Ne demek istiyoruz acaba?
YayınlayanGunay Tuncel Değiştirilmiş 3 yıl önce
... konulu sunumlar: "Ne demek istiyoruz acaba?"— Sunum transkripti:
1 Ne demek istiyoruz acaba?
PEMBE RUJ KULLANACAĞINI ZANNEDERKEN KIRMIZI ACI BİBER KULLANMAK VEYA 6552 SAYILI AF YASASINDAN SONRA BORCA BATIK BİLANÇOLARI DÜZELTELİM Ne demek istiyoruz acaba?
2 Bu başlık ve çalışma niçin yapıldı?
Geçen gün 6552 sayılı af yasası ile ilgili bir seminere gitmiştim. Yanımda oturan arkadaşım, semineri ve sunumları dinledi dinledi , izledi izledi ve şöyle bir söz sarfetti: Desene millet pembe rujla dudak boyamayı düşünürken acı biberle karşılaştı ve pembe ruj yerine kırmızı acı biber kullanacak. Allah Allah, arkadaşım acaba neden bu sözü sarfetti diye düşünmeye başladım. Bu düşüncelerle geçmişe dönmeden bir önceki 6111 sayılı kanunla ve bugünkü 6552 sayılı kanunla getirilen torba-çorba veya af yasasını incelemeye karar verdim.
3 - 2011 yılında sayılı kanunla, özellikle kasa affından sonra işletmelerin bilançolarında, özsermayeyi azaltan bir (kanunen kabul edilmeyen giderler) veya geçmiş yıl zararları rakamı doğdu. Şimdiki 6552 sayılı yasadan yararlanıldığında yine şirketlerin özsermayeleri azalacak ve Türk Ticaret Kanunu hükümleri açısından çook önemli bir durumla karşılaşılacaktır. Nedir bu önemli durum? Şirketlerin sermayesinin karşılıksız kalabilme durumu, borca batıklık hali veya şirketlerin tasfiye zorunluluğu ile karşı karşıya kalabilmesidir. Böyle bir durumda ne yapılmalıdır?
4 ,, TTK MADDE 376- (1) Son yıllık bilançodan, sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının yarısının zarar sebebiyle karşılıksız kaldığı anlaşılırsa, yönetim kurulu, genel kurulu hemen toplantıya çağırır ve bu genel kurula uygun gördüğü iyileştirici önlemleri sunar. (2) Son yıllık bilançoya göre, sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının üçte ikisinin zarar sebebiyle karşılıksız kaldığı anlaşıldığı takdirde, derhâl toplantıya çağrılan genel kurul, sermayenin üçte biri ile yetinme veya sermayenin tamamlanmasına karar vermediği takdirde şirket kendiliğinden sona erer.
5 // Burada bizim diyebileceğimiz (eey işletme sahipleri, durumu öğrenin, af yasasından yararlanmaya çalışırken işinizi sonlandırmayın tavsiyesinde bulunmaktır. TTK Maddeye göre sermayenin karşılıksız kalması veya azalması halinde genel kurul toplantıya çağırılır, önlemler alınır veya şirket sona erer. Alınabilecek önlemler: Sermaye artırımı bazı birimlerin kapatılması veya küçültülmesi, İştiraklerin satışı, Pazarlama sisteminin değiştirilmesi vs. olabilir. Önlemler 378’inci madde uyarınca tehlikelerin erken teşhisi komitesince de zaten daha önceki tarihlerde önerilmiş olabilir. Yukarıdaki düşünülen önlemlerin uygulanabilmesi için, kanunî yedek akçeler dışındaki açık yedek akçelerle de zararın kapanmamış olması ve arta kalan zararın sermaye ile kanunî yedek akçeler toplamının yarısını geçmesi gerekir.
6 // Kanunda, af yasalarından doğan geçmiş yıl zararları tipi göz önüne alınmamıştır. Genel olarak geçmiş yıl zararlarından bahsedilmiştir. Oysa, belki de firma karlı bir firmadır. Gayet iyi çalışan bir firmadır. Ama af yasasından yararlanmak, firmanın bilanço dengelerini bozmaktadır. Özellikle borsaya veya halka açık şirketlerde durum daha da ciddi ve acıklıdır. Diğer yandan, ülkemiz, artık Uluslararası Denetim Standartlarını ve Türkiye Denetim Standartları, Türkiye Muhasebe Standartları, ve Türkiye Finansal Raporlama Standartlarını kabul ve ilan etmiş bir ülkedir.
