Yeni doğan bebeklerde kan şekeri düşüklüğü | Çocuk Hastalıkları | Sağlık Ekibi
Yayım tarihi 07 Haziran 2010 (Deva)Yeni doğan bebeklerde kan şekeri düşüklüğü	Kan şekerinin 40 mg/dl’nin altında olması hipoglisemi olarak değerlendiriliyor. Kan şekeri düşük olan bebekler ellerde titreme, huzursuzluk, morarma, vücut ısısının düşüklüğü, sık nefes alma, solunum durması,solunum güçlüğü gibi belirtiler görülüyor. Dr.Tamtekin, “Doğumdan 30-60 dakika sonra, otuz dakika aralıklarla bakılan iki kan şekeri ölçümünün 40 mg/dl nin altında olması durumunda bebek hipoglisemik olarak değerlendirilir.” diyerek sözlerini şöyle sürdürüyor: “Çok düşük kan şekeri ve bunun uzun sürmesi kalıcı beyin hasarına neden olabilen önemli bir olaydır. bebek hipogisemi nedeniyle havale geçirebileceği gibi hipogliseminin uzaması kalp kasını etkileyerek kalp yetmezliğine neden olabilir. Bu nedenle bebekte beslenmeye engel herhangi bir durum yoksa bebek hemen ağızdan beslenmelidir. Ağızdan beslenemeyecek durumda olan bebeklere derhal damar yolu açılarak gerekli tedavi yapılmalıdır.”
Kanda şeker düşüklüğü
Yeni bir bebek doğduğunda bazen ailelerine bebeklerinin kan şekerinin düşük olduğu bildirilir. Bu durum bazı ailelerde aşırı ve bazen gereksiz bir korkuya neden olurken, bazılarında ise yeterince önemseyip doktor önerilerinin dikkate alınmamasına yol açabilir. Gerçekte kan şekeri düşüklüğü az karşılaşılan bir durum değildir ve doğru bilgi edinmek sizi rahatlatacaktır.
Kan şekeri nedir? Şeker, özellikle de “glikoz” olarak adlandırılan türü bebeğinizin en önemli enerji kaynaklarından biridir.
Bebeğimin kan şekeri niçin önemlidir?
Glikoz normal aktivite, büyüme ve gelişmede kritik rol oynar. Ancak özellikle beynin ana enerji kaynağı olduğu için kan şekeri düzeyi çok önemlidir. Kan şekerinin çok azalması ve bunun uzun sürmesi beynin fonksiyonlarını yerine getirmesini önleyebilir, bebeğin havale geçirmesine ve ciddi beyin hasarına yol açabilir.
Bebekler şekeri nereden elde ederler?
Anne karnında iken bebekler glikozu plasenta (eş) ve göbek kordonu aracılığı ile annelerinden alırlar. Glikozun bir kısmı enerji gereksinimini karşılamak için hemen kullanılırken, bir kısmı da gerektiğinde kullanılmak üzere depolanır. Bu depolar doğum sırasında ve sonrasında beslenme düzene girene dek beynin glikoz kaynağı olarak çok önemlidir.
Doğumdan sonra glikoz beslenme yoluyla sağlanır ve süt bebek için temel şeker kaynağı haline gelir. Anne sütü şekeri olan laktoz vücutta glikoza dönüştürülür ve kan akımı ile vücudun her hücresine ulaştırılır. Alınan şeker bir yandan aktivite ve büyüme için kullanılırken diğer yandan beslenmeler arasında kan şekeri düşüklüğünü önlemek için depo edilir.
Hipoglisemi kan glikoz düzeyinin normalden daha düşük olması durumudur.
Niçin bazı bebeklerde kan şekeri düşük bulunur?
