Yükselen çalışma modeli
Kriz nedeniyle tüm çalışma modelleri kan kaybederken, maaş ve sosyal haklar tırpanlanırken bir çalışma modelinin yıldızı parlıyor: Gece vardiyası. İşte tüm yönleriyle gece vardiyası hakkında bilinmesi gerekenler…
Gece vardiyasında çalışacak elemana talep artıyor. Bu artışın önemli bir nedeni rekabetin firmaları 24 saat kesintisiz müşteri hizmet ve desteğine zorlaması. Diğer bir önemli nedeni de enerji piyasası gibi süreklilik gerektiren süreçlerin yoğun olduğu sektörlere doğru kayan yatırım hareketi.
Vardiyalı işler daha dolgun maaş ve daha iyi şartlar vaat etmesine karşın, iş arayanların öncelikli tercihleri arasında değil. Gece vardiyasında çalışmanın getirdiği dezavantajlar insanların vardiya sisteminden çekinmesine yol açıyor. Kendini gece vardiyasında hayal edenler aynı soruyu soruyor: Kim herkes uyurken çalışmak ister ki?
Oysa gece vardiyaları kâbus değil, tersine, bir avantaj da olabilir.
İnsan kaynakları yöneticileri kariyer imkânı ve cazip iş teklifleri sunan vardiyalı iş seçeneklerinin değerlendirilmesini öneriyor. Üstelik gece çalışanlar için hazırlanmış önerilere uygun olarak hayatınızda yapacağınız değişiklikler vardiyalı işinizin avantajlarını daha keyifle sürmenizi sağlayabilir.
İşte vardiyalı çalışacaklara öneriler:
1. Uykunuza dikkat edin.
Vardiya sonrası uyuyacağınız uykunun kalitesi, gece uykusu gibi kesintisiz olmasına bağlı. Televizyon karşısında ya da koltukta uyuyakalmayın. Kendi odanızda ve yatağınızda uyuyun. Perdeler kapalı olsun. Uyku gözlüğü kullanmak ve kulak tıkaçları işe yarar. Caddeye uzak, sakin bir muhitte oturmak gürültüden uzak olmak için en iyisi. Telefonunuzu kapatın. Gündüz evi kullananları sessizlik konusunda uyarın.
Her şeye rağmen uykuya dalamama ya da dinlendirici bir uyku uyuyamama sorunu yaşıyor olabilirsiniz. Bu durumda işten gelince yatmaya hazırlanmak yerine, bir saat kendinizi televizyonla ya da mesela kitapla oyalayın. Emin olun uyku kaliteniz artacak.
Uyku rutininizi güneş ışığından da faydalanabileceğiniz şekilde oluşturun. Güneş ışığının birey psikolojisi üzerindeki olumlu etkisi ispatlanmış durumda. Bu nedenle, özellikle gündüz süresinin kısaldığı kış günleri uykunuzu bölmek anlamlı olabilir. Uzun ve kesintisiz bir uyku sonrası gün ışığından faydalanıp, tekrar kısa bir uykuya geçebilirsiniz. Bu durum son uykunuzla işe başlama saatiniz arasındaki süreyi de azaltarak gece vardiyanızda daha dayanıklı olmanızı sağlayacaktır.
2. Enerjiye ihtiyacınız olacak, daha çok yiyin.
Gece çalışmak, gündüz çalışanlara oranla daha fazla enerji harcamanıza neden olacak. Bu açığı kapamak için beslenmenize dikkat edin. Gece vardiyası başlamadan önce yiyeceğiniz yemeğin protein bakımından zengin olması önemli. Bu öğün mesai saatlerinizde ihtiyacınız olan enerjinin büyük bölümünü karşılayacak. Çalışma aranızda yiyeceğiniz ara öğününüzün de aperatiflerden oluşan hafif bir öğün olması sizin ikinci yarıda daha verimli çalışmanızı ve uyuklamamanızı sağlar.
İşten eve döndüğünüzde açsanız, önce yemek yiyin. Bir saat kadar bekledikten sonra yatın. Eğer bir saat bekleyemeyecekseniz, yemeden uyumanız ve uyanınca yemeğinizi yemeniz daha sağlıklı.
3. Kontrolsüz kafein size yardımcı olmaz.
İşyerinde uyku harelerini başınızdan def eden en önemli silahınız elbette kafein olacak. Yalnız dikkat edin. Bol miktarda kafein almak gece vardiyalarınızın selameti için doğru bir hareket olmayabilir.
Kişinin kafeine duyarlılığına göre, 1 bardak filtre kahve 20 dakika sonra etkisini göstermeye başlar. Bu uyarıcı etki 3-4 saat sürer. Öyleyse, bol miktarda ve arka arkaya alınan kafein sizi uyanık tutmaz, sadece kafeine olan bağımlılığınızı arttırtır. Bu da bir sonraki sefere uyanık kalmak için daha fazla miktarda kahve içmenizi gerektirir.
4. Fiziksel dezavantajları sporla kapatın.
Gece vardiyasının size getireceği fiziksel yükler olacak. Mesela bedeninizi yorgun hissedeceksiniz. İşten eve dönerken yapacağınız küçük bir yürüyüşle ya da evde birkaç aerobik hareketiyle bedeninizin fiziksel ihtiyaçlarını giderebilir, gece vardiyasının olumsuz etkilerini yok edebilirsiniz.
5. Sosyal hayatınızdan vazgeçmeniz gerekmeyecek.
Yeni vardiyalı işiniz sosyal hayatınızın katili olacakmış gibi düşünmeyin. Gündüz çalışanlar da trafik ve iş günün yorgunluğu sebebiyle izin günleri dışında sosyal hayatlarına çok zaman harcayamıyorlar. Öncelikle siz çalışırken birçok insanın tek yaptığının televizyon kanalları arasında gezinmek olduğunu düşünün ve rahatlayın. Hafta sonlarını iyi değerlendirerek sosyal hayatınızı canlı ve hareketli kılabilirsiniz. Arkadaşlarınızı görme aralıklarınız bu nedenle uzayabilir. Bu durumun sadece gece vardiyasında çalışanların sıkıntısı olmadığını, 21. Yüzyıl insanın genel bir sorunu olduğunu unutmayın ve sosyal medya araçlarını daha verimli kullanmaya çalışın.
6. Araba kullanımına dikkat
İşe arabayla gidip geliyorsanız dikkatli olun. Gece araba kullanmak ve vardiya sonrası uykusuz araba kullanmak çok tehlikeli olabilir. Bu nedenle servisi olan işleri tercih etmeniz hayatınız kolaylaştırabilir.
Çalıştığınız ortamın iyi ışıklandırılmış olması önemli. Işık beyni uyarır ve böylece vücudun performansını arttırır. Bu da çalışırken uyumamanızı sağlayacaktır.
Son olarak, tüm dezavantajlarına rağmen gece çalışmanın çok eğlenceli tarafları olduğunu hiç unutmayın. Özellikle İstanbul’da işe gitmek için trafikle boğuşan, trafikte 2-3 saatini heba edenler varken, siz trafiksizliğin tadını çıkarıyor olacaksınız. Ayrıca herkes işiyle meşgulken, siz tenha bir kenti tüm güzelliği ile keşfedebileceksiniz.
Para meselelerini konuşmayı öğrenin
Fatmagül’ün suçu ne? baş ucu kitabı belli oldu!
ÖZDEYİŞ16 saat önce