Anasayfa » Makaleler » Kamu İhale Hukuku » Kamu İhale Kurumu Kararları » Kamu İhale Kurumu Kararları – Karar No : 2010/UY.III-2617
25.08.2010 tarih ve III.Y.24.04.0266/2010-52E sayılı Esas İnceleme Raporunda; Ahi Evran Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 02.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Bağbaşı Yerleşkesi Merkezi Yemekhane ve İdari Bina İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Seç İnş. San. ve Tic. Turizm Ltd. Şti. vekili Av. Arzuman Azaflı’nın 20.07.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 28.07.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 06.08.2010 tarih ve 18898 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.08.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,İdare tarafından gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden;4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine,Karar verilmesinin uygun olacağı hususlarına yer verilmiştir.
Karar No : 2010/UY.III-2617
Seç İnş.San. ve Tic. Turizm Ltd. Şti, VEKİLİ : Av. Nuray ÇAĞLAR, Menekşe 2 Sk. No:16/11 Kızılay/ANKARA
Ahi Evran Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı, Merkez Yerleşkesi Terme Cad./KIRŞEHİR
06.08.2010 / 18898
2010/70236 İhale Kayıt Numaralı “Bağbaşı Yerleşkesi Merkezi Yemekhane ve İdari Bina İnşaatı Yapım İşi” İhalesi
25.08.2010 tarih ve III.Y.24.04.0266/2010-52E sayılı Esas İnceleme Raporunda;
Ahi Evran Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 02.07.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Bağbaşı Yerleşkesi Merkezi Yemekhane ve İdari Bina İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Seç İnş. San. ve Tic. Turizm Ltd. Şti. vekili Av. Arzuman Azaflı’nın 20.07.2010 tarihinde yaptığı şikayet başvurusunun, idarenin 28.07.2010 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibinin 06.08.2010 tarih ve 18898 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.08.2010 tarihli dilekçe ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu,
İtirazen şikayet dilekçesinde özetle; kesinleşen ihale kararı bildiriminde tekliflerinin geçersiz bulunduğunun belirtilmesi üzerine, idareye yaptıkları şikayet başvurularının esastan incelenerek reddedildiği, ayıca, başvurularının şekil unsurları itibariyle de eksiklik içerdiğinin taraflarına bildirildiği, aşağıda yer verilen hususlar itibariyle idare işlemlerinin yerinde olmadığı ve ihalede düzeltici işlem tesis edilmesi gerektiği,
1) Vekil aracılığı ile yapılan şikayet başvurusuna idarece verilen cevapta, sunulan vekaletnamenin ve baro pulunun fotokopi olduğunun, belgenin avukat tarafından “aslı gibidir” şeklinde onaylandığının belirtildiği, oysa, Avukatlık Kanunu kapsamında vekilin bu yetkiye sahip olduğu,
2) Tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçelerinin ilkini, kalite yönetim sistem belgesinin geçerlik tarihinin, ihale tarihi öncesinde, 23.05.2010 tarihinde sona ermiş olmasının teşkil ettiği, ancak, teklif dosyaları içerisinde, ilgili yeterlik kriterine uzun süredir sahip olduklarını göstermek üzere hem eski, hem de yeni belgeye yer verdikleri, idarenin, bilgi eksikliği kapsamında taraflarından açıklama istemesi gerekirken, eski tarihli belgeyi dikkate alarak işlem tesis etmesinin hak kaybına yol açtığı,
3) Tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına esas teşkil eden ikinci gerekçe olarak, ihale konusu iş kapsamında yapılacak elektrik ve mekanik tesisatı imalatlarına ait hesap cetvellerini ve analizleri sunmamalarının belirtildiği, teklif dosyaları içinde inşaat iş kalemlerine ait analizlere yer verdikleri, ancak, diğer iş gruplarının, piyasa fiyat araştırması sonucunda tek elden fiyatlandırılması nedeniyle analizlerinin sunulmadığı, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmaları gerekirse, bu aşamada, fiyatlarının piyasa koşullarında yapılabilir olduğunu ispatlayabilecekleri, ayrıca, yasada yer almayan belgelerin yönetmelikle istenemeyecek olması gerekçesiyle, analizlerin teklif ekinde sunulmasına ilişkin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ilgili hükümlerinin Danıştay 13. Dairesi tarafından yürütmesinin durdurulması nedeniyle Kamu İhale Kurumu tarafından da, söz konusu belgelere ilişkin mevzuatta düzenleme yapıldığı, bu nedenle, tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin mevzuata uygun olmadığı,
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin ekinde yer alan ve başvuruların eksiksiz yapılması amacıyla oluşturulan örnek dilekçelerden idarelere yapılacak başvurulara ilişkin 1 numaralı ekte, dilekçelerde yer alacak bilgi ve belgeler arasında; “…b) Başvuranın tüzel kişi olması durumunda:
3- Avukat aracılığı ile başvurmaları halinde: Şikayet başvurusunda bulunmaya yetkili olduğunu gösteren baro pulu yapıştırılmış vekaletnamenin aslı veya avukat ya da noter tarafından onaylı sureti…” sayılmıştır.
