Amerikada, ehliyet, nasıl, alınır
Aslında “Amerika’da ehliyet almak” gibi bir arama sorgusu ile bu sorunuzun cevabına karşılık gelecek yüzlerce sayfa bulabilirsiniz. Ancak erişeceğiniz bu sayfalar genelde forum sayfaları olduğu için arada çok fazla gereksiz, gerçek dışı ve eskimiş bilgiyle karşılaşmanız mümkün.
Ben bu yazıda kendi deneyimimden yola çıkarak Amerika Birleşik Devletleri’nin Massachusetts eyaletinde nasıl ehliyet alabileceğinizi adım adım anlatmaya çalıştım. Massachusetts’i özellikle vurgulamamın nedeni diğer eyaletlerle ortak özellikler taşısa bile her eyalette kanunların farklılığından dolayı prosedürün de farklı olması.
Massachusetts dışında bir eyalette yaşıyorsanız üç aşağı beş yukarı aynı süreci yaşayacaksınız. Ancak ehliyet almak için istenen belgelerde, sınav sorularında veya ehliyeti veren kurum adlarında (Massachusetts eyaletinde ehliyet veren kurum adı RMV iken hemen yanındaki New Hampshire eyaletinde bu kurumun adı DMV olarak geçiyor) farklılıklar olabilir.
Amerika’ya geldikten sonra nasıl ehliyet alacağınızı anlatan bu yazı içerisinde
Ehliyet almak için ödemeniz gereken ücretler
Amerika’da öğrenciyseniz ve SSN numarasına sahip değilseniz bilmeniz gerekenler
Amerika’da permanent resident statüsündeyseniz ve bir SSN numarası sahibiyseniz bilmeniz gerekenler
Ehliyet başvuru süreci
Yazılı ehliyet sınavı için bilmeniz gerekenler
gibi bilgileri bulacaksınız.
Amerika Birleşik Devletleri’nde bir ehliyet sahibi olmak için yazılı teste 30 dolar, yol testine 35 dolar ve ehliyet için de 50 dolar yani toplamda 115 dolar RMV’ye ödeme yapmanız gerekiyor. Eğer yazılı testi ya da yol testini geçemez ve tekrar almanız gerekirse bu sınav ücretlerini yeniden aldığınız her sınav için ayrıca ödemeniz gerekiyor.
Ehliyet başvurusundan önce hazırlamanız gereken belgeler
Ehliyet başvurunuzdan önce hazırlamanız gereken bir takım evraklar var. Evrak dediysem aslında arkalı önlü toplam bir sayfadan oluşan başvuru formu, SSN numaranız, Massachusetts eyaletinde ikamet ettiğinizi gösteren bir belge (adresinize gelen fatura ya da kira sözleşmeniz), doğum tarihinizi doğrulamak için yeşil kartınız, yoksa pasaportunuz.
Eğer Amerika’ya öğrenci olarak geldiyseniz ve SSN numaranız yoksa okulunuzdan alacağınız mektupla Social Security Office‘e giderek bir denial letter çıkartmanız ve bu mektubu RMV’ye diğer belgelerinizle birlikte göstermeniz gerekiyor. Bir kontrol listesi şeklinde özetlemek gerekirse
Okulunuzdan RMV’ye verilmek üzere alacağınız bir mektup
Social Security Office’den alacağınız denial letter
Adres bilginizi kanıtlar nitelikte telefon faturası, banka işlem makbuzu ya da kira sözleşmesi
Customs and Border Protection’dan online alabileceğiniz I-94 Information çıktısı
Yazılı test bedeli olarak 30 dolar nakit para (kredi veya debit kartla ödeme imkanı da var)
Class D, M, or D/M License and ID Card Application formu
Yeşil kart sahipleri için gerekli belgeler
Yaşınızı doğrulamak için yeşil kart ya da pasaport
Adres bilginizi kanıtlar nitelikte telefon faturası, banka makbuzu ya da kira sözleşmesi
Amerika’da ehliyet almak için Registry of Motor Vehicles (yazının devamında RMV olarak kısaltacağım) adlı kuruma başvuru yapmanız gerekiyor. Konuyu çok dağıtmak istemiyorum ama burada Massachusetts dışında yaşayıpta ehliyet almak isteyenler için Massachusetts’te RMV olarak geçen kurumun adının diğer bir çok eyalette Department of Motor Vehicles olarak geçtiğini ve DMV olarak kısaltıldığı bilgisini vermek lazım.
