Aşgabatly saglyk işgärleri. Bezeg suraty
Türkmen kardiology öz gomoseksuallygy hakynda gürrüň bereninden soň, Türkmenistan üçin uly galmagala öwrülen waka bilen baglylykda, ıurduň Saglygy goraıyş we derman senagaty ministrligi saglyk işgärleriniň arasynda däp bolmadyk jynsy ugurly adamlary ıüze çykarmak tagallalaryny etmäge başlandy diıip, “Türkmenistanyň Hronikasy” neşiri ıerli habarçylaryna salgylanyp habar berıär.
Bu çäre Azatlyk radiosynyň Türkmenistandaky LGBT jemgyıetiniň agzalarynyň ıüzbe-ıüz bolıan kynçylyklary barada 24 ıaşyndaky kardiolog Kasymbaerdi Garaıewiň ykbaly bilen bagly çap eden maglumatlarynyň yz ıanyna gabat geldi.
Türkmenabatda geçirilen ıygnakda çykyş eden polisiıa işgäri raıatlaryň bu hili "jenaıatlardan" habarly bolup, olar barada häkimiıetlere habar bermezliginiň hem "jenaıatdygyny”, kimde-kim däp bolmadyk jynsy ugurly adamlary bilıän bolsa, olar barada polisiıa habar bermelidigini, özlerine mälim bolan jenaıat barada habar bermedik adamlaryň kanun esasynda jogapkärçilige çekilıändigini hem ıatlatdy.
TH-nyň maglumatyna görä, Saglygy goraıyş ministrliginiň welaıat bölümleriniň ählisinde bu meselä bagyşlanan ıygnaklar geçirildi we diňe bir mesele - “öz ahlaksyz hereketleri bilen biziň hünärimizi (lukmançylygy – red. belligi) masgaralan wraç” hakynda gürrüň edildi.
Şeıle ıygnaklaryň biri 28-nji oktıabrda Türkmenabat şäherinde ıerleşıän welaıat saglygy goraıyş bölüminde (ozalky oblast saglygy goraıyş edarasy) geçirildi.
Adam hukuklaryny goraıan “Türkmen inisiatiwasy” guramasynyň neşiri bu ıygnaga welaıatyň saglyk edaralarynyň işgärleriniň çagyrylandygyny habar berıär.
Tribunada sebitiň saglygy saklaıyş ıolbaşçylaryndan başga, hukuk goraıyş gurluşlarynyň wekilleri, welaıat häkiminiň hukuk meseleleri boıunça orunbasary hem boldy.
İygnagy alyp baryjylar gürrüňi edilıän mesele boıunça türkmen dilinde degişli sözleri saılap alyp bilmän, örän oňaısyz boldular. Görnüşinden, Aşgabatdan lukmanlaryň arasyndaky geıleri we lesbianlary ıüze çykarmak barada görkezme gelipdir diıip, habarda aıdylıar.
TH-nyň maglumatyna görä, ıygnak netijesinde iki hepdäniň içinde saglyk işgärlerini, şepagat uıalaryndan başlap, şäher sanepidemologiıa stansiıalarynyň baş lukmanlaryna çenli, ähli hünärmeni jynsy gatnaşyk esasynda geçıän keselçilikleri ıüze çykarmak üçin barlagdan geçirmek kararyna gelindi.
Şol bir wagtda, haısy günlerde haısy saglyk edaralarynyň işgärleriniň gan barlagyndan greçiriljekdigini görkezıän tertip ıazgysy hem taııarlandy.
Elbetde, saglyk analizi pully we her barlagdan geçen saglyk işgäri öz jübüsinden 270 manat töleg tölemeli bolar.
Şeıle-de, obalardaky saglyk edaralarynyň işgärlerine öz berkidilen 14-50 ıaş aralygyndaky ıaşaıjylaryny gözden geçirmek tabşyryldy.
"Saglyk" žurnaly prezidentiň suraty bolmasa çykmaıar.
TH bu hili ıygnaklaryň Mary welaıatynyň saglygy goraıyş bölüminde hem geçirilendigini, ıöne bu duşuşyk barada anyk maglumatlary alyp bilmändigini habar berıär.
Bu çäreler Azatlygyň 21-nji oktıabrda Türkmenistandaky azlyklaryň, hususan-da däp bolmadyk jynsy ugurly adamlaryň kynçylyklary barada çap eden habaryndan soň, resmi taıdan açyk reaksiıa bilidirlmezden, aşaklykdan görülıäne meňzeıär.
Azatlyk ilki, howpsuzlyk aladalary sebäpli, özüniň geıdigini açyk aıtmak we bu mesele boıunça açyk pikir alyşmalara başlamak islän ıigidiň adyny üıtgedip çap etmek kararyna geldi.
24-nji oktıabrda 24 ıaşyndaky kardiolog polisiıa çagyryldy.
Şondan soň Azatlyk K.Garaıew bilen aragatnaşygyny ıitirdi we onuň nirede we nähili ıagdaıda saklanylıandygyny näbelliligi, raıatlarynyň türmelerde ıitirim bolmagy we ol ıerden käte diňe ölüp çykmagy bilen bilinıän Türkmenistanda öz jynsy ugruny açyk aıdan erkegiň ykbaly barada “çuňňur aladalaryň” bildirilmegine alyp geldi.
Türkmenistanyň Jenaıat kodeksinde erkek bilen erkegiň arasyndaky jynsy gatnaşyk jenaıat hasaplanıar.
Kodeksiň 135-nji maddasynda (Beçebazlyk) aıdylmagyna görä, “erkek adam bilen zyna eden erkek adama iki ıyldan bäş ıyla çenli möhlete belli bir ıerde ıaşamak borjuny ıüklemek bilen ıa-da ıüklemän, iki ıyla çenli azatlykdan mahrum etmek jezasy berilıär”.