SORUN ağız kokusu
bebeğim sekiz aylık ve ağzı kokuyo antibiyotik de kullandık fakat yararı olmuyo ne yapmalıyım
CEVAP AĞIZ KOKUSU = HALİTOZİS.
Kötü Ağız kokusuna, daha doğrusu nefesin kokmasına, halitozis diyoruz. Bu şikayeti bebeklerden pek sık almayız. Çocuklarda ve yetişkinlerde daha çok görülen bir şikayettir. Kötü ağız kokusuna yol açabilecek nedenler ağız, burun, geniz, boğaz, akciğerler, sindirim sistemi ve genel vücut kaynaklı olabilir.
Vücudumuzun belirli bölgeleri dış ortama tamamen kapalı ve sterildir. Bu steril bölgelerin dış ortamla ilişkileri hiç yoktur. Mesela kalp, akciğerler, karaciğer, bobrekler, beyin, dalak gibi organlar. Bunlara zaten iç organlar diyoruz. Aslında yine iç organlarımızın devamı olan bazı organlarımız ise bu iç organların dış ortamla ilişkisini sağlarlar ve tam olarak steril olmalarına imkan yoktur. Bunlar: Ağız, boğaz, burun, geniz, ürogenital sistem organlarımızın bir kısmıdır.
Vücut boşlukları eğer dış otamla ilişkili ise tam olarak steril olamazlar demiştik.
İşte bu durum, bazı bakterilerin vücuda girişleri için, bir fırsat kapısı oluşturur. Konunun bakterilerle ilişkisi vücutta kötü kokunun en sık nedenini onların ortama karışmasının oluşturmasıdır.
Vücut boşluklarındaki vücut mukoza yüzeyünden dökülen hücreler, salgılar, vücut sıvıları bakterilerin yaşamaları ve çoğalmaları için besiyeri işlevi görür. Bu saydığım vücut döküntü hücreleri, sıvıları ve salgılarına; ağızda bir de, gıda artıkları eklenince, ağız bakterilerin en kolay ulaştıkları ve en çok bulundukları yer haline gelir. Ağızda, dilin üzerinde bizim dili pütürlü olarak görmemize ve hissetmemize neden olan bir çok tat tomurcukları dediğimiz yapıları da bulunur. Ve bunların aralarında da çok kolay kalıntılar birikir. Bir diğer kalıntı birikme yeri de dilin arka kısmıdır. Burası da mama artıklarının birikmesi için uygun bir yerdir. Bebekler gittikçe koyulaşan mamalarını biberondan ya da kaşıkla kaselerinden yedikten sonra bazen annelerin aklına ardından su da vermek gelmeyebilir! Hepimiz bunu unutabiliriz.
Bakterilerin sevdiği bu ürünler, ağzıda ne kadar çok ve ne kadar uzun süre bulunursa, bakterilerin işleri o kadar kolay olur. Bakterilerin çoğalması da ortama kötü bir koku yayar. Yani demek istiyorum ki eğer bebeğiniz biberon ile besleniyor ve azızında biberon ile uyuyorsa, bu durum bakterilerin burada çoğalmasını arttırıyor olabilir. Emzik de sürekli azğıda olması, arada sırada ağızdan düşüp sağa sola değmesi ile ağıza çok iyi bir mikrop taşıyıcısı haline gelebilir. Emzik yıkamak çözüm değildir.
Biz yetişkinler yemek yerken ve yedikten sonra su içeriz, içecekler alırız ve ağzı içi boşluğumuz bu şekilde yıkanmış olur. Ağız boşluğumuzda pek gıda artığı bırakmayız.
Kalırsa dişlerin arasında kalır. Onu da en geç sabah akşam fırçalar, uzaklaştırırız! Böylece ağız kokusu olma ihtimalimiz minimale düşer.
