15 BURDUR VİZYON PLANI SUYA YASLANAN KENT - PDF
Download "15 BURDUR VİZYON PLANI SUYA YASLANAN KENT"
1 15 BURDUR VİZYON PLANI SUYA YASLANAN KENT 1
2 Kentsel Vizyon ile X BÖLGE Burdur Vizyon KENT Planı Kentsel Strateji MAHALLE tarafından geliştirilen kapsam ve içerik çerçevesinde, A. Faruk Göksu ve Sıla Akalp ın Stüdyo te verdiği eğitimler sonucunda, Esra Karataş tarafından X REGION hazırlanmıştır. CITY NEIGHBORHOOD Kurgulanan Kentler NEF ve Kentsel Strateji tarafından kurulan Kentsel Vizyon Platformu KENTSEL VİZYON İLE kamu, sivil ve özel sektör işbirliği ile - bölge KURGULANAN - kent KENTLER - mahalle ölçeğinde çalışmalar yaparak, yeni planlama yaklaşımı ve modellerini tartışmaya açmaktadır. X BÖLGE KENT MAHALLE REGION
3 ANALİTİK BAKIŞ Stratejik Göstergeler Temel Sorun ve Fırsat BEK Analizi 02 STRATEJİK BAKIŞ 15 Bölgesel İşbirliği Kent Kurgusu 0 VİZYON Bölgesel Vizyon Kentsel Vİzyon VİZYON ve EYLEM ÇERÇEVESİ Vizyon Eylem 2 05 BURDUR UN GELECEĞİ İÇİN 10 TEMEL İLKE 6 İş bu katalogda kullanılan materyaller, sosyal sorumluluk projesi kapsamında kullanılmıştır. Ticari amaçla kullanılamaz.
5 STRATEJİK GÖSTERGELER Nüfus: kişi Ekonomik Değerler: Tarım ve Hayvancılık Süt üretimi Mermercilik Gıda sanayi Turizm Ticaret Eğitim: Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi ( öğrenci) Tarihsel İzler: Neolitik yerleşimler Antik kentler Antik yollar Selçuklu hanları Osmanlı anıtsal yapıları Yörük kültürü Geleneksel yaşam Koruma Alanları: 8 Sütçüler Sığla Ormanı 9 Tabiat Koruma Alanı Performans Kriterleri Burdur ve Karataş Gölleri Yaban Hayatı Koruma ve Geliştirme Sahaları SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK ÇEVRE 4 EKONOMİ 24 SOSYAL 42 YAŞAM KALİTESİ 20 Doğal Değerler: Göller Sulak alanlar Akarsular Kuş göç yolları Kanyon ve mağaralar Yeraltı kaynakları Sedir ve çam ormanları Biyolojik çeşitlilik Sosyal Altyapı: 1 Üniversite 1 Müze 6 Sinema (salon) 1 Tiyatro (salon) 14 Kütüphane Kaynak: Türkiye nin Şehirleri Sürdürülebilirlik Araştırması, Boğaziçi Üniversitesi, 2011.
6 10 TEMEL SORUN Sulak alanların kaybedilmesi Çevresel kirlilik Biyolojik çeşitliliğin tahribatı Yanlış tarım uygulamaları Kontrolsüz mermercilik faaliyetleri Yerinde üretim ve işleme eksikliği Tarım, turizm ve sanayi sektörleri çatışması Yasal boşluklar ve yönetim karmaşası Kamu-yerel-özel-sivil işbirliğinin eksikliği Tanıtım eksikliği 10 TEMEL FIRSAT Göller Bölgesi merkezi Ulaşım ağı ve erişilebilirlik Sulak alan zenginliği Tarımsal ürün çeşitliliği Kültürel / tarihsel derinlik Kırsal doku ve Yörük kültürü zenginliği Alternatif turizm potansiyelleri Üniversite birikimi Isparta ve Antalya kentleri yakınlığı Yenilenebilir enerji kaynakları
7 BEK ANALİZİ Kaynak: Kentsel Strateji B Birikim Bereket Beceri Bakış Büyüme Beklenti Su kültürü Arkeoloji Yörük kimliği Ekolojik yapı İklim Su ağı Kültürel bereket Tarım mirası Hayvancılık Kırsal yaşam El sanatları Göller Bölgesi Burdur ili Kent merkezi Yerinde üretim ve işleme Eğitim Kültürel canlanma Alternatif turizm Kendine yeten kent Bölgesel işbirliği Kurumsal sorumluluk Kırsal kalkınma Ekoloji Ekonomi Eşitlik Göller sistemi Eko tasarım Yeşil ağlar Sulak alanlar Kuş göç yolları Tarım-Hayvancılık