The Economist: Gelişmekte (Kırılmakta) Olan Ülke "Türkiye" | Pazarlamasyon
Okan Topcu / 10 Eylül 2013
The Economist dergisi tarafından hazırlanan ve 26 ülkeyi kapsayan bir endekste Türkiye “en kırılgan ülke” oldu.
Sermaye girişlerinin aniden durması durumunda hangi piyasaların risk taşıdığını gösteren endekste Türkiye 18 puan alarak zirvede yer aldı. Araştırmanın temel kriterlerinin cari işlemler açığı, kredideki büyüme, kısa vadeli brüt dış borcun ve dış borç ödemelerinin rezervlere oranı ve finansal açıklık olduğu endekste Kolombiya, Güney Afrika, Arjantin, Brezilya, Ukrayna ve Venezuela en yüksek düzeyde risk taşıyan ülkeler arasında yer aldı.
İngiliz dergisi Türkiye’nin ilk sırada yer almasını şu cümlelerle değerlendirdi :
“GSYH’nın yüzde 6’sını aşan bir cari işlemler açığı var, kısa vadeli dış borcu ve borç ödemeleri ise, kullanılabilir rezerv varlıklarının yüzde 150’sinin üzerinde ve kredi 2009 yılından beri endekste yer alan diğer yükselen piyasalardan daha hızlı büyüyor. Türk lirası, bu yılın başlarından bu yana dolara karşı yüzde 13’den fazla düştü ve daha fazla batabilir.”
Neden Bu Duruma Geldik?
Bir yanda aylardır çözüme kavuşturulamayan Gezi Parkı olayları, diğer yanda ise tehlike çanlarının hiç susmadığı Suriye. Mayıs ayının sonunda fitili ateşlenen gezi olayların tüm dünyada yankı uyandırılarak bastırılması gibi siyasi olayların Türkiye’ye olan bakışı bir anda değiştirmesi ve bu siyasi olayların etkisinin dövizde, altında, borsada ve faizlerdeki hareketlerde çok sert oluşu, sanırım Türkiye’nin sıcak para girişlerine bağımlı büyüdüğünü gösteren en güzel canlı örnek oldu…
Bu noktada sorunun sadece Türkiye’de olduğunu vurgulamak doğru olmaz. Çünkü Amerikan Merkez Bankası’nın (FED) izlediği politika ve küresel ekonominin son şeklini aldığı durum tüm gelişmekte olan ülkeleri etkiliyor. Geçtiğimiz günlerde Goldman Sachs bazı öngörülerde bulundu ve yapmış olduğu açıklamada: “Farklı yaklaşımlar farklı cevaplar barındırıyor fakat tüm yanıtlar, kurlar, faiz oranları, ve krediler yükselişin süreceği yönünde”olduğunu belirtti.
Uzun vadede yatırımların artırılması yönünde yapılan teşviklere nazaran kısa vadede uygulanan çözüm önerileri çok da sağlıklı sonuçlar vermiyor, hele bir de Birleşmiş Milletler raporu sonucunda alınacak olan kararla Suriye’ye yapılacak olan olası bir müdahalenin şuan “en kırılgan ülke” olan Türkiye’yi zirvedeki yerinden ayırmayacağı aşikâr…
featured FED gelişmekte olan ülke Gezi Parkı Goldman Sachs gündem sermaye sıcak para The Economist yatırım
Cemre Üçhisarlı / 20 Eylül 2018
Türkiye ve Çin arasındaki ekonomik ilişkilerin yoğunlaştığı bu günlerde Çin’den birçok sektörden firma Türkiye’ye yatırımlarını da yoğunlaştırıyor. Düzenlenen çeşitli toplantılarda Türkiye’nin yatırım imkanları Çinli firmalara tanıtılıyor. Türkiye ve Çin arasındaki ekonomik ilişkilerin yoğunlaştığı bu dönemde ilişkileri beslemek adına çeşitli etkinlik ve fuarlar düzenleniyor. Bu programlardan biri de kısa bir süre önce Beşiktaş Shangri La Otel’de gerçekleşti. Organizasyona Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu’nun (DEiK) davetlisi olarak Çin’in Hubei eyaletinden 49 firma katıldı. Organizasyonun gerçekleşmesinde önemli payı bulunan Türk - Çin Kültür Derneği ve Ligarba Turizm’in yönetim kurulu başkanı İrfan Karslı Çin’in Türkiye yatırımları konusunda açıklamalarda bulundu.
