Medet Önlü İçin Adalet! | 2014
Al-Monitor: Ankara’daki Çeçen Cinayetinde Suriye Bağlantısından Şüpheleniliyor
Medet Önlü Suikastı Demokrat Haber’in röportajında tartışıldı: Medet Önlü cinayetinde sebep Suriye mi?
“Ak Parti – Gülen Grubu Koalisyonu” bozulunca zaman zaman bu kesimler cinayeti birbirlerinin üzerine yıkma çabasına girişseler de gerçeğin üzerindeki perdeyi kaldıracak ciddi bir girişime rastlanmadı. İslami kesim kendi camialarına yakın siyasi bir liderin katledilmesine sessiz kaldı.
Demokrat Haber olarak Medet Önlü cinayeti dava dosyasına bakan Avukat Erdal Doğan ve “Medet Önlü İçin Adalet Komisyonu”ndan Kuban Kural ile gelişmeleri konuştuk.
Anlatılanları dinleyince çarpıcı ayrıntılar ve bilgilerle karşılaştık. Kuban Kural, “Bu cinayette tetiği kim çekerse çeksin faillerini yakalamadığı sürece hükümet zan altındadır. Hatta bir numaralı faildir” diyor.
Medet Önlü, 9 Ocak 2013 tarihinde Paris’te üç Kürt kadın siyasetçinin öldürülmesinden 4 ay sonra öldürülmüştü. Paris cinayetinin MİT tarafından Ömer Güney’e işletildiği Ak Parti – Gülen Grubu Koalisyonu bozulunca servis edilen ses kasetleriyle ortaya çıkmıştı.
90’lardan sonra daha görünür olmaya başladığını söyleyebiliriz. Bunun sebebi, Çeçen bağımsızlık mücadelesinin özellikle insan hakları alanında, sığınmacılar meselesinde ve siyasi arenada aktif bir destekçisi olmasıdır. Bu çabaları sebebiyle Çeçen İçkerya Cumhuriyeti’nin Türkiye fahri başkonsolosluğu görevine getirilmesi mücadeleye daha aktif katkı sunmasına da sebep olmuştur.
Medet Önlü de bu cumhuriyetin Türkiye’deki fahri başkonsolosuydu. Türkiye bu cumhuriyeti tanımasa bile Çeçenlerden Türkiye’ye gelen sığınmacıların sorunlarıyla ilgilenen ve bu konuda devlet nezdinde muhatap olan kişiydi.
Hatta Çeçenlerle ilgili konularda basının da otorite olarak kabul ettiği ve başvurduğu bir kişiydi. Aynı zamanda bu konunun Çeçenistan’ın bağımsızlığı çerçevesinde kalmasını çok önemsiyordu. Daha radikal söylemlerden uzak durulmasını önemserdi.
Kuban Kural: Çeçen radikal islamcı gruplarla fikir ayrılığı olsa da çatışmıyorlardı, Medet Önlü herkes tarafından saygı duyulan birisiydi. Fikir ayrılıklarını geride tutarak herkesin yardımına koştuğu için her kesim tarafından sevilir ve saygı duyulurdu. Elimizde kesin bir veri olduğu için demiyorum ama bence farklı görüşlerden Çeçen grupların Medet Önlü ile problemi yoktu.
Ama mesela Suriye’deki radikal islamcı grupların arasında kanlı bir iktidar mücadelesi var. IŞİD ve El Nusra bile birbirleriyle çatışma halinde?
Kuban Kural: Bahsettiğiniz çatışan güçlerin hiçbirisi Suriyeli değil, dışarıdan gelmiş gruplar, Suriyeli olanlar birbirlerine pek bulaşmıyorlar. Çeçenistan’da da aynı şekilde, Rusya’ya karşı mücadele yürüten grupların neredeyse hepsi Çeçen, yani yerli. Bu sebeple aralarında fikir ayrılıkları olsa da bir çatışmadan kaçınıyorlar, hele de Medet Önlü gibi mücadelesini sivil alanda tutmuş, eline silah almamış bir kişiye karşı böyle bir saldırıda bulunacaklarını düşünmek oldukça zor.
Ayrıca burada Suriye konusunu atlamamak lazım, Suriye’deki savaşa Çeçenlerin katılmaları konusundaki en önemli engellerden birisiydi Medet Önlü. Suriye’deki savaşa Türkiye Cumhuriyeti devletinin nasıl yaklaştığını biliyoruz. 15 aydır olayın aydınlatılmaması Türkiye Cumhuriyeti’nin üzerindeki şüpheleri her geçen gün artırıyor.
