 yılında 11,5 milyon hektar). En büyük Organik tarım arazisine sahip ülkeler İspanya, İtalya, Fransa ve Almanya dır (Şekil 8).
7 14% Spain 28% Italy France 12% Germany Poland UK 4% 9% Austria Sweden 4% Czech Republic 4% 5% 5% 6% 9% Turkey Others Fig Avrupa'da organik tarım dağıtımı (Eurostat, 2015) yılında, Avrupa'da, 4,5 milyon hektar tarım arazisi tarla bitkileri ve 4,8 milyon hektar veya %42 si otlak olarak kullanılmıştır. Bu tarım alanlarının 1,3 milyon hektar (yaklaşık %11 daimi ürün yetiştirmede kullanılmıştır (FiBL-IFOAM, 2015) (Şekil 9). 11% 2% 5% Permanent grassland 42% Arable crops Permanent crops Other agr. Land 40% No details Fig.9. Avrupa'da organik tarımda arazi kullanımı, 2013 (FiBL-AMI, 2015) Dünya çapında başarılı vaka Toplumun ekonomik ve sosyal koşullarının iyileştirilmesine katkı olarak dünya çapında başarılı birçok organik tarım örnekleri vardır... Örneğin: Batı Afrika'da organik pamuk üretimi; Organik olarak Bhutan da üretilen bitki uçucu yağları; Güney Kafkasya'da geleneksel üretim sistemleri ve Yüksek And Dağları bölgeleri; Alt Sahra ülkelerinde entegre organik tarım sistemleri; Avusturya Tirol de organik üretici kooperatifleri;
8 Japonya'da geleneksel toplum sistemi " teikei '. 5. Özet Biyodinamik Tarım, Organik Tarım ve Ekolojik Tarım Kavramları tarım ve doğal dengeleler arasında ortak saygınlıklara sahiptir. Organik tarım son yıllarda önemli ölçüde artmıştır yılı itibarı ile, 43.1 milyon hektar organik tarım arazisi ve 2 milyon organik tarım üreticisi bulunmaktadır. Organik tarım biyolojik çeşitliliği, biyolojik döngüleri ve toprak biyolojik aktivitesini teşvik ederek tarımsal ekosistem sağlığı geliştiren bütünsel bir tarım sistemidir.
1. Giriş. 2. Ortaya çıkan organik tarım kavramı. 2.1. Biyodinamik Tarım. Section 1 Organik Tarımın Tarihçesi. www.econewfarmers.eu
Module 1- Organik Tarıma Giriş Section 1 Organik Tarımın Tarihçesi www.econewfarmers.eu 1. Giriş Bu bölümde organic tarım ın tarihçesi ve organik tarım ın altında yatan kavram ve ilkeleri hakkında bilgi
DÜNYA ORGANİK TARIMSAL ÜRETİMİNDE AVRUPA NIN YERİ THE POSITION OF EUROPE IN THE WORLD ORGANIC AGRICULTURAL PRODUCTION
155 DÜNYA ORGANİK TARIMSAL ÜRETİMİNDE AVRUPA NIN YERİ ÖZET THE POSITION OF EUROPE IN THE WORLD ORGANIC AGRICULTURAL PRODUCTION Halil YOLCU 1, Bahri BAYRAM 1 & Vecihi AKSAKAL 1 1 Gümüşhane Üniversitesi,
Organik Tarım ve Sürdürülebilirlik Uygun AKSOY Ekolojik Tarım Organizasyonu Onursal Başkanı Uygun.aksoy@gmail.com 1. Tarım ve Gıda Etiği Kongresi 10-11 Mart 2017 Ankara 1 Organik tarım Organik tarım, insan
ORGANİK TARIMIN DÜNYA DA VE TÜRKİYE DEKİ DURUMU
ORGANİK TARIMIN DÜNYA DA VE TÜRKİYE DEKİ DURUMU Prof. Dr.Ahmet ALTINDİŞLİ 1 Prof. Dr. Uygun AKSOY 2 GİRİŞ Organik tarımın kökleri 1940 lı yıllara kadar dayanmakla beraber önce her ülke kendi içinde gelişimini
2. KAVRAMSAL OLARAK ORGANİK TARIM
Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi The Journal of International Social Research Cilt: 10 Sayı: 48 Volume: 10 Issue: 48 Şubat 2017 February 2017 www.sosyalarastirmalar.com Issn: 1307-9581 DÜNYA DA
Systèmes Participatifs de Garantie (SGP) Katılımcı Teminat Sistemleri (KTS) Cem Birder Türkiye Tohum Ağı Toplantısı, Çamtepe Küçükkuyu 9 Nisan 2011
Systèmes Participatifs de Garantie (SGP) Katılımcı Teminat Sistemleri (KTS) Cem Birder Türkiye Tohum Ağı Toplantısı, Çamtepe Küçükkuyu 9 Nisan 2011 Dünyanın birçok ülkesinde üreticilere ve tüketicilere
T.C. BARTIN ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İKTİSAT ANABİLİM DALI BARTIN İLİNDE ORGANİK TARIMIN EKONOMİK BOYUTU YÜKSEK LİSANS TEZİ
T.C. BARTIN ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İKTİSAT ANABİLİM DALI BARTIN İLİNDE ORGANİK TARIMIN EKONOMİK BOYUTU YÜKSEK LİSANS TEZİ HAZIRLAYAN FİTNET FİDAN DANIŞMAN YRD. DOÇ. DR. RAMAZAN ARSLAN BARTIN-2017