Gizli şişmanlık nedir? |:| Kadın Magazin | Kadın Sitesi
Gizli şişmanlık nedir?
Cuma, Ağustos 7, 2015, 22:04
Zayıf göründüğünüz halde şişman olabileceğinizi hiç düşünmüş müydünüz? Peki, nedir gizli şişmanlık (obezite) gelin öğrenelim…
Zayıf olabilirsiniz. Ancak yeni araştırmalar zayıf görüntülerine rağmen bazı kişilerin özellikle iç organlar çevresindeki aşırı yağlanmadan dolayı risk taşıdıklarını gösteriyor. Uzmanlar bunu, “Dışardan Zayıf İçeriden Şişman Olma Sendromu” “TOFI” olarak tanımlıyor.
Gerçekten de bu kişiler kendilerinden kat be kat daha şişman görünen ancak yağlarını vücutlarının dışında, örneğin kalça ve basen çevresinde taşıyanlara göre sağlık açısından çok daha fazla risk taşıyorlar. Bilim adamları, bu sıra dışı durum için yeni bir isim kullanma önerisinde bulunuyor: Dışardan Zayıf İçeriden Şişman Olma Sendromu TOFI (Thin On The Outside, Fat Inside). Imperial College, vücut görüntüleme tekniklerinin geliştirildiği önemli merkezlerden biri. Bu merkezin Medical Araştırma Kurulu başkanı Profesör Jimmy Bell, dış görüntünün çoğu zaman yanıltıcı olduğunun altını çiziyor: ‘Çok zayıf bir görüntüye sahip olmak iç organlarınız etrafında yüksek oranda yağ kitlesi depolamadığınız anlamı taşımıyor.’ MRI (Manyetik Resonance İmaging) ile yapılan araştırmalar zayıf insanların iç organları etrafında yüksek yağ depoları taşıyabildiğini gösteriyor.
Peki, iç organlarımız etrafında biriken bu yağlar açısından kimler daha çok risk taşıyor?
Hareketsiz bir hayatı olan, oturarak çalışan kişilerin büyük risk altında olduğunu düşünüyoruz, cevabını veriyor Prof. Bell ve ekliyor: Haftada iki saatten fazla aerobik egzersizi yapmıyorsanız, sizin de iç organlarınızın etrafında yağlar birikmiş olabilir. Bütün gün boyunca bilgisayar başında oturuyor, işe arabayla gidiyor, merdiven çıkmak yerine asansörü kullanıyor ve buna rağmen zayıf görünüyorsanız, risk taşıyan grupta olabilirsiniz.
Londra Hammersmit Hastanesi, İngiltere’de yağ ile ilgili araştırmalar yapan ve bunu açıklayan tek hastane. Tüm bu araştırmalar obeziteye farklı bir şekilde yaklaşılması gerekliliğini vurguluyor. Bir kişinin obez olup olmadığını anlamak için günümüzde BMI (Body Mass Index)-Vücut Kitle İndeksi diye bilinen bir ölçü sistemi kullanılıyor. Vücut ağırlığının kilogram cinsinden miktarının, boyun santimetre cinsinden uzunluğunun karesine bölünmesi ile elde ediliyor. Buna göre ortaya çıkan rakam 20-25 arasında ise normalsiniz demektir. 25-30 arasında ise yüksek kilolu, 30 üzerinde ise obezsiniz anlamı taşıyor. Ancak biraz önce anlattığımız sebeplerden dolayı bu ölçüm bir kişinin şişman olup olmadığını anlamak için çok ilkel kalıyor. Prof. Bell, Vücut kitle endeksiniz normal çıksa da bu iç organlarınız etrafında yağ depolamadığınız anlamı taşımıyor. İç organları görüntüleyen cihazlarla yapılan araştırmalar zayıf görünen bir kişinin de iç organları etrafında 7 kilo civarında yağ depolayabildiğini kanıtlıyor. Normali ise bu organlar civarında en fazla 1 kilo yağ barındırmak, diyor ve ekliyor: Vücut kitle endeksinin insanı yanıltan bir yanı var. Bu ölçüm sanıldığının aksine bir kişinin vücudunda ne kadar yağ taşıdığını göstermez. Bunu ancak iç organlarınızı görüntüleyen cihazlarla anlayabilirsiniz. Ancak tabi ki en iyisi bu yağlar oluşmadan önlem almak ve düzenli olarak egzersiz yapmak! Sumo güreşçilerini herkes bilir… Çok şişmandırlar ve vücut kitle endeksleri normalin çok çok üstündedir. Ancak bu kişiler bu yağları iç organları etrafında değil derilerinin altında taşırlar. Bu, sağlıklarını iç yağlar gibi tehlikeye atan bir durum teşkil etmez.
