Arı Sütü Nedir? Nasıl Üretilir?
Arı sütü genç işçi arıların yutak üstü salgı bezlerinden salgıladıkları doğal bir arı ürünüdür. Arı sütü larvaların ilk 2-3 gün boyunca beslendiği tek besin maddesidir. Ana arı ise hayatı boyunca arı sütü ile beslenir. Ana arının diğer arılara kıyasla daha uzun yaşamasının sebebi hayatı boyunca arı sütü ile beslenmesidir. İşçi arılar 45 gün kadar yaşarken, hayatı boyunca arı sütü ile beslenen ana arı 5-7 yıla kadar yaşayabilmektedir.
Arı sütü üretimi ana arı yetiştiriciliğinin adımları arasında gerçekleştirilir. Arı sütü, oğul verecek kovan içerisinde yapılan oğul gözlerinden toplanabildiği gibi, ticari ana arı yetiştiriciliğinde kullanılan modern yöntemlerle de toplanabilmektedir. Bir kovanda oğul gözlerinden toplanan arı sütü miktarı bir sezonda 10-20 gramı geçmezken, modern yöntemlerle bir kovanda üretilen arı sütü miktarı bir sezonda 1000-1500 gram arasında değişebilir (Doğaroglu,1999). Ülkemizde Doolitle yöntemi en yaygın kullanılan Arı sütü üretim yöntemidir. Bu yöntemde ilk önce 8-9 mm genişliğinde 8-10 mm derinliğinde tahta kalıp yardımıyla eritilmiş balmumundan ana arı yüksükleri hazırlanır. Hazırlanan ana arı yüksüklerine günlük larvalar transfer edilir ve yüksek miktarda genç işçi arısı olan kovana yerleştirilir. Arı sütünün en yoğun olarak bulunduğu 48-72 saat sonra ana arı yüksüklerini içeren çerçeveler kovandan alınarak, uzatılmış kısımları ısıtılmış bir keskin bir alet yardımıyla kesilir. Yüksükler içerisindeki larvalar bir pens yardımıyla alındıktan sonra arı sütü tahta kaşık yardımıyla gözlerden toplanır. Toplanan taze arı sütü koyu renkli ambalaj malzemesi içinde, +4 °C veya -18 °C’de muhafaza edilebilir (Bogdanov S. ve Ark. 2000).
Arı sütü bileşiminde yer alan protein, yağ, karbonhidrat, aminoasitler, vitamin, mineral ve enzimlerle değerli bir arı ürünü…Yapılan bilimsel çalışmalarda; arı sütünün antioksidan, nörotropik, karaciğer koruyucu, kan şekerini düzenleyici, antitümör, antibiyotik, antienflamatuvar, bağışıklık düzenleyici, antiaging ve anti alerjik etkileri olduğu belirtilmekte. Tüm bunlar apiterapinin çok daha fazla gündeme gelişi ve bilinçlenmenin artmasıyla arı sütünün de kullanım alanının yaygınlaşacağını göstermekte…
Bogdanov S. ve Ark. 2000, Schweizerisches Zentrum für Bienenforschung.
Doğaroğlu, M.,1999. Modern Arıcılık Teknikleri, Anadolu matbaa ve ambalaj sanayii, İstanbul.