Kaleciler: Volkan Demirel, Sinan Bolat, Onur Kıvrak
Bekler: Gökhan Gönül, Sabri Sarıoğlu, Hakan Balta, Caner Erkin
Merkez Savunmacılar: Servet Çetin, Gökhan Zan, Emre Güngör, İbrahim Toraman
Merkez Orta Sahalar: Emre Belözoğlu, Hamit Altıntop, Mehmet Topal, Nuri Şahin, Marco Aurelio, Selçuk İnan
Kanat Oyuncuları: Arda Turan, Tuncay Şanlı, Nihat Kahveci, Colin Kazım, Volkan Şen, Ozan İpek, Mevlüt Erdinç
Santrforlar: Semih Şentürk, Sercan Yıldırım
Aklıma ilk anda gelip genel kadroda olması gereken isimler kanımca bunlar, 26 kişilik bir liste. Oyuncu performanslarına göre mutlaka ekleme ve çıkarmalar olacaktır. Kayserispor'daki haliyle Mehmet Topuz misal ya da kendini tekrar futbola adayan Necati Ateş.
Kaçırılan yığınla da oyuncu var. Mesut Özil, Serdar Taşçı, Gökhan İnler, Eren Derdiyok gibi. Biraz da oyuncuların tercihi bu yönde, saygı duymak gerekiyor.
Listeye göre takımın temel eksikleri rahatlıkla görülebiliyor. Merkez savunmacı ve Santrfor bölgesi ilk göze çarpanlar. Özellikle nereden ve nasıl stoper bulunacak ya da elde bulunan oyunculardan nasıl verim elde edilecek, zaman belirleyici olacak. Rijkaard da Hiddink de Türkiye'ye gelirken en ciddi referans Euro2008'de üçüncü olan bir oyuncu topluluğunun varlığıydı sanırım. Rijkaard biraz da felsefesi gereği bazı oyuncularla uyumsuzluk yaşadı, Hiddink daha taktisyen biri, mantalite ve sistem değişkenlikleri sağlayabilir, mutlak bir top hakimiyeti, pas futbolu uygulaması görmememiz de olası.
Hiddink'in Rijkaard'a göre bir şansı var elbette, seçme olasılığı çok. 26 kişilik listeyi 40 oyuncuya kadar çıkarabilir kanımca, deneme yanılmalar görülecektir. Egemen Korkmaz, Serkan Balcı, Sezer Öztürk gibi isimler ya da hiç bilinmeyen genç adaylar.
Sahaya yayılma şu an en az ilgilenilen konu olmalı Guus için. Takımın en etkili 2 bölgesinin merkez orta saha ve kanatlar olduğunu görüp, bu bölgeden en çok oyuncuyu seçebileceği bir sistem üzerinde durması mantıklı duruyor. 4 - 3 - 3 düşünelim, 3 merkez orta saha, 2 kanat ile 5 oyuncu seçme şansı sunuyor. 4 - 4 - 2'de bu sayı dörde düşüyor üstelik santrfor mevkinde kalite sorunu var. 4 - 3 - 3 varyasyonları da olabilir 5 oyuncu seçme şansı sunmasından ötürü. 4 - 2 - 3 - 1 gibi. Arda, Tuncay ve Hamit'i aynı anda sahada tutabilecek bir yayılım, hatta iyi bir Nihat'ı. Gerisi boşlukları doldurma gibi olacaktır.
ABD maçı sonrası ekleme;
Üzülerek söylüyorum takımın en kötü isimleri hep Galatasaray'dan ve savunmadan. Sabri, Servet, G Zan, Çağlar ve Topal. Çağlar'ın 2 pozisyonda kaleciye dönmesine çok kızdım, böyle bir alışkanlığı var sanırım, düşünmeden geri pas yapıyor, özgüven eksikliğinin de etkisi olabilir. Oyun zekası üst düzey gibi de gözükmedi. Sabri'ye de çok umut bağlamamak gerekiyor, bundan daha iyi olabileceğini zannetmek hayal olur. Servet ve G Zan için uyum, kademe, çabukluk, pozisyon alma gibi pek çok eksiklik dile getirilebilir.
Tüm bunların yanında Arda gibi olağanüstü bir oyuncu da var kadroda. Diğer iki olmazsa olmaz isim Hamit ve Tuncay. Arda'nın Tuncay'la etkinliği de artıyor. Tuncay ve Hamit'in topu üçüncü bölgeye taşıyabilme yetenekleri de önemli bir artı. Savunmadan uzun oynandığı zaman, hava topunu indiren, çok iyi saklayıp bir de dağıtabilen Colin Kazım da çok faydalı, sistem içersinde çok üretim sağlayan bir oyuncu. Emre zorlandı, biraz da yalnız kaldı o bölgede. Fenerbahçe'nin neden lig yarışında sonuna kadar gidebildiği sorusunun cevabını Emre üzerinden yapmak olası.
