Dilde Etkileşim ve Ulusal Dil | Melekler Mekanı FORUM - 10 Aralık 2016
Dilde Etkileşim ve Ulusal Dil Dilde Etkileşim ve Ulusal Dil
Prof. Dr. A. Hamit SUNEL Bilkent Üniversitesi
1773’de Mühendishane-i Bahrî-i Hümayun’un, 1796’da Mühendishane-i Berrî-i Hümayun’un programına Fransızca derslerinin konulmasından sonra 1839’da Mekteb-i Tıbbiye’nin öğretim dili Fransızca olmuş, bu dil 1863’de Mekteb-i Mülkiye’nin programında yer almış, 1868’de Galatasaray Mekteb-i Sultanîsi’nin açılışından sonra daha yaygın bir hâl almıştır. Daha sonraki yıllarda yabancıların açtığı ve hemen hepsi misyonerlerce yönetilen okullar bu dil ve kültürün etki alanlarını daha da genişletmiştir. 19. yüzyılın başlarından itibaren girişilen ve uzun süre devam eden sadeleşme çabaları bir yandan, kısmen de olsa, Arapça ve Farsça kelimelerin atılışı yönünden faydalı olurken, diğer yandan atılanların yerine ve daha çoklarıyla Fransızca kelimelerin girmesi yönünden beklenen faydayı sağlayamamıştır. Artık, seçkinliğin ifadesi ağdalı bir Osmanlıca konuşmak değil, şurasına burasına Fransızca kelimelerin serpiştirildiği bir dil konuşmak olmuştur. Bu dönemde Fransızca dilimize öyle hızlı, öyle yoğun bir biçimde girmiştir ki, daha önce başka dillerden, mesela İtalyanca’dan girmiş olan kelimelerin yerlerini Fransızca’ları almıştır.
19. yüzyılın ilk çeyreği ile 20. yüzyılın ilk çeyreği arasındaki etkilenmeyi anlatabilmem için Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın eserlerinde Fransızca kelimelerin 18.500 defa kullanılmış olduğunu söylemem yeterli olur sanırım. Bugün bile dilimizde, bilimsel terimlerin dışında, her düzeyde insanın bildiği ve kullandığı Fransızca kelimelerin sayısı 3000’in üstündedir. Günlük dilde iletişimde 800 ile 1000 kelime kullanıldığı dikkate alınırsa, bu sayının büyüklüğünün ulusal dilin gelişmesi yönünden ne kadar engelleyici olduğu görülür. Bir de bu sayıya bilimsel alanlarda kullanılan terimleri eklersek, durumun dilimiz yönünden hiç de iç açıcı olmadığı açıkça çıkar karşımıza. Daha 19. yüzyılın ortalarından başlıyarak, dilde sadeleşme, dilimizi yabancı kelime ve ifade biçimlerinden arındırma yanlıları olmuş, bu konuda gayretler sarfedilmişse de, önemli adımların atılması Cumhuriyetten sonradır. Yeni devletin her türlü kurumuyla yeni olması konusunda çaba gösterilen alanların başında dilimiz gelmiştir. Atatürk’ün sadece askerî alanda değil, siyasî, iktisadî, kültürel alanlardaki dehası sayesinde dil, alması gereken önemli yeri almış; bu amaçla yapılan devrimler, kurulan kurumlar dilde sadeleşmeye hız kazandırmıştır. 1 Kasım 1928’de yapılan harf devrimi, 15 Nisan 1931’de Türk Tarih Kurumu’nun, 12 Temmuz 1932’de Türk Dil Kurumu’nun kurulması; Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi’nin açılması bu amaca ulaşmak için gösterilen çabaların sonuçlarıdır.