İthalata Dayalı Ekonomi ve Ürün Boykotu
Dora Uzkesici / 27 Ağustos 2018
Yaklaşık 9 günlük bir tatil sürecini geride bıraktık. Tatil öncesi ABD ve Türkiye arasında siyasi gerilim, döviz kurlarındaki hızlı yükseliş gibi birtakım olumsuz olaylar artmaya başlamıştı. Bu yazıda, görebildiğim kadarıyla, cari açığımızda oluşan büyük açığın temel nedenleri ve ABD ile oluşan gerginlikten sonra ürün boykot etmenin neden genel kabul görmediği konularını açıklamaya çalışacağım. İthalata dayalı Türkiye ekonomisi, döviz kurlarındaki artıştan büyük ölçüde ve farklı ürün gruplarında etkilenmeyi sürdürüyor. Bazı ekonomi profesörleri stagflasyon(*) oluşacağını öngörürken, bazı pazarlama uzmanları ise artık ithalata dayalı ekonomi modelinin terk edilerek katma değerli üretim ve markalaşmanın öneminin görüldüğünü ve buna yönelik çalışmalar yapılması gerektiğini ifade ediyorlar. Bu aşamada ben de pazarlama uzmanlarına katılıyorum. Birçok ürünü fason(**) olarak üreten ülkemiz, ürünleri fason olarak ihraç ettikten sonra aynı ürünleri markalanmış ve etiketlenmiş olarak ithal ediyor. Benzer şekilde bazı tarım ürünlerini hammadde olarak ihraç ederken, tarım ürünlerinden üretilen markalı ürünleri ithal ederek, markalaşmayı becermiş işletmelere para kazandırıyoruz ve döviz kaybediyoruz. Yine aynı işletmeler ürettikleri ürünleri dünya pazarlarına sunarak Türkiye'nin hammadde olarak ihraç ettiği meblağnın kat be kat fazlasını kazanıyor. Nutella ve fındık ilişkisini burada örnek olarak verebiliriz. Peki bunu engellemek ve cari açığı kapatmak için neler yapılabilir? Ekonomi alanında yapısal reformların yapılması hedeflenirken, endüstri devrimini ıskalayan ülkemizin endüstri 4.0'ı yakalaması ve üretken ülkeler arasına katılması gerekiyor. Türkiye'de üretim yapıldığını ve bazı ürün gruplarında oldukça iyi olduğumuzu söyleyebiliriz fakat bu ürünleri kendimiz marka haline getirerek, onları ihraç edilebilir ve tüketici tarafından tercih edilebilir noktalara getirmemiz gerekiyor. Türk menşeli ürünlerin markalaşması ve ülkemize yönelik pozitif algıyı artırmada kullanılan "Turquality" uygulamasının yanında ülkemizle özdeşleşen, markası ve kalitesi ile tercih edilecek ürünlerin oluşturulması aşamasına geçmemiz gerektiğine inanıyorum. Bu çalışmalar kısa vadede hemen çözüm üretemese de orta ve uzun vadede cari açığımızın kapanmasına ve "üreten" ülke konumuna gelmemizi sağlayabilecektir. Alman otomobili, İsviçre saati, Fransız modası gibi ülkemizle özdeşleşebilecek ürün ve hizmetlerin yaratılması önemli bir strateji olabilir. Gelelim boykot konusuna. Genelde iki ülke arasında siyasi gerilim oluştuğunda ortaya çıkan "ürün boykotu" kampanyalarına sıklıkla rastlıyoruz. Nitekim ABD ile oluşan gerginlikten sonra Apple üretimi iPhone cep telefonları hedef haline geldi. Bazıları mevcut telefonlarını parçalamayı tercih ederken, bazıları telefonunu satıp yerli üretim bandından çıkan telefon markalarına yöneldi. Fakat boykot, geniş bir katılım görmedi. Peki boykotlar neden genel destek görmüyor? Destek görmemesinin birçok sebebi olabilir. Şahsi olarak benim dikkat ettiğim önemli noktalardan biri, siyasi gerilim ile marka veya ürün boykotu arasında bir bağlam görülmemesi. O ürünü veya markayı tercih etmemek, iki ülke arasındaki problemin çözümüne ne kadar etki edebilir? Boykot, problemin çözümüne doğrudan etki eder mi? Sanırım tüketicilerimiz bunları düşündüğünde "hayır" cevabını veriyor olacak ki bazı ülkeler için yapılan boykot çağrılarına ilgi göstermiyor. Ürün boykotu 1990'lı yıllarda genel kabul görebiliyordu fakat 2020'ye yaklaştığımız çağımızda farklı toplumsal dinamiklere ve bireysel anlayışlara sahibiz. İthalata dayalı bir ekonomiye sahipken ürün boykot etmenin sürdürülebilir olmasını bekleyemeyiz. Bu yazıda içinde bulunduğumuz ekonomik koşulları ve pazarlama ve markalaşma alanında yapılabilecekleri kendi yorumum çerçevesinde tartışmaya çalıştım. Bir sonraki yazıda görüşmek üzere. (*)Stagflasyon: Resesyon ile enflasyonun aynı anda görüldüğü durumdur. Bu durumda ekonomideki işsizlik oranı artarken fiyatlar da hızla yükselir. (**)Fason Üretim: Bir firmanın başka bir üretici firmaya kendi talepleri doğrultusunda ürün ürettirmesi demektir.