1136 sayılı Avukatlık Kanununun “Stajyerlere barolarca yapılacak yardım” başlıklı 27 inci maddesinde; “Staj süresince stajyerlere Türkiye Barolar birliğince kredi verilir.
Ödenecek kredinin kaynağı; avukatların yetkili mercilere sunduğu vekaletnamelere avukatın yapıştıracağı pul bedelleri ile geri ödemeden gelen paralar ve bunların gelirleridir. Bu pullar, Türkiye Barolar Birliğince bastırılır.(Değişik üçüncü cümle:13/1/2004 – 5043/2 md.) Yapıştırılacak pulun değeri; 2.7.1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanununun Yargı Harçları bölümünde yer alan vekâletname örnekleri için kullanılan harç tarifesinin yüzde elli fazlası kadarıdır.(Ek cümle:13/1/2004 – 5043/2 md.) Bu şekilde toplanan tüm pul bedelleri mali yönden Sayıştay denetimine tâbidir.
Kredi ödemelerinden arta kalan miktar, meslektaşlara destek ve meslekte gelişmeyi sağlamakta kullanılır…” hükmü yer almaktadır.
Anılan Kanunun, avukatın örnek çıkarabilme ve tebligat yapabilme hakkını düzenleyen 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında, avukatın, vekaletnamenin örneğini çıkarıp aslına uygunluğunu imzası ile onaylayarak kullanabileceği ve vekaletname örneklerinin bütün yargı mercileri, resmi daire ve kurumlar ile gerçek ve tüzel kişiler için resmi örnek hükmünde olduğu belirtilmiştir.
Aktarılan mevzuat hükümleri ve açıklamaları kapsamında, idareye sunulan şikayet dilekçesi ekinde yer alan vekaletname üzerindeki baro pulunun fotokopi olduğu dikkate alındığında, vekilin Avukatlık Kanunundan kaynaklanan yükümlülüğü yerine getirmediği anlaşılmaktadır. Öte yandan, bu durumdan haberdar olmayan müvekkil istekli adına yapılan başvuru, idarece esastan da incelenmiş ve nihai olarak şikayet niteliğinde kabul edilerek işlem tesis edilmiş bulunmaktadır. Bu nedenle, aşağıda, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına esas teşkil eden gerekçeler incelenmiş olup, birinci iddia kapsamında yapılan tespitlerin, neticesi bakımından, istekli ile vekili arasındaki iç ilişkiye yönelik olması sebebiyle bu hususa ilişkin olarak herhangi bir karar verilmesine gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir…” hükmüne yer verilmiştir.
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Kalite yönetim sistem belgesi ve çevre yönetim sistem belgesi” başlıklı 42 nci maddesinde; “(1) Yeterlik kriteri olarak Kalite Yönetim Sistem Belgesi ve Çevre Yönetim Sistem Belgesi istendiği durumlarda bu belgelerin, Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilen belgelendirme kuruluşları veya Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenmesi zorunludur. Bu belgelendirme kuruluşlarının, Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşu olduklarının ve bu kuruluşlarca düzenlenen belgelerin geçerliliğini sürdürdüğünün, Türk Akreditasyon Kurumundan alınacak bir yazı ile teyit edilmesi gerekir. Teyit yazısı, ihale veya son başvuru tarihinde geçerli olması koşuluyla düzenlendiği tarihten itibaren bir yıl süreyle kullanılabilir. Ancak Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edildiği duyurulan belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenen ve TÜRKAK Akreditasyon Markası taşıyan belge ve sertifikalar için Türk Akreditasyon Kurumundan teyit alınması zorunlu değildir.
