Hemoroid (Basur) Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri | « Sağlık
Nasreddin Hoca’nın “damdan düşenin hâlinden damdan düşen anlar” sözüyle başlayalım. Hemoroid yani halk arasındaki bilinen adıyla basur rahatsızlığı çekenler gerçekten ağrılı zor bir süreç yaşarlar ki bu rahatsızlığı yaşamış olmayan birisi o sıkıntılı süreci asla anlayamaz. Hemoroid hastası kişiler genelde bu hastalığın tedavisinin olmadığını düşünürler ya da hastalık vücudun çok mahrem bir bölgesinde nüksettiği için doktoruna gidip tedavi olamazlar. Ama hemoroid bir sağlık sorunudur ve en azından tedavisi vardır, bunun altını çizmek gerekir. Peki bu sağlık sorununa nasıl yaklaşmak gerekiyor, hangi tedavi yöntemleri uygulanıyor bunları inceleyeceğiz.
Hemoroid nasıl bir hastalıktır, öncelikle hastalığın teşhisinden başlamak gerekiyor çünkü teşhis döneminde sıkıntı yaşanabilir mi onlardan da bahsetmeliyiz. Halk arasında “basur” veya “mayasıl” da denilen hemoroid hastalığı her 3 kişiden 1’inde görülen bir rahatsızlıktır. Aynı şekilde kalın bağırsak kanseri de maalesef vücudumuzun aynı bölgesinde oluşan ve yine çok sık görülen tehlikeli bir hastalık, dolayısı ile hemoroid ve bu bölge hastalıkları çok önem arzediyor. Çünkü bu hastalık çok fazla görüldüğü için doğalmış gibi karşılanıyor ve ciddiye alınmıyor, mahremiyet ve utanma duygusu işin içine girince sanki hiçkimsede bu hastalık yokmuş gibi davranılıyor.
Bazılarımız “benim hemoroidim var” diyor. Nedir bu hemoroid? Hemoroid, aslında tüm insanlarda olan ve istemli dışkı ve gaz tutabilmesine yardımcı olan bir organ. Küçük bir yastıkçık düşünün, içinde toplar damarı var, atar damarı ve bol miktarda bağ ve destek dokusu var içerisinde ve bunlar anal kanal dediğimiz deriden bağırsağa doğru geçen boşaltım sistemimizin son kısmının 3-4 santimetrelik bölgesinin iç yüzünü döşeyen bir dokudan bahsediyoruz. Bağırsağa bakan iç yüzeyin hemen altında damarlar bulunuyor ve bu damarlar, anüsü kapatan adele sistemine ince bağlarla bağlanmış vaziyette bulunurlar.
Uzun süre ıkınma, kabızlık gibi dışkılama bozukluklarının sonucunda bu bölgedeki bağlarda yani hemoroidte önce sarkma ve bozulmalar oluşuyor. Sorun devam ederse bu bağlar anüs boşluğuna doğru kabarıyor ve daha sonra da buradan dışarıya doğru sarkıyor.
Hemoroidel hastalık, tüm dünyada olduğu gibi aslında toplumumuzda da en sık görülen hastalıklardan biri ancak, hekimler tarafından da az bilinen bir hastalık olmakla birlikte Türk İnsanı kendi kültürel ve iç dinamikleri açısından da bu konuları kendi bildiği yöntemlerle ya da eşe dosta sorarak çözüme ulaştırma eğilimindedir. Genelde büyük bir kısım çok büyük sıkıntı duymadığı sürece doktora gitmez.
Makatın hemen ağzında yani kalın bağırsakların sonunda, bitim noktasında bulunan toplar damarlarca zengin dokuların zaman içerisinde esneyip aşağıya doğru sarkarak büyüme yapması ve makattan dışarı çıkmasıyla hemoroid hastalığı oluşmaktadır.