Daha önce de belirttiğim gibi Arda, Hamit ve Tuncay olmazsa olmaz. Emre ve Aurelio bu üç isimden sonra kadroya yazılma önceliği olan diğer iki isim. Colin Kazım ve Sercan arasında bir seçim olacaktır maçlara göre. Geriye kalıyor 5 oyuncu. Volkan ve G Gönül kanımca kesin. Kaldı 3. H Balta da olacaktır sol bek bölgesi için, başka olasılık göremiyorum. 2 stoper, çabuk ve çevik, hamleli, kademe bilen, pozisyon alan, markaj yapabilen, az çok top yapabilen 2 stoper, yok malesef yok.
Çağlar dışında yer alan tüm yorumlar genel içeriklidir, sadece bu maçın özelinde değil sonrasında yazıldılar, yanlış bir anlamaya -saha performansı gibi- mahal vermemek adına söylüyorum- bu ince çizgiyi ayırt etmek gerekiyor okuma esnasında.
Dünya Kupası TRT'de. Ayrıca test yayınında olan TRT HD kanalından da izlenebileceğine dair beklentiler var.
İlk ve son olarak 1966’da Dünya Kupası kazanan İngiltere sürpriz kontenjanından ciddi bir aday olabilir kanımca.
Hart, G Johnson, Terry, Ferdinand, Cole, Baines, Carrick, Milner, Lampard, Gerrard, J Cole, Lennon, Walcott, Barry, A Johnson, Rooney ve Bent üzerinden doğru kombinasyonlar kurulabilir. Capello da bunu yapabilecek en doğru isimlerden biri. Aston Villa’dan Ashley Young da olsaydı Lennon’a ters kanattan etkili bir destek verilebilirdi, muhtemelen Walcott’a güveniyorlar. City’de çok iyi performans gösteren Adam Johnson’ı da görmek mümkün. Bir ihtimal çok güçlü olunan ve oyuncu sayısı fazla olan merkez orta sahayı üçleyip –Lampard, Gerrard, Milner & Barry & Carrick- J Cole destekli bir hücum hattı kullanabilirler. Merkez orta saha bölgesinde hangi iki ya da üç oyuncunun ilk 11’de yer alacağını belirlemek çok zor olacak her olasılıkta. Bir de Rooney faktörü var, inanılmaz bir sezon geçirdi.
Penaltılara kalmamak da önemli, kaçırmaz denilen her isim klasik İngiliz fobisine takılabiliyor turnuvalarda.
Fenerbahçe şampiyon olamayınca, ortaya atılan tezlerin sahteliği gün yüzüne çıkmış gibi bir algı yaratılmak isteniyor. Fenerbahçe maçlarında kaleci ve hakem hataları olmamış, Ankaragücü maçı tezgahlanmamış, Emre ısrarla kartlardan sakındırılmamış da...
Kusursuz bir cinayet planı yapıp, öldürmek istediğin kişinin nerede, ne durumda olacağını belirleyip, bazı aksilikler ve belki de becerisizlikler sonucu cinayeti işleyemeyip, öldüremeyip, ben zaten cinayet planı yapmamıştım, o an orada elimde cinayet silahıyla bulunuyordum demeye benziyor ve komik kaçıyor bu algı.
Adalet öyle bir şey ki, kaleci hatalarıyla maç kazanıp, son maçınızda devleşen bir kaleci çıkarıyor karşınıza. Öyle bir şey ki adalet, kuyu kazılan penaltı noktasını keşke daha derin kazsaydın da anons sonrası kutlamayla rezil olup utancımızdan oraya girebilseydik dedirtiyor. Adalet öyle bir şey ki, kıçıyla top durduranların elini ayağını son 30 saniye bağlayıp hücum yapmasını engelliyor. Öyle bir şey ki adalet, yengeç dansından ağlama gol sonrası sevincine kadar, acısını bir yerden, bir şekilde ve daha yoğun olarak çıkarıyor. Adalet öyle bir şey ki, şampiyonluğun kaybedildiği gol, bir itiraz sonrası konsantrasyon kaybından gelebiliyor. Öyle bir şey ki adalet, 2 maç ceza ile kurtulduğunu zannedip aslında bir koca sezonun yine Aziz Yıldırım'a emanet edilmesini ödül olarak gösteriyor. Adalet öyle bir şey ki, ülkenin en modern stadı diye tanıtılan Saraçoğlu'nu, başkanından habersiz kuş uçmaz denileni, yangın yerine çeviriyor. Bu liste uzar gider.
Attila İlhan'la bitireyim;
Ben gördüm, kulaklarım gördü...
Hiçbiriniz orada yoktunuz!
Rijkaard'ın Beşiktaş maçından aklında kalan isimdi Serdar Özkan, pek çok gol pozisyonuna girmiş ama golü bulamamıştı. Yine de çok başarılı bir performanstı benim gözümde de.
Bunun yanında Arda referansı -ekseninde kurulacak bir oyuncu topluluğu, yeni ve güçlü FDD- ve oyuncunun geçmişten süregelen potansiyelini sahaya yansıtma olasılığı, bonservis ödenmemesi diğer sebeplerdir.
