Tarihi Pasaport iskelesi de özelleşiyor
İzmirle adeta özdeşleşen tarihi Pasaport İskelesi de özelleştirilecek yerler arasında. İhaleye katılmak isteyen firmalar ön yeterlik başvurularını 21 Ocak 2013 tarihinde saat 15.00'e kadar yapılabilecek.
Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (ÖİB), liman özelleştirmeleri için danışmanlık hizmeti alacak. ÖİB, T.C. Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü'ne (TCDD) ait Derince, İzmir Kruvaziyer ve İzmir Yük Limanı, Türkiye Denizcilik İşletmeleri A.Ş.'ye (TDİ) ait Tekirdağ Limanı ile yat limanına dönüştürülmesi planlanan Milas Güllük Limanı, İzmir Pasaport İskelesi, Çanakkale Kabatepe Yolcu Limanı ve Gökçeada Kuzu Limanı'nın 'İşletme Hakkının Verilmesi' yöntemiyle özelleştirilmelerinde, İdare'ye yardımcı olmak üzere bir danışman görevlendirilmesi amacıyla açılan ihale için firmaları ön yeterlik başvurusunda bulunmaya davet etti.
ÖİB'nin duyurusuna göre, ihaleye katılmak isteyen firmalar ön yeterlik başvurularını 21 Ocak 2013 tarihinde saat 15.00'e kadar yapılabilecek. İstekliler ön yeterlik dokümanı bedeli karşılığında İdare'den alabilecekler. İhale, ön yeterlik değerlendirmesi sonucu kısa listeye giren adaylara İdare tarafından davet mektubu gönderilmesini müteakip, alınacak olan tekliflerin teknik ve mali puanlarının ağırlıklandırılması suretiyle gerçekleştirilecek.
İzmir'in tek orjinal kıyı şeridi
Pasaport Yat Limanına ilişkin Çevre Düzeni Planı ile 1/5000 ve 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı İmar Planları, Kasım ayında Koruma Kurulu'nda değerlendirilmiş ve Pasaport İskelesi'ne Yat Limanı yapılmasının uygun olmadığına karar verilmişti. Konak-Pasaport-Kordon bölgesi; 1994 yılında Konak/Gümrük Binaları-Cumhuriyet Meydanı arası, 1998 yılında ise Cumhuriyet Meydanı- Alsancak arası 'Tarihi Sit' olarak tescil edilmişti. Şehir Planlamacıları Odası İzmir Şube Başkanı Nehir Yüksel, Pasaport İskelesi'nin bulunduğu alanın, 50 km uzunluğundaki İzmir deniz kıyı şeridinde doldurulmadan orjinalliğini koruyarak 19. Yüzyıl'ı tarifleyen ve referans veren tek kıyı çizgisi olma özelliğini barındırdığını söyledi.
Pasaport İskelesi 35 Alsancak-Karşıyaka, 28 Alsancak-Bostanlı, 10 Konak-Göztepe-Üçkuyular ve 2 Bayraklı seferi olmak üzere günde 75 seferle halen İzmirlilere hizmet veriyor.
İngilizler, Fransızlara yaptırdı
Pasaport İskelesi ile mendirek 1800'lü yıllarda İngilizler tarafından Fransızlara yaptırıldı. Yapımına 1867 yılında başlanan ve 1886 yılında tamamlanan rıhtım, mendireğe yanaşan yolcu ve yük gemileri, atlı tramvaylar ile Birinci Kordon Caddesi İzmir'in en hareketli kıyı caddesi konumundaydı. Yunan işgali döneminde (1919-1922) şimdiki Gümrük Muhafaza Baş Müdürlüğü'nün bulunduğu binalar "Liman Dairesi Başkanlığı" olarak kullanılıyordu. Deniz Fenerleri Bürosu, Pasaport Kontrol Bürosu ve Liman Bürosu söz konusu yapılar grubu içinde yer almaktaydı. Rıhtımın taşları üzerindeki Osmanlı döneminin Pasaport Dairesi, rıhtıma inen yolcuları denetliyordu. Rıhtımın diğer ucu ise Gümrük Antrepoları olarak yapılmıştı. Pasaport Dairesinin yanında bulunan yapı ise İzmir Hamidiye Vapur Şirketi'nin idari yeri ve iskelesi olarak kullanılmaktaydı.
13 Eylül 1922'de kentte başlayan yangın, rüzgarın etkisiyle yayılarak Birinci Kordon Caddesi üzerindeki tüm binalara yayılırken, Pasaport Binası da bu yangından nasibini almış ve bina kalıntıları uzun süre kaldırılmamış ve bir enkaz yığını olarak durmuştur. 1926 yılında kente gelen Vali Kazım Dirik ile başlayan atılımlar sırasında "Birinci Ulusal Mimarlık Akımı" adı verilen tarzda yapı yapılmaya başlanmış, yangınla harabeye dönen iskelenin de yeniden yapılanması bu dönemde gerçekleşmiştir. 2003 yılında ise gişeler, turnikeler, teknenin yanaştığı platforma iniş çıkışta kullanılan merdivenler düzenlendi, tuvalet yapıldı. Zemin kaplamalarında yer yer ahşap malzeme ve seramik kullanıldı.