Turizm Eğitim Kültür Su sporları Katılımcılık Kaynakların paylaşımı Kent-kır bütünlüğü Toplumsal yapı Koruma Kapasite Kalkınma Kültürel miras Tarımsal birikim Yörük kültürü Doğal değerler Bilinç ve sahiplenme Yatırım kapasitesi İnsan gücü Doğal ve kültürel kaynaklar Mekansal kapasite Kırsal kalkınma Sektörel dengeler Kültür temelli gelişme Suyun gücü Etkinleştirme Kimlik Üniversite Suların bölgesi Sivil toplum Pisidya Kültürel miras Yörük kültürü Kırsal alan Teke yöresi Kıyı alanları Edinim Katılım Kaynak yaratımı Üniversite- sivil katılımı Teknoloji Kültürel miras bilinci Kültürel canlandırma Sahiplenme- aidiyet Kamusal alan sistemi Kurumsal diyalog Ortak akıl Entegrasyon Kurgu EK1 Göller Bölgesi illeri Kamu-yerel-sivil-özel Ekonomik bütünleşme Mekansal denge Su ve kıyı yönetimi Bölgesel kalkınma Kuzey- güney koridoru Kamusal alanlar sistemi Kültürel canlanma
9 BÖLGESEL İŞBİRLİĞİ BURDUR, BÖLGE İÇİNDE HANGİ STRATEJİK ROLÜ ÜSTLENECEK? Göller Bölgesi nde özellikle göllerin baskın olduğu coğrafi yapının meydana getirdiği bir bütünlük izlenir. Tarihsel açıdan bakıldığında da izlenen bu bütünsellik, Göller Bölgesi nde idari sınırların ötesine geçen bir değerler sisteminin varlığını işaret eder. Bölge barındırdığı tarih öncesi izlerin yoğunluğu ve niteliğiyle Anadolu nun bu devirlerine ışık tutmakta ve diğer bölgelerden bu özelliğiyle de ayrışmaktadır. 17 Göller Bölgesi nin merkezinde, Burdur Gölü nün doğusunda gelişmiş bir kent olan Burdur gerek konumu gerekse tarihsel ve doğal yapı çeşitliliğiyle, Isparta ile birlikte bölgenin merkezi, güneyinde yer alan turizm odağı Antalya içinse alternatif bir servis sağlayıcı odak konumundadır. Bu temel özellikleri kentin bölge içindeki rolünü etkilemesi gereken ana başlıklardır. Bu doğrultuda, Burdur un Göller Bölgesi nde eko-denge gelişimini sağlayan bir merkez olması beklenmelidir.
10 KENT KURGUSU YENİ KENT KURGUSU NE OLACAK? Burdur un yeni kent modeli öncelikle yerleşimin Burdur Gölü ile kurduğu ilişki üzerinden şekillendirilmelidir. Yenileme, gelişme ve kent çeperindeki arazilerin kullanımı gibi konularda göle yakınlık ve kentin göl üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi gerekir. Bunun yanında, kentin göl ile kurduğu ilişki bir potansiyel olarak algılanmalı ve kent modelinde bu potansiyelin uygulamaya aktarılacağı kavram ve ilkeler geliştirilmelidir. Kent ve su ilişkisinin yanı sıra Burdur un sahip olduğu kültürel mirasın yeni kent modelinde korunması ve canlandırılmasına yönelik stratejilerin tanımlanması önemlidir. Kent merkezindeki kentsel sit alanının yeni gelişme alanlarıyla ilişkilendirilmesi, aynı zamanda sosyal ve ekonomik anlamda kent yaşamına eklemlenmesi gerekmektedir. 19 Burdur un kentsel gelişme kurgusunda göz önünde bulundurulması gereken konular aşağıdaki gibi özetlenebilir; Kentsel gelişme eşikleri Gelişme yönü, kapsamı ve Burdur Gölü ilişkisi Kültürel miras ve kent yaşamı bütünlüğü Arazi kazanımı ve duyarlı planlama Su kültürü ve planlama/ tasarım ilişkisi Tematik odaklar ve akslar Kent estetiği
11 20 21 BÖLÜM 0 STRATEJİK BAKIŞ Bölgesel İşbirliği Kent Kurgusu BÖLGESEL VİZYON YAŞAYAN GÖLLER BÖLGESİ KENTSEL VİZYON SU KÜLTÜRÜ İLE GÜÇLENEN BURDUR