Türkiye Ligi'nde isim yapmış bir oyuncuyu almak isteyince, 3 M Euro'lardan başlıyorsa pazarlıklar, Mehmet Topuz, Tabata gibi iyi performans gösterenler Elano, Keita, Baros değerinden sunuluyorsa, Serdar Özkan gibi isimlere yönelip, maddi olarak zarar etmeden riske girmek stratejik olarak yanlış durmuyor.
"You don’t think about one season, you think about history." tişörtlerde yazan buydu Fiesta'da.
20. şampiyonluk çok zor geldi. Dile kolay, 99 puan 98 gol ve sadece 1 mağlubiyet ile ancak son hafta kazanılabilen La Liga şampiyonluğu. Bunda Real Madrid'in değil Ronaldo'nun çırpınışı etkendi. Lig üçüncüsüyle bile 25 puan makas oluşturan ezeli rakiplerden birinin şampiyonluğunu belirleyen de aralarında oynanan El Clasico'lar oldu. Katalanlar, Camp Nou'da Ibra'yla ve Santiago Bernabeu'de Messi ve Pedro'yla kazanılan zaferlerin değerini şampiyonlukla birlikte daha iyi anlıyorlar.
Aslında organizasyon bambaşka bir hayal kuruyor, bir hedef;
2009 Futbol Avrupa Şampiyonluğu
2010 Basketbol Avrupa Şampiyonluğu
2011 Futbol ve Basketbol Avrupa Şampiyonluğu
FC Barcelona 2 yıl üst üste şampiyon oldu La Liga'da. Son 6 yılda 4 defa bu başarıyı gerçekleştirirken, bir şampiyonluğu da kılpayı kaçırdılar, ellerinden kayıp gitti. Rijkaard ve Guardiola takımın başındaydı bu süreçte, Laporta kulübün başkanı. 2 de Şampiyonlar Ligi şampiyonlukları var. Öyle bir dominasyon kuruldu ki, Real Madrid futbol tarihinin en yüksek harcamalarını yaptı ve bu yeterli gelmedi Barça'yı geçmeye. Üstelik 100 gol barajı aşılıp 96 puan gibi bir rekor kırmalarına karşın. Pep, 2 yılda 7 kupa getirmeyi başardı müzeye ve Real Madrid hiçbir şey elde edemedi.
Barça'nın sportif tarihi Cruyff'tan önce ve sonra diye ikiye ayrılır demiştim daha önce. Johan'dan sonra 10 şampiyonluk kazanıldı 20 yılda. La Liga için yüzde % 50 büyük bir oran. Kulübün 1899'da kurulup 20 şampiyonluğunun yarısını bu süreçte kazanması da rastlantı değil. Cruyff Barcelona'nın herşeyi, açıkça bir futbol dehası ve şu an kulübün onursal başkanı. Daha güzel olamazdı.
Futbol tarihinin en güzel oyun oynayıcısı hak ettiklerinden sadece birini alıp bu seneyi yetinerek geçirse de hala dünyanın en iyisi olduğunu göstermek adına önemliydi lig şampiyonluğu. Aynı zamanda Real Madrid'e bir mesajdı bu; "Ne kadar para harcarsan harca, kimi getirirsen getir, beni yenmeden hedefe erişemezsin."
Messi 34 gol ile asıl Ronaldo'yu yakaladı, muazzam bir başarı. Şimdi Arjantin'le Maradona önderliğinde, Maradona'yı tahtından etmek için Güney Afrika'da boy gösterecek. Onun için yapılan övgüler az bile, değeri yıllar sonra daha çok anlaşılacak. Hat trick yaptığı maçlar sonrası topu da alan Messi'nin mahallede top oynayan çocuktan farkı yoktu, bizden biriydi.
Sezonun sonunu sakat oynayan Xavi'nin fedakarlığı, Puyol'un Valladolid maçının daha başlangıcında boş kaleye giden topu cansiperane engelleyişi ve bunu bütün bir kariyeri boyunca yapmış olması alkışlanmaya değer diğer performanslarıydı sezonun.
Bir diğer isim Maxwell. Sezonun en beklenmedik 2. katkısı. Ibra transferinin yanlışlığından dem vururken Eto'o'nun performansını göz ardı etmeyip, Maxwell'i de denkleme katmak gerekiyormuş. Barça'nın futbol felsefesine öyle uydu ki, yeri geldi sağ bek bile oynadı, hücuma derinlik kazandırıp, sürekli başvurulan bir set hücumunun parçası oldu.
İlk oynamaya başladığı yıllardan itibaren Victor Valdes'in gösterdiği gelişme ve bu yıl tavan yapan performansı dikkat çekiciydi. Benim de ilk zamanlarında başvurduğum Barça'nın kalecisi değil eleştirisini nasıl da alaşağı ettiğini izlemek ve yanılmaktan memnun olmak can alıcı kısmıydı O'na olan bakışın. Barça'nın kendi altyapısından çıkan, Katalan bir oyuncuya kazandırdığı özgüven, yeteneğin dışında yer alan bazı özelliklerin saha içi performansa nasıl da etki edebileceğini anlatıyordu belli bir futbol felsefesi içersinde.
