Amun – Amon
Mısır mitolojisinde Amun-Ra formuna giren büyük tanrılarından biridir. Amun gerçeği ve gizliliği temsil eder. Ra formunda iken de tanrısal ilahiliği daha fazladır. Yaratıcı tanrılar arasında, en fevkaladesidir. Zayıfların ve kişisel dindarlığın baş savunucusudur. Amun, anasız ve babasız olarak Yeni Krallık zamanında kendi kendini yaratmıştır ve bu olay Mısır teolojisindeki büyük olaylardan birisi olmuştur. Amun-Re, İbrani yaratıcı tanrısının aynısıdır, evreni fiziksel olarak meydana getirmemiştir. Amun’un pozisyonu Tanrıların Kralı gibidir. Osiris ile Amun-Re fazla miktarda Mısır Tanrılarında kaydedilmiştir.
Amun, Piramit yazılarındaki kaynaklarda en eskilerde beri bilinmektedir. Tarihöncesi çağlara ait bir tanrı olarak gösterilmektedir ve yaratıcı gücüyle sembolize edilmiştir. Başlangıçta dini bir konseptti ve Eski Mısırlıların mitinde havada olarak tanımlanmıştır. Bazı bölgesel kabartmalarda bu tasvirler farklılık göstermektedir. Tebes’te, Amun yaşam enerjisiyle ilişkilendirilmiş ve Ba’nın parçasından yaratılmıştır. Bu bölgelerde I. Ara Periyot’a kadar Amun’a ibadet edilmiştir. Böylece de tanrıların babası ünvanını alan bir yaratıcı olarak da devam etmiştir. Ogdoad (8 büyük tanrı)’dan önceki kabartmalarda bu değişiklik gösterilmiştir.
18. Hanedanlık kurucusu Hiksosları Mısır’dan kovunca onların başkenti olan Tebes, Mısırlılar için çok önemli bir şehir olmuş ve yeni hanedanlığın başkenti ilan edilmişti. Tebes’in yerel koruyucu tanrısı Amun bu yüzden milletçe önemli hale gelmişti. Yeni hanedanlığın firavunlarının başarılı girişimlerinin tamamın Amun’a ithaf edilmişti. Firavunlar da servetlerini ve ganimetlerinin çoğunu Amun’a ait tapınaklar yaparak harcamışlardı. Bu hanedanlık zamanında Mısır’ın kültürel rönesansı için ilerlemeler olmuştur. Ayrıca ticaret yeniden ele alınmış ve mimari tasarımlar bir kademe ileri seviyeye ulaşmıştı.
Yunan periyodunda (ilk zamanlarında) çoğu özellikler Amun-Re’ye atfedilmişti. Bronz taşlara sakallı bir insan başı, vücudu şahin kanatlarından oluşan ve bacakları insan, parmakları da aslanpençesi şeklinde yapılmıştır. Sonraki zamanlarda dört el, kol ve kanatla güçlendirilmiştir.