﻿ GRES MİKTARI HESAPLAMA | Otomatik Merkezi Yağlama Sistemleri
Tarih: 30 Ocak 2014 | Yazar: mechanoengi | Kez Okundu | Yorum Yapılmadı
Uygulanacak gres miktarı ve uygulama aralığı ile ilgili sonuçları elde etmek için öncelikle uygulamanın yapılacağı çalışma koşullarını anlamaya yarayan gerekli bütün bilgileri toplamak gereklidir.
Gres miktarını hesaplamak için rulmanın fiziksel ölçülerini (dış çapı ve genişliği) birbiriyle çarpıp elde edilen sayıyı da 0.005 ile çarpmak yeterlidir. Bu sayede ihtiyaç olan gres miktarı gram olarak bulunmuş olur. Bu formül bütün rulman tipleri için yaygın bir şekilde kullanılmakta ve gres miktarı hesaplamada en iyi yöntem olarak kabul edilmektedir. Hesabınızı onz olarak yapmak istersenin aynı ölçüleri bu sefer 0.114 ile çarpmanız gerekecektir. Ancak burada dikkat edilmesi geren ölçülerin inç olması gerektiğidir.
Gerekli olan yağlayıcı miktarı hesaplandıktan sonra bu yağlayıcıyı ne kadar sıklıkla uygulamak gerektiği hesaplanmalıdır. Tekrar yağlama olarak bilinen bu zamanı hesaplamak daha karmaşıktır. Rulman özellikleriyle birlikte makinanın çalışma koşullarına ait bilgilerin toplanması gerekir.
Sıcaklığın hem gres hem de sıvı yağlar üzerinde etkisi olduğu bilindiğine göre doğal olarak ilk alınması gereken düzeltme faktörü, işletme sıcaklığıdır. Daha sıcak ortamlarda daha sık yenileme gerekir. Ortam kirliliği (çevrenin ne kadar tozlu olduğu) ve nemi de (çevrenin ne kadar nemli olduğu) benzer şekilde etkilidir. Daha kirli ve daha nemli ortamlar, rulmanların daha sık yağlanmasına neden olur.
Rulmanın montaj pozisyonu ve vibrasyon gibi basit şeyler de yağlayıcının rulman içindeki kalma süresini ve dolayısıyla yağlama frekansını etkilemektedir. Dikey bir mile bağlı rulmanda bulunan yağlayıcı, dışarı çıkmaya daha meyilli olduğundan yağlama periyodu azalmaktadır. Benzer şekilde titreşimli çalışan makinalarda gres içinde baz yaz ile kalınlaştırıcı birbirinden ayrıldığı için sık yağlama ihtiyacı doğmaktadır. Bu nedenle tekrar yağlama zamanı hesaplanırken bu faktörler göz önünde bulundurulmalıdır.
Son olarak ele alınması gereken düzeltme faktörü ise rulmanın tipidir. Farklı tipteki rulmanlar gresi farklı şekilde tutarlar. Mesela bilyalı rulmanlar, küresel rulmanlara göre gresi daha çok tutarlar.
Aşağıda bulunan tabloda çalışma koşullarına göre düzeltme faktörleri verilmiştir. Bütün faktörler seçildikten sonra geriye rulmanın tipini ve çalışma devrini belirtmek kalıyor. Basit bir matematik formülünden sonra tekrar yağlama frekansı (periyodu) hesaplanmış olacaktır. Burada çıkan sonuç ile ultrasonic ölçümlerle elde edilen sonuçların harmanlanmasıyla optimum sonuçlar elde edilebilir.
Yukarıdaki hesap yapılırken aşağıdaki tablo ve formülasyon kullanılmıştır.
KOŞUL ORTALAMA DEĞER DÜZELTME FAKTÖRÜ
Sıcaklık (Ft) 66° den düşük
66° – 80° arası
80° – 94° arası
94° den fazla 1.0
Kirlilik (Fc) Hafif, aşındırıcı olmayan toz
Yoğun, aşındırıcı olmayan toz
Hafif, aşındırıcı toz
Yoğun, aşındırıcı toz 1.0
Nem (Fm) %80 altında nem oranı
%80 – %90 arası nem oranı
Yatakta kısmi yoğuşma
Yatakta kısmi su 1.0
Titreşim (Fv) V < 0.5 0.5 < V < 1 V > 1 1.0
Pozisyon (Fp) Yatay delik ekseni
45° delik ekseni
Dikey delik ekseni 1.0
Rulman Tipi (Fd) Bilyalı
Silindirik iğneli rulman
Konik küresel rulman 10
Yağlama Frekansı Hesabı için gerekli formülasyon:
T= Tekrar yağlama için geçen süre (saat)
K= Ft x Fc x Fm x Fv x Fp x Fd (tablodan)
n= Devir (rpm, devir/dk)
d= Rulman iç çapı (mm)