Güney Amerika’da bulunan And Dağları’nda yetişen tahıl görüntüsü olan ancak tahıl olmayan kinoa, pancara ya da ıspanağa daha yakın bir bitkidir. Güney Amerika halkı tarafından uzun zamandır kullanılan ve son zamanlarda Türkiye’de de kullanılmaya başlayan kinoa, insanlarda kinoa nedir sorusunu sordurmaya başlamaktadır.
Kinoanın faydaları düşünüldüğünde çok daha fazladır ve bu nedenle 2013 yılında Birleşmiş Milletler tarafından 2013 yılı kinoa yılı ilan etmiştir.
Görüntü olarak tahılı andırsa da kinoa aslında otsu bir bitki olmaktadır. Çok faydalı, besleyici ve etli yaprakları sayesinde zengin bir besin kaynağı olmaktadır. Kinoa bitki olarak bulunsa da aslında tohum haline dönüştürülmekte ve yenen kısmı da tohumları olmaktadır.
Kinoa tohumları, aminoasit ve protein bakımından oldukça zengindir. Proteini içeren temel yapı taşı aminoasit olmakta ve insan vücudunda 20 aminoasitten 9 tanesini bu bitki içermemektedir. Bu aminoasitler et, süt, yoğurt gibi hayvansal gıdalar olmaktadır.
Ancak buna rağmen insan vücudunun üretemediği bu 9 aminoasit kinoa bitkisinin içerisinde yer almaktadır. Bu yüzden bitkisel gıdalar arasında en yüksek proteine sahip bitki de kinoa olmaktadır.
Siyah, kırmızı ve beyaz olmak üzere 3 çeşit kinoa bulunmaktadır.
Bu kinoa çeşitlerinden genellikle beyaz olan daha çok tercih edilmekte ve tüketilmektedir. Genel olarak aktarlarda kolaylıkla bulunabilir. Bu sayede kullanmak isteyen kişiler rahatlık ile kinoa besinini alarak tüketebilmektedirler.
Yağ oranı en düşük besin kaynaklarından biri olmaktadır. Yağ oranı düşük olduğundan kolay bir şekilde hazmedilir. Bu da fazla kilo sorunu olanlar için kilo aldırmamaktadır. Hatta içerisinde yer alan besin değerleri sayesinde de kişilerin kolaylık ile kilo vermelerine de yardımcı olmaktadır.
Bitkisel bir gıda olmasına rağmen hayvansal gıdalardan gelen proteine sahip olan tek besin olarak da bilinmektedir. Bunların yanı sıra içerisinde A, B, C, D ve K vitaminleri de bulunmaktadır. Protein ve vitamin bakımından zengin olan kinoanın içerisinde hiç kolesterol bulunmamaktadır.
Kinoa, bu kadar faydalı bir besin olması ile birlikte kişilerin kilo vermesine de yardımcı olmaktadır. Sade tüketilmesi çok etkili olmasa da yağ yakımı için tüketilen besinler ve yemeklerin içine konduğunda daha iyi sonuçlar vermektedir.
İçerdiği lif bakımında aslında pek çok besinin önünde yer almaktadır. Lifli besinlerin tüketilmesi kişilerin sağlık sorunlarından biri olan kabızlığın önlenmesinde de etkili olmaktadır. İçerdiği lif kabızlığa iyi geldiği gibi içinde bulunan demir de kansızlığı önlemektedir.
Yüksek oranda vitamin, protein ve aminoasit içerdiğinden dolayı vejetaryen ya da vegan kişilerin tüketmesi sonucunda vücut gereken proteini hayvansal besinler tüketmeden rahatlık ile almaktadır.
Tahıl olmamasına rağmen tam tahıllı besin olarak da satılmaktadır. Tavsiye edilen günlük magnezyum miktarının %30unu, demir miktarının %15ini, çinko miktarının %13ünü karşılamaktadır. Bunun yanı sıra omega-3 yağ asidi ihtiyacını karşılamaktadır.
Vücudun hasta olmasını ve erken yaşlanmayı engelleyen önemli maddelerden biri de antioksidanlar olmaktadır. Kinoa bitkisinin içerisinde de yüksek oranda antioksidan yer almaktadır. Bu özelliğinden dolayı kinoanın faydaları arasında bağışıklık sistemini güçlendirme özelliğini de ekleyebiliriz.
Kinoa, glüten içermez. Glüten içermediğinden dolayı çöl yak hastalığına ve glüten diyeti yapan kişilerin gönül rahatlığı ile yiyebileceği bir besin olmaktadır. Kinoa tohumu ile glütensiz ekmek yapmak mümkün olmaktadır.
