Forum: Tür Kavramı geniş açıklaması - Çılgın Biyologlar-Türkiye'nin Popüler Biyolog Destek ve Biyoloji Sitesi
Çılgın Biyologlar-Türkiye'nin Popüler Biyolog Destek ve Biyoloji Sitesi :: Biyoloji Alanları :: Diğer Biyoloji Alanları :: Sistematik
Tür Kavramı geniş açıklaması
Mesaj Tarihi 13-08-2009 11:32
Katılım Tarihi: 20.06.08
[size=14]Benzeri diğer gruplardan çoğalma bakımından izole olmuş, morfolojik olarak ta % 100 ayrılmış, kendi populasyonları içerisindeki bireylerin ise aralarında doğal olarak çiftleşerek (yada eşeysiz olarak) verimli nesiller verebilen taksonomik gruplardır. Türler arasında varolan gen izolasyonu, bunların aynı coğrafik bölgeleri birbirlerine karışmaksızın işgal edebilmelerine yol açar. Tür kavramı üzerine çok tartışma yapılmıştır.
Bazı yakın türlerin aralarında görülen melez bireyler kısır olup verimli nesiller veremezler (kurt ile köpek melezi kurtköpekleri, at ve eşek melezi katır, hayvanlar için basit örneklerdir).
Bir tür içerisinde populasyonları farklı coğrafik alanları işgal eden (allopatrik), morfolojik bakımdan % 70;in üzerinde bir oranda ayırdedici karakterler taşıyan ve ara bölgelerde birbirleriyle çiftleşerek melezler oluşturan topluluklardır. Bir türün alttürleri arasında üreme engeli bulunmaz. Ancak izole olduklarından sürekli kendi içinde ürerler ve daha sonraları yeni bir takson ortaya çıkabilir.
Aynı bölgedeki genetik olmayan faklılıklar sonucu oluşan tür içi populasyonlardır. Bazen varyeteler için ırk terimi de kullanılır.
Kullanılan Tür Kavramları
1. Morfolojik tür kavramı: Buna Linne veya klasik tür kavramı da denir. Cronquist;e göre ;Tür, diğerlerinden sürekli olarak farklı kalan gruplara denir;. Diğer bir deyişle; birbirine fenotip bakımından yeterli derecede benzerlik gösteren fertler topluluğudur.
2. Biyolojik tür kavramı:
Biyolojik tür kavramı, günümüzde sistematikçiler tarafından en çok benimsenen kavramdır. Biyolojik tür; gerek fiili olarak gerekse de potansiyel olarak çiftleşebilen doğal populasyonlardır. Yani türü oluşturan toplulukların 3 önemli özelliği vardır. Bunlar; a. Döl verme topluluklarıdır,
b. Ekolojik bir birimdirler,
c. Genetik bir birimdirler.
3. Genetik tür kavramı
Biyolojik tür kavramına çok yakındır. Buna göre, populasyonun gen akışı ve üreme bakımından izole olması biyolojik bir olaydır. Ama, türü tanımlamanın yolu, populasyonlar veya populasyon grupları arasında genetik farklılığı veya uzaklığı ölçmektir. Türün bireyleri populasyon içinde ortak bir gen havuzunu paylaşır ve yeni neslin bireyleri bir önceki kuşağın gen havuzunun yeniden düzenlenmesiyle ortaya çıkar. Genetik türün zorluğu populasyonlar arasındaki gerçek genetik farklılığı az bilmemizden kaynaklanır.
4. Paleontolojik tür kavramı
Paleontologlar, fosillerle çalıştıklarından, ideal tür ile yetinmeleri zordur. Materyalleri çoğu zaman noksandır. Paleontologlar felsefi bakımdan biyolojik tür kavramına dayanmalarına rağmen, pratikte başka tanım yolları ararlar. Ayrıca fosillerin ortaya çıktıkları, sonra kayboldukları zaman boyutuyla ilgilenirler. Yani fosillere dayanılrak yapılan bir tanımlamadır.
5. Evrimsel tür kavramı
Biyolojik (ve genetik) tür kavramları birçok yönden faydalı olmasına karşın doğrudan evrimi ifade etmez. Biyolojik tür kavramının dayandığı özelikler, genetik tür tanımı evrimsel açıdan önemli olmakla birlikte, doğrudan evrimle ilgili hiçbir ölçüt içermemektedir. Biyolojik tür tanımı, evrimle türememiş bir türe de aynı biçimde uygulanabiler. Evrimsel bir tür, diğerlerinden farklı olarak türeyen (evrilen) ve kendi eşşiz evrimsel rolü ve eğilimleri olan bir nesiller dizisidir.
6. Kıladistik tür kavramı
Evrim soy ağacında internodlar (ara bölgeler) arasında kalan fertlerdir. Evrimsel tür kavramı az sayıda modifikasyonla benimsenir. ;Bir tür, kimliğini diğer nesiller dizisinden farklı tutan ve kendi evrimsel eğilimleri ile tarihi geçmişi olan tek bir atasal ve oğulsal populasyonlar dizisidirBu tanım kıladistik bakış açısını vurgulamakta ve evrimsel tür tanımından çok az farklıdır. Tanımda vurgulanan ;tek bir dizi; kıladogramdaki tek bir dala denk gelmektedir.
7. Biyosistematik tür kavramı
Yukarıda verilen başlıca tür kavramlarına ek olarak, çok sayıda bakış açısı vardır. Bu tür kavramları, Linné hiyerarşinin sınırlarının ötesindeki, üreme ilişkilerin yansıtmaya çalışırlar. Biyosistematik çalışma yapan (Deneysel) taksonomistler birçok sözcük ortaya atmışlardır. Bunların en yaygın olanları ekotip, Ekotür ve Sönotür;tir. Ekotip, yakın akraba ama ekolojik olarak farklı ortamlarda yetişen populasyonları ifade eder. Ekotür; benzer ama oluşturdukları melezlerin canlılığı çok düşüktür; Sönotür ise suni olarak bile çapraz olarak döllenemeyenlerdir.Agregat tür, çeşitli nedenlerle iyi ayırdedilemeyen tür komplekslerini ifade eder, agregat türün öğelerine bazen mikrotür denir.
8. Tipe bağlı tür
Esas olan tip formudur. Tip sabit ve değişmezdir. Bu tipin özelliğini gösteren fertler aynı türdedir. En eski tür tanımları bu grupta toplanır. Tip: Türün isimlendirildiği o türe ait örnelerdir.
9. Nominalist tür (ismen varolan, sembolik)
Doğada esas olan sadece fertlerdir. Yani verilen isimler sembollerdir. Ama fertler gerçektir. Tür doğada gerçek olarak değil düşünce olarak mevcuttur.
DİĞER BAZI TÜR KAVRAMLARI:
Morfolojik olarak birbirine benzeyen bireyler üreme bakımından ayrışmış olabilirler. Bu türlere ikiz türler denir.
Aynı kökenli aynı coğrafik bölgedeki türlere simpatik türler (yayılış alanları karışmış) denir.
Ayrı bölgedeki türlere ise allopatik türler (yayılış alanları birbirinden uzak) denir.
Aynı kökenli fakat alanları birbirine temaslı türlere ise parapatrik türler denir.
Dünyada geniş alanlara yayılmış türlere kozmopolit türler denir.
TÜR;ün nesnel ve evrimsel bir gerçeklik olduğunda kuşku yoktur. Türü diğerlerinden farklı tutan; üreme engelleri olup, gen alışverişini sınırladığı ve türün bütünlüğünü koruduğu için en önemli unsurdur. Burada esas nokta populasyonların, benzerlerinden ayrılmış uyumlu birimler oluşturmasıdır. Bu genetik izolasyondan ötürü türün populasyonları, morfolojik olarak birbirine, diğer türlere benzediğinden, daha fazla benzeyecektir. İşlevsel bakımdan bir türü belirlemede, üreme davranışlarıyla ilgili veriye nadiren sahip olduğumuzdan, türlerin morfolojik benzerliklerini ya da farklılıklarını kullanılırız. Yani, morfolojik farklılıklar genetik ve üreme ilişkilerini de yansıtır.[/size]
*Hazırlayan: Kemal YILDIZ, Yrd. Doç. Dr.* Celal Bayar Üniversitesi - Biyoloji Bölümü, Manisa
Düzenleyen biozafer Düzenleme Tarihi: 13-08-2009 12:22
