mızraklı ilmihal | dertli sözlük
2. abdülhamid tarafından hazırlatılan islamcılık politkasının gereği, millette millet olma ve müslüman kalma bilincini diri tutan ilmihal kitabı. günümüzde yetersiz olduğuna dair sözlerle bolca eleştirilir. ama nasıl eleştiriler. yerine bir şey koymadan herkes başımıza fakih kesilir.
öncelikle bu kiitap ulemaya değil, avama yazılmıştır. dili sadedir. konuların indeksi veya içindekiler kısmı yoktur. bizim anladığımız, daha doğrusu okullarda öğretilen zihin işletim sistemimizle, dağınık olduğuna inanırız. oysa mantık örgüsünü çözmeye çalıştığımızda, bizlerin müslüman kılınması için belli bir dizayn çerçevesinde konuların ele alındığı, bazı kelimelerin hassaten seçildiği göze çarpar. latin alfabesine dönüştürülmüşünü okumaktansa, adam gibi dedemizin okuyup yazdığı islam alfabesini öğrenip, o hali üzre okumak daha keyiflidir.
#32531 zaloglurustem | 9 yıl önce
bunun bir de "mızraksız ilmihal" versiyonu vardır güzel bir Mehmet Efe kitabıdır. Okunasıdır.
#401821 ölüyıkayıcı | 8 yıl önce
mitah-ül cennet (cennetin kapısı) adı ile de meşhur olmuş; 16.yüzyılda yazıldığı tahmin edilen osmanlı dönemindeki en yaygın/meşhur fıkıh kitabı. sıbyan mekteplerinde, camilerde, köy odalarında evlerde bulunan ilmihal osmanlı toplumunda en çok okunan ezberlenen kitaplardan birisiydi. benim kanaatim, kitabı iyice okuyup tahlil etmeden osmanlı/türk toplumunun islam anlayışı, dine bakışı hakkında konuşmak eksik olur.
kitabın latince metni birçok yayınevi tarafından basılmış lakin en güvenilir olan herhalde ismail kara'nın hazırladığı dergah yayınlarından çıkan hali, osmanlıca metin ile birlikte basılmış.
bir kısım alıntılar;
[şapka giymenin küfür olduğu yüzyıllarca anlatılmış, demek ki iskilipli hoca'nın söyledikleri yeni bir mesele değil. tabi böyle bir inancın yerleştiği toplumda şapka inkılabının bu kadar kolay tamimi de üzerinde düşünülmesi gereken bir mesele]
[peygamber efendimiz'e ve onun sünnetine hürmetle alakalı çok kati, kesin hükümler. ecdadın bunlara ne kadar bağlı olduğunu gösteriyor. mealciler ve hadis inkarcılarının kulakları çınlasın. bu şekilde itikatte osmanlılar istikameti muhafaza etmişler. ta ki tanzimata kadar. zaten tanzimat döneminde bu ilmihal sıklıkla tenkit edilecek]
Ve dahi bir adam bir adamın gıybetinde bir şey söylese, yanında birisi" ne lazım gıybet etme" dese, ol adam "bu bir şey midir?" dese kâfir olur demişler, haramı istihsan ettiği (güzel gördüğü) için.
[romatik islamcılar şok.]
[ilme, alimler ve evliyaya verilen ehemmiyet çok yerlerde tekrarlanmış. tasavvufun izleri çokça görülüyor.]
Cümle nâsın üç imamı vardır ki onları bilmek farzdır: Emirde, nehiyde imamımız Kur’an-ı azîmü’ş-şan, şeriatta imamımız Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem hazretleri, nizâm-ı âlemde imamımız padişâh-ı âlem-penâh hazretleridir.
[ ulu'l emre itaat de sıklıkla zikredilmiş, itikatın esaslarından birisi olarak sunulmuş. ]
Bir kimse küfür söylese, bir kişi dahi gülse, gülen dahi kâfir olur. Meğer gülmesi zaruri olsa, öyle olsa küfür değildir
Bu kere Hazreti Resûl-i Ekrem saadetle buyurdular ki: "Ya hatun, ere varmanın dahi sevabın(ı) haber vereyim dinle: "Hangi avret kim eri, Allah senden hoşnut olsun dese altmış yıl ibadet etmekten yeğdir ve erine bir içim su verse bir yıl oruç tutmaktan efdaldir. Erinin döşeğinden kalktığı gibi gusül eylese bin kurban etmişçe sevap bula ve helaline hile etmeden ölse onun için gökte melekler tesbih ederler. Ve helali ile oynasa altmış kul azat etmeden hayırlıdır. Erinin rızkını saklasa ve helalinin (kocasının) akrabasına merhamet (etse) ve beş vakit namazın(ı) kılıp orucun(u) tutsa bin kere Kâbe’ye varmadan efdaldir."
Resûlallah erin hakkı nedir?" dedi. Buyurdular ki: "Sen onu incitir isen Allah'a âsi olursun ve namazın kabul olmaz." Avret ayıttı: "Dahi var mı?". Resûl-i Ekrem ayıttı: "Hangi avret erinden destursuz dışarıya çıksa her adımı başına günah yazılır." Avret ayıttı: "Dahi var mı?". Resûl-i Ekrem ayıttı: "Erine bed söz söylese kıyamette dilini ensesinden çıkaralar". Ol avret ayıttı: "Dahi var mı?". Resûl-i Ekrem buyurdu: "Hangi avret ki malı ola da erinin hacetini bitirmeye, ahırette ol avretin yüzü kara ola." Resûl-i Ekrem buyurdu: "Hangi avret erine söğse yahut karşı (söz) söylese Tamu (Cehennem) içinde dilinden asalar ve hangi avret cengi ve çeğaneye (çalıp oynamaya) varsa (ve)ya bir akçe verse küçük yaşından beri kazandığı sevap mahv ola ve üzerinde olan libasları davacı olup; bizi mübarek günlerde giymedi ve helaline karşı giymedi, haram yerlerde giydi dedikte Hak Taâlâ buyurur: Böyle olan avretleri bin yıl yaksana gerektir
Resûl-i Ekrem buyurur: “Ya Fatıma eğer Allah Taâlâ bir ehadin bir ehade (birinin başka birine) secde etmesini emir buyursa idi ben de avretin erine secde etmesini buyurur idim".
[kadın erkek münasebetleriyle alakalı çoğu nakil halen günümüzde de meşhur lakin bir kısım ulema bunları artık gözardı edip kendince ictihadlar yapıyorlar. buradaki hükümlerin diyanetin yeni ilmihali ile karşılaştırılması ilginç şeyler ortaya çıkarabilir]]
#480804 münkesir | 7 ay önce
Ben, günlerden bir gün, Berlin Dünya Kültürleri Evi’nde Mızraklı İlmihal’de şu yazıyor diye naklettiğimde, salondan hayret nidaları, dehşet tepkileri geldi. Söylediğim şey şuydu: Mızraklı İlmihal’de yazıyor ki; “Lailaheillellah’ın ilk faydası boynu kılıçtan kurtarmasıdır.” Salondakiler bunu, bu sözü boyunlarında hissediverdiler.
ilmihaldeki ilgili kısım;
2. Malı haraçtan (Müslüman bir ülkedeki gayrı müslimlerden alınan toprak vergisi) kurtulur,
#480805 münkesir | 7 ay önce