(2) (Değişik:03/07/2009-27277 R.G./8 md.)Kalite yönetim sistem belgesi ve çevre yönetim sistem belgesinin, ihale veya son başvuru tarihinde geçerli olması yeterlidir. Ancak, ihale ilk ilan veya davet tarihinden önce akreditasyonu geri çekilen belgelendirme kuruluşunun düzenlediği kalite yönetim sistem belgesi ve/veya çevre yönetim sistem belgesinin sunulması durumunda bu belgeler geçerli kabul edilmez…” hükmü yer almaktadır.
Kamu İhale Genel Tebliğinin “İdarelerce belgelerdeki eksik bilgilerin tamamlatılması” başlıklı 16.6 ncı maddesinde; “…a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,
İdarelerce tamamlatılacaktır. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler, idarece ilgili kurum veya kuruluştan re’sen istenebilir…” açıklamasına yer verilmiştir.
İhale ilanının 4.3.3 üncü, idari şartnamenin ise 7.5.3 üncü maddesinde, isteklilerin tekliflerin ekinde, güncel ISO 9001 Kalite Yönetim Sistem Belgesini sunması gerektiğinin düzenlendiği görülmüştür.
Şikayet üzerine idarece verilen cevapta, isteklinin dosyasının tekrar incelenmesi neticesinde, şikayet dilekçesi ekinde yer verilen yeni tarihli kalite yönetim sistem belgesinin teklif ekinde sunulmadığının görüldüğü, dosya içerisinde yer almayan bir belgeye göre işlem tesis edilemeyeceği ve bu durumun bilgi eksikliği kapsamında değerlendirilemeyeceği, ayrıca, şikayetçi tarafından başvuru dilekçesinde, eski tarihli belgenin fotokopisinin, yeni tarihli belgenin ise noter onaylı örneğinin sunulması neticesinde, belgenin ilk aşamada sunulmasının unutulduğunun ve bu şekilde tamamlanmasının amaçlandığının anlaşıldığı belirtilmiştir.
İhale işlem dosyasının Kurum kayıtlarına alınması sonrasında başvuru sahibinin dosyası incelendiğinde, isteklinin teklifi ekinde geçerlik tarihi 23.05.2010 olan ISO 9001:2008 Kalite Yönetim Sistem Belgesi ve ihale dokümanında istenmeyen ISO 14001:2004 Çevre Yönetim Sistem Belgesi ile her iki belgeye ilişkin teyit yazılarını sunduğu tespit edilmiştir. Şikayet ve itirazen şikayet dilekçeleri ekinde ise, teklif ekinde sunulmadığı anlaşılan, TÜRKAK Akreditasyon Markası taşıyan ve 02.04.2010 denetim tarihli, 04.04.2011 tarihine dek geçerli olan ISO 9001:2008 Kalite Yönetim Sistem Belgesi sunulmuştur. Belirtilen hususlar dikkate alındığında, isteklinin ihalede, geçerlik tarihi dolmuş olan ve ihale dokümanında belirtilen şartları karşılamayan bir belge sunduğu, bu durumda, herhangi bir belgedeki bilgi eksikliğinin değil, doğrudan doğruya belge eksikliğinin söz konusu olduğu ve eksikliğin kendisi dışında kaynaklanan bir nedeni bulunmadığı görülmektedir. Dolayısıyla, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin idare işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı ve başvuru sahibinin ikinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde “istekli”; mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidi şeklinde, “istekli olabilecek” ise; ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim şeklinde tanımlanmıştır.
Anılan Kanunun ihalelere yönelik başvuruları düzenleyen 54 üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabileceği belirtilmiştir.
Aynı Kanunun, idareye şikayet başvurusunu düzenleyen 55 inci maddesinde, başvuruların, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce yapılacağı, ilan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetlerin birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceği hükmüne yer verilmiştir.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin ““başvuru ehliyeti”” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği belirtilmiştir.