Medet Önlü’nün Çeçenistan dışındaki savaşlara Çeçenlerin sürülmesine engel olduğu bir gerçek. Türkiye’nin yol vermesi olmadan böyle bir cinayetin işlenmesi mümkün değil. Velev ki işlendi diyelim faillerinin yakalanmaması mümkün değil. Bu yüzden ilk muhatabımız ne Kadirov hükümeti, ne de Rusya’dır; Türkiye Cumhuriyeti’dir.
Bu cinayet aynı zamanda Türkiye’deki sadece Çeçenlerin değil, Kafkas diasporası içerisinde olup sivil siyasi faaliyet yürüten kişilerin de ne kadar güvende olduğunun bir göstergesidir.
“Özellikle son dönemlerde Suriye savaşında Çeçenlerin piyon olarak kullanılmalarına karşı çıkan ve Çeçenlerin kendi bağımsızlık mücadelelerinde rol almalarını savunan eşim, Amerika’daki Boston saldırısı olayına da iki Çeçen gencin adının karıştırılmasına bir televizyon kanalında yaptığı açıklamada büyük tepki göstermişti.
Cinayetin aydınlatılmaması ve faillerin yakalanmaması için birçok örtbas girişimi daha dosyayı ele alır almaz göze çarpıyor. Adli kolluk raporundan da çok rahatlıkla anlayabilmektesiniz ki failler aslında cinayeti 21 Mayıs 2013’te işlemeyi düşünüyorlar. Çünkü 21 Mayıs günü Çerkes Soykırımı’nın yıldönümü. Amaç cinayetin organizatörünün ve faillerinin Rusya olduğu yönünde algı oluşturmak. Ama cinayetin işleneceği büroda koşullar müsait olmadığı için o gün yapamıyorlar. Çünkü o gün Medet Önlü’nün zaman zaman gönüllü korumalığını yapan kişi de büroda. O gün gerçekleştiremeyince bir gün sonra yani 22 Mayıs 2013’te Medet Önlü’nün yalnız olduğu akşam üzeri gelip cinayeti gerçekleştiriyorlar.
Polis fezlekesi olarak adlandırılan raporda şunu da görüyoruz ki cinayeti işleyen failler aylar öncesinden olay yeri keşfi, tespiti yapıyorlar, öncesinden Medet Önlü ile bağ kurup güven ilişkisi yaratmaya çabalıyorlar. Bu kişilerin kendilerini başka isimlerle ve ilişkilerle tanıttıklarını Medet Önlü’nün Çeçence tuttuğu günlük ajandasından anlamaktayız.
Eşi Leyla Eser Önlü fahri konsolos olan eşinin sürekli takip altında olduğunu, ailecek de takip altında olduklarını belirtiyor. Hem yerli hem yabancı istihbarat tarafından takip edildiğinin altını çiziyor. Çeşitli suçlardan sabıka kayıtları olan bu kişilerin istihbaratçıların takibi altında olan Medet Önlü’nün etrafında bulunmaları Türkiye Devleti’nin istihbarat birimlerinden habersiz olamaz.
Bu nedenle tüm bu süreç içinde Medet Önlü’nün MİT’in takibinde olup olmadığını savcılığa sorduk, takibindeyse MİT’e ne gibi bilgi ve bulgusu olduğunun sorulmasını talep ettik.
Medet Önlü’nün katledildiği çalışma ofisinin yanında bulunan iş yeri kamerasındaki kayıtlarda şahısların kimlikleri ve eşgalleri çok net görülüyor. Olayın üzerinden çok kısa zaman geçtikten sonra tüm zanlıların hem kimliklerinin hem de birbiriyle olan irtibatlarının kesin olarak tespit edilmiş olmasına rağmen neden hemen yakalanmadıklarını ve ayrıca İstanbul’da oturan zanlıların neden İstanbul polisiyle koordineli çalışılarak halen yakalanmadığını sorduk savcılığa.
Öte yandan cinayetin işleniş tarihi 22 Mayıs 2013, azmettirici olduğu düşünülen Rizvan Ezbulatov’un Türkiye’den çıkışı ise 24 Mayıs 2013. Çıkış durumları, kimlikleri, HTS kayıtları (HTS kaydı ile kimin kimi nereden, ne zaman aradığı ve ne kadar süre konuştuğu öğrenilebiliyor. Telefon görüşmesi sırasında hattın kullandığı baz istasyonu ile nereden arandığı da öğrenilebiliyor) kimlerle bağlantılı olduğu hemen tespit edilmiş ama bu kişinin de çıkışına izin verilmiş gibi, elini kolunu sallayarak ülkeden çıkış yapmış. Hakkında şu anda Kırmızı Bülten ile arama kararı var.
