Tanıma ve Tenfiz Ne Demektir? | AYTAÇ YAVUZ
post-template-default,single,single-post,postid-18010,single-format-standard,eltd-core-1.0,audrey-ver-1.0,eltd-smooth-scroll,eltd-smooth-page-transitions,eltd-mimic-ajax,eltd-grid-1200,eltd-blog-installed,eltd-default-style,eltd-fade-push-text-right,eltd-header-standard,eltd-no-behavior,eltd-default-mobile-header,eltd-sticky-up-mobile-header,eltd-menu-item-first-level-bg-color,eltd-dropdown-default,eltd-,eltd-fullscreen-search eltd-search-fade,eltd-side-area-uncovered-from-content,wpb-js-composer js-comp-ver-5.2,vc_responsive
Tanıma ve tenfiz ne demektir? sorusunun yanıtını örnekle açıklayalım istedik. bu şekilde daha net bilgiler vermiş olduğumuz düşünüyorum.
Diyelim ki Fransa’da yaşayan bir Türksünüz ve o ülkede boşandınız. Ancak Türkiye’de halen evli görünüyorsunuz.
Fransa’da yaşayan bir türk vatandaşı boşanma davasını ister Fransa’da isterse Türkiye’de açabiliyor. Ancak Fransa’da davayı açtığında tarafların her ikisinin de türk olması durumunda Türkiye Cumhuriyetinin kuralları geçerli olacaktır. Fakat çiftlerden birisi Türk diğeri ise Fransız vatandaşıysa bu durumda Mahkeme Fransız yasalarını uygular. Dolayısıyla o ülkenin vermiş olduğu bir boşanma kararının d Türkiye’de maalesef bir geçerliliği yoktur. Eğer ki çiftler bu kararın Türkiye’de de geçerli olmasını istiyorsa bu durumda tanıma ve tenfiz davası açması gerekir. Bu tür bir davanın açılması halinde ise incelenecek husus davanın Türk kurallarına uygun olup olmadığı konusunda olacaktır. Eğer ki boşanmada Fransa yasaları uygulanmışsa bu durumda Türk kamu düzenini ne şekilde ilgilendirmiş olduğu kontrol edilir.
Fransa’da alınan bir boşanma davasının bizim ülkemizde de yeniden açılması gerekiyor. Ancak bu şekilde sonuç değişecektir. Verilecek olan hükmün niteliği açılacak olan dava tanıma davası veya tenfiz davası şeklinde olmalıdır. Burada tanıma ve tenfiz konusunda şunu belirtebiliriz ki icra yeteneğin olmayan hukuksal durumlarda verilecek karar tanıma davasıyla kabul görecektir. ancak icra idilebilir davalar ise tenfiz davası şeklinde değerlendirilir.
Mesela Fransa’da gerçekleşmiş olan bir boşanmanın Türkiye’de tanıma davasıyla birlikte hüküm doğuracakken verilen bir nafaka kararı tenfiz davası sonucunda hüküm bulacaktır.
Yukarıda Fransa hukuk sistemine göre bir örnek verildi. Ancak bu durumu daha da açık bir hale dönüştürebilmek için tanıma ve tenfiz’i ayrı ayrı inceleyelim.
Alınan bir kararın ülkeden başka bir ülkedeki mahkeme hükmünün zorla icra etkisini göstermesi şeklinde tanımlanır. Tenfiz davasını açabilmek için önce tanıma davasın şartlarından başka iki şartın daha aranması sağlanır. Bunlar ise şu şekildedir;
Karşılıklılık İlkesi: Eğer ki iki ülke arasında boşanma davalarıyla ilgili bir anlaşma veya anlama olmamı olsa bile fiilen tenfize dair bir uygulama söz konusuysa ya da yabancı ülke yasalarında ilamlarının tenfizine usulen bir hüküm mevcut ise yabancı mahkeme ilamı
Savunma Hakkına Uyulmuş Olması: O yer kanunları uyarınca, kendisine karşı tenfiz istenen kişinin hükmü veren mahkemeye usulüne uygun bir şekilde çağrılmamış veya o mahkemede temsil edilmemiş yahut bu kanunlara aykırı bir şekilde gıyapta hüküm verilmiş ve bu kişinin yukarıdaki hususlardan birine dayanarak tenfiz istemine karşı Türk Mahkemesine itiraz etmemiş olması gereklidir.
Tanıma başka bir ülkede alınan boşanma kararının hükmünün kesin olarak bizim ülkemizin de kabul etmesi demektir. Tanıma davasının açılması için şu şartlar gereklidir.
Yabancı mahkeme tarafından verilmiş olan bir ilamın olması gerekir.
Davanın şeklinin kesinleşmiş olması
Hukuk davalarına ilişkin olması
Yabancı İlamın Türk Mahkemelerinin Münhasır Yetkisine Girmeyen Bir Konuda Verilmiş Olması Gerekir.
Dava Konusu Yabancı İlamın Türk Kamu Düzenine Açıkça Aykırı Olmaması Gerekir.
Yabancı İlamın Kanunlar İhtilafı Kurallarına Uygun Olması Gerekir.
Yukarıdaki örnekten de anlaşılacağı gibi Fransa mahkemesi tarafından verilmiş olan bir boşanma kararı Türk mahkemelerinde tanıma ve tenfiz davası açılmadan geçerli sayılmayacaktır. Dolayısıyla böyle durumda Fransa’da boşanma gerçekleşmiş olsa da Türkiye’de boşanma halen gerçekleşmemiş olacaktır.Bunun içinde burada yeniden bir dava açılması gerekli olacaktır.
davaMahkemeTanımaTanıma ve Tenfiz Ne Demektir?TenfizYurtdışında