Bebeğinizin 8 aylık olduğunu dikkate aldığımızda henüz ağızda kötü kokuya yol açacak dişi yoktur ki sorun dişlerinden kaynaklansın. Sorunuzun cevabını biraz geciktirdiğimin farkındayım. Ancak bir kaç gün size nasıl bir cevap yazmalıyım diye düşündüm. Hastayı görmeden bir dahiliyecinin teşhis koyması zaten imkansızdır. Hele hele tek bir belirti ile yorum yapmak daha zor. Her halükarda size muayene olmayı önerecektim. Bir de 8 aylık bir bebek için çok sık olmayan bir şikayetten bahsetmeniz beni biraz daha bu konuda düşünmeye sevk etti. Sonuçta bu yaş gurubu için ilginç olan bu şikayet için uzun bir ağız kokusu nedenleri dersi yazmama neden oldu. Yani kısa bir cevap yazamadım. şimdi aşağıda ağız kokusuna neden olabilen bir çok neden okuyabilirsiniz. Elbette ben bunları sizin bebeğinizde olur diye düşünmüyorum. Ama sorunuzun farklılığı nedeniyle eğilmişken, sizin sorunuzu fırsat bilip, konunun bilgilerinin tamamını burada paylaşmakta sakınca görmedim.
AĞIZ BOŞLUĞU İLE İLGİLİ NEDENLER:
- Kötü ağız hijyeni: Dişler arasında kalmış olan besin artıkları, çürük dişler, paslı dil.
- Diş çürükleri, diş bozuklukları, Diş abseleri.
- Piyore: Dişeti iltihabı. En sık nedenlerdendir.
- Stomatitler: Ağız mukozasının iltihabı. Aftlı stomatitte, ülserli stomatitlerde, özellikle Vincent stomatitinde ve agranülositozda, akut lösemide görülebilen nekrotizan stomatitlerde ağız kötü kokar.
- Septik tonsillit: Bademciklerin ağır iltihabı.
- Ağız kuruluğu (Xerostomia): Ağız içi tükürüğünün bir fonksiyonu da ağız içini yıkamaktır. Hem su olması ile yıkar, hem de içinde İmmünglobulin A dediğimiz bir bağışıklık maddesini içerir ki bu da mikropların öldürülmesi için çok etkilidir. Ayrıca pH'sı da rol oynar. Sonuçta tükürüğümüzü yutarız. Ama mide asidi ile tükürükle beraber tüm mikroplar normalde, yok edilir. Eğer bir şekilde tükürük olmaz, ya da yetersiz olursa ağız içi yıkanamaz, temizlenemez. Buna en çok burun tıkanıklığı yol açar. Burun tıkanınca ağız solunumu yapmak zorunda kalırız ve bu durumda da ağız kolayca kurur.
- Tükürük bezindeki bazı problemler sonucunda tükürük bezlerinin yeterli üretim yapamamasıNadir bazı durumlarda tükürük salgısı yeterince sulu olarak yapılamaz.(Mikulicz Sendromu.)
- Kanserde: Dil, tonsil, damak, ağız tabanı, farinks kanserleri ülserleşince fena kokuya neden olurlar.
- Burun mukozası hastalıkları. Pürülan, hipertrofik, atrofik rinitler, ozena bulunabilir. Nazofarinksden aşağı inen mukopürülan salgı kötü ağız kokusuna neden olabilir.
- Burun septumunda nekroz, ülserasyon.
- Nazal polipler: Burun içi salgının akımını bozarak birikimine yol açarak ve doğal burun temizleme işlevini aksatarak kötü azğı ve nefes kokusuna neden olabilir.
- Konka deviasyonları
- Kronik tonsillit, Kronik Farenjit, Kronik Sinüzit
- Sinüzitler.Özellikle kronik maksiller sinüzitte iltihaba bağlı halitozis olur.
- Adenoid Hiperplazisi: Burundan soluyamadığından ağız açıktır. Hem genizden yıkama ve havalanma bozulur, hem de ağız kuruluğu olur. Sık sık da bronşit, orta kulak iltihabı olur. Burundan pürülan (koyu, yeşil- sarı) bazen de kokulu sümük gelir. Burun kanaması da olur.
- Nazofarengeal Kist(Thornwaldt Kisti): Nazofarinksde tam orta çizgide bulunur. Mukozanın hemen altında bulunur. İltihaplanınca boğaza açılır ve halitozise neden olur.
