Kimler Yalan Söylüyor?
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre nisan ayında Türkiye genelinde 83 bin 610 konutun satışı yapıldı. Bu rakam, geçen yıl aylık 100 bin bandına alışan gayrimenkul sektöründe bir risk olarak görülebilir. Ama asıl risk, hem birilerinin yalan söylemesi hem de faiz oranlarının adeta inadına yüksek tutulmasıdır. Geçen ay satılan konut sayısı bir önceki aya göre yüzde 4.6 azalmış. Bu düşüşte şüphesiz yüzde 1’in üzerinde seyreden kredi faiz oranlarının olumsuz etkisi var. Bunu herkes biliyor. Fark edilmeyen bir konuya dikkatinizi çekmek istiyorum. Nisan ayı konut satışı istatistiklerine bakılırsa, İstanbul geçen ay 17.130 konut satışı ile en yüksek paya (yüzde 20,5) sahip olan ilimiz. Halbuki aynı ay içinde gayrimenkul sektöründe görülmemiş şekilde yeni proje tanıtımı furyası yaşandı. Bizler, hemen hemen hergün bir inşaat şirketinin lansmanına katıldık. Lansman için otellerde yer kalmayınca bazı firmalar gazetecileri satış ofislerinde ağırladı. Emlak editörleri ve bu alanda reklam çalışması yapan arkadaşlarımızla her sabah ya Çırağan Sarayı’nda, ya tanınmış bir başka otelde veya şirketlerin tanıtım ofislerinde benzer söylemleri duyar olduk. Neydi bu söylemler hemen hatırlayalım: -‘’Ön talep süremizde görülmemiş bir ilgiyle karşılaştık.’’ - ‘’Satışa başlamadan listelerimiz dolup taştı’’ – ‘’ Küçük dairelerimizin tümü tükendi’’ - ‘’Yabancıların büyük ilgisiyle karşılaştık’’ Ve nicesi… Dumankaya İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı Uğur Dumankaya, bir algı yanılmasını düzeltti ve ön talepte ismini bildirenlerden geriye dönüş yapıp somut adım atanların oranının binde 2 ile 5 civarında kaldığını belirtti. Bu gerçek ortada iken acaba neden ‘’Çok satıyoruz’’ balonu oluşturuluyor? Tabi ki ilk adımda küçük dairelerin uygun fiyatlı olanları ilgi çekiyor. Ama bu yeterli değil. Yabancıların ilgisinden söz ediliyor. Ancak onların baktıkları değil, satın aldıkları daire sayısı önemli.
Veriler ortada… Nisan ayında 20’nin üzerinde konut projesinin lansmanı yapıldı. Neredeyse 15 bin yeni konut satışa çıktı. Bu sayı TÜİK verilerine göre İstanbul’da bir ay içinde satışı yapılan konut sayısına oldukça yakın. İkinci el piyasasındaki alım satımları ise göz ardı etmek mümkün değil. Peki kim nerede yanılıyor, daha doğrusu kimler kimleri ‘’BÜYÜK İLGİ GÖRÜYORUZ’’ diyerek kandırıyor. Bir taraftan ard arda tanıtımlar yapılırken, öte yanda ilan ve reklam harcamalarında ketum olan şirketler acaba nereden medet umuyor? Doğrusu karşımızda oldukça karışık bir tablo var. Bir yanda reklamsız, masrafsız sadece bülten üzerinden satış yapmak isteyen firmalar, öte yandan bu vatandaşların her davetine koşturan gününün yarısını otel salonlarında, verilecek 5 -10 cümlelik mesaj için geçirmek zorunda kalan medya mensupları… Bari herkes elinin sağlığını alabilse. Herşeyi ajanslar planlıyor. Reklam verilen gazete sayısı üçü beşi geçmiyor. Patronlar adeta bu şirketlere eli mahkum gibi. Halbuki piyasayı iyi koklayan bir patron, reklamı ne zaman kime vereceğini, hangi strateji ile sunum yapılacağını gerekirse röportajını vereceği gazeteciyi PR ya da reklam ajansından iyi bilmeli. Hele hele benzer kalıpta sunulan lansman bilgileri, bültenler ve tanıtım için sürekli aynı mekânların tercihi acaba patronları düşündürmüyor mu? Ajansların iki dudağı arasından çıkacak sözlere göre hareket eden patronların düştükleri yanılgılardan uyanmalarını temenni ediyoruz.
Sırası gelmişken geçen ay diğer illerdeki konut satışlarını da paylaşalım: 9 bin 249 konut satışı (yüzde 11,1) ile Ankara ikinci, 5 bin 181 konut satışı (yüzde 6,2) ile İzmir üçüncü sırada yer almış. Nisanda konut satış sayısının düşük olduğu iller ise sırasıyla 8 konut ile Hakkari, 12 konut ile Ardahan ve 16 konut ile Bayburt oldu.
Türkiye genelindeki konut satışlarının, geçen ay yüzde 44,9'unu ilk defa satılan konutlar oluşturmuş. Nisanda 37 bin 555 konut ilk kez satılmış. İlk satışlarda İstanbul 7 bin 567 konut satışı ile en yüksek paya (yüzde 20,1) sahip. İstanbul’da satılan ikinci el konut sayısı ise 46 bin 55. Nisanda yabancılara sadece 1.554 konut satışı gerçekleşti. Yabancılara yapılan konut satışlarında ilk sırayı 563 konut ile Antalya aldı. Antalya'yı 489 konut satışı ile İstanbul izliyor.
Sonuç olarak; ne ön talep, ne satış ofislerini ziyaret, ne sözleşme ne de PR şirketlerinin sözde seçiciliği tek başına işe yaramıyor. Hele hele traj aldatmacaları hiç işe yaramayabiliyor. Her gazetenin okuyucusu, her bölgenin insanı farklı projelerden haberdar olmak istiyor. Nasıl ki konut alırken kimsenin dini ve kazandığı paranın rengi sorulmuyorsa, pr ve reklam ajanslarının da toplumun her kesimine hitap edebilecek bir bakışla tercihlerini yapmalarında yarar var. Yoksa‘’Çok satıyoruz’’ yalanları gibi birgün onların da yalanları ortaya çıkabilir.