“İSTANBUL POLİSİ BİR ŞEY YAPMIYOR”
Erdal Doğan: Bu çok açık bir siyasi cinayet, 15 aydır faillerinin yakalanmamasının başka bir açıklaması yok. Suriye ile ilgili Medet Önlü’nün konumuna bakmak bile onun birçok kesimin hedefi olması için yeterli. Çeçenlerin devletler tarafından kriminal eylemlerde kullanılmasına karşı olan bir insan. Türkiye’nin Suriye politikasına tamamen ters bir duruşu var. Medet Önlü’nün bu politikalara ters düşmesiyle ciddi biçimde hedefe yerleştirilmesi arasında doğrudan bir bağ olduğu en somut iz olarak görülüyor.
Türkiye’de 3 yerde Çeçen mülteci kampları var. Burada mülteci sıfatı verilmeyen, rehin gibi tutulan sığınmacı Çeçen topluluklar var. Bu husus, Medet Önlü ve milli davasına sahip çıkan insanlar için rahatsızlık veriyor. Normalde bu kişilerin normal hayatlarına dönmeleri için ikamet ve çalışma izni verirsiniz ya da mülteci statüsüne sokar geldikleri bölgelerdeki sorunların çözümü için devlet olarak bir şeyler yaparsınız. Oysa bu tür girişimlerin olmadığını görüyorsunuz. Ve bu kamplardan insanların Suriye’ye cihadçı olarak götürülüp savaştırıldığı yönünde bilgiler var. Suriye’de savaşan çok fazla Çeçen olduğu bilgisi artık herkesin malumu. Savaşmaya gidenler de orada komutanlık düzeyinde görevler üstleniyorlar. Onlara ailelerinize biz bakarız garantisi verildiği belirtiliyor. Gitmeyenlere ise kaçıp geldikleri Rusya’ya tekrar gönderilecekleri tehdidinin yapıldığı söyleniyor. Bu bilgiler yeni olmayan, o camiaya yakın herkesin bildiği bilgiler.
Kuban Kural: Basın, Boston saldırılarından sonra, olayın Çeçenlerle ilişkilendirilmesi üzerine ona sorular sormuş kendisi de bu konudaki görüşlerini net bir şekilde ortaya koymuştu. Kendisine soru sorulunca cevaplamayacak karakterde bir insan değildi ama Suriye’ye gönderilen Çeçenler ile ilgili soru sorulduğunu sanmıyorum. Suriye’deki savaşa bu kadar angaje olmuş bir hükümet ve onun yancısı konumundaki basın, Medet Önlü bu savaşa Çeçenlerin sürülmesine karşıyken alacağı cevapları bile bile bu soruları neden sorsun? Ama biz buraya Çeçenistan’dan yaralı olarak gelen komutanlar üzerinde etkisi olduğunu ve Suriye’ye Çeçenlerin götürülmesi konusunda engel olduğunu biliyoruz, zaten eşi Leyla Hanım da bunları açıkladı net bir şekilde. Çeçenistan’dan zor şartlarda gelen mültecilerin, komutanların tamamıyla bağ kuran ve onların üzerinde etkisi olan bir insan.
Şu an fiili olarak olmayan Çeçen İçkerya Cumhuriyeti’nin fahri konsolosuydu. Belli prosedürleri hala zor durumda olsa da devam ettirmeye çalışan bir devletin temsilcisiydi. Hem tam bir ciddiyet içinde siyasi ve bürokratik süreçlerine dahil oluyordu Çeçen-İçkerya Cumhuriyeti’nin hem de özellikle Türkiye’deki sığınmacılar ile ilgileniyordu.
İslami STK’ların bir kısmı Suriye’ye savaşçı gönderilmesi sürecine yakınen dahil oldular. Hatta Suriye savaşı çıkmadan önce de Yalova’daki kamptan Çeçen savaşına insan gönderildiği söyleniyordu. Suriye savaşı başladığı andan itibaren bu STK’ların gerek kamptaki Çeçenler gerekse evlerde yaşam mücadelesi veren Çeçenler üzerinde etkide bulunup, savaşa yönlendirdikleri biliniyor.
