Ev alacaklara yüzde 15’lik destek geliyor
Başbakan Davutoğlu konut kredilerinde mecburi olarak yatırılan yüzde 25 peşinatı biriktirmek için açılan her hesaba, devletin yüzde 15-20 oranında katkıda bulunacağını söyledi
Başbakan Ahmet Davutoğlu, ev alma niyetinde olanlara müjde verdi. Davutoğlu, "Konut kredilerinde mecburi olarak yatırılan yüzde 25 peşinatı biriktirmek için açılan her hesaba, devlet yüzde 15-20 nispetinde katkıda bulunacak. 'Ben konut almak için para biriktiriyorum' diyen bir vatandaş, bankada bir hesapta para biriktirmeye başlarsa, konut aldığı anda hesapta ne kadar biriktirmişse, devlet ona yüzde 15 katkıda bulunacak" dedi.
"Hem tasarrufu teşvik hem de peşinatlarda kolaylık"
Başbakan Davutoğlu, konut kredileriyle ilgili yeni teşvik kararını şu sözlerle duyurdu:
"Konut kredilerinde mecburi olarak yatırılan yüzde 25 peşinatı biriktirmek için açılan her hesaba, devlet yüzde 15-20 nispetinde katkıda bulunacak. Hatırlarsanız, Aile ve Sosyal Hayatı Koruma programında 'Çeyiz Hesabı' ilan etmiştik. Aile, bir çocuğun evlenmesi için ya da belli bir yaştan sonra bir hesap açıp para biriktirmeye başlarsa 18 yaşına geldiğinde, evlenirken onun yüzde 15'ini devlet verecek dedik. Benzer şekilde, 'Ben konut almak için para biriktiriyorum' diyen bir vatandaş, bankada bir hesapta para biriktirmeye başlarsa üç yılda, beş yılda, konut aldığı anda hesapta ne kadar biriktirmişse devlet ona yüzde 15 katkıda bulunacak. Diyelim, hesap açtı, üç sene içinde 50 bin lira biriktirdi. Ama konut almak şartıyla açılan bir hesap. Sizin yüzde 25 peşinatı yatırmak için biriktirdiği o para, 50 bin liraysa yüzde 15'i nispetinde ona katkıda bulunulacak. Böylece, 57 bin 500 lira olacak. 100 bin liraysa 15 bin lira. Devlet onu verecek. Böylece tasarrufu teşvik anlamında da peşinatları kolay yatırmak anlamında da teşvik mahiyeti taşıyacak."
İnşaat, İmar, Müteahhitlik
"Üçünün de insanı diğer varlıklardan farklılaştıran özellikleri var. Tarih boyunca bir tek insanoğlu, inşaat yapabilme kabiliyetine sahip olmuştur. Sıfırdan bir şeyi, taş taş üstüne koyarak inşa faaliyetini gerçekleştirebilecek başka varlık yok. Yine imar bir tek insanoğlunun eliyle estetik boyut kazanan inşa faaliyetidir. Onun için İbn-i Haldun, imarı, imar etmek ile medeniyet arasında doğrudan irtibat kurar. İnsanoğlunu diğer varlıklardan ayıran medeniyet kurma özelliği, imarla ilgilidir, imar etmeyle ilgilidir. Allah'ın verdiği doğa ham maddesinden bir şekilde ona uyumlu, onunla bütünleşik bir inşa faaliyeti yapmanın adıdır, imar."
"Başka mesleklerin olmadığı dönemler var ama inşaat sektörü ilk andan itibaren var ve hep olacak. Dolayısıyla inşaat sektörü etrafında bizim bu konuya yaklaşımımız, hem ülkemizin kalkınması, hem milletimizin onurlu, vakur bir şekilde çağdaş konutlarda, çağdaş şehirlerde yaşaması hem de ekonomimizin küresel ekonomik güçlerle rekabet etmesi bakımından en kritik sektörden bahsediyoruz. Bu sebeple inşaat sektörünün en kıymetli temsilcileriyle ki sadece bu salonda değil, bu sektörde küçük ölçekli işletmelerin oranı yüzde 86'yı buluyor, bu sektörde işletmelerinin tümünün burada temsilcileri var, bakan arkadaşlarımızla, yetkili bürokratlarımızla, bu konuyu bu kapsamda almamızın sebebi hepimizin geleceğini ilgilendiriyor, olması."
