Dünyanın En Fazla Çay İhraç Eden Ülkesi - Forumdas.net
'Bunları biliyormusunuz' forumunda Violet tarafından 2 Nis 2011 tarihinde açılan konu
Benim gibi Türkiye’de çocukluğunu 80’li yıllarda yaşamış bir çok insan için “kaçak çay” sihirli bir kelimedir. ‘Bu kaçak nereden kaçmıştır, neden kaçmıştır’ ve ‘nasıl olmuş da bizim evin mutfağında bitmiştir?’ bir türlü anlayamazsak da, onun evimizde çok önemli bir yeri olduğunu o çocuk aklımızla bile farketmemek mümkün değildir. “Kaçak çay”ın çocukluk anılarımızda bıraktığı bu sihirli etkiden dolayı olmalı, yıllar sonra Sri Lanka’yi ziyaret ederken çok eski bir tanıdığın memleketini ziyaret ediyormuşum hissini yaşadım sık sık. Çünkü Sri Lanka, yani eski adıyla Seylan (Ceylon) hepimizin yakinen tanıdığı ve çocukluğumuzun sihirli arkadaşı “kaçak çay”in memleketi. Dünyanın dört bir yanına çay ithal eden ve dünyanın en meşhur “çay” ülkesi.
Sri Lanka jeografik olarak Hint Okyanusu’nda Hindistan’ın güneyinde yer alan 65,000 km2 büyüklüğünde bir ada (yani Türkiye’nin yaklaşık 12’de 1’i büyüklüğünde). Baş kenti Colombo. Ülke Aralık ile Mart ayı arasında Kuzeybatıdan gelen tropik musonların, Haziran-Ekim arasında da Güneybatı’dan gelen musonların etkisinde. Mevsimler yağışlı ve yağışsız olarak ikiye ayrılıyor. Yıl boyunca neredeyse 9 ay boyunca yağışların etkisinde olan ülke iklimi çay üretimi için biçilmez kaftan. Dolayısıyla Sri Lanka’da yıl boyunca kesintisiz olarak çay üretimi yapılabiliyor.
Sri Lanka, Hindistan ve Çin’den sonra dünyanın en çok çay üreten üçüncü ülkesi. Hindistan ve Çin’in yüzölçümlerine karşı, Sri Lanka’nın küçücük bir ada olduğu gözönünde bulunulursa adanın çay yetiştirme kapasitesinin ne kadar devasa olduğu daha iyi anlaşılıyor. Üretimde üçüncü sırada olmasına rağmen Sri Lanka en çok çay ihrac eden ülkeler sıralamasında birinci sırada geliyor.
Sri Lanka’nin çay bitkisiyle tanışması ilk olarak ülkenin Hollanda egemenliği altında bulunduğu yıllara denk geldiği tahmin edilse de, çay ekiminin organize bir şekilde yapılması ve belgelenmesi İngiliz egemenliği altında bulunduğu dönemde başlıyor. Resmi belgelere göre ilk defa 1867 yılında James Taylor isimli bir İngiliz gemici Sri Lanka’ya gelerek 19 dönümlük bir arazi üzerinde çay ekme denemeleri yapıyor. James Taylor’un deneylerinin başarısı üzerine, Sri Lanka’da yeni bir cığır açılıyor ve çay üretimi ülkenin dört bir yanına yayılıyor. Ve kısa bir süre sonra Sri Lanka çay ülkesi “Seylan” olarak ün salıyor.