Küçük Menderes havzasına bakanlıklardan yakın takip
ANKARA - Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Küçük Menderes Nehri Havzası'nın korunması ve su kalitesinin iyileştirilmesi için bakanlıklar, mahalli idareler ile sivil toplum kuruluşlarından oluşan bir takip komisyonu kurulması için harekete geçti. 30’a yakın kurum ve kuruluşun temsilcisinin bulunacağı komisyon, Küçük Menderes Havzasında atık su ve katı atık tesislerinin kurulması, zirai kaynaklı kirliliğin kontrol edilmesi, ağaçlandırma, su kalitesinin izlenmesi, denetim, temiz üretim tekniklerinin yaygınlaştırılması, yapılacak işler için teknik ve ekonomik destek verilmesi çalışmalarını takip edecek.
Orman ve Su İşleri Bakanlığı; Çevre ve Şehircilik, Bilim, Sanayi ve Teknoloji, Gıda, Tarım ve Hayvancılık, Kalkınma, İçişleri bakanlıkları, İzmir ve Aydın valilikleri ile ilgili belediyeler, sanayi ve ticaret odaları ile İller Bankası’na ve Türkiye Belediyeler Birliği’ne bir yazı gönderdi.
Bakan Veysel Eroğlu imzasıyla gönderilen yazıda, Türkiye'deki 25 adet su havzasından öncelikli olarak belirlenen 15’i için Havza Koruma Eylem Planı hazırlandığı belirtildi. Yazıda, “Hazırlanan planların eylem takvimine göre takibi havza önceliklerine göre Bakanlığımız koordinasyonunda yürütülmekte olup, uygulamalarının sağlanması aciliyet arz etmektedir. Bu kapsamda kurum ve kuruluşlarımıza önemli görevler düşmektedir.” denildi. Küçük Menderes Havzası'nın öncelikli havzalar arasında yer aldığına işaret edilen yazıda, kirlenmenin kontrol altına alınması ve kabul edilebilir sınırlar içine çekilebilmesi için birçok çalışma yapıldığı, bu çalışmalar neticesinde 'Küçük Menderes Havzası Koruma Eylem Planı' hazırlandığı ifade edildi. Eylem planında bütün tarafların üzerine düşen görevlerin belirtildiği ve iş takvimine bağlandığı kaydedilen yazıda, istenilen sonuca ulaşılması için eylem takvimindeki uygulamaların neticelendirilmesi gerektiği vurgulandı. Küçük Menderes Havzası Koruma Eylem Planı'nın ana bileşenleri ve sorumluları şöyle:
"Evsel Atıksu Arıtma Tesislerinin Kurulması ve İşletme: Havzadaki yerleşimlerin atıksu arıtma tesislerini kurmaları ve mevzuata uygun olarak çalıştırmaları, Belediye Kanunu ve Çevre Kanunu gereği Belediyelerin mükellefiyetindedir. Bu konuda belediyelerin mesuliyetlerini yerine getirmeleri gerekmektedir.
Münferit Sanayilerin ve Organize Sanayi Bölgelerinin (OSB) Atıksu Arıtma Tesisleri Kurması ve İşletmesi: Çevre Kanunu ve bu kanun kapsamında çıkartılan Yönetmelikler çerçevesinde münferit sanayi tesisleri ve OSB’lerin atıksu arıtma tesislerini kurmaları ve mevzuata uygun olarak çalıştırmaları sanayicilerin ve OSB’lerin mükellefiyetindedir.
Katı ve Tehlikeli Atık İşleme, Geri Kazanma ve Bertaraf Tesisleri: Atık işleme, geri kazanma ve bertaraf tesislerini kurma ve sorumluluk sahasındaki bütün atıkların toplanmasını sağlayarak bu tesisleri işletme faaliyetlerinden Çevre Kanunu ve Belediye Kanunu gereğince belediyeler sorumludur. Bu konuda belediyelerin mesuliyetlerini yerine getirmeleri büyük önem arz etmektedir.
Zirai Kaynaklı Kirliliğin Kontrolü: Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının mesuliyetinde olup, eylem planının ilgili iş kalemindeki faaliyetlerin takibi ve denetimi önemlidir. Zirai kaynaklı toprak kirliliğinin kaynağında kontrolü Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın görev, yetki ve sorumluluğundadır.
Erozyonla Mücadele ve Ağaçlandırma: Erozyonla mücadele ve ağaçlandırma faaliyetleri Orman Genel Müdürlüğü ve Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü tarafından yürütülecektir.
Nehir Su Kalitesinin İzlenmesi: Küçük Menderes Nehrinin sürekli olarak izlenmesi Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yapılacaktır. Mevcut izleme noktalarının değerlendirilmesi ve çevrimiçi izleme noktalarının belirlenmesi ve izleme programının oluşturulması konularında Su Yönetimi Genel Müdürlüğü ile ÇED İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü DSİ’ye teknik destek verecektir.
Denetim ve Yaptırım: Evsel, münferit sanayi, OSB ortak ve diğer bütün atıksu arıtma tesisleri ile katı ve tehlikeli atık işleme, geri kazanma ve bertaraf tesislerinin çevre mevzuatına uygun olarak işletilmesini temin için denetlenmesi, denetim sonucu saptanan usulsüzlüklerin giderilmesi için uygulanacak yaptırımlar hususunda Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın gerekli işlemleri yapması gerekmektedir.
TEKNİK VE EKONOMİK DESTEK
Temiz üretim teknikleri: Kaynakların verimli kullanılması ve su kirliliği ile etkili mücadelede belediyeler, sanayi ve diğer sektörlerde çevre koruma kapasitesinin geliştirilmesi, özellikle zeytin, zeytinyağı gibi sektörlere yönelik özel çevre koruma tedbirlerinin geliştirilmesi, sanayide temiz üretim tekniklerinin yaygınlaştırılması, belediye ve sanayicilerin eğitimleri, belediyelerin idari denetimi ve su/atıksu tarifelerinin düzenlenmesi hususları havzanın iyileştirilmesi ve korunması maksadıyla tedbirlerin geliştirilmesi gerekmekte olup belediye, sanayi ve diğer kuruluşların teknik ve ekonomik açıdan desteklenmesi önem arz etmektedir.”