ERK HABER>Yeni teknolojiler ihale gerektiriyor mu?
Kadıköy’de faaliyet gösteren İstanbul Erzurumlular Kültür ve Dayanışma Vakfında yapılan olağan genel kurulda A. Hadi Atalar başkanlığa seçildi. Yapımına 50 yıl önce başlanan, sulama ve enerji amaçlı tasarlanan ve günümüze kadar 3 kez revize edilen Söylemez Barajı, AK Parti Erzurum Milletvekili Zehra Taşkesenlioğlu’nun girişimleriyle 2017 yılı yatırım programına alındı. Resmi Gazete’de yayınlanan karar bölge çiftçisini sevince boğdu. Yeni teknolojiler ihale gerektiriyor mu?
Kanal 7 Medya Grubu Planlama ve Teknik Daire Başkanı Muzaffer Şafak 4.5G'ye geçtiğimiz şu günlerde gelişen yeni teknolojilerin Türkiye'de Televizyon ve Radyonun geleceğini nasıl etkileyeceğini ulke.com.tr'ye anlattı...
Gelişen yeni teknolojiler Türkiye'de Televizyon ve Radyo'nun geleceğini nasıl etkiliyor? Bu soruyu uzmanına sorduk. Kanal 7 Medya Grubu Planlama ve Teknik Daire Başkanı Muzaffer Şafak RTÜK'ün sayısal karasal Televizyon ve Radyo ihalesini yapmasının teknik nedenlerden dolayı uygun olmayacağını ulke.com.tr'ye anlattı... GELİŞEN YENİ TEKNOLOJİLER IŞIĞINDA TÜRKİYE’DE TELEVİZYON VE RADYONUN GELECEĞİ TELEVİZYON :
Analog yayın tekniğinden digital’e, karasal analog yayından Sayısal Karasal’a, uydu tekniğine İptv, OTT ve güncel olarak 4.5 g kadar gelişme göstermiştir.
İzleyici ve dinleyicilerin tercihleri , kabulleri, sosyal medyanın her geçen gün farklılaşması ve yeni seçenekler sunmasıyla klasik medya izleme alışkanlıklarının da değiştiğini görmekteyiz.
Yayınların başladığı tarihten son 5 yıla kadar her bir iletim tekniğinin ayrı ayrı değerlendirilmesine karşılık günümüzde yakınsama diye tanımlandığı şekliyle iletim teknikleri daha birleşik hal almaya başlamıştır. Özetle her türlü verinin digital’e dönmesi ve/veya dönüştürülmesi sonucunda tüm verilerin daha az kapasite ile daha ekonomik iletilir hale getirilmesi için yeni ürünler, yeni teknikler oluşturulmaktadır.
10 yıl içinde iletim tekniklerinin değişmesinin yanı sıra içerik çözünürlüklerinin artması daha kaliteli içeriklerin üretilmesi için stüdyo cihazlarının yüksek çözünürlüklü HD yayın haline getirilmesi için yapılan çalışmalar sonucunda ülkemizde de 2014 yılından itibaren HD yayınlar başlamıştır.
Görüntü teknolojilerindeki hızlı gelişmeler ve görüntü çözünürlüğün her geçen gün artması. HD den, 4 K’ ya geçilmesinin ardından kısa süre sonra 8 K görüntü kalitesinin konuşulmasına başlamıştır. 4 K yayınlar yurt dışında bir süredir devam etmektedir. Deneme olarak ülkemizde de TRT’ bu yayınlara başlamıştır. 4 K TV alıcıları ise uygun fiyatlı satılmaya başlamıştır. Kısa süre içinde ulusal TV kanallarının bu formatta yayına başlaması mümkün hale gelecektir.
Görüntü çözünürlüğü 4K olan bu yayınları karasal olarak vericilerle iletmek için yüksek bant genişliklerine ihtiyaç duymaktadır. Halihazırda kullanılan UHF bandının 21-69 kanallarından 61-69 kanalları GSM tahsis edilmesiyle bu band daha da azalmıştır.
