Anasayfa / Girişimcilik / Melek Yatırımcıların 2015 Planları
11 Aralık 2014	Girişimcilik
536 Görünümler Melek Yatırımcıların 2015 Planları
Melek yatırımcılık son yıllarda ciddi yatırım yapılan iş sahalarından biri oldu. Yasal çerçevesinin çizilmesinin yanı sıra teşviklerin artırılması da bu alana dönük ilgiyi doruğa çıkardı. Melek yatırımcılık ekosisteminin, özellikle verilen teşvik, yeni*fonların fonu’sistemi ve Borsa İstanbul’daki Özel Pazar gibi finansman destekleriyle, daha da büyümesi planlanıyor. Bugün 258’e ulaşan lisanslı melek yatırımcı sayısının orta vadede bine yükselmesi beklenirken, melek yatırım ağı sayısı da artıyor. Her meleğin hedefi, geleceği olan, yaratıcı projelere ve başarılı girişimcilere destek olmak. Bu amaç doğrultusunda melek yatırımcılar farklı sektörlerden projeleri inceliyor. Son dönemde yaptıkları yatırımlarla dikkati çeken 30 melek yatırımcı, hangi sektörlerde, ne tür projeler aradıklarını anlattı.
Melek yatırımcılık ekosistemi, dünyada olduğu gibi Türkiye’de de giderek gelişiyor. Melek yatırımcılığın başlangıç noktası olan ABD’deki ve Avrupa’daki rakamlara henüz ulaşılamasa da beklentiler hızlı büyümenin süreceği yönünde. ABD’de bugüne kadar 300 binin üzerinde melek yatırımcı ile yaklaşık 23 milyar dolarlık yatırım gerçekleştirildi. Avrupa’da bugüne kadar 70 bin melek yatırımcı 5 milyar dolarlık yatırım yaptı. Bu konuda Türkiye için net rakamlar yok ama bugün ülkemizde 450 melek yatırımcı olduğu ve bunların geçen yıl 40 milyon TL’lik yatırıma imza attığı tahmin ediliyor.
Ancak Hazine Müsteşarlığı’ndan Bireysel Katılım Yatırımcılığı (BKY) yani melek yatırıma sertifikası alan sadece 258 yatırımcı var. Hazine’den aldığımız bilgiye göre, sistem devreye alındığından bu yana lisanslı melek yatırımcılar toplam 3 milyon dolarlık yatırım yaptı.
Bugüne kadar yatırım yaparak ekosistemi canlandıran melek yatırımcılar pek çok şirkete ve sektöre yatırana yöneldi. Geleceğe ilişkin yatırım planları ise hazır. Önde gelen melek yatırımcıların 2015 yatırım planlarını araştırdık.
Görüştüğümüz 30 melek yatırımcı, 2015’te hangi alanlara ne kadar yatırım yapacağını ve girişimcilerde aradıkları özellikleri anlattı. Özellikle internet, teknoloji ve mobil uygulamalar gibi alanlardaki projelere dikkat kesilen melek yatırımcılar arasında, mühendislikten tanma, enerjiden sağlık ve ilaca kadar uzanan geniş bir yelpazede dikkat çekici ve yaratıcı proje arayışında olanlar bulunuyor.
Melek yatırımcılar, projelerde sağlam iş planı, kuvvetli bir girişimci takımı, yaratıcı ürün ve hizmet; girişimcilerde ise iş bilgisi, deneyimi ve disiplini, projeye inanç, yönetim becerisi, tutku gibi özellikler arıyor. Türkiye’deki melekler bu özelliklere sahip girişimlere ortalama 285 bin TL yatırım yapıyor.
AĞLAR LİSANS ARACI OLDU
Melek yatırımcılık ekosisteminin gelişmesinde özellikle verilen teşvikler ile birlikte atılan yeni adımlar da etkili oldu. Hazine Müsteşarlığı tarafından 15 Şubat 2013 tarihinde yayımlanan ‘Bireysel Katılım Sermayesi Yönetmeliği’ ile melek yatırımcılık yasal bir zemine kavuşturuldu. Melek yatırımcılığın gelişmesi için girişimlere yılda en az 20 bin TL, en çok 1 milyon TL yatırım yapan yatırımcılara vergi desteği getirildi. Bununla birlikte melek yatırımcı sayısı arttı ve girişimcilik ekosistemi genişlemeye başladı.
Ocak ayından beri de Bireysel Katılım Sermayesi’ne ilişkin lisans ve yatırım başvuruları ile ilgili tüm işlemler Hazine Müsteşarlığı tarafından akredite edilmiş melek ağlar üzerinden yapılıyor. Böylece akredite olan yatırım ağlarının sayısı da altıya çıktı. Akredite edilmiş BKY ağları olarak Galata Business Angels, Keiretsu Fonım İstanbul, Etohum, BIC Angels, Şirketortağım ve ÎMYM bulunuyor. Bu sayının önümüzdeki dönemde daha da artması bekleniyor. Hatta son olarak TEB’in de bu yönde bir başvurusu söz konusu.
Bir diğer beklenti de yatırım mik-tanmn artması. Çünkü yeni lisans alan ve yatırımları değerlendirme sürecinde olan birçok melek yatırımcı var. Bunların çoğunun 2015 yılında yatırım yapacağı öngörülüyor.
YATIRIMCI SAYISI ARTACAK
Melek ağları da yatırım potansiyelini artırmak için belli kriterlere göre seçtikleri yatırımcıları daha fazla çekmek için plan yapıyor. Bunlardan biri de Galata Business Angels (GBA). GBA Başkanı Emre Kurttepeli, melek yatırımcı sertifikası almak isteyen kişilerin başvuruları sayesinde melek yatırım potansiyeline sahip yatırımcılara kendilerini tanıtma fırsatı bulduklarını söylüyor. Kurttepeli, bugün 25 üyeleri olduğunu ama istikrarlı ve dikkatli büyümeyi hedeflediklerini anlatıyor. Üyeliğin sadece davet yoluyla gerçekleştiğini anlatan Kurttepeli, üye olabilmek için mevcut üyeler tarafından tavsiye edilmek gerektiğine vurgu yapıyor. GBA’nıri* teknoloji alanında faaliyet gösteren Türkiye’nin en büyük ve gelişmiş melek yatırımcı ağı olduğunun altım çizen Kurttepeli, “2015 yılında da istikrarlı bir şekilde büyümeyi hedefliyoruz. 2015 sonunda 40 melek yatırımcının platformumuzda yer almasını arzuluyoruz” diye konuşuyor.
