Yoksa Artık Çevrenizdeki Güzelliklerden Heyecan Duymuyor Musunuz? ‹ Gülgün Göktan
Posted by Gülgün Göktan on 22 Nov 2013 / 0 Comment
“Artık hiçbir şeyden zevk alamıyor musunuz? Gördüğünüz güzellikler size heyecan vermiyor mu? O zaman siz de bu hastalığa yakalandınız demektir…”
Ülfet, pek çok insanın belki de farkına dahi varmadığı, ama aslında hayatlarına önemli ölçüde etki eden bir durumdur. Ancak ilginçtir ki ülfet, kimi zaman insan yaşamına güzellikler ve zenginlikler katarken, kimi zaman da insanları tüm bunlardan uzaklaştıran, hayatın zevk ve lezzet alınacak detaylarını yok eden bir unsur olarak karşımıza çıkar.
‘Ülfet’ kelimesi, ‘bir şeye karşı duyulan alışkanlık, yakınlık ve muhabbet, dostluk’ gibi anlamlar içerir. İnsanın, sürekli muhatap olduğu değerlere karşı, zaman içinde geliştirdiği alışkanlıklar ‘ülfet duymak’ olarak nitelendirilir.
Bu bakış açısının hayatımızdaki pozitif rolü, insanların aralarındaki uzaklıkların, soğuklukların, mesafelerin kırılmasının hep ülfet sayesinde olmasıdır. Bu anlamda ülfet, ‘sevgiye, yakın dostlukları, arkadaşlıklara zemin hazırlayan önemli bir vesile’dir. İnsanın dostlarıyla yakınlaşması, onlar arasında elde ettiği güven ve rahatlık ortamının artması hep ülfet vesilesiyledir. Ülfet sayesinde bu insanlara karşı zaman içerisinde daha fazla yakınlık, muhabbet, sevgi, saygı, güven ve sadakat, gelişir. İşte tüm bunlar, ülfetin insan hayatına getirdiği pozitif kazanımlardır.
Ancak ülfetin bir de bahsettiğimiz, insan hayatını soğuk, sati, yüzeysel hale getiren, yaşamın güzelliklerini göremeyecek şekle dönüştüren zararlı bir yönü de vardır. İnsanın fıtratında, yaşadığı olaylara, çevresindeki insanlara, süregelen gelişmelere karşı, zaman geçtikçe ülfet duygusuyla bakmaya bir yatkınlık vardır. Ve kimi zaman, bir şeye böyle bir alışkanlık gözüyle bakmanız, birçok olumsuz özelliği ve eksikliği de beraberinde getirebilir. Bu da çevrenizde olup biten olaylardaki güzellikleri, harikalıkları, incelikleri, detayları, olağanüstülükleri, hayatınızda var olan değerleri gereği gibi görememenize ve takdir edememenize neden olur.
Fakat ülfet, sadece hayatı en mükemmel şartlarda yaşayan insanların karşı karşıya kaldığı bir durum değildir. İnsan bollukta da, darlıkta da, sıkıntıda da, huzurlu bir ortamda da ülfet tehlikesiyle karşı karşıyadır. Çünkü yaşam şartları, imkanları her ne olursa olsun, ne kadar sıkıntı içinde de olunsa dahi, aslında her insanın hayatında mutlaka çok fazla güzellik vardır. Zengin, sağlıklı, itibarlı, çevresinde dostları, sevenleri, destekleyenleri olan kimseler kadar, en zor koşullarda yaşayan insanların hayatında da ince ince düşünülecek, şükredilecek, mutlu olunacak çok fazla detay vardır. Önemli olan, bunları gereği gibi görebilmek; bunlardan sevinç duyabilmeyi, şükredebilmeyi, Allah’ın tüm bunlar ile bize yönelttiği derin Sevgisini görüp takdir edebilmektir.
Örneğin Allah belki size çok sağlıklı bir ömür lütfetmiştir; ama eğer gereği gibi düşünmezseniz, bunu çok sıradan, normal, zaten olması gereken bir durum olarak algılayabilirsiniz.
Allah karşınıza çok iyi insanlar çıkarmış, çevrenizde çok güzel ahlaklı insanlar yaratmıştır. Ama eğer dikkat vermezseniz, bunu da hayatın doğal akışı olarak yorumlayabilirsiniz.
Çok güzel bir eviniz ve bahçeniz vardır; gün boyunca hep en güzel manzaralarla, tertemiz ortamlarla muhatap olursunuz. Ama tüm bunları da yine, olması gereken, hak ettiğiniz, sıradan olaylar olarak karşılarsınız. Belki de bunların hiçbirini gördüğünüzde, içinizde bir heyecan, sevinç ya da coşku duymazsınız. Hatta belki de, her gün görmeye alıştığınız bu güzellikleri çoğu zaman fark etmiyorsnuzdur bile.
Dünyanın dört bir yanında, milyonlarca insan büyük acılar ve sıkıntılarla boğuşurken, her dakika çevrelerinde yeni bir felaket gerçekleşirken, siz güven içinde, hiçbir endişe duymadan uyuyabilir, eğlenebilir, canınızın istediği her şeyi yapabilirsiniz.
Evet gerçekten hayatımızın her saniyesinde; sokakta, evde, her an her yerde düşünülmesi ve hayretle karşılanması gereken onlarca detayla karşılaşırız. Ancak pek çok insan, bunları görmeden üzerinden geçer gider.
