Şili Nerede? Gezi Rehberi - Gezilecek En Güzel Yerler 2020
Şili Gezilecek Yerler & Gezi Rehberi
Güney Amerika Şili Gezilecek Yerler & Gezi Rehberi
Şili, Güney Amerika’nın Büyük Okyanus kıyısı boyunca uzanan, sanki Arjantinliler Pasifik Okyanusu’na girmesinler diye önlerine set şeklinde kurulmuş bir ülkeye benziyor. Türkiye’den tam 15 bin km. uzakta, dünyaya sırtını dönmüş, And Dağlarının tam ortasından geçtiği, 4.300 km’lik, uzun ince bir ülkeyim gidiyorum gündüz ge… bi dakika konuyu dağıtmayalım.
Ya da dağıtalım birkaç dakika. Tüm Şili halkı için Aşık Veysel’den gelsin.
Şili öyle bir ülke ki kuzey – güney arasındaki mesafesi dünyada en uzun olan, ama doğu batı arası arabayla 2 saat bile sürmeyen bir yer. Ülkede iller arasında hiç saat farkı olmuyor. Yani şöyle düşünün ramazanda bütün ülke iftarını hemen hemen aynı anda açıyor. Tertemiz mis gibi. Köydeki akrabalarla önce siz açtınız, önce biz yedik muhabbeti hiç yok.
Ama şöyle bir handikapı var ki sahil şeridinde oturuyorum diye kimseye hava atamazsınız. Sevgilinize “Hadi sahil boyunca şöyle bir yürüyüp dönelim” deseniz… İşiniz zor.. Güzel ülke Şili vesselam.
Şili’nin kıta geneline göre eğitim seviyesi ve ekonomik durumu daha iyi durumda. Refah seviyesi yüksek, ticari yatırımları destekleyen ve yaşanabilir bir yer. Özellikle Patagonya bölgesindeki muhteşem doğası ile Şili gezilip görülmeyi hak eden ülkelerden biri. Şili’nin gezilecek yerlerine geçmeden önce ülkeyi kısa kısa başlıklarla tanıyalım.
Şili Nerede? Şili’ye Nasıl Gidilir ?
Güney Amerika’da bulunan ülke, kıtanın Büyük Okyanus tarafında kıyı boyunca uzanmaktadır. Komşuları; Arjantin, Bolivya ve Peru.
Türkiye’den Şili’nin başkenti Santiago’ya, direkt olmasa bile (2020) aktarmalı olarak giden birçok uçak seferi mevcut. Avrupa’da birkaç noktadan ya da Sao Paulo, Buenos Aires, Bogota gibi Güney Amerika şehirlerinden aktarma yapan seferler var. Başkent Santiago’da bulunan Comodoro Arturo Merino Benitez Uluslararası Havalimanı şehir merkezinden yaklaşık 20 km. kadar uzakta bulunuyor. Halihazırda Güney Amerika gezisinde iseniz Arjantin, Bolivya ya da Peru’dan kara yolu ile çok kolay şekilde Şili’ye geçiş yapabilirsiniz.
Şili’de Yaşayan Türkler ve Müslümanlar
Güney Amerika’da en fazla Türk esnafla burada karşılaştık. Resmi rakamlar nedir bilmiyoruz ama sanırız ülkede binden fazla yaşayan Türk bulunuyor. Hatta başkent Santiago’da Ülker firmasının bayisi vardı. Vardı diyoruz çünkü sahibi “İşleri pek yolunda değil” diyordu ve sonradan öğrendik ki dükkanı kapanmış. Şilililerin (Bu nasıl bir kelimedir arkadaş) damak tadı pek uymamış bizim bisküvilere. Şu an yerinde yine Türklere ait bir oyuncakçı dükkanı var (2019). Uğramak isterseniz başkent Santiago’nun merkezinde bulunan San Diego Caddesi üzerinde. Alışveriş dükkanlarıyla dolu olan bu cadde de başka Türk esnaflar da var.
Şili’de 50 bin civarında Müslüman göçmen yaşıyor. Lübnan ve Filistin vatandaşı sayısı oldukça yüksek. Ülke genelinde birkaç tane cami ve mescit var. Bunların en büyüğü ise başkent Santiago’da bulunan Es Selam Mescidi (Mezquita As-Salam).