Aynı Valdes örneğinde olduğu gibi Sergio'nun geldiği nokta da benzer. Bir başka takımda sırıtması muhtemel bu iki ismin Barça'da en kritik anlarda ortaya çıkması, kulübün temel nitelikleri üzerinden yürütülen bir stratejinin doğruluğunu tehit etmesinden başka bir şey değil.
Keza ligin sonlarında görev alan Bojan'ın performansı da konuşulmaya değer. Ibra'nın uyumsuzluğunda çok önemli bir sorumluluğu almaktan kaçınmayarak her türlü koşulda elinden gelenin en iyisini yapacağını gösterdi.
Xavi ve Iniesta, birbirinden ayrılmaz iki isim. İki, birbirini kovalayan jenerasyon. Geçtiğimiz sezon Andres ön plana çıktı, bu sezon Xavi. Xavi'nin her daim bir takım için daha önemli olduğunu düşündüm, oyunun her noktasında yer alan bu adam, öldürücü noktada yapabildikleriyle Barça'nın beyni olduğunu her defasında kazıdı zihinlere. Iniesta daha yetenekli olsa da, asıl merkez Xavi'ydi. Seneye sıra Iniesta'da.
Ve Pedro, sezonun en önemli kazanımı. Henry ve İbra'nın az katkı verdiği bir sezonda ilk 11'in değişmez ismi oldu. Seri, hızlı, uzaktan şutları olan, felsefeye çok uygun bir oyuncu. Zaten Barcelona felsefesine uygun isimler yetiştiriyor La Masia. Geç keşfedildi belki ama 22 yaşının olgunluğunu çoktan aştı. Her kupada gol atması, Bernabeu'daki performansı, şampiyonluk maçının koparılması gibi pek çok seviyeden geçti.
Daha pek çok isim var sayılacak. Alves, Pique, Marquez, Milito, Yaya Toure, Keita, Jeffren, Henry ve Ibra gibi.
Şampiyonluğu kutlamaya pek de zamanı olmayacak oyuncuların. Transfer sezonu ve Dünya Kupası var önlerinde. Katalan taraftarlarsa doyasıya eğlenecekler elbette, hak ettiler.
Henry, Toure ve Zlatan'ın durumları belli değil. Toure'nin kalması gerekiyor her ne kadar bu sezon beklenen seviyeye erişmemiş olsa da. Xavi'nin yerini belli bir süreç içersinde doldurup, sistemin devamlılığını amaçlayan bir Fabregas hamlesi gelebilir. Xavi ve Fabregas merkezde, Iniesta sola kayabilir, yeni düzende. Bir de David Villa isteği var ki Ibra'dan çok daha yararlı olacaktır gol koklayan yapısıyla. Guardiola kanımca teşhisi yine doğru koyacak transfer sezonunda ve aksayan 3 bölgeye takviye bekleyecek. İleri üçlünün solu, merkezi ve orta üçlünün solu, Xavi'ye eşlik edecek bir isim.
Uzun vadede tek bir temel sorun var, Xavi ve Puyol'un yaşlanması. Xavi'nin alternatifi belli ve üstelik Katalan. Puyol'a gelince opsiyon çoğalıyor. Bartra, Fontas, Muniesa, kiralık olarak bildiğim Caceres, Henrique ve Chygrynskiy. Puyol olmak, o mücadele ruhunu taşımak kolay değil ve bu yüzden seçenek çok. La Masia'da yetişen gençlerin sadece saçlarını Puyol gibi uzatarak O'na özenmediklerini biliyorum, damarlarında yaşıyorlar Puyol olabilmeyi, 4 kırmızı şerit ve sarı renkten oluşan Katalan Bayrağını kaptanlık bandı olarak taşıyabilmeyi, Nou Camp'a çıkabilmeyi. Önce hayal edip sonra gerçekleştiriyorlar. Seneye Thiago, Jonathan ve Gai Asulin de katılabilir Jeffren ve Pedro'ya.
Puyol "Bizi alt edemezler" diyordu şampiyonluk kutlamalarında, Madrid'e atıfta bulunarak. Nazım 'İspanya arkadaşlığımız aydınlığında alt edilmez umudun" yazıyordu dizelerinde. Umudu alt edilemeyenlerin zaferi yaşandı yine, bir kez daha formasında UNICEF yazanlar mutlulukla noktaladı sezonu.
Bir kulüpten daha öte olan Barcelona kazandı ve Katalunya da böylece kazanmış oldu.
