HaberlerUğur Batı: 'Yüzüklerin Efendisi'ne Doğu kültürü ilham verdi'
Keyif Uğur Batı: 'Yüzüklerin Efendisi'ne Doğu kültürü ilham verdi'
22.04.2016 - 13:48, Son Güncelleme: 22.04.2016 - 14:02
Uğur Batı: 'Yüzüklerin Efendisi'ne Doğu kültürü ilham verdi'
Osmanlı’da korku hâkim... Doğaüstü yaratıklar kol geziyor... Reklamcılık kitaplarıyla tanınan Uğur Batı yeni romanı ‘Azraa-Eel Menkıbeleri’nde sizi bu fantastik dünyaya çağırıyor. Hikâyesinde ‘Yüzüklerin Efendisi’nden ilham aldığını reddediyor, “Ben değil ama ‘biz’ Yüzüklerin Efendisi’ne ilham verdik!” diyecek kadar da iddialı konuşuyor.
Vampirler ve gulyabanilerin cirit attığı bir Osmanlı hayal edin... İki kere ölüp iki kere dirilen padişahlar ve savaşan kurt adamlar... Cadıcı Nikola ile İmam Ahlat Efendi’yi Erdel’de vampir avında düşünün. Ya da Fatih Sultan Mehmet ordusuyla birlikte savaşan cadı ordularını gözünüzde canlandırın. İşte ‘Azraa-Eel Menkıbeleri’ sizi bu âleme götürüyor...
TOLKİEN’İN ÖZEL BİR TÜRK SAPLANTISI OLABİLİR
Peki yazılanların ne kadarı gerçek? Uğur Batı, kitabını ‘tarihsel fantastik kayıtların olduğu bir eser’ diye tanımlıyor: “İçinde Osmanlı’nın katledilen şehzadeleri de, Deccal da, vampirler de var. Evet bunların hepsi sonra hortlayabiliyor! Kahramanların bir kısmı gerçek bile olsa; çoğu hayali, ekseriyeti ise fantastik.” Peki fantastik edebiyat denince akla gelen kitaplar Batı’ya ne kadar ilham verdi? ‘Yüzüklerin Efendisi, dünyasından konuyu açıyorum. Çok iddialı başlıyor Uğur Batı. “Yok, ben değil ama biz ‘Yüzüklerin Efendisi’ne ilham verdik!” diyor. “İyi de siz kimsiniz” diye soruyorum; cevabı net: “Kültürümüzün de içinde olduğu Doğu kültürü.” Örneklerle anlatmaya devam ediyor: “İngiliz tarihçi Noel Malcolm, Roger Crowley’nin ‘Son Büyük Kuşatma: 1453’ isimli kitabına Daily Telegraph gazetesi için bir eleştiri yazıyor ve ‘Yüzüklerin Efendisi’ndeki Minas Tirit kuşatmasını İstanbul kuşatmasına benzetiyor. Doğu’da kocaman Mordor’un Anadolu’ya benzediğini belirtiyor. Tolkien’in ‘Noel Baba’dan Mektuplar’ isimli eserinde de gulyabanilerin saldırı tarihi olarak İstanbul’un fethedildiği yılı yani 1453’ü işaret etmesi akıllara Tolkien’in özel bir Türk saplantısı olabileceğini getirmiyor değil.”
Bu romanda da, coğrafyamızın edebiyatında ve sinemasında başrolü kapan gulyabani ve cinler sahnede. Bunun yanında Batı türlerinden alışkın olduğumuz diğer yaratıklar var.Batı’ya göre bu bir Osmanlı iblisler biyografisi: “Bir arada olmaları başlı başına yenilik. Özgün bir deneme.”
HAYAL KURMAYAN TOPLUMLAR İLERLEYEMİYOR
Yazarınki Türk-İslam-Doğu sentezinde bir fantezi yaratma, ‘Yüzüklerin Efendisi’ne ya da Harry Potter’a Müslüman bir alternatif oluşturma çabası mı? Batı buna katılmıyor: “Fantazya sadece Batı’da mı olur? Doğu daha fantastik bir dünya. Hatta fantastik olmanın kapılarını Doğu açmış. Ben ve benim gibi düşünen romancılar, Doğu’nun hakkını Batı’dan almaya çalışıyorlar. Unutmayın, tüm dünya tarihi hayal gücünün yarattığı devrimlerle ilham veriyor bizlere. Hayal kurmayan toplumlar ilerleyemiyor. Bunu kabul edip, eskinin dogmatik, elitist ve hiyerarşik geleneğini sonuna kadar sorgulayıp, daha fantastik olmalıyız.”