Dilde sadeleşme konusunda Osmanlıca’ya karşı açılan cephede savaşılıp, Arapça ve Farsça kelimelerin yerlerine Türkçeleri bulunurken Batı cephesinde açılan gedikten, o dönemde batı kültürünün öncüsü sayılan Fransızcadan kelimeler girmiş; atılan bir kısım Arapça ve Farsça kelimenin yerine daha Türkçe’lerini koyamadan Fransızcaları konmuştur. Zaviye yerini açı’ya, müselles de üçken’e bırakmış; ama, tabip’in yerine doktor, cerrah’ın yerine operatör denilmiş ve hâlâ da denilmektedir. Örnekler o kadar çok ki. 20. yüzyılın ikinci yarısından sonra, bir ara dilde sadeleşme, özleşme hareketinin önüne set çekme, atılan Arapça ve Farsça kelimelerin geri getirilmesi gibi bir gayretin içine girilmişse de, bu girişim uzun ömürlü olmamıştır. Ancak, Batı’dan yeni kelime girişinin de önüne geçilememiştir. Sıhhat ve İçtimaî Muavenet Vekâleti, Münâkalat Vekâleti artık yok; ama, kültür, turizm, enerji, sosyal kelimeleri bakanlıklarımızın adında yer almıştır ve almaktadır. Divan-ı Muhasebat’ı Sayıştay, Sûra-i Devlet’i Danıştay yaptık. Çok da iyi ettik. Ancak İktisat/ Ekonomi, Dar-ül Fünun / Üniversite, Müderris/ Profesör, Buhran/ Kriz, Fırka/ Parti... oluverdi. Üniversite için Bilgitay’ı, Parlamento için Kamutay’ı kullanamadık nedense! Yirminci yüzyılın ortalarına doğru Fransızca dilimizde ve kültürümüzdeki etkisini kaybetmeye, Fransızcanın yerini İngilizce, daha doğrusu, ekonomik, teknolojik ve askeri üstünlüğünden dolayı Amerika Birleşik Devletler’inin dili ve kültürü almaya başladı. Bu etkilenme günümüzde büyük bir hızla devam etmektedir. Ne yazık ki, ülkemiz bir çok kurum ve kuruluşuyla bu etkiye çok açık görünmektedir. Bu durum başta yazılı ve görsel basın olmak üzere her adımda çıkmaktadır karşımıza. Dildeki bu kirlenmenin boyutları akıl almaz noktalara ulaşmıştır. En ücra köyde, en ücra mahallede manav, bakkal, kasap, Amerikanca bir isim koyuyor dükkânına. Şehirler büyüdükçe isimler çoğalıyor. İnsmanımızın bir kısmı da böyle yerlerden alış veriş yapmakla toplumsal sınıf atladığını, konuşurken arada bir ingilizce kelime kullanmakla zihnî düzeyinin yükseldiğini sanıyor. Harflerimizin adlarını bile Amerikanca telaffuz ediyoruz. İMEFE, AYEMEF oldu, TEVE de TİVİ. Bunlar sizlerin benden çok daha iyi bildiğiniz konular. Bir tek örnek daha vermek istiyorum. Doğu’dan alınan teşhir ile Batı’dan alınan salon kelimelerinden meydana gelen teşhir salonu şimdi Amerikancadan alınan show room oluverdi. Hızla artıyor bu kullanımlar. Ne zaman kullanacağız kendimizin olanı?
Geçenlerde bir öğrencinin adından söz ederken Leil dediler. Ben bunun gece anlamına gelen Leyl olduğunu zannettim. Oysa bu Lale’nin İngilizce telaffuzu imiş. Bütün basın, devlet televizyonu bile, daha ilk günden Tsunami’yi nasıl da benimsedi. Dilimizdeki dev dalga ne kadar da uygun. Bilindiği gibi dilde sadeleşmenin, bir dili yabancı dillerden alınan kelimelerden arındırmanın temelinde yatan dil ile düşünce arasındaki bağıntıdır. Dil, sadece basit bir iletişim aracı olmayıp, aynı zamanda bir düşünüş aracı, bu düşünce biçimini ifadelendirme aracıdır. İnsanı diğer canlılardan ayıran temel nitelik de düşünebilmesi ve düşündüklerini ifadelendirebilmesi değil mi? Dil ile düşünce arasındaki karşılıklı etkileşim sebebiyle düşüncelerimizin bizim olabilmesi, daha açık bir ifadeyle, bizim de düşüncelerimizin olabilmesi için dilimizin bizim olması gerekir. Dil ne kadar ulusal olursa, düşünce de o kadar ulusal olur. Dilleri devşirme olan ulusların düşünce sistemleri ya yoktur, ya da devşirmedir. Devşirme düşünce sistemi ile uluslararası bilgi alış verişi olmaz, sadece bilgi alışı olur, o da alabildiğimiz, ya da verdikleri kadarıyla. Ulu önder Atatürk’ün Millî duygu ile millî dil arasındaki bağ çok kuvvetlidir. Dilin millî ve zengin olması millî duygunun gelişmesinde başlıca etkendir sözü bu gerçeğin en güzel ifadesidir.