2015 yılında her melek yatırımcının bir melek yatırımcı ağına üye olma zorunluluğu olduğunu söyleyen Keiretsu Forum Genel Müdürü Aslı Işmak Gözeren, bunun yatırımcıyı ve paylaşım ortamını geliştirmek adına önemli bir uygulama olduğunu söylüyor. Şu anda 70’i aşkın melek yatırımcılarının olduğunu söyleyen Gözeren, konuşmasını şöyle sürdürüyor: “Melek yatırımcılıkla gerçekten ilgili ve melek yatırımcılığın sadece finansman sağlamak değil, girişimciye mentorlukla da destek olmak olduğunun bilincinde olan kişilerin aramıza katılması bizim en önemli önceliğimiz. Yatırımcı adaylarımız aylık toplantılarımızdan birine misafir olarak davet edilir ve karşılıklı olarak uygunluğumuz belirlenir. Melek yatırımcı sayımızı doğru kişilerle artırmayı amaçlıyoruz ve bu doğrultuda düzenlediğimiz toplantı, melek yatırımcılık eğitimleri ve etkinliklere ilgili tüm kişileri davet ediyoruz.”
Bir diğer akredite olmuş melek yatırımcı ağı Etohum da ise 40 melek yatırımcı var. 2015 sonunda bu rakamın 100’e ulaşmasını hedefleyen Etohum, bugüne kadar 40 şirkete 40 milyon dolar yatırım yaptı.
Yatırım Yapılacak Şirkette Aranan 8 Özellik
Sağlam bir iş planı,
Kuvvetli bir takım,
Yaratıcı ürün ve hizmet,
Topluma ve çevreye yarar sağlaması,
Rekabette pazarda öne çıkması,
Global pazara uygunluk,
Girişimcilerde Aranan 10 Özellik
iş bilgisi, deneyim ve disiplin,
Geri bildirime açıklık,
Başarılı insan ilişkileri,
HAZİNE’DEN 500 MİLYON TL
Finansman konusunda yapılan yeni bir katkıyla melek yatırımcılık ekosisteminin destekleneceği bir fon sistemine geçiliyor. Hazine J Müsteşarlığı, bu yıl girişimcilik ekosis-temine yönelik bir başka uygulama olarak üst fonlara kaynak aktarımını olanaklı kılan ‘fonların fonu’ sistemini devreye aldı. Bu model, girişim şirketlerine yatırım yapan girişim sermayesi yatırım fonlarının kaynak ihtiyacının karşılanmasına katkı sağlayacak. Üst fonlara Hazine Müsteşarlığı tarafından toplam 250 milyon TL sermaye aktarılacak. Bu rakam beş yıl içinde kademeli olarak 500 milyona ulaşacak.
Mali Sektörle ilişkiler ve Kambiyo Genel Müdürlüğü yaptığı açıklamada şunları söylüyor: “Hazine Müsteşarlığı’nın beş yıllık bir zaman diliminde aktarımını gerçekleştireceği 500 milyon TL’nin, girişimcilik ekosisteminde 2 milyar TL’lik bir yatırımı harekete geçireceği öngörülüyor. Aktarılacak bu kaynağın melek yatırımcıların yaptıklan yatınmlardan çıkışının kolaylaşmasında önemli etkileri olacak. Aynı zamanda gelişmiş ülkelerde yenilikçi ve teknoloji odaklı girişimlerin finansmana erişimlerinde en önemli kaynak olan girişim sermayesi fonlarının ülkemizde de aktif olarak kullanımının sağlanması, kurumsal girişim sermayesi kapasitesinin geliştirilmesi ve güçlendirilmesi bu düzenlemenin temel amacı. Üst fon yapısı altında kurulacak ortak yatırım fonu ile de akredite melek yatınm ağla-n üzerinden melek yatırımcılara eş finansman desteği sağlanacak. Bu düzenleme ile melek yatırımların hacminin önümüzdeki dönemde daha da artacağı öngörülüyor.”
Bu arada, Borsa İstanbul tarafından uygulamaya konulan Özel Pazar sayesinde ise melek yatırımcılar açısından yatırımlardan çıkışın kolaylaşacağı ve büyüme aşamasındaki şirketlerin kurumsallaşmasının hızlanacağı tahmin ediliyor.
Pazarın gelişmesi yönündeki destek ve beklentiler bu yöndeyken, Ekonomist olarak, yaptığı yatırımlarla dikkat çeken ve girişimcilerin projelerini sunmak için peşinden koştuğu 30 melek yatırımcının 2015 planlarını derledik.
“2015’te 20 milyon dolar yatırım yapacağım”
HAŞAN ASLANOBA / ASLANOBA CAPITAL KURUCUSU
“Bugüne kadar, sadece internet odaklı 53 farklı şirkete toplamda 46 milyon dolar yatırım yaptım. Bunlar içinde, Bitaksi, ininal, Modanisa, incir. Düğün, BuldumBuldum, Taşıt, Vivense, VVebrazzi, Mealbox, Hemenkiralık, Hotelrunner gibi öne çıkan girişimler mevcut.
2015’te 20 milyon dolarlık yatırım yapmayı planltyorum. Daha çok yurtdışı yatırımlarına ağırlık vereceğim. Bunun yanı sıra yatırım yaptığım şirketlerden büyüyenlere ikinci tur yatırımlarıma devam edeceğim. Özellikle e-ticaret, mobil, pazaryeri, SaaS, listeleme, ödeme sistemleri ilgimi çeken alanlar.
Bir girişim hakkında kararımı verirken, yüzde 60 kurucuların özelliklerine, yüzde 40 ise iş modelinin özelliklerine bakarım. Yatırım yapacağım projelerde kârlılığı değil, büyümeyi çok önemserim. Sürekli büyümenin 4-5 yıl sonra büyük kârlılık da getireceğine inanırım. Kurucuların, tutkulu, tecrübeli, yetkin, uyumlu, dürüst ve sadece o projeye odaklı olması gerekiyor, iş çok büyüdüğü zaman, kurucuların da işe paralel biçimde gelişeceklerine inanmam gerekir, iş modelinin ise büyük bir pazarda büyük bir sorunu çözüyor olması şart. Seçilen kategoride, pazara ilk girmenin ve o kategorinin sahibi olmanın çok önemli olduğuna inanırım.
