Ermenekten Göçen Köy | Karamandan.com - | Karaman Haber
Tavuğun Başına Gelenler
Bazı şeyler insan hatırasında daima başa tutturulan bir özelliğe sahiptir. Onlardan birisini 19...
Ermenek’te hem doğan hem batan güneş!
Moğollardan kaçarak Asya’dan gelen son atlılar Azerbaycan üzerinden Anadolu’...
1830'da Karaman'da Özel Ticaret Vergisi
Karaman tarihi hakkında çok önemli bir belgeyi gün yüzüne çıkaran bu makale: 1- 1830 yılındaki Ka...
Philadelphia kelimesini 2000’li yıllarda televizyon dizisi olan Ashab-ı Kehf’te duymuştu...
İhsaniye / Karaman Dilendi Hanı
“Allaha sığınırız! Hiçbir güvenliği olmayan yollardır. Bu arada hiç kö...
Adrassos / Balabolu Antik Kenti
Mut’un Yıkık Piramitleri. “Nure Sofi Ataya Saygı ve Balabolu Yürüyüşüne Davet! Ermenek’te Düze...
Ermenekten Göçen Köy
Köyün 1830 Nüfus kayıtları.
1845 Hane ve Mal Sayım Kayıtları
Köye Yaptığımız Gezi İzlenimleri
Ermenek’ten Taşınan Bu Köyün Antik Etnografik Resimleri
1831 genel nüfus sayımında Ahad köyünde 38 erkek nüfus var. Köy muhtarı ve imam geçmiyor, ancak 28. ci kişide “Molla Mehmet oğlu Molla Yusuf, imam” yazıyor.
1845 hane ve mal sayımlarında Ahadda ikamet eden 17 hane vardır. İmam yazmıyor ama Hane 2’de “Osman oğlu Dede, çiftçi, köy muhtarı” yazıyor.
Şu anda yeri, harabesi, mezarlığı baraja inerken soldadır. Burada kışlayarak köy edinen bir Yörük aşiretinin son yüz yıl içinde artık başka bir kışlak seçtiklerinden dolayı buraya uğramadıkları sanılmaktadır.
Ermenek merkezde ikamet eden Ali Bayındır sosyal medya hesabındaki görüşmemizde bana Ahad Köyü hakkında şunları anlattı:
“Aslen Ağaççatı / Çimene köyündenim ama sene 2000 yılından beri Ahad yöresiyle iç içeyiz. Çocukluk yıllarımız hep buralarda geçti. Şu an oturan yok. 5 sene kadar ikamet ettik. Tarımla uğraştık hem kendi arazimizi, hem de kiralık arazi ekip diktik.
Lanetli bir bölge olduğunu söyler eskiler. Hızır (as), günleri eğlenceyle geçen Ahadlıların yanına uğrayarak yiyecek, içecek bir şeyler ister. Onlar da ancak bir raks veya oyun karşılığında veririz derler.
Hızır (as) onlara “ikiniz üç, ikiniz bir olmasın” diyerek beddua eder. Orada bulunan kavim her kimse büyük bir musibete uğrayarak ölmeye başlar. Adamlar daha birini defnetmeden biri ölüyormuş.
Ne kadar doğru bilmiyorum, eskiler anlatırdı.
Çok büyük bir mezarlığı var. Orada eski bir ardıç ağacı var içinde, etrafı hep eski çiviler çakılı. Artık nasıl bir inanış tarzıysa.
Bolca şarap üretilen bir bölgeymiş, ayak izleri hala mevcut.”
16.yy’da İçel ve Çevresinde Bozdoğan Cemaati, Yüksek Lisans Tezi, Alpaslan Demir Ankara Ün. S. B. E, Tarih Bl, S 44’de Ahadla alakalı Bilgiler de Şöyle:
(16. Yüzyıl) "Ahad cemaati; Ermenek’e bağlı Narluca karyesinde sakin olup, cemaatin bir kısmı ise Adana ve Tarsus sancaklarında kışlamaktaydı. Ermenek’te olan grup 81vergi hanesine sahip Adana Tarsus’taki grup ise 20 bennak, 15 cabadan oluşmaktaydı. Burada bulunan cemaat mensuplarının yaylakları Bulgar ve Hasan Dağı idi.