Belgesel, yönetmen Emir Kusturica'nın, Sergio Leone'nin unutulmaz Western filmi "il buono il brutto il cattivo" -İyi, Kötü ve Çirkin- ile özdeşleşen Ennio Morricone müziğini, gitarında çalmasıyla açılıyor. Western denildiğinde akla ilk gelen tınıdır, düello canlanır birden gözlerinizin önünde. Yönetmen, bir nevi saygı duruşunda bulunuyor, Leone'ye, Morricone'a, hatta Clint Eastwood'a. Müzik bittiğinde sinema dünyasının Diego Armando Maradona'sı olarak tanıtılacaktır Emir. Daha sonra Underground filminden bir Balkan ezgisi alır sırayı.
Jorge Luis Borges, zamanında, Arjantinlilerin ona limana demir atmış tekneleri hatırlattığını yazmıştı. Ancak o harika yazar Diego Armando Maradona'yı hesaba katmamıştı. El Diego annesine sadece doğana kadar demir atmıştı. Sonrasındaysa, güvertesinde tek bir halat dahi olmayan bir tekneye dönüştü. Diego, "Dolly Bell'i hatırlıyor musun?" adlı ilk filmimin de kahramanı olabilirdi. Ve Gorica'nın Saraybosnalı varoşları da kolaylıkla Buenos Aires'in Fiorito'su olabilirdi. Diego'yu "Babam İş Gezisinde" adlı filmimde siyasi açıdan fırtınalı zamanlarda zina suçundan hapisteki baba rolünde oynarken hayal etmek zor olmasa gerek. Ve hiç bir şey, futbol sihirbazını Kara Kedi, Ak Kedi'de en büyük düşmanı kendisi olan kendine zarar vermek için her şeyi yapan adam rolünde izlemekten daha doğal olamazdı.
Maradona kilisesi ve temsil ettiği değerler, kutsal kitap El Diego, Maradona'nın Stop Bush tişörtüyle Arjantinlilere seslenmesi ve Meksika 86'da Tanrı'nın Eli.
Bir milyardan fazla insanın aynı anda zıpladığı o anda dünyanın ekseninden oynamaması mucizevi bir olaydı. Bu an, Meksika'daki Dünya Kupası'nda, Maradona'nın İngiltere'ye attığı golü kutladığımız andı. Dünya, Güneş'in etrafındaki sarsıntısız yolculuğunu sürdürdü çünkü bu zıplayışlar adalet adınaydı. Hatta Tanrı dahi olaya karıştı. İngiltere karşısındaki ilk gol, bir futbol şampiyonası söz konusu olmasına rağmen, elle atılmıştı. O an, IMF'ye çok ciddi borçları olan bir ülkenin dünyaya hakim olan ülkelerden birine karşı zafer kazandığı nadir anlardandı.
"Kim bu adam?" diye sordum kendime. Kim bu futbol büyücüsü? Dünya futbol sahnesinin Sex Pistols'ü! Kokain kurbanı, uyuşturucuyu bırakınca, önce Falstaff, sonra da bir spagetti reklamı gibi göründü. Eğer Andy Warhol yaşasaydı, eminim Marilyn Monroe ve Mao Tse Sung gibi Maradona'nın da sepya bir tablosunu yapardı. Eğer hayatının tamamını futbol sahasında geçirebilseydi mutlu bir adam olurdu. Nitekim hakem maçın son düdüğünü çalınca ve El Diego, tüm zamanların en iyi futbolcusu, köşe direğini geçip soyunma odasına yürümeye başladı mı, tüm sorunları da başlardı.
Maradona, İngiltere maçı öncesinde, halkı için oynadığını ve bunun bir savaş olduğunu söylüyordu, Falkland Savaşı'na gönderme yaparak. Margaret Thatcher'ın İngiltere'si Arjantin'in Falkland adasını 1982'de işgal etmiş ve 700'e yakın Arjantinli öldürülmüştü. Halkın çocuğu Diego, unutmamıştı bu yakın tarihi ve acıları. Eliyle attığı gol için bir İngiliz'in dolu cüzdanını çalmak gibiydi diyordu, dürüsttü.
Bu sevimli tonton, dünyanın en iyi futbolcusundan çok, Meksika devrimini anlatan bir filmden çıkmış bir karaktere benziyordu. Sanki bir Sergio Leone ya da Sam Peckinpah filminden fırlamış gibiydi. Sanki kötü şöhrete sahip bir kaç kadına hoşça kal deyip, üstüne sinmiş devrimci barutu kokusuyla bir odaya dalmış gibiydi. Bir şeyden emindim. Eğer futbolcu olmasaydı, bir devrimci olurdu. Maradona, tehlikeye atılmak için teşvike ihtiyaç duymazdı. Devrimcilik kanında vardı.
Maradona, Emir'le tanıştığı gece, politik tavrıyla ilgili konuşmaların ardından Fidel ve Che dövmelerini gösteriyordu.
