Özgür Yazılım Dünyasından Gelişmeler
Yazılım dünyası açısından 2008'in başlamasıyla hareketli, sıcak günlerle karşılaştık. Önce Sun Microsystems, Dünyaca ünlü açık kaynak kodlu veritabanı MySQL'i satın aldı; ardından Ocak ayının son haftasında da yine bir başka açık kaynak kodlu yazılım olan Qt kütüphanesini geliştiren Trolltech firması Nokia tarafından satın alındı. Qt kütüphanesi ve geliştirme ortamını; Skype, Google Earth, Adobe Photoshop gibi bir çok ürünün ve Linux dünyasında da KDE masaüstü ortamının grafik arayüzlerinin geliştirilmesinde kullanılmasıyla tanımaktayız. Peki neler oluyor da dünyaca ünlü firmalar, bazı kapalı kaynak kod destekçileri tarafından "ucuz iş" olarak ifade edilen açık kaynak kodlu yazılımlara yönelmeye başlıyor?
Dikkatinizi çekmek isterim, Nokia'nın önerdiği miktar Trolltech firmasının hisseleri başına nakit 2,94 $ ... Şirketin 52 milyon kadar**** hissesi olduğu bilindiğine göre, Nokia'nın önerdiği miktar neredeyse 153 milyon $ .. Sun firmasının MySQL için biçtiği değer ise 800 milyon $ nakit + 200 milyon $ hisse devri kadar..
Günümüzde şirketler hızla açık kaynak kodlu yazılımlara yönelmekteler. Internet üzerinde bir çok site veritabanı olarak MySQL'i kullanmaktadır. Bu siteleri yabana atılır siteler olarak algılamayın; Google, Facebook gibi büyük sitelerden, çeşitli ülkelerin devlet kurumlarına, bankalardan büyük küçük, bir çok işletmeye, bir çok üniversitelere kadar onbinlerce sitede kullanılmakta MySQL .. Ayrıca bir çok şirket ve firma günümüzde tereddüt etmeden açık kaynak kodlu yazılımlara yönelmekte.. Bunun temel nedeni yazılımların esnek oluşu, istenildiği gibi değiştirilebilmesi ve istenilen şekilde özelleştirilmesi.. Bu kadar büyük bir pazarın varlığına kayıtsız kalamayan(!) Sun Microsystems'in de şirket olarak açık kaynak dünyasına destek verme içgüdüsüne :) pek de şaşırmamak lazım..(hatırlarsınız ki Java, Netbeans, OpenOffice, Open solaris gibi örnekler mevcut Sun'ın açık kaynak dünyasına desteği söz konusu olunca..) Bir çok kurumun, kullandıkları yazılımların esnek, açık kaynak kodlu ve güvenilir olmasının yanı sıra yeterli ve tatmin edici bir teknik destekle de gelmeleri konusunda yoğun bir talepte olduklarının Sun Microsystems de farkında olacak ki MySQL'i almakla geleceğe yönelik planlar yapmaktalar.. Ayrıca Sun'ın içli dışlı olduğu bir firma olan Oracle'ın bir kaç sene önce MySQL'in önemli motorlarından(engine) InnoDB'yi ve BerkeleyDB'yi satın alması, Sun ile Oracle'ın birbirlerini destekleyici ticari çözümler sunacakları konusunda açıklamalar yapmaları Sun'ın Mysql'i almasındaki hevesini anlamaya yardımcı oluyor.
Gelelim Nokia'nın Trolltech'i satın almasına.. Dünyanın en büyük cep telefonu şirketi Nokia'nın yazılım konusunda önemli bir atak yapmak istediği şeklinde yorumlayabiliriz bu hareketi. Neticede Trolltech ekibi Qt gibi önemli bir çalışmanın altından kalkmış, Linux dünyasının en popüler masaüstü ortamlarından KDE'yi ortaya çıkarmış ve açık kaynak kod yazılımcı çevresi tarafından da önemli bir desteğe sahip bir ekip.. Trolltech yetkililerine göre platformdan bağımsız geliştirme ortamlarına yönelmeyi amaçlayan Nokia için Qt ve Qtopia geliştirme ortamları, hem kendilerinin hem de üçüncü şahıs geliştiricilerin Nokia'nın aygıt portföyü üzerinden bilgisayarlara ulaşan, internet tabanlı uygulamalar geliştirmelerine ön ayak olacak. Bu noktada Trolltech şu anki müşterilerine hep mobil hem de masaüstü uygulamalarını geliştirmeye ve bu uygulamalar için destek vermeye devam edeceğini söylüyor; keza Nokia da Trolltech'in çift-lisanslama stratejisine devam edeceğini, yani şu an için Trolltech açık kaynak ürünlerini kapatmak(kapalı kaynak kodlu hale dönüştürmek) gibi bir düşüncelerinin olmadığını belirtmekte.. Nokia'nın aygıt konusunda eş başkanı Kai Oistamo, yazılım stratejisinde ve mobil alanda web 2.0'ı kullanmak açısından yenilikçi(innovasyonel) açılımlar için Trolltech'in açık kaynak anlayışından faydalanmak istediklerinin altını çizmekte..****
IBM'in eclipse'e verdiği destek; Sun'ın Java'ya, Open Office'e, Open Solaris'e ve şimdi de MySQL'e verdiği destek; Nokia'nın Trolltech'i satın alması.. bütün bu örnekler yazılım dünyasının devlerinin açık kaynak geliştirme felsefesiyle ortaya çıkan ürünlere kayıtsız kalamadıklarını açıklar nitelikte.. Çünkü maliyeti düşük, zarar riski düşük, kar getirme olasılığı yüksek.. Ayrıca günümüzde tekel olan kapalı kaynak kodlu şirketlere karşı piyasada güçlenmeleri için en sağlam yollardan birisi.. Günümüzde iktisadi değerleri, anlayışları altüst eden bir iş modeli açık kaynak.. Herkesin bütün taşları oynayabildiği bir dama gibi düşünün.. Büyük şirketlerin de hangi taşların nereye gidebildiklerini anlamaya çalışmaları şeklinde de değerlendirebiliriz bütün bu olanları.. Bakalım gelecek açık kaynak kod ve bilişim dünyası açısından neler getirecek..
Gününüzün "açık" olması dileklerimle :)
 Sun Ceo'su Jonathan Schwartz'ın blog'undaki "Helping Dolphins Fly" başlıklı yazı.