İnşaat şirketlerimizden büyük memnuniyet duyuyoruz
"İç boyut itibarıyla en fazla katma değer sağlayan sektörlerin başında gelir, en çok istihdam alanı oluşturan sektörlerin başında gelir. Gayrisafi milli hasılaya doğrudan yüzde 5,8 ama 256 sektöre sağladığı iş imkanıyla yüzde 30'a varacak katkı sağlayan sektörden bahsediyoruz. İstihdam, bizim dönemimizde yüzde 4,5'ten yüzde 7,4'e yükseldi, inşaat sektörünün istihdamdaki payı. Yine çok büyük projeleri, her biri bizim için iftihar kaynağı olacak projeleri artık biz kendi inşaat şirketlerimize emanet ediyoruz, kendi insan gücümüze emanet ediyoruz. Bu büyük projelere, her gittiğimde oradaki mühendislerimizin çalışkanlığından şirketlerimizin profesyonelliğinden olağanüstü büyük memnuniyet duyuyoruz. Marmaray, 3. köprü, 3 havalimanı, Körfez Geçişi İstanbul-İzmir Otobanı, hepsi sizlerin birikimi üzerinde milli projeler olarak gelişmiş projeler. Sizlerle bu anlamda gurur duyuyoruz."
"Başbakan olarak da yine Sayın Cumhurbaşkanımızın çok etkili şekilde yaptığı tarzda, doğrudan meselelerinizle ilgileneceğiz. Yurtdışı müteahhitlik hizmetleri konusunda da ihtiyaçlar ne ise bunu karşılama konusunda hiç tereddüdünüz olmasın. Bütün bürokratik mekanizmalarla büyükelçiliklerimizle sizlerin yanında ve sizlerle birlikte çalışacağız. Bir inşaat şirketimizin müteahhitlik firmamızın herhangi bir yerde aldığı ki gururumuzu kabartan projeler. Ekvator Ginesi'nde bir inşaat firmamızın yaptığı proje, kongre salonu projesi, 2013 yılının en iyi küresel projesi tanımlandı. Afrika'ya ne zaman gitsek hep bu projeden bahseder, herkes. Örnek bir proje bir anda Türk müteahhitlik hizmetlerini, Afrika gündeminde bir model proje etrafında tanıttı."
12 yılda, yurtdışında 260 milyar dolarlık müteahhitlik işi alındı
"Dolayısıyla inşaat şirketlerimizin gücü, bizim gücümüzdür. Kimse inşaat sektörünü reel sektörlerle karşılık içinde değerlendirmemelidir aksine inşaat sektörü, hepsi birlikte büyük bir ekonomik, entegre ekonomik projenin makro planlamanın parçasıdırlar. Bu çerçevede özellikle dünyada en büyük inşaat şirketi, 250 şirketin içinde ilk yüzde 4, 250'ye 42 şirketimizin girmiş olması bu anlamda şirket sayısı itibarıyla Çin'den sonra 2. olmamız gurur vesilesidir. Hükümetlerimizin bu konuya verdiği önemi göstermesi bağlamında, toplamda 7 bin 684 proje şu ana kadar tamamladı, 300 milyar dolarlık.
Çok çarpıcı istatistik vermek istiyorum: 1972, ilk yurt dışında müteahhitlik işi aldığımız yıl. 1972'den 2002'ye kadar 30 yılda 44 milyar dolar proje alındı, yapıldı. Bizim 12 yılımızda, 2002'den 2014'e kadar 260 milyar dolar. Yani toplam yurt dışında aldığımız projenin yüzde 85'i AK Parti iktidarları döneminde alındı. Bu da bizim bu sektöre verdiğimi önemi gösteriyor. Ayrıca sektörün baz olarak büyüklüğünde ortaya çıkan değişim de gurur veriyor. 2000 yılında ortalama proje büyüklüğü şirketlerimizin 20 milyondu , şimdi 2014'te 88,4 milyon ki bu da ölçek olarak şirketlerimizin artık çok daha büyük ölçeklerde iş almakta olduklarının çarpıcı bir göstergesi."
