1) Respiratuar bronşiolden terminal alveole kadar olan kısımda genişleme yapan patolojinin en sık nedeni nedir? (1999 EYLÜL)
e.Alfa 1 antitripsin eksikliği
Akciğer asinüsünde respiratuar bronşialden terminal alveola kadar olan genişlemeler panasiner amfizemdir ve nedeni Alfa 1 antitripsin yetmezliğidir. Sigara ise başlangıçta respiratuar bronşiolde genişleme ve terminal bölgede korunma ile karakterli sentrasiner amfizeme yol açar.
2) Hangisi posterior mediastenden en sık kaynaklanır? (1999 EYLÜL)
Posterior mediastende = nörojenik tümörler, lenfoma
Orta mediastende = bronkojenik kist, perikardial kist, lenfoma
Üst mediastende = lenfoma, timoma, tiroid lezyonları, metastatik karsinomlar, paratiroid tümörleri
Ön mediastende = Timoma, teratom, lenfoma, tiroid lezyonları, paratiroid tümörleri
3) Üst ve alt solunum yolunda küçük damarlarda akut nekrotizan vaskulit yapan neden hangisidir? (1999 EYLÜL)
Wegener granülomatozu üst ve alt solunum yollarında küçük damarlarda nekrotizan vaskülit ve nekrotizan granülomlarla karakterlidir. Böbrekte genellikle hızla ilerleyici (kresentik) yarımay glomerülonefriti eşlik eder. PAN küçük – orta çaplı arterleri etkiler ve alt solunum yollarını tutmaz. Takayasu hastalığı aort ve ana dallarını, Burger hastalığı ise orta çaplı arterleri (en sık tibial ve radial arterler) etkiler. Kawasaki hastalığı (mukokutanöz lenf düğümü sendromu) çocuklarda küçük ve orta çaplı damarları etkiler ve kalp tutulumu ölüme yol açabilir.
4) Mukozada ülsere yol açmadan lümene doğru polip şeklinde büyüyen, mitoz göstermeyen, nöron spesifik enolaz ve kromogranin ile boyanan tümör aşağıdakilerden hangisidir? (2000 NİSAN)
b) Bronkoalveolar karsinom
Karsinoid tümör maliğn bir tümör olmakla birlikte çok büyük boyutlara ulaşmaz; mitoz, pleomorfizim ve atipi nadirdir. Nöroendokrin bir tümör olduğundan nöron spesifik enolaz ve kromogranin ile immünhistokimyasal olarak pozitif boyanma gösterir.
5) Mycoplazma pneumonia, aşağıdakilerden hangisine yol açar?
b. Pürülan bronkopnömoni
c. İnterstisyel pnömoni
d. Akciğer absesi
e. Akut bronşit
Mycoplasma pneumonia akciğerde atipik pnömoni (pnömonit) oluşturur. Alveol septumları yani intersisyumda inflamasyon belirgin olup alveol boşlukları temizdir. Bu nedenle intersisyel pnömoni denir.
6) Akciğerde periferik yerleşimli şüpheli bir lezyon varlığında, aşağıdakilerden hangisinin incelenmesi tanıda en hassas yöntemdir?
a. Bronş yıkama sıvısı
b. 24 saatlik balgam
c. Lezyona eşlik eden plevral efüzyon sıvısı
d. Transtorasik aspirasyon materyali
e. Bronş fırçalama yöntemi
Trans torasik aspirasyon materyali, lezyonun yeri radyolojik olarak belirlendikten sonra, direkt lezyon içerisinden elde edildiğinden tanıda hassas bir yöntemdir. Diğer yöntemlerin, özellikle periferik yerleşen bir tümörde, tanı değeri daha düşüktür.
7) Aşağıdakilerden hangisi bronşiektazi gelişiminde rol oynamaz? (2001 NİSAN)
a- Kistik fibrozis
b- Nekrotizan pnömoni
c- Yabancı cisime bağlı bronşial obstrüksiyon
d- Kartegener sendromu
Bronşiektazi tekrarlayan nekrotizan enfeksiyonlarar bağlı olarak hava yollarında zedelenme ve kalıcı genişlemedir. En sık nedenleri obstrüksiyon, enfeksiyon riskini arttıran herediter hastalıklar ve nekrotizan pnömonilerdir. Silikozis ise alveol septumlarında granülomatöz inflamasyon ve fibrozisle karakterli kronik restriktif hastalıktır.
8) Sekonder tüberküloz akciğerde en sık nereye yerleşir ? (2001 EYLÜL)
a) Alt lob alt segment
b) Alt lob paravertebral kenarlar
c) Mediastinal kenarlar
d) Üst lob alt segment
e) Apikal bölgeler
Primer tüberküloz en sık üst lob alt pol veya alt lob üst pol bölgesinde yerleşir. Sekonder tüberküloz ise en sık apikal bölgede, plevraya 1-2 cm uzaklıkta yerleşir.
