Kumar Bağımlılığı | Doktorsitesi Blog
Ana Sayfa Psikoloji Kumar Bağımlılığı
Kumar bağımlığı, aynı zamanda kompulsif kumar oynama olarak da adlandırılmaktadır. Kontrol edilemeyen kumar oynama isteği olarak tanımlanabilir. Kişiler, maddi olarak zarara uğradıklarının farkında olsalar bile onları kumar oynamaya iten patolojik bir dürtü vardır. Kumar oynamak, elde olan bir şeyi, daha fazla şey elde etmek adına riske atmak anlamına gelir. Nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte kumar oynamaya yol açan faktörler arasında biyolojik, genetik ve çevresel faktörler olduğu düşünülmektedir.
Kumar oynamak, beynin ödül mekanizmasını uyararak uyuşturucu, alkol gibi maddelere benzer bir şekilde bağımlılığa sebep olur. Kumar bağımlılığı olan bir kişi, sürekli kumar oynama arzusu içerisindedir, ancak bunu etrafından gizler. Bu kişiler kumar oynamak için para biriktirir, hırsızlık veya dolandırıcılık yapabilir. Kumar bağımlılığı, kişilerin hayatını mahveder. Bu hastalığın tedavisi oldukça güç olmakla birlikte profesyonel yardım tedavide etkili tek yöntemdir.
Kumar bağımlılığının bazı karakteristik bulguları vardır. Bu bulgular şöyle sıralanabilir:
Kumarda büyük riskler almaktan zevk ve heyecan duymak,
Zamanla daha büyük kumarlar oynamak,
Aklının kumarla meşgul olması,
Önceki kumar tecrübelerini kafada kurmak, düşünmek,
Problemlerden, suçluluk ve depresyon duygularından kumar yolu ile kaçmak,
Kumar oynamak için işine ve ailesine daha az vakit ayırmak,
Kumar oynadığını gizlemek ve bu konuda yalan söylemek,
Kumar oynadıktan sonra suçluluk hissetmek ve pişman olmak,
Kumar oynamak için borç almak veya çalmak,
Başarısız kumarı bırakma denemeleri.
Bazı durumlarda kumar bağımlılığı, ilk kumar tecrübesi ile tek bir seferde başlar. Ancak genelde kumar problemi zamanla ilerleyen bir süreçtir. Birçok insan yıllar boyu keyifle ve sorunsuz bir şekilde sosyal kumar oynar. Ancak kumar oynama sıklığının artışı ve kişinin hayat şartlarının bir nedenden ötürü kötüleşmesi halinde bu durum kumar oynama olgusunu ciddileştirip bir hastalık haline getirebilir. Sıkıntı ve depresyon dönemlerinde insanlarda kumar oynama dürtüsü artar. Bu, sorunlardan faydasız bir kaçış olarak nitelendirilebilir. Neticede kişi, kumar oynamaktan kendini alamaz ve bu iş için sürekli para bulma çabası içindedir.
Kumar bağımlısı birçok kişi için yaşadıkları heyecan, para kazanmaktan daha önemlidir. Bu heyecanın devam etmesini sağlamak için kişiler daha büyük riskler ve daha büyük kumarlar oynamaya başlarlar. Bazen kişilerin aldığı riskler, kaybettikleri takdirde altından kalkamayacakları kadar büyüktür. Kumar oynarken kendilerine bir takım limitler koyan diğer insanların aksine kumar bağımlıları, kaybettikleri parayı geri kazanmak için oynamaya devam ederler. Bu durum, kişi için işleri daha da kötüleştirir. Bazı kumar bağımlılarında kendiliğinden kumardan uzaklaşma dönemleri olabilir. Bu dönemde daha az kumar oynayabilirler veya hiç oynamayabilirler. Ancak profesyonel yardım olmadan kumar bağımlılığının tedavisi mümkün değildir. Tedavi almayan kişiler neticede kumara geri dönerler.
Tedavide psikoterapi ve algısal davranışsal terapi uygulanır. Bazen kumar bağımlılığının altında yatan nedenler, kişinin derinde yatan duygusal sorunlarından veya bazı sorunlardan kaçış yolu arama gibi durumlardan köken alabilir. Terapi ile kişinin bu sorunları tespit edilip, sorunun kaynağına inerek kumar bağımlılığının altında yatan asıl sorunu çözmek amaçlanır.
Tedavide bazen ilaçlar da faydalı olabilir. Bazı durumlarda kumar bağımlılığı, zihinsel bir bozukluğun neticesinde ortaya çıkar (örneğin bipolar bozukluk). Böyle durumlarda kişi, altta yatan durumu düzelterek dürtü kontrolünü sağlamalıdır.