Kelime bulmak, kelime uygunlaştırmak söz konusu olduğu zaman, dilimizin şekil ve anlam yönünden işleyiş biçimini, mantığını hiç bir zaman göz ardı etmemek gerekir. Aksi halde dilde kargaşaya sebep olunur. Bir çokları arasından iki örnek vermekle yetineceğim. Faaliyet kelimesinin karşılığı olarak etkinlik kullanıyorsak, etkin’in faal anlamında kullanılması gerekir. Oysa etkili anlamında kullanılıyor. Her iki anlamda da kullanabiliriz diyorsak, dili fakirliştirmiyor muyuz? Uz kelimesine karşılık olarak sözlüklerde becerikli, hünerli... denmektedir. Kaşgarlı Mahmut Divan-ı Lügat-it Türk’de uz dilli ifadesini kullanmıştır.Bu durumda uzlaşmak kelimesininkullanımını da büyük bir farklılık göstermektedir.
Konunun kısaca değindiğim bu birinci kısmından sonra, şimdi de, önemi her geçen gün daha da artan ve derneğimizin amaçları arasında ön sıralarda yer alan ikinci kısmına, ulusal dile geçmek istiyorum. İfadenin içinde ulusal kelimesi olduğuna göre bir ulustan söz ediyoruz demektir. Ulustan söz etmek, ulusun örgütlenmesi demek olan devletten söz etmektir. Devletin kökeni, kavramı, kapsamı konusunda bugüne kadar ileri sürülen öğretiler ne kadar farklı olursa olsun, hepsinde yer alan ortak ögeler, ortak nitelikler vardır. Genel çizgileriyle ele aldığımız zaman, bir insan topluluğunun önce millet olabilmesi, sonra da bir devlet çatısı altında toplanabilmesi için bugüne kadar köken birliği, din birliği, toprak birliği, dil birliği. kültür birliği, ülkü birliği gibi ögelerden söz edilegelmiştir. Ancak, zamanla bu ögelerden bazılarının bir devleti oluşturmadaki önemleri azalmış, hatta tümüyle kaybolmuştur. Önemi hiç kaybolmayan öge dil birliğidir, bir başka deyişle ulusal dildir. Alt dil veya şive, lehçe gruplarının sayısı ne kadar çok olursa olsun, ulusal dil bir devlete vatandaşlık bağı ile bağlı olması gereken bütün insanların bilmek ve vatandaşlık ilişkileri söz konusu olduğu her yerde ve her zaman kullanmak zorunda olduğu dildir. Hiç bir dil ulusal dilin ne yanında ne de karşısında yer alma hakkına sahip olmamalıdır. Yapay olarak kurulmayan ve tekcil (üniter) devletlerde dil de tektir. Ben bu devletle olan vatandaşlık ilişkilerimi bu devletin dili ile yapmayıp, kendi istediğim bir başka dille yapacağım demek bu devleti kabullenmemektir
1873’de Avusturya ile Rusya arasında varılan anlaşmaya, 1815’de Viyana Kongresi’nde ve 1856 Paris Barış Konferansında alınan kararlara göre Osmanlı topraklarının paylaşılmasında üç yöntem uygulanmıştır. Birincisi askerî yol. Bu yol daha çok Osmanlı’nın Avrupa ve Afrika’daki topraklarının ele geçirilmesinde, Osmanlı’dan ayrılarak kendi devletlerini kurmadaYunanistan, Sırbistan, Bulgaristan ve diğerlerine yapılan yardımlarda başvurulan yoldur. İkincisi ekonomik yol. Ekonomik emperyalizm. Kanunî zamanından başlamak üzere, başta Fransızlara, daha sonra diğer ülkelere verilen kapitülasyonlar imparatorluğun zaten var denemeyecek ekonomisini, sanayisini büsbütün çökertmiş, ülkeyi Duyûn-i Umumi’ye kadar uzanacak olan bir borç batağına sürüklemiştir.Öylesine etkili bir yoldur ki bu yol, Batılıların Lozan’da hiç vazgeçmek istemedikleri şey bu kapitülasyonlar olmuş, büyük önder Atatürk bunun ne anlama geldiğini herkesten daha iyi bildiği için bu kounda ödün verilmesine hiç yanaşmamıştır. Üçüncü yol kültürel yol, kültür emperyalizmidir. İmparatorluğun Anadolu, Orta Doğu ve Asya Kıtasının diğer bölgelerinde, o zamanki askerî güçleriyle elde etmeleri zor olan bölünmeyi, parçalanmayı hazırlamak ve hızlandırmak amacıyla, başta misyonerlerin ve yabancı okullarının faaliyetleri olmak üzere her yolla, etnik grupları imparatorluk içinde kargaşa çıkartmaya, ayaklanmaya ve ayrılmaya teşvik etmeleridir bu yol. İmparatorluk içinde kendilerine taraftar bulmak için kendi kültürlerini, dillerini yaymalarıdır bu yol. Misyonerlerin ve yabancı okullarının bu alanlardaki çalışmaları kendileri yönünden o derece başarılı sonuçlar sağlamıştır ki, 3 Mart 1924’de Tevhid-i Tedrisat kanunu çıktığında en büyük itiraz bu okullardan gelmiştir.