Zayıf görünen çocuklar da obez olabilir
Çocuklarda görülen obezite, büyüklerdeki gibi vücut ağırlığının fazla olması değildir! “Çocuklar görünüşlerine göre değerlendirilmez” diyen uzmanlar ekliyor: Ağırlığı az ama yağ miktarı fazlaysa o çocuk obezdir!
Hangi çocukları obez olarak kabul edebiliriz?
Çocuklardaki obezite büyüklerden farklıdır. Yani vücut ağırlığının fazla olması ile karıştırılmamalıdır. Çocuğun boyu uzundur, kas kitlesi fazladır. Ağırlığı yaşıtlarından fazla olan bir çocuk, mutlaka obez değildir. Çocuğun boyunu ve boya göre ağırlık ölçümlerini dikkate almak zorundayız. Bir çocuğun ağırlığı fazla olmayabilir ama vücudundaki yağ miktarı fazlaysa, o çocuk obez kabul edilebilir. Şişman bir çocuğun obez olma ihtimali fazladır ama bu tespit yapılırken sadece kilosuna bakılmaz. Çocuklarda ağırlığın rölatif ağırlık olarak değerlendirilmesi gerekir. Çocuklarda gizli obezite olabilir. Onları görünüşlerine göre yaşıtlarıyla karşılaştırıp, obez olup olmadıklarını söyleyemezsiniz.
3 yaş öncesi diyet uygulanmamalı
Sadece çok yemek mi çocukların kilosunu etkiler?
Dengesiz yemek yeme alışkanlıkları, çocuğun kilosunu etkiler. Üç yaşının altında bir çocuğa diyet tedavisi verilmez. Sadece beslenmesi düzeltilir. Çocuk ancak üç yaşından sonra diyet yapabilir. 5-6 yaşlardan önce çocuk çok şişman olsa bile, gereksinimi yoksa bazı ilaçlar da kullanılamaz. Bazen iki yaşından önce çocuğun kilosu fazla diye, aileler light ürünlere geçiyor. İki yaşından önce bu ürünlerin kullanılmasını istemiyoruz. Çoçuğun günlük ne yediği çok önemlidir. Çocuk yedikçe insülin düzeyi artar. O sırada da çocuk daha sık acıkır.
Annesi ve babası obez olan bir çocuk mutlaka obez mi olur?
Düzgün bir diyet uygulanmazsa, çocuğun obez olma riski yüksektir.
Çocuklar için hangi yaşta neler sakıncalıdır?
Bir çocuğun gelişmesinde en önemli dönem ilk iki senedir. Bunun da en önemli zamanı; ilk bir yıldır. Bu dönemde çocuklara tuz ve şeker vermiyoruz. Sakatat ve salça ile hazırlanmış yiyecekler de vermiyoruz. Onları ev tipi hazırlanmış yemeklerle 10. aydan itibaren tanıştırıyoruz. Ancak aileler kendi yiyeceklerinden çocuğa da vermeye kalkmasınlar. Çocuk için hazırlanan yemek tuzsuz, şekersiz, salçasız ve baharatsız olmalıdır. Anne sütünden kesilip sebze çorbasına geçildiği andan itibaren buna dikkat edilmelidir. 6. aydan itibaren yanmamış zeytinyağını çiğden koyduruyoruz. Kahvaltılarına da fındık büyüklüğünde pastorize tereyağı ilave ettiriyoruz. Yani çocuk, yanmamış yağları öğrenerek bir beslenme sistemine geçiyor. Birinci yaştan sonra ise tuz ilavesi ve kahverengi şekerle tanışma dönemi başlar. İdeal olanı; çocukların şeker ihtiyacının normal taze meyveden sağlanmasıdır. Mesela bal ya da ev reçeli şekersiz olarak hazırlanırsa sorun yoktur. Ama bunların içine bir kilo şeker koyup ev reçeli yaparsanız, çocuk şekere alışır ve obezitenin başlıca nedeni olan insülin direnci gelişir.
Ali Sunal’ın hayali gerçek oldu!