44 YILLIK HOCA’DAN ANNE BABALARA ÖĞÜTLER… - Aile Eğitimi
– Evlendiğiniz adam kadın çocuğunuzun babası annesi olabilir mi, diye ölçüp biçmeden ve de ana babalığa hazır olmadan çocuk sahibi olmayın. Çocuk sahibi olmak ciddi bir iştir. Ortalama 25 yıl kadar yoğun emek ve odaklanma ister.
– Hamileliğinizde iyi beslenin, içki sigara gibi kötü alışkanlıklardan uzak durun. Ruh sağlığınıza maksimum özen gösterin. Ve bebeğinize bilgilenerek hazırlanın.
– Doğumdan sonra bebeğinizi emzirin. Yapılan araştırmalar, ilk 4 ay anne sütü alamayan çocukların zihinsel gelişimlerinin alanlara oranla daha geriden geldiğini gösteriyor. Ve çocuğun bağışıklık sistemi de olumsuz etkilenebiliyor.
– Ayrıca, annenin bebeğine bu şekilde yoğun olarak bakım vermesi, bebeğiyle kurduğu ilişki, emzirmesi, ten teması, göz teması sayesinde “güvenli bağlanma” gerçekleşiyor. Bebek annesinin kendisiyle kurduğu ilişkiyi örnek alarak, “güvenebilirim” diyor ve sonraki bütün ilişkileri anneyle kurduğu bu ilk ilişkiden etkileniyor.
– Ayrıca, bebekler hangi aylarda-yaşlarda hangi gelişim özelliklerini gösteriyor, bunları bilirseniz, bebeğinizin gelişimini (bedensel, zihinsel ve sosyal) daha rahat takip etme şansınız olur.
– Öte yandan bebek için baba da çok önemli. Ve babaların yüzde 65’i çocuklarına yeterince zaman ve emek vermiyor.
Annelerin ise yüzde 70’i çocuklarına yeterli zaman ve emek veriyor. Dolayısıyla, babaları göreve çağırıyoruz.
Çocuğun cinsel kimliğinin oluşmasında da baba çok önemli…
Çocuğun akademik ve sosyal becerilerinin gelişmesinde de baba çok önemli… Baba ailede bir denge unsuru ayrıca; baba anneyi destekleyecek ki, anne de bebeğine daha iyi bir ilişki sunabilsin…
– Okul öncesi eğitim de çok önemli başka bir konu. 3 yaşındaki bir çocuk artık anaokuluna gidebilir, 4 5 yaşında ise çocuğun sosyalleşmesi ve anaokulu ortamında etkin öğrenmeye geçmesi şarttır.
Öte yandan, çocuğun birinci beklentisi huzurdur. Ve çocuğun hayatında başrol anne babanındır. Çocuklarınızı mutlu, huzurlu, sevgi ve güven temelli bir ortamda yetiştirin. Bu şartlar sağlanmadığı sürece anne baba olmayın! Eğer, ister istemez boşanma gibi bir hayat krizi yaşanıyorsa, çocuğa anne babalık yapmaya aynı kalitede devam edin.
– Çocuğun özellikle 0 3 yaşta zengin uyarana ihtiyacı vardır. Çünkü çocuk bu dönemde çok hızlı gelişir ve taklit yoluyla öğrenir. Beyin gelişiminin yüzde 80’i 0 6 yaşta tamamlanıyor. Çocuğa sunduğunuz uyaranların (oyun oyuncak vb gibi) çocuğun ayına yaşına uygun olmasına ve çocukla oyun yoluyla ilişki kurmaya özen gösterin. Al evladım, bunlar oyuncakların, oyna hadi demek, yeterli ve geliştirici değil.
– Bugünün anne babası çok sabırsız… Çocukla geçireceği günde 45 dakikanın bile pazarlığını yapabiliyor, çocukla nitelikli zaman geçiremiyor.
Çünkü hep yapacağı bir sonraki işin peşinde, çocuğa sabırla odaklanamıyor. Oysa göz göze diz dize, çocukla iletişim kurmak üzere, anne baba çocukla kitap okuyabilir, resim yapabilir, parkta yaprak toplayabilir ve çocukla konuşabilir…
Çocuğun gülen yüze, olumlu geri bildirimlere, yeterli ve sabırlı zaman ayırmaya ihtiyacı var.
Unutmayalım ki, çocuklar oyun yoluyla öğrenirler. Ayrıca, anne-baba ile çocuk arasındaki ilişki çocuğa verilen bakım üzerinden yürür.
– Anneler, çocuğum hırçın ya da saldırgan, diye şikâyet ediyor.
