Geniş Zaman- 4 – Örnek ve Uygulamalar
Bu noktaya kadar ulaştığınıza göre artık geniş zaman konusunda birer uzmansınız! Bravo! Yine de her ihtimale karşı örnek ve uygulamalara bir miktar daha dikkat göstermenizi rica ediyoruz. Geniş zaman italyancada en sık kullanılan zaman kipidir ve italyada karşılaşacağınız sorunların yarısını, yalnızca bu zaman kipini çok iyi bilerek, rahatlıkla çözebilirsiniz.
Şimdi bir kaç fiil çekimine cümle içinde birlikte bakalım;
Olmak anlamına gelir ve neredeyse her yerde karşımıza çıkar.
(Io) sono felice = (Ben) mutluyum
(Tu) sei bellissima? = (Sen) çok güzelsin.
(Lei) è una brava persona. = (O) iyi bir insandır.
(Noi) siamo in un ristorante = (Biz) bir restauranttayız.
(Voi) siete al bar? = (Siz) Barda mısınız?
(Loro) sono arrabbiati? = (Onlar) kızgınlar mı?
Gördüğünüz gibi tüm çekimlerde özneler parantez içinde yazılmış. Bu demek oluyor ki, aynı Türkçede olduğu gibi italyancada da öznelerin her cümlenin başında yer alma zorunlulukları yoktur. Fiil çekimlerinde özne zaten gizlenmiştir. Bu sebeple cümleler çoğunlukla öznesiz olarak kullanılmaktadır.
Öğrendiğimiz tüm fiillerle örnek cümleler kurmaya çalışalım;
Sei uno studente? = Sen bir öğrenci misin?
Voglio la pizza stasera = Bu akşam pizza istiyorum.
Prendiamo l’autobus ed andiamo a casa = Otobüse binelim ve eve gidelim.
Non posso andare in autobus, io prendo il taxi = Otobüsle gidemem, ben taksiye bineceğim.
Yukarıdaki örneklerden de gördüğünüz üzere, yalnızca geniş zaman kullanmış olmamıza rağmen çevirilerimizde geniş, şimdiki ve gelecek zaman kullandık. Başta da söylediğimiz gibi, italyanların en çok kullandığı zaman kipi olan bu zaman aslında tam anlamıyla bizdeki karşılığını bulamamakla beraber adı gibi çok geniş bir kullanım alanına sahiptir.
Volete un caffè? = Kahve ister misiniz?
L’insegnante dà tanto compito = Öğretmen çok ödev veriyor.
Devo finire i miei compiti = Ödevlerimi bitirmeliyim.
fate i vostri compiti? = Ödevlerinizi yapıyor musunuz?
Facciamo la colazione insieme? = Kahvaltıyı beraber yapalım mı?
Diciamo di no = Hayır diyoruz
Suoni la porta? Kapıyı çalıyor musun?
Cucina una bistecca = Biftek pişiriyor.
Mangiamo della frutta stasera = Bu akşam biraz meyve yiyelim.
Capisco ma piano piano = Anlıyorum ama yavaş yavaş.
Non capisci italiano = italyanca anlamıyor musun?
Non so come funziona = Nasıl çalışır bilmiyorum.
Vanno al cinema? = Sinemaya mı gidiyorlar?
Andiamo al mare = Denize gidelim.
Vengo dalla Turchia = Türkiye’den geliyorum.
Venite dall’italia? = Italya’dan mı geliyorsunuz?
Preferisci la birra o l’acqua? = Bira mı tercih edersin su mu?
Il vino è buonissimo = Şarap çok lezzetli
Non bevo il vino = Şarap içmiyorum.
Hanno una casa carina = Şirin bir evleri var.
Posso prendere il conto? = Hesabı alabilir miyim?
Pago io / Faccio io = Ben ödüyorum
Cerco un lavoro = Bir iş aryorum
Cerchiamo qualcuno chi sa italiano = italyanca bilen birini arıyoruz.
Sono turco ma = Ben türküm
Sono italiani ma parlano turco = Onlar italyan ama türkçe konuşuyorlar
Üstteki son iki örnekte gördüğünüz gibi, essere fiilinin “ben” ve “onlar” için çekimi her iki durumda da aynı. Peki öznenin kullanılmadığı durumda kimden bahsedildiğini nasıl anlıyoruz? İlk örnekte “sono turco“daki turco tekil olduğu için o ile yazılmış. Bu durumda anlıyoruz ki bu cümlede “essere” birinci tekil şahıs için çekilmiş. İkinci örnekte ise “sono italiani”deki italiano çoğul olduğu için italiani olarak yazılmış. Buradan da fiilimizin üçüncü çoğul şahıs için çekildiğini anlamış oluyoruz.
italyanca presente (geniş zaman) ile ilgili derslerimizin sonuna geldik. Konu sonunda öğrendiklerinizi pekiştirmek için konu sonu testimize katılmanızı rica ederiz. Tüm sorularınız ve merak ettikleriniz ile ilgili bizim ile iletişime geçmekten çekinmeyin.
ilerleyen derslerimizde görümek üzere
Ders – 22
Ders – 20