Santiago şehir merkezinin tam göbeğinde, Plaza de Armas meydanının olduğu yerde bir de HALAL FOOD isminde, menüsünde Türk yemekleri de olan bir helal yemek restoranı var. Türk esnaflarının da sık sık uğradığı bir mekan.
And Dağları boyunca yılan gibi uzanan Şili, kuzeyden güneye tezatlıklarla dolu çok farklı iklim özelliklerine sahip. Kuzey ucu tamamen çöl iklimine teslim olmuşken, en güney ucunda kutup iklimi ve dondurucu soğuklar vardır. Başkent Santiago bölgesinde Akdeniz iklimi hakimken adalarında ise tropikal iklim etkileri vardır. Şili’de gezeceğiniz bölgeye göre gideceğiniz tarihleri iyi seçmeniz önemli. Güney Yarımküre’de bulunduğu için bu ülkede mevsimlerin Türkiye’ye göre tam tersi olduğunu unutmayın.
Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları olarak Şili’de 90 gün süreyle vizeden muaf durumdayız.
2020 yılı itibariyle 18 milyon kişinin yaşadığı Şili’de bu nüfusun yaklaşık 7 milyonu başkent Santiago de Chile’de ikamet etmektedir. Santiago ülkenin her açıdan merkezi konumunda, hatta konum olarak bile tam ortada bulunmaktadır.
Şili’de para birimi olarak Şili Pesosu (CLP) kullanılıyor. 2020 yılı itibariye 1 Türk lirası = 124 Şili Pesosu değerinde.
Şili’de Hangi Dil Konuşuluyor ?
Güney Amerika kıtasının genelinde olduğu gibi Şili’nin de resmi dili İspanyolca. Zaten ülke nüfusunun çok büyük bölümü Avrupa göçmenlerinden oluşuyor. Almanca ve İngilizce ile Şili’de iletişim kurma ihtimaliniz, Güney Amerika ülkelerine oranla biraz daha yüksek olabilir. Ama yine de fazla değil, bu duruma çok güvenmeyin. 3-5 İspanyolca kelime öğrenmemezlik etmeyin.
Ülkede ayrıca İnkaların yerli dili Quechuan, Aymara yerlilerinin dili Aymaran, Mapuçe yerlilerinin konuştuğu ki ülkede yarım milyona yakın nüfusları vardır, Mapudungun dilleri de konuşulmaktadır. Zaten Şili kelimesi Aymara dilinde “Dünyanın Bitimi” anlamına gelen chilli kökünden geliyor.
Ülkenin doğu-batı genişliği hepi topu İstanbul kadar olsa da, kuzeyden güneye uzanan yapısı ile Şili, harika doğa maceraları sunan, sıcakkanlı insanlarıyla misafirperver ve güzel bir ülke. Güney Amerika’ya gidip bu ülkeye uğramazsanız yazık edersiniz.
Şili’nin başkenti Santiago, Güney Amerika’da Avrupa havası veren şehirlerden biri. Yani Latin yerli kültürünü yakından göreyim diye Santiago’yu gezerseniz umduğunuzu pek bulamazsınız. Gelişmiş ve modern bir şehir. Epey kalabalık ve hareketli. Şehri gezmenizi kolaylaştıracak güzel de bir metro ağı var. Haritasını buraya ekleyelim. Gezerken oldukça işinize yarar.
(Şili Santiago Metro Haritası)
Santiago yüksek binalarıyla da dikkat çekiyor. Hatta Latin Amerika’nın en yüksek binası olan 300 metre yüksekliğindeki Gran Torre Santiago isimli gökdelen de bu şehirde.
Santiago, And Dağları eteklerinde kurulu bir şehir. Bu dağların hava akımını engellemesi yüzünden, yoğun trafik yaşanan ve sanayileşen şehirde ciddi bir hava kirliliği var. Bu sorun pek çözülebilecek gibi durmuyor çünkü Şili nüfusunun yarısından fazlası kıtanın hep orta kesiminde toplanmış durumda.
Santiago Gezi Rehberi ve Santiago’da Gezilecek Yerler
Patagonya bölgesini saymazsak, ülkenin en yoğun turist popülasyonunu barındıran şehri olan başkent Santiago’yu genel olarak bir tanıyalım.
