Güncel Yorum: Akdeniz’de ‘Egemenlik Hakkı’ Restleşmesi
Akdeniz’de petrol arama hazırlıkları ve kıta sahanlığı tartışmaları alevlenirken, Türkiye’nin Meis Adası açıklarında “bilimsel araştırma” yapmaya karar verdiği açıklamasına Yunanistan’dan tepki geldi. Yunanistan Dışişleri Bakanı Stavros Lambrinidis, “Egemenlik haklarımızı sonuna kadar savunacağız” dedi.
Yunanistan Dışişleri Bakanı Stavros Lambrinidis, Ankara’nın, bilimsel araştırmalar yapacağı Meis Adası’nın durumuna işaret ederek “Meis Adası’nın (Kastellorizo), Yunanistan’ın herhangi bir bölgesinden hiçbir farkı bulunmadığını” ve egemenlik haklarını savunacaklarını belirtti. Lambrinidis, Münhasır Ekonomik Bölge haklarındna ödün vermeyeceklerini vurguladı.
Lambrinidis, Atina’da yayınlanan Elefterotipiya gazetesindeki demecinde, Meis Adası ile ilgili bir soru üzerine, “kıta sahanlığı konusunda Meis’in ayrıştırılmasının yanlış olduğunu” ileri sürerek, “Meis, deniz zonlarıyla (deniz alanları) ilgili, Deniz Hukuku’nun tüm adalar için öngördüğü aynı haklara sahip. Türkiye, bizim bölgemizde de gerginliği yükseltmeye çalışırsa, Meis’in güneyinde araştırma yapılacağına ilişkin açıklamayla olduğu gibi, biz egemenlik haklarımızı sonuna kadar savunmak için ne gerekiyorsa yapacağız” dedi.
“Yunanistan’ın, Türkiye ile, Meriç’ten (Evros) Meis’e kadar kıta sahanlığının belirlenmesini istediğini, iki ülke arasında sürdürülen istikşafi görüşmeler çerçevesindeki müzakerelerde bu konuya bir çözüm bulunamaması durumunda, kıta sahanlığının belirlenmesi sorununun Lahey’e gitmesi gerektiğini” ifade eden Lambrinidis, bu konuda şiddet kullanma tehdidinin yasadışı ve kabul edilemez olduğunu belirtti.
Lambrinidis, “Yunanistan’ın, Münhasır Ekonomik Bölge ilan etme hakkını ne zaman kullanacağına” ilişkin soruyla ilgili olarak da, “MEB ilanının bir hak olduğunu ve bundan ödün verilemeyeceğini” belirtti. Gazetenin, Güney Kıbrıs’a bir saldırı olması durumunda Yunanistan’ın tavrının ne şekilde olacağına ilişkin sorusunu da yanıtlayan Lambrinidis, “Yunanistan’ın bu konuda Kıbrıs’a desteğinin kesin ve belli olduğunu” söyledi.
‘ABD mesaj vermişe benziyor’
Kıbrıs Dışişleri Bakanı Erato Kozaku Markulli de, Türkiye’nin, ‘’son haftalardaki aslanlıklarının içi boş olduğunu’’ kaydetti. Markulli, ‘’Türkiye’nin Akdeniz’de sıcak olay çıkarmasının mümkün olmadığını’’ belirterek Türkiye’nin Güney Kıbrıs’a ve Noble Energy şirketine karşı ‘’saldırgan bir harekette bulunması’’ ihtimalini uzak gördüğünü belirtti.
Markulli, ‘’Böyle bir gelişme mümkün değil. Çünkü, Türkiye’nin Amerikan çıkarlarını zedelemeye karar verirken iki kere düşünmesi gerekir. Ayrıca, ABD’nin Türkiye’ye, Noble’dan uzak durması ve tacize yeltenmemesi, saldırgan veya düşmanca olarak algılanacak herhangi bir harekette bulunmaması yönünde sert mesaj vermişe benziyor. İsrail ile enerji alanında olası işbirliği konusunda diyalog içerisindeyiz ve bu diyaloğumuz tatmin edici düzeyde ilerliyor’’ dedi.
Kuzeyle anlaşma uyarısı
CNN-Türk’te katıldığı programda gelişmelere dikkat çeken Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ise, gerek İsrail gerekse diğer ülkelerin Doğu Akdeniz’in “Türkiye’nin köşeye sıkıştırılacağı” bir yer olmadığını bilmesi gerektiğini söyledi. Davutoğlu, Güney Kıbrıs’ın sondaj faaliyetlerine başlama kararında ısrar etmesi durumunda Kuzey Kıbrıs ile kıta sahanlığı anlaşması imzalayacaklarını söyleyerek, “Biz Doğu Akdeniz barış, istikrar ve refah havzası olsun istiyoruz. Ama birileri (buralar benim arka bahçem, istediğim gibi davranırım) derse, o zaman bize de bunun doğru olmadığını gösterecek adımlar atma hakkı doğar” dedi. Davutoğlu, “Gönül ister ki Rum yönetimi böyle bir meydan okuma yerine müzakere masasına gelir, adil bir barışı birlikte geliştiririz” dedi. Davutoğlu, “bazı ülkelerin uluslararası sularda benim sözüm geçer” tavrına en uzun sahildar devlet olarak izin vermeyeceklerini kaydetti. Davutoğlu, Türkiye’nin bu bölgedeki ulusal çıkarının Süveyş’ten Hint Okyanusu’na kadar uzandığını ifade ederek, bu nedenle bölgedeki seyrüsefer serbestliğinin Türkiye için çok önemli olduğunu bildirdi.