Global dev rakiplere karşı yeterli savunması olmayan işlere yatırım yapmayı tercih etmem. Yerel olarak operasyonet zorluklar taşıyan, bu sayede global rakiplerinden korunabilen projeler tercihimdir.
Ağırlıklı olarak en iyi giden yatırımlarımızı desteklemeye odaklandığımız bir dönemdeyiz. Bundan dolayı hem yeni yatırımlarımızda hem istediğimiz hızlı ivmeyi göstermemiş olan var olan yatırımlarımızda seçici olmamız gerekiyor. Bu nedenden dolayı Ehil’den çıktık, Tablet Seminerler de kapandı!’
Yeni yatırımlara açığım PAUL DOANY / DOANY & PARTNERS KURUCUSU
“Bugüne kadar 18 şirkete yatırım yaptım. 2015’te bu yatırımlarıma odaklanmayı planlıyorum. Ama yine de yeni yatırımlara açığım. Bu yıl 10 yatırımımın sermayesini artırmak için çalıştım. Bunlardan üçü 2015’te ‘büyüme sermayesine’ ihtiyaç duyacak. Bu nedenle yeni yatırımlar yapmadan önce onlara odaklanacağım.
Yatırım yapmak için öncelikle iş fikrinin kendisine inanmam gerekiyor, iş planı ve yönetim takımının uygulama becerisi ve özellikle liderlik vasfı benim için önemli özellikler, ikinci olarak ise fonlama planına inanmam gerekiyor. Özellikle de takip eden ek yatırım gerekiyorsa. Başarısızlıktan daha kötü hedef indeyken para biriktirememesi oluyor. Üçüncü olarak da çıkış planı önemli.
Hisse satışı, halka arz veya şirketi tutup iyi temettü elde etmek, bu planlardan bazıları. Başlangıçta bunlar üzerinde tamamen aynı fikirde olmak gerekiyor. Son olarak ben sadece bir şekilde yardım edebileceğim şirketlere yatırım yapıyorum. Bu benim için değişmeyen kriter.
İT ve internet projeleri benim ilk odaklandığım alanlar ve bu alanlara yatırım yapmaya, desteklemeye ve yeni girişimlere bakmaya devam edeceğim. Bunun yanı sıra jeotermal enerji konusunda çok hevesliyim. Bu konuda yaptığım yatırımı genişletme amacıyla çıktığımız yolda AR-GE projeleriyle birlikte şirketimizi 1 milyon dolarlık şirket seviyesine çıkaracağımızı düşünüyorum. Bu yıl içinde 2013 yılında yatırım yaptığım varlık yönetimi şirketi TurkAsset’ten çıktık. Ama yüzde 100 borç takibi hizmeti şirketini tuttuk, 200 çalışanıyla büyüyen bir şirket oldu. Target, ayrıca bizden TurkAsset şirketini satın alan kuruma da hizmet veriyor. Böylece tam bir win-win durumu oldu.”
BEGÜMHAN DOĞAN FARALYALI / DOĞAN HOLDİNG YÖNETİM KURULU BAŞKANI
500 bin TLTık melek yatırım yaptı
Melek yatırımcı sertifikasını Aralık 2013’te alan Begümhan Doğan Faralyalı, melek yatırımcı olarak girişimlere hem yurtiçinde hem de yurtdışında yatırım yapıyor. Özellikle şansını San Francisco’da denemek isteyen genç girişimcilerden ürün tarafı çok kuvvetli heyecan verici projelerin geldiğini söyleyen Faralyalı, bugüne kadar 500 bin lira civarında melek yatırım yaptı. Yaptığı yatırımların büyüme aşamasında olduğunu ve henüz bir çıkış yapmadığını anlatan Faralyalı, yatırım yapacağı girişim ve girişimcide ilk aradığı kriterin heyecan olduğunun altını çiziyor.
Faralyalı, şunları söylüyor: “Ürettiği ürün veya hizmete tutkuyla bağlı olan bir yatırımcının, ilerlediği yolda tökezlese de inancını kaybetmediği sürece başarılı olacağını düşünüyorum. Tabii ki bu heyecan ve tutkunun yanında sağlam bir iş planı, kuvvetli birtakım ve analizi doğru yapılmış bir pazara sunulan orijinal bir ürün de önemli kriterler arasında. Ürüne ve takıma inandığım sürece herhangi bir sektördeki yatırımı değerlendirebilirim. Fakat öncelikli olarak benim ilgimi çeken sektörler eğitim, reklam teknolojileri, içerik yönetimi, dijital medya ve kurumsal çözümler!’
FARPLAS YÖNETİM KURULU BAŞKANI
Kadınlarla ilgili işlere sıcak bakıyor
Çok uzun zamandır başarılı bulduğu girişimcilere yatırım yapan Ahu Serter, MBA’ini New York’ta yatırım yönetimi üzerine yaptıktan sonra 4-5 yıl hedge fundlar’da çalıştığını söylüyor. Melek yatırımcı lisansını 2013’te aldığını söyleyen Serter, 1,5 yıla yakın zamandır Galata Business . Angels üyesi. Son bir yılda beş girişime destek olduğunu ve altıncısını son aşamaya getirdiğini söyleyen Serter, 2014 yılında kadınların sahibi olduğu girişimlere yatırım yapan ARYA Kadın Yatırım platformunu kurduğunu da hatırlatıyor. Ahu Serter, işlerini 500 bin ile 5 milyon lira arasına getirmiş kadın girişimcilerin işlerine yatırım yaptıklarının altını çiziyor. Serter, “En iyi yatırım fırsatlarından biri, kadınlar. Ekonomik değeri olan pek çok mal ve servisin şekillenmesinde lider rolleri var. Ö yüzden kadınlarla ilgili her türlü işe çok sıcak bakıyorum” diyor.
EMREGÖVER EKOSERA GENEL MÜDÜRÜ
Tarım sektörüyle ilgileniyor
Ekosera Genel Müdürü Emre Göver, bugüne kadar iki projeye 130 bin TL yatırım yaptı. Tarım ve internet sektörüyle ilgili olan Emde ® Göver’e göre girişimcinin iş modeli yaratıp yaratmadığı ve işinde ne kadar deneyimli olduğu önemli kriterler arasında yer alıyor.