Hastalığın 4 evresi vardır. 1. derece hemoroid sorununda doku ilk büyümeye başladığında o bölgede hafif bir kabarıklık oluşturmakta çok ender kanama yapabilmekte. 2. derece hemoroidte ise bu baloncuk biraz daha büyür, dışkı bunu dışarıya doğru basınçla ittirerek dokunun tuvaletle dışarı çıkmasına sebep olur. Dışarı çıkan bu baloncuk henüz elastikliğini kaybetmediği için tuvaletten sonra tekrar yerine geçer. Bu dönemde de kanama olabilir, elle temizlik yapıldığında hasta memeleri hissedebilir, bölgede ıslaklık, kaşıntı, yanma olabildiği gibi tuvalet düzeninde de bozulma olur yani hasta tuvaletini yaptığı hâlde tuvaleti bitmemiş gibi hisseder. Hastalık 3. dereceye geçtiği zaman artık kendini çok net belli eder ve her tuvalette bu memeler dışarı çıkar, dışarıda kalır. Meme denilen bu dokular kalın bağırsağın iç dokusudur ve kırmızı, pembe, sümüksü ıslaklığı olan, kanayan dokulardır. Bir yumruk büyüklüğü kadar dışarı çıkabilmektedir. Hasta bu evrede o dokuyu parmakla içeri katmaya çalışır veya cesaret edemeyip bir saat kadar yatıyor ki o dokular yavaş yavaş içine girsin. Hasta bu evrede bile tedavi olmazsa hastalık artık 4. dereceye ulaşmış olur ki bu dönemde memeler artık tamamıyla dışarı çıkar ve sürekli dışarıda kalırlar, artık içeri gitmez içeri itilse bile dışarı çıkar.
Hemoroid oluştuktan sonra derecesine göre farklı belirtiler gösterir. Ancak ortak belirtileri; en hafifinden başlayarak bölgede bir huzursuzluk hissi, kaşıntı, ıslaklık, daha sonrasında kanama, dışarı meme çıkması (bazen çıkıp bazen meme kaybolabilir). Ayrıca tuvalet yapma düzeninde de bozukluk olur. Yani kişi, tuvaletini yaptığı halde bitmemiş hissine kapılır veya tuvaleti olmadığı halde tuvalet var gibi bir hisse kapılır, tuvalete gittiği halde tuvaletini yapamaz.
Hemoroid rahatsızlığı, hem sağlık açısından hem hijyen açısından hem de hastanın konforu açısından ciddi zararları olan bir süreçtir. Dokular dışarı çıktığı ve sıkışıp kaldığı zamanlarda şişmeye başlar ve çok büyük bir ağrı ile birlikte kanama, ıslaklık gibi rahatsızlıklardan dolayı hasta oturamayacak hâle gelir ve tamamen yatağa mahkum bir hâldedir.
Sizde de yukarıda bahsettiğimiz belirtiler veya şikayetler varsa mutlaka işin uzmanı bir hekime muayene olmalısınız çünkü, hemoroid olarak düşündüğümüz hastalık, kalın bağırsak kanseri, makat yırtığı veya fistül gibi ciddi hastalıklar da olabilir. Bu şikayetlerle gelen hastanın kalın bağırsaklarının son 20 cm’sinin gözle görülen muayenesinin yapılması lazım. Kişi hemoroid hastası olsun ya da olmasın kalın bağırsak hastalıklarının yaklaşık yüzde 80’i bu bölgede belirti verir. Muayene yapılıp tanı konulduktan sonra tedaviye geçilir.
