Petrole değil vergiye zam yapıldı – Güngör Uras
Ana sayfa Sabah Gazetesi Petrole değil vergiye zam yapıldı
Petrole değil vergiye zam yapıldı
16 Temmuz 1997 , admin	, Sende yorum yap
Almadan vermek Tanri’ya mahsustur. Devlet baba, birilerinden para almadan birilerine para veremez. Memura, emekliye zam vermek, sigorta açiklarini kapatmak, çay, pancar, bugday parasini ödemek için devlet babanin paraya ihtiyaci var.
Bu para ya “banknot basilarak” ödenecek ya da “vergilere zam yapilarak” ödenecek. Bunlar vergi zanimi, petrol vergisi zammi, KDV artisi, köprü ücreti ayarlamasidir.
Yok mudur bunun baska çaresi? Vardir… Ülkede her kesim, üretime katkisi ölçüsünde katma degerden pay alir. Üretim arttikça, kisi ve kuruluslar katma deger artisi sagladikça bu artisi paylasirlar. Iste bu dengeli gelisme, adil gelir dagilimi, gerçek refah artisi olur.
Petrol vergisi artti KDV de artacak
Bütçenin 6 aylik açigi 750 trilyon lira iken, Sosyal Sigortalar Kurumu, Bag-Kur ve Emekli Sandigi 750 trilyon lira yardim beklerken, Ziraat Bankasi tefeci faizi ile para toplayip memur maasi ödedigi için yerlerde sürünür hale gelmisken, memur maasina yapilan yüzde 35 zam nereden çikacak? Gökten para mi yagacak? Pancar parasi, bugday parasi, findik parasi nereden ödenecek?
Halkimiza gerçek anlatilmadigindan, merhametli halkimiz “Ona da verin, buna da verin, daha çok verin!..” diyerek “isteyenlere” alkis tutuyor. Sonra bu paranin kendi cebinden çikmaya basladigini görünce de, “Vay benim paralar nereye gidiyor” diye
Devlet baba bugüne kadar vereceklerini verdi… Simdi faturayi ödeme zamanidir. Petrol vergisi artti. Hiç merak etmeyiniz KDV de artacak… Köprü bileti de, yol ücreti de artacak. Rakiya da zam gelecek. Ben felaket haberi vermiyorum. Olacaklari anlatiyorum.
Zam baska / Vergi baska
Petrol ürünlerine, petrol fiyatlarindaki ve dolardaki degisim nedeniyle simdiye kadar her ay yüzde 5 zam yapilirdi. Bu gene devam edecek. Bu defaki zammin kaynagi fiyat ayarlamasindan degil, vergi ayarlamasindan.
Akaryakit Tüketim Vergisi (ATV) bütçenin önemli kaynaklarindan biridir. Bu yil sonuna kadar bu kaynaktan “normalde” 540 trilyon lira gelir bekleniyordu. Simdi vergi ayarlamasi ile yil sonuna kadar (saglamindan-garantili) 125-150 trilyon lira daha kaynak gelecek.
Bu para da memurlara yapilan zammin getirdigi yaklasik 175 trilyon liralik faturanin bir bölümünü karsilayacak.
Ham petrol Türkiye’ye getirilir. Rafineride islenir. Bundan benzin, motorin, gazyagi, likit gaz (tüpgaz) gibi ürünler elde edilir. Bu ürünler rafinerinin kapisindan çikarken, devlet baba hem KDV alir hem de ATV (Akaryakit Tüketim Vergisi) alir. Her üründen alinan vergi farklidir. Örnegin süper ve normal benzinin rafineriden çikis fiyati üzerinden eskiden yüzde 190 vergi almiyordu.
Bu vergi yüzde 280’e yükseltildi. Buna karsilik tüpgaz kullanicilarim korumak için tüpgazin (likit petrol gazinin) rafineri çikis fiyati üzerinden yüzde 20 oraninda vergi aliniyordu. Bu vergi simdi yüzde 40 oldu.
Petrolde ödenen 100 liranin 73 lirasi vergi
Benzin alirken petrol satis istasyonuna ödenen her 100 liranin, sadece 16.60 lirasi ham petrol ve rafineri ücreti. 10.00 lirasi, nakliye, fire ve petrol satis istasyonu kazanci. Kalan 73.40 lirasi vergi. KDV ve ATV gibi vergiler. Yüz liralik benzin faturasinda 73 lira vergi olur mu? Olur. Bu oran ingiltere’de, italya’da yüzde 76, Fransa’da yüzde 79, Yunanistan ve Belçika’da yüzde 74 dolayinda. Açik anlatimiyla bizdeki vergi yükü de Avrupa ülkeleri ortalamasina ulasti. Petrolün dünya fiyati belli. Rafineri gideri her ülkede ayni. Vergiler de birbirine benze-yince, petrol her ülkede benzer fi-
Bizde ilginç bir uygulama, benzinin pompa fiyatinin devlet baba tarafindan belirlenmesi. Devlet baba pompa fiyatini belir-liyor. Satis Istasyonu isletenlerin fiyattan alacaklari pay belli. Vergi yükü belli. O zaman petrol fiyatindaki ve dolar fiyatindaki dalgalanma dogrudan rafinerileri “vuruyor”. Türkiye’de satilan petrolün yüzde 85’ini bir KIT olan TÜPRAS karsiliyor.
TÜPRAS su anda ham petrolün variline 17.6 dolar (tonuna 128 dolar) ödüyor. 11 Temmuz 1997 tarihinde ortalama ürün maliyeti ton basina 135.9 dolar. Ayni gün, devlet babanin belirledigi fiyattan ortalama rafineri çikis fiyati ton basina 134.3 dolar idi. Demek ki o gün TÜPRAS zararina satis yapmis. TÜPRAS’in son yillardaki zararlarinin kaynagi da iste bu fiyatlama sistemi.
Sayfa Sabah Gazetesi. Etiket Petrole değil vergiye zam yapıldı
Gidenler mi partizan gelenler mi partizan?
Elektriğin yarısını sanayi kullanıyor