MAGNET BİLGİ TEKNOLOJİLERİ YÖNETİCİ ORTAĞI
4 milyon TL’lik yatırım yaptı
Global olması, çalışma prensiplerinin çok düzenli olması nedeniyle Keiretsu’ya dahil olarak melek yatırımcılığı sürdüren Aydonat Atasever, bugüne kadar 10 farklı girişim grubuna yatırım yaptı. Toplam 4 milyon TL’nin üzerinde yatırım yapan Atasever, üç projeye ikinci dönem yatırım yapıldığını ve şirket değerlerinin bunlarda ortalama dört kat kadar arttığını anlatıyor, iki projede başarısız olunduğu için çıkış yaptığını da belirten Atasever, diğerlerinde ise geliştirme sürecinde olduklarının altını çiziyor.
Atasever, şöyle devam ediyor: “Bu çözüm ile oluşacak gelir modelinin ölçeklenmesi lazım. Girişimci tarafında ise kendisinin projeye inancı, tutarlı bir şekilde projeye asılması, hırsı, azmi ve ne kadar istediği geçmiş akademik ve kariyer başarıları ile paralel en önem verdiğim konular!’
ALAİN SORİA ESET TÜRKİYE CEO’SU
Gelişmeye ve büyümeye açık girişim arıyor
Bu yılın başında melek yatırım î sn sertifikasını alan E5ET Türkiye CEO’su Alain Soria, henüz bir yatırım gerçekleştirmedi ama önümüzdeki yıl bilişim alanında yatırım yapmak istiyor. Alain Soria, “Gelişime ve büyümeye açık olması, ticari potansiyeli öncelikle değerlendirdiğim alanlar arasında yer alıyor. Birden fazla kriteri değerlendirmeniz gerekiyor. Belli bir gelişim evresinden ve değerlendirmeden sonra girişimciyle bir araya gelmenizin yararları var. Melek yatırım ağı, sahip olduğu bilgi ve altyapı sayesinde size önemli avantajlar sunuyor” diye konuşuyor.
BURAK BÜYÜKDEMİR / ETOHUM KURUCUSU
“İşine tutkuyla bağlı olmalı”
Girişimcilerin işe tutkuyla bağlı olmaları, çalıştıkları konu hakkında uzman olmaları ve dürüstlük ilkesiyle hareket etmelerinin en önemli kriterlerden olduğunu söyleyen Etohum Kurucusu Burak Büyükdemir, ekip, iş planı, iş modeli ve iş modelinin müşterinin hangi mevcut sorununu çözdüğünün de önemli olduğunu belirtiyor. Büyükdemir için ayrıca pazar rekabeti, tutarlı fınansal tahminler ve girişim ile nasıl bir katma değer yaratıldığı da seçim sürecinde önemli artılar. Burak Büyükdemir, etohum’un ilgili olduğu alanları ise şöyle anlatıyor: “Teknoloji ve internet girişimleriyle yakından ilgiliyiz. Odak noktamız ise mobil alandaki girişimler, giyilebilir teknolojiler, sağlık, oyun ve iletişim teknolojileri. Son zamanlarda ‘online only brand’ adı verilen, yalnızca internetten satılan ürünler de trend olarak dikkat çekiyor. Özellikle de piyasadaki e-ticaret girişimlerinden farklı bir çıkış noktası olan veya belirli bir dikeye odaklanan girişimciler diğerlerinden farklılaşabiliyor.”
FIRAT İŞBECER MONİTİSE COO
“Girişimci iyi bir satışçı olmalı”
Yaklaşık 1,5 yıl önce melek yatırımcı lisansını alan ve bu konuda ilk 20 yatırımcıdan biri olan Fırat Işbecer, alanında ilk ağ olduğu \ için Galata Business Angels’a dahil oldu. Bugüne kadar 10 I civarında girişime toplam 1 milyon liralık yatırım yapan İşbecer’in hedefindeki sektörler arasında teknoloji, ihracata dayalı sektörler, fintech, gıda, oto malzemeleri, tekstil, turizm ve ulaştırma var. işbecer, yatırım yapacağı girişimde, girişimcinin özelliklerine önem veriyor.
Girişimcinin güvenilir olması, son derece motive olması ve iyi bir satışçı olması, işbecer’in aradığı özellikler arasında yer alıyor.
CANDAN KARABAĞLI RAM GAYRİMENKUL ORTAĞI
Dört girişimciye 2,3 milyon TL yatırım yaptı
Abdi İbrahim ilaç’ın eski CEO’su Candan Karabağlt, iş hayatında yeni bir sayfa açtı. Karabağlı, artık bir melek yatırımcı olarak girişimcilere destek veriyor. Mart 2013’te melek yatırımcı sertifikasını alan ve Keiretsu ağına dahil olan Candan Karabağlı, bugüne kadar dört girişimciye 2,3 milyon TL’lik yatırım yaptı. 2015 ve sonrasında ilgilendiği sektörlerin ilaç, sağlık ve teknoloji olduğunu söyleyen Karabağlı, yatırım yapmadan önce girişimcide aradığı kriterleri şöyle sıralıyor: “inisiyatif alan, tutkulu, konusunda uzman, çabuk vazgeçmeyen, devamlı öğrenmeye açık, coachable!’
HULUSİ BERİK / BERİK GİRİŞİMİN SAHİBİ
Projeden önce takıma bakıyor
Dünyada 26 ülkede 32 ofisi olması ve sadece bir sektöre odaklanmaması nedeniyle Keiretsu ağına dahil olduğunu söyleyen Hulusi Berik, bugüne kadar altı girişime yatırım yapmış ve bunların üçünden çıkış yapmış tecrübeli bir girişimci. 2015 ve sonrasında yatırım yapmak için sağlık teknolojileri, mobil ödeme sistemleri, gıda sektörleriyle ilgilendiğini söyleyen Berik, yatırım kararı alırken dikkat ettiği kriterleri şöyle sıralıyor: “Ben projeden önce takıma bakıyorum. Bu proje olmazsa bu kişilerle başka işler de yapabilir miyim diye düşünürüm hep. Sonra tabii ki bahse konu iş fikrine bakıyorum, iş fikri doğru mu, bu konuyu ve çözümü yaşamışlar mı, simülasyonlarını yapmışlar mı diye incelerim. Detaylara ne kadar hakim oldukları benim için önemli. İş planındaki sayıları yazarken ne kadar olumsuz senaryoları dikkate almışlar ve çözümleri düşünmüşler mi bunlara da bakıyorum!’