Ana grup olan Ermenek’teki cemaatin 1300 akça; Adana ve Tarsus’takilerin ise 800 akça vergi hâsılı vardır.
Ana grubun 470 akçalık ağnam vergisine karşılık Adana ve Tarsus grubunun ağnam vergisi 400 akçadır ki bu vergi hasılının yarısına eşittir.
Ermenek’te bulunan Ahad cemaatinin 150 akçalık kovan öşrünün yarısı Mehmet b. Karaman vakfına aittir."
BİTMİŞ KÖYE YOLCULUK İZLENİMLERİ
Her şey “Ermenek’ten dağılan köy Ahad’a bir makale için yarın üç Ağustos 2017 perşembe günü fotoğraf çekmeye gidiyorum, isteyenler katılabilir” tweetiyle başladı.
Bir Ağustosta yapılan bu onlıne davete Ermenek merkezde oturan ve daha önce Ahat hakkında yazıştığımız Ali Bayındır kardeşimiz iştirak etti.
Üç Ağustos perşembe günü Ermenek’teydim, Ali Beyi arayarak Ahada gidebileceğimizi söyledim, kendileri akşamüzeri mesaiden sonra gidelim dedi.
Ben de öğlen olsun diye ısrar ettim ve saat on iki ile bir buçuk arasında Ahada gitmek üzere sözleştik.
Aslında bu seyahatin niyetinin alınışı Haziran ayında yine benim: “Ermenek’te 1830 ve 1845 sayımlarında adı geçen Ahad köyünü bilen var mı?” sorumla başlamıştı. Bu tarihte de verilen cevabın sahibi Ali Bayındır arkadaşımızdı. Ahadda 2000’li yıllarda beş yıl çiftçilik yaptığını söylemişti bu facebook arkadaşımız Ali Bayındır.
Ben Seyranda barajı seyrederken tam saat on ikide geldiler.
Arabamıza binerek Ermenek çıkışından baraja doğru dümen kırdıktan beş altı km sonra Keşillik - Karalar yoluna yani Ermenek tarafına sağa saptık.
Ali Bayındır buradan yani sapmadan önce anayoldan Ahadın kalan birkaç evini işaret ederek: işte Ahad burası dediler. Ne yalan söyleyeyim ben Ahadda ev olduğunu sanmıyordum.
Karalar yolundan solda bakımsız bir oturtulmuş tarağa saptıktan sonra adeta Karadeniz’i andıran fundalıkların ve bağların arasında ilerlemeye başladık.
Yol bitmişti, arabamızı park ettikten sonra etrafı araştırmaya başladık.
Halen oturulabilir halde üç tane ev vardı, tuvaleti dışarıda basit bir tahta kabin olan ev dikkate şayandı. Kerpiç duvarlı evin her tarafı sağlamdı, ağaç hatılları muhkem duruyordu.
Burası Güneyyurt tarafından Ermenek’e girerken aşağıda başlayan bağarasının tam devamıydı. Yani Ermenek’in dillere destan bağarası Baraj yoluna yakın duran son köy Ahada kadar sürüyordu.
Burada incirler olmaya başlamıştı. Bura halkı yaklaşık 40-50 yıl önce tamamen ikameti bırakmışlardı. Kimisi Ermenek merkeze, kimisi başka illere göç ederek hayatlarını sürdürüyorlardı.
1830 nüfus kayıtlarını ve 1845 hane ve mal sayımı zabıtlarını günümüz Türkçesine kazandırmakla onur duyduğum Ahad köyü şu anda son derece bakımsız da sayılmaz, Ermenek’te oturan Ahatlılar ekip kaldırıyorlar veya çiftçi tutarak bunu yapıyorlar ama bu çok ender bir vaziyettedir.
1830 ve 1845 tarihlerinde ise 17 hane olan Ahadda her evde 100-150 sağmal keçi bulunmaktadır. Bu tarihlerdeki sayımların tam dökümünü başka bir makalede vereceğim, bizi izlemeye devam etmenizi rica ediyorum.
