Prematüre Bebek Bakımı Nasıl Yapılır? - Gullbabici - Hayata Dair Herşey
Doğması gereken zamandan daha önce dünyaya gelmiş bebeklere prematüre bebek diyoruz. Anne karnındaki gelişimini tamamlayabilmesi 40 haftalık bir zamana ihtiyaç vardır. Bu süreden önce dünyaya gelen bebekler gelişim sürecini tamamlayamadıklarından dolayı, organları tam olarak gelişemediğinden daha küçük olurlar. Bu yüzden prematüre bebeklerinizin bakımına çok daha fazla dikkat etmeniz gerekir.
Erken dünyaya gelen bebeklerinizi daha kucağınıza alamadan, özel küvezler de gelişimini tamamlaması için bakıma alınır. Anne ve babalar için endişeli bekleyişler başlar. Bu durum aileyi ne kadar yıpratsa da uzman ve tam teşkilatlı bir hastanede doğumun gerçekleşmesiyle, prematüre bebekleri sorunsuz bir şekilde gelişimini tamamlar. Taburcu günü geldiğinde anne ve babalar doktorlar tarafından bilgilendirilmelidir.
Bebeğiniz taburcu olduktan sonra
Bebeğiniz hastaneden taburcu olduktan kısa bir süre sonra onu doktorunuza ilk kontrolüne götürmeniz gerekir. Doktorunuz bebeğinizin kilo alımını kontrol edecek, anne sütünün yetip yetmediğini, mama takviyesi gerekip gerekmeyeceği konusunda yardımcı olacaktır. Uzun süre yoğun bakımda yatan bebeklerin anneleri eğer düzenli olarak sütlerini sağmazlarsa sütleri kesilebilir. Bu gibi durumlarda prematürelere özel mamalardan yararlanabilirsiniz. Anne sütünüzü zenginleştirecek özel kalori ve protein içeriği tozlardan kullanabilirsiniz.
Doktorunuzla bebeğinizi besleme konusunda konuşun. Doktorunuzun vitamin konusunda önerileri olabilir. Vitaminler genellikle prematüre bebeklere büyüme ve sağlıklı kalmalarına yardımcı olması için verilir. Bebeğinizin aynı zamanda ekstra demire ihtiyacı olabilir. Genellikle 1 aydan sonra koruyucu dozda demir takviyesine başlamanız gerekli olacaktır.
Özellikle ilk 2 yıl bebeğiniz, zamanında doğmuş bir bebekle aynı büyüme hızına sahip olmayabilir. Prematüre bebekler genellikle bu zaman süresince daha küçük olurlar. Çok küçük doğanlar 2 yaşından sonra bile yaşıtlarıyla aynı olamayabilirler. Bazıları ise çok kısa bir zamanda hızla gelişerek normal zamanında doğan yaşıtlarına ilk 6 ayda bile yetişebilirler. Bebeğinizin büyüme kayıtlarını tutmak için doktorunuz prematüre bebekler için hazırlanmış özel büyüme tabloları kullanır. Doktorunuz aynı zamanda başka şeyler de bilmek isteyecektir mesela bebeğinizin ne kadar aktif olduğu, ilk ne zaman oturduğu ve ilk ne zaman emeklediği gibi. Bu bilgilerle doktorunuz bebeğinizin gelişim sürecini kontrol edecektir.
Prematüre bebeklerin besin ihtiyaçları zamanında doğmuş bebeklerinkinden biraz daha fazladır. Büyümeyi yakalayabilmek için aldıkları enerji doğru hesaplanmalı, beslenmesi ona göre düzenlenmesi gerekir. Genel durumu düzelip, solunum sorunları çözümlenince emme, yutma ve öğürme refleksleri kontrol edilerek biberonla beslenmeye başlanabilir. Biberonla beslenme işlemi, bebeğinizi fazla yormadan yapmalısınız. 30 dakikanın üzerinde bir süre gerçekleşirse, mamanın geri kalanı beslenme sondasıyla tamamlanmalıdır. Bebeğinizin taburcu olabilmesi için biberonla 3'er saat aralıklarla beslenebilir duruma gelmesi gerekir. Emme, yutma, nefes alma koordinasyonlu refleks 33. gestasyon haftasından sonra geliştiği için daha önceki haftalarda bebekler sondayla beslenmelidir.
Bebeğin ilk dönemlerinde ki bakımının büyük ölçüde tıbbi personele bağımlı olsa da, anne sütünün verilmesi anne ve bebeğin duygusal ihtiyaçları açısından büyük faydalar sağlamaktadır. Anne sütüyle beslenme şekli gerek emzirerek gerek biberonla ya da sondayla beslenme şeklinde olur. Her zaman söylediğimiz gibi anne sütünün önemi asla tartışılamayacak bir konudur. Hastanede yatış süresi boyunca anneden süt pompasıyla sütleri toplanarak bebeğinizin beslenmesi sağlanır. Bu işlemi taburcu olduktan sonrada evde kendinizde yapılması gereken kurallar çerçevesinde hazırlayabilirsiniz. Bu konuda doktorunuz size yeterli bilgiyi verecektir.