GÜLDEN YILMAZ KOTON YÖNETİM KURULU EŞBAŞKANI
Eğlence ve yeme-içme sektörüne sıcak bakıyor
Melek yatırımcılık lisansı olan ancak henüz yatırım yapmayan Koton Yönetim Kurulu Eşbaşkanı Gülden Yılmaz, şunları söylüyor: “Lisansım var ancak Koton’un işlerinden kafamı kaldıramadığım için henüz yatırım yapamadım. Şu an için düşünmüyorum ancak yeme-içme ve eğlence sektörüne yatırım yapabilirim. Benim için son kullanıcıya dokunan bir iş olması önemli. Böyle işler beni tatmin ediyor, internet projelerine baktığımızda Koton’un internet yatırımı ile uğraşıyorum. Nisan ayında internet sitemiz devreye girecek. Üzerinde çalışıyoruz. Online işin nasıl kurulduğunu şu anda o yolla tecrübe ediyorum. O iş de çok güzel ama dokunabildiğim yatırımlar benim daha çok mutlu ediyor. Melek yatırımcılık konusunda öncülük yapmak istiyorum, çünkü sistem ancak yatırımcılar çoğalınca gelişecek”
MEHMET ÇAĞRI BAĞATUR BAĞATUR AVUKATLIK BÜROSU KURUCU ORTAK
“İş fikri orijinal olmalı”
Keiretsu platformu melek yatırımcılarından olan Mehmet Çağrı Bağatur, melek yatırımcı sertifikasını 2013 yılında aldı.
Ancak sertifikasını almadan yatırıma başlayan Bağatur, şu ana kadar 150 bin liralık melek yatırım yaptı. Daha çok reel sektörle ilgilendiğini söyleyen Bağatur, yatırım yapmak için elektrikli araba, enerji depolama, yüksek aydınlatma ve cam sanayiine baktığının altını çiziyor.
Yatırım yaparken “Tarık mühim değil Refik mühim” prensibiyle girişimden önce girişimciye bakıyor. Bağatur, “iş geçmişi, ortaklıklar, olumlu tutum, iş bilgisi ve iş disiplini var mı? Girişim için dünyadaki rakipleri kimler? Mavi okyanusta mı, yoksa iş fikri kes yapıştır mı? Tüm bunlara dikkat ediyorum” diye konuşuyor.
MEHMET ONARCAN / MDA TECHNOLOGY KURUCUSU
“İş modeli ölçeklenebilmeli”
MDA Technology kurucusu Mehmet Onarcan, BIC Angels Yatırım Ağı’na üye ve 2013’te melek yatırım sertifikasını aldı. Ağdaki üyelerin profilinin, farklı sektör ve deneyimlerden gelmelerinin yarattığı çeşitlilik ve sinerjinin bu ağa dahil olmasını sağladığını söylüyor. Bugüne kadar iki girişime yatırım yapan Mehmet Onarcan’ın yatırım miktarı ise 230 bin TL. “Sektörel bir önceliğim ya da sınırlamam yok, girişim ve girişimci ile ilgili kriterler daha önemli” diyen Mehmet Onarcan, kriterlerini şöyle sıralıyor: “Benim için en önemli olanlar, pazar potansiyeli iş modelinin ölçeklenebilir olması. En belirleyici kriterlerden biri ise girişimci takım. Takımdakilerin nitelikleri, konuya hakim olmaları, ortaklığa ve mentorluğa açık olmaları, vizyoner olabilmeleri ve başarıya giden yolda gereken fedakarlıklara hazır olmaları. Geliştirilen teknoloji, servis ya da iş modeli ile giriş bariyeri oluşturulabilmesi. Karar vermede gerek şart değil ama kendi deneyimim ve birikimim ile mentorluk yapabilecek olmam da tercihimde bir kriter olabiliyor.”
İHSAN ELGİN ÖZYEĞİN ÜNİVERSİTESİ GİRİŞİM FABRİKASI DİREKTÖRÜ
Fikre hakimiyet arıyor
Çok büyük yatırımlar yapılmadığı takdirde melek yatırımcılık yapmak için sertifika alınmasına gerek olduğunu düşünmediği için henüz almayan ama yakın zamanda alacağını söyleyen Özyeğin Üniversitesi Girişim Fabrikası Direktörü İhsan Elgin, bugüne kadar dört girişime toplam 180 bin TL yatırım yaptı. Otoredi şirketinden çıkış yapan İhsan Elgin, Otoneo ve Venturro şirketindeki yatırımlarına devam ediyor. Etohum ağına üye olan İhsan Elgin, bu ağa diğer üyelerin profili, ağın odak alanları ve itibari dolayısıyla dahil olduğunu söylüyor. İhsan Elgin, “2015 ve sonrasında yatırım yapmak için,
Business 2 Business, SaaS, Kurumsal Yazılım Çözümleri, perakende ve sağlık sektörleri ilgilendiğim alanlar arasında yer alıyor. Girişimcide, fikrinin olduğu konuya hakimiyet, işi geliştirecek yeteneğinin olması ve kendini işe adamasını arıyorum” diyor.
İZEL LEVİ COŞKUN MAZARS DENGE CEO’SU
“Girişimin fayda yaratması önemli”
Mart 2013’te melek yatırımcı sertifikasını alan izelLevi Coşkun, bugüne kadar altı girişimciye yatırım yaptı. Bunların üçüne direkt olarak ortak olan Coşkun, diğerlerine hem finansal olarak, hem netvvork sağlayarak, hem de mesleki tecrübesi vasıtasıyla danışmanlık ve muhasebe hizmeti sağlayarak destek oluyor. Girişimciler tarafından herhangi bir talep gelmediği için diğer üç girişimciye ortak olmadığını anlatan Coşkun, “Ayrıca, yine mesleğim dolayısı ile 10’dan fazla girişimciye de verdiğim zamanla ciddi destek oldum diyebilirim” diyor. Şimdiye kadar hiçbir yatırımdan çıkmayan Coşkun’un yatırım yaparken herhangi bir sektör sınırı yok. Yaptığı yatırımlarda girişimin sosyal ya da çevresel bir faydası olmasına dikkat ettiğinin altını çizen Coşkun, şunları söylüyor: “Girişimin sürdürülebilir kalkınmaya fayda yaratması benim için en önemli kriter. Dolayısıyla yatırım yapacağım girişim bir sosyal girişim de olabilir. Benim için işin sonunda yatırım yaptığım girişimin parasal bir kâr getirmesi gerekmiyor. Topluma ve çevreye yararlı olması, projenin yaratıcı olması ve etik olması benim için en önemli kriterler. Tabii burada girişimcinin de dürüst ve güvenilir olmasını bekliyorum”
İSMAİL KEMAL GÜRLEYİK ÜSTDÜZEY YÖNETİCİ
Enerji sektörüyle ilgili
Daha önce Temsa ve Sades Holding’te üst düzey yöneticilik yapan İsmail Kemal Gürleyik, bugüne kadar bir girişime 20 bin TL yatırım yaptı. Yatırım için enerji sektörüyle ilgilenen İsmail Kemal Gürleyik, “Yatırım yapacağım girişim ve girişimcide, odaklandığı ve gelir kaynağı sadece projesi olanlara bakıyorum”diyor.
