Filiz Ekme Nedir - Karot / ZİRVE KAROT / Beton Delme / Karot Beton Kesme
Ana sayfaya dön Filiz Ekme Nedir
FİLİZ EKME -ankraj
Yapıların güçlendirme alanında inşaat, alan ,saha , gibi alanların beton elemanıdır.
Filiz ekme bir binanın ek yapımı uygulamasıdır zamanla binanın yerleşimi ile doğa bilecek çatlaklara müsaade etmez. Geçici bir çözüm değildir kalıcı-bakidir ek birleştirici de denilebilir.
UYGULAMASI : İstenilen demir bindirme payı hesaplanarak (en az 80cm) istenilen çaptaki demir, Matkap ucu ile delinerek, temizlemesi yapılır, temizleme işlemine mütaakiben Epoksi kartuş deliğin içine sokulur, donma süreci malzeme ye göre değişken olmakta olup ilave donatı yapılarak çalışmaya devam edilir.
( Q 14 lik demir ekimi için, Q …. lik matkap ucu ile ….cm derinliğinde delik açılır açılan delik………. Temizleme makinesi ile iyice temizlenir.temizlenen deliğin içine …… Epoksi kartuş sıkılarak demir donatısı……..şeklinde sokulur.)
İnşaat sektörü nün genelde ankraj diye hitap ettiği…!! beton-çelik kardeşliğinin önemli mimarlarından bir elemandır.
Civata, rot ,tij, gibi elementlerin filiz ekmedeki uygulamaların aynısı yapılarak matkap delim ebatı değişmekle birlikte aynı uygulamadır.
* İskele tutturmacaları
* İşaret ve korkuluklar
* Metro-tren rayları gibi çok çeşitli dübelle me uygulamalarında bulunulabilir,
Yapılan sistemin diğer elemanlar ile (çelik hasır, kuşak kirişi) uygulanması güvenliği artırmakla beraber maliyeti de arttırır.
Ama önemli olan uzun yıllar boyunca bir daha aynı problemle karşılaşmamak olsa gerek.
Betonermede Kimyasal Ankraj
Betoname yapilara yeni elemanlar eklenmesi, güçlendirme amaci ile çereve aralanna perde duvar konulmasi gibi uygulamalar eski beton ile yeni betonun kaynastirilmasini gerektlrir. Bu kaynasma eski ve yeni betona ank rajlanmis filiz donatilari ile yapilabilir. Yapilara kat eklenmesi sirasinda en üst katin kolonlannda filiz donatilari birakilmamis ise eklenecek katin kolon donatilarinin bir alt kattaki kolonlar içinde ankraj edilmesi gibi uygulamalar da donatilann eski beton çinde ankraj edilmesini gerektirir. Bundan baska betonarme çerçevelerin arasina perde duvar konulmasi biçiminde yapilan takviyelerde perde donatilarinin çerçeve kolon ve kirisleri içinde ankrajida da eski betona yeni donati ekilmesini gerektirir.
Yukarıda sayilan islemler bir anlamda 'yeni donatinin' daha önce dökülmüs 'eski betona' baglanmasini gerektirir.
Bilindigi gibi betonarrrie,donati ile betonun birlikte yük tasimasi demektir. Beton basinç kuvvetlerini, donati da çekme kuvvetlerini tasir. Birlikte yük tasima beton ile donati arasinda tam yapisma, aderans, demektir. Donati, insaat demiri, kendisine gelen çekme kuvvetini beton ile ara yüzeyinde olan yapisma kuvveti ile betona aktanr. Eger donati betona 'yeterli' boyda, uzunlukta, konulmamis ise ya da betonla donati arasindaki yapisma yetersiz ise betonla donati arasindaki aderans kuvveti yetersiz kalir ve demir betondan siyrilir. Eger aderans yeterli yada donati yeterli boyda konulmus ise, donati betondan siyrilmaz, donati kopar. istenilen ikinci durumdur: donati istenilen ya da izin verilen düzeylerde çekme kuvveti ,tasirken betondan siyrilmasin.
Eski betonun içine yeni donati koymak için eski betonda bir delik açilir. Bunun içine 'mekanik' ya da 'kimyasal' ankraj yapilir
Mekanik ankraj özel bir “civatadir”. Üzerine yük geldigi zaman civata yada civata üzerindeki bazi özel disler genlesir ve açilan bu “disler”civata ile delik cidari arasinda sürtünme ve betonda basinç kuvvetleri olusturarak, donatiya gelen çekme juvvetlerini tasirlar.(sekil 1) bu mekanik ankrajdir.