Batı’nın, ki bu isimle sadece Avrupa’yı değil, o günlerde Osmanlı topraklarında, günümüzde de topraklarımızda her türlü çıkarı olan devletleri kastediyoruz, İmparatorluğu değişik alanlarda zaafa uğratarak Osmanlı haritasını kendi istediği biçimde çizebilmek için kullandığı ve hâlâ da kullanmakta olduğu etnik grup kürtler, daha doğrusu kürtçülerdir. Aslında çok açık bir gerçek olmakla beraber, Türkiye Cumhuriyeti devletimize vatandaşlık bağı ile bağlı olan her vatandaşımızın hangi alt kültür grubundan, hangi etnik gruptan, inançlı mı, inançsız mı, hangi dinden, hangi mezhepten olduğunun hiç kimseyi ilgilendirmediğini; hiç bir vatandaşımızın bu niteliklerinin kendisini öne çıkarma vesilesi olamayacağı gibi, hiç kimsenin de bu niteliklerinden dolayı ayrımcılığa tabi tutulamayacağını; yasalar karşısında hiç bir zaman böyle bir ayrım olmadığı gibi, yüzyıllardır süregelen kışkırtmalara rağmen insanlarımızın birbirlerine karşı tutumlarında da böyle bir ayrım olmadığını, asıl yanlış olanın bu niteliklerin sonuna CI, Cİ, CU, CÜ gibi ekler getirerek ayrımcılık ve bölücülük yapmak olduğunu bir kere daha belirtmek isterim. Daha 18. yüzyıl sonlarından başlamak üzere, özellikle de 1810’dan sonra, Batı bu etnik grupdaki ayrılıkçılara Osmanlı’dan ayrılıp kendi bağımsız devletini kurmasında yardım edeceği vaadinde bulunmuş, isyana teşvik etmiş, gerektiğinde her türlü yardımı yapmıştır, hâlâ da bu vaat, bu teşvik, bu yardım devam etmektedir. Siz Osmanlı topraklarında onların devletinin mensubu olarak değil, yine bu topraklarda, ama kendi devletinizi kurarak egemen yaşamalısınız fikrini aşılamanın birinci ve en önemli adımı olarak bu etnik grupda dil bilinci uyandırma yolunu seçmişlerdir.
Cevap: Dilde Etkileşim ve Ulusal Dil
Dilde Etkileşim ve Ulusal Dil Batı’nın Osmanlı toprakları üzerindeki oyunları konusunda ibretle görülür ki, 18. yüzyılın sonlarından beri, bir veya bir kaç aşiretin anlaşma aracı olmaktan öte geçmeyen ve yüzyıllardır var olan dillerin değişik telaffuzlarının karışımından başka bir şey olmayan bir aşiret konuşmasını dil haline getirme çabalarının tümü İtalyan, Rus, Fransız, İngiliz, Alman, Avusturyalı ve Amerikalı bilim adamlarınca başlatılmış ve sürdürülmüştür. Sadece bu gerçek bile,Batı’nın sömürgeci amaçlarına ulaşmak için ne keder uzun vadeli planlar yaptığını; kimleri, ne yollarla ve nasıl kullandığını açıkça göstermektedir.