Körfez'in bütün petrolleri bize verilse, İstanbul'un değerini karşılamaz
"Bu aziz vatan, her bir köşesiyle bir hazinedir. Birçok kez vurguladım, yine vurguluyorum: Körfez'in bütün petrolleri bize verilse İstanbul'un değerini karşılamaz. Bir tek İstanbul dahi bütün o petrol kaynaklarından çok daha kıymetlidir, değerlidir ve üzerine özenle titrememiz gereken büyük bir hazinedir. Türkiye'nin coğrafyası, enerji hatları bakımından, ticaret hatları bakımından, köklü tarihi arka planı ve turizm potansiyeli bakımından bir hazinedir. Biz bu hazineyi bir büyük ham madde, büyük lütuf olarak değerlendirip en iyi şekilde planlamamız lazım."
"Dikkat ederseniz, hükümeti kurduğumuz andan itibaren Bakanlıklarımızla kurumlarımızla sektör temsilcilerimizle benzer toplantılarda, anlamaya, doğru okumaya ve en doğru kararları almaya özen gösteririz, istişarelerde. Bir süreçten bahsediyoruz, bir mekan ham maddesini mekan lütfunu en iyi planlamayla en iyi müşavirlik hizmetleriyle bir inşa faaliyetine dönüştürüp ondan bir imar, ondan bir şehir ve medeniyet çıkarmalıyız. Şimdi burada bu sürecin her aşaması sağlıklı işlemesi lazım. Ben 5 ana aşamadan bahsetmek istiyorum: birincisi psikolojik boyut. Bunun esası güvendir. Taahhüt de güvenden gelir. Şimdi eğer şirketlerimiz çok uzun vadeli projelerle hükümetimize gidiyorlarsa bu hükümetimize duyduğu güvendendir. Üçüncü Köprü, üçüncü havalimanı özellikle hava limanı projesinde ve diğer birçok projede hükümetin ve siyasi istikrarın sağladığı güvenle şirketlerimiz cesur adımlar atıyorlar biz de şirketlerimize güvendiğimiz için açık rekabet prensipler içinde şirketlerimize büyük şanslar veriyoruz. Çünkü şirketlerimizin performansı, Türkiye'nin itibarıdır. Bu güveni ve itibarı korumak, bizim için en temel alandır ve bütün bu sektörün itibarı tek tek şirketlerimizin itibarıyla güçlenir. Şirketlerin toplam itibarı da o tek tek üyelere bu bir şekilde önemli bir kazanç olarak döner. Bu güven ilişkisini korumak durumundayız. Aldığımız her karar, üzerinde çalıştığımız her yasa bütün vatandaşlarımızın huzur ve mutluluğu kadar ve onunla birlikte Türkiye'nin ekonomik dinamizminin gerektirdiği şekilde ele alınır."
Çok farklı şikayetler dile getirildi, mevzuatla ilgili
Kamunun 31 Aralık itibarıyla özellikle karayolu ulaştırma alanında hiçbir müteahhide borcu olmadığına işaret eden Davutoğlu, "Biz size şunu taahhüt ediyoruz: Girdiğiniz her işte kamu size hak edişlerinizi, ödeneklerinizi vaktinde verecek. Bu devletin teminatıdır ama karşılığında şunu beklemek bizim hakkımızdır: Sadece bir projeyi almak için düşük teklifler vererek, daha sonra bu düşük tekliflerle aldıktan sonra tekrar tekrar yeni düzenleme talep etmek, ya da kaliteden feragat etmeye başladığımızda işte güven sarsılmaya başlar. Hep beraber işimizin en iyisini, bürokratik süreçlerin en kolayını gerçekleştirmek durumundayız. Bu konuda dile getirdiğiniz her mesele tarafımızca en kapsamlı şekilde değerlendirecektir" diye konuştu.
Başbakan Davutoğlu, zirvede, özellikle müşavirlikle ilgili dile getirilen hususları dikkatle dinlediğini belirtti. Türkiye'nin en büyük eksikliğinin bu alanda görüldüğünü ifade eden Davutoğlu, müşavirlik şirketlerinin, inşaat şirketlerinin gelişmesine paralel olarak gelişmemesi halinde, "işin kreması" ve "en önemli boyutu" olarak nitelediği konunun ihmal edilmiş olacağını kaydetti.
