Edirne’de kurulan Baltacılar(teberdaran) ocağı..
Yazar: Cengiz Bulut | Genel, Osmanlı Dönemi | 15 Tem 2016 | 0 Yorum
Edirne Selimiye Camii Baltacılar Ocağının bulunduğu alana yapılmıştır..
Baltacılar (Zülüflü Baltacılar) Osmanlı devlet teşkilatında, sarayların muhafız kıt’alarına verilen isim. “Teberdaran” ismi de verilen bu teşkilata devşirmelerden seçilen kimseler alınırdı. Osmanlı Devletinin klasik döneminde baltacılar, Zülüflü Baltacılar (Topkapı Sarayındaki Baltacılara mahsus isim), Eski Saray, Galata Sarayı İbrahimpaşa Sarayı ve Edirne Sarayı olmak üzere beş ocak halinde teşkilatlanmışlardı.
Zülüflü Baltacı Ocağını kim kurdu ve görevleri nelerdi, Zülüflü Baltacı Ocağı hakkında bilgi.
Osmanlı sarayında iç hizmetleri gör­mekle vazifeli bir sınıfın bağlı olduğu ocak.
Baltacı Ocağı, 2. Murad devrinde kurul­muştur. Baltacılar başlangıçta bir çeşit nakliye ve istihkam sınıfı idiler. Haremin muhafazası ile birlikte hareme ait işleri görmeleri sebebiyle Darü’ssaade Ağasının emri altındaydılar. Sultan Fatih Mehmet devrinde Eski Saray Baltacıları (Teberdaran-ı Saray-ı Atik) adlarıyla ve Ye­ni Saray Baltacıları ve Zülüflü Baltacılar (Teberdaran-ı Saray-ı Cedid, Teberdaran-ı Hassa) adlarıyla ikiye ayrılmıştır.
Eski Saray Baltacıları, Mercan Kapısı yakınındaki özel kışlalarda otururlardı. 16. yüzyılda sayıları 300-400 kadardı. Bal­tacılara Bayezid Camii’nde ders okutulur­du. Bu derslerde başarı gösterenlerden bi­ri yazıcı 6’sı halife (kalfa) olmak üzere 7 kişi seçilir ve Haremeyn Evkafı işlerini gör­mek üzere Yeni Saray’daki özel dairelerde çalıştırılırlardı.
Yazıcı Efendi, Darü’ssaade Ağası’nın divanına da katılırdı. Yazıcı Efen­di terfi ederek Hacegan sınıfına geçince veya saraydan ayrılınca yerine en kıdem­li halife yazıcı olurdu. Baltacılagsarayın or­ta hizmeti olan suyunu ve odununu taşır­lar, avlu ve odaları süpürürlerdi. Her gün 70 kadar Baltacı harem kapısına gelir, haremağalarının kadınlardan aldıkları emir­leri yerine getirirlerdi. Saray kadınları dı­şarı çıktıkları zaman Baltacılar muhafızlık görevini üstlenirlerdi.
Zülüflü Baltacı adı, bunların başlıkların­da gözlerinin hizasındaki iki örgü sallan­ması sebebiyle verilmiştir. Bu örgülerle ve kalkık yakaları ile sarayda iş yaparken et­rafı görmemeleri sağlanırdı. Zülüflü Bal­tacıların sayıları 120 kadardı. Bunlar Ayasofya Camii’nde ders görür, kabiliyetli olanlardan 12’si halife seçilirdi. Halifeler­den en kabiliyetlileri haremağalarının eği­timi ile uğraşır, 2 kişi de sıra ile imamlık yaparlardı
Saray odabaşılarının emrinde birer Darü’s-saade ağasının emrinde bir, padişahın özel mutfağında iki baltacı hiz­met ederlerdi. Bayramlarda padişahın tah­tının kapıya getirilmesi de baltacıların görevlerindendi. Seferlere 30 kadar baltacı katılır ve Sancak-ı Şerif’in altında Kuran okurlardı. Padişah, şehzade, sultan ve sa­ray kadınlarının cenazelerini, zülüflü bal­tacılar taşırlardı. Padişahın verdiği emir­leri, sadrazama götürmek de baltacıların işiydi. Zülüflü baltacıların en kıdemli su­bayı Baltacı Kethüdası idi.
Baltacılar en yüksek devlet memurluk­larına kadar yükseiebiliyorlardı. Zülüflü baltacılardan Nasuh Paşa, Baltacı Mehmed Paşa, Kalaylıkoz Ahmed Paşa, eski saray baltacılarından Tabanıyassı Mehmed Paşa ve Nevşehirli İbrahim Paşa, Osmanlı Devleti’nde üstün görevlerde bulun­muş olanlardandır.
Zülüflü Baltacı Ocağı
İPSALA’LI AHMED HİKMET’İN VATANDAŞLIKTAN ÇIKARILMASI HAKKINDAKİ KARARNAME.
300Bugün kü ziyaretçiler: