Türk Mutfağına Bozcaada'dan Rum Lezzeti: Domates Reçeli
Çanakkale’nin Bozcaada ilçesinde yaşayan Simyon Salto’nun 1968’de üretimine başlanan domates reçeli, Türkiye’nin birçok bölgesine dağıtılarak Türk mutfağındaki yerini aldı.
İş adamı Simyon Salto, Rum kültüründeki eve gelen misafire kahve öncesinde reçel ikram etme geleneğinden yola çıkarak 42 yıl önce adada domates reçeli üretimine başladı. Dönemin zor şartlarına rağmen yaptığı ürünü Türk mutfağına sunan Salto, 1980’li yıllara kadar adaya ulaşımın zorluğu nedeniyle reçelinin tanıtımında sıkıntı yaşadı.
Salto, daha sonra Çanakkale ile Bozcaada arasında başlayan feribot seferleriyle ürününü değişik bölgelere ulaştırmaya başlayınca, domates reçeli Türk mutfağına girdi.
Simyon Salto, domates reçeline insanların ilk yıllarda sıcak bakmadığını ama daha sonra zamanla bu tadın tiryakisi haline geldiklerini söyledi.
Reçelin yaşantılarında hep olduğunu, çocukluğunda eve gelen misafirlere kahve öncesinde tatlı olarak reçel ikram edildiğini ifade eden Salto, bunun eski bir Rum geleneği olduğunu kaydetti. Bu gelenekten yola çıkarak reçel üretimi yapmaya karar verdiğini anlatan Salto, şöyle konuştu:
“Ama bunun insanların dikkatini çekecek bir lezzet olması gerekiyordu. Çünkü gül, vişne ve çilek gibi reçel çeşitleri piyasada zaten mevcuttu. Ben de domates reçeli yapmaya karar verdim. Reçeli, Bozcaada’ya özgü armut domatesinden yapıyoruz. İçinde hiçbir katkı maddesi bulunmuyor. Domateslerin çekirdekleri ayıklanıyor, içine kabuğu soyulmuş badem koyuluyor. Üretime başlayıp ü rünü önce ada halkının beğenisine sunduk ve ilk zamanlar insanlar pek sıcak bakmadı. Ama zamanla domates reçeli hem adada hem de Türkiye’nin birçok bölgesinde vazgeçilmez bir lezzet olarak Türk mutfağındaki yerini aldı. Özellikle Ankara, İstanbul, Bolu ve çevresine çok ürün satıyoruz. Reçelimizi duyan telefonla bize ulaşarak sipariş de veriyor.”
İncir, çilek, gül ve üzüm reçeli üretimi yaptığını da ifade eden Salto, domates reçeline “coğrafi işaret” aldığını, izinsiz üretim yapanlar hakkında gerekli adli işlemleri yapacağını sözlerine ekledi.