Türkmen-amerikan diplomatik gatnaşyklarynyň ıola goıulmagynyň 25 ıylygy mynasybetli iki ıurduň sazandalary çykyş etdiler
Tamara GLAZUNOWA, surata düşüren İuriı ŞKURIN / 17.03.2017 / Medeniıet
Türkmenistanyň Magtymguly adyndaky sazly-drama teatrynda Türkmenistanyň Medeniıet ministrliginiň we ABŞ-nyň Türkmenistandaky Ilçihanasynyň guran konserti boldy. Aşgabatly saz muşdaklarynyň öňünde Döwlet simfoniki orkestri we “Amerikan owazlary” guramasyndan şu şanly sene mynasybetli ıurdumyza ıörüte gelen sazandalaryň üçüsi çykyş etdiler.
Amerikaly sazandalaryň ıurdumyzda bolmagynyň maksatnamasy Mukamlar Köşgünde bolan dabara bilen başlandy, onda ABŞ-nyň diplomatik wekilhanasynyň adyndan Döwlet simfoniki orkestrine saz gurallary gowşuryldy.
“Amerikan owazlary” guramasynyň ıerine ıetiriji direktory, medeni alyş-çalyşda täzeçilikli işi üçin ABŞ-nyň milli baıragynyň eıesi, halkara jaz festiwalarynyň guramaçysy, pianinoçy Jon Fergıuson älem ıüzünde konsertler bilen çykyş edıär we ıaňy sunagt ulgamyna girişen ıaş sazandaralara öz ussatlygyny öwredıär. Ol Aşgabatda Daňatar Öwezow adyndaky Türkmen döwlet ıörüteleşdirilen sazçylyk mekdebiniň okuwçylaryna pianino boıunça ussatlyk sapagyny geçdi.
Toparyň beıleki bir agzasy-dirižıor, mugallym we ıazyjy Makl Lewanski. Ol dirižıor hökmünde ilkinji gezek 13 ıaşynda öz döreden kompozisiıasy bilen çykyş edipdi. Zehinli ıetginjek 16 ıaynda Sankt-Peterburg konserwatoriıasyna okuwa girdi. Häzirki wagtda ol De Pol Uniwersitetiniň saz gurallary ansamblynyň professorydyr. Makl Lewanski pursatdan peıdalanyp, geljekki dirižıorlar bilen hünar syrlaryny paılaşdy.
Toparyň üçünji agzasy-Bonni Uaıtiň. İaşlygyna garamazdan ol eııäm San-Diıegodaky Kaliforniıa uniwersitetiniň ylymlaryň doktory adyny göterıär. Häzirki wagtda bu zenan Waşington ştatyndaky Uniwersitetiň perkussiıa bölümine ıolbaşçylyk edıär.Ol ıörüteleşdirilen sazçylyk mekdebiniň urulyp çalynıan saz gurallary hünäri boıunça okaıanlar bilen sapak geçdi. Onuň ussatlar sapagy gaty üıtgeşik başlandy: Bonni taıajyklar bilen depe urıar, okuwçylar bolsa, adaty agaç oturgyçlara. Olaryň sesi dürli çyksa-da, Bonni okuwçylaryň çalt, ıeňil we keıpihon dep kakmagyny gazanmaga çalyşıar.
Türkmenistanda bolmagynyň çäklerinde amerikaly myhmanlar Milli konserwatoriıanyň ıanyndaky ıörüte sazçylyk mekdep-internatynda-da ussatlar sapagyny geçenlerinde ıaşajyk sazandalaryň hem dilini tapmagyň hötdesinden geldiler.
Ussatlar sapagyny bermekden daşgary amerikaly sazandalar Döwlet simfoniki orkestriň sazandarlary bilen taııarlyk geçip, bilelikdäki çykyşa taııarlandylar.
Baıramçylyk konsertiniň başynda Jorj Gerşwiniň “Mawy rapsodiıasy” ıerine ıetirildi, onda amerikaly kompozitoryň jaz bilen nusgawy saz äheňleri utgaşdyrylypdyr.
Saz agşamynda Alan Howhanesiň “İapon fleıtalaryndaky fantaziıa”, Awgust Rid Tomasyň “Reweri”, Jenifer Hiçtonuň “Ritmli fanfarlar” eserleri ıerine ıetirildi. Konsertde iki halkyň dürli öwüşgünli saz däplerini görkezıän sazlar çalyndy. “İapon fleıtalaryndaky fantaziıasynyň” yzysüre ıumşakdan sypaıy Aman Agajykowyň “Ruhy täzeleniş” eseri ıaňlandy. Ondan soňra Daňatar Hydyrowyň “Elwan güller” eseri ıerine ıetirildi. Nury Halmämmedowyň “Türkmenistan” simfoniki şekilleri” eseri gündogar tematikasynya sazlaşykly utgaşdy.
Konser Leonard Bernştaınyň “Weıtsaıd kyssasy” mıuziklinden “Mambo” sazy bilen tamamlandy. Tomaşaçylar ABŞ-ly myhmanlara we Döwlet simfoniki orkestriniň sazandalaryna ör turup el çarpdylar.
-Biz Resul Gylyjowyň ıolbaşçylygyndaky orkestriň sazandalarynyň zähmetsöıerligine we zehinine haıran galıarys,-diıip Bonni Uaıtiň bilelikdäki işden galan täsirleri barada gürrüň berdi.--Adatça orkestrantlar eser bilen tanşyp, onuň aıratynlykaryny duıar ıaly notalar öňünden ugradylıar. İöne poçtadaky säwlikler sebäpli notalar konsertiň öň ıany geldi. Sazandalar amerikaly kompozitorlaryň eserlerini iş wagty özleşdrmeli boldylar, olar bu işe aňryıany bilen hötde geldiler. Türkmen kärdeşlerimiz bar zady başarıan ıaly bolup dur. Biz olaryň ajaıyp döredijiligine uly sarpa goııarys. Men Türkmenistana gelip görenligime we siziň ıurduňyzyň baı medeniıeti we däpleri bilen tanşanyma begenıärin.
26.06.2017 • Medeniıet hepdeligi: bäşinji gün
25.06.2017 • Aşgabatda V Aziada bagyşlanan operanyň ilkinji görkezilişi şowly geçdi
25.06.2017 • Medeniıet hepdeligi: dördünji gün
24.06.2017 • Çeperçilik muzeıindäki sergi goralyp saklanylıan zatlar bilen tanyşdyrıar
24.06.2017 • Dowamatlylyk Medeniıet hepdeliginiň üçinji gününiň esasy meselesi boldy 24.06.2017 • İurdumyzyň Baş muzeıi öz gymmatlyklary baradaky täze neşir bilen tanyşdyrdy