Başlangıçta çoğu prematüre bebek günde 8 ya da 10 kez beslenmeye ihtiyaç duyar. İlk haftalarda beslenme saatleri arasında 2- 3 saatten fazla beklememekte fayda var. Çünkü bebeğiniz sıvı kaybedebilir veya kan şekeri düşebilir. Günlük 5- 7 ıslak bebek bezi bebeğinizin yeterli anne sütü ya da mamayı aldığını gösterir. Prematüre bebekler beslenmeden sonra sık sık kusabilirler. Eğer bebeğiniz çok fazla kusarsa yeterince kilo alamayabilir. Bu durum aşırı şekilde gerçekleşiyorsa, gelişmesini engelleyebilir. Bu konuda mutlaka doktorunuza danışmalısınız.
Evde Anne Sütünün Saklanması
Süt pompasıyla anneden alınan sütleri bebeğinizin gelişimi için kesilmeden vermeye devam etmelisiniz. Prematüre bebekleriniz henüz emme konusunda becerilere sahip olamadıkları ve yorulma ihtimallerine karşılık biberonla beslenebiliyorsa evde kendiniz sağlamalısınız. Süt pompasıyla alınan anne sütünün tazeliğini koruması gerekir. Derin dondurucuda 6 aya kadar, buzlukta 1 aya kadar, buzdolabı rafında 24 Saat'e kadar ve oda sıcaklığında 8 saat e kadar saklanabilir. Anne sütünü ısıtarak vermemelisiniz. Bebeğinizi beslemeden 1- 2 saat önce oda sıcaklığında bekleterek veya benmari usulü ılıtarak verebilirsiniz.
Prematüre bebekler normal doğan bebeklere göre daha fazla saatlerini uykuda geçirseler de daha sık uyanırlar. Özellikle beslenmeye ayrılan süre ne kadar çok uzarsa, bebeğiniz o kadar yorulacaktır. Ve bu yüzden uykuya daha fazla meyilli olacaklardır. Beslenmeye ayrılan süreye dikkat etmeli ve uyku düzenleri iyi ayarlanmalıdır. Büyüme hormonu uykudayken salgılanır. Bu nedenle bebeğiniz uyurken çok dikkatli davranmanız gerekir. Onun gelişime daha çok ihtiyacı olduğunu unutmayın. Bebeğiniz uyurken oda lambasının ayarlanır olması, bebeğinizin gece ve gündüzü ayırt etmesinde faydalı olacaktır. Bebeğin ev ortamına uyum sağlaması, geceleri uyuması gerektiğini ve gündüzleri daha aktif olabileceğini anlamasına yardımcı olur.
Bütün yeni doğanların olduğu gibi prematüre bebeklerinin de cildi hassas ve narindir. Özellikle prematürelerde kulak gibi kıkırdak dokuların olduğu bölümler olgunlaşmadığı için sağ, sol yan yatırıldığında uzun süre pozisyon değiştirilmemesine bağlı olarak kulaklarda yapışkanlıklar, nekrozlar oluşabilir. Yine aynı şekilde yatırma pozisyonlarından dolayı baş bölgesinde düzleşmeler görülebilir. Bu nedenle sık sık pozisyonu değiştirmelisiniz. Hassas bölgelerine havlu, pet gibi malzemelerle destekleyebilirsiniz.
Gözlerde yapışkanlıklar, çapaklanmalar ve akıntılar görülebilir. Bu durumda doktorunuza danışmalısınız. Göz bakımını steril su ile yapabilirsiniz. Bir göze kullandığınız gazlı bezi diğer gözde kullanmayınız, çünkü herhangi bir enfeksiyon söz konusu ise diğerine bulaştırabilirsiniz. Eğer ki; gözlerde ödem, kızarıklık ve sarımtırak akıntı varsa bu enfeksiyon olduğuna işarettir.
Ağız bakımında yine steril su kullanabilirsiniz. Bebeğinizin damaklarda, dil üstünde beyaz partiküller olup olmadığına dikkat ediniz. Böyle bir durumda serçe parmağınıza gazlı bez sarıp pamukçuk olan bölgeyi steril su ile kazıma tarzında temizlemeniz gerekebilir. Endişe duyduğunuz durumalar da doktorunuza başvurmaktan çekinmeyin.
« Prematüre doğan bebeklerin yaşama şansı arttı | - »