4. Hükümlü ve tutuklulara yakınlarının ölümü veya ağır hastalığı nedeniyle verilebilecek mazeret izinlerini neresi değerlendirir?
Hükümlüler için 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un “Mazeret izni” kenar başlıklı 94 üncü maddesinde aşağıdaki şekilde belirtilmiştir.
b) Sağlık Kurulu raporu ile belgelendirilmesi şartıyla ana, baba, eş, kardeş, çocuk ile eşin anne veya babasından birinin yaşamsal tehlike oluşturacak önemli ve ağır hastalık hâllerinin bulunması nedeniyle bunlardan her biri için bir defaya mahsus olmak üzere hasta ziyareti amacıyla yol süresi dışında bir güne kadar, izin verilebilir. Hükümlünün, izin süresi içinde gece konaklaması gerektiği takdirde, kendi evi veya (a) bendinde belirtilen bir yakınının evinde, güvenli görülen başka bir yerde ya da gidilen yerde bulunan kapalı ceza infaz kurumunda kalmasına, güvenlik hususu değerlendirilmek ve gerekli güvenlik tedbirleri alınmak suretiyle, gidilen yerin valisi tarafından karar verilir. Yurt dışına çıkmasını gerektirmesi durumunda hükümlüye, bu madde gereğince izin verilemez."
Tutuklular için ise 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un “Tutukluların yükümlülükleri” başlıklı 116 ncı maddesinde aşağıdaki şekilde belirtilmiştir.
“(2) İkinci derece dâhil kan veya kayın hısımlarından birinin ya da eşinin ölümü hâlinde, tutukluya, ceza infaz kurumu en üst amirinin önerisi ve Cumhuriyet başsavcılığının onayı ile soruşturmanın veya kovuşturmanın selameti ve güvenlik bakımından sakınca oluşturmaması koşuluyla, dış güvenlik görevlisinin refakatinde yol süresi dışında iki güne kadar cenazeye katılması için izin verilebilir.
(3) Ana, baba, eş, kardeş, çocuk ile eşin anne veya babasından birinin yaşamsal tehlike oluşturacak önemli ve ağır hastalık hâllerinin bulunduğunun sağlık kurulu raporu ile belgelendirilmesi durumunda tutukluya, soruşturmanın veya kovuşturmanın selameti ve güvenlik bakımından sakınca oluşturmaması koşuluyla, ceza infaz kurumu en üst amirinin önerisi ve Cumhuriyet başsavcılığının onayı ile dış güvenlik görevlisinin refakatinde yol süresi dışında, bunlardan her biri için bir defaya mahsus olmak üzere hasta ziyareti amacıyla bir güne kadar izin verilebilir."
1. Ceza İnfaz Kurumlarında yakını bulunan kişilerin güvenlik gerekçeli dilekçeleri nasıl değerlendirilir?
Dilekçe, hükümlü veya tutuklunun bulunduğu yer Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilir ve gelen cevabi yazı doğrultusunda inceleme yapılarak, Genel Müdürlük tarafından ilgililerine bilgi verilir.
2. Hükümlü ve tutukluları kimler ziyaret edebilir?
Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik’in “Ziyaret edebilecek kişiler” başlıklı 9 uncu maddesinde aşağıdaki şekilde belirtilmiştir.
“Hükümlü ve tutuklular; eşi, anne, babası, büyükanne ve büyükbabası, çocuğu, torunu, kardeşi, gelini, damadı, kayınbiraderi, baldızı, yengesi, eniştesi, görümcesi, kayınvalidesi, kayınpederi, kayınvalidesinin annesi ve babası, kayınpederinin anne ve babası, eşinin başkasından olma çocuğu, büyükanne ve büyük babasının anne ve babaları, torun çocuğu, kardeş çocuğu, eşi, amcası, halası, dayısı, teyzesi ve bunların eşleri ile vasisi ve kayyımıyla görüşebilir.
