Türkiye’de çok iyi bilinen Pont-à-Mousson pik boruları ile PAM-GLOBAL® pik boruları arasında ne fark var?
Tamamen aynı borular, sadece satış merkezi değişti. Üretim tesisleri eskiden olduğu gibi yine Fransa’da yer alıyor. Zaten PAM da Pont-à-Mousson’un kısaltması. Marka ismi, globalleşen dünyaya uygun şekilde PAM-GLOBAL® olarak değişti.
Neden hâlâ pik boru?
Öncelikle pik boru uzun ömürlü ve dayanıklıdır. Yanmaz ve yangını iletmez, yüksek yüzey yoğunluğu sayesinde sessizdir. Betonla neredeyse aynı olan genleşme katsayısı sayesinde de sorunsuz betonlama yapılır ve sıcaklık değişimlerinden etkilenmediği için genleşme soketi gibi pahalı aksesuarlara gerek duymaz. PAM-GLOBAL® pik boruları De Lavaud yöntemine göre imal edilmeleri ve ısıl işleme tabi tutulmaları dolayısıyla esnektirler; kolay kesilir, zor kırılırlar. Etkin iç ve dış kaplamaları korozyona karşı üstün dayanıklılık sağlar.
Pik borunun kullanım alanları nelerdir?
Yangına dirençli, dayanıklı, uzun ömürlü, sessiz ve bakım gerektirmeyen PAM-GLOBAL® pik döküm atık su borularının başlıca kullanım alanları şunlardır: • İş Merkezleri / Otoparkla • Oteller / Site ve apartmanlar • Kamu Binaları / Alışveriş Merkezleri • Hastaneler / Fabrikalar • Okullar / Spor salonları ve stadyumlar
PAM-GLOBAL® pik borularının kaplaması korozyona ne derece dayanıklı?
PAM-GLOBAL® borularında kullanılan kaplama, yılların getirdiği tecrübe ile geliştirilmiş, çift bileşenli epoksi reçine bazlı özel bir kaplamadır (130µm). EN 877 standardının gerektirdiği testleri ve daha ötesini kolaylıkla geçmektedir (örn. standardın gerektirdiği 350 saatlik tuzlu su püskürtme testi dayanımına karşı 1500 saatlik dayanım). Dolayısıyla korozyona karşı mükemmel koruma sağlanmaktadır.
Fittings ve kelepçelerin korozyona dayanıklılık derecesi nedir?
Bir atık su tesisatında boru, fittings ve kelepçeler sistemin birbirini tamamlayan parçalarıdır. Sistemin herhangi bir parçası daha düşük kalitede olursa, sistemin de kalitesi otomatik olarak düşecektir, çünkü zincir en zayıf halkasından kırılır. Dolayısıyla fittingslerin de borularla aynı kalite seviyesinde olması çok önemlidir. Bunu sağlayabilmek için PAM-GLOBAL® fittingslerinin kaplamasında, otomobil endüstrisinde karoseri kaplamalarında kullanılan katoforoz elektro daldırma yöntemi kullanılmaktadır. Bu yöntemle fittingsler önce fosfatlanır, sonra da epoksi kaplaması yapılıp fırınlanır. Normal daldırma yöntemiyle yapılacak kaplamada, kaplama kalınlığı için bir standart tutturulması çok zordur. Fittingse yapıştığı kadarıyla, homojen olmayan minimum bir kaplama, EN 877 standartlarına uymayacağı, gibi korozyon korumasında da yeterli olmayacaktır. PAM-GLOBAL® kelepçeleri de, boru ve fittingsler gibi yüksek kalite anlayışıyla üretilmektedir ve tüm gerekli sertifikalara sahiptir. Bu şekilde PAM-GLOBAL® pik döküm atık su sistemi en iyi şekilde tamamlanmaktadır.
Standart kelepçeleriniz daha önce kullanılan kelepçelere göre biraz daha farklı. Bu değişimin sebebi nedir?
Piyasadaki mevcut PAM-GLOBAL® Rapid kelepçeler, lastik contalarının kapalı olmasından dolayı R90 yangın testlerinde denenmiş ve başarılı sonuçlar vermiştir. Artan yangın güvenliği zorunluluğu ve yetkili kuruluşlardan tescilli kalite ve güvenilirliği sonucunda, PAM-GLOBAL® Rapid kelepçeler standart olarak kullanılmaya başlanmıştır. 2009 yılında geliştirilip piyasaya sürülen yeni nesil PAM-GLOBAL® Rapid NG kelepçeler ise kaliteyi bir adım daha ileri götürmektedir.
Pik borunun malzeme özelliğinden dolayı yanmayacağı aşikâr. Binalarda gerekli yangın önlemlerini sağlamak için, kat geçişlerinde kurulumu zahmetli ve yüksek maliyetli yangın setlerinin kullanılması gerektiği doğru mu?
Kesinlikle yanlış bir söylenti. Her şeyden önce, ses yalıtımı gözetilmiyorsa, boru döşendikten sonra kalan boşlukları betonlayarak yangın önlemini almış olursunuz. Bu yöntem resmi makamlarca da onaylanmış bir çözümdür (MLAR 4.2.3). Eğer ses yalıtımı gözetilecekse, geçiş boşlukları yönetmeliklerde belirtilen özelliklerdeki bir yalıtım maddesiyle (örn. taş yünü) kataloğumuzda da belirtilen kalınlık ve uzunlukta doldurulmalı, geri kalan boşluk ise betonlanmalıdır. Görüldüğü gibi, pahalı yangın önleme aksesuarlarına, ekstra maliyetli setlere veya zahmetli işlemlere ihtiyaç duyulmaz. PAM-GLOBAL® pik döküm atık su sistemleri, yanmayan, yangını iletmeyen ve zehirli gaz salımı yapmayan malzemelerdir. Yangın önlemi gözetilecek bir binada mutlaka kullanılması gerekmektedir.
Yangından korunma önlemlerine ilişkin olarak yönetmelik ne diyor?
Bakanlar Kurulu’nun 27.11.2007 gün ve 2007/12937 sayılı kararı ile 19.12.2007 tarih ve 26735 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik’in İkinci Kısım, Dördüncü Bölüm, Madde 29’un 4. bendi uyarınca: “Yüksek binalarda ıslak hacimlerden geçen branşman boruları hariç olmak üzere, 70 mm’den daha büyük çaplı tesisat borularının en az zor alevlenici malzemeden olması gerekir.” Yönetmelik, A1 yanıcılık sınıfını şöyle tanımlamaktadır: “A1 sınıfı malzemeler, tam gelişmiş yangını da kapsayan yanmanın herhangi bir kademesinde yanmaya katkıda bulunmazlar. Bu sebeple, otomatik olarak bu malzemelerin daha aşağı sınıflar için belirlenen bütün özellikleri yeterince sağladığı kabul edilir.” Yönetmelik’e göre “Test edilmeye gerek olmadan yanıcılık sınıfı A1 olarak değerlendirilen malzemeler” arasında “demir” üst sıralarda yer almaktadır. Yine Yönetmelik’in “Yapı Malzemelerinin TS EN 13501-1’e Göre Yanıcılık Sınıfları” başlıklı 2. ekinin Ç maddesine göre ise, A1 HİÇ YANMAZ, A2-s1, d0 ise ZOR YANICI sınıftır. TS EN 13501-1’de, yanıcı özelliği bulunan maddelerin (boru kaplaması) varlığının miktar gözetilmeksizin değerlendirmeye tabi tutulması neticesinde, PAM-GLOBAL® pik döküm boruları A2-s1, d0 sınıfına dahil edilmiştir. Bununla birlikte, PAM-GLOBAL® boru kaplamaları yangına sebebiyet verecek miktarda yanıcı madde içermez; bu nedenle PAM-GLOBAL® boruları Alman standardı DIN 4103’e göre hâlâ A1 sınıfındadır ve HİÇ YANMAZ olarak değerlendirilmektedir.
Peki kaplamalar yangın halinde alev alıp zehirli gaz açığa çıkarmıyor mu?
PAM-GLOBAL® boru ve fittingslerinin kaplama kalınlıkları, insan sağlığını tehdit edebilecek seviye olan 500 µm’nin çok altındadır (dış kaplama 40 µm). Bu yüzdendir ki, Almanya’daki yangın önlemleri kararnamesine göre, acil çıkış yolları ve merdivenlerinde dahi herhangi bir yalıtım gerekmeksizin kullanılabilir. Zaten daha kalın olan kaplama (130 µm) borunun içindedir ve oda içerisine girmez.
Borunun iç yüzeyindeki dalgalı görünüm akış esnasında herhangi bir birikmeye veya tıkanıklığa sebebiyet veriyor mu?
PAM-GLOBAL® pik döküm borunun epoksi kaplamasının dalgalı görünümünün nedeni imalat şeklidir. PAM-GLOBAL® pik borunun bu iç yapısı De Lavaud savurma döküm yönteminden kaynaklanmaktadır. De Lavaud yöntemi, diğer imalat yöntemlerine göre daha gelişmiş bir teknik olup, boruların daha az kırılgan olmasını sağlar. Bu yapı herhangi bir birikmeye veya tıkanıklığa sebebiyet vermez ve mükemmel akış sağlar. Tamamen düz bir iç yüzey kaplaması ile PAM-GLOBAL® epoksi kaplaması testlerle karşılaştırılmış, aynı süre içinde biriken kireç tabakasının her ikisinde de aynı kalınlıkta olduğu tespit edilmiştir (35-40 µm).
“En sessiz boru” olduğunuzu siz de iddia ediyor musunuz?
Son yıllarda piyasadaki pek çok borunun en sessiz olduğu iddia ediliyor. Oysa pik boru, yüksek malzeme yoğunluğu sayesinde doğal olarak sessizdir. Tesisat sistemlerinde esas olarak gürültüye sebep olan ise, boruların doğrudan betonla temas etmesi ve sesin katı-katı yoluyla aktarılmasıdır. İstendiği takdirde PAM-GLOBAL® kelepçe amortisörü kullanılarak betonla temas minimuma indirilir ve 4 l/s’lik akış hızında, 15 dB(A)’lik değerlere erişilebilir (Fraunhofer Enstitüsü’nce tescil edilmiştir).
PAM-GLOBAL® boruları hangi kalite belgelerine sahiptir?
Üretim tesislerimizin ISO 9001 sertifikası ve ürünlerimizin EN 877 standardına tam uygunluğunun sürekli denetim altında olduğuna dair Alman resmi makamlarınca (MPA) verilmiş ÜHP sertifikası mevcuttur. PAM-GLOBAL® üretim tesisleri Çevre Yönetim Sistemi denetiminden de geçmiş, EN ISO 14000:2004 sertifikası almıştır. PAM-GLOBAL® boruları ayrıca Pik Döküm Drenaj Tekniği Kalite Birliği (GEG) tarafından tarafsız kurumlarca denetimi yaptırılan RAL-GZ 698 kriterlerini de yerine getirdiğinden RAL kalite belgesine sahiptir. Bunların yanında İngiltere, Fransa, Rusya gibi pek çok ülke için de yerel sertifikalar ve kalite belgeleri bulunmaktadır.
RAL kalite belgesi ne gibi artılar getirmekte?
Türk Standartları Enstitüsü tarafından da yayınlanan EN 877, pik boru, fittings ve aksesuarlarından oluşan atık su sistemleri için geçerli Avrupa standardıdır. Bu standart, söz konusu sistemler için minimum gereklilikleri belirtmektedir. Pik Döküm Drenaj Tekniği Kalite Birligi (GEG) tarafından verilen RAL kalite kriterleri ise, yapılarda gerekli olan fakat EN 877’de belirtilmemiş unsurları içerir. Bu kriterlerin kontrolleri de, resmi makamlarca, haber verilmeksizin yılda en az 2 kez gerçekleştirilen denetimlerle yapılmaktadır.
Bütün bu saydığımız özellikleri ile sınıfında rakipsiz olan PAM-GLOBAL® pik boruların fiyatları da oldukça avantajlı. Dünyanın en büyük pik boru üreticisi Saint-Gobain, kaliteden ödün vermeden, istikrarlı ve rekabetçi fiyat politikasını Türkiye’de İNKA ile sürdürmektedir.
Pik boruların uygulamadan önce tekrar boyanmasına gerek var mı?
Borulardaki akrilik boya, en üst katmanda tekrar boyanabilen bir astardır. Tekrar boyamaya ancak boru sisteminin görülebilir olduğu noktalarda gereklidir. Her türlü akrilik ya da gliseroftalik boya kullanımı hem metal bakımı ve hem de çevre dostu olduğu için uygun olacaktır. Cila kaplamasından önce, korozyana karşı daha etkili bir birleşim oluşturmak için, boyanacak noktalar yavaşça zımpara kağıdıyla soyulmalıdır. Eğer boya çinko kaplı borularda uygulanacaksa, olası çinko tuzları yavaşça soyulmalıdır.