Faiz lobisi kimdir? - Esfender KORKMAZ
Türkiye İstatistik Kurumu, Şubat ayı finansal yatırım araçlarının, aylık ve yıllık olarak nominal ve reel getiri oranlarını açıkladı. Nominal getiri oranlarını enflasyon şişirdiği için, enflasyondan arındırılmış olan reel getiri oranları daha önemlidir.
Şubat ayında, mevduat faizinin yıllık brüt reel getirisi sıfıra yakın, eksi 0.46 oldu. Brüt reel getiri, stopaj yapılmamış faizdir. Vadeye göre yüzde 15 ile yüzde 10 dolayında kesintiden sonra ele geçen reel faiz daha düşük olacak demektir.
Devlet İç Borçlanma Senetleri ise 2017 Şubat ayında yıllık yüzde eksi 0.21 reel kayıp, 2018 Şubat'ında ise eksi 2.42 reel kayıp getirdi.
Finansal Yatırım Araçlarının Yıllık Reel Getiri Oranı
BİST 100 9,35 19,65
Külçe Altın 16,57 1,30
Devlet İç Borçlanma Senetleri -0,21 -2,42
Ekonomi yönetimi Merkez Bankası'na faizi düşür baskısı yaparken, her halde ne yaptığının farkında değildir.
Mevduat faizi zaten enflasyonun altındadır. Yani reel olarak eksidir. Bu sene beklenen enflasyon yüzde 12'dir. Buna karşılık halen nominal faiz oranları şöyledir:
Kredi faiz oranları en düşük13.8; en yüksek 21.48
1- Bankalar sağladıkları mevduat ve fonlama maliyetleri için yıllık üstünden faiz ödüyor ve fakat verdikleri krediler için aylık faiz alıyorlar. Kredi faizleri de yıllık olarak belirlensin ve ilan edilsin.
2- Kredi faizleri için kanun çıkarılsın, yatırım kredileri faiz oranları fonlama maliyeti artı yüzde 20 kâr, diğer krediler için fonlama maliyeti artı yüzde 25 kâr marjı tespit edilsin.
3- Banka ve kredi kartları azami faiz oranını yasaya göre Merkez Bankası belirliyor. Merkez Bankası'nın belirlediği faiz tefeci faizi kadar oluyor. Bu yetki Merkez Bankası'ndan alınsın, yeni bir yasa ile gecikme faizi, fonlama maliyeti artı yüzde 30 ilave edilerek uygulansın. O zaman kredi kartlarında yüzde 28.08 olan gecikme faizi yüzde 16.25 olacaktır.
Bütün bunlar için bir muhalefet partisinden bir kanun teklifi gelse, Meclis'te AKP'liler bu teklifi reddeder. Ben 2009 ve 2010'da aynı teklifleri verdim. AKP oyları ile reddedildi. (Meclis zabıtlarında var.)
Bu şartlarda anlaşılıyor ki, halka gösteriş olsun diye Hükümet, bankaları suçluyor ve fakat el altından onlarla iş birliği yapıyor. Bu şartlarda acaba faiz lobisi kimdir?
Borsa geçen sene de bu sene de yüksek reel getiri sağladı. Bunun içindir ki, Türkiye'ye doğrudan yabancı yatırım sermayesi kesiliyor ve fakat sıcak para girişi artıyor.
Söz gelimi Ocak ayında doğrudan yabancı yatırımlar, geçen senenin Ocak ayına göre 149 milyon dolar azaldı, portföy yatırımlarında ise 4 milyar 917 milyon dolar net giriş gerçekleşti.
Geçen sene Şubat ayında Euro/dolar paritesi 1.0564 idi. Bu sene Şubat ayında dolar, Euro'ya karşı değer kaybetti ve parite 1.2484 oldu. Bu nedenle Şubat ayı itibariyle son bir yılda doların reel getirisi eksi yüzde 6.41 oldu. Euro'nun reel getirisi ise yüzde 8.66 oldu.