12 BÖLÜM 04 VİZYON ve EYLEM ÇERÇEVESİ Vizyon Çerçevesi Eylem Çerçevesi 2
13 VİZYON ÇERÇEVESİ EYLEM ÇERÇEVESİ TEMA FARKLILIK STRATEJİ SEKTÖR PROGRAM PROJE Göller Ağı: Yaşamın Kaynağı Verim: Geçiş İklimi Birikim: Çeşitliliğin Mirası 1 2 Su: Geleceğin Biçimlendirilmesi Yaşam: Kültür ve Coğrafya Birlikteliği Çeşitlilik: Geçmiş ve Birikim 1 2 Kalkınma: Bölgesel Koridor Dönüşüm: Suya Yaslanan Kent Bütünleşme: Değer Odakları Ağı BURDUR UN GELECEĞİ 1 2 Tarım ve Hayvancılık: Birikimin Gücü Turizm: Alternatif Çözümler Eğitim: Üniversite- Kent Ortaklığı 1 2 Ekonomi: Yeni Ekonomi Kurgusu Çevre: Doğadan Beslenen Kent Toplum: Su Kültürüyle Yaşam 1 2 Doku: Estetik ve Yaşam Kıyı: Kıyının Etkinleştirilmesi Eko-Rehber: Stratejilerin Uygulaması 25
14 FARKLILIK 26 VİZYON ÇERÇEVESİ FARKLILIK TEMA STARATEJİ Göller ağı Verim Birikim Su Yaşam Çeşitlilik Kalkınma Dönüşüm Bütünleşme 1 Göller Ağı Verim Birikim Yaşamın Kaynağı Burdur un, öncelikli farklılığı il geneline yayılmış göllerden oluşan bir su ağıdır. Burdur da neolitik dönemden günümüze yerleşimlerin yer seçimi, ekonomik faaliyetler, arazi kullanımı gibi birçok konu bu farklılığa bağlı olarak şekillenmiştir. Coğrafyanın temel farklılığını yaratan göllerin yanında, bu gölleri besleyen dereler, çaylar ve yeraltı suları da bu ağın önemli bileşenleridir. 2Geçiş İklimi Coğrafyanın su kaynakları açısından verimli olmasının yanında iklim ve toprak yapısı da Burdur un verimli bir coğrafya olmasını sağlamıştır. Akdeniz ikliminden İç Anadolu nun karasal iklimine geçiş bölgesinde bulunan coğrafyada, iklim yapısı ve su kaynaklarının zenginliği burayı gerek uygarlıklar tarihi gerekse tarım ve hayvancılık alanlarında verimli bir hale getirmiştir. Çeşitliliğin Mirası Burdur un gerek tarım gerekse kültür mirası alanlarında sahip olduğu birikim değerlendirilmesi gereken başlıca farklılıklardandır. Ürün çeşitliliği, arkeolojik alanlar, suyla kurulan ilişki, kırsal Yörük kimliği gibi başlıklar ilin geçmişinden günümüze ulaşan birikiminin temel bileşenleridir. 27
15 TEMA 1 2 Geleceğin Biçimlendirilmesi Kültür ve Coğrafya Birlikteliği Geçmiş ve Birikim STRATEJİ 1 2 Su Yaşam Çeşitlilik Kalkınma Dönüşüm Bütünleşme Bölgesel Koridor Suya Yaslanan Kent Değer Odakları Ağı 28 Burdur a gerek il ölçeğinde, gerekse kentsel ölçekte bakıldığında gelecek senaryolarını yönlendirmesi gereken ilk tema kuşkusuz su olmalıdır. Bu nedenle, kentin gelişim ve değişim dinamiklerinin belirlenmesinde su teması öncelikle ele alınmalı ve geliştirilmelidir. İl ölçeğinde Burdur un Göller Bölgesi nin bir parçası olarak değerlendirilmesi, kentsel ölçekte ise yerleşimin göl ile kurduğu ilişki üzerinden karar süreçlerinin yürütülmesi önemlidir. Burdur da yaşam teması özellikle su kültürüyle birlikte ele alınması gereken bir başlıktır. Kentsel alanda suyla yaşam gibi stratejiler ve ilkeler üzerine çalışmaların yapılması gerekirken, kırsal alanda coğrafyanın önemli değerlerinden olan Yörük yaşamının korunması ve geliştirilmesiyle ilgili önlemlerin alınması gerekir. Kentsel ve kırsal alanlarda Burdur için belirlenebilecek bir diğer önemli tema çeşitliliktir. Gelecek stratejilerini yönlendirmesi gereken çeşitlilik teması ilk olarak doğal ve kültürel yapı elemanlarının zenginliğiyle öne çıkmaktadır. Doğal yapıda göller, akarsular, kanyon ve vadiler, mağaralar, biyolojik çeşitlilik gibi bileşenler çeşitliliği yaratırken; kültürel çeşitliliğin temel öğeleri tarih öncesi yerleşimler, antik kentler, yollar, Beylikler ve Osmanlı dönemleri mirası, geleneksel yaşam ve Yörük kimliğidir. Burdur un kalkınmasını desteklemek için öncelikle ilin bölge içindeki rolü yeniden ele alınmalıdır. Bölgesel ölçekte kuzeyde Afyon dan başlayıp, merkezde Göller Bölgesi ni (Burdur ve Isparta) kapsayan ve en güneyde Antalya da sonlanan bir bölgesel koridordan bahsedilebilir. Göller Bölgesi yerleşimlerinin bölgesel kalkınma stratejisi; bir termal turizm ve mermercilik merkezi haline gelen Afyon ve Akdeniz bölgesinin en güçlü turizm odağı Antalya ile birlikte kurgulanmalıdır. Burdur, bu bölgesel koridor kurgusu içerisinde Göller Bölgesi odağının merkezi şeklinde ele alınmalıdır. Burdur un dönüşüm stratejileri öncelikle kent- su birlikteliğinden yola çıkılarak belirlenmelidir. Bugün, geleneksel dokularının yeterince değerlendirilmediği, yeni gelişme alanlarının ise yerel özelliklerle uyum göstermediği kentte, bu sorun ve aynı zamanda potansiyel alanlarına yapılacak müdahale su temasına bağlı kalınarak şekillendirilmelidir. Bu bakış açısıyla, yeni kent modelinde suya yaslanan kent ifadesiyle, kent ve Burdur Gölü birlikteliğinin üzerine gidilmeli, bu ilişkinin korunması ve güçlendirilmesi hedeflenmelidir. Bütünleşme konusunda özellikle bölge ve il ölçeğinde değer odaklarının entegrasyonuna dayanan bir değerler ağının kurgulanması gerekmektedir. Başlıca öğeleri göller ve kültürel miras alanları olacak bu değer odakları ağı genelinde, yeni ekonomi alternatifleriyle bir çerçeve çizilmeli ve belirli rollere sahip odakların bu çerçevede bütünleştirilmesi gerekmektedir. Bunun yanında, kentsel ölçekte kent ve göl, geleneksel doku ve yeni yapılaşma alanları gibi ikiliklerde bütünleştirme stratejileri belirlenmelidir. 29
16 SEKTÖR 0 EYLEM ÇERÇEVESİ SEKTÖR PROGRAM PROJE Tarım ve Hayvancılık Turizm Eğitim Ekonomi Çevre Toplum Doku Kıyı Eko-rehber 1 2 Tarım ve Hayvancılık Birikimin Gücü Burdur un eylem çerçevesinde öncelikle ele alınması gereken sektörler tarım ve hayvancılıktır. Tarım sektöründe ilde ürün çeşitliliğinin artırılması ve yerinde işleme teknolojilerinin geliştirilmesi gerekmektedir. Hayvancılık konusunda ise özellikle süt üreticiliğinde verimli olan coğrafyada yine yerinde işleme ve pazarlama konularında yatırımların artırılması gerekmektedir. Burdur un ekonomisinde tarım ve hayvancılık sektörlerinin potansiyeli değerlendirilmeli, bu sektörler temel ekonomik güçler olarak geliştirilmelidir. Turizm Alternatif Çözümler Burdur un gerek gölleri ve diğer doğal varlıkları, gerekse kültürel mirası incelendiğinde alternatif turizm türlerinin geliştirilmesi için önemli bir potansiyel ortaya çıkmaktadır. Bölgenin güneyindeki Antalya turizm odağına alternatif olarak geliştirilebilecek bölgede, eko-turizm ve kültür turizmi öncelikle geliştirilecek turizm türleri olarak öne çıkmaktadır. Bunun yanında, su sporları ve kuş gözlemciliği Göller Bölgesi nin farklılık