Biyokimya parametrelerinin ölçüm belirsizliğinin hesaplanması [Turk J Bioch]
Turk J Bioch. 2014; 39(4): 538-543 | DOI: 10.5505/tjb.2014.04127
Biyokimya parametrelerinin ölçüm belirsizliğinin hesaplanması
Ceylan Bal1, Muhittin A. Serdar2, Oya Torun Güngör1, Hüseyin Tuğrul Çelik1, Sedat Abuşoğlu3, Nihal Uğuz1, Gönül Erden1, Metin Yıldırımkaya1
1Ankara Numune Eğitim Ve Araştırma Hastanesi, Klinik Biyokimya Laboratuvarı, Ankara
2Gülhane Askeri Tıp Akademisi, Tıbbi Biyokimya Anabilim Dalı, Ankara
3İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Klinik Biyokimya Laboratuvarı, İzmir
AMAÇ: Bu çalışmanın amacı; aynı marka ve model üç ayrı cihazda on adet biyokimya parametresinin ölçüm belirsizliği değerlerinin internal ve eksternal kalite kontrol verilerinden faydalanarak ayrı ayrı hesaplanması ve hesaplanan bu değerlerin Fraser ve CLIA’nın % total izin verilen hata (%TEa) değerleriyle karşılaştırılmasıdır.
YÖNTEMLER: Ölçüm belirsizliği hesabında Nordest kılavuzunda tanımlanan Avrupa Akreditasyon Kılavuzu / 12 /, Avrupa Teknik Raporu No: 1 / 3 / ve ISO / DTS 21748 Rehberi / 8 / baz alınarak oluşturulan ve altı aşamadan oluşan ölçüm belirsizliği hesaplama modeli kullanıldı.
BULGULAR: Kan üre nitrojeninin A cihazı için, potasyumun B cihazı için, albumin, kreatinin, sodyum ve total proteinin A, B ve C cihazları için hesaplanan % TEa değerleri Fraser’ın % TEa değerlerinden yüksek bulundu. Kan üre nitrojeninin A, B ve C cihazları için hesaplanan % TEa değerleri CLIA’nın % TEa değerlerinden yüksek bulundu. Glukoz, AST, kolesterol ve trigliserid için her üç cihazda hesaplanan % TEa değerlerinin CLIA ve Fraser’ın % TEa değerlerini aşmadığı tespit edildi.
SONUÇ: Laboratuvarlar ölçüm belirsizliği hesaplama modelini ve değerlendirme kriterlerini oluşturmalı, cihazlar arasındaki analitik farkı kontrol altına almalıdırlar. Laboratuvarlar ayrıca hedefledikleri %TEa değerlerini geçmeyecek biçimde sonuç vermeli ve bu konuda klinisyeni bilgilendirmelidirler.
Anahtar Kelimeler: Ölçüm belirsizliği, klinik biyokimya, CLIA
Calculation of measurement uncertainty of biochemical parameters
1Ankara Numune Training And Education Hospital, Department Of Biochemistry,ankara, Turkey
2Gulhane Military Medical Academy, Department Of Medical Biochemistry, Ankara, Turkey
3İzmir Training And Education Hospital, Department of Biochemistry, İzmir, Turkey
OBJECTIVE: The aim of this study is the calculation of measurement uncertainty values of ten different biochemical parameters by using internal and external quality control datas with three different, but same model and trademark device and the comparison of these values with Fraser’s and CLIA’s total allowable error % (TEa%) values.
METHODS: In the calculation of measurement uncertainty, six step “uncertainty calculation model”, that is defined in Nordest guide which is based on European Accreditation Guideline / 12 /, European Technical Report: 1 / 3 / and ISO / DTS 21748 Guideline / 8 / was used.
RESULTS: TEa% values of blood urea nitrogen for Device A, potassium values for Device B and albumin, creatinine, sodium and total protein values for Device C were found to be higher when compared to TEa% values of Fraser. TEa% of blood urea nitrogen, which has been calculated for Device A, B and C was found to be higher when compared to TEa% values of CLIA. TEa% values which has been calculated for glucose, AST, cholesterol and triglyceride in each three device was not found to be higher than TEa% values of CLIA and Fraser.
CONCLUSION: Laboratories should establish the model for calculation of uncertainity measurement and evaluation criterias and take the analytical difference between devices under control. Also they should give the results which are not exceeding the targeted TEa% values and should inform the clinicians about it.
Keywords: Measurement uncertainty, clinical chemistry, CLIA
Ceylan Bal, Muhittin A. Serdar, Oya Torun Güngör, Hüseyin Tuğrul Çelik, Sedat Abuşoğlu, Nihal Uğuz, Gönül Erden, Metin Yıldırımkaya. Calculation of measurement uncertainty of biochemical parameters. Turk J Bioch. 2014; 39(4): 538-543
Sorumlu Yazar: Ceylan Bal, Türkiye