"Bir kaç örneği yakından bildiğim için, mesela bir ülkede büyük bir ihaleyi şirketlerimizin almaları için biz de kampanya yapıyoruz. Eğer o ülkenin müşavir şirketi bunu istemiyorsa, o iş kolay kolay olmuyor ya da aldıktan sonra o müşavirlik şirketi kullanacağı malzemeyi başka bir ülkeden talep ediyorsa, yine artı değer olarak bize dönmüyor. O zaman bizim, bu işin 'soft' hali olan, müşavirlik meselesine eğilmemiz lazım. Bu konuda arkadaşlarımızın yaptığı değerlendirmelere tamamıyla katılıyorum. Bu alanın gelişmesi için de ne destek gerekiyorsa vermeye hazırız. O alan gelişmedikçe diğer alanlarda da gelişmemizde zorluklarla karşı karşıya kalacağız."
Katma değeri artıracak alanlarda faaliyet gösterilmesini özellikle istediklerini dile getiren Başbakan Davutoğlu, Ar-Ge'nin, teknolojinin gelişmesinin önemine işaret etti. Davutoğlu, sadece statik bina yapımı değil, binaların içindeki ince unsurlarda da Türk şirketlerinin dünyanın en iyileri arasında olması gerektiğini söyledi.
Kamu-özel sektör işbirliği modellerinin geliştirilmesinin önemini de vurgulayan Davutoğlu, şehir hastaneleri, havaalanları gibi dev projelerde, kamunun büyük yatırım projelerinde inşaat özel sektörünün en etkin şekilde yer almasını istediklerini aktardı.
- "Devrim mahiyetinde attığımız adımlar var"
Başbakan Davutoğlu, iş sağlığı ve güvenliği konusunda da şu değerlendirmeleri yaptı:
"Asansör kazalarından sonra bizzat meseleyle ilgilendiğimde gördüğüm husus şu ki, en fazla iş kazaları inşaat sektöründe oluyor. O da büyük şirketlerden daha çok, belki küçük şirketlerdeki ve eski usul çalışmalardan kaynaklanan hususlar. Bu konuda bütün inşaat sektörümüzün, küçük işletmeleri de içine alacak şekilde çok ciddi eğitimden geçirilmesine ihtiyaç var. Meslek yeterlilik kurslarının açılması... Bu konularda zaten şu anda TBMM'de olan devrim mahiyetinde attığımız adımlar var. Sizlerden bu konularda destek talep ediyoruz. Kanunu çıkarmak kolaydır. Kanun hakkında konuşmak da kolaydır. Önemli olan kanunun uygulanması esnasında, o kanunla ilgili bütün tarafların aynı bilinç ve kararlılıkla o uygulamaya sahip çıkmasıdır. Bu bakımdan iş sağlığı ve güvenliği konusunda hepimizin sürece katkı yapmasını bekliyoruz."
- "İmar sadece inşaat değildir"
Kentsel dönüşüm alanının da büyük önem taşıdığını dile getiren Davutoğlu, bu noktada estetiğin devreye girdiğini ifade etti.
"İnsanın estetiği ahlaktır, mekanın estetiği ise mimaridir" diyen Davutoğlu, Türkiye'de dünyanın en güzel şehirlerinin bulunduğunu belirtti. Davos'ta yabancı bir iş adamının "Türkiye'ye ailemle gelsem nereleri ziyaret etmemi tavsiye edersiniz" sorusuna, "Bir ebeveyne, hangi çocuğunuzu daha çok seviyorsunuz gibi bir soru bu. Ne istediğinizi bilirsem size ona göre yerler söyleyebilirim" yanıtını verdiğini anımsatan Davutoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Dünyanın en otantik şehrini görmek istiyorsanız, Mardin'e gidin derim. Nehrin, dağın, vadinin mekanla, şehirle bütünleştiği yer görmek isterseniz Amasya'ya. Sahil ve güzel bir kumsal, bahar ise Antalya, yaz ise Bodrum. Uludağ'ın eteğinde mekanla bütünleşmiş bir Osmanlı şehrini görmek istiyorsanız, Bursa. Dünyanın en güzel camisini görmek istiyorsanız, Edirne'de Selimiye.