Evin birinin hayatına girerek defalarca, kimse yok mu? Diye bağırmamıza rağmen orada bir de patpat olmasına binaen kimseden ses çıkmadı.
Burası zeytin, incir, nar ve üzümün bol olduğu Ermenek bağarasının en nadide bir köşesidir.
Şırakmanalar taştan oyulmadır, önündeki şıra akan milana ise aynı taştan yontularak yapılmış ve bitişiktir. Pekmez ocakları hemen yanı başındadır ve önünde dev eğsileri hâlâ durmaktadır.
Burada sözünü ettiğim her şeyin resmini çektir, ekte görebilirsiniz. Bu konuda profesyonel makinesi olan Ali Bayındır kardeşime teşekkür ederim.
Arkadaşım buradan Ahadın binlerce dönümlük orman arazisi içindeki mezarlığını gösterdi oraya ulaşmak için buradan çıkıp başka bir yoldan gitmemiz lazımdı.
Ahaddan çıkarken yüzyıllardır Ahat pınarına bekçilik yapan koca sakızın dibinde dinlendik, Ahat pınarından kana kana su içtik ve mezarlık için yola devam dedik.
Ahat mezarlığı gibi mezarlığı çok az görürsünüz, halen Osmanlıca kitabeli mezar taşları bol miktarda var, devasa, anıt gibi ağaçların gölgesinde yüzlerce taşları kaybolmuş ve kaybolmak üzere olan mezarlara şahit olduk. En son gömülen mezar 35 yıllıktı, artık Ahatlılar Ahadda tükenerek başka yerlerde rızıklarını aramaya başlamışlardı.
Ama insan sormadan edemiyor: bu kadar güzel bir memleket nasıl terkedilir?
AHAD KÖYÜ 1845 HANE/MAL DÖKÜMÜ
Hane 1- Mehmet oğlu Yusuf, çiftçi
Senede verdiği Öşürler 40 kuruş
2 dönüm ekin, bir dönüm pamuk tarlası, bir dönüm bağı var
iki çift öküzü, bir yük eşeği, bir sağmal ineği ve altı arı kovanı vardır.
Tamamından geliri 830 kuruştur.
Hane 2- Osman oğlu Dede, çiftçi, köy muhtarı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 225 kuruş
2 dönüm ekin, bir dönüm pamuk tarlası, iki dönüm bağı var
İki, çift öküzü, 40 oğlak, 50sağmal keçisi vardır.
Tamamından geliri 950 kuruştur.
Hane 3- Sarı Ali oğlu Yusuf, çiftçi
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 56 kuruş
1 dönüm ekin, bir dönüm pamuk tarlası, 1 dönüm bağı var
İki, çift öküzü, 30 oğlak, 50 sağmal keçisi ve bir yük eşeği vardır.
Tamamından geliri 770 kuruştur.
Hane 4- Osman oğlu Yusuf, çiftçi
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 54 kuruş
İki, çift öküzü ve bir yük eşeği vardır.
Tamamından geliri 605 kuruştur.
Hane 5- Abdülkerim oğlu Ahmet, çiftçi
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 149 kuruş
İki, çift öküzü, bir sağmal ineği, 30 oğlak, 35 sağmal keçisi vardır.
Tamamından geliri 760 kuruştur.
Hane 6- Ahmet beğ oğlu Mehmet beğ, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 182 kuruş
2 dönüm ekin, bir dönüm pamuk tarlası, 1 dönüm bağı var
İki, çift öküzü, bir yük eşeği, 100 oğlak, 130 sağmal keçisi ayrıca ölmez ana olarak 42 sağmal keçisi daha vardır.
Tamamından geliri 1204 kuruştur.
Hane 7- Mehmet Kethüdanın oğlu Ali, çiftçi
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 197 kuruş
2 dönüm ekin, 2 dönüm pamuk tarlası, 1 dönüm bağı var
İki, çift öküzü, bir yük eşeği, bir sağmal ineği, 14 oğlak, 25 sağmal keçisi vardır.
Tamamından geliri 660 kuruştur.
Hane 8- Avcı Mehmet oğlu Ömer, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 121 kuruş
5 öküzü, bir yük eşeği, 18 oğlak, 25 sağmal keçisi vardır.
