Almanya Anayasa Mahkemesi, ırkçı ve yabancı düşmanı politikaları savunan Milliyetçi Demokratik Partisi’nin (NPD) yasaklanmasıyla ilgili ana dava sürecini başlattı.
Bugün başlayan davada, 3 Mart tarihine kadar NPD'nin anayasaya aykırı eylemlerinin bulunup-bulunmadığı sorgulanacak ve NPD’ye sözlü savunma hakkı tanınacak. Ardından mahkeme önümüzdeki haftalarda NPD’nin geleceğine ilişkin kararını açıklayacak.
NPD’nin kapatılması için 2003’de de dava açılmıştı. O dönemde başarısızlıkla sonuçlanan kapatma davasının bu kez başarıya ulaşıp-ulaşmayacağı konusunda şüpheler var.
2001 tarihinde dönemin Sosyal Demokrat Başbakanı Gerhard Schröder’in talimatıyla görülen kapatma davasında, Anayasa Mahkemesi parti bünyesinde istihbarat örgütlerinden muhbirlerin bulunduğunu tespit ettikten sonra, 18 Mart 2003 tarihinde davayı NPD’nin lehine sonuçlandırarak geri çevirmişti.
O dönemde yapılan yorumlarda, karar federal hükümet açısından büyük bir fiyasko ve ırkçı partinin güçlenmesine neden olan bir durum olarak tanımlanmıştı. Bu kez istihbarat örgütleri NPD teşkilatlarında bulunan ajanlarının tamamını geri çektiler ve Anayasa Mahkemesi açısından partinin kapatılmasının önündeki hukuki engelleri kaldırmış oldular. Ardından 16 eyaletin içişleri bakanları NPD’nin Yahudi ve yabancı düşmanlığı yaptığını, demokratik düzeni yıkıp yerine nasyonal sosyalist bir düzen getirmeyi hedeflediğini ve şiddetten yana olduğunu savundukları bir dosya hazırladılar. Buna rağmen Berlin’deki siyasi gözlemcilerin çoğunluğu NPD’nin yasaklanabileceğine inanmıyor. Başvurunun Anayasa Mahkemesi’nden bir kez daha döneceğini düşünenler, yasak için yeterli kanıt olmadığını ve mahkemenin yasak konusunda ikna olmayacağını savunuyor. Bazı hukuk uzmanları da demokratik sistemlerde parti kapatmanın yanlış yöntem olduğunu vurguluyor.
Federal Almanya tarihinde bugüne kadar iki parti kapatıldı. Bunlardan ilki 1952 yılında kapatılan Sosyalist Reich Partisi, diğeri ise 1956 yılında faaliyetlerine son verilen Almanya Komünist Partisi.
Berlin Parlamentosu’nda Yeşiller Partisi’nden milletvekili Turgut Altuğ da başvurunun başarılı olacağına inanmadığını, ancak toplumdaki göçmenlerin güvenini kazanma bakımından önemli olduğu görüşünü dile getiriyor ve ırkçılığa karşı tüm toplumun tavır koymasını talep ediyor.
Siyasi gözlemciler, ırkçı NPD’nin son dönemdeki mülteci tartışmasıyla bağlantılı ‘tam bir rönesans yaşadığı’ görüşünde. Göçmenler ve İslam konusundaki tartışmaları yeniden alevlendiren ve özellikle Müslümanları Almanya’da istemeyen Pegida hareketinin NPD ile bağlantısı olduğu, partinin Pegida’nın eylemlerini arka planda kalarak desteklediği tahmin ediliyor. NPD 2013 yılında yapılan son federal seçimde 560 bin oyla yüzde 1,3 oranında destek bulmuş ve partilere yapılan fondan aldığı yıllık ödenek 1,4 milyon Euro’ya ulaşmıştı.