Şeyhülislam Ebussuud Efendi ve hristiyan ilahıyatçı John Calvin, Prof. Dr. Mete GÜNDOĞAN, Mirat Haber | Gelişen Olaylara İslami Bakış - Farkımız yorumlarımızda...
Osmanlı İmparatorluğunda para vakıfları ile ilgili tartışmalar, para vakıflarının hem sayı hem de nakit akçe miktarı bakımından artış gösterdiği 1500’lü yılların ortalarında daha da şiddetlenmiştir. Rumeli Kazaskerliği yapan Çivizade Muhittin Mehmet Efendi, uzun münakaşalar ve uğraşlar neticesinde para vakıflarını yasaklatmıştır. Para vakıflarını, Allah’ın açıkça haram (yasak) kıldığı faiz ile iştigal ettiği için yasaklatmıştır. Ancak aynı dönemde Ebussuud Efendi ise para vakıflarıyla ilgili risalesini kaleme alarak para vakfı uygulamasını savunmuştur.
Ancak burada çok şaşırtıcı olan iş, Müslümanların faizi (ribayı) örfe dayalı olarak kabul etmesidir! Nitekim hem İbni Kemal Efendi’nin hem de Ebussuud Efendi’nin uygun görme gerekçeleri ‘bunun artık yerleşik ve değiştirilemez bir işlem olduğu’nu kabul etmelerine dayanmaktadır. Halbuki Kur’an-ı Kerim’de faiz ile ilgili hükümler, hiçbir tevile ihtiyaç bırakmayacak kadar çok açık ve muhkemdir. Kısacası, örf ve adetler muhkem emirlerin önüne geçmiştir. Bugün de benzer mantık ile hareket edilmektedir. Denilmektedir ki; ‘onca bankalar, finans kurumları, işletmeler, krediler vs. vs. köklü bir örf ve gelenek oluşturmuştur. Bu, ha deyince değişmez! Zamanla belki!’.
Ebussuud Efendi Döneminde, medreselerde (günümüz ifadesiyle üniversitelerde) yapılan reform hareketleridir. Bu dönemde medreselerde aklî ve müspet bilimler programlardan çıkarılmış, yalnızca dinî ve fıkhi (hukukî) bilimler öğretilmiştir. Bu döneme kadar medreselerde hikmet ile dinî bilimleri uzlaştıran b/ilim adamları vardı. Ancak Ebussuud Efendi’nin bu konudaki kararı ile medreselerde fen b/ilimleri 'bunlar felsefedir' diye kaldırılıp, yerlerine fıkıh vs. dersleri konulmuştur. Böylece b/ilim alanı fakirleşmiştir. Günümüze kadar da bu fakirleşme devam etmiştir. Bugün dünyadaki gelişmeleri okuyamayan ve anlayamayan bir din bilginleri topluluğu oluşmuştur. Örneğin, bugün ilahiyat fakültelerinde matematik okutulmaz. Hâlbuki ‘Mantık’ın temeli matematik, ‘Felsefe’nin temeli de mantıktır. Matematik bilmeyen ‘Mantık’ okuyamaz, mantık bilmeyen de ‘Felsefe’ okuyamaz. Sanılanın aksine, matematik en çok sosyal bilimcilere lazım olan bir disiplindir. Matematiğin Fen Bilimlerinde (mühendislikte) kullanılması için geometri ile tamamlanması gerekmektedir. Mühendisliğin temelini tasarım, onun da temelini geometri oluşturur.
Trump’ın Tehdidine Karşı ‘İncirlik’ Kozu Kullanılsın
Ekonomiyi Batıran 'Borca Dayalı Para Sistemi'dir'