Saldırganlık dürtüsü çocukta vardır.
Bunun pozitif yollarla boşaltmamamız halinde, çocuk bu saldırganlığı saçını çekerek, kaşını yolarak gösterir.
Ya da çevresine zarar verir, antisosyal özellikler sergiler. Bunlar olmasın istiyorsak, çocuğun enerjisini boşaltmasına zemin yaratacağız, su oyunları çok yararlıdır örneğin… Çocuklara yaşıtlarıyla bir arada olabileceği ortamlar sunulmalı, sevdiği alanlara yönelmesi için imkân tanınmalı. Enerji boşaltımı şarttır.
– Kitaplarımda yazdım, 3 aylık çocuk şunu yapmalıdır, 6 aylık çocuk bunu yapmalıdır diye…
Yapmıyorsa, mutlaka uzmana danışılmalı, ama her çocuk da tektir, dolayısıyla her çocuğun kendine özgü de bir gelişim çizgisi vardır.
Çocuğun gelişim aşamalarını takip edelim, ama çocuğun biricikliğini de unutmayalım.
Çocuğun gelişimiyle ilgili herhangi bir şüpheniz varsa, sadece çocuk doktorundan değil, çocuk nöroloğundan da yardım isteyin.
– Çocuklar düzen severler, sınırlara ihtiyaç duyarlar. Anne baba çocuk ilişkisinde sorun varsa, bu sorun çocuğun yemek yeme, tuvalet ve uyku meselelerine yansır. Çocuk aile ilişkilerini tıpkı bir ayna gibi yansıtır. Yemek yemez, uyku sorunları yaşar, tuvalet alışkanlığı kazanmaz. İyi ilişkiler sorunları azaltır.
– Mükemmeliyetçi ve titiz ebeveyn olmaya çalışmayın, bu tutum ailede ilişki problemlerine zemin hazırlar.
– Çocuğa tuvalet alışkanlığı kazandırmak için acele etmeyin, çocuk anneye tuvalet alışkanlığı kazanmak üzere uyarı verir.
Çocukla aranızda olumlu ilişki varsa çocuk sinyal verecektir. Çocukla iyi ilişkiniz yoksa çocuk sizi cezalandırmak üzere, sinyal vermeyecektir.
Tabii, çocuğun gelişimi de buna uygun olmalıdır. Bazı çocuklar az uyur, az yemek yer, bazı çocuk 2 yaşında bırakır bezini, bazısı 3…
Her çocuk kendine özgü zekâ ve kişilik özellikleri sayesinde kendine özgü yollarla öğrenir. Çocukla iyi ilişkiler kurun ve çocuğu her zaman destekleyin.
– Çocuğun verdiği olumsuz sinyalllerden de korkmayın.
Bunlar da çocuğun sağlıklı olduğunun bir göstergesidir. Yaşam inişli çıkışlıdır, çocukluk ve gençlik de öyle…
Yaramazlık ve hırçınlık da bir sinyaldir, çocuk ihtiyaçlarının karşılanması için, “Ben buradayım” diyordur, sinyali veriyordur anne babaya…
Yaramazlık bahane, çocuk daima ihtiyaçlarının karşılanmasını ister. Karşılanmazsa, yemek yeme, uyku ve tuvalet alışkanlıklarını kazanmış olsa bile geri gidebilir. Bu geri gidişler doğru değerlendirilip ele alınmalıdır.
– Çocukla ilişkide söz değil eylem önemli; çocuklarımıza daima örnek oluyoruz.
Anne köpekten korkuyorsa, bunu söylemese de çocuk bunu bilir.
Ve çocuk da köpekten korkar.
Üstelik çocuklar çok da naif varlıklardır. ‘99 depreminde bir sürü çocuk, “Ben yaramazlık yapmıştım o yüzden cezalandırıldım” dedi, bu çocuklar 3 yaş civarındaydı.
– Anne babanın birbiriyle ilişkisi çocuğun cinsel eğitiminin temelini oluşturur. Anne babanın birbirine saygılı sevgili ilişkisi, çocuğun ileriki ilişkileri için örnektir.
– Anne babalıktan ve çocukla birliktelikten keyif alın; çocuğunuzla oyun oynayın, birebir özel zamanlar geçirin ve bundan keyif alın.
– Annenin yerini bakıcının tutması mümkün değildir. Hiç değilse ilk 1 yıl çocuğa anne bakımı verilmelidir.
Bu bebek için çok hayatidir. Çünkü bebek “güvenli bağlanma” deneyimi için anneye ihtiyaç duyar.