Birleşik Metal-İş - Anatüzük - Sendikanın Yapısı
Sendika Merkez Genel Kurulu, sendikanın en üst ve en yetkili karar organıdır. Şube Genel Kurullarından seçilen (250) iki yüz elli delege ile doğal delegelerden oluşur.
a) Genel Yönetim Kurulu ile Merkez Denetleme Kurulunun asıl üyeleri, bu sıfatları devam ettiği sürece kendi genel kurullarına delege olarak katılırlar.
ç) Yukarıdaki (a), (b), (c) fıkralarında belirlenen delegeler toplamı ile delege tam sayısı arasındaki fark kadar delege (c) fıkrası uyarınca yapılan bölme işlemleri sonucu en çok artık üyesi bulunanlardan başlamak üzere şubelere birer delege daha olmak üzere bölüştürülür. Bu bölüşümden sonra da eksik delege kalırsa, işbu eksik delege sayısı en çok üyeli şubelerden başlayarak her şubeye birer delegelik daha verilmek suretiyle delege tam sayısı tamamlanır.
d) Her şube genel kurulunda, genel kurula karar alındığı tarihteki aidat ödeyen şube üye sayısının anahtar üye sayısına bölünerek bulunacak sayının %50 fazlası kadar sendika merkez genel kurul delegesi, şube genel kuruluna katılma hakkı bulunanlar arasından gizli oyla seçilir.
e) Toplu İş Sözleşmesi yürürlükte iken işyeri geçici olarak tatil edildiğinden iş akdinin devam etmesine rağmen aidat ödemeyenler, bir önceki dönem için TİS imzalanan işyerlerinde yetki için başvurulmuş olmasına rağmen henüz Toplu İş Sözleşmesi imzalanamadığından ötürü aidat ödemeyenler, yeni örgütlenilen ya da bir önceki dönem toplu sözleşme imzalanmamış işyerlerinde yetki belgesi gelmiş olmasına rağmen henüz toplu sözleşme imzalanmadığı için aidat ödemeyenler , Grev ya da lokavt nedeniyle aidat ödeyemeyenler, Aidat ödeyen üye gibi delege tespitinde göz önüne alınırlar.
f) Merkez Genel Kuruluna katılacak delegeler, genel kurul çağrı tarihindeki üye durumuna göre yukarıdaki hesaplama ile ve şube genel kurulları seçim tutanakları esas alınarak Genel Yönetim Kurulu ve Şube Başkanlarının ortak kararıyla belirlenir.
Tesbit edilen delegelerden herhangi bir nedenle delegelikten düşmüş olanlarla delegelikten ayrılanların yerine ilgili şube genel kurulu seçim tutanaklarındaki oy sırasına göre en çok oy alandan başlanarak delege olarak çağırılır. Delege sıfatı bir sonraki genel kurulda yeni delege seçimi yapılıncaya kadar devam eder.
Merkez Genel Kurulu üçüncü yıl içinde sendika genel merkezinin bulunduğu ilde Genel Yönetim Kurulunun saptayacağı yer, gün ve saatte toplanır. Genel Yönetim Kurulu tarafından hazırlanan genel kurul toplantısının gündemi, yer, gün ve saati en az onbeş gün önce o mahalde yayınlanan iki gazete ile ilan edilir. Ayrıca mahallin en büyük mülki amirine yazı ile bildirilir.
İki genel kurul toplantısı arasındaki döneme ait faaliyet ve hesap raporu ile denetleme kurulu raporu ve gelecek döneme ait bütçe teklifi genel kurula katılacaklara, toplantı tarihinden onbeş gün önce gönderilir.
İlk toplantıda yeter sayı sağlanamazsa, ikinci toplantı en çok onbeş gün sonraya bırakılır. Yine mülki amire bildirilir ve mahallinde yayınlanan iki gazetede ilan edilir. Ancak, ikinci toplantıya katılanların sayısı, delege tam sayısının üçte birinden az olamaz.
Genel kurul toplantısı mülki amire bildirilen yer, gün ve saatte hükümet komiseri gelmese dahi yapılır. Bu halde keyfiyet derhal mülki amire bildirilir.
c) Genel Yönetim ve Merkez Denetleme Kurulu raporlarını görüşmek ve ibra etmek,
d) Gerekli taşınmaz malların satın alınması veya mevcut taşınmaz malların satılması hususunda Genel Yönetim Kuruluna yetki vermek,
Sendikanın feshi halinde 2821 sayılı Sendikalar Yasasının 46'ıncı maddesi uygulanır.
k) Sendika organlarında görev alan yöneticilere verilecek ücretler ile ödenek, yolluk ve tazminatları tesbit etmek,
n) Mevzuat veya tüzük gereğince Merkez Genel Kurulu tarafından yapılması belirtilen diğer işlemleri yerine getirmek ve başka bir organa bırakılmamış konuları karara bağlamak.