yaratan potansiyelleridir ve Burdur- Isparta ortaklığında geliştirilmelidir. Eğitim Üniversite- Kent Ortaklığı Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi nin kent merkezi içerisinde yer alması, kent-üniversite ilişkisinin güçlendirilmesi ve işbirliği zeminlerinin yaratılması için önemli bir potansiyeldir. Bu gücün ortaya çıkarılması ve diğer bölge üniversiteleriyle de ortaklıklar kurulmasıyla kentin gelecek çerçevesinde eğitim sektörünün yeri sağlamlaştırılmış olacaktır. Bunun yanında, kentin öğrenci nüfusunun yarattığı potansiyelin değerlendirilmesi de gerekmektedir. 1
17 PROGRAM Ekonomi Çevre Toplum Yeni Ekonomi Kurgusu Doğadan Beslenen Kent Su Kültürüyle Yaşam Burdur için tanımlanan bölgesel vizyon, kentsel vizyon ve gelecek stratejileri doğrultusunda öncelikle hayata geçirilmesi gereken program başlığı ekonomidir. Göller Bölgesi ölçeğinde yeni bir ekonomi kurgusunun yaratılması hem bölgenin hem de Burdur kentinin, bölgesel koridor üzerindeki rolünü ve gücünü belirleyecektir. Yeni ekonomi kurgusunda tarım- hayvancılık, turizm ve eğitim sektörlerinin itici gücü birlikte değerlendirilmeli; bu sektörler için yerel değerlerin gücü kullanılmalıdır. Özellikle bölgenin sahip olduğu doğal zenginlik ve çeşitlilik, tarım ve hayvancılık ile alternatif turizm çeşitlerini güçlendirebilir. Aynı zamanda, kültürel miras öğelerinin özgünlüğü bölgesel koridor üzerinde Burdur u önemli bir konuma ulaştırabilir. Burdur un geleceğinde önemli bir diğer program çevre konusunda geliştirilmelidir. Kentsel çevrenin düzenlenmesi ve yenilenmesinde doğal çevrenin sunduğu olanakların değerlendirilmesi bu programın ana hedefi olarak belirlenmelidir. Yapılı çevrede doğaya duyarlı uygulamaların geliştirilmesi bu konuda bir örnek olarak ele alınabilir. Kentin Burdur Gölü ne yakınlığı yine ele alınması gereken çevre başlıklarından biridir. Kentsel gelişme ve dönüşümün, göl ve çevresindeki tarım arazileri için bir tehdit oluşturmasının önüne geçilmeli, aksine bu değerlerle uyum içerisinde ilerleyen gelişme süreçleri tasarlanmalıdır. Bu şekilde, çevresini ve kendini tüketen bir kentsel alan olmaktan uzaklaşarak, doğaya duyarlı ve ondan beslenen bir kentsel sistem yaratılabilecektir. Geçmişten günümüze ekonomik yapıyı, sosyal ve kültürel ilişkileri ve gelişmeyi şekillendiren su öğesi, ortak bölgesel kültürün öne çıkan en temel özelliğidir. Bu nedenle, gelecek çerçevesinde su kültürüyle yaşamayı benimsetmeyi amaçlayan bir toplumsal programın hayata geçirilmesi gerekir. Program kapsamında insan yaşamının su öğesi ile birlikteliğini güçlendirecek, böylece planlama ve tasarım alanlarında su kültürü yaklaşımını canlandıracak yerel projeler geliştirilmelidir. Özellikle göl kıyılarında yaratılabilecek su kültürü odaklarının ele alınması bu program için öncelikli adımlardandır. Bu odaklarda, kuş gözlemciliği, su sporları, göl balıkçılığı gibi yaygınlaştırılabilecek aktivite alanları için gerekli altyapı ve tanıtım çalışmaları tasarlanmalıdır. Göller ve diğer sulak alanların, tüm yerleşimler ve kesimler için ortak bir değer olduğu coğrafyada su kültürünün güçlendirilmesi için çok taraflı katılımın gerçekleştiği süreçler tasarlanmalıdır.
