﻿ Atıkların Ayrıştırılması
ANASAYFA BLOG Atıkların Ayrıştırılması
Atıkların içeriğinin yapısına göre farklı özellikleri olmakta ve farklı sınıflandırması olmaktadır. Atıkların imha süreci ve geri dönüşüm süreci konusunda sınıfına uygun olarak depolanması ve tesislere taşınması gerekmektedir. Evsel atıkların aralarında bir ayrıştırma yapılması özellikle geri dönüşüm konusunda oldukça önemlidir. Bunun yanında farklı sınıflarda olan Atıkların Ayrıştırılması konusuna ve birbirleri ile aynı alanda depolanmaması ve tesislerde aynı alanda işlenmemesi gerekmektedir. Bu ciddi sorunlara yol aşan durumların önlenmesi konusunda belirli yönetmelikler ile düzenlemeler yapılmıştır. Özellikle atıkların muhteviyatına göre sınıflandırma işlemleri hazırlanan yönetmelikler ile sağlanmaktadır. Bu yönetmeliklerde evsel atıkların, tıbbi atıkların, kimyasal atıkların, tehlikeli atıkların ve endüstriyel atıkların nasıl depolanacağı ve atılma işlemleri ile süreçlerinin nasıl olacağı konusunda yapılması gereken işlemler düzenlenmiştir. Hazırlanan yönetmelikler açısından ve atıkların yapısına göre neden olacağı sonuçlar nedeni ile sınıflarına göre incelenmesinde fayda vardır. Bu aşamada evsel atıkları, Tıbbi atıkları ve tehlikeli atıkları birbirinden farklı şekilde incelemek gerekmektedir. Bu başlıklar altında Atıkların Ayrıştırılması ve depolama alanına taşınması ile buradan tesislere götürülmesi konusunda bilgilendirmelere yer verilecektir. Özellikle depolanma konusunda tıbbi ve tehlikeli atıklarda dikkatli olunması gerekmektedir. Kimyasal özelliği olan bu atıkların birbirlerinden ayrı olarak depolanması oldukça önemlidir. Bu konularda ayrıştırmalara ve taşımalara dikkat edilmesi ve nelere tam olarak dikkat edileceği konusunda bilgilendirmeler yapılmaktadır.
Evsel atıklar, atıklar sınıflandırması içinde en zararsız olarak görülen atıklardır. Bunlarda özellikle tıbbi ve tehlikeli atıklar ile karıştırılmaması durumu önemlidir. Evsel atıklarda toplanma sırasında katı atıklar konusundaki işleyişler ve kurallar uygulanmaktadır. Evsel atıklarda yapılacak ayrıştırmanın en önemli durumu evsel atıkların toplanacağı geçici depolama olan konteynerlere atılması gerekliliğidir. Özellikle siyah renkli çöp torbalarına konularak bu geçici depolama alanlarında bulundurulması ve katı atık yönetmeliğine uygun şekilde buralardan toplanarak bertaraf edilmesi işlemi yapılması gerekmektedir. Atıkların Ayrıştırılması konusunda evsel atıkların içerikleri tıbbi, tehlikeli ve kimyasal olmayan atıklar olmasının sağlanmasıdır. Evler ve işyerlerinde içeriği kimyasal tepkimeye girmeyecek, tıbbi atık statüsünde olmayan ve tehlike saçmayacak şekilde olan atıklar bu sınıfta yer almakta ve ayrıştırılması bu şekilde yapılmaktadır.
Atıkların toplanması ve bertaraf edilmesi süreci içerisinde en fazla dikkat edilecek atık türü tehlikeli atıklar olmaktadır. Bunlar genel olarak kimyasal atıklar, radyoaktif atıklar ve tıbbi atıklarda bu sınıf içerisinde yer almaktadır. Bu atıklar genel olarak bir üretim sonrasında veya kurum çalışmaları sonrasında meydana gelen atıklardır. Bu atıkların geçici toplanması ve bertaraf edilmesi sürecini kapsayacak olarak yönetmelikler bulunmaktadır. Bu yönetmeliklere uygun olarak gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir ve bu durum oldukça önemlidir. Yapılacak depolama işlemlerinde özellikle ayrıştırılması ve depolama alanlarında taşınması oldukça önemlidir. Yapılan düzenlemeler ve yönetmelikler tüm bunları kapsamaktadır. Bu yönetmelikler genel olarak tehlikeli atıkların olası tüm sorunlarının önlenmesi ve bu şekilde bertaraf edilmesinin sağlanması amacı ile düzenlenmektedir. Tüm bu işlemler yönetmeliklere uygun şekilde yapılmalıdır. Bu konulardaki denetimler sık bir şekilde yapılmaktadır ve cezaları oldukça ağırdır. Aynı zamanda insan ve çevre sağlığı konusunda bu konulara dikkat edilmesi önemlidir. Atıkların Ayrıştırılması konusun tehlikeli atıkların ayrıştırılması için özellikle atığın yapısı ve özelliği oldukça önemlidir. Genel olarak kimyasal veya ağır metal olan bu atıklar için kimyasal reaksiyon durumlarına göre bir sınıflandırma yapılmaktadır.
