Gilan- Muharrem ayı (1)
Aşura Günü İmam Huseyn'in (as) Okuduğu Şiir
Ben Ali'nin oğluyum, Haşim Oğulları'nın o temiz soylu yiğidinin hani ve sırf bu iftihar bile yeter elbet bana.
Kevser Havuzu'nun sahipleri biziz; dostlarımızı bizzat Hz. Resulullah'ın (s.a.a.) kadehiyle doyuracağız Kevser'e şüphesiz.
Bizim Şiamız insanlar arasında en aziz yârenlerdir; düşmanlarımız ise kıyamet günü hüsrana uğrayacak olanlardandır. (Nefes'ül-Mehmum, s. 219)
Müslümanlar arasında, muharrem ayı âdabı ve âyinleri özel bir konuma ve değere sahiptir. Bu ayın 10. gününde yani Aşura gününde hak ve islamın hakikati yolunda şehitlerin serveri hz. İmam Hüseyin -İbni Ali -as- şehit edildiler. Hz. Peygamber efendimiz -sav-in torununun başlattığı hareket, tarih boyunca tüm Müslümanlar ve hür insanlar tarafından sürdürülmekte olup, her yıl muharrem ayında, hz. İmam Hüseyin'in -as- anısına, matemler tutulur, ağıtlar yakılır.
Gilan eyaletinde de, İran'ın başka eyaletlerinde olduğu gibi, bu ayda, hz. İmam Hüseyin İbni Ali -as- ve 72 vefalı yarenlerinin şehadeti nedeniyle özel âyinler düzenlenmektedir. Muharrem ayının başlamasıyla birlikte şehrin her köşesinde matem rüzgarları eser, camiler ve dergâhların yeşil ve matemi simgeleyen siyah kumaşlarla kaplanır, sokaklara siyah bayraklar asılır, ve halk siyah giymeyi kendine görev bilir. Mahalle gençleri de toplanıp, gruplar halinde ağıtlar yakar ve Aşura gününün hedefini yaşatırlar. Mersiye okumak, matem gruplar oluşturmak ve taziye okumak bu ayda düzenlenen âyinlerin başında gelmektedir.
Mersiye daha çok camilerde okunmaktadır. Tabi dergâhlarda veya hüseyniyelerde hatta bazı evlerde adak sebebiyle de ağıtlar yakılır. Gilan'ın büyük şehirlerinden sayılan Reşt'te esnaflar tarafından pazarın büyük hanları bu merasim için hazırlanır. Bu âyin özellikle muharrem ayının ilk 10 gününde ve daha çok hz. Muhammed'in -sav- torunları için yapılmaktadır. Bu toplulukların hâtibi daha çok yerel ruhaniler olup, mersiye okumanın yanı sıra toplumsal sorunlar ve problemleri için halktan yardım istemektedirler.
Okunan ağıtlarda hz. İmam Hüseyin'in -as- hür düşünceleri ve eşsiz cesareti anlatılmaktadır. Seyyid-üş Şüheda'nın inkılabçı ruhu, gençleri onun yolunu izlemeye teşvik etmektedir.
Muharrem Ayının Hürrmeti