Enis Batur | et poetica
Bir Teknenin Omurgasına Doğru Çözülüş Süreci Üzerine Onbir Pençe, Enis Batur
Edebiyat, Enis Batur, Şiir
Maddeyle karşılaşan su, maddeyle karşılaşan hava, onun düşünü eşeler. Biri ötekinde, biribirinde, Zaman’a ayarlı, uzun, upuzun, insanın alıştığı vakit birimlerinden taşan seyirdir. Hamle ve direnç, rastlantının ve gücün yoğunluğuna kalmış son ilişkiyi başlatırlar. Gün ve Tün geçer.
Ne zaman, neden terkedilmiştir? Yanıt çoktan kaybolmuş, soruyu da kendisiyle birlikte derine çekmiştir. Güneş kavurur. Yağmur, göğün bakışını indirip boyuna dener. Tuz, sinsi, oyar. Bütün ışıkların, bütün karanlıkların merkezinden süzülüp, gidenle kalan yüzleşecektir.
Her insanın belleğinde, çocukluk yıllarının kıvrımlarından birinde gizlenen, bekleyen, güçlükle oradan sökülüp çıkarılabilen bir rosebud çeşitlemesi, bir kelime olmasa bile bir görüntü, bir görüntü parçası, bir imge kırıntısı yer etmiştir, arasıra ya uykuyla uyanış arasında, ya da esrimeyle zihnin hepten boğulma sınırına varılan eşikte zonklar.
Benimkisi hem bir avuç kelime -yazarken, onları tutmak için kağıdın önüne geçerken siliniyor; hem de bir görüntü, bir görüntü silsilesi – alabildiğine bulanık da olsa akış, zaman zaman belleğin bir kıvrımından sonra geri dönmek üzere ayrılıyor, yukarı tırmanıyor, tam kavuşacağım an sıvışıp gidiyor elimden, dibe iniyor, en dibe, ait olduğu yeri buluyor: Unutuş ile Anımsayış arası teğet.
Bir ada, bir adanın kıyısı burası, orası: Karanlık, bir firar hazırlığı içindeyim, mevsim güzden kışa bocalıyor, sağanak inmiş ve çekilmiş, ardında, ıssız ışığını bırakmış. O adanın, o karanlığın, o anın içimde kıpırdanan yüksek sır isteğini çağırdığını biliyorum.
Uyuyakalmışım. Tek ses, tek ünlem çıkarmaksızın yanaşmışlar kıyıya, çekmişler tekneyi kumların üzerine, dilsiz hareketlerle boşaltıp gitmişler adanın içlerine doğru. Bir daha kimseyi görmeyeceğim. Belli belirsiz bir uğultu yerleşmiş teknenin her köşesine. Onu duyuyorum. Rüzgâr durduğunda, su dindiğinde, geride büyük fısıltı topağı.
Saat, ağır bir anlama çalışıyor, tahtanın teninde. Kıymıklarda kırık heceler. “Martıların gagalarında gotik gümüş birer iskelet.” Yattığım yerden dinliyorum. Su ve hava gövdemi kemiriyor. Geldiğim toz, gittiğim zerre, gökyüzü üzerine topaklanıyor: Bir tanrı çizsem boşlukta hemen eriyor hatları.
“Buradayım, beni yadırga”. Bütün gövdeler gittiğinde, esrik iris içre titriyor gölgeler, gölge sanatları. Ahşabın kokusu genzime yer ediyor. Bir ben var şimdi bende çürüyor. Ne zaman kalkıp gittiysem kendimden, fosfor izlerim kaldı: Uzaktaki limanlar, korsan hayaletlerinden artmış tek bir küpe, sonsuza ertelenmiş karantina sabrı.
Çivi, pas. Halat ve iplik ipek. Kuş, tüy ve kuru kan. Yuvarlak fıçı yazıları. Eprimiş yelken bezi hücreleri. Yosun belleği. Vakit sandığımızdan çok daha geç: Her kum tanesinde saklanan gerçek, içimdeki iki tohumun çattığı bir kayadan ufalanmış uçuyor.
