“Mindfulnes; yargısız bir şekilde şu ana odaklanabilmek için dikkatinizi toplayabilme anlamına gelmektedir. “
Her an hiç farkına varmaksızın dikkatimizi odaklayacağımız, iç dünyamızda ve dış evrende birçok şey vardır. Terim yerinde ise iç dünyamız düşünceler, duygulanımlar, imajlar-görüntüler ve duygulardan oluşur. Dış evren ne kadar sonsuz gözükse de belirli bir anda sınırlıdır. Bu sınırlılığın içinde birçok hareket, devinim ve durum vardır. Dikkatimiz hem iç hem dış dünyamız tarafından biz farkına varmaksızın, ayırt etmeksizin hızla çelinir ve o hızla tepki vermeye odaklanırız.
«Durmak, hareket etmemek, kımıldamamak. Biraz geriye çekilerek dünyaya mesafeli durmak. » Christophe Andre
«Bir ağaç gibi tek ve hür, ve bir orman gibi kardeşçesine. »
Mindful gözlemin ilk koşulu durmaktır. İçerde ve dışarda, bir mekan ve anda olanlarda (vuku bulanlarda) yöneleceğimiz şey için durmak. Durmak, ayırt etmenin ve ayrışmanın başlangıcıdır. Durmak, bilinçli bir seçimdir. Durmak, şimdiki zamanı, şu anı devşirmeye başlamaktır. Durmak otomatik pilotlarımızı devre dışı bırakmaktır.
« Geleceğe özenle davranmanın en iyi yolu, şu ana özenle eğilmektir. »
Daimi bir koşturmaca, iyi olmak, en iyi olmak, en iyisini yapmak, en iyisini yapanlarının en iyisi olmak. Çok şeyi, anı, mevcut şu anı, fark etmeden, duyumsamadan, duyumsadığımız şeylerin farkında olmadan yapmak, otomatik olarak yapmak.
Otomatik pilot, yapmayı ezbere bildiğimiz birçok şeyi aynı anda yapmamızı sağlar. İşlerimizi kolaylaştırır ama aynı zamanda, bir düşünce üretme makinesi olan zihnimizin bize hazırladığı akıl oyunlarına açık hale getirir bizi. Dikkatimizi yönlendirir, esir eder. Hayatımızı istila eder. Yaşadığımız anın gerçekliğinden koparır. Otomatik pilot bizi ayakta uyutur.
Mindful gözlem, otomatik pilotlarımızı devre dışı bırakarak durmak, dikkatımızı dağıtan, esir alan, düşüncenin, görüntünün, duyumun tam olarak farkına, bilincine varmak bir başka deyişle uyanma ile başlar.
Her Şey, Şu Anda ve Burada
« Ebediyet fikri, yüce bir fikir gibi görünüyor ama bütün şu yerler, bu anlar ve mümkün olabilebilecekler şimdi ve buradadır. »
Şu an ve burada olanların farkındalığı, dikkatımızı bilinçli ve iradi bir şekilde anbean yaşadığımız ana yönlendirmek, olduğumuz yerde bulunmak, olanda hazır bulunmaktır. Yargılamaktan, değer atfetmeden, eleştirmeden, olanı olduğu gibi görmek. Beynimizin hiç durmaksızın icra ettiği havanda su dövme sanatını da görmek, mindful gözlemle mümkündür.
Mindful gözlem, Marsha Linehan’nin dediğine benzeterek söylersek; içi eşyalarla dolu, karanlık bir odanın bir ucundan öteki ucuna gitmek için, ortalığı kırıp dökmeden gitmek için sönük lambayı yakmak, gideceğimiz yolu seçmek için odayı gözlemlemek gibidir.
Jon Kabat-Zinn, 1994, Mindfulness Meditation for Everyday Life, New York: Hyperion.
Christophe Andre, Meditasyon, 2010, Pegasus
Jeffrey Brantley, Calming Your Anxious Mind, 2003, New Harbirger.