Sağlıklı bebeklerde kan şekeri anne karnı dışındaki yaşama alıştığı hayatın ilk saatlerinde en düşük olur. Çoğu zaman, bundan sonra kan şeker düzeyleri beslenme ve depoların kullanılması ile yükselecektir. Ancak bazı durumlarda kan şekeri normal düzeye yükseltilemez. Örneğin zamanından önce doğmuş ya da anne karnında büyümesi yetersiz olan bebekler kan şekerini normal tutacak depolara sahip olmayabilirler. Yine şeker hastalığı olan annelerden doğan bebeklerde anneden sağlanan glikoz kesildiği halde yüksek insülin düzeyleri devam ettiği için doğumdan hemen sonra hipoglisemi gelişebilir. Bebek ve anne arasında ciddi kan uyuşmazlığı olması, doğumda oksijensiz kalma, soğuk stresi, bazı kalıtsal hastalıklar ve karaciğer bozuklukları yeterli kan şekerinin sağlanamadığı diğer daha nadir durumlardır.
Tüm bebeklerin kan şekeri kontrol edilmeli midir?
Zamanında doğan sağlıklı bebeklerin kan şekerlerinin ölçülmesi gerekmez. Emzirme ile yeterli süt verilene dek kullanılacak enerji depoları vardır. İyi olmayan bebeklerde ise hastalıklarını ilgilendiren diğer testler yanında kan şekeri ölçümü de yapılmalıdır. Hayatın ilk birkaç saati veya gününde kan şekeri düşüklüğü için riskli olan aşağıdaki bebeklerde ise herhangi bir bulgu olmasa da şeker ölçümü yapılabilir.
– Beklenenden 3 hafta veya daha önce doğan prematüreler,
– Doğum haftasına göre küçük doğan bebekler – özellikle büyüme gebeliğin son haftalarında durakladıysa,
– Gebelik sırasında veya öncesinde şeker hastalığı saptanan annelerin bebekleri,
– Doğum haftasına göre büyük doğan bebekler,
– Düşük kan şekerine yol açabilecek nadir karşılaşılan hastalığı olan bebekler.
Yenidoğan bebeklerde kan şekeri düşüklüğü açık bir belirti vermeyebilir. Aşağıdakiler en sık olanlardır, ancak her bebek farklı bulgulara sahip olabilir.
– Tedirgin gözükme,
– Dil ve dudaklarda morarma,
– Solunumun aralıklı durması,
– Bebeğin pelte gibi olması,
– Beslenmeyi reddetme,
– Havale geçirme.
Bu bulgularla başka durum ya da hastalıklarda da karşılaşılabileceği için tanı için her zaman doktorunuz ile görüşmelisiniz.
Bebeğimin kan şekeri düşüklüğü nasıl tanınır?
Basit bir kan testi ile kan glikoz düzeyinin ölçülmesi hipoglisemi tanısını koydurur. Kan topuktan ya da damardan alınabilir. Topuktan alınan kan şekeri değeri düşük gelirse damardan alınan kan ile doğrulanması gerekebilir. Kan şekeri düzeyleri yaşa göre değişir ve sıklıkla yenidoğanlarda daha büyük çocuk ve erişkinlere göre daha düşüktür.
Bebeğimde kan şekeri düşüklüğünü nasıl önleyebilirim?
Bebeğinizi beslemenin ve normal kan şekeri düzeyini sağlamanın en doğal ve kolay yolu erken ve düzenli emzirmedir. Doğumdan sonra bebeklerin sıcak tutulması, mümkün olan en kısa sürede anne ile bebeğin tensel temasının sağlanarak emzirmenin başlatılması en öncelikli önlemlerdir.
Bebeğin kan şekeri düşüklüğüne yol açacak ilave risk faktörlerine sahip olup olmadığı bilinmeli ve bu durumlara özgü tedbirler alınmalıdır. Şeker hastalığınız varsa hamilelik boyunca kan şekerinizin normal sınırlarda tutulması bebeğin doğum sonrası hipoglisemiden korunmasında çok önemlidir. Gebelik sırasında sigara içmeniz bebeğinizin yeterli büyümesini önleyeceği için kan şekerinin düşmesine neden olur. Bu gibi riskli durumlarda kan şekeri düşüklüğü bulguları yakından izlenmeli, kan şekeri ölçümü yapılmalı ve mümkün olan en kısa sürede tedavi başlatılmalıdır.
Bebeğimin kan şekeri düşükse ne yapılabilir?
