Deniz Gezmiş, Yusuf Arslan ve Hüseyin İnan’ın “merhaba kâinat” dedikleri sabahın, 6 Mayıs 1972 sabahının üzerinden elli yıla yakın bir zaman geçti. Toplumların tarihi bir yana, insan ömrü açısından bile fazla uzun bir süre sayılmaz bu. Tarihin soğukluğuna gömülmeye, duygusallıktan arınmaya yetmeyecek kadar kısadır hatta.
İdam Gecesi Anıları birinci elden bir tanıklık. Bu tanığın, avukat olarak bütün dava sürecinin içinde bulunan ve onlar son sözlerini haykırdıklarında bunu bizzat işitenin Halit Çelenk oluşu, İdam Gecesi Anıları’na bir belgesel niteliği kazandırıyor. Yalnız siyasal değil, hukuksal yönden de hayli tartışmalı ve artık bulunamayacak olan “karar” metinlerinin de bu kitapta yer almış olması, bu belgeselliği güçlendiriyor. Kitabı okudukça geçmişteki bazı karanlık noktalar yavaş yavaş aydınlanıyor. Yakın tarihimizin en karanlık gecelerinden birine tanıklık etmiş olan Halit Çelenk’in anılarını okumak, aynı zamanda Türkiye tarihinin bir dönemiyle de yüzleşmek anlamına geliyor.
Türkiye İşçi Partisi’nde İç Demokrasi
Bu kitap, Türkiye İşçi Partisi’nin (TİP) 1967 yılında Malatya’da yapılan 2. Büyük Kongresinden sonra, Halit Çelenk ve Şekibe Çelenk’in de içinde yer aldığı 13 üyenin Partiden ihraç edilmesi için başlatılan soruşturma ve savunma sürecine ilişkin yazarın tanıklıklarını kapsamaktadır. TİP içinde 13’ler Olayı olarak bilinen uygulamalarla ilgili Genel Yönetim Kurulu toplantılarını, yapılan konuşmaları, olayları, soruşturmaları, belgeleri ve bunların "siyasal partilerde iç demokrasi, demokrtaki merkeziyetçilik" ilkeleri açısından değerlendirimesini konu almaktadır. Kitapta TİP sonrası faaliyetlerine de yer veren Halit Çelenk Sonsöz’de şunları söylüyor: Kapitalizm, kapitalizmin emperyalist dönemi ya da günümüzün moda deyimiyle küreselleşme insanlığın sorunlarına çözüm getirmedi. Hiçbir zaman da getirmeyecektir. Dünyanın her yerinde artak açlık ve yoksulluk bunu gösteriyor. Emperyalizmin başta Ortadoğu ve Asya olmak üzere, bütün dünya üzerindeki egemenliğini zorla, kanla, savaşla sürdürme ve pekiştirme girişimleri de bunu gösteriyor. Sosyalizmin dengeleyici gücünden yoksun dünyamızda, emperyalizmin başıboş kalması kimseyi yanıltmamalıdır. Sömürü devam ettiği sürece, sosyalizm de insanlığın kurtuluşunun tek seçeneği olarak varlığını sürdürecektir. Kimi başarısızlıkların hatası sosyalizmde ve bunun düşünsel temeli olan Marksizmin yöntemlerinde aranmamalıdır. Sosyalizm yenilmedi. Marksizm ölmedi. Abidin Dino’nun deyimiyle, ‘Marksizm öldü’ diye önümüze bir tabut getirdiler. Açtık baktık ki tabut boş.
İmge Kitabevi Yayınları2 Evrensel Basım Yayın1 Tekin Yayınevi1