Hiperprolaktinemi - Prof. Dr. Faruk Buyru
Prolaktin, vücudumuzda hormon salgılayan ve hormon salınımını düzenleyen hipofiz bezinden salgılanmaktadır. Prolaktin hormonun en önemli işlevi emzirme döneminde süt oluşumunu sağlamaktır. Hiperprolaktinemi bu hormonun aşırı salgılanması anlamına gelmektedir. Prolaktin hormonun normol değeri 10-25 ng/ml dir. Bu seviyenin üzerinde hiperprolaktinemiden bahsedilir. Normalin altındaki değerler de üreme fonksiyonunda bozulmaya neden olabilir.
Hiperprolaktinemi bazı psikiyatrik hatalıkların tedavisinde kullanılan ilaçlar esnasında görülebilmektedir. Özellikle serotonin geri alım inhbitörü ihtiva eden depresyon ilaçlarının kullanımı prolaktin salınımını arttırmaktadır.
Troid bezinin az çalışması ve böbrek yetersizliğinde de prolaktin düzeyi yükselmektedir. Gebelik ve emzirme döneminde fizyolojik olarak prolaktin salgısı artar.
8 saatlik gece uykusu sonrası, stressiz bir dönemde sabah aç karnına kanda prolaktin ölçümü yapılmalıdır. Uykusuzluk, stres, cinsel ilişki ve tokluk yanıltıcı bir şekilde kan prolaktin seviyesini yükselterek tanıda karışıklığa yol açabilmektedir. Yüksek prolaktin seviyelerinde hipofiz bezinde bir adenom olasılığını ekarte etmek için sella turcica grafisi ve MR da istenebilmektedir. Hipotroidizmde hiperprolaktinemi olabileceğinden troid hormonları da mutlaka değerlendirilmelidir.
İlaçlara bağlı olarak gelişen hiperprolaktinemide hastalığın durumuna göre ilaçlara ara verilebilir veya hiperprolaktinemi yapmayacak ilaçlara geçilir. Troid bezinin yetersiz çalışması saptanmışsa tiroid ilaçları kullanılır.
Prolaktin yüksekliği tek başına kısırlık nedeni olabileceğinden ilaç tedavisi mutlaka başlanmalıdır. Gebelik isteği olmayan hastalarda da tedavi yapılmalıdır. Uzun süre kan prolaktin düzeyi yüksek seyredenlerde kemik erimesi ve cinsel isteksizlik görülebilir. Prolaktin yüksekliği erkeklerde de cinsel isteksizlik ve ksırlık nedeni olabilir.
Folik Asit Polikistik Over Sendromu