Yeşil kimya • Kilsan Blog
Ana Sayfa Yeşil yaşam Yeşil kimya
Doğaya ve insan sağlığına ciddi zararlar veren çevre kirliliğini oluşturan en büyük nedenlerden biri tüketim. Dünya nüfusu arttıkça insanların da ihtiyaç listeleri kabarıyor. Liste kabardıkça endüstriyel üretim mecburen artıyor, dolayısıyla endüstriyel kimyasal kullanımı daha da yaygınlaşıyor. Bu durumda üretim için hem ekonomik hem de sürdürülebilir çözümler bulmak gerekiyor. İşte tam bu aşamada yeşil kimya devreye giriyor.
Sürdürülebilir kimya olarak da adlandırılan ve kökleri 1990 tarihli ‘Kirlilik Önleme Yasası’na dayanan yeşil kimyanın amacını üretilen tüm ürünlerin daha güvenli ve daha verimli olarak üretilmesi oluşturuyor.
Yeşil kimya, insanlara, hayvanlara, bitkilere ve çevreye zararlı maddelerin kullanımını veya üretimini azaltan ya da ortadan kaldıran kimyasal ürün ve süreçlerin eko-uyumlu tekniklerle tasarlanması olarak tanımlanıyor. Süreç, üretilen ürünün ham maddesinden kullanım sonrasına kadar tüm yaşam döngüsü boyunca geçerli oluyor.
Yeşil kimyanın diğer iyileştirmelerden farkı
Yeşil kimya, üretim sırasında yapılan ayırma ve yok etme gibi iyileştirmelerden farklı bir içeriğe sahip. Atık akışının, çevresel dökülmelerin ve diğer salınımların temizlenmesini içeren bu tarz iyileştirmeler tehlikeli maddeleri çevreden temizliyor. Ancak bu iyileştirmelerin çoğu yeşil kimya içermiyor. Yeşil kimya bir üretim tasarımı olarak, çevre kirleticilerini temizlemek için kullanılan tehlikeli kimyasalları kaynağında azaltıyor veya ortadan kaldırıyor.
Yeşil kimyanın temel ilkeleri
Yeşil kimya, endüstriyel ve akademik çevreler tarafından onaylanan 12 temel ilkeye dayaniyor:
İlginizi çekebilir: Teraryum
1- Önleme: Atık oluşumunun üretimin başlangıcında önlenmesi.
2- Atom ekonomisi: Üretim sırasında kullanılacak tüm malzemelerin ürün içerisinde maksimum oranda yer almasının sağlanması.
3- Tehlikeli kimyasalların azaltılması: İnsan sağlığı ve çevre için toksik etkisi az veya hiç olmayan maddelerin üretilmesi için yöntemler tasarlanması.
4- Daha güvenli kimyasalların kullanımı: Kimyasal ürünlerin zehirli etkilerini en aza indirgeyerek yeni kimyasalların üretime kazandırılması.
5- Daha güvenli çözücüler ve yardımcı maddelerin kullanılması: Çözücüler, ayırıcılar gibi yardımcı kimyasalların kullanımından kaçınılması, sadece çok gerektiği zamanlarda güvenli olanların kullanılması.
6- Enerji verimliliğinin artırılması: Enerji gereksiniminin en aza indirilmesi ve süreçlerin mümkün olduğunca ortam sıcaklığında ve basınçta tasarlanması.
7- Yenilenebilir ham maddelerin kullanılması: Ham maddelerin hem teknik hem de ekonomik açıdan yenilenebilir olması.
8- Kimyasal türevlerin azaltılması: Ek atık oluşturabilecek gereksiz türevlerin kullanılmaması.
9- Katalizörlerin kullanılması: İsrafın en aza indirilmesi için stokiyometrik reaktiflerin değil, katalizörlerin kullanılması.
10- Bozunma için tasarım: Kimyasal ürünlerin işlevlerini tamamladıktan sonra çevreye zarar vermemesinin ve atık olarak kalmamasının tasarlanması.
11- Kirliliği önlenmenin gerçek zamanlı analizi: Yan ürün oluşumunu en aza indirmek veya ortadan kaldırmak için gerçek zamanlı izleme ve kontrol yöntemlerinin geliştirilmesi.
12- Kaza olasılığının en aza indirilmesi: Kimyasal süreçlerde kullanılan maddelerin kimyasal kaza olasılığını en aza indirgemek üzere seçimi.
« Önceki konuLina Bo Bardi
Sonraki konu »Apple Park