Klaros Kazısı - VKV
ÖNCEKİ İstiklal Serüveni Çağdaş Sanat Sergi Dizisi
SONRAKİ Metropolitan Müzesi Osmanlı Sanatı Koç Ailesi Galerileri
Klaros Kazıları, İzmir ilinin Menderes ilçesine bağlı Ahmetli köyünün yakınlarında bulunan Klaros kutsal alanında yürütülen kazı çalışmaları. Vehbi Koç Vakfı 2016 yılında, Antik Çağ’ın en önemli kehanet merkezlerinden olan Klaros’ta 2001 yılından beri yürütülen kazılarda ortaya çıkarılan buluntuları belgeleme, koruma ve onarım çalışmalarına destek sağlamıştır.
MÖ 13. yüzyıl sonunda Mikenler tarafından kurulan Klaros, MS 4. yüzyılda terk edilinceye kadar bir kehanet merkezi olarak işlev görmüştür. Klaros kutsal alanındaki Apollon Tapınağı, İyonya’da Dor üslubunda inşa edilmiş tek tapınaktır. MÖ 3. yüzyıl başında inşasına başlanan ve MÖ 2. yüzyılın sonlarında tamamlanan yapı, basamakları dahi yazıtlı olan tek kutsal alandır. Tapınağın 27 metre doğusunda Helenistik Apollon sunağı bulunmaktadır. Sunağın üzerindeki iki kurban masasından birinin Apollon’a, diğerinin Dionysos’a adandığı anlaşılmıştır. Klaros’ta bulunmuş olan 100 adet hekatomb (kurban bağlama bloku) bu kurban ritüelinin ilk arkeolojik kanıtıdır. Alanda ayrıca Apollon, Artemis ve Leto’ya ait, anıtsal boyutlarda kült heykelleri bulunmuştur. Klaros bütün bu özellikleriyle Anadolu ve dünya arkeolojisinde önemli bir yere sahiptir.
Alman arkeolog Carl Schuchhardt tarafından 1886’da bulunan bu kutsal alanla ilgili ilk araştırmalar 1904 yılında Osmanlı arkeolog Teodor Makridi Bey tarafından başlatılmıştır. Makridi Bey, Klaros’taki 1. dönem kazılarını 1913’te Pierre-Charles Picard’la birlikte gerçekleştirmiştir. 1950’de Louis Robert ta­rafından başlatılan 2. dönem kazıları 1961 yılına kadar sürmüş, 3. dönem kazıları ise Juliette de La Genière tarafından 1988 yılında başlatılmıştır. Temmuz 2001’de başlatılan son dönem kazıları Ege Üniversitesi’nden Prof. Dr. Nuran Şahin başkanlığında yürütülmektedir.
Klaros’ta bulunmuş olan heykellerin pek çoğunun bire bir mulajları alınarak oluşturulan arkeopark Eylül 2011’de açılmıştır. Arkeoparkta Apollon Tapınağı ile sunağının gerçeğe uygun, ölçekli maketleri de sergilenmektedir.