Hipoglisemiye özgü tedavi doktorunuz tarafından bebeğinizin bazı özelliklerine göre planlanacaktır. Bebeğin doğum haftası, genel sağlık durumu, daha önceki hastalık durumu, hastalığın şiddeti, bazı ilaçları ya da girişimleri tolere etme durumu, hastalığın seyri ile ilgili beklentiler ve ailenin düşüncesi ya da tercihleri tedavi seçiminde dikkate alınan durumlardandır.
Tedavide amaç bebeğe hızlı, etkili bir glikoz kaynağı vermektir. Bu bazen sadece etkili ve yeterli emzirme ile sağlanabilirken bazen annenin sütünün sağılarak (anne sütü yetersizliğinde mamanın) kaşıkla ya da beslenme hortumu ile verilmesini gerektirebilir. Bazı durumlarda ise beslenme yetersiz kalır ya da değişik nedenlerle bebek beslenemez ve doğrudan damar içine şekerli serum verilmesi gerekir. Tedavi sırasında ve sonrasında bebeğin kan glikoz düzeyleri yakından izlenmelidir. Tedavi hızla yapılırken diğer yandan da kan şekeri düşüklüğünün nedeni araştırılmalıdır. Böylece tedavinin şekli ve süresi daha doğru planlanabilir.
Doç. Dr. Nuray Duman
Kalsiyum düzeyinin düşüklüğü nedir?
Kalsiyum düzeyinin düşüklüğü, yenidoğanlarda nispeten sık rastlanan bir laboratuvar ve klinik bulgudur. Sağlıklı yenidoğanlarda laboratuvar ölçümü ile tespit edilen kalsiyum düşüklüğü genellikle belirti vermez iken, yoğun bakımda bulunan hasta bebeklerde kalsiyum düzeyinin düşük olması ciddi sonuçlara neden olabilmektedir.
Kanda ölçülen toplam kalsiyum düzeyinin zamanında doğmuş bir yenidoğan bebekte 8.0 mg/dl altında, prematüre doğmuş bir bebekte ise 7.0 mg/dl altında bulunması kalsiyum düzeyi düşüklüğü olarak kabul edilmektedir. Kalsiyum düzeyini gösteren diğer bir yöntem ise kanda bulunan iyonize kalsiyumun ölçülmesidir. Fizyolojik olarak normal koşullarda iyonize kalsiyum düzeyi 4-5 mg/dl’dir.
Vücudumuzda en çok bulunan mineral kalsiyumdur. Tüm vücut kalsiyumunun %99’u kemiklerimizde bulunmaktadır. Kanda ölçülen kalsiyum ise vücut kalsiyumunun sadece %1’ini oluşturmaktadır. Vücudumuzda kalsiyum dengesini sağlayan değişik etkenler vardır. Bunlar, tiroid bezinin iki yanında bulunan paratiroid bezleri tarafından salgılanan bir hormon olan paratiroid hormonu, D vitamini, karaciğer, böbrek, ve kanda bulunan fosfor ve magnezyum miktarlarıdır.
Kalsiyum düzeyi düşüklüğü neden olur?
Kalsiyum düşüklüğüne en sık yenidoğan döneminde rastlanmaktadır. Büyük çocuklarda genellikle böbrek yetersizliğinde, paratiroid bezi hastalıklarında ve D vitamini metabolizma bozukluklarında görülebilir. Doğum ağırlığı 1500 gr’dan küçük olan prematüre bebeklerin %30’unda görülmektedir. Ayrıca diyabetik annelerin bebeklerinde, doğum asfiksisinde (doğum sırasında bebeğin az oksijenlenmesi durumu) ve büyüme geriliği olan bebeklerde, sağlıklı bebeklere göre kalsiyum düzeyi düşüklüğüne daha sık rastlanmaktadır.
Yenidoğanlarda kalsiyum düzeyinin düşüklüğüne yol açan nedenler, belirtilerin ortaya çıkış zamanına göre farklı olabilmektedir. Bu yüzden erken (yaşamın ilk 72 saatinde) ve geç (yaşamın üçüncü gününden sonra) ortaya çıkan kalsiyum düzeyi düşüklüğü nedenleri aşağıda ayrı ayrı verilmektedir:
Erken ortaya çıkan kalsiyum düzeyi düşüklüğü yaşamın ilk 72 saatinde ortaya çıkar. Nedenleri prematüre doğum, bebekte gebelik süresine göre büyüme geriliği bulunması, doğum asfiksisi olması, diyabetik anne çocuğu olmaktır.