Serseri Anlam! Bir tutuyorum seni, tutunuyorum, bir bırakıyorum: İçimdeki deli dizgin gövdeni kovduğu boşluktan neden sonra çıkageldiğinde bir tutuyorum seni, bir sakınıyorum.
Buluta yüklediğim mürekkep
Kendine bir şimşek ânı ara.
Edip Cansever İçin Requiem, E.Batur
EDİP CANSEVER İÇİN REQUIEM
Sizin için kokladım gülü,
düş tutup uyku kırdım
bakılmaması gereken anda
bakılmaması gereken birşeye,
sizin için susadım ve içtim
bu gecikmiş kanı,
bütün çanlar sustuğunda
sizin için dokundum
çoktan terkedilmiş bir kampanaya
Tekboynuzlu Ve Kadın, E.Batur
07 Çarşamba Ağu 2013
Edebiyat, Enis Batur, Görsel, Şiir
TEKBOYNUZLU VE KADIN
Beş + Bir Halı Okuması
Bana tuttuğunuz altın aynada başkayım,
bana dönen gözlerinizde bambaşka – size
tırmanan içimdeki sabırsız basınç, size
tutunan uçuruma ramak kalmış korkusuz,
size varmaya hazır: Kabarmış su, kanadını
açmış fırtına, dibinden ağzına yanardağı
hızla katetmiş kor: Bırakın erisin fodul
yüzüm bakışlarınız deyesiye, altından size
kavuşmak üzere yıllar önce yola çıkmış atlı
çıksın, bırakın gelip alayım sizi terkime.
Yolumuz çetin, iki ayrılmış kuytu cennete.
Ayrılmak güçse, birleştirin: Şu kokuyu uzak
kuzgun çölden taşıdım getirdim, bu amansız
olanı kuzeyden, kimse tanımaz kırmızı buz
çiçeğini, onu kendimden sulamıştım: Bana,
size getireyim, kalıcı izler çizsin. Bir de şu,
erişilmemiş yeraltı gülü: Kokusu üstümdeyse,
zalim dikenlerini içime bir bir sapladığım için.
Uzaktandır, ayıramadınız: Yakına girseniz,
hayır yakınma asla değil bu, size hazırlandım,
bendeki esrik bir nefeste esritebilsin, iççekin.
Başımız böyle dönmezse, böyle dönmez taş küre.
Bilir misiniz bir sesi bir sese alıştıran nedir?
Vakit kumbarasıyım, duyasınız diye beklerken
yanyana dizdim: Bir Billûr, bir billûr daha,
tenimde uyanmış her acı için ayrı bir ezgidir,
ruhuma gelen her pençe darbesinden bir başka
hız doğdu: O boruları yanyana dizin, benim
ciğerim. Soluk alıyorsam ses, kesilmişsem es,
bu yükseliş sizi demin gördüm, bu kesif hüzün
şimdi çıkıp giderseniz: Baştan uca ezgiyim,
an be an, biraz eğilip dinleseniz, ta derinden.
Su, yaprak benim, sessiz bulut, kuş çığlığı ben.
Paramparça, unufak olmuşsa gövdem, gölden
toplayın beni istedim. İnce uzun parmaklarınız
simsiyah bir tepsiden toplasın tek tek,
kadifenin içinden yavaşça karışayım içinize.
Bir lokma için arı sütü, bir lokma için arı su,
birinde doruk böğürtleni olayım, birinde dip
denizden tenha yosun: Etse et, otsa ot, geldim
sizde od olayım. Şeker ve ağu, tuz ve nane ve un,
bir yanım ötekine benzemesin, tadın ve çoğalın
bende, benden: Damağınızda mühür, kalayım.
İki dil birbirinde sarmaş, sarhoş sarmaşığım.