Kuban Kural: İslami kesim Medet Önlü cinayetinin ardından gazetelere ağladı ama hiçbiri bunun takibini yapmadı, hesabını sormadı. Yaklaşık 10 yıl Çeçenistan savaşı üzerinden kendisini mobilize etmiş koskoca bir kesim cinayetin hemen ardından birkaç köşe yazısı ile konuyu gündeme getirip ağlama seanslarında bulundular. Her şey ortada iken bir STK ya da bir yayın kuruluşu bu cinayetin üzerine gitmedi, aydınlatılması için girişimde bulunmadı. Hatta bazı STK’lar ve basın yayın kuruluşları cinayetin hesabını sormayı bırakın olayı manipüle edici çıkışlarda bulundular. Bu utanç vesikası bu kesime yeter de artar.
Şu anda maalesef İslami kesim fikri ve vicdani özgürlüğünü hükümet politikalarına rehin vermiş bir kesim. Hem de neredeyse tüm STK’ları ve basın yayın organları ile birlikte.
Yine soruşturma 28 Şubat ve Kenan Evrenlerin yargılanması dosyalarından bilinen savcı Kemal Çetin’den alınıp bugünlerde ismi çoğu kez Fethullah Gülen soruşturması ile kamuoyu gündemine yansıyan Savcı Serdar Coşkun’a verilmiş durumda. Bu gibi dosyalarda soruşturma ekibinin değiştirilmesi, hem savcılığın ve adli kolluk kuvvetlerin uyumlu çalışmasını engellemekte hem de dosyanın ilerlemesini.
Sizce cinayeti kim işlemiş olabilir?
Özellikle son MİT yasası ile birlikte düşünüldüğünde farz edelim ki MİT’in bu cinayette çok somut bir rolü ortaya çıktı. Şimdi siz kalkıp hemen o sorumlu kişi veya kişileri savcılık soruşturmasına dahil ettiremiyorsunuz, önce Başbakan’ın o kişi veya kişilerle ilgili soruşturma izni vermesi gerek. Yani bu hususta önemli yasal engeller oluşturuldu.
“FAİLLERİNİ YAKALAMADIĞI SÜRECE HÜKÜMET ZAN ALTINDA”
Kuban Kural: Devletin içinde de birçok klik var ve bunların bir rolü olabilir, ama devletin içindeki klik savaşları bizi hiç ilgilendirmiyor. Ankara’nın ortasında, hava aydınlıkken bir cinayet işleniyor, failleri hemen tespit ediliyor ve hiçbir şey yapılmıyor. Ben burada ekmek çalsam evime gidemeden yakalanırım.
Aradan geçen 15 ayda islami kamuoyu ve dernekler hiçbir şey yapmadı. Sosyal medyada sahte hesaplarla olayı birbirlerine yıkıp siyasi polemik konusu yaptılar. Kimi diyor ki “cemaat yaptı”, kimi diyor ki “hükümet var arkasında”. Bu cinayette tetiği kim çekerse çeksin faillerini yakalamadığı sürece hükümet zan altındadır. Hatta bir numaralı failidir cinayetin.
Cinayetin 21 Mayıs gibi sembolik bir güne denk getirilmesi bir perdeleme ihtimali olabileceğini de gösteriyor bize. Yani hedefe Rusya’yı yerleştiren bir güç kendisini aklıyor da olabilir kamu nezdinde. Ancak her şartta, 21 Mayıs’ta cinayetin gerçekleştirilme girişiminin diaspora üzerinde etkileri olacaktı. Bizler bu davanın takipçileri olarak bu tehditlere ve cinayetlere boyun eğmeyeceğimizi ilan etmiş oluyoruz bir bakıma. Türkiye’nin demokratikleşmesi ve benzer faili meçhullerin olmaması açısından bizim için bu cinayetin aydınlanması çok önemli.
Tayyip Erdoğan başbakanken “faili meçhullere bu ülkede biz son verdik” dedi ancak Medet Önlü cinayetinden 4 ay önce Paris’te de siyasi cinayetler olmuştu. 3 Kürt kadın MİT tarafından yönlendirilen Ömer Güney tarafından öldürüldü, üstelik de Kürtlerle barış görüşmeleri yürütülürken. Hükümet acaba derin operasyonlarla siyaset alanını dizayn mı etmeye çalışıyordu sizce?
Kuban Kural: Cinayeti kim işlerse işlesin Rusya’nın bu durumdan çok memnun olduğunu bilmek için kahin olmaya gerek yok. Ama şu anda Suriye meselesi çok daha sıcak bir mesele. Elimizde kesin doneler yok, birileri yol verdi, birileri de takibini yapmadı ve cinayet ortada şu anda.