26.06.2010 tarihli ve 27623 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1 inci maddesinde; “4/3/2009 tarihli ve 27159 (Mükerrer) sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) ve (d) bentleri yürürlükten kaldırılmıştır.” hükmüne yer verilmiş, geçici 1 inci maddesinde de, Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten (yayım tarihi) önce ilanı veya duyurusu yapılmış olan ihalelerin ilanın veya duyurunun yapıldığı tarihte yürürlükte olan Yönetmelik hükümlerine göre sonuçlandırılacağı belirtilmiştir.
Anılan Yönetmelik hükümleri dikkate alındığında, incelenen ihalede hükümleri uygulanacak olan mevzuatın, ihalenin ilan edildiği tarihe göre (10.06.2010), son olarak 02.04.2010 tarihinde değişikliğe uğrayan, 4/3/2009 tarihli ve 27159 (Mükerrer) sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin olduğu anlaşılmıştır. İlgili Yönetmeliğin 30 uncu maddesinin birinci fıkrasının (ç) ve (d) bentlerinde; “ç) (Değişik:03/07/2009-27277 R.G./3 md.) Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde, idare tarafından isteklilerden aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi ile sözleşmenin uygulanması aşamasında kullanılmak üzere teklifleri ekinde;
d) (Değişik:03/07/2009-27277 R.G./3 md.) Yaklaşık maliyeti, eşik değerin onda birine kadar olan ihalelerde; (ç) bendinin (1) ve (2) numaralı alt bentlerinde belirtilen belgeler, isteklilerden sadece tekliflerinin aşırı düşük bulunması durumunda istenir.” hükmü yer almaktadır.
Başvuru konusu ihalede, idare tarafından hazırlanan dokümanda, ihale ilan tarihinde yürürlükte olan mevzuat dikkate alınmış ve yeterlik değerlendirmesi de buna göre yapılmıştır. Bu nedenle, ihaleye katılan isteklilerin de dokümanda belirlenen şartlara göre tekliflerini hazırlaması ve sunması gerekmektedir. Öte yandan, herhangi bir yeterlik kriterinin (ihaleye katılım şartının), doğrudan doğruya ihalenin sonuçlandırılmasını engellediği ve isteklilerin tekliflerini oluşturmasında tereddüte, belirsizliğe yol açtığı durumlar dışında, ihale mevzuatı ya da ilgili başka mevzuatlar kapsamında açık bir izin/dayanak olmasa dahi, ihale dokümanı kapsamında istenmiş olmasının, tekliflerin değerlendirilmesi işleminin, başlangıçta belirlenen şartlara göre yapılmasını engellemesi ve süresi bittikten sonra şikayet hakkını yeniden mümkün kılması güvenirlik ve eşit muamele ilkelerine aykırı olacaktır. Aksine bir yaklaşım, bir istekli tarafından, teklifini dokümanda belirlenen şartlara göre ciddi şekilde hazırlayan diğer istekliler aleyhine, Kanunun, kamu hizmetlerinin aksamadan yerine getirilmesi amacıyla kısa sürelere tabi tuttuğu hak arama yollarının daimi kılınması sonucuna yol açacaktır.
İncelenen ihalede, isteklilerin teklifleri kapsamında iş kalemlerinin hesap cetvellerini ve analizlerini sunması gerektiği ihale dokümanında düzenlenmiştir. Başvuru sahibi tarafından yalnızca inşaat iş grubuna ilişkin analizler sunulmuş, diğer iş gruplarına ilişkin belgeler sunulmamıştır. Bu nedenle, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin idare işleminde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır. Ayrıca, şikayet dilekçesinde yer alan, teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına dayanak teşkil eden belgelerin istenemeyeceğine yönelik iddia dokümana yönelik olduğundan, istekli niteliğini haiz başvuru sahibinin bu konuda şikayet ehliyetini haiz olmadığı ve istekli olabilecek konumunda bulunduğu aşamada da süresinde herhangi bir şikayet başvurusunda bulunmadığı anlaşılmıştır. Belirtilen nedenlerle, başvuru sahibinin üçüncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.
Kamu İhale Kurumu Kararları – Karar No : 2010/UY.III-2617	2010-09-18