Otizm Çeşitleri﻿ Nelerdir?
Otizm yaşamın ilk 3 yılında ortaya çıkan birrahatsızlık olup, ömür boyu devam etmektedir. Bireyin sosyal etkileşim gelişimini ve iletişimini engelleyen ve sebebi net olarak bilinmeyen rahatsızlıklardan birisidir. Otizm çeşitleri hakkında detaylı bilgilere, yazımızın devamında ulaşabilirsiniz.
Genellikle sosyalleşmede yetersizlik olarak ortaya çıkan asperger bozukluğu, iletişim sorunları ve gelişimde gecikmeler şeklinde de görülmektedir.
Bilişsel gelişim ve dil üzerinde gösterdiği etkiler sebebiyle, diğer otizm şekillerinden daha farklı tanımlanmaktadır. Diğer otizm çeşitleri ile arasındaki bir diğer fark ise, genellikle 3 yaşından sonra asperger sendromu tanısı konulmasıdır. Asperger sendromunda diğer otizm çeşitlerinde olduğu gibi, konuşma gecikmesi yaşanmamaktadır. Bu nedenle tanı, daha geç konulabilmektedir.
Kelime hazneleri fazlasıyla geniş olduğu gibi, zihinsel gelişimde de herhangi bir problem gözükmemektedir. Konuşmalarında pek sorun olmasa da, devinsel işlevler ve görsel algılarında problemler yaşanmaktadır.
Asperger bozukluğu yaşayanlarda görülen davranış ve belirtiler
Bazen gerektiğinden fazla konsantre olurlar.
Yoğun tekrarlayıcı hareketleri vardır.
Aile bireyleri iletişimleri, oldukça zayıftır.
Göz ve el koordinasyonları düşüktür. Bu sebeple sakar olarak bilinirler.
Dokunma, koku, ses ve ışık gibi şeylerde fazlaca duyarlıdırlar.
Öfke nöbetleri görülebilmektedir.
Otizm çeşitleri arasında görülen çocukluk dezintegratif bozukluğunda, çocuk 2 yaşına kadar gelişim gösterse de, sonrasında bu yaşına kadar göstermiş olduğu kazanımları kaybetmektedir.
Örneğin iletişim ve motor becerileri gelişimlerinde görülen kazanımlar, tuvalet kontrolü kazanımı ve benzeri kazanımlar, zamanla kaybedilmektedir. Çocukluk tezintegratif bozukluğu görülen çocukların yüzde 85’lik bölümünde, zeka geriliği de gözükmektedir.
Çocuk 2 yaşından sonra,sözel algılama ve anlatımda önemli ölçüde gerilik yaşar. Sonrasında ise sosyal ve zihinsel gelişimde gerileme görülmeye başlar ve zamanla kendi bakımını tek başına yapamaz hale gelir.
Atipik otizmde, otizm belirtileri görülse de bu belirtiler tam olarak otizm tanısı konulması için yeterli değildir. Yaygın gelişimsel bozukluk olarak da bilinen atipik otizmde, asperger bozukluğu veya otizme ait özelliklerin bazıları görülebilmektedir.
Yaygın gelişimsel bozukluğun yanı sıra, sosyalleşme bozukluğu da görülmektedir. Sözel ve hareketsel anlamlarda, tekrarlayıcı davranışlar sergilerler. Utangaçlık ve çekingenlik gibi olgular, sıklıkla görülebilmektedir.
Otizm çeşitleri arasında yer alan atipik otizmde, konuşma bozuklukları görülse de bu durum, ileriki yaşlarda özel eğitimle önemli ölçüde çözülmektedir.
Genellikle kız çocuklarında ortaya çıkan nörolojik bir bozukluk olan RETT sendromu, azda olsa erkek çocuklarında da görülen otizm çeşitleri arasında yer almaktadır. Erkek çocuklarda meydana gelen RETT sendromu genellikle, annenin düşük yapması ya da bebeğin doğum esnasında veya hemen sonrasında ölümü ile sonuçlanmaktadır.
Bu sendromda bebeklerin, 6-18 aya kadar normal gelişim gösterdikleri bilinmektedir. Bu aylardan sonra tıpkı asperger sendromunda olduğu gibi, kazanılan yetiler kaybolmaya başlamaktadır.
Birey yavaş yavaş el becerilerini kaybetmeye başlar. Dizlerini sebepsiz yere döndürmeye çalışır ve ellerini birbirine bağlamak gibi, sıra dışı davranış biçimleri sergiler.