ÖMER AKARCA AKARCA ÇİFTLİĞİ GENEL MÜDÜRÜ
“Girişimci eleştiriye açık olmalı”
Bu yılın başında meiek yatırımcı sertifikasını alan Ömer Akarca, yatırım konusunda oldukça hızlı bir melek. Bugüne kadar 11 tane yatırım yapan Akarca’nın yatırım tutarı 450 bin TL’ye ulaştı. Henüz çıkış yaptığı yatırımı olmadığını ancak iki yatırımının çıkış yapılabilecek düzeye geldiğini söyleyen Akarca, bunların dışında iki yatırımında da koşullarını gerçekleşmesi durumunda erken çıkış yapma durumu bulunduğunu anlatıyor. Mevcut yatırımları olan internet, telekom ve mobil sektörleri dışında fırsat olursa enerji, biyoteknoloji ve ileri teknoloji alanlarında yatırım yapmayı düşündüğünü belirten Akarca, uygun koşullar geliştiği taktirde mühendislik projelerine de daha fazla ağırlık vermek istediğinin altını çiziyor. Diğer yatırımcılar gibi ekip Akarca için çok önemli. Aynı şekilde girişimcilerin öğrenmeye istekli ve geri bildirime açık olmaları gerektiğini anlatan Akarca, “Ne yazık ki Türkiye’de pek çok girişimci yapılan eleştirileri kişisel algılayıp negatif bir tutum sergileyebiliyor” diye konuşuyor.
JOACHİM BEHRENDT NEXUM YKB
Rekabette üstün olacak model bakıyor
Melek yatırımcı sertifikasını alan ilk yabancı isim olan BIC Angel Investment CEO’suveNexum Şirketler Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Joachim Behrendt, bugüne kadar toplam sekiz girişimciye 1 milyon TL’nin üzerinde yatırım yaptı. “2015 ve sonrasında online pazar yerlerine (b2b, b2c, c2c platformlar), mobil uygulama çözümlerine ve internet 1 üzerinden son kullanıcıya sunulan hizmetlere yatırımlar gerçekleştirmeyi düşünüyorum” diyen Joachim Behrendt, bunun yanı sıra cazip gelen üretim ve inovatif ürün projeleri de inceliyor.
Joachim Behrendt, girişimcide ve girişimde aradığı kriterleri ise, “Konusuna hakim olması, tecrübesi ve azmi çok önemli. İş ahlakı ve şeffaf yaklaşımı da bizim için olmazsa olmazlar arasında. Girişimde baktığımız kriter ise rekabette bir üstünlüğünün olması ve de ölçeklenebilir iş modeline sahip olması” diye sıralıyor.
ODE YÖNETİM KURULU BAŞKANI
Sosyal sorumluluk olarak görüyor
ODE Yönetim Kurulu Başkanı Orhan Turan, melek yatırımcı lisansını yeni alan ve henüz yatırım değerlendirme aşamasında olan melek yatırımcılar arasında. Bilişim, imalat, hizmet sektörlerindeki projeler ile ilgilenen Orhan Turan, “Proje fikrinin yenilikçiliği ve fark yaratma kapasitesi, iş planı, konuya hakimiyeti, finansman ve tecrübe ihtiyacı gibi kriterler çerçevesinde değerlendirme yapıyorum” diyor. Şirketortağım Melek Yatırımcı ağına dahil olan Orhan Turan, “Bir girişimci olarak iyi fikirlerin desteklenmesi gerektiğini düşünüyorum. Vergisel avantajları bir tarafa, bunu tecrübemi ve kaynaklarımı paylaşacağım bir tür sosyal sorumluluk olarak da görüyorum” diye konuşuyor.
MEHMETBULDURGAN ŞİRKETORTAĞIM MELEK YATIRIMCI AĞI BAŞKANI
Yeni yatırımları yakında
Mehmet Buldurgan, şu anda kendisini en heyecanlandıran yatırımının İngiliz Konsolosluğu’nun Great Start Up yarışmasında birinci olan Visionteractive olduğunu söylüyor. Buldurgan, “Ben de diğer meleklerle beraber şahsi yatırım yaptım ve geçen yıldan beri bu şirketin yönetim kurulu başkanıyım. Bu yıl ise yeni bir şahsi yatırım yapmak üzereyim. Türk Telekom’un Pilot yarışmasında birinci olan Marvin isimli girişimde şu anda yatırım için süreç devam ediyor” diye konuşuyor.
NEVZAT AYDIN YEMEKSEPETi.COM YÖNETİCİ ÛRTAK
Üç konuya önem veriyor
Melek yatırımcı sertifikasını ilk alan kişilerden biri olan Nevzat Aydın, 10’dan fazla girişimciye 1 milyon lirayı aşkın yatırım yaptı. Bu yatırımlardan üçünden çıkış yapan Aydın, yatırım yapılacak alanlar olarak, buiut bazlı hizmetler, büyük veri, nesnelerin interneti, mobil, uçtan uca işleri gösteriyor. Yatırım yapacağı girişim ve girişimcide aradığı kriterler arasında önem verdiği üç konu olduğunu söyleyen Aydın konuşmasını şöyle sürdürüyor: “Girişimci profili benim için önemli, inandığının peşinden gidebiliyor olmalı. O tutkuyu, o azmi projesine yansıtabilmesi ve yatırımcıda bu hissiyatı uyandırabilmesi lazım, iş modelinin ne kadar ölçeklenebilir olduğuna da bakıyorum. Büyüme, masrafları indirmek, iş büyüdükçe ne kadar yatırım gerekebileceği gibi parametreler bunun içinde. Rekabetin ne zaman ve hangi oranda gelebileceği de dikkat ettiğim konular arasında. Rekabetin gelmesi sorun değil ancak ne kadar hızlı, hangi süre zarfında, kimlerden ve ne kadar geleceği önemli. Hiç beklenmedik birtakım gelişmeler olabilir ve rekabet etmeye çalışırken daha pazarı doğmadan öldürmek durumunda kalabiliriz”
MELİH ÖDEMİŞ / YEMEKSEPETİ.COM KURUCU ORTAK
Hayata geçmiş projeleri tercih ediyor
Nisan 2013’te melek yatırımcı sertifikasını alan ve 3-4 yit önce kurucuları arasında olduğu Galata Business Angels üyeleri arasında bulunan Melih Ödemiş, bugüne kadar 10 girişime yaklaşık 500 bin dolarlık yatırım yaptı. Henüz çıkış yapabildiği bir girişiminin bulunmadığını söyleyen Ödemiş, internet, mobil yazılımın odakta olduğu teknoloji ve tüketici odaklı projelere sıcak baktığını belirtiyor. Yatırım yaparken, birbirlerini tamamlayan donanımlı bir ekip ve girişimlerini hayata geçirdikleri alanla ilgili tecrübenin kendisini cezbettiğini anlatan Ödemiş, konuyla ilgili şunları söylüyor: “Girişimin içinde bulunduğu pazarın büyüyen bir trende sahip olması önemli, içinde yaratıcılık barındıran projeleri daha çok seviyorum. Fikir aşamasından ziyade bir şekilde hayata geçmiş, benim de yatırımcı olduğum takdirde yardımcı olabileceğim, geri bildirim almaya açık, akıllı ve çalışkan ekiplere yatırım yapmayı tercih ediyorum!’