Gerekli Ankraj Boyu
Kimyasai ankrajlama yönteminde önemli noktalardan biri ankraj deliginin ne kadar oldugudur.
Bu derinlik Chronopoulos (1989)'a göre donati çapinin 10 katindan büyük olmali. Ayrica delik çapinin da donati çapindan 5-10 mm kadar daha genls olmasi öneriliyor.
Ohkubo (1991)'e göre ankraj derinligi (7-10) x Demir Çapi , donati çapinin 7-10 kati kadar olabilir.
Ankraj derinligi Cook (1993)'a göre 40Ö do+ hc olarak verilmektedir. Burada do delik çapi, hc (mm) ise koni biçiminde betonun kinlmasi olmasi durumunda olusan koninin derinligidir. Burada hc asagidaki denklemle
hc =t o.p .do/1,84Ö fc ile verilmektedir. Burada t o = kullanilan kimyasal yapistircinin aderans gerilmesi, do = deligin çapi, fc = betonun basinç dayanimidir. Uzunluklar mm, gerilmeler iseN/mm2 cinsindendir.
Cook ( 1993) yukandaki denklemi, aderans dayanimi 6.3 ile 14.6 N/mm2 arasinda degisen kimyasal malzemeler kullanarak yaptigi deneylerden çikarmistir. Delik çapi do’in çubuk çapindan %10-25 daha büyük olmasi istenmektedir. Yukaridaki denklem kullanilirsa 16 mm çapinda donati ve yukarida bellrtilen aderans dayanimlarinda kimyasal malzeme ile yapilan ankrajlarda gerekli ank raj derinligi, bir diger deyisle gömme derinligi (13-19)xdemir çapi kadar olmaktadir. 20 mm donati çapi için gömme derinligi ise (12.5-17.5)xdonati çapi arasinda degismektedir.
Filiz demirlerinin eski betona gömülmesi için kullanilacak malzemenin aderans dayanimi ve eski betonun özellikleri, basinç dayanimi bilinirse aderans için gerekli delik derinligi bu denklem ile daha dogru hesaplanabilir.
Ankrajin Tasiyabilecegi Çekme Kuvveti
Ohkubo ( 1991 )'ya göre ankrajin tasiyabilecegi çekme kuuvveti kinlma biçimine baglidir. lyi bir ankraj yapilmissa kirilma 1'inci tüir olacak, donati akmaya baslayacaktir, tasinan çekme kuvveti de donatinin akma gerilmesi ile en kesit alaninin çarpimina esit olacaktir: Ti=s y.Ao
Eger kinlma betonun ankrajla birlikte bir koni biçiminde çatlamasi seklinde olursa (2'nci tür kinlma) tasinabilecek çekme kuweti T2; T2=0.75fc.Ac
Burada fc mevcut eski, betonun basinç dayanamidir. Ac beton koni kinlma yüzeyinin alanidir ve A = p .le.(le+do) ve le=l - do olmaktadir. 1=Çukurun derinligi , do = ankraj donatsinin çapi ve le=etkili ankraj boyudur. p .do 'dir.
Bir diger kinlma biçimi olan donatinin delikten siyrilarak çikmasi drumunda (3'üncü tip kirilma) çekme kuvveti T3 i belirleyici olan kimyasal malzemenin aderans dayanimidir. T3 =t o.p .do.le
Burada t o= kimyasal malzemenin aderans dayanimi, do = donatinin çapi ve le= yukarida etkili ankraj boyudur.
Ankrajin güvenilir çekme kuvveti tasima gücü olarak hesaplanan bu T kuvvetlerinin en küçügü alinmalidir.
Choronopoulos. M.. P. (1989) 'Load Transfer Mechanisms' 12-14 April l989 CEB/iMOis/METU Seminar on Assesment and Redisign of Reinforced Cocrete Structures izmir
Cook. R.A. (1993) 'Beheviour of Chemically Bonded Anchors Jour. Struc. Engrg. ASCE Vo1.119 No.9 September 1993 pp 2744-2762
Jirse. J.O. (1988) 'Beheviour of Epoxy-Grouted Dowels and Bolts Used for Repair or Strengthening of RC Structures Proceedings of the 9th World Conference on Earthquake Engineering paper no:5-371
Ohkubo, M. (1991) 'Current Japanese System on Seismic Capacitiy and Retrofit Techniques for existing end Post Earthquake Damage inspection and Restoration Techniques' U. of California San Diego La Jolla, Report SSRP-91 /02. May 1991