ç) Türkçe okur-yazar olmak,
d) Yukarıdaki fıkralarda belirlenenler dışında 2821 sayılı Sendikalar Yasasında yöneticilik için öngörülen koşullara ve niteliklere sahip olmak,
e) Sendika ilke ve amaçları doğrultusunda üretken olmak,
Sendika Genel Yönetim Kurulu, Merkez Genel Kurulu tarafından, genel kurulu oluşturan delegeler arasından seçilecek bir Genel Başkan, dört üye olmak üzere beş asıl üyeden oluşur.
3- Ana tüzük değişiklik önerilerini hazırlayıp Merkez Genel Kuruluna sunmak, Anatüzüğü yorumlamak ve uygulamak,
19- Gerekli taşınmaz malların satın alınması veya mevcut taşınmaz malların satılması hususunda alınan Merkez Genel Kurul kararı uyarınca gerekli işlemleri yapmak ve bu işlemlerin yapılması hususunda görevlendirilecekleri tesbit etmek,
26- Merkez Genel Kurul kararları doğrultusunda şube açmak, birleştirmek, kapatmak ve Başkanlar Kurulunun önerisi dikkate alınarak şubeye bağlanacak işyerlerini saptamak ve değiştirmek,
28- Genel Yönetim Kurulunun belirleyeceği iki kurul üyesi ve konusuna göre ilgili bir sendika personeli tarafından hazırlanan tesbit ve öneri tutanağını inceleyerek demirbaşların terkinine (satış-imha vs.) veya şubelere devrine karar vermek,
Sendika adına yazılı ve sözlü açıklamalarda bulunur.
Genel Yönetim Kurulu, Başkanlar Kurulu, Genel Temsilciler Kurulu ve sendika bünyesinde genel hükümler içesinde kurulacak tüm komisyonlara başkanlık eder, gerektiğinde bu komisyonların başkanlığını Genel Yönetim Kurulu üyelerinden herhangi birisine devreder.
2- GENEL BAŞKAN VEKİLİ :
a) Genel Başkanın yokluğunda onu temsil eder, görevlerini yerine getirir ve yetkilerini kullanır.
b) Genel Başkanın ve sendika organlarının vereceği görevleri yerine getirir.
c) Sendikanın ve üyelerin karşılaşacağı hukuki ve adli sorunların çözümü için hukuk çevreleri ve en başta avukatlarla birlikte çaba gösterir, bu konuda gerekli girişimlere bulunur,
d) Ulusal ve uluslararası hukukla ilgili mevzuat araştırmaları yapar, yaptırır.
e) Dünya, ülke, işkolu, işyerleri ve üyelerin sorunlarıyla ilgili araştırmalar yaptırır ve bunlara ilişkin çözüm önerileri üretilmesini sağlar, Genel Başkan Vekili, çalışmalarından dolayı Genel Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.
3- GENEL SEKRETER :
a) Genel Başkan ve Genel Başkan Vekilinin bulunmadığı zamanlarda onun görevlerini yerine getirir ve yetkilerini kullanır.
b) Genel Sekreter, Genel Yönetim Kuruluna ilişkin her türlü yazışmanın yapılması, gerekli dosyaların tutulması, kararların karar defterine yazılması ve dağıtımının sağlanması ile görevli ve sorumludur.
ç) Sendika Merkez Genel Kurulu, Yönetim Kurulu, Başkanlar Kurulu ve Genel Temsilciler Kurulu toplantılarının gündemini hazırlayarak yönetim kuruluna sunar, görüşülmesini sağlar.
d) Merkez Genel Kurulu, Başkanlar Kurulu, Genel Yönetim Kurulu ve Genel Temsilciler Kurulu kararlarının yerine getirilmesini sağlar.
e) Sendikanın uluslararası kuruluşlarla ilişkilerini yürütür.
h) Sendika Genel Yönetim Kurulu üyelerinin sendikalar kanununun 42. maddesi uyarınca düzenleyip notere verecekleri mal bildirimine ait noterden aldıkları belgeleri Genel Yönetim Kurulu karar defterinin özel bir sayfasına yazar ve bu belgeleri denetçilere vererek Genel Yönetim Kurulu karar defterini denetçilere imzalatır. Genel Sekreter çalışmalarından dolayı Genel Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.
4- TOPLU-İŞ SÖZLEŞMESİ DAİRE BAŞKANI :
a) Toplu iş sözleşmesi ile ilgili araştırma çalışmaları yapar ve toplu iş sözleşmesi görüşmelerini yürütür.
b) Toplu iş sözleşmesi görüşmeleri sonucu çıkabilecek uyuşmazlıkları, arabulucu çalışmalarını, anlaşma ya da grev kararına kadar yürütür.
d) Toplu iş sözleşmesi ve yasalarla ilgili olarak üye şikayet ve uyuşmazlıklarını izler ve sonuçlandırır. Toplu İş Sözleşmesi Daire Başkanı çalışmalarından dolayı Genel Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.