ÜMİTKARAARSLAN HYUNDAİ TÜRKİYE GENEL MÜDÜRÜ
Gerçekçi iş planı cezbediyor
Temmuz 2013’te melek yatırımcı sertifikasını alan ve melek yatırımcı ağlarından Keiretsu’ya üye olan Ümit Karaarslan, melek yatırımcı ağı seçerken global olması ve üye yetkinliklerine özellikle dikkat ettiğinin altını çiziyor. Temiz enerji, çapraz satış platformlarıyla ilgili girişimlerle ilgilendiğini söyleyen Karaaslan, yatırım yapacağı girişim ve girişimcide aradığı özellikleri ise şöyle sıralıyor: “En az iki ortak olmasını tercih ediyorum. Gerçekçi ve pazara odaklanmış iş planı benim için önemli bir kriter. Ayrıca yeni teknoloji odaklı olmalarına da bakıyorum.”
UĞUR ŞEKER / DİJİTAL BÜRO GENEL MÜDÜRÜ
11 şirkete yatırım yaptı
Nisan ayında melek yatırımcı sertifikasını alan ve Galata Business Angels ile Boatbokings, Joyfoodz, Ustaeli, Sociaplus (Insider), Stilsos, Inploid ve henüz duyurumunu yapmadıkları iki işe daha yatırım yapan Uğur Şeker’in GBA öncesinde de yaklaşık üç yatırımı mevcut. Toplamda 100-150 bin TL arasında yatırım yaptığını söyleyen Şeker, yatırım anlamında internet ve tüm yakınsamalı alanlara ilgi duyduğunu söylüyor. Buna ek olarak önümüzdeki yıl vl yatırım alanlarına sağlık ya da enerji sektörlerinden birisini de eklemeyi düşünen Şeker, yatırım yapacağı girişimde öncelikle iş fikrine bakıyor. Sonrasında ürünün nasıl pazarlanacağı, o konuda nasıl problemleri çözdüğü, analitik tarafı ve gelir modeli Şeker için önemli. Girişimcinin kim olduğu ve nasıl bir insan olduğunun önemine de vurgu yapan Şeker, “Bana en başta güven verecek ve samimi bir profil mi değil mi ona bakarım. O süre zarfında bu işi yapabilir diyebileceğim birisi ya da grup olması önemli” diye konuşuyor.
SARUHANTAN BİG CHEFS ORTAĞI
İki yatırımından da çıkış yaptı
Melek yatırımcı sertifikası almak için yeni başvuru yapan Saruhan Tan, doğru insanları bulduğu ve kendisini geliştireceğine inandığı için Galata Business Angels’a dahil olduğunu söylüyor. Bugüne kadar iki girişime toplam 150 bin dolarlık yatırım yapan Tan, bu yatırımlarından çıkış yaptı. 2015 ve sonrasında yatırım yapmak için perakende ve teknoloji şirketleriyle ilgilendiğinin altını çizen Tan, aradığı kriterleri işe şöyle özetliyor: “Özellikle girişimci önemli benim için. Yöneticilik ve insan ilişkileri vasfının gelişmiş olmasına dikkat ediyorum”
SİNA AFRA GİRİŞİMCİLİK VAKFI BAŞKANI
Enerji ve yayıncılığa göz kırpıyor
Kendisi de başarılı bir girişimci olan ve kurucuları arasında olduğu Markafoni’nin tamamını bu yıl Naspers’a satan Sina Afra, 2013 yılından bu yana sertifikalı bir melek yatırımcı. Türkiye’de Galata Business Angels’ın üyesi olan Afra’nın, yurtdışında da muhtelif ağlarda üyeliği ^ bulunuyor. Bugüne kadar toplam 25 girişimciye yatırım yapan Afra, kendi şirketleri haricinde iki şirketten de çıkış yaptı. 2015 ve sonrasında yatırım yapmak için geniş bir yelpazede şirketlere baktığını söyleyen Afra, sadece internet değil, enerji ve yayıncılığın da ilgisini çeken alanlar arasında yer aldığı ifade ediyor. Yatırım yapacağı zaman dikkat ettiği en önemli kriterin girişimcinin kendisi olduğunu belirten Afra, “Onun dışında ben gelir modeline ve ölçeklenebilir olmasına dikkat ediyorum” diye konuşuyor.
VESTEL PAZARLAMADAN SORUMLU GMY
İşinin başında duracak girişimci bekliyor
2013 yılında melek yatırımcı sertifikasını alanVestel Pazarlamadan Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Tunç Berkman, henüz melek yatırımcı şeklinde bir yatırım yapmadı ama altı yıl önce bir ortaklık kurdu. Tunç Berkman, ayrıca, iki yıl önce de mobil ödeme sistemlerine yatırımcı ve iki tane işe de kurucu ortak olarak katıldı. Berkman, melek yatırımcılık konusunda ilgi alanlarını şöyle anlatıyor: “2015 ve sonrasında yatırım yapmak için dijital, oyun ve mobil teknolojiler ilgimi çekiyor. Yatırım yapacağım girişimcide kendim profesyonel olarak da çalıştığım için işinin başında olan ve iş fikrini kendi tecrübeleri doğrultusunda geliştiren yatırımcıları tercih ediyorum. Yatırımcı olarak aynı vizyona sahip ve birlikte melek yatırım yapabileceğim grupları tercih ediyorum.”