Geç ortaya çıkan kalsiyum düzeyi düşüklüğü genellikle doğumdan sonra 3-7 günde ortaya çıkar, süre seyrek olarak altı haftaya kadar uzayabilir. Genellikle bebeğin anne sütü yerine, fazla fosfor yükü olan besinlerle (en sıklıkla inek sütü) beslenmesi sonucu ortaya çıkmaktadır. Ayrıca kanda magnezyum eksikliği, paratiroid bezinin geçici olarak veya endokrin hastalıklara bağlı olarak iyi çalışmaması kanda kalsiyum düzeyinin düşüklüğüne neden olmaktadır. Annenin paratiroid bezini ilgilendiren hastalıkları ve annede D vitamini eksikliği bulunması da yenidoğan bebekte kalsiyum düzeyi düşüklüğüne neden olabilir.
Kalsiyum düzeyi düşüklüğünün belirtileri nelerdir?
Kalsiyumun vücudumuzdaki başlıca işlevleri düz kaslarda ve kalp kasında kasılma fonksiyonlarının düzenlenmek, sinirlerde iletimi sağlanmak, hücrelerin enzimatik fonksiyonlarında rol almaktır. Bu yüzden kalsiyumun düşük bulunması sinir sisteminde pek çok fonksiyonel bozukluğa yol açmakta, aşırı halsizlik, hareket kaybı, kas kasılmaları, hatta havale geçirmeye neden olabilmektedir. Kalp kasının kasılması da bozulduğundan, kalsiyum düzeyi düşüklüğü kalbin kasılma işlevini de bozabilir.
Kanda kalsiyumun düşük olması bazı yenidoğanlarda belirti vermeyebilir, ancak uykuya eğilimli olma, kusma, emme bozukluğu, karında gerginlik de görülebilir. Daha ciddi durumlarda kasılmalar, havale, kramplar, nadiren nefes darlığı olabilir. Fizik muayenede huzursuzluk veya uykuya eğilim, morarma, titreme, havale ve soluk alıp vermenin durması, karında gerginlik gibi bulgular tespit edilir.
Kalsiyum düzeyi düşüklüğü nasıl tedavi edilir?
Tedavide ilk ve en önemli adım kalsiyum düzeyinin düşmesinin önlenmesidir. Bu amaçla kan kalsiyumunun düşme riski olan tüm bebekler dikkatle izlenir. Yenidoğanların yüksek fosfor içeren besinlerle beslenmesi (inek sütü gibi) önlenir. Annenin ve bebeğin yeterli D vitamini alması sağlanır.
Kan kalsiyumu düzeyi düşük bulunan yenidoğanların tedavisinde kalsiyum tuzları (kalsiyum glukonat, kalsiyum laktat gibi) kullanılır. Kasılma, halsizlik, havale geçirme gibi ciddi klinik bulguları olan bebeklerde kalsiyum damar yoluyla verilir. Klinik bulgular düzeldikten sonra kalsiyum tedavisi ağız yoluyla verilebilir. Tedavi sonrası bebeğin yeterli D vitamini alması sağlanır. Hastaların çoğu 72 saat içinde düzelirler. Bebekte kalsiyum düzeyi düşüklüğüne neden olan hastalıklar araştırılır, altta yatan başka hastalık varsa bu düzeltilmedikçe tedavinin başarısı sınırlı kalır.
Dr. Füsun Okan
T.C. Sağlık Bakanlığı Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Aranan Kelimeler:kan d???kl???yeni do?an bebekte ?eker dü?üklü?üyeni do?an bebeklerde ?eker dü?üklü?üyenido?an kan ?ekeribebeklerde ?eker dü?mesi	KategorilerÇocuk Hastalıkları EtiketlerAlma, Bazen, bebek, bebekler, Bilgi, Bu, doktor, Gibi, Kanda, Magnezyum, Nefes, solunum, Tremor, Yeni Bir, Yol “Yeni doğan bebeklerde kan şekeri düşüklüğü” için 7 cevap	Mehmet dedi ki:	16 Haziran 2010, 15:42	Vermiş oLdugunuz bilgiLer gayet güzeL teşekkür ederim. 2 gün önce dayı oLdum faKat bebeğimizin Kan şekerinin düşük olduggun söyledıler ve küveze aLdıLar. Kan şekerinin düşük olmasının sebebini ise geç doğması oldugunu ve annenin sitres yaptığı yönundeydi. Bebeğimiz küvezde oldugundan anne sütünü yeterince aLamayıor ve dogum sarılıgı duruyo sizce nasıl bir tedavi yolu izlemeliyiz?
