ERDEM ÜZERİNE-I - Gürkan KAYA - Bursa'nın ilk ve tek kadın gazetesi
Ana Sayfa Köşe Yazarları Gürkan KAYA ERDEM ÜZERİNE-I
22 Temmuz 2015 - 00:00
“Erdem” kavramı: kelime anlamı olarak “alçak gönüllülük, yiğitlik, doğruluk, fazilet, ahlakın övdüğü iyilikçilik” ve “ insanın ruhsal yetkinliği “ olarak ifade edilmektedir.
Felsefe: “insanın ve yaşamın anlamı nedir?” sorusuna “ erdemli olmak”
cevabını vererek “erdem” kavramının felsefe ve insan hayatı içindeki yeri ve öneminin sınırlarını bizlere ifade etmektedir.
Her şey soru sormakla başlar felsefede ???
Bizlerde felsefeden yola çıkarak “ insanın ve yaşamın önemi nedir?” sorusuna ne cevap verebiliriz?
“Erdem” kavramı kelime olarak ne anlama gelmektedir? bizim için yoksa bir erkek ismi olarak verdiğimiz ve duyduğumuz kelime mi? dir sadece
Bizler için bir anlamı var mı? dır yada kalmış mı? dır “erdem” kavramının 21.yy da kelime olarak bir önemi ve değeri.
Felsefe de “ insanın ruhsal olgunluğu“ olarak ifade edilen “erdem” kavramı bizler için ruhsal bir olgunluğun göstergesi mi? dir geçmişte, günümüzde ve yarınımızda bizler ruhsal anlamda olgunlaştığımızı kabul edebilir mi? yiz
Sorarım sizlere bizler erdemli mi? yiz
Bizler 21.yy da ne kadar erdemli kalabiliriz? kalabiliyoruz? kalmaktayız?
Atomu parçalayarak kendinden gurur duyan bir teknolojiye sahip olan insanoğlu, kendi türünü yok etmek için atom bombasını tasarlarken ne kadar erdemlidir? tüm insanlık için
ABD atom bombasını Hiroşima ve Nagazaki kentine atarken ne kadar erdemlidir? tüm insanlık için
Atom bombasını atan pilot kendinden ne kadar gurur duymuştur yüzbinlerce masum insanı yok edecek atom bombasını bırakırken insanlığın üstüne
Bir canlı türü düşünün: kendi türünü yok etmek için düşünerek tasarladığı ürün olan silahı bulup geliştirerek başlangıçta bir insanı bugün geldiğimiz noktada da kitle imha silahları ile tüm insanlığı yok edebilecek kapasitede nükleer silahlar geliştirerek insanlığı tehdit eden bir korkutucu bir noktaya getiren bu canlı türü sizce erdemli mi? dir yaptığı silahlar erdemli bir davranışın ürünü mü? dür
Felsefede “erdemli olmak ancak bilgi sahibi olmakla mümkündür” se bilgi sahibi olarak insanlığı yok etme aşamasına gelmemiz erdemli olmamakla mı? mümkündür
İnsanlık kıyameti erdemli olmamakla mı? hazırlayacaktır. Erdemli olmamakla yaptığımız her teknolojik gelişim insanlığın sonunu, kendi sonumuzu ve kıyameti mi? hazırlayacaktır insanlık için
Yoksa insanoğlu kendi hazin sonunu kendi eliyle mi? farkına varmadan hazırlamaktadır, eline aldığı silah nasıl bir insanı yok ediyorsa bir gün öyle bir silah geliştirecektir ki insanoğlu, önlenemez ve sınırsız hırslarının ve ihtiraslarının meyvesi olarak kendi geliştirdiği silahla kendi sonunu, kıyamete ve tüm insanlığın sona ermesine neden olacaktır erdemli olmak yerine erdemli olmamayı tercih eden insanoğlu
İnsanoğlunun önlenemez ve sınırlanamaz sahip olma hırsı ve mülkiyet talepleri en sonunda insanoğlunun yok olmasına neden olacaktır.
“Toprak mülkiyeti” talepleri için “insan kanı” döken sistem ne kadar erdemli olmaktadır?
Ruhsal olgunluğa ulaşmamış din adamları sıradan bir insana ne kadar erdemli olabilmektedir?
Dini kitapta başlangıcını: insanoğlunun cennetten kovulmasına neden olan ve “ilk günah” ı işleyen insani nefsi, sonunu: da dünyayı yok ederek dünyadan tümüyle kovulmasına yine insanoğlunun insani nefsi “son günah” ı işleyerek mi? neden olacaktır.
Sokrates’e göre erdem: “ yaşamın ve dolayısıyla ahlaksal eylemlerin amacının mutluluk olduğu, bunun bilgi ile mümkün olduğu, dolayısıyla erdemli olmak bilgi sahibi olmakla olanaklıdır ve bunu da mutluluk sağlayacaktır.” …
“Komşun farkına vardığında utanacağın bir şey yapma” ilkesini temel ilke kabul eden Epikuroscular, erdemli olmayı, mutluluğun temeline yerleştirir.
Bizler komşumuz farkına vardığında utanacağımız bir şey yaptık mı? yapıyor muyuz? yapar mıyız?
Filozoflar: “erdem” i felsefenin merkezine yerleştirerek
“Erdemi, istenç ya da iradenin ahlaksal iyiye yönelmesi” olarak tanımlamışlardır.
Sokrates’e göre erdem:
“Her insana öğretilebilir ancak her insanda aynı oranda zuhur etmez.”
“Erdem insandan insana ve toplumdan topluma farklılıklar gösterebilir ama önemli olan bir arada yaşayarak daha doğrusu iletişime geçerek Erdemi paylaşarak çoğaltmaktır.”
“Erdemli insan yaşamını aklı ile yöneten, tüm karar ve davranışlarına aklı ile yön veren insandır. Erdem bilgidir.”
Memuruna, çalışanına, vatandaşına baskı uygulayan, emreden sözle taciz eden, aşağılayan bir amir- işveren-siyasetçi ne kadar erdemlidir?, ona verilen gücü adil kullanmak varken, bir otorite kırbacı gibi kullanan amir-işveren-siyasetçi için erdemli olmak ne anlam ifade eder?
Bir devlet adamı-siyasetçi için vatandaşının ekonomik-sosyal-kültürel sorunlar içinde kendi haline bırakmak erdemli olmak mı? dır Çözüm üretmek yerine.
Bir anne eşinden boşanmak isteyen kızına, töreler karşısında ne kadar hoşgörülüdür? ne kadar erdemlidir?
Ruhsal olgunluğa ulaşmamış bir erkek, kızını ve kız kardeşini bir erkekle yan yana, el ele gördüğünde töreler karşısında ne kadar anlayışlıdır? ne kadar erdemlidir?
Ruhsal bir olgunluğa ulaşmamış bir eş(koca) eşine uyguladığı şiddet ile ne kadar sevgi doludur? ne kadar saygılıdır? Ne kadar erdemlidir?
Bu yazı 867 defa okunmuştur .