9) 58 yaşında sigara içmeyen bir kadında, sağ akciğer orta lob periferinde saptanan bir tümör en büyük olasılıkla aşağıdakilerden hangisidir ? (2001 EYLÜL)
a) Küçük hücreli karsinom
Sigara içmeyen kadın hastalarda en sık görülen akciğer karsinomu olan adenokarsinom periferik bölgelerde yerleşir. Küçük hücreli karsinom ve yassı hücreli karsinom sigara ile kuvvetli ilişki gösterip en sık santral yerleşimlidir. Karsinoid tümörün sigara ile ilişkisi gösterilmesede santral yerleşimi nedeni ile ekarte edilir. Büyük hücreli karsinom sıklıkla periferde yerleşsede nadir görülür.
10) Aşağıdakilerden hangisi alfa 1 antitripsin eksikliği sonucu ortaya çıkar? (2002-NİSAN)
A- Paraseptal amfizem
C- Panasiner amfizem
Alfa 1 antitripsin eksikliğinde üretilen enzimin yapısında defekt sonucunda, dolaşımdaki seviyesi düşüktür ve antiproteaz görevini tam olarak yapamaz. Bu nedenle inflamatuar hücrelerden açığa çıkan elastaz enzimini durduramaz. Bağ dokusu çatısı zedelenir. Akciğerde panansiner amfizem, karaciğerde siroz gibi patolojiler gelişir.
11) Akciğerlerde miliyer pulmoner tüberküloz ne şekilde yayılır? (2002-NİSAN)
A- Bronkoalveoler yolla
B- Pulmoner arter yoluyla
C- Pulmoner ven yoluyla
D- Perinöral basil yayılımıyla
E- Endobronşiyal yayılımla
Miliyer pulmoner tüberküloz, akciğer içerisinde 2 mm çapında çok sayıda tüberküloz odağının olmasıdır. Akciğerdeki odaktan çıkan basil lenfatikler aracılığı ile duktus torasikusa ve oradanda venöz yolla sağ kalbe gelir. Buradan pulmoner arter aracılığı ile yeniden akciğere pompalandığında çok sayıda odak ile karakterli pulmoner milier tüberküloz oluşur. Sistemik milier tüberküloz ise, vücutta çok sayıda odağın gelişmesidir ve pulmoner ven aracılığı basilin sol kalbe, oradanda sistemik dolaşıma karışması sonucunda gelişir.
12) Sigara içen bir hastada akciğer hilusunda yerleşmiş kaviter kitlenin mikroskobik incelemesinde çok sayıda keratin oluşturan epitelyal hücreler ve globe corn bulunuyorsa aşağıdakilerden hangisi düşünülmelidir? (2002-NİSAN)
B- Büyük hücreli kanser
C- Bronkoalveoler karsinom
D- Epidermoid karsinom
E- Küçük hücreli karsinom
Sigara ile en çok ilişkili olan iki tümör küçük hücreli karsinom ve skuamöz (epidermoid) karsinomdur. Her ikiside en sık hilusa yerleşir. Skuamöz karsinom merkezinde nekroz ve kavite oluşumu sıktır. Ayrıca maliğn hücreler keratin üretiyorsa, bu yalnızca skuamöz hücreli karsinom olabilir.
13) Aşağıdakilerden hangisi akciğerde non-kazeöz granülom ile birlikte fibrozis gelişimine sebep olur? (2002-EYLÜL)
14) Aşağıdaki akciğer hastalıklarından hangisinin morfolojik açıdan değerlendirilmesinde Reid indeksinden yararlanır? (2002-EYLÜL)
15) Aşağıdaki akciğer karsinomlarından hangisinin prognozu diğerlerinden daha iyidir? (2003-NİSAN)
16) Bronş ve bronşiollerin iltihabı veya anormal dilatasyonu ile oluşan, bol miktarda ve kötü kokulu pürülan balgam, ateş ve öksürük ile karakterli akciğer hastalığı aşağıdakilerden hangisidir? (2003-EYLÜL)
17) Aşağıdakilerden hangisi akut respiratuar distress sendromunun özellikleri arasında yer almaz? (2004-NİSAN)
18) Akut respiratuar distress sendromunun en karakteristik patolojik bulgusu aşağıdakilerden hangisidir? (2006-EYLÜL)
19) Çevresel erionite maruz kalan kişilerde en sık görülen maliğn tümör aşağıdakilerden hangisidir? (2006-EYLÜL)
20) Aşağıdakilerden hangisinin akut respiratuar distres sendromunun etyolojisinde rolü olduğu gösterilmemiştir? (2007-EYLÜL)
21) Kemik metastazı olmadan gelişen hiperkalsemi aşağıdaki akciğer tümörlerinden hangisinde en sık görülür? (2007-EYLÜL)
22) Sigara kullanımı aşağıdaki akciğer hastalıklarından hangisinin gelişiminde rol oynamaz? (2008-EYLÜL)
23) Aşağıdakilerden hangisi nöroendokrin hücre kökenine sahip ve yüksek dereceli bir tümördür? (2008-EYLÜL)