Gök mavisini düşünün ve onun verdiği huzuru. Dünyalık işler ya da ilişkiler üzerinize üzerinize geldiğinde aranızdan kaç kişi o engin maviyle huzur buldu?
Bu kez size sihirli bir karışımın formülünü vereceğim!
Bu karışım için gerekli malzemeler;
• Bir tutam çocukluk,
• O ana kilitlenmeniz için 1 adet yapıştırıcı,
• Düşlerinizi gerçeğe dönüştürmek için, sevdiğiniz renklerde boya kalemleri , Ve son olarak,
• Bir adet dert makası ya da maket bıçağı, o anlık her şeyi kesip atmanız için...
Yazımın sonunda bu malzemeleri nasıl kullanacağınızı öğrenmiş olacaksınız. Şimdi biraz daha başka alemlerde gezinme zamanı.
Çocukluğumuzda havaya bakarak gezinmez miydik? Sonra da küçüğüz diye büyükler bizim için “onun daha aklı beş karış havada “ demez miydi? Bazen diyorum ki, “keşke aklımız hep havada kalsaydı da bu kadar uzun bir yapılacaklar listemiz olmasaydı”. Boyumuz­dan büyük yerlerdeydi hep aklımız. Tırmandık, uzandık ve atladık… Şimdi de her şeye eğiliyoruz! Ne garip...
Aramızda kimbilir kimler var kimler! Henüz çocuklu­ğundan kopamamış bir yığın insan da bunlardan bir kısmı sadece. Gündüzleri ofislerden, plazalardan ya da fabrikalardan ayrılamayan insanlar, bir bakmışsı­nız ki meydanı boş bulduklarında model uçaklarıyla oynuyorlar. Onlardan biri olmak istemez misiniz? Boş vakitlerinin bir kısmını uçak yaparak, diğer kısmını da yaptıklarını uçurarak ve bazen de çocuklar gibi birbirle­riyle yarışarak geçiriyorlar.
Evlerine bir konuk olsanız, odaları yapıştırıcı kokar ve yüksek ihtimalle sizin de gözleriniz etrafta bir çocuk arar! O çocuk, ev sahibinin ta kendisidir aslında! İçin­deki çocuğun büyürken heyecanının kaybetmesine izin vermemiştir o. Üretkendir ve her yeni gün yaratıcılığına yeni bir boyut daha ekler. Teknolojiyi takip eder çünkü en son moda oyuncağın kendisinde olmasını ister. Büyük gün gelip çattığında ise yeryüzünde ondan daha mutlusu yoktur. Oyuncağının pilotu olup, onu gökyü­zünde en yükseklere çıkarır. Model uçak pilotları işte böylesine deli dolu ve çocuk ruhlu insanlardır. Sırada, sizin içinizdekileri ortaya çıkarmak var.. Öncelikle bir seçim yapmanız gerekiyor. Nereden başlayacaksınız? En çok neyi uçurmak istersiniz? İşte sizler için birkaç seçenek;
Radyo Kumanda Kontrollü Model Uçaklar
Bu yöntemde modelin içine yerleştirilmiş alıcı ile modelcinin elindeki kumanda, bir diğer adıyla verici sayesinde haberleşirler. Kumandanın üzerindeki düğme ve çubuklar kullanılarak, model uçağa radyo sinyalleri ile komutlar gönderilir. Alıcı, radyo sinyallerini alıp işleyerek uçağın kontrol yüzeyini hareket ettirecek komutları oluşturur.
Tel Kumanda Kontrollü Model Uçaklar
İsmi tel kontrol olarak geçen model ile modelci arasındaki tel ile kontrol edilebilen modeller de vardır. Modelle modelci arasındaki bu tel, model uçağın kont­rol yüzeylerini yöneterek uçağın manevra yapmasını sağlar.
Serbest Uçan Model Uçaklar
Bu yöntemle uçurmak istediğiniz model uçakların ayarları, model uçak sadece yerdeyken yapılır. Model havadayken, uçağın tek başına hiçbir şekilde kumanda verilmeden uçmasıdır.
Unutmadan, model uçaklarla maket uçakların birbiri­ne karıştırılmaması gerekir. Maket uçaklar, gerçeğine en yakın şekilde ve çok detaylı olarak yapılırlar. Boyanır ve vitrine konularak sergilenirler. Maket uçaklar yalnız­ca görsel objelerdir ve uçma yetenekleri yoktur.
Konumuza dönersek, bizi şu anda ilgilendirenler, elbette, uçma yeteneğine sahip olan model uçaklardır.
Model Uçak Yapmak Yetenek mi Gerektirir Yoksa Bilgi mi?
