Tırnak Batması Nedir? Nasıl Tedavi Edilir? | Op. Dr. Mehmet İnan
Tırnak batması pek çok insanda görülen, kişinin yürümesini, iş görmesini engelleyecek derecede rahatsızlık ve ağrı verebilen bir sorundur. Tırnak batması tüm ayak parmaklarında olabilmekle beraber genellikle başparmakta oluşur. Tırnak büyürken bir veya iki taraftan derinin içine doğru batma eğilimi gösterir, bu esnada oluşan enflamasyon sonucu tırnak kenarındaki doku da tırnağın üzerine doğru ilerler.
Tırnaklar normalde tırnak kökünde, deri altında bulunan germinal matriks denen kısımda oluşturulur, tırnak yatağı dediğimiz parmağın üst kısmında ileriye doğru büyürler. Bazen tırnak uç kısımları yan taraflardan deriye batar ve bir yabancı cisim gibi reaksiyon başlatırlar, bazen ise tırnak yalnızca köşelerde değil, tümüyle tırnak yatağına batık hale gelebilir. Her iki durumda da ilk bulgular ağrı ve şişmedir. Batma bölgesinde kanama olabilir veya enfeksiyon gelişip iltihap gelişebilir. Ayakkabı giymek ve yürümek çok zor olabilir. Tedavi edilmediğinde ise iltihabın kemiğe ilerlemesi (osteomyelit) ve sistemik enfeksiyonlar oluşabilir. Özellikle diyabetik hastalarda bu tür iltihaplanmalar parmağın hatta geç tedavi ile birlikte ayağın kaybedilmesi sebebi olabilir.
2-İyi uymayan dar ve sivri burun ayakkabılar
Tırnak batmasını önlemek için ayak tırnaklarını düz kesmek, çok kısa kesmemek ve güzelce törpüleyip kenar keskinliğini gidermek gerekir. Ayrıca hastaların giydikleri ayakkabılara dikkat etmeleri gerekmektir. Önü dar ve ayağı sıkan ayakkabılardan uzak durmaları gerekmektedir. Ayakların hiçbir şekilde nemli kalmaması ve parmak uçlarında kurumaya ve kabuklanmaya bağlı olarak küçük çatlaklıkların oluşmaması önemlidir. Aksi takdirde burada yerleşen mantarlar parmak arası ve beraberinde tırnak mantarına sebep olacak, buda şekil değişikliğine uğrayan ve kalınlaşan tırnağın batmasına sebep olacaktır. Spor yaparken uygun ayakkabı seçimi çok önemlidir, sıkan veya sert ayakkabılar tırnakların zarar görmesi ve batmasına sebep olmaktadır. Ayağa uyan spor ayakkabılar tercih edilmelidir.
Uzamış tırnaklar mümkün olduğunca düz olarak kesilmelidirler.
Tedavi açısından tırnak batmasını iki kısma ayırıyoruz. Tırnak batmasının yeni geliştiği, henüz cerrahi bir müdahale veya çekim gerektirmeyen hafif vakalar veya birkaç haftadan uzun süren, iyileşmeyen kronikleşmiş vakalar.
Hafif batma durumunda, tırnağa günde 2-3 kez tekrar edilen ılık su banyoları, antiseptiklerle tırnağın batan kısmının temizlenmesi, antibiyotikli krem uygulamaları veya enfeksiyon varlığında ağızdan antibiyotik uygulanması iyi sonuç verebilir. Yine hafif batma durumunda tırnak ile tırnak yatağı arasına sıcak su içinde tırnak bir süre bekletilip antiseptik uygulaması takiben bir pamuk parçası koymak ve bunu günlük değiştirmek tedavi edici olabilir. Böylece tırnak ile cilt arasında bir tampon alan oluşturup tırnağın ete batmadan buradan büyümesi sağlanır. Tırnak büyüyünce kavisli değil düz şekilde kesilir.
Hafif batma durumunda pamuk uygulaması yerine son zamanlarda tırnak teli uygulaması gündeme gelmiştir. Özel hazırlanan tırnak telleri birçok tırnak çekimi işlemini gereksiz kılmıştır. Cerrahi ve çoğu zaman anestezi gerektirmeyen bu işlem batan tırnağın konveks yapısını kaldırıp her iki kenarını tırnak yatağı ve deriden hafifçe yukarı kaldırarak batmayı engellemekte böylece şikayetleri ortadan kaldırmaktadır. Yaklaşık 3-4 hafta süre takılan bu teller birçok kez sorun çözücü olmaktadır. Çok daha az ağrı olması, iş gücü kaybına yol açmaması nedeni ile giderek tercih edilen bir yöntem olacaktır.
İlerlemiş vakalarda ise tırnağın batan kısmının kısmen, tırnak yatağı ve anormal şiş dokunun birlikte kesilerek alınması ve tırnak kökünün kazınması, tırnak köküne fenol uygulaması, gümüş nitrat sürülmesi veya elektrokoter ile tahrip uygun bir işlemdir. Cerrahi müdahale sonrası genellikle yara 1-2 dikişle kapatılır. Dikişler 10-12 gün sonra alınır. Bunun için tırnağın dörtte birinin alınması gerekebilir. Bu işlem sonrası tırnakta 1-2 mm’lik bir daralma olur ki bu daha şık bir görünüm sağlar. Ağrısı işlem sonrası 2-3 gün gibi kısa sürelidir ve ağrı kesicilerle rahatça giderilir, ağrı sonra giderek düzelir. Başarı şansı % 95 civarındadır uygun teknikle yapıldığında tekrarlama şansı yok diyecek kadar azdır. İşlem uygulandıktan sonra 3-4 gün istirahat gerekebilir.
Tırnağın tamamen çekilmesi hastaların büyük bir kısmı için doğru değildir, çünkü yeniden çıkan tırnak bir önceki gibi batmaktadır. Bu durumda tırnak tümüyle yatağından ayrılarak çıkarılır. Yeni çıkacak tırnağın normal yerinde çıkması beklenir. Tırnak yatağının kapanması 2 ay alır ve bu süre zarfında giderek azalan ağrı olur. Başarısı düşük bir tedavi şeklidir % 80-90 oranında tekrarlar.