Mevcut bu banttan HD yayınları iletmek zor olmasına rağmen çok sayıdaki 4K yayınları iletmek ise neredeyse imkansız hale gelecektir.
Ne Yapılmalıdır ? EBU raporlarında ve diğer sunumlardan da gördüğümüz gibi Avrupa’da karasal ve kablo yayınlarında yüksek çözünürlükle birlikte ve çok sayıdaki TV yayınlarının iletiminde yaşanan kapasite sorunları nedeniyle hızlı olmamakla birlikte bu mecralarda penetrasyonun azaldığını görmekteyiz.
Birkaç örnek verecek olursak Avrupa genelinde penetrasyon oranları :
karasal yayın Analog / DVB-T / T2 2006 da %45 2013 te % 33 ‘e , Kablo analog ve digital olarak 2006 da %31, 2013 te %26 ya gerilemiş, buna mukabil Uydu 2006 da % 23 , 2013 te ise %32 ulaşmıştır. IPTV, OTT teknikleri ise son 5 yıl içinde yaygınlaşmaya başlamasına rağmen hızla penetrasyonu artmaktadır. Türkiye’de ise ; analog karasal yayın 2010 da %32 2014 te %3 , Kablo analog abone sayısı 1.248 K digital 692 K , Uydu 2010 da % 68 2104 % 96 olmuştur ayrıca büyük iki uydu platformunda abone sayıları hızla artmaktadır. Bu verilerden Televizyon yayıncılığında karasal ve kablo iletiminin azaldığı uydu ve diğer internet tabanlı sistemlerle birlikte GSM üzerinden iletiminin de yaygınlaştığını görebiliriz.
Ayni şekilde Ülkemizde de sayısal karasal yayıncılığın başlamamış olması ve analog karasal yayınlar üzerinden HD yayınların iletilememesi nedeniyle uydu yayınlarının sayısı ve penetrasyonu artmıştır. Tahminlere göre uydudan yayın izleyenlerin oranı %95 geçmiştir. İzleyiciler, tercihlerini uydu ve diğer iletim mecraları olan, broadband , internet ,OTT, IPTV teknikleri ile son yıllarda GSM üzerinden 4 G / 5 G ve üzeri teknikle her türlü verinin kesintisiz, yüksek çözünürlüklü ve yüksek hızlarda iletmenin mümkün olduğu ayrıca, iletim ve taşınabilirliğin yanı sıra interaktif erişimin sağladığı kolaylıkları seçmektedir.
Ayrıca, Televizyon ve Radyo iletiminin sayısal karasal network ile yapılması, Televizyon yayın sayısı ve içerik çözünürlüklerinin artmasının yanı sıra yayıncı için işletme zorlukları ve maliyetlere ilave olarak izleyicinin satın alacağı set üstü kutularının fiyatları nedeniyle de ekonomik olmayacağı açıktır.
Ülkemizde Televizyon yayıncılığında olduğu gibi Radyo yayıncılığında da karasal yayınlar 1992 den bu yana analog olarak iletilmektedir. Radyo yayıncılığı, özellikle metropollerde yayın yapan çok sayıda radyo kuruluşu nedeniyle çeşitli sorunlarla karşı karşıyadır. İstanbul ilinde Çamlıca emisyonundan yayın yapan yaklaşık 105 adet radyo mucizevi şekilde 200 Khz aralıkla yıllardır yayınlarını sürdürmeye çalışmaktadır. Kabul edilen Radyo verici frekans aralığı en az 300 Khz olmalıdır. Buna rağmen bir çok bölgede yayınların karışması parazit( interferans) şikayetleri, diğer komşu bölgelerden merkeze erişen yayınlara ilave olarak yayın işletme giderlerinin yükselmesinin yanı sıra radyo dinlemenin her geçen gün azalması da bu sorunlara ilave edilebilir.
