Leninizm Nedir? Leninizm Hakkinda Hersey.
Leninizm Nedir? Leninizm Hakkinda Hersey. konusu
Leninizm, Marksizm üzerine kurulmuş ekonomi-politik ve siyasal bir teoridir. Stalinist kaynaklarda, Marksizm`in devami olarak ele alınır, Bolşevik lider Vladimir Lenin tarafından geliştirilmiştir. Yaklaşıma göre Lenin, Marx'ın temel eserini üç temel noktada, yani ideolojik teorik ve örgütsel alanlarda geliştirmiş, onu kapitalizmin en üst aşamasına uygun bir öğreti olarak ve temel ilkelerinden sapmaksızın aştırmıştır.
Kısacası Leninizm, Marksizmin çağın gereklerine göre hem kuramsal hem politik hem de ekonomik alanda, temel ilkelere bağlı kalarak yeniden uyarlanması olarak anlaşılır. Leninizm kavramı, yeni olgular ve yeni bilimsel gelişmeler doğrultusunda Marksizmin yeniden üretilmesi gereği üzerinden değerlendirilir ve Marksizmin devrimci ve bilimsel özüne uygun olarak geliştirilmesi olarak anlaşılır.
"Leninizm" terimi Lenin'in ölümünün ardından stalin tarafından uydurulan bir terimdir,sağlık sorunları sebebiyle ölümünden bir süre önce, Sovyet hükümetinde aktif rolünü sonlandırdıktan sonra sıklıkla kullanılmaya ve yaygınlaştırilmaya başlanmıştır. Asıl olaraksa Komünist Enternasyonal`de (Komintern) stalin'in parti içerisindeki en büyük yandaşlarından Grigory Zinoviev "Leninizm" terimini popüler etti. Bu tarihten itibaren, Leninizm formülasyonu, Marksizm içinde, onun yeni bir aşaması olarak formüle edildi ve kuramsallaştırıldı.
Vladimir Lenin, 1920`de
Lenin'in Marksizme yaptığı başlıca kuramsal katkı bugün leninist örgüt anlayışı olarak ifade edilen devrimci parti anlayışıdır. Lenin parti konusundaki özgün fikirlerini Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi içinde Martov'a ve menşeviklere karşı verdiği politik mücadele sürecinde geliştirmeye başlamıştır. Lenin, Ne Yapmalı? ismiyle derlenen kitabındaki makalelerinde proletaryaya dışarıdan bilinç taşınması gerektiğini vurgulamış, bunun da proletaryanın öncüsü olan devrimci partinin rolüyle gerçekleşebileceğini belirtmiştir. Aynı kitapta Lenin partiyi bir profesyonel devrimciler örgütü olarak tanımlar. Böyle bir parti de amaçlarına ancak demokratik merkeziyetçilik'i uygulayarak varabilir.
Burada Lenin, ekonomizm ve sendikalizm denilen bir anlayışla polemik halindedir. Bu anlayışlara göre, ekonomik koşullar kendiliğinden devrimci bir gelişmeyi getirecektir ve bu nedenle işçilerin sendikalarda örgütlenmesi yeterlidir. Lenin bu görüşü, reformizm olarak değerlendirir, ekonomik koşulların kendiliğinden işçi sınıfına bilinç getirecegi fikrini kabul etmez. İşçi sınıfına bilinç ancak dışardan götürülebilir, ve bunu yapacak olanda Proletarya'nın partisi olarak öne sürülen Bolşevik Parti'dir. Menşevik örgütlenme anlayışına karşı Lenin geliştirdiği bir örgütlenme modelidir bu. Kendini işçi sınıfının temsilcisi olarak algılayıp öne süren profesyonel devrimcilerden oluşan bir örgütlenmedir sözkonusu olan. Lenin 1905 Devrimi'nden sonra partinin kapılarının işçi kitlelerine açılmasını savunmuş ve Ne Yapmalı'daki görüşlerinen önemli ölçüde uzaklaşmıştır. Tıpkı Marx gibi Lenin için de devrimci parti işçi sınıfının en bilinçli, öncü kesimidir. Parti mesleki işlerinden en fazla kafasini kaldirabilen ileri ve sınıf bilinçli proletarya ile 19.yy sonlarında etkin olan proleter sınıf kökenli devrimci aydınlardan birleşmelidir.Lenin örgüt mensuplarının tamamen proleter sınıf orjinli olmasi hususunda oldukca titizdi.