Tamamından geliri 533 kuruştur.
Hane 9- Mustafa oğlu Hasan, davarcı
1 evlek bağı var
60 sağmal keçisi ve bir yük eşeği vardır.
Tamamından geliri 600 kuruştur.
Hane 10- Alabece Hüseyinle oğlu Mehmed, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 131 kuruş
2 dönüm ekin, 2 dönüm pamuk tarlası, 1 evlek bağı var
60 oğlak, 60 sağmal keçi ve 40 ölmez ana sağmal keçisi vardır
Tamamından geliri 615 kuruştur.
Hane 11- Dağlı … oğlu Musayyid, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 184 kuruş
40 sağmal keçisi vardır.
Tamamından geliri 560 kuruştur.
Hane 12- Alabece Süleyman oğlu Mahmut, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 230 kuruş
Bir yük eşeği, 150 sağmal keçisi, 50 ölmez ana sağmal keçisi, 100 oğlağı vardır.
Tamamından geliri 790 kuruştur.
Hane 13- … Süleyman oğlu Halil, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 130 kuruş
Bir yük eşeği, 50 sağmal keçisi vardır.
Hane 14- İsa oğlu İsmail, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 168 kuruş
125 sağmal keçisi, 100 oğlak, 20 ölmez ana sağmal keçi, 31 ölmez ana sağmal keçisi vardır
Tamamından geliri 602 kuruştur.
Hane 15- Abdülaziz oğlu Mehmet, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 44 kuruş
4 sağmal keçisi vardır.
Tamamından geliri 260 kuruştur.
Hane 16- Ala bece oğlu Ali, çocuk
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 110 kuruş
2 dönüm ekin,1 dönüm pamuk tarlası, 1 evlek bağı var
İki, çift öküzü, 30 oğlak, 40sağmal keçisi, 20 ölmez ana sağmal keçisi vardır.
Tamamından geliri 570 kuruştur.
Hane 17- Dağlı … Halil, davarcı
Senede verdiği Öşürler ve diğer vergiler 283 kuruş
3 dönüm ekin,1 dönüm pamuk tarlası, 1 evlek bağı var
150 oğlak, 200sağmal keçisi, iki deve, iki eşeğivardır.
Tamamından geliri 1140 kuruştur.
Yekün: 2000, 11949 kuruştur.
AHAD KÖYÜ 1830 NÜFUS KAYITLARI
1- Nasif oğlu Ahmet Kethüda
2- Oğlu Nasif, sabi
3- Ali oğlu Mehmet, yaşlı
4- Oğlu Ali 6
5- Oğlu Osman, sabi
6- Oğlu Abdülkadir
7- Koca Osman oğlu Yusuf
8- Oğlu Yusuf, sabi
9- Kara Mehmed oğlu Ahmet
10- Oğlu Mehmet 8
11- Koca Osman oğlu tek gözlü Dede
12- Kerim oğlu Ahmet
13- Oğlu Ahmet, sabi
14- Sarı Yusuf oğlu Molla Ali
15- Oğlu Yusuf, sabi
16- Avcı oğlu Mustafa, yaşlı
17- Oğlu Hasan, sabi
18- Avcı oğlu Ömer yaşlı
19- Oğlu Mahmut, sabi
20- Oğlu Sinan, sabi
21- Aziz oğlu Mustafa 6
22- Süleyman oğlu Halil, 8
23- Kardeşi Mehmet 40
24- Oğlu Süleyman, sabi
25- Mehmedin kardeşi Hüseyin
26- Oğlu Mehmet, sabi
27- Hüseyi kardeşi Veli
28- Molla Mehmet oğlu Molla Yusuf, imam
29- Abdülaziz, yaşlı
30- Oğlu Mehmet, 18
31- Sinili Halil oğlu Veli, yaş
32- Oğlu Halil, 40
33- Oğlu Mustafa, 18
34- Oğlu Hüseyin, 16
35- Halillin oğlu Mehmet, sabi
36- Oğlu Abdülkerim, sabi
37- İsa oğlu İsmail, 40
38- Oğlu İsmail, sabi
Düzenleme : 08 Ağustos 2017 15:06 Okunma : 2468