Bunların sonucu olarak radyo yayıncılığı her geçen gün zorlukla yapılır hale gelmektedir. Özellikle yerel radyo kuruluşları yeterli geliri sağlayamaması nedeniyle birer ikişer kapanmaktadır. Televizyonda karasal penetrasyonda azalma görülürken Radyoda bu durum Televizyondaki kadar dramatik değildir. Bu konuda yine Avrupa ülkelerindeki radyo yayıncılığına bakarsak, 2016 yılında yayımlanan ve 21 ülkeyi kapsayan EBU raporundaki verilere göre bazı ülkelerde analog karasal yayınların devam ettiği bazı ülkelerde ise sayısal karasal yayına yıllar önce geçtikleri halde pentrasyonun yükselmediği görülmektedir.
Rapordan alıntı yaparak, sayısal karasal radyo yayını yapan Avrupa ülkelerinden bir kısmı : Danimarka başlangıç 2002 / penetrasyon %46 –Almanya 2011 / %11 - İsviçre 1999 / %43 İngiltere 1995 / %54 – Fransa 2014 / teknik kapsama %19 – Norveç 1995 / %60 Verilere baktığımızda Avrupa’da da sayısal karasal yayıncılığın istenen ölçüde yaygınlaşamadığını görmekteyiz.
Peki hangi sistemi seçmeliyiz ? Hangi radyo tekniği ülkemiz için yararlı olacak ? Sayısal karasal TV yayıncılığında teknik tercih belliyken, Radyoda bu durum biraz daha karışık bir hal almaktadır. Kısaca DAB+ / DRM + / HD Radyo olarak 3 Teknolojinin kullanıldığını görüyoruz. Sayısal karasal yayında seçilecek radyo teknolojisinin önemli olduğu, Avrupa’da çeşitli sebeplerle yeterli uygulama alanı bulamamış olan HD radyo tekniğinin yanı sıra yine oldukça yaygın olan DAB+ iyi incelenmesi gerekecektir. Sayısal karasal radyo yayınına başlanmasıyla radyo yayıncı sayısının artacağı yayın kalitesinin yükseleceği interferansların olmayacaktır.
Ancak , sektördeki mali sıkıntılar, işletme giderleri, yıllık frekans kira bedelleri, radyo sektörüne girecek ilave yayıncılar, verici yatırımları , SFN için aylık uydu giderleri, dinleyicinin satın alması gereken sayısal radyo alıcı fiyatları gibi sorunlara ilave olarak radyo gelirlerinin azalması zorlukla ayakta duran özellikle yerel radyoculuğu sıkıntıya düşürecektir.
Böyle bir durumda dinleyiciyi tercihte bulunmaya zorlamak karasal yayınlara olan ilgisini azalabilir, hatta dinleyicinin tercihini internet üzerinden iletilen çok sayıdaki radyo yayınlarından yana kullanmasına sebep olabilir.
Ülkemizde ve Avrupa’da yakın gelecekte Sayısal karasal vericilerle iletilecek yüksek çözünürlüklü ve çok sayıda Televizyon ve Radyo yayınını, iletmek ,izlemek ve dinlemek akıllı telefon ve tabletlerle birlikte 4.5 G nin yaygınlaşmasıyla ekonomik olmaktan çıkacaktır.
Özetle, yüksek çözünürlüklü görüntü ve seslerin sayısal karasal olarak iletiminde karşılaşılan kapasite sorunları nedeniyle uygulanması mümkün görülmemektedir. Bu nedenlerle RTÜK sayısal karasal Televizyon ve Radyo ihalesini yapmasının teknik nedenlerden dolayı uygun olmayacağını düşünmekteyiz. Kaynak: ulke.com.tr
Anahtar Kelimeler:ERZURUM, HABER, ERKHABER