Dünya Ticaretinin Önemi - Ansiklopedi.biz
Uluslar kendilerinde fazla olanı başkalarına satar, ve olmayanı da dışardan alır. Hatta, temel besin maddelerini tümüne yakın oranda dışardan alan ülkeler bile vardır. Buna karşı, fazla ürettiği malları dışarı satmakla varlığını koruyan ülkeler de çoktur. Şimdi bir an için uluslararası alışverişin duruverdiğini varsayalım. Ne olur? Besin maddelerini dışardan alamayan ülke, aç kalmak, malını dışarı satamayan ülke de fabrikalarını kapatmak zorunda kalacaktır. Gerçi Türkiye gibi kendi ürünleriyle kendini besleyecek durumda bulunan ülkeler vardır ama,bu durum da artık yeterli bir kurtarıcı olarak kabul edilemez.
Dünya ülkeleri hergün biraz daha artarak birbirine bağımlı duruma gelmektedir. En zengin ve güçlü ülkeler bile tüm gereksinmelerini istedikleri miktarda kendileri üretemezler. Bu nedenle, kendinde olmayanı almak kendinde fazla olanı satmak ya da değiştirim yoluyla sorunu çözümlemek gibi düzenlemelere gitme zorunluğu vardır.
İşte bu yüzden dünya ticaretinin sürekli ve güvenli biçimde yürümesi zorunluğunu her ülke anlamış bulunmaktadır. Bunun için de uluslar arasında ticaret anlaşmaları yapılır. Bu anlaşmalar aksamadan yürütülmelidir. Dünya ticareti ve ticaretin her türlü mala ve paraya dayandırılan bu işlerin düzene bağlanması amacıyla bir takım ekonomik anlaşmalar ve sistemler geliştirilmiştir.
Sistem, ister sosyalist ülkelerde olduğu gibi planlı devlet uygulaması, ister kapitalist ülkelerde olduğu gibi serbest girişimci özel sektörce uygulansın, her ikisinin de temel amacı üretimi, tüketimi, dağıtımı, gelir-gideri, ücretleri, para değerini, iç ve dış ticareti düzenlemek, yani bu işleri benimsedikleri ekonomik düzenin gereklerine uygun biçimde yürütmektir.
PARA DESTEK ANLAŞMASI
Bu konuda varılan anlaşmaya göre, bir ülke kendi parasını satmak zorunda kaldığı zaman, parasını sağlam bir ülkeden borç alıyor ve bu sağlam parayla gene kendi parasını satın alarak düşmekten kurtarıyordu. 1977’de Almanya ile ABD arasındaki bu değiştirim anlaşması yardımıyla doların değer yitimi önlenebilmişti.
Uluslararası ticaretin gelişme ve işlemesinde bu gibi düzenlemelerin önemli bir yeri vardır. Çünkü beklenmedik para dalgalanmaları ticaretin aksamasına, hatta bunalımlara neden olabilir. Bakın, nasıl: Diyelim ki, bir Alman firması bir ABD firmasıyla mal satışı anlaşmasına giriştiler. Bu anlaşma o günkü para değeri üzerinden yapılmıştır. Ama daha mal teslim edilmeden Mark ya da Doların değerinde değişmeler olursa bunun zararını iki taraftan birine yüklemek gerekecektir. Daha somut bir örnekle açıklayalım: örneğin, satılan malın bir düzinesi 100 dolardır. Ama mal tesliminden önce Doların değerinde % 10 düşme olduğunda, Alman firması sattığı mala karşı gene 100 dolarını alacaktır. Ancak, aldığı 100 doları bankada Mark karşılığı değiştirirken eline geçecek para %10 eksiği ile 90 dolarlık Mark olacaktır.
İşte para destek anlaşması ya da benzeri önlemler bu gibi zararlara karşı,taraflara yararlı olmak amacıyla düzenlenmiştir.
Buradasın Ansiklopedi.biz » Ekonomi » Dünya Ticaretinin Önemi