18 PROJE 1 Doku Estetik ve Yaşam 2Kıyı Kıyının Etkinleştirilmesi Eko-Rehber Stratejilerin Uygulaması 4 Burdur kentsel alanının sahip olduğu değerler sisteminin bütüncül bir proje ile ele alınması ve değerlendirilmesi gerekir. Bu konuda öncelikle düşünülmesi gereken alt-başlıklar yeni yapılaşma alanları ve yapılaşma dili; geleneksel merkez canlandırma ve kentsel estetiktir. Birbirlerinden bağımsız düşünülemeyecek bu başlıkları kapsayan ve farklılaşan tematik odaklar üzerinden yürütülecek bir doku projesi, Burdur kentsel alanında yaşamı canlandıracağı gibi, gelişme ve dönüşüm konularını da yönlendirecektir. Burdur un en temel değerlerinden biri olan Burdur Gölü kıyısının, bütüncül ve kapsamlı bir kıyı projesiyle ele alınması gerekmektedir. Yaşam ve su öğesinin bütünleştirileceği bu projede; suya yaklaşma ve suyu kullanma ilkeleriyle etkin bir kıyı yaşamı yaratmak ile gölü kentsel gelişmenin etkilerinden korumak temel amaçlardır. Projenin karar üretmesi gereken ana başlıklar; suya yaklaşım, su ve ekonomi birlikteliği, su ve günlük yaşam, kıyı kullanımı ve tasarımı, kıyısal sorumluluklardır. Yerel değerlere dair sahiplenme ve katılım ruhunu destekleyerek, ekoloji duyarlı bir yaşam anlayışını aşılamayı amaçlayan bir eko-rehber projesinin hayata geçirilmesi gerekir. Bu çerçevede, Göller Bölgesi değerlerinin sürdürülebilirliğinin sağlanmasıyla birlikte çevreyle uyumlu yaşam ortamları da yaratılacaktır. Eko-Rehber projesi kapsamında; yeşil enerji kullanımını desteklemek, tarım ve hayvancılık faaliyetlerini çevreye duyarlı hale dönüştürmek, suya saygı yaklaşımını yaygınlaştırmak, geri dönüşüm sistemlerini kurgulamak gibi hedefler belirlenmeli ve takip edilmelidir. 5
19 BURDUR UN GELECEĞİ İÇİN 10 TEMEL İLKE 6 BÖLÜM 05 BURDUR UN GELECEĞİ İÇİN 10 TEMEL İLKE 1. ORTAK SU KÜLTÜRÜ: Göller Bölgesi 2. TARİH ÖNCESİ: Antik Yerleşimler. FARKLILAŞAN YER ALTI COĞRAFYASI: Gizli Hazine 4. YER ALTI EKONOMİSİ: Tarım ve Madencilik 5. STRATEJİK YOL: Özgün Coğrafya ve Değerler 6. BULUŞTURAN BÖLGE: Farklılıkların Bütünleşmesi 7. YAŞAM ZENGİNLİĞİ: Geleneksel Yaşamın Yansımaları 8. EKOLOJİK DENGE: Doğanın Korunması 9. SUYUN YÖNETİMİ: Bütüncül Yaklaşım 10. PAYLAŞIM: Katılımla Gelen Gelişim 7
20 8 ORTAK SU KÜLTÜRÜ: GÖLLER BÖLGESİ Göller Bölgesi nin öncelikli değeri barındırdığı su kaynaklarıdır. Geçmişten günümüze yerleşim ilişkileri, üretim ve tüketim desenleri, kültürel ve sosyal yapıyı şekillendiren göllerin ve diğer su kaynaklarının varlığı, bölgenin esas karakterini meydana getirmiştir. Bu nedenle, tüm coğrafya ve Burdur ölçeğinde bu ortak su kültürünün benimsenmesi ve canlandırılması gerekmektedir. Bölgesel gelecek stratejilerindeki temel güç ortak su kültürü etrafında şekillenmelidir. 01 TARİH ÖNCESİ: ANTİK YERLEŞİMLER Coğrafyanın başta gelen tarihsel öğelerini, tarih öncesi yerleşim izleri ve antik dönem kentleri oluşturmaktadır. Kapalıin ve Karain mağaraları ile Neolitik döneme ait Hacılar, Kuruçay, Höyücek höyükleri gibi çok sayıda tarih öncesi yerleşim yeri, bu dönemlerin izlerini barındırmaları açısından bölgeyi önemli kılmaktadır. Bunun yanında, Kibyra, Sagalassos, Adada, Pisidya Antiocheia gibi önemli arkeolojik yapı kalıntıları ve taşınabilir buluntular içeren kentler, bölgenin antik dönem Pisidya karakterini yansıtmaktadır. Göller Bölgesi nin sahip olduğu arkeolojik mirasın, bölgesel gelişme ve koruma stratejilerinde özel olarak ele alınması gerekmektedir. 9 02