San Cristobal Tepesi (Cerro San Cristobal)
Tam olarak İstanbul’daki Çamlıca Tepesi’nin emsali bir yer. Açık ve temiz havaya denk gelirseniz tüm şehri ve And Dağlarını görebilirsiniz. Merkeze yakın noktada ve metro ile ulaşım var. Zirveye dağın dibinden füniküler ya da teleferik ile çıkılıyor. Yürüyüş parkurlarını kullanarak yaya olarak çıkmak da mümkün ama uzun ve çetrefilli bir yol. Vaktiniz bolsa yürüyerek çıkabilirsiniz. Tepede bir kilise, Meryem Ana heykeli ve devasa büyüklükte bir botanik parkı bulunuyor. İçinde hayvanat bahçeleri, havuzlar ve özel bitki türlerini görebileceğiniz kısımlar var. Buraya tam gününüzü ayırabilirsiniz.
Palacio de La Moneda (La Moneda Sarayı)
Burası Şili Cumhuriyeti’nin görkemli başkanlık binası. 1973’te General Pinochet’in yaptığı darbe esnasında bir kısmı hasar görmüş ve daha sonra restore edilmiş. Ayrıca Pinochet’in yaptığı darbe sonrası başkan Salvador Allende’nin teslim olmayı reddedip intihar ettiği yer burası.
Casa de Neruda (La Chascona)
Şili’nin Nazım Hikmet’i, önemli bir edebiyatçı olan Pablo Neruda’nın şimdilerde müze olmuş Şili’deki 3 evinden birisi. O zamanki eşi ve ilham kaynağı olan, uğruna şiirler yazdığı Matilde Urrutia ile beraber dekore ettikleri çok estetik bir ev. Vaktiniz olursa mutlaka uğrayın.
Bu arada işin şakası bir yana Pablo Neruda gerçekten de Nazım Hikmet’in yakın dostuymuş.
Plaza Mustafa Kemal Atatürk
Santiago metrosu, Alcantara ve Escuela Militar istasyonlarının tam ortasında, duraklara en fazla 50-100 metre mesafede, ana yolun hemen kenarında bir park var. Parkın hemen önünde, üzeride Ay Yıldız ve Atatürk resmi bulunan büstü göreceksiniz. Cumhuriyetin 50. yıl dönümünde yaptırılmış. Şili’de Türkleri nasıl sevdiklerini hesaplayın artık.
Büstün üzerinde İspanyolca olarak şu cümleler yazıyor:
“Türkiye Cumhuriyeti`nin kurucusu, vatanının fedakar ve sadık hizmetkarı, benzeri olmayan kahraman, insanlık idealinin canlı emsali… Bütün hayatını Türk Milleti’ne vakfetmiş, milletine kendi ruhunu, ateşini vermiştir. Hatırası milletinin ruhunu ateşli tutan sönmez bir meş’ale olarak yaşamaktadır!”
Santiago şehir merkezinde uğrayabileceğiniz diğer yerler ise şu şekilde;
Museo Nacional de Bellas Artes / MNBA (Şili Ulusal Güzel Sanatlar Müzesi)
Museo de Arte Contemporaneo (Modern Sanat Müzesi)
Plaza de Armas (En hareketli, merkezi meydanlardan biri)
Catedral Metropolitana (Santiago Metropolitan Katedrali)
Museo Historico Nacional (Ulusal Tarih Müzesi)
Cerro Santa Lucia (Santa Lucia Tepesi)
Museo de la Memoria y los Derechos Humanos (Santiago Hatıra ve İnsan Hakları Müzesi)
Kolomb Öncesi Sanat Müzesi
Iglesia de San Francisco (Tarihi San Francisco Kilisesi)
Mercado Central (Halk Pazarı)
Ayrıca başta Paris olmak üzere bazı şehirlerde görmeye alıştığımız, üzeri kilitlerle dolu olan Aşk Köprüsü’nden bir tane de burada var. Şehrin ortasındaki Mapocho nehrinin üzerinden geçen köprülerden biri. Biz ağaca çaput bağlayınca hurafe, bunlar yapınca aşk köprüsü oluyor niyeyse. Ama size bir sır verelim mi! Kısmetinizde kavuşmak yoksa, ağaca tırmanıp çaput da bağlasanız, köprüye kilitler vurup kendinizi nehre de atsanız olmuyor. (: Sıradaki parçayı sevipte kavuşamayan…. neyse bu sefer konuyu gerçekten dağıtmayalım.