Eliniz belimdeyse, burada ve ötede herşey yer
değiştirdi demektir. Yoktum, oldum, der arşa
dönen boynuzum. Dokundunuz, tuttunuz beni ya
damarlarımda yükselen debi, fokurdayan kanım,
iki bacağımın arasında sıkışan narin gövdenizde
çıldırsın rotanız. Açık denizlere giden rüzgâra
binelim, koyu bulutlar taşısın ikimizi gökyüzünün
ucuna, bir yerde duralım yıldırım, yağalım bir
yerde: Bardaktan boşalan herkesi sırılsıklam
iliklerine dek ıslatsın, durma uçsun şu halı.
Ben kendimin size bir tür kesin hazırlığı gibiyim.
VI. À mon seul désir
Siz, ey, gelip geçenler: Halı hikâyelerinden.
İlmek ilmek yayılır tutku, önce istemeyi bilin,
sonra unutmayı: Bu hikâyeden çıkmadan iyice
ona girmeyi öğrenin. Bir erkeği dönüştürsün,
bir kadın ister, kıssadan hisseye ömür alır.
Birlikte kana kana, birlikte susuz, ışık körü
birlikte, birlikte ışıktan âmâ, birlikte ama.
Altınıza serilmiş sıcak hikâye, belki üstünden
hızla geçip gidersiniz, belki durup bakasıya
beşikten heceye size birkaç altın an kalır.
Kimse sevmez artık ne anlatır, ben sever anlatırım.
Beş Gül, E.Batur
dokunmayı: Tepeden tırnağa tenimiz yangın
Kül Yazısı, E.Batur
ıhlamurun atkestanesnin manolyanın
ellerim kavrulmuş yüzüm derin harabe,
iyice kömür oldum ki birdaha yandım.
Sizin için kağıt oldum ermeni ilinden,
Ağlayan Kadınlar Lahdi, E.Batur
27 Perşembe Haz 2013
Arkeoloji, Ağlayan Kadınlar Lahdi, Edebiyat, Enis Batur, Görsel, Şiir
AĞLAYAN KADINLAR LAHDİ
ve soğuran yüzeyler: Bir an için
gözlerimi görsem içimdeki sarkıt
hemen terler, söner lambalarım
Güneye bakan yüzde durmalı yontum
Ölüme ve birbirlerine küskün bunca
mutsuz kadının arasında yitmek mi
incitiyor beni? bu soruyla kilitli,
başım ve bedenim dimdik savuruyorum
dişiliğimi: Bir tek bakışlarım eğik,
sanmasın kimse ondan başkası beni
tutabilir. Çözmem bundan böyle uzun
saçlarımı, kabarmam mevsimi de
gelse patlamaz dudağımdaki gonca,
benden gideni kolaysa taşa yontun.
Nereye koysam kendimi, aynı
hizada duracağım onlarla; yüzüme
aradığım kalın gölge, durmadan
daralan gövdem ne utançtan, ne
açığa çıkmaktan, kıvranıyorlar oysa.
Birlikte kurduğumuz sırrın zarfı
yırtılınca, keşke görebilseydi ter
içindeki sırtıma dayanan gözüpek
göğsünde körük gibi çalışan yüreği
ve içimde deri değiştiren o yılan
keşke çıksa topraktan bana doysa
Bir müzede gün boyu meraklı gezmeler
İnanmadım söndüğümüze, bütün
tanrılardan daha tanrısal, bütün
erkeklerden daha eril: Dokunduğunuzda
başlayan deprem yerle bir etti kırı kenti,
kuyularım çok daha derin artık, daha
kavurucu çöllerim dimdik güneşinizden,
kan içinde yaşamışsam kasıklarınızda
beklerim dönüşünüzü kurak ve mühürlü,
kimse benim kadar düşlemeyecek birden
dönüşünüzü, yakacağınız ateşi birden,
aramızdaki yangına biçilmez ki paha.
Gittiniz, zihnimde kalan tek bir imge.
Belki de hangi seferde hangi diyarda
unuttunuz, ancak bendeki yabancıyı
hatırladınız: Atın üstünden gördüğünüz
yüzüm mü, hayır, konuşuken her hecem
eleverdi sıcak uzağı – tıpkı arpte
yanlış tele dokundukta gözünüzden geçen
kıvılcım: Bende kendisinden bir an kaçmak
isteyen kraldı korudunuz, soyunmuş, yâd,
başınabuyruk, çağırdınız oradan ufka
bakıp: Gelin, hazırlayın atımı, ecem.
