Yerel tohumlar yok olacak - Demokrat Kocaeli Gazetesi Kocaelinin Sesi
TARİH 16.12.2018 SAAT 07:18:36
Yerel tohumlar yok olacak
Gıda Mühendisleri Odası Kocaeli Temsilcisi Sema Kopal, yönetmelikle çiftçiler arasında değişimi engellenen yerel tohumların yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını vurguladı
Ülkemizdeki gıda, tarım ve hayvancılık politikaları bakımından önemli bir yere sahip olan Yerel Çeşitlerin Kayıt Altına Alınması, Üretilmesi ve Pazarlamasına Dair Yönetmelik yayımlandı. Yönetmelik; Tarla bitkileri, bağ-bahçe bitkileri ve diğer bitki türlerine ait yerel çeşitlerin genetik olarak erozyonunu engellemek amacıyla bunların tohumluklarının çoğaltılması, pazarlanması ile ilgili kurallar getiriyor. Ve ticareti yapılacak yerel çeşitlerin kayıt altına alınmasını şart koşuyor.
İŞ PARAYA DÖNÜYOR
Gıda Mühendisleri Odası Kocaeli Temsilcisi Sema Kopal ise yeni yönetmelikle yerel tohumların kaybolma tehlikesi ile karşı karşıya olduğunu savundu. Kopal, "Hibritli tohumlardan evvel köylümüz bin yıllardır kendi tohumunu üretiyordu. Yetiştirdiği bitkilerin tohumlarını bir sonraki yıl için saklıyordu. Hibritli tohumlarla birlikte artık tohumluk alınamıyor. Her yıl tohum için para vermek gerekiyor. Yeni yönetmelikle, en azından yerel çeşitler için mümkün olan tohumlarını bir sonraki yıla ayırma ve birbiriyle takas ederek tohum çeşitlerinin adaptasyon yeteneğini geliştirme durumu da ortadan kalkacak. Çünkü, bu yönetmelikle yerel çeşitlerin tohumluklarının üretilmesi ve pazarlanması ticarileştiriliyor. Köylünün ektiği tohumların sertifikalandırılması zorunlu kılınıyor.
Köylünün kendi tohumunu ekme ve birbiriyle değişim yapma imkanı gittikçe azalıp yok edilecek. Tohumların Yönetmelikte Yerel Çeşit Kayıt Listesi’ne alınabilmesi için belirlenen şartları sağlaması gerektiği belirtiliyor. Dolayısıyla belirlenen şartlara uymayan ama bin yıllardır yaşayan bir tohumun üretilmesi ve sürdürülmesi engellenmiş olacak. Zaten sertifikasyon için başvuru yapabilecekler arasında köylü bulunmuyor. İşin asıl öznesi olan binlerce yıldır tohumu saklayan, ekip biçen köylü dışındaki kurumlara sertifikasyon için başvuru hakkı verilmiş. Asıl sorun başvuru hakkının olup olmamasından ziyade yerel tohumların çeşitliliğinin azaltılacak olması.
Şartlara uyup da listeye alınan ve üretimine izin verilen yerel tohumların para verip satın alınır hale gelecek olması. 2006 Tohumculuk Yasası çıktı. Bu yasayla sertifikasız tohumların satışı yasaklandı. Ancak köylünün çiftçinin-üreticinin kendi arasında tohum takas etmesine bir engel getirilmedi. Sertifikasız tohum kullanımını engellemek için Gıda Bakanlığı, sertifikalı tohum kullanmayan çiftçilere tarımsal destek verilmeyeceğini açıkladı. Yeni yönetmelikle artık yerel tohumlar da sertifikalandırılıyor ve tohumların değişimi de engellenmiş oluyor.
Tohumcular Birliği Başkanı Kamil Yılmaz, Türkiye’de 1980’lerde 3 olan tohumculuk şirket sayısının 2017 yılı sonunda 832’ye yükseldiğini açıklıyor. Bu şirketlerin 22 tanesinin yerli-yabancı ortaklık yapısına sahip olduğunu, 32 adet şirketin yabancı sermayeli olduğunu belirtiyor. İlk bakışta iyi bir tablo gibi görünse de, tohum şirketlerinin yüzde 2,6’sını oluşturan yabancı sermayeli şirketlerin ülkemizdeki tohum piyasasının yüzde 30’una hakim olduklarını öğreniyoruz. Bu yönetmelik, yerel tohumlarımızın, ülkemizin kendine özgü ürün çeşitliliğinin zamanla ya yok edilmesinin yolunu açacak. Yerel tohumlarımız onları binyıllardır saklayan köylünündür. Ticarileştirilmesi, alınır satılır hale getirilmesi, çeşitliliğinin yok edilmek istenmesi kabul edilemez.
Bu haber 2018-12-07 11:34:43 eklendi