Konya'dan bir ekip, Balkanlar'daki Osmanlı eserlerini tüm Balkan ülkelerini dolaşarak tek tek fotoğrafladı. Sonuç çok acı, ayakta kalabilen Türk eserlerinin birçoğu Yunanlılar ve...
Bulgarlar tarafından sahiplenilmiş.
Fotoğraf sanatçısı İbrahim Dıvarcı, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Balkanlardaki Osmanlı İzleri adını taşıyan projeyi, Feyzi Şimşek, Ahmet Kuş, Umut Yavuz ve Selçuk Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Haşim Karpuz ile birlikte gerçekleştirdiklerini belirtti.
Dıvarcı, böyle bir çalışmaya, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Dünya Mevlevihaneleri Belgeseli ve Fotoğraf Albümü Projesi için uğradıkları Bulgaristan ve Yunanistan'da tarihi eserleri fotoğraflarken karar verdiklerini belirtti.
Hiç bir sponsor desteği almadan 2006 temmuz ve ağustos aylarında, Bulgaristan, Yunanistan, Romanya, Kosova, Makedonya, Bosna Hersek ve Sırbistan'ı gezdiklerini anlatan Dıvarcı bugüne kadar bilinen ya da bilinmeyen tüm Osmanlı dönemi eserlerini tespit etmeye çalıştıklarını kaydetti.
Dıvarcı şunları söyledi: "Hep Balkanlar'daki Osmanlı eserleri söylenir ancak gidip bakan olmazdı, biz bunu yaptık. Gezdiğimiz tüm Balkan ülkelerinde 60-70 civarında Osmanlı eseri fotoğrafladık. Bizi çok etkileyen tespitlerimiz oldu. Örneğin Yunanistan'daki Osmanlı döneminde yapılan cami, tarihi ev gibi birçok yapının kültür envanterimizde bulunmadığını tespit ettik. Mesela Yunanistan'ın Larrissa (Yenişehir) kentinde, 16. yüzyılda yapılmış bir Osmanlı camisi şimdi müze olarak kullanılıyor."
Bu ve benzeri, bütünüyle Osmanlı eseri olan tarihi yapının Osmanlı'ya ait olduğunun şüphe götürmemesine rağmen o ülke insanları tarafından, bilerek ya da bilmeyerek göz ardı edildiğini belirten Dıvarcı, "Şu Bulgar ya da şu Yunan mimar tarafından yapıldı.' denilerek, üzerinde Maşallah yazan, girişinde Osmanlı kitabesi ya da tuğrası olan pek çok tarihi konak, Osmanlı dönemi eseri sayılmak yerine şu an o topraklar üzerinde yaşayanların eseri kabul ediliyor." dedi.
"Bu çalışmada öğrendiğimiz en önemli şey, Anadolu'da tarihi eserlere yönelik duyarlılığın 10'da birinin bile Balkanlarda olmadığıdır." diyen Dıvarcı, sözlerini şöyle sürdürdü: "Örneğin, Konya'daki Osmanlı zamanında yapılmış bir kiliseye biz, Osmanlı döneminde şu cemaat tarafından yaptırılmış deriz.
Balkan ülkelerinde Romanya'nın Köstence bölgesi hariç hiç bir yerde Osmanlı döneminde Türkler tarafından yaptırılmış eserlere 'Osmanlı eseri' denilmiyor. Öyle ki tipik Osmanlı eseri olan bir tarihi caminin minaresini müze yapmışlar ya da burasının eskiden bir ibadethane olduğu düşünülmeden, uygunsuz şekilde lokanta olarak kullanmaya başlamışlar. Bu gibi örnekler tüm ekibi çok üzdü."
Dıvarcı, Balkanlar'ın onca tahribata rağmen yoğun bir şekilde Osmanlı izleri taşıdığını gördüklerini belirterek, bu çalışmanın ürünü olan, Tuna Nehri üzerindeki muhteşem köprüler, ince taş işçiliğinin kullanıldığı camiler başta olmak üzere, Balkanlar'daki 40 seçkin Osmanlı eserinin fotoğraflarından oluşan ilk sergiyi Konya'da geçen günlerde açtıklarını, bu fotoğrafları diğer kentlerde de sergilemek istediklerini sözlerine ekledi.