Dönüp duracak lahdin etrafında dizili
kadınlar ve kimse hiçbir zaman bilemeyecek
benim en son geldiğimi: Nicedir yorgun,
nicedir gitmye istekli, nicedir unutulurum
korkusuyla tutuşmuş: İşte karnımdaki can!
Uyku durak bilmeden hazırlanan bu tören,
hepimizi kara yasında taşlaştıran şimdiden
yalnızlığımızda bundan böyle dokunulmaz,
bir ağaçtan kopmuş ve elin uzanamayacağı
sim bir tabakta, çürümeye öylece bırakılmış –
gencim: Ne olacak içimde dönenen deli kan?
Sustunuz ve kıvrılıp kaldı, dolaşan soru.
Olmuş muydum aysız gecelerde size eş,
kalmış mıydık yoksa, doğduğumuz gibi,
kardeş? Bir tek ben biliyorum artık
kavuşmadığını gövdelerimizin, bir de
uçup uzakta kırılgan bir dala konan ruh,
çağlar boyu yaşasın istiyorum bu derin
şüphenin beslediği kem kemirgen merak –
ben ki gördüm, yarıyarıya uykuda kından
çıkmaya hazır bir kılıçtınız yanıbaşımda,
içimde size doğru dağılmaya hazır güruh.
Bir gün gelecek herkes ölecek, ben de,
gördüğüm duyduğum bütün insanlar da
gidecek buradan: Başkaları yaşasa bile
budur işte benim kıyametim: Mermere
düşen yüzüm ağladıkça silinecek –
hem hepsiyim çünkü kadınların, hem hiçbiri.
Duracaksam hatsız ve rengi büsbütün
atmış, duruyorsam dilsiz ve yankısız,
anlayın ki sıra büyük bir hızla gelecek,
kimse görmeyecek yüzümdeki son sözü.
Bana bakıyorsunuz: O dem yok o dem.
FUGUE, suite, E.Batur
Elif’in Noktalama İşareti Kedileri İçin Geç Saat Ninnileri, E.Batur
ELİF’İN NOKTALAMA İŞARETİ KEDİLERİ İÇİN
GEÇ SAAT NİNNİLERİ
Gece‘yim ben – karanlığın ucundaki
virgül takımadasında yerimi aldım
doğduğum gün: Bir uzun cümle ki
benden önce başlamış, benden nice
sonra bitecek, aradığımız anlamın
ortasında yapayalnız, karmaşık, kömür,
çıksam sokaklarda tamamlarım sizi
yaralayan eksiği: Çıkmam, çıkamam.
Tırnak‘ sam ben, bir ağacın uçarı
dalında ünlem, dalgınlar için rehber,
şaşkınlar için yârenim geldi geleli,
kimse dokunmazsa uykumun padişahı,
karnımda sıcak bir else diş ve kan,
bana baktığınız an tüylerin arasından
zalim pençe: Beni çağırmayın,
gelmem, gelemem, uğurum bile mağrur.
Orman’ken ben, köşeli parantezler
içinde hemen hep yarım bırakılmış
bir sözdüm: Onca evetin ortasında
hayır, sessizliğine erişesiye onca yırtıcı
ses, beni gurbetimde lütfen anımsayın:
Ağaçlardan kalın bir siste bir çift
gözden yayılan köredici ışığım belki,
mutlaka, asla, kimbilir size değecektir.
Duman‘ dım, izim kaldı. Hoyrat bir
silginin yokettiği yanyana üç nokta,
herşeyi ben sürüncemede bırakırdım,
söylenecekmiş söylenememiş: Susan
herşeyi, bendim. Şimdi çıkıp arasanız
ne ateşimden kanıt, ne sindiğim uzun
duvarlardan koku, gövdemi boşlukta
bir oraya bir buraya savuran yel kaldı.
Ortak bir ışık, E.Batur
<![endif]-->ORTAK BİR IŞIK