-Forum Kuralları ve Yönetimi -Site Duyuruları -İstek-Öneri-Şikayet-Eleştiri -Banlanan Üyeler Neden Banlandı? --Adnan Menderes Üniversitesi -Çıkmış Sınav Soruları --Adnan Menderes Üniversitesi --Ankara Üniversitesi -Ders Notları --Akdeniz Üniversitesi --Balıkesir Üniversitesi --Ankara Üniversitesi --Atatürk Üniversitesi --Çukurova Üniversitesi --Dumlupınar Üniversitesi --Erciyes Üniversitesi --Celal Bayar Üniversitesi --Gazi Üniversitesi --Niğde Üniversitesi --Çanakkale Üniversitesi --Çukurova Üniversitesi --Dumlupınar Üniversitesi --Selçuk Üniversitesi --Ege Üniversitesi --Erciyes Üniversitesi --Süleyman Demirel Üniversitesi --Eskişehir Üniversitesi --Selçuk Üniversitesi --Gazi Üniversitesi --Balıkesir Üniversitesi --Pamukkale Üniversitesi --Gaziantep Üniversitesi --Gaziosmanpaşa Üniversitesi --Hacettepe Üniversitesi --Karadeniz Teknik Üniversitesi --Kırıkkale Üniversitesi --Sinop Üniversitesi --Mustafa Kemal Üniversitesi --Niğde Üniversitesi --Ondokuz Mayıs Üniversitesi --Fırat Üniversitesi --Uludağ Üniversitesi --Kocatepe Üniversitesi --Muğla Üniversitesi --Mersin Üniversitesi --Cumhuriyet Üniversitesi --Hangi Üniversiteden? -Muhabbet-Sohbet --Biyo-Komik --Ciddi ve Seviyeli Konular -Biyoloji Bölümü Hakkında --Forum Oyunları -Kongreler-Konferanslar-Seminerler-Aktiviteler --Tanışma-Kaynaşma --Anketler -Üniversite Tanıtım Rehberi --Bilimsel Sohbet -Biyografiler --Bakteriyoloji --Bitki Ekolojisi --Bitki Fizyolojisi --Sitoloji -Anatomi-Morfoloji --Biyomedikal --Tohumlu Bitkiler --Omurgalı Hayvanlar --Genel Kimya --Bitki Anatomisi-Morfolojisi --Hayvan Ekolojisi --Biyoinformatik --Histoloji --Parazitoloji --Tohumsuz Bitkiler --Hayvan Anatomisi-Morfoloji --Organik Kimya -Botanik --Hayvan Fizyolojisi --Omurgasız Hayvanlar --Sitoloji ve Histoloji Sunumları-Dökümanları --Viroloji -Ekoloji --Biyofizik --Botanik Sunumları-Dökümanları --Anatomi-Morfoloji Sunumları-Dökümanları --Fizyoloji Sunumları-Dökümanları --Zooloji Sunumları-Dökümanları --Ekoloji Sunumları-Dökümanları --Mikoloji --Tıbbi Bitkiler --Hayvan Hastalıkları --Mikrobiyoloji Sunumları-Dökümanları --Biyokimya --Biyoteknoloji -Fizyoloji -Mikrobiyoloji --Biyometri -Sitoloji-Histoloji --Diğer Biyoloji Alanları İle İlgili Dökümanlar -Zooloji --Evrim --Endokrinoloji -Diğer Biyoloji Alanları --Embriyoloji -Alan Dışı Dersler --Gelişim biyolojisi --Genetik --Hidrobiyoloji --Moleküler Biyoloji --Paleontoloji --Patoloji --Radyobiyoloji --Sistematik --Tıp --Bitki Anatomisi Lab. -Laboratuar Dersleri - Uygulamalar --Biyokimya Lab. --Bitki Fizyolojisi Lab. --Genetik Lab. --Histoloji Lab. --Mikrobiyoloji Lab. --Omurgasız Hayvanlar Lab. --Omurgalı Hayvanlar Lab. --Sitoloji Lab. --Tohumsuz Bitkiler Lab. --Tohumlu Bitkiler Lab. --Hayvan Fizyoloji Lab. --Patoloji Lab. --Genel Zooloji Lab. --Genel Botanik Lab. --Bitki Embriyolojisi Lab. -Ödev Yardım Bölümü -Tez Destek Bölümü -Proje Destek Bölümü -Yardım-Destek Ünitesi -Biyo-Animasyonlar -Dergiler -Power Point Sunumları -Biyo-Resimler -PDF Dökümanları -Biyo-Videolar -Word Dökümanları -İş İlanları --Üniversitelerdeki İş İmkanları --Milli Eğitim Bakanlığı -İş Alanları Hakkında --Hastanelerdeki İş İmkanları --ÖYP --Adli Tıp --Dersaneler --Diğer --Çift Anadal-Yandal -Eğitim --Formasyon Alma --Genelgeler ve Yönetmelikler --Yüksek Lisans --Doktora --Yurtdışında Eğitim --Stajerlik --TUS Genel --ALES Genel -YDS -İngilizce Kaynaklar-Dökümanlar -İngilizce Ders Videoları -Çöplük
Portakal ağacı geniş yapraklılar grubunda mıdır? Botanik 1 01-04-2014 08:48
Bakteriler (Geniş Kapsamlı) Bakteriyoloji 3 05-05-2011 01:13
Fen ve Edebiyat Fak. İcin Formasyon Acıklaması Biyoloji Bölümü Hakkında 2 22-10-2009 23:06
Simple Present Tense:Geniş Zaman Hareket Cümlesi Devamı [Ders Videosu] İngilizce Ders Videoları 1 15-07-2009 17:01
Simple Present Tense:Geniş Zaman Hareket Cümlesi (does kullanımı)[Ders videosu] İngilizce Ders Videoları 2 04-07-2009 15:35
95,917,408 Tekil Ziyaretçi