Aslına bakarsanız her ikisi de lazım. Tabii ki bazı in­sanlar projesini bile kendi çizip, yapıp, sonra da motor takıp uçurmaktadır. Ancak normalde, bu işin de bir eğitimi vardır. Bu eğitim için çeşitli kurumlara baş­vurabilirsiniz. İlk aklıma gelen yer tabii ki THK. Orada benim de şahit olduğum ve eğitimlerini İnönü Eğitim Merkezi’nde verdikleri “Model Uçak RC” kursunun olduğunu ve sık aralıklarla bu kursların yapıldığını biliyorum. Bu kursla ilgili şu detayları memnuniyetle verebilirim;
16 yaşından gün almış en az ilköğretim mezunu kişiler katılabilmektedirler. Aşağıda yer alan tarihlerde, THK Eğitim Merkezlerinde açılacak kurslara başvuru yapabilmek için öncelikle size en yakın THK Şube Baş­kanlığına başvuruda bulunmanız gerekmektedir.
Yemek: 3 ögün tabldot yemek, THK tarafindan ücreti mukabilinde karşılanacaktır.
Belki de en zor safhası ama yine de yeni başlayanlar için 40’lık tabir edilen (0,40 kübik inç, 6,5 cc hacimli) motorlar için geliştirilmiş eğitim modelleri uygun olup, aleronsuz (kanatçıkları olmayan üç kanallı) modeller ile başlamak daha da kolaydır. Kanatçık kumandası olmayan bu modeller dönüş dümeni ile dönerler. Bunun için de kanatların V açısı çok daha büyük olup kumandalar bırakıldığı zaman model kendi kendini düzeltecek istikrarlı uçuş karakterine sahiptir.
İlk eğitim uçağının görevini iyi bir şekilde yerine getirebilmesi için yavaş ve istikrarlı uçabilmesi ve kumandaların yumuşak olması gereklidir. Böyle bir uçaktan başka buna uygun bir motor, dört kanal ve servolu bir radyo kumanda seti ve gerekli yardımcı malzemeler ile RC modelciliğine rahatlıkla başlanabilir.
Ne yazık ki bu sorunun net bir cevabı yok. Her modelcinin bu konuda farklı bir fikri ve yaklaşımı olabilir. Bu uğraşa başlamak isteyen birisi, model uçak pistindeki pilotlara “nasıl başlamalıyım?“ diye sorduğunda, birbirinden farklı cevaplar ve önerilerle karşılaşılması çok olasıdır. Kısacası bu işte tek bir doğru yol yoktur ve buradaki öneriler ya da bir başka modelcinin tavsiyeleri doğrultusunda başlangıç yapmak tamamen size kalmıştır.
Bu soruyu “uçak modelciliğini spor olarak mı, yoksa hobi olarak mı yapmak istiyorum?“ şeklinde de değiştirebiliriz. Eğer uçağınızı model uçak dükkânında toplatacak, hafta sonları uçağınızı otomobile atıp pistin yolunu tutacak, onun dışında da uçağınıza elinizi sürmeyecekseniz, siz bu uğraşı spor olarak yapanlardan olacaksınız. Böyle modelciler azınlıkta olmakla beraber vardır, sadece uçmaktan zevk alırlar ve uçakla uğraşmayı sevmezler. Uçağın bir yeri kırıldığında da tamiri için yine model uçak dükkânına götürürler. Eğer siz bu gruba giriyorsanız, genel tavsiye 46’lık uçak boyutlarında bir elektrikli eğitim ya da bir diğer deyişle trainer modeli ile başlamanız uygun olacaktır. Elektrikli uçaklar hızlı kurulur, hızlı toplanır, uçak da kirlenmez, sizi de asla kirletmez. Kısacası içten yanmalı motorlu uçaklara göre daha zahmetsizdir. Eğer birkaç günde bir, ya da her gün bir süreliğine oturup uçağınızı modifiye etmeyi, uçağınızı kendiniz tamir etmeyi, yeni uçaklar yapmayı, yeni alternatifler denemeyi sevenlerdenseniz, siz tam bir hobi insanısınız. Uçak modelciliği sizin sadece hafta sonları yaptığınız bir spor aktivitesi değil, büyük ihtimalle ömür boyu uğraşacağınız bir hobi olacak. Bu durumda bütçenize göre 46’lık veya 60’lık bir içten yanmalı motorlu eğitim modeli ile başlamanız uygun olacaktır.
Ayırabileceğim Bütçem Ne Kadar?
Herkes çok pahalı olduğunu düşünse de, uçak modelciliği sanıldığı gibi çok pahalı bir uğraş olmamakla beraber çok ucuz bir uğraş da değildir. Başlangıç için 700 TL gibi bir bütçeniz varsa, uygun fiyatlı seçenekler ile modelciliğe başlamanız ve sürdürmeniz mümkün olacaktır. Seçeneklerinizi belirleyebilmeniz adına, öncelikle bu uğraş için başlangıçta ve aylık olarak ne kadar bütçe ayırabileceğinizi yaklaşık olarak tanımlamalısınız. Hemen şunu söyleyeyim ki masrafın çoğunu en başta yapacaksınız. Yapacağınız masrafın büyük bölümünü oluşturacak olan radyo vericisi, radyo alıcısı, motor ve servolar gibi parçalar uzun ömürlüdür ve iyi bakılırlarsa senelerce sorunsuz bir şekilde kullanılırlar. Ancak başlangıçta edineceğiniz 46’lık bir eğitim modeli ile 60’lık eğitim modeli arasında neredeyse iki kat maliyet farkı olacaktır, bu nedenle de ayırabileceğiniz bütçeye göre bir seçim yapmanız çok daha uygun olur.