RMV’nin size en yakın şubesini bulmak için bu haritadan
yararlanabilirsiniz. Adresinizi ya da posta kodunuzu girerek size en yakın RMV şubesine gidebileceğiniz gibi size daha uzak ama ulaşımının daha kolay olduğu bir şubeye veya iş yerinize yakın olan bir şubeye de başvurunuzu yapabilirsiniz. Size en yakın şubeye gitme gibi bir zorunluluk yok. Eyalet geneline yayılmış tüm işlemlerinizi yapabileceğiniz 30 adet, bazı işlemlerinizi gerçekleştirebileceğiniz 12 adet olmak üzere toplamda 42 adet RMV şubesi bulabilirsiniz. Bu arada şube sayısına güvenip şubelerin kalabalık olmadığını yanılgısına kapılmayın her şubede işlemlerinize başlamadan sıranın size gelmesini bekleyeceğiniz en az 20 – 30 dakika var.
RMV kapısından içeri adımınızı attığınızda kapıdaki görevli yapmak istediğiniz işleme göre sizi yönlendiriyor. Eğer ehliyet başvurusu yapacaksanız size orada Class D, M, or D/M License and ID Card Application form olarak adlandırılan bir sayfalık formu da daha önceden doldurup çıktısını alarak yanınızda götürmediyseniz veriyor. Aşağıda bu formun bir örneğini görebilir ya da bu linki takip ederek
belgenin PDF formatına ulaşabilirsiniz.
Class D, M, or D/M License and ID Card Başvuru Formu
Kapıdaki görevlinin sizi yönlendirmesiyle bir bankoya gidip burada sıra numarası alıyorsunuz. Aynı zamanda buradaki görevliler evraklarınızı kontrol ediyorlar. Bu bankoya gitmeden önce Class D, M, or D/M License and ID Card Application adlı formu doldurmanız gerekiyor çünkü bu belgeyi de kontrol edip bir yanlışlık varsa düzeltiyorlar. Sıra numaranızı aldıktan sonra 20- 30 dakika kadar sıranın size gelmesini bekliyorsunuz (günün erken saatlerinde giderseniz bekleme sürenizin azalması muhtemel). Sıra size gelince görevliye sadece formu teslim ediyorsunuz ve görevli önünde yer alan bilgisayarda sizin için bir kayıt oluşturuyor. Yine bu görevli bankoda yer alan bir kontrol cihazı ile gözlerinizi kontrol ediyor (bu kontrol vision test olarak adlandırılıyor).
Daha sonra Learner’s Permit ve ehliyetiniz üzerinde kullanılmak üzere bir fotografınızı çekiyor, eğer fotografı beğenmezseniz tekrar çekmesini isteyebilirsiniz ki zaten görevli de fotografı beğenip beğenmediğinizi soruyor ve isterseniz yeniden çekebileceğini belirtiyor.
Tüm bu işlemlerden sonra görevli, yazılı testi alıp almak istemediğinizi soruyor. Eğer yazılı testi aynı gün almak istemiyorsanız, çalışıp teste hazırlıklı girmek istiyorsanız 5 dolar karşılığında sahip olabileceğiniz bir kitapçık mevcut (bu kitapçığa internet sitelerinden ücretsiz de ulaşabilirsiniz
Test toplamda 25 sorudan oluşuyor. Testi geçmek için 18 soruya doğru cevap vermeniz bekleniyor. Eğer uzun süredir araç kullanıyorsanız testi hemen almamanız için bir neden yok zira zorlanacağınız sorular istatistiki bilgi içeren (Amerika’da her yıl kaç kişinin trafik kazalarında hayatını kaybettiği gibi) ve hangi trafik suçunun ne kadar cezası olduğu gibi sorular olabilir ancak bu soruların oranı testin geneline göre düşük. Kısacası uzun süredir zaten trafikteyseniz sizi zorlamayacak bir test ile karşı karşıyasınız.
