İslamoğlu-Taberi ve abdest - Dini Forum Sitemizin tüm İslami Bilgiler özelliklerinden faydalanabilirsiniz
İslamoğlu-Taberi ve abdest
Dini Forum Sitemizin tüm İslami Bilgiler özelliklerinden faydalanabilirsiniz sitesindeki Abdest - kategorisi altındaki İslamoğlu-Taberi ve abdest isimli konuyu görüntülemektesiniz.
Kur’anda bahsedildiği gibi .Yüzünüzü ve ellerinizi dirseklerinize kadar
yıkayın, başınızı ve ayaklarınızı mesh edin (ya da yıkayın)" âyetine uyarak abdest alabilir miyiz?
Aziz mü’min, Bu okuyuşun ikisi de meşhur ve makbul kıraattır. Benim buna hayır demem haddimi bilmemezlik olur. Taberi sünne sahibi bir imam olduğu halde mesh etmek farz yıkamak sünnettir der.
Değerlendirme : İslamoğlu'nun verdiği bu bilgi atmasyondur..
Doğrusu:Taberi diyor ki: "...Bize göre ise asıl maksat, ayakların tümünün su ile meshedilmesidir.Bu itibarla ayakların elleriyle veya ellerinin yerini tutacak her­hangi bir şeyle meshetmeksizin sadece onlara su dökmek veya onları suya so­kup çıkarmak yeterli değildir. Nitekim Tavus'tan, abdest alan kimsenin ayakla­rını sadece suya sokup çıkarması sorulunca "Ben bunun, maksada ulaşan bir amel olduğunu kabul etmem." dediği rivayet edilmiştir. ..."Madem ki meshetmenin, organın tü­münü veya bir bölümünü meshetme olarak iki mânâsı vardır ve daha sonra zik­redeceğimiz deliller, Allah tealanın buradaki meshetmeden ayakların tümünün meshedilmesini kasdettiğini göstermektedir. Ve bu suretle meshetme de hem yı­kama ve hem de meshetmeyi içirmiş olacağından ...kelime­sini iki şekilde okumak da sahihtir. Ancak her ne kadar iki kıraat da güzel ise de bunlardan benim daha fazla hoşuma giden harfini esre okuyan kıraattir. Çünkü bu kıraata göre ayakların tümünün su ile meshedilmesi hükmü ortaya çıkmaktadır. Böyle bir meshetme de hem ayakları yıkama hem de meshetmedir."
Sonuç:Taberi'nin Maide 6. ayete getirdiği tevil ne tam ehl-i sünnet ne tam Şia görüşüdür(Oysa ısrarla İslamoğlu Taberi'yi Şia görüşüyle bir olarak vermektedir)Kimler ne diyor hatırlayalım Abdestte ayakları yıkamak :
Ehl-i Sünnete göre: farz
Şiaya göre farz değil , farz olan ayakları mesh
Taberi ye göre:Ayakların tümünü meshederek yıkama farz
Taberi ayakların tümünün yıkanmasının farziyeti konusunda Ehl-i sünnetle aynı çizgidedir..Onun ayete ilave olarak getirdiği tefsir (bu yorumu da yine ehl-i sünnet kaynaklarında görebileceğimiz hadis rivayetlerinden yapar .İslamoğlu gibi salt gramer veya dil kurallarından çıkarım yaparak değil) meshederek yani ovalayarak yıkamadır..Bu noktada Malikilerin abdestte ovalamanın farz olduğu görüşünde olduklarını hatırlayalım..Demekki Taberi Maide suresi 6. ayeti Maliki mezhebine yakın anlamıştır..Taberide geçen Mesh kelimesine balıklama atlayan İslamoğlu bir kaç noktada yanılmıştır:
1. Taberi'nin meshi farz görmesi Şianın mesh anlayışından tamamen ayrıdır..Çünkü o ayetten meshin ayağın tamamına yapılmasını anlar.