Uçuş pisti bu uğraşa nasıl başlayacağınız, nerede yaşadığınıza ve bir model uçak pistine gidip gidemeyeceğinize göre de değişir. Eğer yakınlarınızda bir model uçak pisti yoksa ve uzaktaki pistlere gitmeniz mümkün değilse, “park flier“ tarzı bir uçak ile yakınlardaki genişçe bir park veya boş araziyi uçuş için kullanabilirsiniz. Eğer otomobiliniz varsa ve pistlere erişiminiz sorun değilse, daha büyük bir model ile uçmaya başlamanız en doğrusudur. Ne kadar büyük uçurursanız, alacağınız zevk de doğru orantıda olacaktır.
Eğer “hedefim ne?“ sorusuna cevabınız, uçak modelciliğine bir hobi olarak başlayacağınız şeklinde ise, bu soru daha fazla önem kazanıyor. Uçak modelciliğini bir hobi olarak yapacaksanız, yapım, tamirat, tadilat işleri için mutlaka bir yere ihtiyacınız olacak. Yemek masasının üstünü mü kullanacaksınız, yoksa evde bu iş için ayırabileceğiniz bir odanız mı var? Yemek masasını kullanacaksanız ve evde tartışma çıksın istemiyorsanız, büyük modellerden uzak dursanız iyi edersiniz.
Alışmanız Gereken Terimler
Model uçakçılıkta sıklıkla kullanılan ve henüz bilmediğiniz bazı terimlerin açıklamalarını aşağıda bulacaksınız.
Gövde (Fuselage): Uçağın ana kısmı olup yolcuların ve kargonun bulunduğu kısımdır, radyo kontrollü uçaklarda radyo donanımını taşır.
Kanat (Wing): Geniş ve yatay bir alandan ibaret olup, kaldırma kuvveti oluşturarak uçağın uçmasını sağlar. Kanat yatağı gövdenin üst kısmında olabilir. Bu tür uçaklar “üstten kanatlı“ olarak isimlendirilir. Bu eğitim modellerinde daha yaygındır çünkü gövdenin sarkaç etkisi yapmasından dolayı üstten kanatlı uçaklar daha dengeli olurlar. Kanadın gövdenin altına yerleştirildiği uçaklar “alttan kanatlı“ olarak isimlendirilir. Bu tür uçaklar daha akrobatik olurlar.
Kanat Ucu (Wing Tip): Kanadın sağda ve soldaki en uç noktalarına verilen isimdir.
Kanat Açıklığı (WingSpan): Kanadın iki kanat ucu arasından ölçülen uzunluğuna verilen isimdir.
Kanat Genişliği (WingChord): Kanadın ön ucu (hücum kenarı) ile arka ucu (firar kenarı) arasındaki mesafeye kanat genişliği denir.
Kanat Alanı (WingArea): Uçağın kanadının toplam yüzey alanına verilen isimdir. Basit olarak kanat açıklığı ile kanat genişliğinin çarpımı ile bulunmakla birlikle kanat tipine göre daha karmaşık hesaplamalar yapılarak bulunanlar da mevcuttur.
Kanat Profili (Airfoil): Hücum ve firar! Kanat kesitinin şekline verilen isimdir. Profilin ön kısmı hücum kenarı olup genellikle yuvarlatılmış şekildedir. Profilin arka kısmı firar kenarı olup bir nokta şeklinde sonlanır. İkisi arasındaki mesafeye kanat genişliği denir. Düzgün bir hava akımı sağlayıp kaldırma kuvveti oluşturabilmek için profilin üst yüzeyi kavisli dizayn edilir.
Bunca teorik bilgiyi verme amacım tabii ki, her şeyden önce bilinçli ve eğitimli olmaya teşvik etmek. Havayla haşır neşir olan insanlardan size asla zarar gelmez. Onlar ki, yeryüzünde görünmez kanatları ile gezen insanlarken, eğer yerçekimi isteğe bağlı olsaydı, kesinlikle seçmeyecekleri bir durum olurdu.
Mutluluklar bulun kendinize, bazen sıradan, bazen de sıra dışı… Hayal edin ve hep isteyin, hiç vazgeçmemecesine! Sonra da mutluluklarınıza bir çift kanat takıp, salıverin gökyüzüne… Bir daha da buralara dönene bulutlardan kalp olsun! Kısmetinize bu ay “model“ çıktı leyleğin bohçasından. Bakalım bir dahaki ay sürprizi ne olacak?