Hükümlü ve tutuklular, birinci fıkrada sayılanlar dışında kalan üç ziyaretçisinin adı ve soyadı ile bilmesi hâlinde adresini ceza infaz kurumuna kabulünden ve kendisine bu hususun tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içinde bildirir. Bu ziyaretçiler, ölüm, ağır hastalık, doğal afet, hükümlü ve tutuklunun nakli ya da ziyaretçinin ziyaret olanağını ortadan kaldıracak yerleşim yeri değişikliği gibi zorunlu hâller dışında değiştirilemez. Ceza infaz kurumu yönetimince, gerekli görülmesi hâlinde bildirilen ziyaretçiler hakkında, ziyarette bulunmalarında sakınca bulunup bulunmadığı konusunda kolluk aracılığıyla araştırma yaptırılır. Sakıncalı görülenlere ziyaret izni verilmez ve yeni ziyaretçinin bildirilmesi istenir.”
3. Hükümlü ve tutuklunun yakınları dışındaki diğer kişilerin ziyaret taleplerini neresi değerlendirir?
5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 83 üncü maddesi uyarınca kapalı görüş taleplerini hükümlü veya tutuklunun bulunduğu yer Cumhuriyet Başsavcılığı değerlendirir. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 85 ve 116 ncı maddeleri uyarınca açık görüş talepleri için Bakanlıktan onay alınması gerekmektedir.
5. Hükümlü ve tutukluların ceza infaz kurumlarında bulundurabilecekleri kıyafetler nelerdir?
Ceza İnfaz Kurumlarında Bulundurulabilecek Eşya ve Maddeler Hakkında Yönetmelik'in "Giyim eşyaları" başlıklı 7 inci maddesinde aşağıdaki şekilde belirtilmiştir.
“Hükümlülerin koğuş, oda ve eklentilerinde birer adet palto, manto ve mont, iki adet ceket veya ceket yerine kullanılabilen hırka, dört adet pantolon ve/veya etek, bayan için iki adet elbise, bir takım eşofman, dört adet gömlek, iki adet kazak, iki takım pijama, bir spor ayakkabısı, bir kışlık ayakkabı, bir iskarpin, üç adet tişört, iki adet kravat, bir adet kemer, gerektiği kadar iç çamaşırı, çorap, bir terlik, havlu ve bir bornoz ile kaşkol, 25/11/1925 tarihli ve 671 sayılı Şapka İktisâsı Hakkında Kanuna aykırı olmayan bir adet şapka bulundurulmasına
6. Doğrudan veya kapalı ceza infaz kurumunda bulunan hükümlülerin açık ceza infaz kurumlarına ayrılma işlemleri?
02 Eylül 2012 tarihli ve 28399 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği'ne" göre Cumhuriyet Başsavcılıkları tarafından gerçekleştirilmektedir.
7. Açık ceza infaz kurumundan kendi isteğiyle başka açık ceza infaz kurumuna nakil işlemleri?
06.04.2016 tarihli ve 8544/43252 sayılı yazı gereğince açık ceza infaz kurumlarından başka açık ceza infaz kurumularına nakil işlemleri Açık HÜNSİS (Açık Hükümlü Nakil Sistemi) ile her ayın ikisi ile yirmiikisi arasında alınan nakil talepleri otomatik olarak değerlendirilmektedir.
8. Disiplin nedeniyle kapalı ceza infaz kurumuna iade edilenlerin yeniden açık ceza infaz kurumuna ayrılma işlemleri?
Açık ceza infaz kurumunda hükümlü iken kınıma dışında disiplin cezası alarak kapalı ceza infaz kurumuna iade edildikten sonra tekrar açık ceza infaz kurumuna ayrılmaya hak kazanmaları halinde anılan Yönetmeliğin 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrasına göre nakil işlemleri Genel Müdürlüğümüzce değerlendirilmektedir.