- Burunda Yabancı Cisim: Küçük çocukların burun tıkanıklıklarında ve burundan kötü kokulu salgı olduğunda bu olasılık unutulmamalıdır.
- Nazofarinks Kanseri: Halitozis, kanlı burun akıntısı, servikal sert adenomegali, kulağa vuran ağrı, burun tıkanıklığı, ses tonu değişmesi olur.
BRONŞ VE AKCİĞER HASTALIKLARI:
- Ağır iltihaplı Bronşit.
- Bronşektazi süpürasyonu, pis kokulu balgam çıkmasına bağlı halitosis olur.
- Akciğer Absesi ve özellikle gangreni en şiddetli halitozise neden olur.
- Sekonder Enfeksiyona uğramış tüberküloz kaviteleri
- Nekrozlaşmaya başlayan bronş kanseri
- Bronşlara açılmış ampiyem veya subfrenik abse
SİNDİRİM SİSTEMİ HASTALIKLARI.
- Diyet: Koku veren yiyecekler (özellikle soğan sarımsak vb.). Açlık. (Sıvı gıda eksikliklerinde vücuttaki yağ ve protein çözünmeye başlar, bu metabolizmanın yan ürünleri kötü ağız kokusu olarak yansır.)
- Çocuklarda bağırsak parazitlerine bağlı daha çok sabahleyin gözüken ağız kokusu
- Düzensiz yemek tüketimi, koyu püre kıvamında yiyeceklerin tüketilip yanında ya da ardından su içilmemesi.
- Özofagus(yemek borusu) darlığı, Kardia akalazyası(yemek borusunu mideye bağlayan bölümdarlığı.)
- Farinks ve özofagus divertikülleri (yutak ve yemek borusunda doğuştan cepler olup bunların içine gıda parçaları kaçıp oralarda takılır ve birikirler ve kötü ağız kokusuna neden olurlar.)
- Mide itihapları (gastritler) ülserleri: Helikobakter plöri dediğimiz bakteri çocuklarda en sık gastrit nedenlerinden biridir.
- Hiatus Hernisi: Midenin diyaframı göğüs boşluğuna doğru geçerek fıtıklaşması. Bu da fıtıklaşan bölümümn adeta bir cep oluşturmasına ve içine kaçan gıda partiküllerinin oradan uzaklaştırılamamasına neden olarak kokuşmaya neden olur. Kötü ağız kokusu yapabilir.
- Fekaloid ve Pis kokulu kusma: İleuslarda görülür. Oldukça acil bir durumdur. Böyle bir durumda öyle uzun süren iyilik hali görülmez.
- Özofagus, Mide tümörleri.
- Metabolik bazı hastalıklarda ağız ve nefes kötü kokabilir.
- Asidozis kokusu. Şeker hastalarında, Diabetik asidoz ve diğer asidozlarda (açlık asidozu, vb) hasta komada olsun veya olmasın soluk aseton kokar.
- Üremi: Böbrek yatarsizliği olan hastalarda. Soluk amonyak kokar.
- Karaciğer iflası: Karaciğer yetmezliği olan hastalarda son dönemde soluk fare sidiğini andırır. ( Fetor Hepatikus)
- C vitamini yetersizliği ile oluşan kronik skorbüt hastalığı olan kişilerde de kötü kokulu nefese rastlanılır.
Kötü azğı ve nefes kokmasında, ağız içinin, burunun, genizin, dişlerin ve paranazal sinüslerin, akciğerlerin, özofagus ve midenin iyi değerlendirmesi lazımdır.
Size önerim öncelikle ve tekrar çocuk hekiminize ve KBB hekimine başvurmanızdır. Onlar bebeğinizi yeniden muayene ederek sorunun ne olduğunu araştıracaklardır. umarım konuyu uzun yazmam sizi telaş ettirmez. Benim düşüncem beslenmesiyle ilgili olması ihtimalinin yüksek olmasıdır. Ancak yine de muayene etmeden be bazı testler yapmadan teşhis konulamayacağını tekrar belirtmek isterim.
Sağlık haberlerinizi ve sonucunuzu tekrar yazmanızı diliyorum.