Alerjik rinit nasıl geçer? Alerjik rinitin tedavisi belirtilerin şiddetine ve belirtilerin hayatınızı ne kadar etkilediğine bağlı olarak değişebilmektedir. Çoğu durumda, uygulanan tedavi, burun tıkanıklığı, hapşırma ve burun akıntısı gibi belirtileri hafifletme üzerine odaklanmaktadır.
Alerjik rinit hafifse, belirtilerin tedavi edilmesine genellikle gerek duyulmamaktadır. Ancak, diğer yandan, alerjik rinit belirtileri şiddetli ve yaşam kalitesini etkileyecek bir durumda ise doktorun önereceği tedavi planını uygulamak en doğrusu olacaktır. (1)
Alerjik rinitin hafif olması durumunda, uzun süreli olarak kullanılmayan ve sedasyon yapmayan antihistaminikler gibi reçetesiz ilaçlarla tedavinin sağlanması mümkündür. Bu durumda, sadece alerjenden uzak durmaya çalışmak bile yeterli olabilmektedir.
Burun Tıkanıklığını Açma
Burun tıkanıklığını hafifletmek için düzenli olarak tuzlu su çözeltileri ile temizleyebilirsiniz. Böylece burnu tahriş edicilerden de uzak tutabilirsiniz. Tuzlu su çözeltisini evde hazırlayabilir ya da eczacınızdan hazır olarak temin edebilirsiniz. Burun tıkanıklığını açan bu çözeltiler genellikle burun deliklerine su püskürten küçük şişelerde satılmaktadır. (2)
İlaçla Alerjik Rinit Tedavisi
Kullanılan ilaçlar alerjiyi tedavi etmemektedir, ancak yaygın olarak yaşanan belirtileri tedavi etmek için kullanılabilmektedir.
Belirtiler mevsimsel alerjenlerden, örneğin polenden kaynaklanıyorsa, maruz kalma riski geçtikten sonra ilacı almayı bırakmak gerekmektedir. İlacın kullanılmasından sonraki 2 hafta boyunca belirtiler hafiflemiyorsa, bir doktora başvurulmalıdır. (3)
Antihistaminik olan ilaçlar, bağışıklık sisteminin alerjenleri tehlike olarak algılayıp histamin salınımı yapması sonucu oluşan alerjik rinit belirtilerini hafifletmeye yardımcı olmaktadır.
Tablet olan antihistaminikler genellikle reçetesiz olarak eczanelerden temin edilebilmektedir, ancak, antihistaminik olan burun spreyleri doktor tarafından reçete edilmektedir.
Antihistaminiklerin kullanımı bazı durumlarda uykuya yol açabilmektedir. İlk kez alınıyorsa, ağır makine ve araç kullanmaktan uzak durulmasında fayda vardır. Antihistaminikler, özellikle alkolle beraber kullanıldığında karşı konulamaz uykuya neden olmaktadır. (4)
Sık sık veya sürekli olarak alerjik rinit belirtileri yaşanıyorsa ve burun tıkanıklığı veya burun polipleri varsa, doktor tarafından burun spreyi veya kortikosteroid içeren damlaları reçete edilebilir.
Kortikosteroidler inflamasyonu ve şişmeyi azaltmaya yardımcı olabilmektedir. Antihistaminik ilaçlardan daha uzun sürede etki göstermektedir, ancak etkileri daha uzun sürmektedir. Kortikosteroid kullanımından kaynaklanan yan etkiler daha nadirdir ancak kuruluk, tahriş ve burun kanamaları meydana gelebilmektedir.
Özellikle ciddi alerjik rinit belirtileri yaşanıyorsa ve hızlı bir şekilde rahatlama sağlanması isteniyorsa, doktor 5-10 gün sürecek kısa bir süre boyunca kortikosteroid tabletlerin alınmasını tavsiye edebilir. (5)
Ek Tedavi Yöntemleri
Uygulanan alerjik rinit tedavisi olumlu bir yanıt vermiyorsa, doktor mevcut tedaviye ek tedaviler reçete edebilir:
Kortikosteroid burun spreyinin dozunu arttırma
Diğer ilaçlarla birlikte almak için kısa süreli bir dekonjestan burun spreyi kullanma
Antihistamin tabletleri ile kortikosteroid burun spreyleri ve dekonjestanlar kullanma
Aşırı burun akıntısını azaltmaya yardımcı olması için ipratropium isimli maddeyi içeren burun spreyini kullanma
Alerjik reaksiyon sırasında salınan lökotrienler adı verilen kimyasalların etkilerini bloke eden ilaçları kullanma (6)
İmmünoterapi, bazı alerjileri tedavi etmek için kullanılan bir tedavi yöntemidir. Saman nezlesi gibi belirli alerji türleri olan insanlar için uygundur ve genellikle alerjinin belirtileri ciddi ise dikkate alınmaktadır.
Alerjik rinit bağışıklık sisteminin anormal reaksiyonları sonucu ortaya çıktığı için, immünoterapide amaç, alerjenlerin vücuda verilmesiyle bağışıklık sisteminin alerjenlere karşı daha az duyarlı hale gelmesini sağlamaktır.
Alerjenler genellikle üst kola enjekte edilmektedir. Enjeksiyonlar haftalık aralıklarla verilmekte ve her seferinde dozu biraz daha artmaktadır. (7)
Ameliyat alerjik rinit tedavisi için çok kullanılmasa da, burun veya sinüslerin fiziksel bir kusurunu düzeltmek için ihtiyaç duyulabilir. Fiziksel sorunlar alerjik riniti tedavi etmeyi zorlaştırabilir. (8)
Alerjik rinit teşhisi ve tedavisi için bir kulak, burun, boğaz (KBB) uzmanına başvurabilirsiniz. (9)
Alerjik rinit, genellikle alerji veya saman nezlesi olarak adlandırılmaktadır. Hava yoluyla vücuda giren alerjen parçacıklara karşı bağışıklık sisteminin reaksiyon göstermesi sonucu oluşmaktadır. Bağışıklık sistemi vücuda giren bu parçacıklara saldırmakta, sonuç olarak da, hapşırma ve burun akıntısı gibi belirtilere neden olmaktadır.
Alerjisi olan insanlarda genellikle yıllarca belirtileri yaşamaktadır. Yıl boyunca veya belirli zamanlarda sıklıkla belirtiler ortaya çıkabilmektedir. Alerjinin bir sonucu olarak sinüzit ve kulak enfeksiyonları gibi diğer problemler de yaşayabilmektedir. Zamanla, alerjenler kişiyi daha az etkilemeye başlayabilmekte ve belirtiler daha az şiddetli olabilmektedir. (10)
Alerjik Rinit Nedir? detaylı bilgi için bakınız
Baş ağrısı (11)
Alerjik Rinit Belirtileri detaylarını inceleyiniz
Mevsimsel alerjik rinitin nedeni, genellikle ilkbahar ve yaz aylarında ortaya çıkan rüzgârdan etkilenen polenlerdir. Polen sezonunun uzunluğu, yaşadığınız bölgeye ve bitki türlerine bağlıdır. Toz akarı alerjeni ise sürekli alerjik rinitin en yaygın nedenidir. (12)
Alerjik Rinit Nedenleri daha fazla bilgi için