ÇOCUĞUMUZLA ÖZEL ZAMAN ETKİNLİĞİ – Cankardeş Köşkleri
Çocuğumuzla kuracağımız ilişkide onun bedensel ve fiziksel ihtiyaçlarının yanında aynı şekilde duygusal-sosyal ihtiyaçlarına karşı da duyarlılık ve çaba göstermemiz gereklidir .Kişilerarası ilişkilerde zaman zaman yaşanabilen çatışma ve problemlerin giderilmesinde öncelikle aradaki iletişim ve ilişkinin gözden geçirilerek sağlıklı ve kaliteli bir düzeyde yeniden yapılandırılmasına ihtiyaç duyulabilir.
Ebeveyn-çocuk arasındaki ilişkinin olumlu yönde gelişmesi ve olası problemlerin zamanında fark edilip çözümlenebilmesi, aradaki ilişkinin niteliğine bağlıdır.Nitelikli ilişkide sevgi ve ilginin somut ifadesi vardır. Her çocuk anne-babasından özel olduğuna, kabul gördüğüne, duygu ve düşüncelerine saygı duyulduğuna, güvenildiğine, değer verildiğine, dinlenilip muhatap alındığına dair somut mesajlar almak ister. Çocuğun temel ihtiyaçlarından biri olan sevgiyi ona en iyi ifade etme biçimi, onunla bir şeyleri paylaşmaktır. Yine ona verebileceğimiz en değerli hediye; birlikte olduğumuz ve istediği davranışları beraberce yaptığımız zaman dilimleridir. ÖZEL ZAMAN uygulaması olarak adlandırdığımız bu etkinlik çocukla doğru ve etkin biçimde ilgilenmeyi sağlar. Çocuğun yaşı ne olursa olsun özel zaman uygulamasında hedef ; anne-babanın çocuğu eleştirmeden, kontrol etmeye çalışmadan birlikte zaman geçirmesidir.
ÖZEL ZAMAN NASIL UYGULANIR ?
Anne ya da baba çocukla 20-30 dk. boyunca baş başa çocuğun seçtiği bir oyun ya da etkinlik yaparlar. Uygulama sırasında anne ya da baba çocukla baş başa olmalı diğer kardeşler katılmamalıdır. Önceden belirlenen saat geldiğinde ‘özel oyun saatimiz geldi bugün ne yapmak istersin?’denilir. Önceden saat belirlenmedi ise çocuğun kendi başına oynadığı bir zamanda yanına gidilerek birlikte oynamak teklif edilir. Oyunun seçimi çocuğu bırakılmalıdır. Oyun sırasında çocuğa bir şeyler öğretilmeye çalışılmamalı ve yönlendirme yapılmamalıdır. Bu süre içinde çocuk oyunu bir kurala göre oynamak zorunda değildir , isterse hile bile yapabilir. “Onunla öyle oynanmaz, bunu böyle yapmamalısın” gibi cümleler kullanılmamalıdır. Oyun süresince anne-baba hoşuna giden şeyleri jest, mimik ve sözlerle belirtir. “Seninle oynamaktan çok hoşlanıyorum. Birlikte geçirdiğimiz bu özel zamandan çok keyif aldım” gibi cümlelerle memnuniyetimizi ifade edebiliriz. Çocuğa yönelik övgü, davranışlardan ziyade anne-babanın neden memnun olduğunu belirtmeye yönelik olmalıdır. “Ne güzel bir ev yapmışsın!” yerine “Yaptığın evi çok beğendim!”denilerek övgüden ziyade çocuğun çabası öne çıkartılmalıdır.
Özel zaman uygulamasında anne-baba eşit sorumluluk almalıdır. Baba ile iletişim çocuklar için dış dünya ile iletişim kurma anlamı taşır. Babanın ilgi ve sevgisini doğru biçimde alan çocuklar, kendini daha rahat ifade eden, problem çözmede daha etkin, özgüveni gelişmiş bireylerdir. Uygulama her çocuk için ayrı ayrı düzenlenmeli, uygulama saatleri ve günleri yapılacak aile toplantısıyla tüm ailenin katılımıyla belirlenmelidir. Bu uygulama için belirlenen zaman anne-babanın aşırı yorgun, stresli olmadığı bir zaman olmalıdır. Çocukla birlikte geçirilecek zamanda Tv ve Bilgisayar dışında etkinlikler tercih edilmelidir. Oyun oynamak , tiyatro, gezi, alışveriş yapmak, kitap okumak, resim, müzik, mutfak etkinlikleri v.b…
UYGULAMANIN KAZANIMLARI NELERDİR?..
En önemli kazanım; Çocuklarımızla yaşamı, onların dünyasını anlamaya yönelik çabayı, onları keşfetmeyi ertelememektir.
Anne-Baba- Çocuk arasındaki ilişkinin yeniden olumlu yönde yapılandırılmasına, çocuğun duygusal ve sosyal ihtiyaçlarının giderilmesine, çocuğun duygu ve düşüncelerin tanınmasına olanak sağlar.
Çocuklarda görülen öfke nöbetleri, hırçınlık, anne-baba-çocuk arasındaki iletişim ve davranış çatışmaları, kardeş kıskançlıkları v.b davranış sorunlarıyla başa çıkmanın ilk aşaması özel zaman uygulamasıdır. Özel zaman uygulaması tutarlı ve kararlı bir biçimde sürdürülürse etkili olabilecek bir yöntemdir.
Can Kardeş Eğitim Kurumları Fatih Kariye Şubesi Psikoloğu Psikologu Ayla GÜNAY
ANAOKULUNA BAŞLIYORUM İNATÇI ÇOCUKLAR VE YAKLAŞIM YOLLARI