Osmanlı topraklarındaki çıkar çatışması konusunda bu grubu bilinçlendirme yarışında ilk sırayı alanlar İtalyanlardır. Musul’da 20 yıl kalan misyoner Maurizio Garzoni bu bölgelerde kullanılan kelimeleri bir araya getiren bir sözlük çalışması yapmıştır. Yıl 1787. Onu Alessandro de Binachi takip etmiştir. İngiliz Saone, J. Edmonds, David Neil Mc Kenzie; Avusturyalı Freidrick Müller bu alanda çalışma yapanlardan bir kaçıdır. Konuya en büyük ilgiyi gösterenler sıcak denizlere inmeyi hiç bir zaman akıllarından çıkartmamış olan ve bu sebeple gözleri daima Osmanlı topraklarına dikili olan Ruslardır.V. Minorsky, P.S.Pallas, B. Nikitin, Bazinin Rus araştırmacıların bazılarıdır. İlk Kürdoloji enstitüsünün kurulduğu yer Petersburg Üniversitesi olup kurulduğu yıl 1860’dır. Rusların Erzurum konsolosu olan Auguste Jaba uzun çalışmalardan sonra yaklaşık 8400 kelimelik bir Kürt dili sözlüğü hazırlamıştır. Yapılan tespitlere göre bu sözlükte 3080 Türkçe, 2000 Arapça, 1200’ü zend lehçesi, 370’ı pehlevi lehçesi olmak üzere 2600 Farsça, 400 Ermenice, Keldanice, Çerkesçe ve Gürcüce kelime vardır. Kala kala 300 kelime kalıyor sözlüğü hazırlanan zoraki dile. Alman asıllı E. Rodiger, A.F.Pott, Theodor Noldeck, Oscar Man, Karl Hedank kürt dili konusunda çalışmalar yapmış olup, Prof. Edouard Sachau zamanında Berlin Üniversitesi kürt dilinin en büyük araştırma merkezi olmuştur. Amerikalı misyoner S.A.Rhea’nın 1851-1865 yılları arasında 15 yıl Hakkâri’de yaşadığı dikkate alınınrsa yabancılarının bu konuda yaptığı çalışmaların boyutlarının nerelere vardığı daha iyi belirir gözlerimizin önünde.
İnsan hakları, demokrasi, kültürel haklar gibi kavramları esas anlamlarının dışında, bölücülük ve yıkıcılık amacıyla kullanan Batı’nın yanında, bunları destekleyen bir kısım aydının, afedersiniz, yarı aydının, daha doğrusuyla cehaletleri ihanet sınırına ulaşmış olanların çağdaşlık, hoşgörü, demokratik haklar gibi kavramları çarpıtarak istismar etmeleri tiksindirici boyutlara ulaşmıştır. Devletimiz söz konusu olduğu zaman, her etnik grup kendi dilini konuşmalı, öğretim kurumlarını kurarak öğretmeli, bu dilde yayın yapmalı ; Türkiye etnik grupların haklarına saygı duymalı derken Fransa anayasasında devletin dilinin Fransızca olduğunu belirtmektedir. Batılı devletlerin çoğu ülkemizdeki etnik gruplar için istedikleri özgürlükleri kendi ülkelerindeki etnik gruplara vermemektedir. Kaldı ki, bu ülkelerdeki etnik grupların ellerine bu devleti bölmek, bu devletin topraklarında devlet kurdurtmak için başka devletlerce silah verilmemiştir.
