Yazan 21. Yüzyıl Türkiye Enstitüsü Editörü 12 Ocak 2005
Eğer AB içinde Türkiye'nin tam üyeliği konusunda kesinleşmiş bir ortak irade olsa idi Türkiye'nin AB'nin taleplerini karşılamasının tehlikeli sonuçları olmayabilirdi. Ancak mevcut ilişki modelinde Türkiye'nin AB tam üyesi olması güvence altına alınmadan Kıbrıs, Ege, Dicle-Fırat'ın AB tarafından denetimi, azınlık hakları gibi devletin temel yapısı ve yaşamsal milli çıkarları ile ilgili dönüşü olmayan tavizler vermek zorunda kalacaktır.
Türkiye bu tavizleri sonu belli olmayan bir süreç adına gerçekleştirirken Türk iç politikasında da AB düşmanlığı (karşıtlığı değil) gittikçe yoğunlaşacaktır. Görüşme sürecinde ortaya çıkacak zorluklar, AB'ye karşı bugün manipule ile bastırılmaya çalışılan toplumsal zeminin genişlemesine ve radikalleşmesine neden olacaktır.
Serbest ticaret bölgesi anlaşmasının gerçekleştirilmesi için mevcut Gümrük Birliği anlaşmasının tam üyelik sürecinin iptal edilmesi gerekmektedir. Türkiye, AB ile serbest ticaret bölgesi modeli çerçevesinde ilişkilerini yeniden şekillendirilirken Birlik ile Türkiye arasındaki ilişkilerin özel niteliği gözönüne alınarak Türkiye'ye bazı ayrıcalıklar sağlanması gerekmektedir. Türkiye, 2004 ve 2008'de tam üye olacak olan ülkelerin faydalandığı mali katkıların ciddi bir bölümünden faydalanmalıdır. Türkiye, Birliğin Komisyonlarında temsil edilmelidir. Türkiye ile AB arasında özel bir komisyon kurulmalı ve Birliğin Dış İlişkiler ve Savunma konularındaki çalışmalarını Türkiye ile koordine etmesi sağlanmalıdır. Yeni model, hem Birlik-Türkiye ilişkilerine hem bölgeye hem küreye çok olumlu katkılarda bulunacaktır.