KONDA&#8200;Genel Müdürü Bekir Ağırdır, 12 Haziran seçimine kısa bir süre kala siyasi atmosferi star için analiz etti. Ağırdır, tek kitle partisinin şu an AK&#8200;Parti olduğunu kaydetti
7 seçimlerinde AK Parti’nin aldığı yüzde 46,58’lik oyu doğru tahmin eden KONDA Araştırma Şirketi’nin Genel Müdürü Bekir Ağırdır’a göre 2
11 seçimlerinde öncekilere oranla ekonomik tercih değil, değişim, demokrasi, yeni anayasa ve Kürt sorununun çözümü gibi talepler belirleyici olacak. Ağırdır, ̶
;CHP bir ütopya tarif etmezse umduğu oyu alamaz. 25 ilde CHP’nin oyu yüzde 2
’nin, 25 ilde de yüzde 1
’un altında. CHP’yi yüzde 31’e taşıyan İstanbul ve İzmir oyları” dedi. Ağırdır şunları kaydetti:
• Ortada bir tane kitle partisi var. Diğer üç tanesi (CHP, MHP ve BDP) değil. Farklı coğrafyalarda, farklı rekabetler var. İzmir’de AK Parti ve CHP, Yozgat’ ta AK Parti ve MHP, Diyarbakır’da AK Parti ve BDP. AK Parti dışındakiler kitle partisi özelliğinde değil.
• Dolayısıyla bu, tabloyu çok da sürprizlere açık hale getiriyor. Bir parti aldığı oy oranından daha farklı milletvekilliği kazanabilir bu dağılımın düzenli olmaması nedeniyle. Ayrıca Türkiye’nin yeni Anayasa, Kürt sorunu gibi marka haline dönüşmüş sorunları var. Değişimlerle, onların hukuki çerçevesini atbaşı götürmüyorsanız hayatın değişimiyle hukuki kuralların değişimini başa baş götürmüyorsanız sorunlar çıkıyor.
• Toplumun son sekiz yılda yaşadığı değişim sadece ekonomik başarı değil. Toplum 2
yılında olmadığı kadar politize, olmadığı kadar Kürt meselesiyle iç içe, insan hakları problematiğiyle yüz yüze. O yüzden önümüzdeki seçimi belirleyecek ana eksen yolsuzluk, ekonomi, işsizlik gibi meseleler değil, yeni demokrasi, yeni anayasa tartışmaları olacak. Toplumun önüne yeni bir proje koyan parti başarılı olacak.
• AK Parti’nin durumun farkında olduğunu sanıyorum. Son bir aydır Tayyip Bey’in söylemlerinde Kürt sorunu hariç bir arayış ve farkındalık var. Yeni bir etaba geçilmesi gerektiğinin farkında AK Parti. CHP ve AK Parti’nin toplumun ihtiyacı olan köklü değişimi yapması lazım. Birinin tek hakim, diğerlerinin olmadığı bir masada bu üretilemez.
• AK Parti, hala değişimin temsilcisi. Sade vatandaş gözüyle bakıldığında iki parti (CHP ve MHP) ̶
;Hiçbir şeyi değiştirtmem” diyor. AK Parti ise doğru veya yanlış tartışabiliriz ama ̶
;Değiştirelim” diyor. Eğer CHP değişimi başarırsa o zaman AK Parti ve CHP müzakare masasında yeni bir toplumsal uzlaşmayı yaratabilir. CHP için mesele şu: İktidar olmak istiyor mu istemiyor mu? Eğer istiyorsa ̶
;Ben AK Partiden farklı şunu yapacağım” diye bir ütopya tarif etmeli
CHP yeni bir ütopya tarif etmezse zaten oy alamaz. Ya da umduğu oranlarda alamaz. At yarışı oynasanız bile kazanma ihtimali olan ata oynarsınız. CHP, seçmenin yüzde 15’inin, yani Kürtlerin adını bile ağzına almıyor. ̶
;Aleviler bana oy verir” diyorsun ama bunun için projen yok. CHP hiçbir değişim yapmasa da yüzde 21 oy alır ama bu ne ifade eder?
CHP kitle partisi özelliğini yitirdi. Sıkışmışlığı sadece coğrafyayla ilgili değil. 15-2
ilde hatta 3
ilçesine daha dar alanlara sıkışıyor. Sadece modernlere sıkışmış durumda CHP. Oysa seçmeninin üçte biri modern. Aşağı yukarı 5
ilde CHP’nin oyu yüzde 2
’nin altında. Hatta 25 ilde yüzde 2
’nin, kalan 25 ilde de yüzde 1
’un altında. Bu 5
ile kabaca bakıldığında milletvekili sayıları da düşük. Yüzde 2
’nin altında oy alarak 5 ve altında milletvekili çıkaracak yerlerde CHP neredeyse milletvekili çıkaramayabilir. Tüm Türkiye’de yüzde 31 oy da almış olabilir. Ama 5
şehirde yüzde 2
’nin altında hala. Yüzde 31’e varmasını sağlayan şey İstanbul ve İzmir’deki oy oranları. O zaman oy artışı 5
ile yansımadığı için o illerden milletvekili çıkaramayacak CHP. Oy alsa bile bu sorunlu olabilir. Halbuki iktidara adayım diyen bir partinin 81 ilden temsilci çıkarabilmesi lazım.
BDP referandumda olduğu gibi ̶
;Seçimi boykot ediyoruz” diyebilir. Ayrıca ̶
;Seçim barajının anti demokratikliğini tüm dünyaya deşifre etmek için parti olarak gireceğiz” de diyebilir. Üçüncü ihtimal tekrar bağımsız adaylarla girmeleri. İlk ikisi büyük handikap olur. Her halükarda Haziran’dan sonra Kürt siyasetçileri de Kürt sorununun çözülmeden sürdürülemez olduğunu göreceklerdir. Bağımsız olarak girerlerse 25-29 vekil çıkarılabilir.
MHP’nin tabanı kaydı
MHP’ye hiç şans vermiyorum. 2
7’deki oy oranının çok altında kalırsa bu sürpriz olmaz.
MHP de Orta Anadolu’da geleneksel muhafazakar, daha çok lise mezunu bir kitleye dayanıyor. İzlediği siyasetle de anti siyasetçi bir çizgide. Kürt meselesini, anayasa meselesini konuşmam diyorsanız zaten anti-siyaset yapıyorsunuz demektir. Seçmenin buna prim vereceğini düşünmek hata . O yüzden bir aşınma var. MHP tabanının önemli bir kısmı AK Parti, bir kısmı da CHP’ye kayıyor.