Hava-İklim Değişiklikleri Sağlığı Nasıl Etkiler?
Küresel ısınma, iklimin değişmesi, hava sıcaklığının mevsim normalinde seyretmemesi pek çok kişiyi hasta edebiliyor. Dengesiz hava değişiminden en çok kadınlar şikayetçi. Dahiliye Uzmanı Dr. Deniz Hızlıbacak, dengesiz mevsimlerin yarattığı rahatsızlıklar ve çözümleri 10 maddede anlatıyor.
Soru: Hava değişiminden kronik hasarlar etkilenmek ne demek?
Cevap: Bunun anlamı, o kişinin havadaki en ufak bir değişimi, diğer insanlara göre daha kuvvetli bir şekilde algılaması. Kişinin organizması bu tür hava değişimlerine karşı baş ağrısı, uyku sorunu, bulantı, konsantrasyon bozukluğu ve depresyon gibi tepkiler veriyor. Diğer belirtiler ise, dolaşım sisteminde bozukluk ve yara izlerinde ağrı. Hava değişiminin bünyede yaptığı etkiyle; romatizma, osteoartrit ve astım gibi solunum sisteminde meydana gelebilir.
Soru: Hava değişimine karşı tepkiler arasında fark var mı?
Cevap: Evet, insanların hava değişimlerine verdiği tepkiler arasında fark var. Halkın üçte biri hava değişimlerine hiç tepki göstermiyorken, diğer bir üçte bir kısım ise en ufak bir hava değişiminde kolayca yoruluyor. Geri kalan kısım ise, hava değişimlerine karşı oldukça hassas. Ayrıca kadınların hava değişimlerinden daha fazla etkilendikleri ispatlandı.
Soru: Bünyenin hava değişimlerinden etkilenmesinin sebebi nedir?
Cevap: Sağlıklı bir bünye, çok güçlü hava değişimleri karşısında bile dayanıklı olabilir. Bu sebepten hava değişimlerine bünyenin verdiği tepkiler, çoğu zaman bazı hastalıkların habercisi olmuştur. Mesela her yağmur yağdığında eklemler ağrıyorsa, bunun arkasında osteoropoz veya osteoartrit gibi eklem hastalıkları yatabilir. Kadınların hava değişimlerinden daha fazla etkilenmelerinin sebebi ise zaten sürekli bir hormonel değişim yaşadıklarından dolayı, organizmanın daha hassas olması. Bunun dışında kadınların, kan basıncı daha düşük olduğundan, kış mevsiminde meydana gelen hava değişimlerine karşı daha hassas. Hava değişimi ile birlikte bünyede meydana gelen değişimin asıl sebeplerinden biri de, beynin, vücut ısısını yeteri kadar hızlı ayarlayamaması.
Soru: Beynin bu durumla ne ilgisi var?
Cevap: Beyin, organizmanın ısısını düzenleyen klima cihazı görevini yapar. Hava şartları ne olursa olsun, beynin görevlerinden biri, vücut ısısını 37 derecede tutmak. Bu alandaki sorunlar sonucunda kişi, hava değişimlerine karşı daha hassas oluyor.
Soru: Bu konuyla ilgili bilimsel araştırmalar var mı?
Cevap: Yapılan birçok araştırma sonucunda, hava ve sağlık arasında ilişki olduğu kanıtlanmıştır. Fransız bilim adamları, son on yılda meydana gelen kalp krizi vakalarıyla, hava değişimlerini karşılaştırmış. Bunun sonucunda büyük ısı değişimlerinin, kalp krizi riskini arttırdığı ortaya çıktı. Ayrıca değişik hava akımlarının da, migren krizine sebep olduğu ispatlandı.
Soru: Hava değişimlerinden bünyemi nasıl koruyabilirim?
Cevap: Kendini koruma düşüncesiyle evde kalmak yerine, iyi veya kötü havada da dışarı çıkıp mutlaka yürüyüşler yapılabilir. Hamam veya sauna ziyaretleri, sıcak- soğuk duşları, sizi hava değişimlerine karşı daha güçlü yapacaktır.
Soru: Başka ne gibi takviyelerde bulunabilirim?
Cevap: Bazı mineraller ve vitaminler ve mesela selenyum ve E vitamini, vücudun hava değişimlerine karşı biraz daha az etkilenmesinde bir rol oynuyor.
Soru: Hava değişiminden etkilenenler için en zararlı iklim hangisi?
Cevap: Kan basıncı sabit olan durumlar en az problem yaşanan durumlardır. En sağlıksız hava şartlarından biri, sıcak ve nemli hava şartlarıdır. Bu hava şartlarında her türlü rahatsızlık meydana gelebilir: Dolaşım sorunlarından tutun, kan dolaşımı sorunlarına kadar her türlü ciddi rahatsızlık meydana gelebilir. Özellikle kalp ve romatizma hastalarının şikayetleri, nemli ve yağmurlu havalarda artar. Kış aylarında oluşan hava basıncından dolayı, kalp krizi vakaları meydana gelir.
Soru: Hava değişiminin iyi geldiği durumlar da var mı?
Cevap: Evet. Mesela deniz havası, alerjisi ve astımı olanlar, ayrıca kan basıncı düşük olanlara çok iyi gelir. Çünkü deniz havası, dolaşım sistemini harekete geçirir ve bronşları temizler. Deniz havasında, alerjik tepkilere yol açacak hiçbir yabancı madde bulunmaz. Yüksek yerlerdeki ince hava ise, kan üretiminde etkili. Deniz havasından uzak durması gerekenler ise kalp hastaları, kan basıncı yüksek olanlar ve tiroit bezlerinde sorunları olanlar.