Diğer tahıllara oranla kinoa, iki katı daha fazla besin lifi içermektedir. İçerdiği bu besin lifleri sayesinde sindirim sistemi daha düzenli ve sağlıklı çalışmaktadır.
Son dönemlerin en çok tercih edilen ve besin değeri oldukça yüksek olan besinlerden biri de kinoa olmaktadır. Kinoa nedir? Kinoanın faydaları nelerdir? Hepsini maddeler halinde saydık.
Kinoa, görünüş olarak tohuma benzese, bir bitki olmaktadır. Güney Amerika, Bolivya, Şili ya da Peru gibi ülkelerde yüzyıllardır yetiştirilip, pek çok hastalığın tedavisinde kullanılan kinoa Türkiye’de de yeni yeni adını duyurmaktadır.
Kinoa, yüksek proteinli olduğundan dolayı astronot yiyeceği olarak da bilinmektedir. Bu yüzden de, Birleşmiş Milletler 2013 yılını kinoa yılı olarak ilan etmiştir. Yüzyıllardır tüm dünyanın karnını doyuran pirinç ve buğdayın yerini kinoa almaya başlamaktadır.
Bunun nedeni de hem küresel ısınma hem de dünyadaki su kaynaklarının azalmasından dolayı pirinç ve buğday üretiminin eskisi kadar kolay yapılamaması olmaktadır.
İçerisinde zengin miktarda protein, mineral ve vitamin olduğundan dünyadaki açlık sorununda bir numaralı çözümü olarak görülmektedir. 1 kilo kinoa içerisinde yer alan protein sayesinde 10 kilogram et ile eşdeğer olarak görülmektedir.
Ayrıca kinoa, ete göre daha kolay emilmektedir. Kinoa, zengin besin değerlerinin yanı sıra birbirinden farklı kinoa yemek tarifleri ile hazırlaması kolay ve bir o kadar da lezzetlidir.
Kinoa bitkisi, yetişen etli yaprakları sayesinde oldukça besleyici ve faydalı olmaktadır. Etli yapraklarının kullanılmasının yanı sıra çiçeklerinin döktüğü tohumlarda kurutularak tüketilmektedir.
Bu tohumlar beyaz, siyah ve kırmızı olmakta, Türkiye’de sadece beyaz kinoa tohumu yer almaktadır. Bulgura çok fazla benzediğinden bulgur ile olabilecek her besin içerisinde kullanılmaktadır.
Kinoa tohumunun çok keskin bir tadı ya da kokusu olmadığından dolayı yemeklerin tadını değiştirmemektedir.
Kinoa tohumu ezildiğinde un haline gelebilmektedir. Bu sayede pek çok tatlının ya da çöreğin içerisinde kullanılmaktadır. İçerisinde glüten bulunmadığından glütensiz besin yeme zorunluluğunda olan kişiler içinde fazlası ile yemek yapmak mümkün olmaktadır.
Un haline gelmesinin yanı sıra tohum olarak kullanıldığından pilav, haşlandığında salataların ya da çorbaların içerisine konulmaktadır. Ayrıca kahvaltılık olarak bile kinoa sabahları tüketilebilmektedir.
Önemli olan kinoa nasıl tüketilir onu bilmek gerekmektedir. kinoa pişirilmeden önce yarım saat sıcak suda bekletilmeli, sonrasında da soğuk su ile ovalanarak temizlenmesi gerekmektedir.
Bu sayede hem temizlenmiş olmakta hem de içerisinde yer alan enzimler hareketlenmektedir. Daha sonrasında kinoanın pişme süresi ortalama 15 ile 20 dakika arasında değişkenlik göstermektedir.
Genel olarak eğer kinoa yemeklerin içerisinde kullanılmayacak ise haşlandıktan sonra kinoa ile salata yapılması önerilmektedir.
Haşlanmış kinoa salatası hem doyurucu olmakta hem de tokluk hissini koruma konusunda oldukça başarılı olmaktadır. Bu sayede kilo vermek isteyen kişiler için ideal bir besin kaynağı olmaktadır.
Ayrıca kinoadan çay yapmakta mümkün olabilmektedir. Bir fincan sıcak suyun içerisine konulan 1 tatlı kaşığı kinoa sayesinde kinoa çayı oluşmakta ve günde 2 kez içmek yeterli olmaktadır.
Metabolizmayı hızlandırmasının ve yağ yakımını kolaylaştırmasının yanı sıra spor yapan kişilerin kaslarında ihtiyacı olan enerjiyi de sağlamaktadır. İçerisinde hiç kolesterol bulunmamakta ve en az yağ içeren besin olmaktadır.