Ülkemizi kana boyayanlara maddî manevî her türlü desteği vermek için her yerde daima karşımıza getirdikleri azınlık hakları konusunda, bu ülkelerden biri olan Fransa’dan kendi topraklarındaki azınlıkların haklarına saygı göstermesi, Avrupa Azınlık ve Bölgesel Diller Şartı’nı imzalaması istenince, bunun bölücülük olduğunu söylemesi yıllardır hakkımızda besledikleri kötü niyetlerin en açık ifadesidir. Bu istekler Fransa’nın bölünmezlik ve tekcil devlet olmasına aykırı imiş. Bizim için ise, bölünmemizde bir sakınca yok onlara göre, zaten amaçları da bu değil mi? Batı, tarihte uzun bir süredir diğer ülkelerdeki çıkar haritasını istediği gibi çizmiş, istediği gibi bozmuş, bu amaçla devletler kurmuş, devletler yıkmıştır. Birinci Dünya Savaşı’nda uygulamaya koymuşlardı bizim için yıllar öncesinden çizdikleri, padişahın öpüp başına koyduğu, kuzey doğumuzda Ermenistan, güney doğumuzda Kürdistan devletlerini kurdukları, batımızı Yunanistan’a verdikleri, İtalyanlara, İngilizlere, Fransızlara ve Ruslara da pay çıkartmayı unutmadıkları haritayı. Bunca yüzyıllık amaçlarını sonunda gerçekleştirmişlerdi. Ne var ki, bu harita, ya da haritanın bu kısmı Batı’nın çizip de uygulamaya koyamadığı ilk haritaydı.Atatürk öpüp başına koymamış, yırtıp yırtıp atmıştı.
Cumhuriyetten sonra da çok uğraştılar. Kimisini şeriatçılara, kimisini kürtçülere çıkarttırdıkları iç isyanlarla ülkemiz üzerinde oynadıkları oyunları sürdürdüler. Atatürk’ün önderliğindeki bu genç devlet her defasında bu sıkıntıların üstesinden gelmeyi bildi. Atatürk’ün ebediyete intikalinde rahat bir nefes almış olmalılar ki, özellikle 1950’den sonra günümüze kadar uzanan zaman diliminde memleketimiz üzerindeki emellerini gerçekleştirme programlarını uygulamada daha elverişli bir ortam buldular. Bu ortamın daha da elverişli hâle gelmesi için başvurmadıkları yol yok. Bulunduğumuz noktaya gelinceye kadar yapılması gerektiği halde yapmadığımız o kadar çok şey var ki. Bunlar geçmişte kaldığına göre, şimdi ne yapmalıyız? Önce geçmişten ders almayı bilmeliyiz. Bunun için de geçmişi bilmeliyiz. Batı’nın ülkemiz üzerindeki emelleri konusunda millî güç unsurlarının tamamını seferber ederek bütün insanlarımızı açık bir biçimde bilinçlendirmeliyiz. Konumuz olan dilde, ulusal dilin, değil karşısına veya yanına, çok uzağına bile, ne ad ve ne adına olursa olsun bir başka dilin konulmasına izin verilmemeli, bu konuda hiç safdillik edilmemelidir. Batı’nın telkin ve aldatmacalarına inanarak, ülkemizde çeşitli etnik gruplar var. Onlar da ana dillerinde öğretim yapsınlar, yayın yapsınlar. Bundan ne çıkar? Ben kürtçe şarkı söyledim de devlet bölündü, yıkıldı mı gibi düşümeden, bilgisizce sarfedilen lafların sahiplerinin eğer ihanete alet olduklarının farkında değillerse internetin ulusal dil başlığı altındaki 7. dosyasında bulunan şu ifadeyi okumaları akıllarını başlarına getirmeye yeter sanınırım: Zazaların kuracağı bir federe devletinde her türlü sömürgecilerin dilleri yerine ulusal dil zazaca olacaktır. Başkalarının bizimle ilgili söylediklerindeki amaçlarını, söylenenlerin arkasındaki söylenmek istenenleri daha iyi sezinlemeye gayret edip, dilimizi kullanırken bu konularda son derece duyarlı olmalıyız. Sayın Romano Prodi’nin 16 Ocak 2004’de Boğaziçi Üniversitesi’nde yaptığı konuşmadan alınan aşağıdaki kesitte, örtülü olarak sık sık tekrarlanan bazı düşüncelerin nasıl dile getirildiği görülmektedir. Bugün, bu benzersiz ve kozmopolit bir şehirde, bu saygın topluluğa hitap etmekten dolayı onur duyuyorum. İstanbul muhteşem bir siyasi, entelektüel ve aynı zamanda sanat merkezi olarak uygar dünya tarihinde önemli bir yere sahiptir.Avrupa’da çok az şehir yüzyıllarca paylaşılmış bir tarihi ve kimliği yansıtmaktadır. Sayın Prodi özenle şeçtiği altı çizili kelimelerle diyor ki, İstanbul sadece sizin değil, dünyanın başka insanlarının da şehridir. Bu şehir tarihi ve kimliğiyle başkalarının da olan bir şehirdir. Biz de biliyoruz İstanbul’u 1453’de fethettiğimizi. Ancak, sayın Prodi ve benzeri ifadeleri kullanan diğerleri, aynı ifadeleri Avrupa’da yüzyıllarca kaldığımız şehirler için de kullanırlar mı? Buralarda bize ait tek bir iz ve işaret bırakmak istemeyenleri destekleyenlerin ne söyleyip ne söylemeyecekleri bellidir.
