Klinik Psikolog Esma Uygun'dan LGS ve YKS Adaylarına Öneriler...
Lise ve üniversite sınavlarına hazırlanan adaylar için geri sayım sürüyor. Yoğun bir dönemden geçen öğrencilerin sınav yaklaştıkça sınavla ilgili kaygıları da artıyor. Kaygının dozunu ayarlamanın önemine dikkat çeken uzmanlar, başarıya ulaşmada kaygının gerekli olduğunu söylüyor “Kaygısız olmak tembelliğe yol açarken; aşırı kaygı ise konsantrasyonu etkileyebilir” uyarısında bulunuyor. Uzmanlar, ebeveynlerin yüksek beklentilerinin de kaygıyı artırdığına dikkat çekiyor.
Sınav kaygısının adaylarda çeşitli seviyelerde fiziksel, bilişsel, davranışsal ve duygusal semptomlara neden olduğunu söyleyen Uygun, sözlerine şöyle devam etti: “Fiziksel olarak kişide kalp çarpıntısı, nefes alış verişte farklılıklar, havatadan bağımsız terleme veya üşütme, odaklanmada güçlük, baş ağrısı, uykuya dalmada güçlük, aşırı yorgun hissetme, yeme düzeninde değişimler, titreme, ağızda kuruluk ve bulantı gibi sorunlara yol açıyor. Bilişsel ve davranışsal olarak ise kişi kaygı ve korku yaratan durumdan kaçınma davranışı sergileyebilir. Bu tür kişiler genellikle kendilerini eleştirir ve hedefe olan içsel motivasyonlarına zarar verirler. Negatif olarak kişinin kendini eleştirmesi bedenini, duygulanımını ve zihninden geçen düşünceleri etkiler ve düşünce hatalarına yol açar.
Örneğin sınav kaygısı yaşayan kişinin ‘sınavda kontrolümü kaybedeceğim ve başarısız olacağım’ veya ‘bu sınav çok zor ve kesin yapamayacağım’ gibi negatif düşünce hataları, daha fazla kaygılanmasına ve duruma karşı kontrolünü kaybetmesine neden olur. Bu negatif düşünce kalıpları çaresizlik hissine yol açarak motivasyon ve konsantrasyonu etkiler. Ayrıca sınav kaygısı yaşayan kişiler istediği performansı sergileyemeyince kendisine yönelik kızgınlık, öfke ve çaresizlik duyguları içinde duygusal semptomlar da sergileyebilirler.”
Ebeveynler çözüm aradıklarını hissetirmeli