Küresel kriz, küresel senkronizasyon-Volkan Yaraşır – Devrimci Proletarya
Anasayfa » GÜNÜN İÇİNDEN » Küresel kriz, küresel senkronizasyon-Volkan Yaraşır
Küresel kriz, küresel senkronizasyon-Volkan Yaraşır
Kategori: GÜNÜN İÇİNDEN, SERBEST KÜRSÜ 04 Eylül 2013	0 2,019 Görüntülenme
Küresel düzeyde sabit sermaye yatırımlarında “kronik” düşüş; metropol ülkelerde yaşanan, bir türlü toparlanamayan büyüme oranlarında “kronikleşen” gerileme; dünya ekonomisinin taşıyıcı ülkeleri dahil, özellikle ikinci kuşak kapitalist ülkelerde olağanüstü kamu borç yükü ve cari açıklar; sanayide ve ticarette şiddetli deformasyonlar, her an finansal tsunamilere yol açabilecek, finansal dalgalanmalar ve türbülanslar; zombi bankacılık krizleri “gözardı” edilerek yapılan bu tanımlamalar, herşeye karşın yaşanan durumu perdeleyemiyor.
2008’de dışavuran kapitalist krizin sarsıcı etkileri, eşitsiz yansıdı. ABD’de finansal tsunamiler ve büyük iflaslar yaşandı. Avrupa Birliği ise krizin odak coğrafyasına dönüştü. Öte yandan BRIC ve bazı ikinci kuşak ülkeler, krizin yıkıcı sarsıntılarından daha az etkilendi ve yükselen ekonomiler olarak dikkat çekti. “İstikrarlı” bir şekilde büyümeleri devam etti. BRIC ülkeleri neo-liberal politikaların odak coğrafyaları olarak öne çıkmıştı. 1990’lı yıllar bu ülkelerin yaşadığı transformasyon sürecini işaretledi.
1997 Asya Krizi BRIC ve özellikle Çin ve Asya Kaplanları’nı etkiledi. Krizin sarsıntılarının hızla atlatan BRIC, 2000’li yıllara yüksek büyüme oranıyla girdi. Hatta 2000-2012 arasında, BRIC ülkelerinin dünya hasılasındaki paylarında orantısal yükselme görüldü. Pay %38’den %50’ye ulaştı.
Ne var ki yükseliş periyotunda bir kırılma yaşandı. 2012 yılında durum değişmeye başladı. Çin’in %9’larda seyreden büyüme oranındaki, nispi düşüş bunun en somut göstergesi oldu. Benzer gelişmeler diğer BRIC ülkelerinde de görüldü. 2013’ün birinci ve ikinci çeyreğindeki veriler durumu daha da ciddileştirdi.
Özellikle son 10 yıllık süreçte dünya ekonomisinin sürükleyici gücü haline gelen BRIC ülkelerinin, 2012’den sonra yaşadığı ekonomik daralma ve büyüme oranlarında yavaşlama, bir dizi negatif faktörü devreye soktu.
Bunun dışında çok daha önemli gelişmeler yaşanabilir. BRIC ve bir dizi ikinci kuşak kapitalist ülkede, özellikle son 10 yılı kapsayan büyüme trendi, krize rağmen finans-kapitale ve metropol ülkelere muazzam olanaklar sunmuştu. En başta merkez ülkelerin kriz eğilimlerinin periferiye taşınması kolaylaşmış ve finans-kapitalin kar realizasyonunu sağlayacak olanakları artmıştı. Küresel finans hareketlerine entegre borsaların varlığı spekülatif sermayenin hareket kabiliyetini yükseltiyordu.Yeni sömürgeleştirecek alanlar doğmuştu. Global üretim merkezi ve ucuz işgücü olarak metropolün ihtiyaçları kolayca karşılanıyordu.
21. yüzyılın ilk çeyreğinde kapitalist entegrasyonun kapitalizmin tarihindeki en yoğun aşamaya ulaşması, uluslararası işbölümünün kompleks ve enterkonnette özelliği, merkez çevre ilişkisinin vardığı boyut ve içiçe geçmişliği ve yapısal krizin geçirdiği iç evreler, krizin artık metropoller dahil, bütün periferide etkisini daha da şiddetli hissettireceği bir sürecin önünü açtı. Krizin her ülkede daha kristalize olacağı ve yıkıcı potansiyelinin artacağı bir dönemin içine girdik.
Bu dönemde sorunlar aynılaştığı kadar, sorunların yansıması ve birbirini etkileme düzeyi de yükseldi. Evet kapitalizm her şeyiyle Marx’ın Grundrisse’te söylediği gibi, hareket halindeki çelişkiye dönüşüyor. Kapitalist sürdürülemezliğin bütün çıplaklığıyla hissedileceği bir sürecin içine giriyoruz.
Önceki: BEDAŞ işçisi yaralandı, Enerji-Sen eyleme çağırıyor
Sonraki: Ostim/İvedik davasının 17. duruşması görüldü