Fiorito'dan Maradona'nın evine doğru yaptığımız yolculuk bende ilk filmim Dolly Bell'i Hatırlıyor Musun'un setine gidiyormuşuz hissini uyandırdı. Fakirlerin gecekondularına bakarken, sanki sahnenin ardında saklanan her yüzü tanıyormuşum gibi hissettim. Dolly Bell'i çekerken, fakir şehir insanının en harika vasıflarını keşfettim. Zenginlerin evlerinden uçup yoksulların evlerine taşınan o aristokrat ruh. Kuralların saygıyla karşılandığı ve fedakarlıkların yapıldığı aile içindeki o eşsiz erdem. O zamandan beri, o aristokrat ruhu kolaylıkla tanıdım. Biliyordum ki, yoksulluk batıda bir utanç sebebiyken burada, Balkanlarda bir acı ifadesiydi. Kendisine daha çok para teklif eden River Plate ile Boca Juniors arasında seçim yaparken, Diego tamamen bu aristokratik sebepler yüzünden Boca'yı tercih etti. Boca daha az para ödüyordu ama onlara katılarak, yıllar öncesinde Bombonera Stadı'nın yanından geçerken babasına günün birinde Boca için binlerce insanın önünde top oynayacağına dair verdiği sözü tutarak bir hayali gerçekleştiriyordu.
Diego, Boca Stadı'na 24 yıl sonra, taraftarlarının önüne elinde zayıf aleviyle ürkekçe uyuşturucu bağımlılığının yer altı dünyasından gelen yolunu aydınlatan bir fener taşıyarak emekli bir futbolcu olarak geldi.
Bir defa Tanrı, her zaman Tanrı.
O gece bana Mezopotamya Tanrısı Gılgamış'ı hatırlattı. Diego'nun oraya kabul ediliş şekli, ilahların tüm günahlarının affedildiğinin ispatı gibiydi.
Yoksulluk içinde geçen çocukluk döneminde Arjantin'e Dünya Kupası kazandıracağını söylediği bir kayıtta vardı. Zengin fakir arasındaki uçuruma dikkat çeken ve bundan politikacıların sorumlu olduğunu anlatan Diego, adalet anlayışını Che okumaktan, araştırmaktan ve Küba'dan aldığını söylüyordu.
Gabriel Garcia Marquez bana dedi ki: "Eğer Latin Amerika tarihinde Castro olmasaydı Yankiler çoktan Patagonya'ya yerleşmişti bile. Ve hepiniz de İngilizce konuşuyor olurdunuz."
Maradona'nın Fidel ile 1987'de tanışması, ailesini de tanıştırması, Amerika'nın verdiği bir ödülü reddetmesi, Fidel ile Arjantin, Küba ve Che hakkındaki uzun sohbetleri ve bir havuzda yüzerken, biraz da sarhoş gibi hareket ederken, derinden gelen bir ses ve samimiyetle Fidel tezahüratı yapması üst üste sekanslar olarak yer alıyordu. Prens Charles'ın kendisiyle tanışmak istediğini ancak eli kanlı birinin elini sıkmayacağını belirterek bunu kabul etmediğini belirtiyordu.
Mar Del Plata'ya giden trende, günümüzde dünyayı ve kendi kaderini paran ya da atom bombaların olmadan etkileyebileceğine dair safça fakat ikna edici bir düşünce vardı. Görünüşe bakılırsa dünya sadece futbol maçlarında zayıf ülkelerin güçlü olanlara karşı epik bir zafere ulaşıp tatlı bir intikam alabildiği bir yer haline gelmişti. Trenlerin bende oluşturduğu karşı konulamaz titreme ve tarifsiz heyecan bu trenin sadece Mar Del Plata'ya gitmekle kalmayıp, onun da ötesinde Latin Amerika'yı daha iyi günlere taşıdığı inancına dönüşüyordu.
Maradona 2005'te Napoli'ye dönmüştü, Arjantin'de Tanrı'ydı, İtalya'daysa Mesih. Öyle de karşılandı. Hatta dönemin Napoli başkanı Ferlaino'ya göndermelerde bulunan tezahüratlar yapıyordu taraftarlar. Biraz da megaloman bir tavırla anlatıyordu her şeyi: "Napoli'ye kazanmayı öğreten bendim. Güney kuzeyi yenemez diyorlardı, Torino'da Juventus'a 6 gol atıp, yendim. Bir güney takımı avukat Agnelli’ye altı atıyor, düşünebiliyor musunuz?” Arjantin'in Dünya Kupası'nda İtalya'yı elemesini, İtalyanların, tarihlerinin en büyük felaketi olduğunu ve İtalya Federasyon başkanı Matarrese'nin -aynı zamanda bir mafya babası- Almanya ve İtalya arasında finali ayarladığını söylüyordu. Bunlar gerçekleşmeyince Maradona'yı bitirme operasyonu başlayacaktı, tabii Caniggia'yı da. Dopingle suçlandılar, Maradona, İtalyan futbolunda bizim dışımızda kimse aspirin dahi içmedi öyle mi diyerek ironi dolu bir yaklaşımda bulunuyordu bu duruma.