7 Af yasasından sonra bozulmuş bir bilançonun özsermaye kalemine abartılı bir örnek :
Örneğimiz aşağıdaki gibidir ve görüldüğü üzere kayıtlı sermayenin %30,5 oranındaki kısmı kaybedilmiştir.
8 // Yeni af yasası ile bu bilançodaki özsermaye kalemi daha da bozulacaktır. Yukarıda örneği verilen dengeleri bozulmuş bilançolar bağımsız denetim yapılmasını önler. Böyle bir durumda firmanın, bağımsız denetim sonucunda olumlu rapor alması çok ama çok zordur. Olumlu bir bağımsız denetim raporu olmayınca: TTK açısından genel kurul yapamazsınız Bankalardan kredi alamazsınız Yabancı ortaklar size gelmez. Öyle ise bu olaya bir çözüm bulmak gerekmektedir. Yıllardır bu çözüm konusu gündeme gelmekte ve fakat çözüm mümkün olmamaktadır
9 Ben bir çözüm buldum zannediyorum
Çözüm fikrimi açıklamadan önce bir araştırma yapayım, yeniden değerleme ve enflasyon düzeltmesi konusunu, enflasyonsuz dönemi bir inceleyeyim dedim. Ama şaşırtıcı bazı sonuçlara ulaştığım kanaatine vardım. Vardığım sonuçları paylaşayım da belki bir şekilde devlet yetkililerinin de dikkati çekilmiş olur diye düşündüm. Enflasyon düzeltmesi ve yeniden değerleme konusunu ele aldığımızda, ülkemizin yıllarca ağır bir enflasyon yaşadığını, bununla başa çıkabilmek için yeniden değerleme müessesesinin kurulduğunu, daha sonra özellikle den sonra enflasyonla ciddi bir mücadeleye karar verildiği zaman bir defalık olmak üzere yine çok ciddi bir enflasyon düzeltmesi ile bilançoların düzeltildiğini görüyoruz.
10 2004 enflasyon düzeltmesinden sonra son 10 yıllık enflasyon, toplam olarak ne oldu?
2014 Eylül sonu yeniden değerleme oranı %8,59 2013 yılı yeniden değerleme oranı %3,93 2012 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:419) % 7,80 2011 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:410) % 10,26 2010 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:401) % 7,7 2009 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:392) % 2,2 2008 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:388) % 12 2007 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:377) % 7.2 2006 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:363) % 7.8 2005 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:353) % 9.8 2004 yılı yeniden değerleme oranı (VUK genel tebliği No:341) % 11.2
11 Yeniden değerleme oranları toplamı ne kadardır?
Yeniden değerleme oranlarını yıllar itibariyle geometrik dizi artış etkisini bir tarafa bırakarak topladığımızda dahi %88,48 gibi bir orana ulaşıyoruz. Öyle ise bir de yıllar itibariyle tüfe ve tefe enflasyonlarını görelim.
12 Tüketici ve üretici fiyat endeksi rakamları
Tüketici Fiyatları Endeks Rakamları (2003=100) Üretici fiyat endeks rakamları 2003 94,77 96,99 2004 104,81 107,17 2005 114,49 118,64 2006 123,57 124,70 2007 135,84 136,39 2008 146,94 145,18 2009 160,90 156.65 2010 174,07 166,52 2011 182,60 184,51 2012 201,98 205,05 2013 216,74 208,90 2014 243,74 Ekim ayı 237,79
13 Fiyat artış oranları ne kadar olmuştur?
Endeksin ilk tesbitinden 2014 yılının Ekim sonuna kadar acaba enflasyon ne olmuştur. Her iki tabloya göre son enflasyon düzeltmesi olan 2004 yılını esas olarak tüketici ve üretici fiyat enflasyonlarını bulalım. Tüketici fiyat enflasyonu : Aşağıdaki formülle bunu bulabiliriz. 243,74/104,81= % 232,55 ARTIŞ OLMUŞTUR. Üretici Fiyat enflasyonunu da bulalım. 237,79/107,17 = %221,88 ARTIŞ
