ARI (VENOM) ALERJİLERİ
Arı alerjileri semptomlar ve bulgular
Arının soktuğu yerde genellikle ağrı, şişlik ve kızarıklık meydana gelir. Bu normal bir reaksiyondur. Genellikle birkaç saat içinde düzelir. İlerde alerjik reaksiyon gelişme riski düşüktür ancak sıfır değildir. Alerjik reaksiyonlar iki şekilde gelişir;
-Geniş lokal reaksiyonlar
Sistemik reaksiyonlar arı sokmasına bağlı gelişebilir. Sistemik reaksiyon yani ANAFİLAKSİ olduğu için bir çok organımıza bağlı bulgular görülür.Görülen reaksiyonalr; Ürtiker (kurdeşen), kaşıntı ve kızarıklık, yüzde, dilde ve boğazda ödem, nefes almada zorluk, baş dönmesi, kramp tarzında karında ağrı, bulantı, kusma ve ishal gibi.
Arı sokmasına bağlı anafilaksi erişkinlerde, çocuklara oranla daha sık gözlenmektedir. Önceki sokmalarda görülen reaksiyonların şiddeti, sonraki sokmalarda meydana gelebilecek reaksiyonların şiddetinin öngörülmesine yardımcı olur. Sistemik reaksiyon gelişme olasılığı sokmalar arasındaki zamana bağlı olarak düşme göstermekle beraber, risk asla kaybolmaz.
Arı alerjilerinde tanı
Tanı temel olarak klinik öyküye dayanır. Geçmişte meydana gelmiş arı sokmasının niteliği, zamanlaması, reaksiyon süresi, klinik semptomlar ile tedavi süreci detaylı olarak gözden geçirilmelidir. Böceğin cinsinin belirlenmesi önemlidir. Klinik öyküsü güvenilir olan hastaların çoğunda deri testi sonucu pozitiftir. Arı sokmasından günler veya haftalar içinde bazı hastalarda deri testi sonucu negatif olabilir. Bunun için deri testleri 4-6 hafta sonra tekrar edilmelidir. Deri testleri anafilaksi önlemleri alınarak ve uzman kişiler tarafından uygulanmalıdır. Tanı için serumda venoma özgü IgE tayini yapılabilir. Deri testine göre duyarlılığı düşüktür. Deri testlerinin uygulanamadığı (antihistaminik ilaç kullanımmı, ağır cilt lezyonlarının varlığı, ağır sistemik reaksiyon riski vb.) durumlarda yararlı olabilir.
Arı alerjilerinde tedavi ve korunma
Sistemik reaksiyonların tedavisinde acil müdahale gerekmektedir. Adrenalin ilk seçilecek ilaçtır. Klinik yanıta göre 5-15 dakikada bir tekrarlanabilir. Erken tanı ve uygun tedavi en önemli prensiptir. Bazı hastalarda ise anafilaksi uzun sürer veya 6-24 saat içinde tekrarlayabilir. Bu nedenle anafilaksi geçiren hastalar düzeldikten sonra gözlem altında tutulmalıdır.Arı sokması sonrasında sistemik reaksiyon gözlenen hastalar mutlaka alerji ve immünoloji uzmanlarına yönlendirilmelidir.
Arı alerjilerinde korunma
Alacağınız bazı önlemler sizi arı sokmasından koruyabilir. Eğer arıları rahatsız etmezseniz sizi sokmazlar. Yuvalarından uzak durulmalıdır. Arı sizi soktuğunda sakin olun panik yapmayın. Oradan yavaşça uzaklaşın. Bu sizi diğer arıların saldırısından koruyabilir.Parlak renkli giysilerden ve parfüm kullanmaktan kaçının. Piknik yaparken dikkatli olun. Yiyeceklerinizi arılara karşı saklayın. Çıplak ayakla bahçenizde dolaşmayın. Yakası geniş elbiselerden arıların girip panikle sizi sokacağını unutmayın. Anafilaksi geçirdiyseniz yanınızda mutlaka adrenalin oto-enjektör bulundurmalısınız. Mutlaka kullanımı ile ilgili bilgi sahibi olmalısınız. Bu sizin hayatınızı kurtarabilir. Adrenalin otoenjektör kullanımı videosunu izlemek için aşağıdaki linki tıklayınız
Arı alerjilerinde aşı tedavisi (İmmünoterapi)
Arı alerjileriyle ilgili bilgi videosunu izlemek için aşağıdaki linki tıklayınız.