Euronews'den Farouk Atig, IRIS'ten Pascal Boniface ile Libya'yı konuştu
euronews: Oldukça hassas olan bu durumu daha iyi anlamaya calısmak için, Pascal Boniface ile birlikteyiz. Sayın Boniface Paris’te Stratejik ve Uluslararası Araştırma Kuruluşı IRIS’te yöneticisiniz.
Öncelikle Libya’ya yönelik askeri bir müdahalenin başarıyla sonuçlanma şansı var mıdır?
Boniface: Askeri olarak evet. Fazla zor değil çünkü eğer NATO ülkeleri, Libya güçlerine yönelik bir müdahalede bulunursa, güç dengesi NATO’nun lehine. Ancak asıl zorluk siyasi. Çünkü bu tür bir müdahale eğer BM’nin yeşil ışığını almazsa, eğer tamamen bir Batı hareketi olursa, tamamen NATO girişimi olursa, askeri olarak bir başarı ancak stratejik ve politik olarak bir hata olacaktır. Siyasi başarısı için de BM’den karar çıkartmak gerekir ve Arap Birliği ülkelerinin de bir şekilde bu operasyonda yer almasının sağlanması gerekir.
Libya’da olası bir askeri adımın potansiyel sonuçları ne olabilir? Özellikle de uçuşa yasak bölge oluşturulmasının ardından…
Bir kez daha altını çizeyim. Askeri olarak bir başarı ancak stratejik olarak hata anlamına gelecek Irak ve Afganistan benzeri bir askeri harekatı ayırmak gerekir. Ancak eğer bu tür bir operasyon uluslararası bir onayın ardından ve Arap ülkelerinin katılımıyla gerçekleşirse, o zaman iki senaryoyu öngörebiliriz. Birkaç hava saldırısı Kaddafi’ye halen sadık güçleri dağıtabilir ya da uçuşa yasak bölge oluşturulabilir. Böyle bir yasak bölge bütün problemleri çözmeyecektir belki ama Kaddafi’ye yakın güçlerin işini zorlaştıracaktır.
Batı demokrasileri gerçekten burada manevra kabiliyeti ya da baskı unsurlarına sahip mi?
Elbette burada ana fikir bir konsensus sağlamak ve atılacak adımların bir Batı operasyonu olarak kalmasının önüne geçmek. Arap ülkeleri Libya’da katliamların önüne geçmek için seslerini yükseltebilir. Ve tabi Rusya ve Çin gibi genellikle bu tür operasyonlarda farklı tutum benimseyen ülkeler de Libya’daki durumun insani olarak tamamen dayanılmaz hale gelmesi koşulunda yaklaşımlarını değiştirebilirler.
Son olarak, Libya krizi bölgenin diğer kısmına da daha farklı riskler getirebilir mi? Bir Somali senaryosu mümkün müdür?
Hayır, bunları kıyaslayamayız. Ama şurası bir gerçek ki, Tunus ve Mısır devrimleri Libya’ya göre görece daha barışçıl bir şekilde gerçekleşti. Ama burada bir iç savaştan sözediyoruz. Burada tamamen farklı bir senaryo var, ordu Tunus ve Mısır’daki gibi halkın yanında değil. Bu kez, ordu ya da ordunun önemli bir kısmı iktidara destek veriyor.
Yani Libya’da bir iç savaş yaşanıyor ve tamamen Libya’ya ve Kaddafi’ye özgü gerçeklerden bahsediyoruz.
> Hava sahasını Kaddafi yanlılarına kapatma tartışması