Hepsini bir arada görmek isterseniz, İstanbul. İstanbul, fizik ile metafiziğin, mekan ile şehrin başka hiçbir yerde buluşamayacağı güzellikte bir şehir. Başka hiçbir yerde böyle bir mekan-şehir dokusu yok. İşte burada, her birinizden talebimiz... İmar sadece inşaat değildir. İnşaatla başlar ama imar, mimari boyutu söz konusu olan bir sanat eseri yapmaktır. Biz kentsel dönüşümde, bir katılımcı çok güzel vurguladı, '12 yılda gecekondu kültürünü yok ettiniz' dedi. Evet onu yok ettik ama başka tür, kontrolsüz ve dikey gecekondulaşma diyeceğimiz türde bir yapılaşma karşısında da tedbir almamız lazım."
- "Talepleriniz neyse yerine getireceğiz"
Türkiye Müteahhitler Birliği'nin "İnşaat Sektörü Bildirgesi"nde yer alan "İmar mevzuatı yeni baştan ele alınmalı. Dikey yapılaşma tercihleri, tarihi ve çevresel doku gözetilerek değerlendirilmeli. İmar değişikliği uygulamaları, kamu vicdanını zedeleyen, kişilere özel değerlendirmelerden arındırılmalıdır" ifadelerinin her kelimesinin altına imza attığını söyleyen Davutoğlu, şehir ve inşaat felsefelerinin bu çerçevede olduğunu belirtti.
Başbakan Davutoğlu, "İmar mevzuatı yeni baştan ele alınmalı. Dikey yapılaşma tercihleri ele alınmalı. Tarihi ve çevresel doku korunmalı. İşte istediğimiz bu bilinç. Ben, bu bildirgeyi, talepleriyle birlikte ama esas olarak özü ve felsefesiyle birlikte hükümet bildirgesi olarak görüyorum. Talepleriniz neyse yerine getireceğiz. Her adımda bu bilinçle davranılması konusunda, şirket temsilcilerinizi ve çalışanlarınızı bilinçlendirmenizde büyük fayda olduğu inancındayım" değerlendirmesini yaptı.
Davutoğlu, "Rekabetçiliği ve Sosyal Uyumu Geliştiren Kentsel Dönüşüm Programı"nın yarın açıklayacağı sektörel dönüşüm programları arasında yer aldığını söyledi.
"Kentsel dönüşüm, vatandaşlarımızın bir kentte, insani ve çağdaş şartlarda yaşaması için zaruridir. Kentsel dönüşüm, tarihi dokunun ve mekanın, çevrenin korunması için zaruridir" diyen Başbakan Davutoğlu, kentleri elmas gibi işleminin inşaat sektörünün görevi olduğunu ifade etti. Davutoğlu, şu değerlendirmede bulundu:
"Ama onun elmas gibi korunması, Amasya, Mardin, İstanbul, Bursa, Edirne örneklerini verdim. Bütün Türkiye'nin şehirleri böyledir, onu denetlemek de bizim görevimiz. Kimse, burada hükümetin ve inşaat sektörünün hedef ve tercihlerini karşıtlık içinde değerlendirmemesi iktiza eder. Hep beraber güzel şehirler kuracağız. Hep beraber gelecek nesillere, Mimar Sinan'ın bize emanet ettiği İstanbul gibi, Edirne gibi şehirler emanet edeceğiz. Görkem ancak estetikle bezendiği zaman insan ruhunu okşar. Ama görkem, estetikten arındığı zaman mimari bir tiranlığa dönüşür. Onun için hep beraber bunu sağlayacağımıza inanıyorum."
Kamu Yönetiminde Şeffaflık ve Reform Paketi kapsamında imar kanununda yapılacak değişiklikle hayata geçecek "değer artış payı uygulaması"na da değinen Davutoğlu, imar yasasını inşaat sektörünün temsilcileriyle istişareye açtıklarını bildirdi.
Başbakan Davutoğlu, "Bu, kesinlikle bir rant vergisi, şerefiye vergisi değildir. Herhangi bir yerde bir arazi, mülk edinmiş olan bir vatandaşımızın ya da şirketimizin zamanla orada kazandığı değerin vergilendirilmesi değildir. İmar planı geçmişse o imar planı dolayısıyla yeni yapılaşma hiç olmamışsa zaten bir şey söz konusu değil. İmar planı geçtikten sonraki herhangi bir değer artışından vergi alınması kesinlikle değildir. Sadece var olan imar planı, istisnai olarak bireysel bir taleple, kamu otoritesi kullanılarak, bir imzayla değer artışı sağlanmışsa işte orada devreye girecek bir husustur. İstisnai bir durumdur" diye konuştu.