TELOS İNOVASYON KURULU BAŞKANI
“Yenilikçi ve sürdürülebilir projeler önde”
Bu yılın başında melek yatırımcı sertifikası alan Telos inovasyon Kurulu Başkanı Salih Eren, bugüne kadar iki girişime 100 bin TL yatırım yaptı ve yılı toplam dört yatırım ile tamamlamayı planlıyor. Eren, “Sektörden bağımsız olarak yenilikçi, sürdürülebilir tüm projeleri takip ediyorum. Bilgi Teknolojileri alanında aktif olarak çalıştığımdan, bu alandaki fırsatları daha hızlı değerlendirebiliyorum. Fakat potansiyeli yüksek tüm projeleri sektörden bağımsız takip ediyor ve yatırım yapmak istiyorum” diyor. Salih Eren’in yatırım yapacağı girişimcide ilk aradığı özellik, girişimcinin fikri bulduğu andan itibaren geldiği noktaya kadar koşullar ne olursa otsun gösterdiği devamlılık. Salih Eren, “Girişimcinin istekli ve motivasyonun yüksek olmasına ilave olarak bir de ‘mentorlük’ kabul edebilmesi önemli. Yenilikçi, sürdürülebilir ve global açılımının olabilmesi de benim için çok önemli” diye konuşuyor.
RIFAT PERAHYA INTERMOBİL GENEL MÜDÜRÜ
“İyi ekip önemli”
Intermobil Genel Müdürü Rıfat Perahya, bugüne kadar iki girişime toplam 100 bin TL yatırım yaptı. Yatırım için teknoloji, bilişim ve hizmet sektörleriyle ilgili olduğunu söyleyen Rıfat Perahya, “Pazar büyüklüğü ve büyüme potansiyeli, iyi ekip, mevcut ve olası rekabet, keyif alacağım iş kolu olması benim için önemli kriterler” diyor.
Garanti’den yeni bir girişimcilik platformu
Genç girişimcilerle, yani geleceğin iş insanlarıyla bir araya gelebileceği, fikirleri değerlendirebileceği, bilgi paylaşımında bulunabileceği platformlar yaratmak için çalışan kurumlardan biri de Garanti Bankası. Bu A kapsamda birçok çalışma yürütüyor. Bunlardan sonuncusu Boğaziçi Üniversitesi Melek Yatırımcılık Platformuyla (BUBA) birlikte yürütülen, girişimlerin hayata geçirilmesini hızlandıracak Garanti Partners platform. Garanti Partners’ta, yatırım alma ve büyüme potansiyeli olan her ölçekten ve sektörden erken aşama girişimlerin, KOBl’lerin ve büyüyen girişimlerin desteklenmesi, projelere ivme kazandırılması hedefleniyor.
Girişimcilerin ihtiyaç duyduğu mentorlük ve finansman desteğine ulaşmasını sağlayacak oluşumdan, banka müşterisi olsun ya da olmasın, seçim sürecinden başarıyla geçen girişimciler faydalanabilecek. Projeleri hayata geçirmek ve sürdürülebilir büyüme sağlamak amacıyla girişimciyle beraber strateji geliştirilecek platformda, kapsamlı bir iş planı hazırlanmasına olanak yaratılacak. Ayrıca, AR-GE odağında ürün geliştiren girişimcilere ve çözüm ortaklarına platform üzerinden teknik destek sağlanırken, ürün veya hizmeti pazara sunmadan önce test etme ve geribildirimlerle iyileştirme olanağı da verilecek. Erken aşama girişimlere ise kuluçka merkezi (çalışma alanı/ofis) sağlanacak. Girişimlerin ihtiyaç duyduğu çevrimiçi ve mobil pazarlama desteğinin yanı sıra bankacılık hizmetleri de avantajlı koşullarla sunulacak.
TEB melek yatırımcı ağı olmak için başvuru yaptı
Türkiye Ekonomi Bankası (TEB) Türkiye’de bireysel yatırımcı lisansının uygulamaya alınmasıyla birlikte ‘Melek Yatırımcı’ konseptini müşterilerine sunan ilk banka. Bu doğrultuda, TEB Özel Melek Yatırım Platformu’nu Şubat 2013’te faaliyete geçiren banka, varlıklarını geleneksel finansal araçlar dışındaki alanlarda değerlendirmek isteyen müşterilerine farklı alanlarda yatırım fırsatı sunarken, gelecek vaat eden projelere de sermaye bularak girişimcileri ekonomiye kazandırmayı hedefliyor. TEB iş melekleri konseptli yatırımcı kulübü kurma çalışmalarına da başladıklarını söyleyen TEB Bireysel ve Özel Bankacılık Kıdemli Genel Müdür Yardımcısı Gökhan Mendi, “Öncelikli seçilecek sektörlerden yatırım ya da mentorlük yapmaya gönüllü kişilerden oluşturduğumuz grupla gelecek vadeden projelere ve girişimcilere destek sağlamayı hedefliyoruz” diye konuşuyor. Yakın zaman içerisinde TEB Özel Melek Yatırım Platformu’nun akredite bir melek yatırımcı ağı olarak onaylanması için TEB Hazine Müsteşarlığı’na başvuruda bulunduklarının da altını çizen Mendi, konuşmasını şöyle sürdürüyor: “Önümüzdeki süreçte TEB Özel Melek Yatırım Platformu’nun Hazine Müsteşarlığı tarafından onaylanan ilk banka melek yatırım ağı olarak yetkilendirilmesini hedefliyoruz. Bu gelişme ile birlikte, TEB Özel olarak melek yatırımcı olmak isteyen müşterilerimize Bireysel Katılım Lisansı (BKY) alımtnda aracılık edebileceğiz. Ayrıca ağ kanalıyla yapılan yatırımların belge ve bilgilerini Hazine Müsteşarlığı’na ileterek yatırım süreçlerini de takip edebileceğiz!’
İş Planı Melek yatırımcı sertifikası Melek yatırımcılık	2014-12-11
Etiketlerİş Planı Melek yatırımcı sertifikası Melek yatırımcılık
Önceki Shapes Studio Premium Konsepti İle Bayilik Fırsatı
Sonraki Atık Sektörüne Girişimci İlgisi