Belgeselin müzikleri olağanüstü, Maradona'nın Belgrad'a indiği sırada çalan Balkan ezgileri hele. Diego'nun Belgrad caddelerinden arabayla geçerken, insanlara seslenmesi ve şaşkın bakışlara maruz kalması yüzünüzde kalıcı bir gülümseme oluşturabilir. Ratones Paranoicos isimli Arjantinli rock grubunun Para Siempre Diego şarkısının ezgisi de usulca takılır dillere.
Diego'nun çocukluğunda gece gündüz hiç durmadan futbol oynadığını anlattığı kısımlar doyumsuz bir tat bırakıyordu. Gece oynamanın, topu zor görmenin, ertesi sabah gündüz vakti oynadıklarında oyunu zihinlerinde devam ettirmelerine neden olduğunu ve sanki daha hızlı ve iyi oynadıkları düşünmeye sevk ettiğini ifade ediyordu, çarpıcı bir tespitti elbette ve Maradona olmanın farkını ortaya koyuyordu.
Diego'nun ölüme yaklaştığı zamanlarda;
Buenos Aires'e olan seyahatlerim boşunaydı ve Diego'nun tek yolu ölümle yaşam arasında gidip geldiği o ince çizgi olmuştu. O sene çöküverdi ve hayatında kendine zarar verebilecek her şeyi yapmıştı. Aynen futboldaki yeteneklerinin diğer herkesten çok daha üstün olması nasıl olağanüstüyse, sürdüğü hayat da normal bir hayatın temelini oluşturan her şeyin parçalandığı bir başka olağanüstü durumdu. Sanırım bu yüzden ne olursa olsun onu bu kadar sevdiler. Normal olmak artık insanların ilgisini çekmediği için. Normal artık çok basit kalıyor ve artık herkes daha çok şey istiyor. Normal olmak sevilmek ve saygı görmek için gerekli bir şart değil ve bir insan ölüme meydan okuduysa üstelik bu insan Diego gibi yüreğinden konuşan biriyse azizlik mertebesi yakın demektir. Tek sorun azizliğin zamanının gelmemiş olmasıydı ve bence uyuşturucu bağımlısı olmasının sebebi de budur.
Arjantin olur da tango olmaz mı?
İnsanların Buenos Aires'te şafak vaktinde açık alandaki kafelerde toplanıp tango dinleyip ağlamalarını izledim. Tango 1883 yılında bir genelevde ortaya çıktı ve Jorge Luis Borges tangoyu 'yaslı kocaların dansı' diye tanımlar. Tango, dansçıların ileri geri gidip gelmesiyle bir ağırbaşlılık ifadesi fikrini ortaya çıkardı. Tango açık bir şekilde Thatanos ve Eros'un birleşimini ifade eden bir danstır. O 'ram tam tam tam' hareketinde ölüm kadar zarif, doğum kadar güçlü olan hayatın temel unsurları birleşmiştir. Ve hareketlerin değişmesi, zamanın düşünceleri nasıl da düzelttiğini ve ağzımızı her açtığımızda saçmalama riskimizin ne kadar çok olduğunu anlatır. Tangonun eski zaman genelevlerinde ortaya çıkmış olması ona günümüz genelevlerinde asla bulunamayacak olan bir masumiyet katar.
Buenos Aires'te bulunan ünlü Cocodrilo barı, Maradona Kilisesi'nin de sponsorudur. Maradona tişörtlü insanların haykırışları, dans eden güzel kızlar eşliğinde yenilen yemekler, yudumlanan içkiler ile sınırsız bir eğlence anlayışı sunar ziyaretçilerine. TV'lerde Maradona golleri de izlenebilir.
Cocodrilo kulübünü ziyaret ettikten sonra psikiyatrinin temel prensipleri sarsıldı. Jung'un teorisi yaşama içgüdüsünün insanı yemeğe götüreceğini savunurken Freud 'Arzulu Aşk' denen cinsel ilişki yoluyla türlerin çoğalmasını sağlayan temel güdüyü kabul eder. Fakat Maradona'nın gollerini, Omar'ın ihtişamlı yemeklerinden ve dansçılardan daha çekici bulunca Borges'in 'Tango genelevlerde doğmuştur' derken rock'n roll ya da günümüzün tangosu fark etmeksizin haklı olduğunu anladım. En önemli şey ise Jung'un yaşama içgüdüsü ve Freud'un türlerin üremesi üzerine olan düşüncelerine ek olarak Maradona'nın gollerini de insan hayatına yön veren üçüncü psikolojik akım olarak kabul etmek gerektiğidir.
Emir Kusturica da üçüncü akıma kapılan futbol romantiklerinden biridir.
Dalma ve Giannina, Maradona'nın kızları ve Diego geçmişiyle yüzleşirken en çok acıyı bu noktada hissediyor. Kızlarının büyümesini görmediğiyle ilgili olarak "Tüm bunları kaçırabilecek kadar adileşmişim" diyebiliyor. Eşi Claudio'nun kızlarına koruyucu melek olması ve Maradona'yı bırakmaması ailenin ayakta kalabilmesinin en önemli nedeni ve Diego, Claudia'ya çok minnettar bu anlamda.