Lenin Marx gibi kapitalizmin ancak devrim yoluyla (kapitalizmi düzeltmeye yahut değiştirmeye çabalamanın başarısız olacağı) yıkılabileceğini düşünüyordu.
Leninizm`in diğer temel bir düşüncesi de emperyalizmi kapitalizmin en yüksek basamağı olarak görmesidir. Lenin, kapitalizmin küresel bir sistem olurken uyguladığı hileyi (Marx bu fenomeni öngörmüştür) Marx`ın çalışmalarını geliştirerek ve güncelleyerek anlatır. Lenin`e göre devrimin öncelikle emperyalizmin zayıf halkaları olan ülkelerde patlak vereceğini vurgulamıştır. Fakat eğer devrim azgelişmiş bir ülkede başlarsa burada bir sorun ortaya çıkmaktadır. Marx`a göre gelişmemiş ülkeler sosyalizmi inşa edemez, çünkü kapitalizm henüz buralarda bütün gücünü kullanmamış, sömürüsünü gerçekleştirmemiştir, işte bu yüzden dış güçler devrimi başarısızlığa uğratmak için elinden geleni yapacaktır. Buna Lenin tek çözüm yolu önerir:
Çok sayıda gelişmemiş ülkenin kısa bir sürede birleşerek büyük federal bir yapı kuraracağı, bu sayede kapitalizme karşı direneceği ve sosyalizmi kurmaya başlayabileceği şeklindeki, Sovyetler Birliğinde hüküm süren Stalinist diktatörlüğün dayandığı yaklaşımın aksine, gelişmemiş ülkelerde başlayan devrimin veya devrim ateşinin gelişmiş kapitalist ülkelerdeki devrimleri tetikleyebileceğidir (örnek olarak Lenin Rus Devriminin bir Alman Devrimini ateşleyebileceğini ummuştu). Gelişmiş ülke böylece sosyalizmi kuracak ve gelişmemiş ülkelerin de aynı şeyi yapmasına yardım edecektir.
teorik olarak sosyalizm, gelişmemiş ve sınıf bileşiminin kücük-burjuvazi ile köylülükten olustugu tek bir ülkede hayatta kalamaz. Bu yüzden Leninizm, tek ülkede devrimin sonuna kadar yaşayamayacağını, bir dünya devriminin gerektiğini söyler.
Troçki ve Buharin gibi Ekim devriminin başaktörleri olan isimler, Lenin'in ölümünden sonra Stalin yönetimiyle uzlaşmaz ayrılıklara düştüler, çeşitli dönemlerde böyle pek çok isim karşı devrimcilik ve ajanlıkla suçlanıp yargılandı ve öldürüldü. Bütün hukuki yargılamalara ragmen sözkonusu yargılamaların ve infazların bir tasviye girişimi olduğu şüphesi giderilemedi.
Demokratik merkeziyetcilik yerini yalnızca merkeziyetciliğe bıraktı. Leninizm bu dönemde, Marksizmin yeni bir aşaması olarak bir resmi ideoloji olarak işlev görmeye başladı.
Marksizm ve Leninizm üzerine kurulu öne çıkan başka bir teori de, Lenin`in ölümünden sonra ortaya çıkan uygulamaları Stalinizm olarak değerlendiren ve bunların karşısında olan Troçkizm`dir. Troçkizm, Stalin rejimiyle çatışma halinde olmuş ancak Leninizm konusunda Lenin'in takipçisi olduğunu iddia eden diğer akımlardan farklı bir değerlendirme ve yoruma sahiptir.
Sözkonusu tarihsel-politik-pratiğin Lenin'in teorik argümanlarıyla (Leninizm'le) bağıntısı ve hatta bu sürecin Marksizmin temel argümalarıyla olan ilişkisi (örnegin proletarya diktatörülügü ile Stalin rejimi arasındaki ilişkiler sorunu, ya da endüstriyalizmin niteligi sorunu) bu bağlamda önemli kimi konu başlıklarıdır.
Benzer Konular - Leninizm Nedir Leninizm