Beyin Yakan Freud Tespitleri | | Freud'un Tespitleri | Sigmund Freud
Yazar Sezen Yılmaz 5 ay önce 3 ay önce
Kim olduğunu bilmesek de adını mutlaka duymuşuzdur. Psikoloji kitaplarında elinde purosu ve beyaz sakallarıyla bize bakan Freud’un aslında ne demek istediğini çözümlemek istersek beyinler biraz yanıyor. Teorilerini anlamak gerçekten hayata apayrı bir açıdan bakmamıza neden oluyor. Ancak “gerçekten doğru ya, vay be adam neleri keşfetmiş” gibi hayretlere düşmemize neden olan tespitlerin yanında eleştirilmesi ve haksız olduğunu söylememiz gereken de bir zat Freud. Ancak her şeye rağmen Avusturya doğumlu ünlü psikolog/nörolog Freud, sözleri ile tarihe ismini kazımış biri.
Freud’un tarihin en önemli insanları arasında yer alması, tabi ki bir süreç. Bu sürece neden olan durumlar ise Freud’un ilginç tespit ve fikirleri… Freud’u tanımak için Freud kimdir diye sormaktansa Freud neler demiştir diye sormak daha doğru olacak. O zaman artık bu ilginç tespitlere geçiş yapalım. Doğruları, yanlışları ve bilinmeyenleri ile en popüler Freud tespitleri:
Freud’a göre, çocuk cinselliğinin ilk belirtilerini beslenme ve bağırsak denetimlerini kazanma gibi cinsel olmayan faaliyetlerde görürüz. Çocuğun 1 – 1,5 yaşlarına kadar süren oral dönemde, bebeğin haz kaynağı ağızdan besin almaktır. Bu dönemde bebekler nesneleri ağzına sokarak, çiğneyerek, tükürerek nesneler arasındaki ilişkisini oluşturur ve dünyayı anlamlandırmaya çalışır. Besin ihtiyacını annesinin memesini emerek karşılayan çocuk, bu eylemden gittikçe artan bir cinsel haz alır. Bu dönemin doğurduğu sonuç insanların yetişkinlik döneminde ağzından düşürmediği sigaradır. Bebekken oral dönemde aldığımız bu haz evrim geçirir ve yetişkinken haz nesnesi sigaraya dönüşür. Freud, çocuk ve oral dönem arasında bağlantıyı bu şekilde özetler. Freud’a göre oral dönemi dengeli geçirmekte fayda var. (Peki Freud’un puro sevgisi?)
Oral dönemden sona anal döneme geçilir. Çocuğun 1 ve 3 yaş arasını kapsayan bu dönemin doyum kaynağı anüstür. Freud öyle diyor. Bebekler bu dönemde dışkısını tutma yeteneği elde eder. (Evet bu bir yetenek.) Freud ve arkadaşları, dışkıyı bırakmaktan ve tutmaktan bebeğin cinsel haz duyduğunu söylüyor ve bu eylemin bebeğin dünya üzerinde hakimiyetini de arttırdığını da ilave ediyor.
Adını Sophokles’in Oedipus tragedyasından alan ve Freud’un en meşhur teorilerinden olan Oedipus kompleksi, 3 – 5 yaş arasındaki erkek çocuğun anneye, kız çocuğun ise babaya aşırı bir cinsel ilgi (libido) duyduğunu ifade eder. Çocuklar aynı cins ebeveynlerini kendilerine düşman olarak görür, bu düşmanlığı aşırı boyutlara taşıyıp ebeveynlerin yok olmasını isteyen hain evlatlar bile olduğunu söylemektedir Freud.
Freud der ki “ annesine karşı Odipal istek duyan erkek çocuk, babası ya da başka bir güç tarafından erkeklik organının kesileceği endişesine kapılır. Çocuk bunu bilinçdışında yaşar.” Freud bu durumu da Kastrasyon kompleksi (iğdiş edilme) olarak tanımlar. “Koparırım, keserim” diye dalga geçen amcalar, dayılar da çocuğun bilinçdışında yaşadığı bu sıkıntıyı gerçek bilinçte yaşamaları için görevlendirilmiş ajanlar olabilir.
Freud yine der ki, kastrasyon endişesini sadece erkek çocuklar yaşamaz. Bunu kız çocukları da yaşar. Erkek çocuklarının yaşadığı endişeyi kız çocukları kendi üzerlerinde zaten önceden uygulandığını düşünerek korkuya kapılır. Yani kız çocukları erkeklik organlarının önceden kesildiğini düşünebilir. Bu da kız çocuklarındaki kastrasyon endişesidir. Ne diyelim, hayal gücünü çok sevdik Freud kardeş.
Freud der ki “Kastrasyan endişesi içinde olan kız çocukları, (iğdiş edildiğini düşünenler) bu eksikliği kapatmak için sosyal alanlarda erkeklerden daha başarılı olmak için çaba harcar. Ya da bu eksikliği bir erkek bebeğe sahip olma arzusu ile giderir. Böylece annesiyle iyi ilişkiler kurmaya başlayan kız çocuğu, annesini örnek alır.”
Freud saldırganlığın gerekli olduğunu ve bu hırsın dışa aktarılmadığı zaman ruhsal yönden kişiyi rahatsızlığa sürükleyeceğini söyler. Ancak kişi sosyalleşerek bu duygularını aynı cinsellikte olduğu gibi bilinçdışına iterek mutlu mesut uygarlaşır. Ya da öyle sanar. Tam emin değiliz Freud’a sormak lazım.
“Kadın tamamlanmamış erkektir.”
Bu kadar ileri gitmeyeydin iyiydi Freud.
“Hiçbir erkek birlikte olmak istemeyeceği bir kızla yakın arkadaş olmak istemez.” Tamam sözü daha fazla Freud’a vermeden yazıyı bitiriyoruz.
Bazı teorilerinde Freud’un çuvalladığını kabul edelim. Zaten Freud daha sonra bazı görüşlerinin sağlam temellere dayanmadığını itiraf etmiş, aynı zamanda 1940 ve 50’li yıllarda yapılan araştırmalar, kız ve erkek çocukların bahsi geçen endişe ve korkularının olmadığını ve de çocukların bu konu hakkında hiçbir fikir sahibi olmadığını ortaya koymuş. En azından evrensel korku ve endişe olmadığı garanti.