El Kaide ve Küresel Uzantıları - Bayram Yıldızgil
Siyaset-Politika, Yeraltı Edebiyatı
Erdem Gül, El Kaide ve Küresel Uzantıları'ı inceledi.
İlk kez ABD'de 1997 yılında hazırlanan bir raporda; örgütlü bir grup değil de, çoğunlukla benzer görüşleri taşıyan Sünni aşırıların yer aldığı eylemsel bir merkez olarak tanımlanan El Kaide; 1998 yılında Afrika'da ki bir ABD Büyükelçiliğine gerçekleştirdiği saldırı sonucu FBI raporlarına ilk kez terör örgütü olarak geçmiştir.
Oysaki El Kaide terör örgütü, 1978 yılında Rusya'nın Afganistan'ı işgal etmesiyle birlikte dünya genelinden cihat bölgeleri olarak adlandırılan Çeçenistan Bosna-Hersek, Keşmir, Ogadin, Somali, Irak gibi ülkelere giden şahısların, Usame Bin Ladin öncülüğünde ortaya çıkmış bir oluşumdur.
Kelime anlamı olarak "merkez, üs, kaide, yöntem " gibi anlamlara gelen El Kaide'nin siyasi altyapısı soğuk savaş döneminde özellikle 1970'li yıllarda İslam dünyasında oluşan solcu muhalefete karşı bir alternatif olarak Batı bloğunun da “memnuyetinde” oluşturulmuştur.
Her ne kadar siyasi adımlar 1960'larda atılsa da, El Kaide eylem gücünü, referans olarak aldığı Haricilik, Selefilik ve Vahhabilik akımından gelen kökten, radikal dini motifler esasına dayandırmaktadır.
Öncelikle şunu belirtmek istiyorum ki uluslararası bir konuda, hele ki bu konu da “terör” olunca işiniz gerçekten çok zordur. Bir kere ülkemiz kaynak bakımından çok zayıf, bilgi birikimi olan uzman ve akademik kuruluş sayısı çok az, maddi olarak da bahse konu ülkeleri görüp araştırma yapma şansınız çok zor olunca… Ülkemiz sınırları içerisinde faaliyet gösteren bir terör örgütünü anlatabilirsiniz ama dediğim gibi uluslararası bir örgütü analiz yapmanız, ortaya bir eser çıkarmanız çok zor. Ha bir de bu konularda yazılan kitaplara ilgi hiç yok denecek kadar azken. İnternette yaptığım kısa bir araştırma neticesinde ülkemizde bu konuda yazılmış çok da kaynak olmadığını fark ettim.
Bu şartlar altında Bayram YILDIZGİL’i cesaretinden dolayı kutluyorum. Oldukça genç bir yazar olan Bayram bey meşakkatli bir çalışma neticesinde ortaya faydalı bir eser çıkarmış. Tebrik ediyorum.
Esere gelince; kaynak bakımından kuvvetli, dil olarak akıcı, konu geçişleri mantıklı bir sıra dahilinde, sizi daldan dala atlatmıyor, akademik bilgiler içeren doyurucu bir kitap. Kitapta; terörün tarihsel gelişimi, İslam motifli terör örgütleri tarafından istismar edilen kavramlar, El Kaide’nin ideolojik yapısının oluşumu, küresel uzantıları, gerçekleştirdiği eylemler, ülkemizde alınabilecek tedbirler gibi konuları bulabileceksiniz. Ülkemiz kısmının çok üstünkörü geçildiğini düşünsem de başlangıç olarak, daha önce bu konuda kitap okumamış birisini tatmin edeceği kanaatindeyim. Yazım tarzından belli ki yazarımız bu konularda bizlere eser kazandırmaya devam edecek.
Yeterli mi tabii ki hayır. Ülkemizin bulunduğu coğrafya, meydana gelen terör olaylarının büyük bir kısmının sınırlarımız ve çevre kuşak ülkeleri sınırları içerisinde meydana geldiği, gene bölgemizin dünya siyasi konjektöründeki önemimin önümüzdeki bin yüzyıl daha süreceği göz önüne alındığında, bu tür konularda uzmanlaşmış kadroların oluşturulmasının ve yazılan eser sayısının artırılmasının ülkemiz geleceği için faydalı olacağı kanaatindeyim. Keyifli okumalar dilerim…