Pusula’da Bugün: "Tarihten Ders Almak" - Blog Detay
Pusula’da Bugün: "Tarihten Ders Almak"
Birisi karşınıza geçip “geçmişi hatırla, yoksa…” diye başlayan bir konuşma yapsa gözünüzü devirip of çekersiniz. Hiç haksız değilsiniz, ama bu sözlerin haklılık payını da inkar edemezsiniz herhalde... “Sütten ağzı yanan yoğurdu üfleyerek yer” derken de temelde aynı ilkeden bahsetmiyor muyuz? Geçmiş ya da tarih, öğrenmek isteyenler için çok iyi bir öğretmendir. Örneğin Hitler 1941’de Rusya’yı işgal etmeye yeltenmeden önce 1812’de aynı şeyi deneyen Napolyon’un hatalarını inceleseydi bugün çok daha farklı bir dünyada olabilirdik. Ya da 1912’de batan Titanik’te yeterli sandal olmamasından ders alınsaydı, 1987’de Filipinler’de batan 1400 kişilik Doña Paz feribotuna 4000 kişi bindirilmezdi. Bazen de geçmişten ders alsak da, elimizden fazla bir şey gelmeden izlemek zorunda olduğumuz tekrarlar var. Bundan 66 milyon yıl önce göktaşı çarpması, volkanik aktiviteler ve iklim değişikliği ile dünyadaki tüm canlıların ¾’ü yok olmuştu. Bugün ise bilim insanları 6. kez yokoluşun eşiğinde olduğumuzu düşünüyorlar. Bu hızla giderse 22 yüzyıl sonra dünyada canlı yaşam kalmayacak.
-Fed faiz artırım sürecinde, yaklaşık 1,5 yıldır faizler yükseliyor. Gelecek bir yıl içinde de faizlerin artacağı fiyatlanıyor.
-ABD-Euro Bölgesi arasındaki faiz farkı 150 bps üzerinde
-Piyasa ECB politikasının sıkılaşmasını konuşmaya ve yavaş da olsa bunu fiyatlamaya başlamış.
-EUR-short pozisyonlar rekora yakın seviyede.
-ABD’de Cumhuriyetçi bir Başkan var ve dünyada pek de sevilmiyor.
O zaman gelişen ülkeler de hala yatırımcıların gözdesi olmaya devam etmeliler. Biliyoruz ki temel açıdan bu ülkeler 2005’e ve 2013’e göre çok daha iyi bir noktadalar. Fed faiz artırımları da bundan 4 yıl önce fiyatlandığı gibi gelişen ülkeler açısından bir felaketle sonuçlanmayacak. Hatta 2004-2005 döngüsünde Fed faiz artırım sürecinde faiz artırmak zorunda kalan bu ülkeler bu bol likidite ortamında faiz indirmeyi dahi başarıyorlar. Brezilya, Rusya, Hindistan’ın ardından Endonezya da faiz indirdi. Türkiye malum sebeplerden bu faiz indirim sürecini izlemekle yetindi, ancak iyimserliğin dozu abartılır, TL daha da değerlenir ise TCMB’nin gevşemeye gitmesine hiç şaşırmayacağız. Bu TL’ye olumsuz yansısa dahi, düşük faiz-değersiz TL ikilisi şu anki politika tercihimiz.
*“Büyük konuşmama” üzerine tarihten bir ders: Sakarya Meydan Muharebesi yenilgisinden sonra Mayıs 1922'de Anadolu’daki Yunan ordularının başına General Anastasios Papulas'ın yerine Yorgo Hacıanesti (Georgios Hatzianestis) getirilir. Hacıanesti İzmir’de kendisine savaşın durumunu soran gazetecilere "Bütün cepheyi dolaştım, ama Mustafa Kemal adında bir komutana rastlamadım" der. Mustafa Kemal cevabını 30 Ağustos 1922'de Dumlupınar Meydan Muharebesi'nde verir. Anlatılanlara göre Yunan ordusunun kuşatılması tamamlanınca Mustafa Kemal savaşı izlediği tepeden haykırır: "Neredesin Hacıanesti, gel de kurtar ordularını!"