Tunus vakıf kültürünü tekrar canlandırıyor
Tunus’ta, Osmanlı döneminde en parlak günlerini yaşayan, 1950’li yıllarda Vakıflar Bakanlığı’nın kapatılması ile de gerileme dönemine giren vakıf kültürü yeniden canlandırılıyor. Yusuf Sami Kamadan yazdı.
300 yılı aşkın süre Osmanlı hâkimiyetinde kalan Tunus'ta vakıf sistemi de bu dönemde gelişti. Bugün hala bir kısmı ayakta olan vakıf eserlerinden elde edilen gelir sosyal hayatın dengesi için kullanıldı. Vakıflar Bakanlığı 1956'da kaldırılsa da, vakıflar Tunus'ta uzun yıllar varlığını sürdürdü.
Tarih boyunca süregelen yardımlaşma ve dayanışma duygusunun kurumsallaşmış hali olan vakıf sistemi, en gelişmiş haline Osmanlılar döneminde ulaştı. Osmanlı, hükmettiği topraklarda olduğu gibi Tunus'ta da, hanlardan camilere medreselerden külliyelere pek çok vakıf eseri inşa etti. Bugün hala ayakta olan vakıf eserlerinden elde edilen gelir, öğrencilerin eğitimi, hasta bakımı ve çalışamayacak durumda olanların ihtiyaçları için kullanılıyordu.
Kedi köpeklere de ödenek ayrılıyordu
Tunus Din İşleri Bakanlığı Müsteşarı Kemal Essid, Hafsi Devleti döneminden itibaren Tunus’ta bulunan vakıfların Osmanlı döneminde zirveye ulaştığını vurguladı. Essid, “Burada olup da gelirleri Kudüs, Mekke ve Medine’ye tahsis edilmiş vakıflar da vardı. Vakıflardan elde edilen gelirler fakirlere, yolda kalmışlara, hastalara yardım için kullanılıyordu. Sokakta başıboş dolaşan kedi, köpek gibi hayvanlara yemek vermek için de ödenek ayrılıyordu” dedi.
Tunus’ta Osmanlı ile yaygınlık kazanan vakıf sistemi, kurumsal yapıya 1874'de kavuştu. İlk fikri Tunuslu Hayrettin Paşa döneminde ortaya çıkan Vakıflar Bakanlığı ise 1924'de kuruldu.
Toplumsal barışın sigortası
Zamanla görev ve yetkilerinin artmasıyla büyük bir kurum haline gelen Vakıflar Bakanlığı’nı, gelirlerinin yanı sıra ayakta tutan en önemli sebeplerden biri de halkın desteğiydi. Sosyal dengenin ve bütünleşmenin sağlanmasının yanında toplumsal barışın sürekliliğinde rol oynayan vakıflar, Tunus'ta uzun bir süre varlığını sürdürdü. Vakıflar aynı zamanda, çok sayıda kamusal görevi de yüzyıllar boyunca başarıyla yerine getirdi. 1956'da Devlet Başkanı Habib Burgıba’nın kararıyla kaldırılan Vakıflar Bakanlığı'nın Tunus’ta tekrar canlandırılması için de büyük çaba sarf ediliyor.
Güncelleme Tarihi: 25 Mayıs 2018, 15:27