Başkent Santiago’ya 1 buçuk saat mesafede, Büyük Okyanus kıyısında, tüm sokakları denize çıkan güzel bir şehir Valparaiso. Genelde buraya günübirlik gelip gidiyor şehirdeki insanlar. Tatil beldesi sayılır. Valparaiso’da gezilecek yerler diye ayrı bir konuya girmemiz gereksiz olur çünkü Valparaiso’nun kendisi başlı başına gezilmesi gereken ufak, renkli, şirin bir şehir zaten. Rengarenk tarihi sokakların bulunduğu şehir UNESCO tarafından Dünya Kültür Mirası listesine eklenmiş. Sokak sanatı müthiş. Tek kötü yanı ise her tarafı yokuşlarla dolu, in çık in çık bi’ hal oluyorsunuz. Zonduldak’ta yaşayanlarınız varsa ne dediğimizi iyi anlayacaklardır. Asansörle çıkılan sokakları var Valparaiso’nun. Gerisini siz düşünün.
Yukarıda bahsettiğimiz şair Pablo Neruda’nın bir evi de burada. Evin ismi La Sebastiana. Yine muazzam bir tasarımı ve iç dizaynı var. Ziyarete açık ve gezebilirsiniz.
Ayrıca merkeze 10-15 dakika mesafedeki Vina del Mar bölgesinde, her yıl Şubat ayında Güney Amerika’nın en büyük festivallerinden biri düzenleniyor.
Şili Patagonya Bölgesi
Arjantin ve Şili arasında paylaşılan, eşsiz doğası ile gezginlerin göz bebeği olan Patagonya‘nın gezilecek yerler yazısını detaylı olarak ayrı bir başlıkta ele aldık.
Paskalya Adası (Rapa Nui / Easter Island)
Paskalya Adası, Şili’den çok çok uzaklarda, hatta sadece Şili değil, dünyanın her yerine çok uzakta olan, Büyük Okyanus’un ortasında bir ada. Şili sahillerinden 3700 km., Tahiti’den ise 4000 km. açıkta olan bu ada resmi olarak Şili’ye bağlı. (Biz de Gökçeada uzak diye gitmiyoruz!😜) 2017 sayımına göre ada nüfusu 8 bin kişi civarında.
Paskalya Adası hem uzaklığı hem de gidiş yolunun pek kolay olmaması sebebiyle en az ziyaret edilen turistik mekanlardan biri. Tek geliri turizm olsa da, ada sadece gezginler için değil tarihçiler için de çok ilgi çekici bir yer.
Paskalya Adası’nda metrelerce yükseklikte ve tonlarca ağırlıkta Moai adı verilen yüzlerce heykel bulunmaktadır. Çok düzgün kesilerek yapılan bu heykellerin kimler tarafından ne amaçla yapıldığı bugün hala gizemini koruyor. Tahminlere göre bu heykellerin yapımı sırasında bütün adanın ağaçları kesilerek doğal yaşama büyük zarar verilmiş ve adadaki yaşam bu şekilde yavaş yavaş yok olmuş.
Şili’den buraya gitmenin tek yolu, Santiago Comodoro Arturo Merino Benitez Uluslararası Havalimanı’ndan yapacağınız 4-5 saat süren uçuşlar. Ve bu yolculuk muhtemelen size birkaç bin dolara mal olacaktır.
Şili’nin en kuzey ucunda, Atacama Çölü kıyısında bulunan bu köy, Latin Amerika gezginleri için en unutulmaz yerlerden biri. Bu çöl, 400 yıl boyunca tek damla yağış almamış ve dünyanın en kurak çöllerinden biriyken son yıllarda yaşanan küresel iklim değişikliklerinden nasibini almıştır. Kar yağışı bile görmüştür. San Pedro de Atacama, Şili ve Bolivya arasında günlerce süren bir çöl safari turunun başlangıç noktası. Bu bölgeyi kısa bir yazıya sıkıştırmak istemediğimiz için Salar de Uyuni ve San Pedro de Atacama arasındaki safari turumuzu ayrı bir başlıkta ele almak istedik.
ŞİLİ’DEN BOLİVYA’YA ÇÖL YOLCULUĞU (TIKLAYIN)
Dünyada şu ana kadar ölçülmüş ve kayıtlara geçmiş en şiddetli depremin yaşandığı ülke Şili’dir. 22 Mayıs 1960 yılında richter ölçeğine göre 9.5 büyüklüğünde olan deprem, Santiago’nun yaklaşık 700 km. güneyindeki Valdivia şehrinde meydana gelmiş ve depremin meydana getirdiği tsunami ertesi gün Japonya’yı vurmuştur.