21 FARKLILAŞAN YER ALTI COĞRAFYASI: GİZLİ HAZİNE YER ALTI EKONOMİSİ: TARIM VE MADENCİLİK 40 Bölge gerek gölleri gerekse yer altı kaynakları açısından önemli bir doğal çeşitlilik sunmaktadır. Tüm coğrafyaya yayılmış irili ufaklı göller ve onları besleyen yer altı suları, mağaralar, kanyonlar başta olmak üzere Göller Bölgesi nin farklı değerlerden oluşan yer altı coğrafyası ve onun yeryüzünde izlenebilen uzantıları, bölgesel koruma ve kalkınma stratejilerinde değerlendirilmelidir. 0 Bugün, bölgenin temel ekonomik kaynaklarını tarım ve madencilik oluşturmaktadır. Zengin yer altı coğrafyasının ekonomiye dönüştürüldüğü Burdur da toprak verimliliği ve başta mermer olmak üzere maden kaynaklarının kullanımının koruma ve kalkınma dengesi içerisinde yürütülmesi gerekir. Aynı zamanda, bölgesel ekonomide enerji sektörünün yer edinmesi büyüme stratejileri tarafından öngörülmelidir
22 STRATEJİK YOL: ÖZGÜN COĞRAFYA VE DEĞERLER BULUŞTURAN BÖLGE: FARKLILIKLARIN BÜTÜNLEŞMESİ 42 Burdur un gelecek kurgusunu oluşturmak üzere, yerel birimlerin bir araya gelerek ortak bir stratejik yol belirlemeleri gerekir. Bölgesel stratejilerde temel yaklaşım, coğrafyanın özgünlükleri ve değerleri üzerinden geliştirilmeli ve buna göre uygulanmalıdır. Bölgesel stratejinin netleştirilmesiyle, yerel değerlerin etkin bir şekilde kullanımı ve sürdürülmesi sağlanmalıdır. Her koşulda, yerel birimlerin idari sınırlardan öte, coğrafi ve kültürel birlikteliklerle tanımlanması ve bir araya gelmesi gerekmektedir. Ancak bu yaklaşımın edinilmesiyle, bölge için ortak bir stratejik yol çizilebilir Coğrafyanın en temel değerleri olan göller, bölgede ayırıcı değil, bütünleştirici öğeler olarak algılanmalı ve ortak değerler olarak değerlendirilmelidir. Ayrıca, Burdur ve Isparta da bulunan üniversiteler ve buna bağlı olarak var olan yoğun öğrenci nüfusu, bölgenin gelecek kurgusu için önemli bir potansiyel olarak değerlendirilmelidir. Kent- kır bütünleşmesi, sektörel birliktelikler, kültür- doğa buluşması gibi yaklaşımların stratejilere aktarılmasıyla birlikte, genç nüfus potansiyelinin de bu alanlarda değerlendirilmesi için girişimlerde bulunulmalıdır. 4
23 YAŞAM ZENGİNLİĞİ: GELENEKSEL YAŞAMIN YANSIMALARI EKOLOJİK DENGE: DOĞANIN KORUNMASI 44 Burdur un geçmişinden günümüze aktarılan yerel değerleri ve geleneksel yaşamın yansımaları, bugün bölgedeki yaşam zenginliğini meydana getiren en temel öğelerdir. Yerel ürünler ve üretim biçimleri, el sanatları, müzik, mutfak kültürü, özgün gelenek ve görenekler gibi somut olmayan mirasın temel bileşenleri, ortak bölgesel değerler olarak ele alınmalı ve bu yaşam zenginliğinin geliştirilerek geleceğe taşınması hedeflenmelidir. 