Diego 'La Mano de Dios' şarkısını söyler sahnede, muazzamdır sonu, hüzünlü bir oley oley oley Diego Diego seslenişiyle kapanır perde. Eşi ve çocuklarıyla dolu bir sekans eşlik eder sonrasında müziğe. Diego küçücük kızlarıyla Rocky filmini izliyordur. Kızların babalarının maçlarını izlemesi ve tezahüratları heyecan vericidir, mutluluk dolup taşar gözlerinizden. Maradona FIFA'ya da ağır sözler etmekten çekinmez. Havelange döneminde Brezilya'nın Dünya Kupası kazanamamasından, bunun ne kadar adil olduğundan ve mafyanın bu dönemde hiçbir turnuvaya bulaşamadığından ironi yaparak bahseder. Ona göre Havelange silah satıcısı, Blatter ise mermileri satan adamdır ve Nijerya maçından sonra Arjantin'e haksızlık yapılmıştır.
Sinema dünyasında olmak istediği adam De Niro'dur. Raging Bull'da Robert aktör, 86 Meksika'da Diego futbolcudur, özdeştir aslında.
Maradona'nın bir Boca maçında locasından maç izleyişi vardır ki, benim diyen taraftarı cebinden çıkarır. Hakeme ettiği ağır sözler, gole sevinişi, pek çoğumuzdan farksızdır, bizden biridir o çünkü.
El Pueblo Unido Jamas Sera Vencido eşliğinde Arjantinliler sokaklardadır. Venezüella'dan Hugo Chavez, Ekvator'dan Blanco Chancoso'nun yağmuru durdurma sihrinden sonra kürsüye ALBA -Bolivarian Alliance for the Peoples of Our America- ekspresinin sürücüsü Diego Armando Maradona'yı çağırır ve onun ismini haykırırken bir taraftar gibi zıplar. Sempatik, samimi, esprili, karizmatik Chavez, halkın ta kendisi olduğunu her davranışıyla göstermektedir.
Diego, Bush'a tekmeyi vuralım der ve sözü Bolivya'ya, Evo Morales'e bırakır. Güzel insanlar, umut dolu söylemleriyle, devrimci ruhlarıyla oradadırlar, Mar del Plata'da.
1986 Meksika'da Arjantin'in İngiltere karşısındaki zaferi Diego'ya ilk dünya şampiyonluğunu getirdi. Adalet kazandı ve o dönemlerde adalet ancak futbol yoluyla kazanılabilirdi. Mar del Plata, Latin Amerikalıların gösterdiği duygusal bir tepkiden öte, CIA'nın organize ettiği darbe girişimleri, askeri cuntalar ve daha sonra öldürülecek olan insanlarla doldurulan stadyumlara karşı da gösterilen bir tepkiydi. Sadece 2. Dünya Savaşı sonrası cezasız kalan ve Kuzey Amerika'ya kaçan, sonraları da Latin Amerika'ya dağılan Nazi savaş suçluları yüzünden değil, aynı zamanda muhalefetler oluşturan diktatörlere akıl veren ve sosyalist liderleri öldüren insanlar yüzündendi. Mar del Plata'da Latin Amerika ithalat ve ihracat serbestleşmesini sağlayan fakat aslında Latin Amerika'yı ekonomik açıdan çökertmek için bir oyun olan ALCA anlaşmasını imzalamayı reddetti. Aynı Meksika'nın 1983 yılında imzaladığı anlaşma gibi. O anlaşmanın adı NAFTA idi ve Kuzey Amerika ile Meksika arasındaki bir evlilikti. ABD ve Kanada yatırımlar yaptı ve milyonlarca Meksikalı için iş olanağı sağlanmış oldu. Fakat elde edilen kar Meksika'da kalmak yerine kuzeye gittiğinden ve Meksika'da sadece işçilerin maaşı kaldığından anlaşma hiçbir fayda sağlamadı.
Maradona Boca taraftarına şöyle sesleniyordu;
Eğer birisi bir hata yaparsa, bunun cezasını futbol çekmemeli. Bir hata yaptım ve bedelini ödedim. Ama top kir kapmaz.
Maradona otomobilden iner, sokağında onu bir süpriz beklemektedir. Manu Chao, 'La Vida Tombola' şarkısını söyler eşsiz Latin tınılarıyla. Eğer Maradona olsaydım der, bir futbolcuya yazılmış en güzel şarkıdır bu.
Güneş gözlüklerinin ardından izlediği bu sahneyle Diego, belki de göz yaşlarını içine akıtarak, bizleri, onu sevenleri ağlatarak veda eder.
Evet, Dünya Kupası'nda Arjantin'i tutuyorum. (ve bunu yapmamın nedeninin Messi değil de takımın teknik direktörü Diego Armando Maradona olduğunu kimseye söylemeyeceğim)
Birileri onu başka futbolcularla karıştırıp, karşılaştırma işlerine girişse de, Diego en büyük!