Yanıtla	senem dedi ki:	17 Aralık 2012, 21:52	Kızım 29 haftalık bir kg olarak doğdu.55 gün kuvezde kaldı. hipoglisemi hastası ve proglisem25gr kullanıyor.şuan düzeltilmiş dört aylık.kilosu 5.500gr.Aldactazıt 25gr da kullanmaktayız.anane ve babanın DNA örneklerimiz Amerikaya gönderildi.KIZIM BU HASTALIĞI ATLATABİLİR Mİ?İLAÇ KULLANMAYI BIRAKABİLİRMİ?İLERİDE BU HASTALIK ÇOCUKLARINDA YAŞANABİLİR Mİ?BİLGİLERİNİZE TEŞEKKÜRLER
Yanıtla	Eyup dedi ki:	26 Aralık 2012, 23:29	Merhaba…
25.12.12 kilolu oldugu icın sezeryan dogum ıle yavrum dunyaya geldı kan sekerı dusuk cıktı kuveze alındı ılk 24/72 saat ıcınde normale doner denıldı fakat ılk cocugumuz oldugu ıcın tedırgınız suan yogun bakımda fakat anne sutu yetersız mama ıle beslenıyor..Ne yapmamız gerek ve Anne nasıl beslenmelı yardımcı olmanızı Rıca edıyorumm…
Yanıtla	Aykut dedi ki:	15 Ağustos 2013, 14:26	Ben ilk doğduğum an 5.500 gr doğmuşum ve küveze alınmışım.10gün annem beni doğurduktan sonra görmemiş. Kan takviyesi yapılmış. Serumla beslenmişim. Diyeceğim o ki şuan 20 yaşındayım hiç bir hastalığım yok çok şükür.
Yanıtla	seda dedi ki:	12 Kasım 2013, 21:07	23.10.2013 kiz kardesim bebegini dünyaya getirdi kardesimin 3gebeligi 2gebeliginde gayet normaldi ama 3de annede kan sekeri vardi herhangibi ilac almiyordu malesef bebek dünyaya geldikten sonra ebe ve doktor bebeyin kan sekerini bakmayi unutuyorlar ertesi sabah bebeyimizin kan sekeri 17düsüyor be komaya girdi sol beynin arka kisminda damarlar patlamis ve beyin hücresinde cok sayida hücre ölmüs cok beyin hücresinin ölmesi ne derece zihinsel özürlülük biraka bilir lütfen bana cevap verin saygilarimla
Yanıtla	selda dedi ki:	25 Ocak 2014, 11:57	yeni dünyaya gelen bebeğimin kan şekeri 20 ye düştü hamileliğim sırasında şeker çıktı hamilelik şekeri diyabet uyguladı dr muz bebeğim şuan küvezde serum ile 65 e çıktı şimdi mama takviyesi yapılacak bebeğimde bir sıkıntı çıkarmı bu şeker düşüklüğü nedeni ile
Yanıtla	arzu dedi ki:	19 Haziran 2015, 12:04	16.6.2015 de kızkardeşimin 2480kg bir bebeği oldu.ilkönce solunum problemi var denildi.kuveze alındı.1 gün sonra kanşekeri düşük denildi.3. gun fakülteye sevk edildi. Anne ameliyatlı baba perişan oldu.rahatlatıcı birşeylere ihtiyacımız var.şimdiden teşekkür ederiz
Önceki YazıÖnceki Antidepresanlar düşük yapabilirSonraki YazıSonraki PFO (PATENT FORAMEN OVALE) nedir? Doktora Sor	Google	Site Haritası