-"Kimsenin hak ettiğinin dışında bir şey almaması lazım"-
İmar planı değişiklikleri sonucu değer artışından belediyelerin pay almasını sağlayacak düzenlemenin, hem etik hem de ekonomik boyutu olduğunu belirten Davutoğlu, konuşmasını şöyle sürdürdü:
"Belediyelerimizin güçlendirilmesi bağlamında ekonomik ama bir taraftan da kuralların açık ve net olması bağlamında etiktir. Aynı paftada, aynı yerde bireysel bir taleple bir araziye verdiğiniz emsal artış, yandaki başka arsaya verilmemişse büyük bir eşitsizlik yapılıyor demektir. Burada ortaya çıkan değer artışı, o kişinin emek üreterek artırdığı bir şey değildir. Vergi, emek üreterek veya finans üzerinden kazanılarak ortaya konan bir şeydir. Burada ise bir imzayla olacak değer artışı, kamunun otorite kullanımı suretiyle yaptığı değer artışı söz konusudur. Ayrıca DOP (Düzenleme Ortaklık Payı) ve KOP (Kamu Ortaklık Payı) konusunda da zaten sizin dile getirdiğiniz taleplerden daha aşağıda uygulamaları biz öngördük. Yine de herhangi bir şekilde, bir sektör temsilcisinin, bir arkadaşımızın kanaati olursa daha yapıcı, daha üretken bir teklifi olursa... Bu tasarı, sizlerin görüşlerinden de istifade edilerek nihai şekli kazanacak."
Yeni düzenlemeyle inşaat sektörünün işinin kolaylaşacağını, her şeyin öngörülebilir ve herkese açık olacağını, herhangi bir haksızlığın da yaşanmayacağını ifade eden Davutoğlu, emsal düşüşü yaşanması, kamunun aldığı bir kararla arsa veya mekan sahibinin o düşüş nedeniyle yaşadığı zararın tazminini sağlayacak bir düzenlemenin de yapılacağını bildirdi. Başbakan Davutoğlu, "Kimsenin hak ettiğinin dışında bir şey almaması ama hak ettiğinden de bir şey kaybetmemesi lazım" dedi.
-"Müteahhitlerimizi durdurmak mümkün değil"-
Küresel rekabette yurtdışı müteahhitlik hizmetlerine her türlü desteği verdiklerini ve bunu sürdüreceklerini kaydeden Davutoğlu, bazı ülkelerdeki krizlere rağmen, Türk ihracatçıları ve müteahhitlik şirketlerinin mucize yarattığını ifade etti. Davutoğlu, "20 milyar doları aşkın sürekli iş alınıyor. Irak, Rusya ve Libya'daki krize rağmen. Müteahhitlerimizi durdurmak mümkün değil. Hepsinin bu enerjisine hayranız, gıpta ediyoruz ve o enerjiyi toplamda ülke adına stratejik bir kara dönüştürmek için ne gerekiyorsa yapmaya hazırız" ifadesini kullandı.
Yurtdışındaki şantiyelerde dalgalanan Türk bayrağı ile büyükelçiliklerdeki bayrak arasında hiçbir fark olmadığının altını çizen Davutoğlu, helal, kurallara bağlı ve dürüst yapılan bir işin kutsal olduğunu söyledi.
Ortalama yüzde 2'lik kalkınma hızının ancak altyapı yatırımlarının artmasıyla yakalanabileceğini Davos ve G-20 toplantılarında dile getirdiklerini ve ciddi bir kampanya yürüttüklerini aktaran Davutoğlu, sektör temsilcilerine, "Bu konuyu gündemde tutuyoruz çünkü dünyada altyapı yatırımları arttığında, sizin dinamizminizi bildiğimiz için, Afrika'da da, Latin Amerika'da da, her yerde size yeni ufuklar açılacak" diye seslendi.
İnşaat sektörüyle gurur duyduklarını dile getiren Davutoğlu, konuşmasını sektör temsilcilerine başarı dileyerek tamamladı.