Tedavideki amaç, esnemiş fazlalık dokuyu yok etmektir ve bunun çeşitli yöntemleri var. Bunlar arasında ameliyatla kesip çıkarma işlemi var fakat sonrasında 15 gün korkunç ağrılar, 45 gün iyileşme süreci gibi dezavantajları ve çok düşük ihtimalle komplikasyon riskleri de var. Ayrıca kişi bu yöntemle 1 – 1,5 ay toplumdan kopmak zorunda kalır. Bunun yerine genelde pratik tedavi yöntemleri yani günü birlik tedavi denilen kişiyi anında tekrar yaşamına geri döndüren tedaviler tercih edilmektedir. Bu yöntemde hemoroid denilen damar yumaklarının dibinden gelen kanı engelleyerek beslenmesi bozulmakta ve o kitlenin kansız kalarak ölmesi sağlanıyor. Kitle 3-5 gün içinde cansızlaşıyor ve öldükten sonra da 10-15 gün içinde oradan eriyip kopuyor. Bu işlem muayene sırasında aynı anda yapılmakta ve çok kısa sürmektedir.
Muayene yapılırken hasta kesinlikle utanıp sıkılacağı bir pozisyonda bulunmuyor. Hasta normal yatakta yatar gibi sol yan tarafına yatar pozisyonda tamamen özel kıyafetle giyinik, örtülü vaziyette muayenesi yapılmakta. Özellikle secde eder pozisyonda muayene hastayı çok rahatsız ettiği için hasta kesinlikle bu pozisyonda bulunmamakta ve o şekilde muayene edilmemektedir. Muayene esnasında hasta karşısındaki ekrandan işlemi takip ediyor, hastalığını görüyor ve durumu izah edildikten sonra yatağından kalkmadan tedavisi yapılıyor. Muayene, teşhis ve durumun hastaya izahı dahil 10-15 dakika sürebilir ama tedavi 5 dk sürüyor. Daha sonra hastalığın tedavisi bitiyor ve masadan kalkar kalkmaz herhangi bir şikayet olmadan günlük hayata dönülebiliyor.
Kesinlikle ameliyatı en son çare olarak düşünün, hastalık çok ilerlemeden işin uzmanı bir doktordan yardım alın. Son gelişmelerle birlikte ameliyatla yapılan tedavinin yerine 5 dakikada, bıçaksız, ağrısız, narkozsuz, zaman kaybı olmadan, ayakta, ve gayet sağlıklı bir şekilde yapılabildiği sağlık kuruluşları var. Ameliyat tercihi yine de size kalmış, fakat öyle bir durumda bölge sürekli dışkıyla temas halinde olacağı için 1 ay gibi iyileşme sürecini ve diğer hastalıklara yol açabileceğini de göz önünde bulundurun.
Hasta ne kadar erken safhada muayeneye giderse o kadar konforlu ve rahat tedavi edilebilmekte.
Hemoroid ile İlgili Çok Sorulan Sorular
Her türlü tedavi yönteminde çok düşük de olsa tekrarlama olabilir.
Hemoroidten korunmak için su içmek önemli midir?
Mutlaka önemlidir, vücudun su ihtiyacını karşılamak gerekir.
Hemoroidten korunmak için nasıl beslenilmeli?
Öğün atlamadan düzenli ve dengeli beslenmek gerekir. Özellikle kahvaltı mutlaka yapılmalı. Fastfoodtan uzak durmalı.
Hemoroidten korunmak için tuvalet davranışımız nasıl olmalıdır?
Tuvaleti sabah kahvaltıdan sonra yapmak daha doğrudur. Bunun dışında tuvalette çok uzun süre oturmak ve uzun süre ıkınmak en problem oluşturan sebeplerdir, bunlardan kaçınmak gerekir.
Sağlıklı, mutlu, huzurlu ve insanlara hayırlı uzun bir hayat dileğiyle.. Hoşçakalın..
25 Aralık 2017 2 Nisan 2018 ORHAN
Etiketler:basur belirtileri, basur nedir, basur tedavisi, hemoroid, hemoroid belirtileri, hemoroid nasıl tedavi edilir?, hemoroid nedir, hemoroid tedavi yöntemleri, hemoroid tedavisi, hemoroid tekrarlar mı?, hemoroidin sebepleri nelerdir?