PERGAMON KAZILARI GELECEĞE IŞIK TUTUYOR
İzmir’in Bergama İlçesi’nde, Pergamon Kazı Evi tarafından “Bergama Kazıları, Güncel Araştırmalar ve Gelecek Perspektifleri” konulu bilgilendirme toplantısı yapıldı.
Bergama Belediyesi Haluk Elbe Konferans Salonu’nda yapılan toplantıya, Bergama Belediye Başkanı Mehmet Gönenç, Bergama eski Belediye Başkanı Sefa Taşkın, Bergama Ticaret Odası Başkanı Fikret Ürper, Bakanlık Temsilcileri Arkeolog Erdal Korkmaz (İzmir Arkeoloji Müzesi), Arkeolog Okan Cinemre (Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi), Bergama Belediyesi UNESCO Birimi, Bergamalı turizmciler ve vatandaşlar katıldı.
‘ROMA DÖNEMİ METROPOLÜ PERGAMON VE ONUN MİKROCOĞRAFYASI’ ARAŞTIRILACAK
Toplantıda Alman Arkeoloji Enstitüsünden Bergama Kazı Başkanı Prof.Dr.Felix Pirson ve Manisa Celal Bayar Üniversitesinden Kazı Başkan Yardımcısı Yrd.Doç.Dr.Güler Ateş’in konuşmacı olarak yer aldı. Prof.Dr.Felix Pirson konuşmasında 2015 ve 2017 yılı çalışmaları ve gelecek planları hakkında bilgiler verdi. Pirson sunumunda; “2005 yılından bu yana sürdürülen güncel araştırma programı, Helenistik bir krallık merkezi olan Pergamon’u kentsel bütünlüğü içinde incelemektir. Artık tamamlanma aşamasına gelen bu araştırma programı 2017 yılı kazı sezonu itibarıyla bitirildi. 2018’den itibaren, Roma Dönemi Metropolü Pergamon ve onun mikrocoğrafyası konulu uzun vadeli, yeni araştırma programına başlayacağız” dedi.
ANADOLU’NUN EN İYİ KORUNMUŞ DUVAR DEKORASYONU
2015 – 2017 yılları çalışma alanları ile ilgili bilgi veren Prof.Dr.Pirson, aşağı Agora ve Dionysos Tapınağı’nda ki mimari araştırmalarına devam edildiğini, Gymnasion’daki doğu hamamında da lazer tarama çalışmaları yapıldığını söyledi. Doğu yamaçta ki ‘şölen evi’ olarak adlandırılan yapıda kazı çalışmalarının tamamlandığını söyleyen Pirson; “Şölen evi olarak adlandırdığımız yapının içinde ki duvar dekorasyonu sadece Pompei 1. Stilde bir duvar dekorasyonu olarak Anadolu’da bugüne kadar en iyi durumda korunagelmiş örnektir” dedi.
BERGAMA YENİ BİR TURİSTLİK PARKURA SAHİP OLACAK
Pergamon ve Aiolis’in Hellenistik dönem ölü gömme geleneğini konu alan Türk, Fransız ve Alman ortak projesi çerçevesinde Yığma Tepe Tümülüs’ünde kapsamlı jeofizik çalışmalarına değinen Prof.Dr.Pirson, Kızıl Avlu ve kent tepesindeki büyük Gymnasion’da ki konservasyon çalışmalarını da anlattı. Prof.Dr.Pirson; “Hedef ziyaretçilerin Akropolis’ten aşağı doğru yürüyüşleri sırasında mümkün olduğunca cazip bir güzergâhı takip etmelerini sağlamak. Kale Mahallesi üzerinden Kızıl Avlu’ya, oradan da eski Bergama’ya yönlendirmektir. Pergamon kazısı olarak birçok noktada bu güzergâhın gerçekleşmesi için girişimlerde bulunduk. Artık yapılması gereken antik kentte yalnız yukarıdan değil, aşağıdan da çıkılmasını sağlayan Hellenistik dönem kent kapısından Kale Mahallesi’ne geçiş bölgesinin düzenlenmesidir. Bu ziyaretçi güzergâhının hayata geçirilmesiyle Bergama, üzerinde 4000 yıllık kent tarihinin bizzat görülmesi ve fiziksel olarak algılanabilmesi mümkün olan yeni bir turistlik parkura sahip olacaktır” dedi.