14 Bu rakamlara bakınca VUK 298 maddesi akla geliyor.
Mükerrer Madde 298 in ilgili kısmı aşağıdaki gibidir. Kapsam (5024 Sayılı Kanunun 2'inci maddesiyle değişen Madde: Yürürlük; )A) Malî tablolarda yer alan parasal olmayan kıymetler aşağıdaki hükümlere göre enflasyon düzeltmesine tâbi tutulur. 1. Kazançlarını bilanço esasına göre tespit eden gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri fiyat endeksindeki artışın, içinde bulunulan dönem dahil son üç hesap döneminde %100'den ve içinde bulunulan hesap döneminde % 10'dan fazla olması halinde malî tablolarını enflasyon düzeltmesine tâbi tutarlar. Enflasyon düzeltmesi uygulaması, her iki şartın birlikte gerçekleşmemesi halinde sona erer. Bakanlar Kurulu; bu maddede yer alan % 100 oranını % 35'e kadar indirmeye veya tekrar kanunî seviyesine kadar yükseltmeye, % 10 oranını ise % 25'e kadar çıkarmaya veya tekrar kanunî seviyesine kadar indirmeye yetkilidir
15 Yavaş yavaş çözüm fikrine yaklaşıyoruz
10 YILLIK ENFLASYONSUZLUK DÖNEMİ SONUCU: İlk ve son defa yapılan enflasyon düzeltmesinden sonra geçen 10 yılda enflasyon kontrol altına alınmış ve Vergi Usul Kanunun mükerrer 298 inci maddesinde belirtilen enflasyon düzeltmesi yapılabilmesi için gerekli olan her iki şart birden gerçekleşmemiştir. Ancak, enflasyon düzeltmesi yapıldıktan sonraki 10 yıllık gelişmeye baktığımızda Tüketici fiyatları ile enflasyonun %232,55, üretici fiyatları ile enflasyonun ise %221,88 olduğu açıkça görülmektedir. Bu şekildeki rakamlar neyi gösteriyor biliyor musunuz? Gayet tabii ki biliyorsunuz. İşletmelerin bilançoları yine gerçeği göstermemektedir.
16 Af yasaları da bu bilanço gerçeğine tuz biber ekmiştir.
Şimdi enflasyon düzeltmesi ile ilgili vergi usul kanunu 298. Maddeyi hatırlayalım. Bakanlar kurulu isterse enflasyon düzeltmesi için oranı %35 e kadar indirmeye yetkilidir. Demek ki, Bakanlar kurulu isterse enflasyon düzeltmesi kararı alabilir. İstenirse VUK’na eklenecek bir geçici madde ile sadece 2014 yılı için yeniden değerleme yaptırabilir ve yeniden değerlemeden doğan fonların ve 6552 sayılı af yasasından doğan kanunen kabul edilmeyen giderlere ve geçmiş yıl zararlarına mahsup edilerek bilanço düzeltmesinin sağlanması ve kalan fon varsa sermayeye eklenmesi şartı konularak çözümü düşünülebilir.
17 ÇÖZÜM ÇÖZÜM: Yukarıda belirtildiği şekilde bir defalık yeniden değerleme (enflasyon düzeltmesi değil) yapıldığı takdirde şirketlerde bir yeniden değerleme fonu doğacaktır. Doğan yeniden değerleme fonu ile özsermaye kalemi altındaki aftan yararlanmadan doğan KANUNEN KABUL EDİLMEYEN GİDERLER VEYA GEÇMİŞ YIL ZARARLARI İLE karşılaştırılır ve kalan miktar sermayeye ilave edilir.
18 Çözüm sonucu ne olur? Bu şekilde
Sabit kıymetler bugünkü değere gelecektir. Bilançolardaki kanunen kabul edilmeyen giderlerden doğan geçmiş yıl zararları ortadan kalkacaktır. Bilançolar Uluslararası IFRS VE Türkiye TFRS standartlarına uygun olacaktır. Düzeltmeden sonra kalan miktar sermayeye eklenecektir. Fiktif olarak şirketlerin borca batık durumda olmasının önüne geçilmiş olacaktır. Bu düzenlemenin özellikle 2014 bilançosunu kapsayacak şekilde yapılması yukarıda da bahsettiğimiz gibi gerek bilançoların düzeltmesi ve gerekse Uluslar arası ve yurtiçi denetim standartları açısından çok önemlidir.
19 Beni sabırla dinlediğiniz için teşekkürler ederim.
Cevdet Akçakoca Bağımsız Denetçi Yeminli Mali Müşavir
"Ne demek istiyoruz acaba?" indir ppt