Testi hemen almak istediğinizi belirtirseniz 30 dolar test bedelini ödedikten sonra size üzerinde numara olan bir kağıt vererek içerisinde 4 adet dokunmatik ekrana sahip bilgisayar bulunan test odasına gönderiyorlar. Bu odada cep telefonu, tablet gibi cihazlarınızı kapalı duruma getirerek sandalyenin altında bulunan bölüme bırakmanızı aksi halde sınavınızın geçersiz olabileceğini peşinen söylüyorlar. Dokunmatik ekrana sahip bir bilgisayar karşısında görevlinin size verdiği numarayı girerek sınava başlıyorsunuz. Aynı zamanda bu numara eğer sınavı geçerseniz Learner’s Permit üzerinde de yer alacak ve ehliyetinizi aldığınızda ehliyet numaranız olacak.
Dokunmatik ekranlardaki sınav dili İngilizce ve İspanyolca olmak üzere iki farklı dilde sunuluyor. Driver’s Manual
adı verilen kitapçıkta yazdığı üzere sınavı Türkçe‘de alabilirsiniz ancak bu isteğinizi sanırım önceden belirtmeniz gerekiyor. Daha önce de belirttiğim gibi benim girdiğim test İngilizce ve İspanyolca olmak üzere iki farklı dil seçeneğiyle sunuluyordu. Aşağıda yer alan görselde testi başka hangi dillerde alabileceğinizi görebilirsiniz.
Ehliyet sınavını İngilizce’nin yanı sıra aralarında Türkçe’nin de bulunduğu 27 farklı dilde alabilirsiniz
Yaşadığınız eyalette testin Türkçe sunulup sunulmadığını öğrenmek için bulunduğunuz eyaletin RMV ya da DMV sitesinde yer alan Driver’s Manual adlı kitapçığa bakabilirsiniz. Ben yukarıdaki görseli bu kitapçıktan buldum.
Sınav sorularını atlayıp daha sonradan geri dönerek cevaplama şansınız var. Ayrıca 4 yanlış 1 doğruyu götürür gibi bir kural olmadığı için tüm soruların doğru cevabını bilmeseniz bile cevaplamanız gerekiyor. Sınav soruları yukarıda da belirttiğim gibi Türkiye’de ehliyet almış ve uzun süredir direksiyon arkasında bulunan birini zorlayacak sorular değil. Kendinizden emin değilseniz sınava girmeden önce 5 dolara satılan kitapçığı alarak çalışabilir ya da RMV’nin sitesinde yer alan deneme testlerini çözebilirsiniz. Ben daha önceden çalışmadım ancak testte yer alan 25 sorunun 19’unu doğru cevaplayarak Learner’s Permit’imi aldım.
Sınavı başarılı bir şekilde geçerseniz görevlinin yanına gidip Learner’s Permit denen belgeyi alıyorsunuz. Eğer sınavı geçemezseniz 30 dolar vererek yine aynı gün sınava girebilirsiniz. Testi gün içinde istediğiniz kadar almanız mümkün. Elbette her seferinde 30 dolar ödeme yapmanız gerekecek.
Testi geçtikten sonra size verilen Learner’s Permit adlı belge iki yıl geçerli. Yani bu belgeyi kullanarak iki sene ehliyet almadan araç kullanma hakkına yanınızda ehliyeti olan birinin bulunması şartıyla sahipsiniz. Yazılı testi geçtikten sonra yol testi için online randevu almanız gerekiyor ayrıca yol testi ve ehliyetiniz için de ödeme yapmanız gerekiyor. Eğer RMV’de ödeme yapmak için tekrar kuyruğa girmek istemiyorsanız yol testi ücretini online ödeyebilirsiniz.