PERGAMON ÇEVRESİNDE YÜRÜTÜLEN YÜZEY ARAŞTIRMALARI
Kazı Başkan Yardımcısı Yrd.Doç.Dr.Güler Ateş ise konuşmasında Pergamon çevresinde yürütülen yüzeysel çalışmaları anlattı. Geçen yıl Dikili’nin Bademli Köyü’nde bulunan antik Kane kentinde, Bademli’nin güneybatısında yer alan iki Roma hamamında, Mardalıç Adası’nda ki bir Roma dönemi villasında ve antik Pitane kentinde çalışmaların yoğunlaştığını söyledi. Yrd.Doç.Dr.Güler Ateş; “Bu projeyi bu hafta bitireceğiz. Çalışmaların amacı antik Kane yarımadası olarak adlandırılan, bugünkü Karadağ yarımadasının kuzey-kuzeybatı kıyı şeridinin, jeofizik ve Jeoarkeolojik çalışmalarla desteklenerek, arkeolojik açıdan incelenesidir. Projenin uzun vadedeki amacı yerel ve bölgesel nitelikteki limanların ve buradaki yerleşmeler arası yelkenli yollarının belirlenmesidir. Bu çerçevede farklı nitelikte buluntu yerlerinin, büyüklüklerine, işlevlerine ve liman yerleri olarak önemlerine göre tespit edilmesi amaçlandı” dedi.
KAYIP ADA HABERİ BÜYÜK İLGİ GÖRDÜ
Yrd.Doç.Dr.Ateş ; “Kane kenti çevresinde ki kıyıların antik dönemdeki seyrinin belirlenmesi için Köln Üniversitesi’nden Jeoarkeologlar tarafından araştırmalar yapıldı. Antik kaynaklardan Strabon ve Thukydides, bu bölgede ki üç Arginus adasından bahseder. Ancak ünlü Osmanlı denizcisi Piri Reis’in (1526) haritalarında yalnız iki ada görürüz. Burada yaptığımız çalışmalarda bugün karada yer alan Kane antik kentinin Karadağ yarımadası ile bağlantı yerini tespit ettik. Bu üçüncü Arginus adasının keşfi Türk ve uluslararası basında büyük ilgi uyandırdı” dedi.
MARDALIÇ ADASI’NDA ANADOLU’DA BİLİNMEYEN BİR YAPI TİPİ BELGELENDİ
Yrd.Doç.Dr.Ateş; “Karadağ yarımadasının batı kıyılarının önünde uzanan, antik dönemde Elaioussa bugünkü adıyla ise Mardalıç olarak bilinen adada daha önceden de bilinen Roma döneminden kalan bir yapıda ölçüm ve belgeleme çalışmaları yapıldı. Bugüne kadar Anadolu’da bilinmeyen bu yapı tipinin burada tespit edilmesi, Roma İmparatorluğunun batısı ile bu bölgeler arasındaki kültürel alışverişin incelenmesine yeni bir pencere açmıştır” dedi.
TÜRK – ALMAN ORTAK ÇALIŞMALARI
Türk – Alman ortak çalışmalarının nasıl olduğu konusunda bilgi veren Yrd.Doç.Dr.Ateş; “Pergamon kazısında kazı başkan yardımcısı ben olduğum için, Manisa Celal Bayar üniversitesi kazının ortağı durumundadır. Ancak yalnızca bizim üniversiteden öğrenciler değil, Türkiye’nin farklı üniversitelerinden de gerek hoca gerekse Türk öğrencilerin sayısı her yıl artmaktadır. Özellikle bu bölgeden, Bergamalı arkeoloji öğrencilerini geri çevirmiyoruz. Hemen her yıl Bergama’dan en azından bir öğrencimiz bulunuyor. Bir hoca olarak öğrencilerin uluslararası çapta böylesi bir bilimsel ortamda eğitim görmesi, Avrupalı arkadaşlarıyla birlikte çalışmasına özellikle önem veriyorum. Sonuç olarak siyasetten uzak, hatta siyasetlerin üstünde, yalnızca bilimin geçerli olduğu bir ortamda birlikte çalışarak çok iyi bir kazı sezonunu geride bıraktık. Her kazı sezonunda muhakkak bir kere Atmaca Mahallesi’nin olağanüstü müzisyenlerini davet ettiğimiz bir eğlence düzenliyoruz. Burada Türk ve Alman öğrenciler birlikte eğleniyorlar” dedi.