2.Taberi sadece mesh değil yıkama ve meshi beraber farz olarak kabul eder..(Taberi diyor ki: "Bize göre bu görüşlerden doğru olanı: "Allah teala ab­dest alırken iki ayağın tümünü su ile meshetmeyi emrettiğini söyleyen görüştür. Abdest alan kimse ayaklarının tümünü su ile meshettiği takdirde o kişiye "Ayaklarını mesheden" de denir. "Yıkayan" da. Zira iki ayağı yıkamak, onların üzerine su akıtmakla veya onlan suya sokmakla gerçekleşir. Onları meshetmek ise elleri veya ellerin yerini tutacak herhangi bir şeyi onların üzerine sürmekle gerçekleşir. Herhangi bir kimse ayaklarına bu iki şeyi birden yapacak olursa ona hem "Yıkayan" hem de "Mesheden" denir.)O nedenle "mesh etmek farz yıkamak sünnettir " alıntısı gerçek dışıdır..Taberi'nin böyle bir görüşü yoktur.Taberi yıkama ve meshi beraber önermektedir.Ehl-i sünnetteki gibi sadece yıkama ve Şianın meshini yeterli görmez.Tefsirinde ayakları yıkamanın farz olduğuna dair hadisleri ardı ardına sıralamıştır..Bu noktada Taberide yorum farkı eğer sapma olarak kabul edilecekse ehl-i sünnetten bir milim , Şiadan ise bin kilometredir.O nedenle Taberi'nin bu görüşünü Şianın görüşüyle beraber vermek yanlıştır , haksızlıktır..Doğru olan onun Ehl-i sünnet görüşü içinde şaz görüş olarak değerlendirilmesidir...Taberi ehl-i sünnetin yıkama farziyyetinin üzerine meshi de eklemiştir..Mesh birincil aşama , yıkama daha ileri bir temizlik kabul edilirse Taberinin önerdiği yıkama+mesh 3. seviye bir temizliktir ki 3 ün 2 ye yakınlığı 1 den daha fazla olacağı açıktır.Örnek: Kişi eğer ayağını su dolu bir kaba daldırsa bu ayakların yıkanmasını farz gören Hanefi , Şafii ve Hanbelilere göre yeterlidir.Malikilere göre ovalama farzı terk edildiği için yeterli değildir.Taberi'ye göre de eliyle meshetmediği yani yıkama işiyle beraber elini kullanmadığı için yetersizdir.Taberi'nin bu görüşünün Malikilerin abdest uzuvlarını ovalayarak yıkama görüşüne yakın olduğu da ayrı bir realitedir.
3.Taberi ehl-i sünnetle aynı hadis malzemesini kullanmıştır.İstidlal için aynı kaynağa müracaat etmiştir(Kütub-i sitte hadisleri).Ayran aynıdır fark belki içiş tarzında olabilir. Ehl-i sünnetin Şiaya karşı haklılığı sadedinde kullandığı ve birinci delil olarak ortaya sürdüğü hadis te Taberinin kendi görüşünü izahta müracaat ettiği temel argümanı olmuştur..Durum böyle iken Taberi'yi bu görüşünde Şia grubuna istiflemek çok büyük bir cinayettir!Taberi diyor ki ;Eğer denilecek olursa ki: "Sizin, burada zikredilen, ayakları meshetmekten maksadın, onların tümünü meshetmek olduğunu, başı meshetmek gibi sadece bir bölümünü meshetmek olmadığını iddia etmenize dair deliliniz nedir?" Ceva­ben denilir ki: "Buna dair delil, çeşitli rivayetlerle Resulullah'tan nakledilen:
"...Cehennemde yanacak ökçelerin vay haline.." (46 Buharî, “Vudû” 29; Müslim, “Tahâre” 28, 29; Tirmizî, “Tahâre” 30; Dârimî, “Tahâre” 35;Ahmed, Müsned, II, 228, 284, 406, 409, 430, 467; Tayâlisî, Müsned, II, 498;Abdurrezzâk, Musannef, I, 21; İbn Ebî Şeybe, Musannef, I, 32.) hadisi şerifidir. Şayet ayakların sadece bir bölümünün meshedilmesi yeterli olsaydı Resulullah'ın, ayaklarının bir bölümünü su ile meshetmeyenleri bu şekilde uyarması söz konu­su olmazdı. "
4.Taberinin görüşünün Şiadan farkı:
a)Şia ayağın üzerine çok dar bir şerite meshi farz kabul eder.Parmaklarda kalan bir damlalık yaşlık bu iş için yeterlidir. Taberi ise ayağın tümüne.Bu iş için kullanılacak su miktarı ehl-i sünnettekine yakındır..Kullanılan sular arasındaki fark iki görüş arasındaki farkın maddi kıyasıdır.
b)Şia ayetten sadece meshetmeyi anlarken Taberi meshetme ile beraber hadislerden gelen yıkamayı da birleştirir.(belki kastettiği sureten yıkama , suyun ayağın üzerinden aktığı tam bir yıkama değil)Hem yıkama hem de mesh denilebilecek bir 3. görüş ortaya sürer.Kendisinin müstakil müçtehid seviyesinde olduğu hatırlanırsa ,Bu içtihadı Ehl-i sünnete yakın durmakla beraber şiadaki mesh tabirine girmesi sanki bir ara formül arayışını hissettirir.O bu görüşünde mazurdur , yadırganamaz..İçtihad etmiş ve yanılmıştır/kabul görmemiştir.Günümüzde Taberi'nin bu içtihadıyla ne Şiadan ne de ehl-i sünnetten tek bir Allah'ın kulunun amel ettiğinin bilinmemesi bu görüşün ümmet nazarındaki kabulünün derecesini ve delil olarak zikredilmeye ehliyetinin olup olmadığının tespitine kafidir.
5."mesh etmek farz yıkamak sünnettir " çıkarımı nereden geliyor?Taberi ayeti mesh noktasında anlayıp bunu sünnetten aldığı bilgiyle mesh ile beraber yıkama (veya ayağın tümünün meshi şeklinde sureten yıkama)olarak formüle etmiştir.İslamoğlu sünneti ortaya farz koyabilecek bir şeri delil olarak kabul etmediğinden o da Taberi'nin formülünü kendi formülasyonuna çevirmiştir.
Su` likes this.
Konu eFe tarafından (02.05.2013 Saat 11:13 ) değiştirilmiştir.