Paris cinayetleriyle ilgili şöyle bir benzerlik var, o zaman da cinayetin adresi için birçok spekülasyon yapıldı, bunda da. İHH (İnsani Yardım Vakfı) Başkanı Av. Bülent Yıldırım durumu gidip İsrail’e bağladı mesela. İslami duyarlılıkları olan insanlar için bu cinayeti Rusya’ya, İngiltere’ye, İsrail’e bağlamak çok tutacak ve rahatlatıcı bir şey. İslami STK’ların çoğu bu meseleyi aralarında konuşuyorlar. Bunların arasında hükümetin sorumluluğunu gündeme getiren dernekler de var ama maalesef çok az ve malum sesleri çıkamıyor. Ayrıca Çeçenistan sürecini yakından takip edenler bu konuda STK’ların hükümetle olan angajmanlarının çok yeni olmadığını bilirler.
Erdal Doğan: Paris cinayetlerinden, iktidar sahibi güçlerin iç çatışmaları sayesinde bilgi elde edebildik. Hrant Dink cinayeti ve Malatya Zirve Yayınevi cinayetlerinde de ancak devletteki iktidar savaşları sayesinde, cinayetin büyüklüğü ve sorumlulukları nedeniyle nasıl arkasında kenetlendiklerine dair bilgi sahibi olabildik.
Yeni MİT yasası ile MİT artık istihbarat almaktan öte operasyonel bir güç olmak üzere kendini yeniden yasal olarak yapılandırdı. Bu yasa çıkarılmadan önce MİT görevlilerin barış süreci görüşmelerinde yer almak, sorumlu tutulmamak, daha rahat hareket alanı sahibi olabilmek için bu yasaya ihtiyacı varmış gibi sunuldu. Halbuki yasayı bir bütün olarak düşündüğünüzde hiç alakası yok. Bu yasa ile görev korumasından çok operasyonel yetkiler için sorumsuzluk ve hesap vermeyen bir alan yaratıldı MİT’e. Bir bakıma KGB ve CIA yasaları gibi. Dinleme yetkileri de MİT’e bağlandı. Soruşturma yetkisi de Başbakan’da artık. Adli soruşturma da izinle olabiliyor.
Devletin çıkarlarını tehlikeye atan herkese “operasyonel” yetkilerini kullanabilecek bir istihbarat kurumu ile karşı karşıyayız ve sorumluluğu sorgulanmayacak.
Türkiye’de 4 tane istihbarat var, bunlardan herhangi birinin bu cinayetle ilgili bilgisinin olmaması mümkün olamaz. Böyle bir ortamda cinayeti önleyemeyen tüm o kurumları kapatsanız ne kaybı olur Türkiye’nin, belki kaybı olmaz ama harcanan vergilerden dolayı kazancı olur. Sürekli takip altında olan Medet Önlü’nün cinayetinin önlenmemesi de bu bakımdan bir hukuk ve idari skandaldır.
Bir de cinayet bölgesinden elde edilen yeni kamera görüntüleri var. Görüntüler ne anlatıyor?
Medet Önlü’nün kişiliği ve yapmak istedikleri açısından bakıldığında cinayetin çok önemi olduğu ortada.
Kafkas dünyasının bu cinayetin aydınlatılması çabası artık kendi üyelerinin kriminal olaylarda kullanılmaması ve milli davalarının gölgelenmemesini amaçlıyor. O yüzden bu cinayet içindeki devlet görevlilerinin ihmal ve kastlarıyla bu davanın karartılmaması çok önem arz ediyor.
Medet Önlü’yü öldürmenin bir bedeli var ve kim tetiği çektiyse kim azmettirdiyse, kim yol verdi kim ortak olduysa bunu ödemeleri gerekiyor ve ödeyecekler. Özellikle islami kesime de ve Türkiye’nin demokrat aydınlarına ve STK’larına da sesleniyoruz. Bu davaya sahip çıkmayan bundan sonra olacak cinayetlerin de önünü açmış olur. Bu ülkenin vatandaşı olarak bu ülkedeki her faili meçhul hepimizi ilgilendiriyor, bu anlamda kamuoyundan da destek bekliyoruz.
Erdal Doğan: Bu cinayet hiç işlenmeyebilirdi. Devletin aylarca önce planlanan cinayetten Medet Önlü’yü koruması lazımdı. Bu kadar istihbarat örgütüyle devlet her şeyden haberdardır. Devleti devlet olarak ayakta tutan hukuktur. O hukukun da devlete yüklediği sorumluluk Medet Önlü’yü hedefleyen bu organize güçlerden O’nu korumaktı. Bunu gerçekleştirmediği ortada. Şu an ki sorumluluğu ise failleri bir an önce yakalayarak davanın açılmasını sağlamak.