07 Coğrafyanın en değerli bileşenlerinden olan ekolojik hayat, gelecek kurgusunda öncelikle ele alınması gereken unsurdur. Mevcut durumda ekolojik dengeyi bozan yatırım ve uygulamaların kontrol altına alınması, kaybedilen değerlerin ise geri kazanımı hedeflenmelidir. Doğal yapı üzerinde olumsuz etki yaratan mermercilik faaliyetleri ile göl sularının ve verimli arazilerin kaybına neden olan tarım ve sanayi faaliyetlerinin bu değerler üzerindeki etkileri en aza indirgenmeli ve kontrol altında tutulmalıdır. Bunun yanında, milli park, tabiat parkı gibi koruma alanı statülerinin, bölgesel değerlerin korunması ve kalkınmaya entegre edilmesi açısından ele alınması ve değerlendirilmesi gerekmektedir
24 SUYUN YÖNETİMİ: BÜTÜNCÜL YAKLAŞIM PAYLAŞIM: KATILIMLA GELEN GELİŞİM 46 Bölgenin temel değeri olan suyun yönetimi, Göller Bölgesi nin gelecek kurgusunda yer alması gereken öncelikli hedeftir. Bu nedenle, göllerin ve diğer su kaynaklarının öncelikli olarak korunması, sonrasında ise günümüzün kültürel, sosyal ve ekonomik yaşamıyla bütünleştirilmesini sağlayacak bir yönetim çerçevesi oluşturulmalıdır. Afyon, Burdur ve Isparta nın, sahip oldukları su varlıklarına, Göller Bölgesi bütününün ayrılmaz parçaları olarak yaklaşması ve illerin yönetim çerçevesinde eşit ağırlıkta yer almaları sağlanmalıdır. Yönetim çerçevesinin sürdürülebilirliğinin sağlanması ve planlama çalışmalarının değişken koşullara göre yenilenmesi gerekmektedir. 09 Ortak bölgesel stratejinin geliştirilmesi ve uygulanmasındaki başlıca gerekliliklerden biri paylaşımdır. Bir araya gelmesi gereken bölge taraflarının kaynak, bilgi, deneyim ve teknoloji paylaşımı, bölge senaryolarını ve uygulama süreçlerini daha erişilebilir ve sürdürülebilir kılacaktır
KARS 36VİZYON PLANI SINIRSIZ KÜLTÜRLER
KARS 6VİZYON PLANI SINIRSIZ KÜLTÜRLER 1 Kentsel Vizyon ile X BÖLGE Kars Vizyon Planı Kentsel KENTStrateji tarafından MAHALLE geliştirilen kapsam ve içerik çerçevesinde, A. Faruk Göksu ve Sıla Akalp ın
18 ÇANKIRI VİZYON PLANI YÖRESEL HUB
18 ÇANKIRI VİZYON PLANI YÖRESEL HUB Kentsel Vizyon ile X BÖLGE KENT Çankırı Vizyon Planı MAHALLE Kentsel Strateji tarafından geliştirilen kapsam ve içerik çerçevesinde, A. Faruk Göksu ve Sıla Akalp in
ANTALYA VİZYON PLANI KUCAKLAYAN KENT
07 ANTALYA VİZYON PLANI KUCAKLAYAN KENT Kentsel Vizyon ile X BÖLGE KENT Antalya Vizyon Planı MAHALLE Kentsel Strateji tarafından geliştirilen kapsam ve içerik çerçevesinde, A. Faruk Göksu ve Sıla Akalp
GÖLLER BÖLGESİ ETKİLEŞİM PLANI
GÖLLER BÖLGESİ ETKİLEŞİM PLANI AFYON ÇALIŞTAY RAPoRU 12.10.2012 Kültür Öncelikli Bölgesel Yol Haritaları Bu rapor, Göller Bölgesi Etkileşim Planı kapsamında düzenlenen, Afyon Bölge Çalıştayı nda elde edilen
GÖLLER BÖLGESİ ETKİLEŞİM PLANI BURDUR ÇALIŞTAY RAPORU 12.09.2012 Kültür Öncelikli Bölgesel Yol Haritaları Bu rapor, 12.09.2012 tarihinde Burdur da gerçekleştirilen Bölge Çalıştayı sonuçları doğrultusunda
62 TUNCELİ VİZYON PLANI MUNZUR'UN BEREKETİ
62 TUNCELİ VİZYON PLANI MUNZUR'UN BEREKETİ Kentsel Vizyon ile X BÖLGE KENT MAHALLE Kentsel Strateji tarafından geliştirilen kapsam ve içerik çerçevesinde, A. Faruk Göksu ve Sıla Akalp in X REGION CITY