İşte tüm bunların sebebi, Allah’ın sizin için yarattığı nimet ve güzelliklere karşı duyduğunuz ülfettir. Hayatınız boyunca, hemen her gün, her saat aynı detayları etrafınızda görmekten dolayı, tüm bunları hayatın normal bir parçası olarak değerlendirmeye başlarsınız. Bir güzellik, bir yenilik, bir değişiklik, belki bir, en fazla iki kere dikkatinizi çektikten sonra, size artık hiçbir heyecan vermeyen, içinizde bir sevinç ya da mutluluk oluşturmayan önemsiz detaylar haline dönüşmeye başlar.
Allah ülfetin insanlarda meydana getirdiği bu ruh halini bize şöyle bildirmiştir:
“Göklerde ve yerde nice ayetler vardır ki, üzerinden geçerler de, ona sırtlarını dönüp giderler.” (Yusuf Suresi, 105)
Bazen insanların hayatlarında meydana gelen zıtlıklar, bu ülfetin kırılmasına vesile olur.
Örneğin zor koşullarda yaşayan bir insan, daha rahat yaşam şartları elde ettiğinde, bu duruma ülfetsiz bir gözle bakar. Yaşadığı her anın, sahip olduğu her şeyin kendisi için büyük nimetler olduğunun şuurundadır. Her an tüm bunların sevincini, coşkusunu, heyecanını en derin şekilde yaşar. Güven içinde yaşayabildiği bir evinin, sağlıklı bir bedeninin, huzurlu bir ortamının, dilediği an dilediğini yapabilecek imkanlarının olması, canının istediği yiyeceği alıp yiyebilmesi, soğukta evini dilediği gibi ısıtıp sıcak olduğunda ise soğutabilmesi, bir yerden bir yere kolaylıkla gidebilmesi ve hayatındaki daha birçok detay bu kimse için büyük konfordur. Eski durumunu düşünerek, bunların her birinin sevincini doyasıya yaşar. Doğduğu andan itibaren bu imkanlara sahip olan bir insan ise, derin düşünmezse bu konforun kıymetini bu kimse kadar takdir edemez.
Ağır bir hastalık geçiren bir kimse de, tedavi olup tekrar sağlığına kavuştuğunda, sağlıklı olmanın ne kadar büyük bir nimet olduğunu çok iyi kavrar. Bu şuur açıklığıyla bu nimete olan ülfeti kırılır, sağlıklı olmanın kıymetini fark ederek Allah’a şükreder. Hayatı boyunca ciddi bir rahatsızlık geçirmemiş bir insan ise, sağlıklı ve zinde olmanın ne kadar büyük bir nimet olduğunu gereği gibi düşünüp haline şükretmeyebilir.
Halbuki sokaktan geçerken gördüğünüz küçücük, tomurcuklanmış, filizlenmiş bir çiçekten, geçtiğiniz yolda yürüyen bir karıncaya, üzerinize damlayan bir yağmur damlasına, yediğiniz bir meyvenin lezzetine, güneşin doğmasından, rüzgarın esmesine kadar, küçük büyük her şey sizin için yaratılmış çok büyük nimetlerdir. Her biri sizin konforlu bir dünyada yaşayabilmeniz, rahat etmeniz, sevinç duymanız, mutlu olmanız ve tüm bunları size lütfeden Rabbimiz’in sevgisini fark edip O’nu çok sevmeniz içindir.
“Ülfeti kırmanın yolu “derin düşünmek”tir”
Ülfeti kırabilmenin en önemli yollarından biri ise, insanın alıştığı düşünme şeklini bir kenara bırakması; her şeyi, sanki dünyada o an yaratılmış da, o da o an ilk kez tanıyıp görüyormuş gibi açık bir şuurla değerlendirmesidir. Böyle açık bir şuurla yaklaşıldığında, insan olayları hikmetleriyle kavrayabilecek bir akla sahip olur. Bu hikmetleri takdir edebilmesi ise, ülfeti ortadan kaldırıp kişiye hayatın güzelliklerini, olağanüstü detaylarını, mucizevi yönlerini görüp zevk alabilecek bir derinlik kazandırır.
Derin düşünen bir insanın ne doğduğu andan itibaren bu nimetlere sahip olması ne de onları sonradan elde etmesi fark etmez. Sahip olduklarına alışkanlık gözüyle bakmaz. Her birini kendisi için yaratının Allah olduğunu, dilediği an bunları geri alabileceğini bilir. Dolayısıyla da her an nimet sevinci ve heyecanı içinde olur.
Allah Kuran’da, insanların ülfet hastalığına yakalanıp nimetleri fark edemeyecek bir hale gelmemeleri için, nasıl bir düşünme şekli ve şuur açıklığı içerisinde olmaları gerektiğini bize şöyle hatırlatmıştır:
“Onlar, ayakta iken, otururken, yan yatarken Allah’ı zikrederler ve göklerin ve yerin yaratılışı konusunda düşünürler. (Ve derler ki”Rabbimiz, Sen bunu boşuna yaratmadın. Sen pek Yücesin, bizi ateşin azabından koru.” (Al-i İmran Suresi, 191)
Makalemin Azerice olarak yayınlandığı siteler: