Gebe Kalma Şansını Artırmak İçin Neler Yapılabilir?
Anasayfa » Bilgi Bankası » Sık Sorulan Sorular
Stres, infertilite üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Örneğin stres, kadının yumurta verememesi anlamına gelen anovülasyona neden olabilir.
İnfertilite ile uğraşmak stresin en önemli kaynağıdır. Yapılan çalışmalar, infertilite nedenli stresin, kanser, AİDS ya da diğer hastalıklarla karşılaştırılacak kadar önemli olduğunu göstermiştir. Tedavi süresince psikoloğumuzdan bu konuda destek almanızı öneririz. Yapılan çalışmalar, stresi azaltmanın başarı şansınızı artırabileceğini göstermiştir.
Eğer sigara kullanıyorsanız, tüm yaşantınız ve üreme sağlığınız için bırakmanızı öneririz. Genel sağlığınız ( örn. Kalp hastalığı, kanser ve krnik akciğer rahatsızlığı) üzerinde olduğu gibi sigara içmenin fertilite üzerinde de olumsuz etkisi olduğu bilinmektedir. Ayrıca gebelik sırasında sigara kullanımı, erken doğum, gelişim geriliği ve diğer komplikasyonların görülme riskini artırır. Alkol
Gebelik planlıyorsanız alkolden tamamen uzak durmanızı tavsiye ederiz. Alkol gebe kalmanızı engelleyebileceği gibi, gebelikte de doğum kusurlarının görülme olasılığını artırır. Yeni yapılmış bir çalışma, ne miktarda olursa olsun alkol alınmasının gebelik şansını düşürdüğü ve düşük riskini artırdığını göstermiştir.
Kafein alımını tamamen bırakmanızı ya da günde kafeinli sadece bir içecek ile sınırlamanızı öneriririz. Yapılan çalışmalar, kafein alımının gebelik şansını düşürdüğü ve düşük riskini artırdığını göstermiştir. Günlük kafein alımının günde < 50 mg. olması önerilmektedir. Kafein, kahve, çay ve çukulatada değişik miktarlarda bulunmaktadır.
Kahve 150-200 mgs/ fincan
Tedavinize başlamadan önce ve tedaviniz sırasında aldığınız tüm ilaçları bize bildirmeniz gerekmektedir. Diğer tüm doktorlarınıza da gebe kalmayı planladığınızı söylemelisiniz. Advil, Aleve, Ibuprofen ve Motrin gibi non-steroidal antienflamatuvar ilaçlar, ovulasyon döneminde alınmamalıdır çünkü bu ilaçlar ovülasyona engel olabilmektedir. Tylanol bu gibi durumlarda iyi bir alternatiftir. Bitkisel ilaçlardan da kaçınılmalıdır çünkü fertilite ve gebelik üzerine etkileri çok iyi bilinmemektedir.
Aşırı kilo- Aşırı kilo ya da gebelik süresince kilo artışı gebelikte diabet, yüksek tansiyon ve pıhtı oluşumu gibi çeşitli komplikasyonların gelişme riskini artırır. Fazla kilolu kadınların kilolu bebek doğurma, zor doğum ve sezeryanla doğuma gerek duyulma eğilimi daha yüksektir. Kilolu kadınlarda, sezeryan sırasında anne ve bebeğin sağlığını tehlikeye atacak boyutta anestezik ve cerrahi komplikasyon gelişme riski de daha yüksektir.
Kadının kilosunun boyu ile uyumlu olup olmadığını belirlemek için vücut kitle indeksi (BMI)' kullanılır. Bir kadının BMI'sı 20-24 arasındaysa normal, 25-29 arasındaysa kilolu, 30-39 arasındaysa yüksek kilolu, 40 ve üzerindeyse aşırı kilolu olarak değerlendirilir.
BMI'si 30'un üzerinde olan bayanlara kilo vermelerini önerip bir diyetisyene yönlendirmekteyiz. BMI'si 40'un üzerinde olan bayanlara ise gebelikten ya da infertilite tedavisinden önce kilo vermelerini tavsiye ediyoruz.
Düşük kilo- Menstrüel fonksiyonun normal şekilde gerçekleşmesi için kişide %22 yağ oranı gerektiğine inanılmaktadır. Beslenme bozuklukları ve aşırı egzersiz çok düşük BMI'ya neden olabilmekte bu da gebelik planlayan kişilerde problem yaratabilecek metabolik ve menstrüel bozukluklara yol açabilmektedir. Yapılan çalışmalar, düşük kilolu kadınların, ortalama 6-8 Ibs aldıktan sonra yarısından fazlasının spontan olarak gebe kaldıklarını göstermiştir.
Folik asit: Gebe kalmayı planlayan kadınların her gün en az 0.4 mg folik asit almalarını tavsiye ediyoruz. Yapılan çalışmalar, gebelik oluşmadan önce folik asit kullanımının, bebeklerde nöral tüp defekti görülme olasılığını neredeyse %50 azalttığını göstermiştir.(Nöral tüp defekti spina bfida'hastalığında olduğu gibi omurga ve kafatasının anormal gelişimidir). Marul, tere otu, ıspanak, ceviz, badem, brokoli, bezelye, kavun, avokado, muz, portakal, lahana, yeşil biber, unlu mamuller ve ekmek çok iyi birer folik asit kaynağıdır. Yeterli folik asit alındığından emin olamıyorsanız, folik asit içeren multivitamin preparatlarını kullanabilirsiniz. Aldığınız preparat 400 mg folik asit içermektedir.
Gebelik planlayan her çiftin HIV testi yaptırmasını öneriyoruz. HIV enfeksiyonunun AIDS'e yolaçtığının bilinmesine rağmen, virüs ile enfekte olan birçok kişi hastalığın semptomları görülmeden önce bir süre normal yaşamlarını sürdürmektedir. Hastalığı taşıdığını bilmeyen kişiler bu sürede seksüel ilişki yoluyla başkalarına da hastalığı geçirebilirler. Hastalığı taşıyan bir kadın doğmamış çocuğuna hastalığı geçirebilir.
Gebelik süresince aşırı olmayan egzersizin yararlı olduğu gösterilmiştir. Kişiye bir egzersiz programı uygulanıyorsa, programa devam edilmesini öneriyoruz. Ancak, tedaviniz sırasında ovaryumları stimüle etmek için kullanılan ilaçlar geçici ovaryum kistlerine yolaçabilir. Bu yüzden, fazla miktarda dikey hareket içeren yoğun egzersiz programlarından (örn. koşma, step, aerobik) kaçınmanızı öneriyoruz. Ayrıca çok yorucu egzersiz, menstrüel siklusun tamamen bozulmasına neden olabilir. Yüzme, bisiklet ve yürüyüş yapılabilir.
Beslenme, gebeliğin oluşması ve devam etmesini etkilemektedir. Fazla kilo, ovaryum fonksiyonlarını bozabilmektedir. Bu yüzden, dengeli bir diyetin yanısıra, normal kilonun korunması için kalori alımı da sınırlandırılmalıdır. Fazla miktarda yağ içeren yiyeceklerden mümkün olduğunca uzak durulmalıdır.
Rutin Jinekolojik Bakım
İnfertilite tedaviniz süresince, rutin jinekolojik muayenelerinize devam etmeniz önemlidir. Yıllık tansiyon kontrolü, fiziksel muayene, pelvik muayene ve Pap smear yaptırılmalıdır. 35-40 yaş arası tüm kadınların bazal bir mamografi çektirmesi önerilmektedir. 40 yaşından sonra ise her kadının 1-2 yılda bir mamografi çektirmesi önerilmektedir.