Giriş : 04.12.2007 / 13:17:00
AB 6. Çerçeve Programı kapsamında 48 ortağın yürüttüğü ''Giyilebilen Bilgisayar'' projesiyle bilgisayarlar, endüstriyel ortamlardaki kıyafetlere entegre edilecek şekilde tasarlanıyor.
Kemer ve ceket gibi aksesuarlarla kullanılan ve maksimum 500 gram ağırlığındaki sistem, gösterge, kamera, bilgisayar, alıcı ve güç kaynağından oluşuyor.
Gelecek yıl tamamlanacak projenin otomotivden sağlığa, itfaiyeden uyçak yapım ve bakımına kadar çeşitli işkollarında, yayagın kullanımı öngörülüyor.
Projenin Türk ortağı Mobilera Bilişim ve İletişim Teknolojileri Tic. A.Ş'nin firması Yönetici Ortağı Zeynep Sarılar Akaltan, "Giyilebilen bilgisayarların rahat kullanımı, kolay anlaşılır yazılımları ve esnek özellikleri, çalışanların sisteme kısa sürede adapte olmalarını sağlayacak" dedi.
Akaltan, Almanya'dan Bremen Üniversitesinin yönettiği projenin küçük, orta ve büyük ölçekli işletmeler, üniversiteler ve araştırma kuruluşlarının da aralarında bulunduğu 48 ortaklı konsorsiyumu ile AB Çerçeve programları arasındaki en büyük projelerden biri olduğunu belirtti.
Mobilera'nın da bu iş paketlerinde farklı çalışmalar yürüttüğünü anlatan Akaltan, Mobilera'nın proje içerisindeki en önemli rolünün, sistemin çekirdeğini oluşturan haberleşme servislerinin tasarımında ve geliştirilmesinde yer alması olduğunu söyledi.
Akaltan, firmalarının işpaketlerinde Bremen Üniversitesinin liderliğinde, Microsoft, HP, CarlZeiss ve Docomo ile beraber çalıştıklarını söyledi.
Otomotiv üretiminde performans artışı
Akaltan, "Giyilebilen bilgisayarların rahat kullanımı, kolay anlaşılır yazılımları ve esnek özellikleri, çalışanların sisteme kısa sürede adapte olmalarını sağlayacak. Böylece üretim bandının durması gibi sonuçlara varan sorunlar da ortadan kalkacak" dedi.
Hastane çalışanları arasında iletişim sağlayacak
Hastalara uygulanacak tetkik, tahlil, ilaç yazımı gibi her türlü işlemin sesli ve görüntülü olarak dijital kayıt altına alınacağını anlatan Akaltan, "doktor, tüm bu bilgileri üzerindeki giyilebilen bilgisayarlar aracılığıyla otomatik olarak alacak.
Bu bilgisayarları, doktor, hemşire ve hasta da taşıyabilecek" dedi.
Uçak ve helikopter bakımı
Uçak ve helikopterlerde karmaşık bakım işlemleri bulunduğuna ve bu sektörde de giyilebilen bilgisayarların kullanılacağına dikkati çeken Akaltan, "Giyilebilen bilgisayarlar, bu gibi durumlarda çalışanların sesli ve görüntülü komutlarla yönlendirilmesini sağlayacak.
Bir nevi, çalışanların asistanı gibi olacak. Arızalarda gereken tüm sıralı adımlar bilgisayarda yüklü olacak. Çalışanın yaptığı işlemleri kaydedecek ve sonrasındaki adımları da sırasıyla komut verebilecek" diye konuştu.
Acil durum senaryolarında ise giyilebilen bilgisayarların pilot çalışma olarak itfaiye teşkilatında uygulandığını aktaran Akaltan, bu sistemdede merkezle itfaiye arasında iletişim sağlanmasının amaçlandığını söyledi.
İtfaiye teşkilatında çalışanların zor ortam koşullarından etkilendiğine işaret eden Akaltan, şöyle devam etti:"İtfaiye çalışmalarında yoğun dumandan ve sıcaklıktan dolayı görüşalanı düşebiliyor.
Bu tür zor koşullarda kullanıcı ile merkezin bağlantısının devam etmesi önemli. İtfaiye birliklerinin kendi aralarında haberleşme kurabilmelerinde bilgisayarların kullanılmasını öngörüyoruz.
Projenin temelinde, hareket ve yükseklik gibi sensörler kullanılarak geliştirilen donanımlar ile kullanıcının hareketleri, ortam koşulları ve bilgileri algılanıyor.
Çeşitli kaynaklardan elde edilen bu veriler, karar verme ve yorumlama uygulamaları sayesinde anlamlı bilgilere dönüştürülüp, giyilebilen ekipmanlara aktarılıyor.
Ekipmanların ağırlığı, çalışana ek bir yük getirmemesi için maksimum 500 gram civarında tasarlanıyor.
Giyilebilen sistem içinde geliştirilen donanımlar arasında ekran görüntüsünün, gözlük şeklinde gözün önüne getirilmesini sağlayan ve CarlZeiss tarafından hazırlanan giyilebilen başlık, ETH tarafından hazırlanan, kemer olarak takılabilir formatta taşınabilir bilgisayar, otomotiv sektöründe üretim kontrolünde kullanılan, sensör yüzeyligiyilebilen eldiven tarzında ekipmanlar bulunuyor.
TÜBİTAK AB Çerçeve Programları Ulusal Koordinatörü Hüseyin Güler, projeyle ilgili yaptığı açıklamada, giyilebilen bilgisayar projesinin çok ortaklı olmasına değinerek, Türk araştırmacıların da bu tür projelerde yer almasının önemini anlattı.
AB Çerçeve Programları'nın çıkış felsefesinin kamuoyunda sıkça dile getirildiği gibi fon sağlamak olmadığını, birden fazla kuruluşun bir araya gelerek rekabet öncesi ortak teknolojiler geliştirme ortamı sağlamak olduğunu söyleyen Güler, şunları kaydetti:
"Bugün de dünyada teknoloji ve yeniliğin öncüsü olan şirketlerin on yıl öncesine göre daha yaygın bir şekilde bir araya gelerek Ar-Ge'ye dayalı iş birlikleri oluşturduklarını, ortak araştırma platformları kurduklarını gözlemliyoruz.
AB Çerçeve programları 3-5 yıl sonrasının teknolojilerinin geliştirildiği iş birliklerini destekliyor, katılımcılarına teknolojik işbirliği konsorsiyumlarına giriş hakkı tanıyor ve onları dünyanın önemli Ar-Ge oyuncularıyla buluşturuyor. Program, bugüne değil yarına destek veriyor."