derin: Yeni Banka Lisansı Rekabeti Artırır mı?
BDDK Başkanı verecekleri yeni lisanslarla banka sayısının 60 bulabileceğini açıkladı. Uzun süredir Audi Bank dışında yeni Banka kurulmasına izin vermeyen BDDK nın bu açıklaması ile yeni bir döneme gireceğimiz anlaşılmaktadır.
300 milyon dolar gibi yüksek bir sermaye ile kurulacak olanlar Bireysel, Ticari, veya Kurumsal Bankacılık ağırlıklı çalışabilirler. Şimdi bunları sırasıyla irdeleyelim.
Bireysel Bankacılık, yaygın şube ağı gerektiren gelişmiş teknoloji ve insan kaynağına dayanan karlı bir bankacılık türüdür. Geniş yüz ölçümü ve genç dinamik ve bankacılığı tam olarak kullanmayan nüfusu ile Türkiye Bireysel Bankacılık yapmak isteyenlerin tercih edecekleri bir ülkedir. GSMH na oranla düşük konut ve tüketici kredisi ve kredi kartı kullanımı batıyla kıyaslandığında gelişmeye açık olan hane halkı borçluluğu cezbedicidir. Ancak bu anlarda yoğunlaşacak bankanın kuruluş sermayesi ötesinde güçlü sermayeye ihtiyacı olacaktır. Diğer taraftan, halen faaliyet gösteren bankalarımız yaygın(bazıları 1000 üzerinde) şubeleriyle bu alanda piyasada etkin rekabet etmektedirler. Kanaatimce yeni kurulacak Bankaların bu alanda var olanlarla rekabette üstünlük sağlayacak herhangi bir ayrıcalık yaratamayacaklarıdır.
Ticari Bankacılık yapacak olanlar ise yine yaygın şube ağı ve gelişmiş bilgisayar sistemi ile müşteriye yakın olup farklı ürünler sunmak durumundadır. Burada da var olanlarla rekabet tıpkı bireysel bankacılıkta olduğu gibi kolay gözükmemektedir.
Kurumsal Bankacılık alanını tercih edecek olanlar ise daha az şube ve çalışanla piyasaya girebilirler. Burada önemli olan verilecek kredilerin maliyetlerinin ve vadelerinin piyasalardakilerden daha uygun olması olacaktır. Yurt içinden temin edilecek fonların maliyet ve vadeleri ile yurt dışından sağlanacakların başta"proje finansmanı" olmak üzere kullandırılabilmesidir. Yurt dışındaki gruplara bağlı olarak açılacak bankalar ise ülkeler arası ticaret finansmanına daha fazla katkıda bulunabilir.
Tümünü bir arada yapmak isteyen bankalarımız ise içlerinden sadece bazı alanlarda yoğunlaşarak faaliyetlerini sürdürebilirler ancak bu da beklenen rekabete yeterli katkıyı yapamayabilir.
Yeni bankalar açılmasına BDDK nın izin vermesi doğal olarak, belirli yerlerdeki gayrimenkul kiralarını arttırır. İş arayan ve değiştirmek isteyenlere fırsat verir. Bankacılığın şerefiyesini bir miktar düşürebilir. BDDK ca izin verilecek Bankaların, sermayedarlarının güclü olduğu ve ekonomiye katkılarının olabileceği görülmelidir. Özellikle tasarruf açığı olan ülkemizde, fonlama kaynakları belirgin olmayan büyüme modellerine itibar edilmemelidir. Yeni kurulacak bankaların piyasanın var olan oyuncuları ile rekabet edebilmeleri kolay görünmemektedir.