Engellilik, özründen dolayı yaş, cinsiyet, sosyal ve kültürel faktörler açısından kişinin toplumsal rollerini yerine getirmesinin kısıtlanması yani engellenmesi durumudur. Bu anlamda engellilik, kişilerin kalıcı veya geçici özürlerinin değil, fiziksel ve yapılı çevrenin yetersizliğinin bir sonucu olarak ortaya çıkmaktadır. Gerek şehir ulaşım ağları, gerekse kamusal yapıların doğurduğu engellerden dolayı toplumsal hayata katılamayan engelliler kent hayatına yabancılaşarak pasif bir yaşama sürüklenmektedirler. Adıyaman Aktif Yaşam Merkezi için sunulan bu öneri, toplumsal hayattan soyutlanarak ötekileştirilen gazi ve engellilerin mesleki becerilerini geliştirerek aktif bir toplumsal rol üstlenmelerini sağlamanın yanı sıra, bir binadan farklı olarak mikro ölçekte kent yaşamını engelsizce deneyimleyebilecekleri bir doku kurgulamaktadır.
Bu bağlamda, yerleşke kentin temel elemanları olan sokak örgüsü ve doluluk-boşluk ilişkileri üzerinden kurgulanmıştır. İç-sokaklar ile bölüntülenen kurgu, açık, yarı açık ve kapalı alanlar oluşturarak doğal ışık ve havalandırma imkanlarını en üst düzeye çıkarmaktadır.
Grid üzerinde kurgulanan yapılar, kentsel parklara atıfta bulunan aktivite avluları ile kendine ait manzara yönleri kazanmıştır. Avluların etrafında konumlanan yapılar, düşey hatlarda yükselmek yerine arazi yapısına uyumlu şekilde yatay düzlemde kurgulanmış, böylece avluların ve yapı programlarının doğal ışıktan bolca faydalanabilmeleri sağlanmıştır.
Yapının yatay kurgusu, evrensel tasarım prensiplerine uygun olacak şekilde engellilerin hareket kısıtlılığını ortadan kaldırmış, geniş alanlar ve 2 kat yükseklikteki boşluklarla mekanları engelliler için daha kolay algılanabilir hale getirmiştir. Yapılar ve avlular, düşey eksende ana sokaklara bağlanan çekirdekler ve dış rampalar aracılığıyla bağlanmıştır.
Program: Rekreasyon +Sosyal
Proje Alanı: 19065m²
İşveren: Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı (Ulusal Yarışma)
Sorumlu Ortak: Heves Beşeli
Tasarım Ekibi: Tamara Nazari, Farzad Golghasemi, İnci Erat
Statik: Özün Proje
Elektrik: Promer Mühendislik