5- MALİ DAİRE BAŞKANI :
f) Genel Yönetim Kurulu Üyelerinden biri ile birlikte çift imza ile bankalardan para çeker, zorunlu giderleri karşılamak üzere sendika kasasında 100.000.000-TL. para bulundurulmasını sağlar.
g) Sendikalar Kanununun 61. maddesi uyarınca sendika aidatının kesilmesi için üye işçilerin listelerinin zamanında işverenlere gönderilmesini sağlar ve işverenlerce sendika aidatının üye ücretlerinden kesilip zamanında sendikaya gönderilmesini temin için her türlü işlemleri yapar.
h) Sendikalar Yasasının 51. maddesi uyarınca her hesap veya bütçe devresine ait bilanço ve hesaplarıyla çalışma ve denetleme raporlarını ait olduğu dönemi izleyen üç ay içinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına ve ayrıca bağlı bulunduğu konfederasyona gönderir. Mali Daire Başkanı çalışmalarından dolayı Genel Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.
b) İşçilerin, üye kayıtları ve üyelikten ayrılmalarına ilişkin işlemleri gözetir, sendikanın üyelik arşivini düzenler, bu işle ilgili görevleri yönetir. Üye envanterlerini çıkarır, üyeliği kesinleşen işçinin üye kayıt fişinin birer nüshasının onbeş gün içinde Çalışma Bakanlığına, işçinin çalıştığı işyerinin bağlı bulunduğu Bölge Müdürlüğüne gönderilmesini, Sendikalar Kanununun 22. maddesi esasları dahilinde sağlar.
g) Ülke ve işkolundaki gelişmeleri takip ederek örgütlenme faaliyetlerini geliştirecek çalışmalar yapar. Örgütlenme Daire Başkanı çalışmalarından dolayı Genel Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.
7- EĞİTİM,BASIN,YAYIN VE TANITIM DAİRE BAŞKANI :
e) Sendika gazetesinin ve diğer süreli yayın organlarının zamanında yayınlanmasını, dağıtımını planlar, örgütler,
f) Sendikanın ulusal ve yerel basınla ilişkilerini kurar, geliştirir, kamuoyunu oluşturan çevreler nezdinde girişim ve etkinlikler planlar, Genel Yönetim Kurulunun onayı ile sendikanın tanıtımını yapar. Eğitim, Basın, Yayın ve Tanıtım Daire Başkanı çalışmalarından dolayı Genel Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.
b) Genel Başkanın yokluğunda yazışmalar, Genel Başkan yerine Genel Başkan Vekili tarafından, Genel Başkan Vekilinin yokluğunda Genel Sekreter tarafından imzalanır.
Merkez Denetleme Kurulu asıl üyeleri yapacakları ilk toplantıda kendi aralarından bir başkan ve bir raportör seçerler. Merkez Denetleme Kurulu üç ayda bir sendika genel merkezinde toplanıp sendika çalışmalarını denetlemeye mecburdurlar. Denetlemenin yapılabilmesi için kurul üyelerinden en az iki denetçinin bir araya gelmesi şarttır. Merkez Denetleme Kurulu kararlarını oy çokluğu ile alır. Oylarda eşitlik halinde başkanın katıldığı taraf çoğunluğu sağlamış sayılır. Merkez Denetleme Kurulu toplantılarına yalnız asıl üyeler katılır. Asıl üyelerden bir veya birkaçının kurul üyeliğinden ayrılması halinde Merkez Denetleme Kurulu Başkanı yedek üye seçimindeki en çok oy alandan başlamak suretiyle sırayla yedekleri göreve çağırır. Denetçiler denetimlerini sendika merkezinde yaparlar, sendikaya ait evrak veya defterleri sendika genel merkezinden dışarıya çıkaramazlar.
b) Merkez Denetleme Kurulu yapacağı idari ve mali denetimde yönetim ve işleyişin, gelir giderlerin, bunlarla ilgili işlemlerin kanun, tüzük ve genel kurul kararlarına uygun olup olmadığını inceler. Ara raporunu sendika Genel Başkanlığına, Başkanlar Kuruluna ve Temsilciler Kuruluna verir. Devre sonu raporunu da Merkez Genel Kuruluna sunar.
c) Merkez Denetleme Kurulu yaptığı denetleme ve incelemeler sırasında sendikanın mali işlerinde usulsüzlük veya yolsuzluk gördüğü takdirde durumu Genel Yönetim Kurulu Başkanlığına bir raporla birlikte bildirir. Soruşturmayı derinleştirmek üzere lüzum gördüğü takdirde yukarıda belirtilen fiili veya fiilleri işleyenlerin geçici olarak görevden el çektirilmelerini ister.
Merkez Disiplin Kurulu, sendika şubesi disiplin kurulları tarafından sendika üyeleri hakkında verilen ve ilgililerince itirazen incelenmesi istenilen şube disiplin kurulu kararlarını inceler, sonucunu gereğinin yapılması için sendika şubesi başkanlığına gönderir. Merkez Disiplin Kurulu, şube disiplin kurulları tarafından sendikadan ihracı gerektiren suçlar hakkında hazırlanan raporları inceler, görüşünü de belirleyerek Merkez Genel Kuruluna sunar.
d) Başkanlar Kurulu, sendikal çalışmalarla ilgili değerlendirmeler yapar. Dünya, yurt ve işkolu düzeyinde gelişmeleri dikkate alır inceler, görüş ve öneriler oluşturur.