Tehlikeli atıkların hepsini bir alanda depolamak mümkün değildir. Bazı özellikleri nedeni ile birbirleri ile etkileşime girerek yangın ve patlama gibi sonuçlara neden olabilmektedirler. Özellikle kimyasal yangın meydana getirmesi durumları oldukça ciddi sorunlardır. Bunların önlenmesi konusunda tehlikeli atıkların yönetmeliklerde belirtildiği şekilde depolanması ve bertaraf edilmesi gerekmektedir. Tehlikeli olmayan statüdeki kimyasal atıklar evsel atıklar ile işlem görebilmektedir. Ancak bunların katı olanları için bu durum geçerlidir. Sıvı ve tehlikesi olmayan kimyasallar ise kanalizasyon sistemleri kullanılarak uzaklaştırılmaktadır. Tehlikeli atıkların ise kanalizasyon veya evsel atıklar ile işlem yapılması kesinlikle yasaktır. Bu atıkların insan sağlığına ve çevreye zararları olduğu için direkt olarak hava ile temasının da önlenmesi gerekmektedir. Atıkların Ayrıştırılması konusunda tehlikeli atıklar için genel olarak bir ayrıştırma olması yanında kendi içerisinde de yapısına göre ayrıştırmalar olmalıdır.
Bu konuda özellikle dikkat edilecek konular kimyasal özelliği olan tehlikeli atıkların sıvı ile temasında reaksiyon veren statüdeki atıkların ayrılması yönünde olmalıdır. Kimyasal atıklarda patlayıcı özelliklere, alevlenici özelliklere ve oksitleyici özellikler göre ayrım yapılmalıdır. Bunlar yanında zehirli, tahriş edici, kanserojen ve toksik özelliklerine göre de bir ayrışma yapılması gerekmektedir. Bu ayrıştırma güvenli depolama konusunda oldukça önemlidir. Kimyasalların atık haline gelmesi ile özel bir şekilde eğitimli personeller ile taşınması ve sadece bu konuda kullanılan araçlar ile bunun yapılması gerekmektedir. Depolama konusunda bu özelliklere ve sınıflara dikkat edecek bir şekilde hassas davranılması gerekmektedir. Örnek olarak oksitleyici özellikteki maddeler ile yanıcı maddelerin beraber depolanmaması gerekmektedir. Bu gibi konulara dikkat ederek güvenli şekilde depolama işlemleri yapılmalıdır.
Atıkların Ayrıştırılması konusunda tehlikeli atıklar statüsüne girebilecek olan tıbbi atıklarda oldukça önemlidir. Bu atıkların depolanması ve bertaraf edilmesi konusunda geçen süreç içinde bir yönetmelik ile düzenlemeler yapılmıştır. Bu yönetmeliğe tam olarak uygun olacak şekilde sağlık kuruluşları veya eczane ile ecza depoları ve laboratuvarlar gibi yerlerdeki tıbbi atıklara özel olarak dikkat edilmesi gerekmektedir. Diğer tehlikeli atıklardan farklı olarak evsel atıklar ile karışmayacak şekilde bir ayrıştırma ve depolama yapılması ve bu şekilde bertaraf edilmesi gerekmektedir. Bu konularda düzenlenmiş olan yönetmeliklerde atık durumuna gelen tıbbi gereçlerin ve ilaçların toplanması, poşetlenmesi, depolama alanına taşınması, burada bekletilmesi ve bertaraf edilmesi gibi tüm süreçler düzenlenmiştir. Tıbbi atıkların meydana gelmesi sonrasında bu işlem için özel olarak üretilen kalınlığı ve taban dikişi ile rengi ile üzerindeki işaret ve amblemlere kadar yönetmelik tarafından belirtilmiş olan tıbbi atık poşetlerine konulmalıdır. Bunlar delinme, yırtılma ve patlama olmayacak şekilde depolama alanına götürülmelidir. Bu işlemin yapılmasında poşetlerin delinmesine ve yırtılmasına neden olmayacak şekilde keskin kenarları olmayan tekerlekli araçlar kullanılmaktadır. Bu atıklar konusunda eğitimi olan görevliler tarafından bu işlemler yapılmalıdır. İnsan ve çevre sağlığı konusunda oldukça önemli olan bu atıkların toplanması ve depolanması konusunda güvenlik önlemlerinin alınması oldukça önemlidir. Bunların sağlanmasında yönetmeliklere uygunluk oldukça önemlidir.
Atıkların Ayrıştırılması ve güvenli bir şekilde depolanması konusunda bireysel olarak insanlar, işletmeler, kuruluşlar ve kurumlar ile devletin görevlileri sorumluluk sahibidir. Bu dağılımda herkes yasaların verdiği yetkiler ve sorumluluklar ile hareket ederek atıkların zararsız olacak ve geri dönüşüm ile bertaraf edilmesini sağlayacak şekilde hareket etmesi gerekmektedir. Atıkların belirlenmiş olan sınıflarına uygun bir şekilde ayrıştırılması ve bu sınıflara göre düzenlenmiş olan yönetmeliklere uygun bir şekilde güvenli olarak geçici depolanması ve bertaraf edilmesi sağlanmalıdır. Güvenli depolanması konusunda özellikle atık konteynerleri çok fazla ilgi görmektedir. Bunlar atıkların güvenli şekilde depolanması için yönetmeliklere uygun olarak ve ihtiyaçları karşılayacak şekilde üretilmektedir.