Klarnet Nedir? Klarnet'in Tarihsel Gelişimi - Klarnet Hane
Anasayfa / Klarnet / Klarnet Genel / Klarnet Öğrenme / Klarnet Nedir? Klarnet'in Tarihsel Gelişimi
Klarnet Nedir? Klarnet'in Tarihsel Gelişimi
Yazar : Klarnet Hane Tarih : Şubat 04, 2017
Klarnet nedir ? Klarnet ne zaman bulundu ? klarnet çeşitleri nelerdir? Klarnet ne demek, gırnata ile klarnet arasında fark var mı? Klarnetin anlamı nedir? Klarnetin özellikleri Hakkında bilgiler sizlerle.
Klarnet tahta nefesli çalgılar ailesinin bir üyesidir. Latincede parlak, duru,aydınlık anlamına gelen "clarus" kelimesinden adını almıştır. İlk olarak Almanya'nın Nürnberg kentinde, 1701 yılında Leipzig'li çalgı yapımcısı Johann Christoph Denner (1665-1707) oluşturmuştur. Bu çalgının gelişme evrelerin de 18. yüzyıla kadar, ondan çok çeşidi yapılmış ve değişik isimler verilmiştir. Fransızlar adına Chalumeau (Şalümo) dedikleri, bir sekizli ses genişliği olan bir çalgı yapmışlardır. Günümüzde kullanılan soprano, alto ve bas klarnetler bu çalgıdan esinlenerek yapılmışlardır. 1770 ’li yıllarda İngiltere'de beş perdeli klarnetler yapılmaya başlanmıştır
Klarnet çeşitleri ve özellikleri,
Avrupa'da yaygınlık kazanmış bazı çalgılar, kısa zamanda Osmanlı'da da tanınmış ve kullanılmıştır. Klarnet de bu çalgılardan biridir. J.C. Denner’ın Chalemau isimli aleti icat etmesi ile başlayan ve 1700'lü yıllarda gelişimini tamamlayan klarnet, orkestralarda ki yerini almıştır. Ülkemizde klarnetin ilk kez 1820'li yıllarda kullanıldığı bilinmektedir. Günümüzde de yaygın kullanımı olan “Boehm” (Fransız) Perde Sistemli klarnet, Korfo'lu Hyacinthe Eleonore KLOSE ve L.A. Buffet tarafından oluşturulmuş olup, Klose ilk öğrencilerini Paris'te bu sisteme göre yetiştirmiştir. “Boehm Sistemi”klarnet, 1854 yılında İstanbul'a getirilmiş ve Mızıka-i Hümayun'da kullanılmıştır.Mızıka-i Hümayun'da eğitmenlik yapan Guiseppe Donizetti, Avrupa'da kullanılan bazı çalgıların öğrenilmesi için, yabancı eğitmenler de getirtmişti. Bu eğitmenler arasında“Glarnet” üstadı olarak bilinen ve tüysüz lakabıyla anılan Francesco da vardı.
Klarnet ismi, eski halk söylemi ile “Glarnet” ya da “Gırnata” olarak bilinmektedir. Klarnetin ülkemizde 1820 yıllarında kullanımı gerçekleşmesine rağmen, ismi daha önceleri duyulmuştur ki Suriye'de bütün nefesli sazlara “Kurnayta” denilmektedir.
Evliya Çelebi ise kendi zamanında ki İngiliz icadı bir '' kurnata '' borusundan bahseder. İlk harften sonra “Vav” harfi koymadığı için, kelime esre ile Kırnata (veya gırnata) da okunabiliyor. Bu bilgi, J.C. Denner'ın klarneti icadından en az yarım asır öncelere aittir.Yani
“Gırnata” ismi,klarnetin ülkemize girişinden önce duyulmuş ve halkımızca kullanılmıştır.
Klarnet ( Klarinet ) olarak anılan nefesli çalgı aletidir. Türkiye'de GIRNATA ismiyle de anılmaktadır. En çok Elazığ, Edirne ve Çanakkale illerinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Klarnet Türk Enstrümanı olarak bilinmekte oysa bu yanlıştır. Klarnet Batı enstrümanıdır. Ancak Bizim geleneklerimiz ile müzik tarzımızla o kadar uyumlu sağlamıştır ki ismini bile GIRNATA koymuşuzdur.
Klarnet ilk olarak Batı Avrupa'da ortaya çıkmıştır. Yaklaşık olarak 17.yüzyıllara denk gelen bir geçmişi mevcuttur. Klarnet ilk olarak Chalumeau ismiyle anılan gelişmemiş bir yapıdaydı. Chalumeau kelimesi genellikle Tek kamışlı nefesli çalgı anlamını taşıyan Fransızca kökenli bir kelimedir. Alman çalgı yapımcısı J.C.Denner, Chalumeau'yu geliştirerek klarnetin ilk şeklini vermiştir. Klarnet Chalimeau'num geliştirilmesiyle oluşturulan bir enstrümandır.
1840 yıllarında Paris konservatuvar öğretim görevlisi aynı Zaman'da klarnet sanatçısı olan Klose ilk olarak Boehm sitemini klarnet üzerinde Klarnet'e göre tasarlayıp Klarnet'e eklemiştir. Daha sonra eklenen bu sistem başka sanatçılar tarafından eksikleri değiştirilerek yeni perdeler eklenerek değiştirilmiştir. Klarnet enstrümanının yaygınlaşmasında ve orkestrada kendisine yer bulmasında mozzart'ın oldukça büyük rolü olmuştur. Tarihsel serüveni klarnetin yaklaşık olarak 1860 lara kadar devam etmiş ve son şeklini almıştır.
Klarnet'in Temel Parçaları
Sol Klarnet (G Klarnet ) Batı menşeyi olmasına rağmen Avrupa'da fazla rağbet görmemektedir. Balkan Ülkeleri ve Asya Ülkeleri ve Türkiye'nin Vazgeçilmez Enstrümanı niteliği taşımaktadır. Bütün Delikleri Açık üflendiğinde sol sesini vermektedir. Tını olarak Türk müziğine çok yakışan bir enstrüman olmuştur. Yukarıda yazılan klarnet ailesinin diğer fertleri ile de Türk müziği yapılır ancak sol klarnetin verdiği tat bir başkadır.
Bu dört çalgının da dördü birden her yapıtta kullanılmaz. Genellikle besteciler iki si bemol klarnet kullanırlar. Üçlü orkestra kuruluşu ise, bunlara bir de bas klarnet eklenir. Daha büyük orkestralarda mi bemol klarnet ve bir si bemol klarnet daha eklenebilir.La klarnet Si bemol klarnete çok yakın bir çalgıdır. La klarnetin boyu Si bemol klarnet'e göre biraz daha uzun, ses rengi biraz daha koyudur. Çalınışı ve ses genişliği aynıdır. Yalnız, Si bemol klarnet yazılı olan notanın büyük ikili kalını, La klarnet ise küçük üçlü kalını seslendirir.
Klarnet'in Tarihsel Gelişimi
Türkiye'de En önde Gelen Sanatçılarımız.
Adsız 29 Nisan 2017 22:26
Klarnet Hakkında verdiğiniz bilgiler için teşekkürler.
Adsız 1 Haziran 2017 19:10
Klarnet hakkında gerçekten çok değerli bilgiler.
Adsız 18 Haziran 2017 13:51
Adsız 5 Ağustos 2017 20:34
Klarnet'in tarihi ve hakkında güzel bilgiler vermişsiniz teşekkürler. Paylaşımlarınızın devamını diliyoruz.
Adsız 13 Eylül 2017 15:10
Teşekkürler klarnet hakkında bilgiler çok güzel bir şekilde verilmiş.
kaportacı ziko 13 Eylül 2017 20:20
Klarnet hane ekibine teşekkür ederim.