Konuşmanın devamı daha ilginç. Kısa sürede önemli reformlar gerçekleştirildi….Türkçe dışındaki diller üzerindeki yasağın kaldırılması ve ordunun sivil denetimi gibi… Daha fazla ilerleme ihtiyacı… Kültürel haklara saygı, kökenlerine bakılmaksızın tüm türk vatandaşları için sağlanmalıdır. Bize yaptırdıkları yanlışlaronlar için önemli reformlardır. Hele son cümle ile ne kastedildiği hem hiç belli değil, hem de son derece açık. Türkçe dışındaki diller üzerindeki yasağın kaldırılması ve kültürel haklara saygı daha fazla ilerleme imiş. Türkçe dışındaki dillerin ulusal dil olarak, devlet dili olarak kabul edilmesi konusundaki kısıtlamaların dışında başka bir kısıtlama, özellikle konuşulması konusunda bir kısıtlama zaten söz konusu değildir. Ayrıca, ne anlamda kullanıldığı anlaşılmayan kültürel haklar konusunda ise kimsenin kendi kültürüne uygun bir hayat yaşaması konusunda hiç bir müdahele söz konusu değil ki. Daha fazla ilerleme imiş. Evet, doğru, biz onların her dediğini yaptıkça, onlar ülkemiz üzerindeki emellerini gerçekleştirmede bir adım daha ilerliyorlar. Ordunun sivil denetiminden ne anlamak gerekiyorsa; ama, onlar gayet iyi biliyorlar ki ülkemiz üzerindeki emellerini gerçekleştirmelerinde engel gördükleri kurumlarımızın başında ordumuz gelmektedir.
Ulusal dilimiz söz konusu olduğunda birlik ve bütünlük siyasetimize halel getirecek her türlü ifadenin kullanılmasını engellemeliyiz. Lütfen bir örnek daha vermeme müsaade ediniz. Kendilerini insancıl olarak niteleyen bir kısım bilgisiz ve bilinçsiz okumuşun yıllarca her türlü özgürlük ve refah içinde yaşadıkları ülkenin düşmanlarca işgalinde onlarla işbirliği yapan, devleti yıkmak için yapmadıkları kalmayan, yıllarca kendilerine en yüksek değeri vermiş olanlara çocuk demeden, yaşlı demeden, kadın demeden kurşun sıkan, memleketi yangın yerine, kan gölüne çevirenler konusunda alınmış bir yer değiştirtme kararı konusunda, bu insanlık trajedisinde her iki taraf da büyük acılar çekti denmesi soykırım lafını bile bile haksız yere kullananların niyetleri kadar kötü bir niyeti saklamaktadır arkasında. İki tarafın da çektiklerinin acı olabilmesi için iki tarafın bu işteki sorumluluğunun aynı olması gerekir. . Yıllarca kendimizden hiç ayırmadan, birlikte yaşadığımız halde, memleketin kötü günlerinde arkamızdan sıktıkları kurşunlara hedef olan biziz. Evleri yakılan yıkılan, mahalle mahalle, köy köy katledilen biziz. Bu ihanette acı çeken biziz. Keşke onlar da yaptıklarının cezasını gerektiği gibi çekselerdi. Yukarıdaki ifade ev sahibi ile hırsızı karıştırmanın ötesinde; cânî ile, katil ile nefsini müdafaa edeni bir tutmak, hatta Batı’nın yaptığı gibi, katili, cânîyi el üstünde tutmak demektir. Asıl insanlık suçu bu olmalıdır.
Dilde Etkileşim ve Ulusal Dil konusuna benzer diğer içeriklerimiz
Türklerin Müslümanlığı Benimseme...