9. Hükümlü ve tutuklular hangi durumlarda kendi istekleri ile nakil yaptırabilir?
a)Gitmek istedikleri kurumlardan durumlarına uygun en az üç yeri belirten bir dilekçe vermeleri,
10. Hükümlü ve tutuklu yakını nakil talebinde bulunabilir mi?
5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 54 üncü maddesinde, hükümlülerin kendi istekleri ile bulundukları kurumdan başka kurumlara nakledilebilmeleri için gitmek istedikleri kurumlardan durumlarına uygun en az üç yeri belirten bir dilekçe vermeleri gerektiği hüküm altına alındığından hükümlü ve tutuklu yakınının nakil talebi değerlendirilmeye alınmaz.
11. Hükümlü ve tutuklular kendi istekleri ile nakilleri durumunda yol masraflarını kim karşılar?
5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 54 üncü maddesi ile “Hükümlülerin kendi istekleri ile bulundukları kurumdan başka kurumlara nakledilebilmeleri için, nakil giderlerini peşin olarak ödemeyi kabul etmeleri” gerektiği hüküm altına alınmıştır.
12. Hükümlü ve tutukluların isteğe bağlı nakil şartları nelerdir?
13. Terör ve örgütlü suçlardan hüküm alanların ilçe ceza infaz kurumlarına ayrılma şartları nelerdir?
a) Yüksek güvenlikli ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve hükümözlülerden; 3419 sayılı Bazı Suç Failleri Hakkında Uygulanacak Hükümlere Dair Kanun ve değişiklikleri ile 4959 sayılı Topluma Kazandırma Yasası ve 5237 sayılı ve Türk Ceza Kanunu’nun 221 inci maddesinden yararlananlardan koşullu salıverilmesine 3 yıldan az süre kalanlar ile örgütlerinden ayrıldıkları idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilen ve toplam cezalarının 1/3 ünü bu kurumlarda iyi hâlli olarak infaz edenlerden koşullu salıverilmesine 2 yıl 6 aydan az süre kalanlar, talepleri hâlinde, ağır ceza merkezi Cumhuriyet başsavcılığınca ekli (3) sayılı listede belirtilen müdürlük teşkilatı bulunmayan bağlı kapalı ceza infaz kurumlarına nakledilebilecektir.
b) (a) bendinde belirtilenler dışında kalanlardan, toplam cezalarının 1/3 ünü iyi hâlli olarak infaz eden ve koşullu salıverilmesine 1 yıldan az süre kalanlar, talepleri hâlinde, ağır ceza merkezi Cumhuriyet başsavcılıklarınca, ekli (3) sayılı listede belirtilen, müdürlük teşkilatı bulunmayan bağlı kapalı ceza infaz kurumlarına nakledilecektir.
14. Hükümlülerin açık ceza infaz kurumlarına ayrılma şartları nelerdir?
Terör ve örgütlü suçlardan ceza alan hükümlülerin açık ceza infaz kurumlarına ayrılmaları için, Kapalı kurumlarda bulunan hükümlülerin talepleri üzerine, koşulları taşıdıklarının anlaşılması hâlinde kurum idare ve gözlem kurulu tarafından açık kurumlara ayrılmalarına karar verilir. Hükümlünün koşulları taşımadığının anlaşılması halinde ise talebin reddine dair verilen gerekçeli karar ilgiliye tebliğ edilir.
ç) Terör ve örgütlü suçlardan hükümlü olup, toplam cezalarının 1/3'ünü iyi halli olarak infaz edenler, mensup oldukları örgütten ayrıldıkları idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilenlerin koşullu salıverilme tarihine bir yıldan az süre kalması şartı aranır.
Ayrıca, açık ceza infaz kurumlarına ayrılma işlemleri Cumhuriyet Başsavcılıkları tarafından yapılmaktadır.
15. Terör ve örgütlü suçlardan ceza alan hükümlü/tutuklular hangi ceza infaz kurumlarında barındırılır?
Terör ve örgütlü suçlardan ceza alan hükümlü/tutuklular 05/06/2015 tarih ve 167 No.lu Genelgenin 13. Maddesi ve 5275 sayılı kanunun 9. Maddesinde yer alan yüksek güvenlikli ve bir bölümü yüksek güvenlikli kapalı ceza infaz kurumlanda barındırılır.