Özboyacı Altın - Bir Pırlantanın Hikayesi
Elmas orjinal olarak yalnız Kimberlit Bacaları'nda bulunur. Diğer tip elmas oluşumları, muhtemelen Kimberlit'ten aşınmayla veya tortuların başkalaşım geçirmelerinden meydana gelmiştir. Kimberlit kayasında bâzan elmas bulunmayabilir. Elmasın en çok bulunduğu yerler olarak, Avustralya, Güney Afrika (Kimberley’de), Güney Amerika, Endonezya ve Hindistan sayılabilir.
Çıplak gözle bakıldığında aynı görünse de, hiçbir pırlanta bir diğerinin aynı değildir. Aynı karat ağırlığındaki iki pırlantanın değerinin neden farklı olduğu 4C özelliğine ve bunların bileşimine bağlıdır. 4C özelliği; Karat ağırlığı (Carat Weight), Kesim (Cut), Renk (Color), Berraklık (Clarity)' dan oluşur. Aşağıda bulacağınız 4C bilgileri, pırlantaların neye göre sınıflandırıldığı ve fiyatlandırıldığı konusunda sizlere kısa bir ön bilgi verecektir.
Değerli taşların ağırlığı carat ile ölçülür. Carat ağırlığı, elmasın en kolay ölçüebilir niteliğidir. "Carat" sözcüğü, eski mücevher tüccarlarının pırlantılarını tartmak için kullandıkları "carob" adı verilen keçi boynuzu tohumundan gelmektedir. Bu tohumların ağırlığı, şaşılacak derecede birbirine benzerlik gösterir. Eskiden 1 caratlık pırlanta 1 keçi boynuzu tohumunun ağırlığına eşitti. Günümüzde ise carat 0.2 gramlık (200 mg) standart bir metrik ölçüdür.
Her carat 100 eşit puana (point) bölünür. Örneğin bir çeyrek carat 25 point ve 0,25 ct şeklinde yazılır. İki farklı pırlantanın eşit carat ağırlığına sahip olması, aynı fiyatta olmasını gerektirmez. 4C'nin diğer özellikleri de fiyatlandırmada önem taşır.
Elmasın işlenmiş hali olan pırlantanın insan eliyle yaratılan tek özelliği olan kesim, pırlantanın güzelliğinin belirlenmsindeki en önemli özelliktir. Pırlantanın gözleri kamaştıran ışıltısı, kesimin ustalığına ve kullanılan teknolojiye bağlıdır. Kesim ne kadar iyi ise, pırlantanın parlaklığı, ışıltısı ve kıvılcımı o denli fazla olacaktır.
Kesim Şekillerine Örnekler
Üstten Görünüşler (Tabladan)
Alttan Görünüşler (Külahtan)
Pırlantaların çoğu göze beyaz (renksiz) gibi görünse de aralarında belli belirsiz ton farkları vardır. Prizma gibi ışığı bir renk içinde kıvılcımlar halinde dağıtan pırlantada renk azaldıkça bu kıvılcımlar daha da renklenir. Gökkuşağının tüm renkleri göze geri yansıdığı renksiz pırlantalar, çok az bulunduğu için en değerli pırlanta olarak kabul edilir. Ancak yine doğada nadir bulunan renkli pırlantalar da yine renksizler kadar değerli olabiliyor. Pırlantada renk skalası açıktan koyuya doğru D'den Z'ye kadar sınıflandırılır.
D, tamamen renksiz; E, çok beyaz; F, beyaz. Ancak uzmanlar E ile F sınıfındaki belli belirsiz rengi saptayabilir.
Doğada her elmasın yalnızca kendine özgü bir iç yapısı vardır. Elması özgün kılan, kristalleşme sürecinde içine karışan diğer minarellerdir. Doğanın parmak izleri olarak nitelendirilen bu maddeciklerin sayısı, rengi, yapısı, büyü lüğü ve konumu, elmasın doğallığının bir göstergesidir. Doğal izler olarak ne denli az olursa, pırlanta o kadar çok ışık yansıtır. Ve bu nedenle daha çok değer kazanır. Doğal iz taşımayan pırlanta bulmak çok zor olduğundan, izi en az olan pırlanta "kusursuza yakın" sayılır.
PIRLANTANIN IŞILTISI HEP SİZİNLE OLSUN