Doliche - Araştırma Tarihi
Dülük Köyü üzerinden Keber Tepe`ye bir bakış 1972 (Foto: J. Wagner)
Antik yazılı belgelerde değinilmemiş olsa bile Doliche kenti Jupiter Dolichenus’un anavatanı olarak bölgeler üstü bir yer olarak anlam kazanmaktadır. Roma dini tarihindeki Doliche’nin önemli rolüne rağmen şimdiye de araştırma dünyası bu yere yeterince ilgi göstermemiştir. İlk defa Belçikalı araştırmacı F. Cumont Doliche’nin harabelerini 1907 yılında ziyaret etmiş, ilk defa belgelemiş ve Dülük Baba Tepesi’nde yer alan Jupiter Dolichenus Kutsal Alanı’nın yerini belirlemiştir. Fakat yüzeyde görülen gösterişsiz antik izler fazla ilgi çekmemiştir.
Geçmiş yüzyılın ellili yıllarında batı yamacındaki Bostancis tarafından gerçekleştirilmiş kazılar ile Keber Tepe yerin Palaeolitik buluntu alanı olarak ön plana çıkmıştır. İlk 1975 ve 1979 yıllarında J. Wagner tarafından gerçekleştirilen çalışmalar ile antik Doliche’nin kent alanı ile ve de Dülük Baba Tepesi’nde yer alan Kutsal Alan ile ilgili bilgiler geliştirilebilmiştir. Bunun ardından Rıfat Ergeç’in çalışmaları ile kentin Nekropolü daha yakından incelenmiştir.
1997 ve 1998 yıllarında Keber Tepe’nin eteğinde keşfedilmiş iki Mithraeum ile Doliche’de sistematik tarihi-topoğrafik ve arkeolojik araştırmalar başlamıştır. Mithraeum’larda Küçük Asya Araştırma Merkezi tarafından gerçekleştirilen kazı çalışmaları 2000 yılına dek devam etmiş ve bundan sonra Dülük Baba Tepesi’nde bulunan Jupiter Dolichenus’un Kutsal Alanı’ndaki çalışmalar başlamıştır.2010 ve 2011 yılları kazı sezonlarında ilk defa kent alanında ön deneme kazı çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmaların takibinde Doliche antik kentinin araştırılma konsepti oluşturulmuştur. Konsept içeriğinde ilk etapta Keber Tepe`nin güney yamacındaki Ikamet alanı ve resmi mekanların yer aldığı (Agora) bölgede yürütülecek Jeofizik incelemeleri ve arkeolojik yüzey araştırmaları ile kazı çalışmaları öngörülmektedir. 2015 yılında DFG`nin olumlu değerlendirmesi sonucunda Keber Tepe`de planlanan proje hayata geçirilmiştir.