Ana Sayfa R.Tekin UĞUREL Gönül Dünyamız İbrahim Gülşeni
Halvetiyye-Gülşeniyye tarikatının kurucusu ve şair olan İbrahim Gülşeni hakkında Mehmet Demirci tarafından kalema alınan yazıyı aşağıdan okuyabilirsiniz.
İbrahim Gülşeni’nin serüveni Diyarbakır’dan başlar, Güney ve Kuzey Azerbaycan, İran, tekrar Anadolu, Mısır, İstanbul sınırlarını içine alır. Gülşenı, İran’da Akkoyunlular, Mısır’da Memlük, Anadolu’ da Osmanlı yönetimiyle, bazan istemeyerek, bazan zorunlu olarak yakın ilişki içinde olur. Dede Ömer Rûşeni ve öğrencisi İbrahim Gülşeni ile, isimlerinden hareketle, aydınlık bir dünyanın önümüze açıldığını söyleyebiliriz. Rûşenı ve Gülşenı gibi kelimeler, sesleri ve anlamlarıyla içimizi aydınlatır ve ısıtır. İbrahim Gülşenı 15. yüzyılın ilk çeyreğinde Diyarbakır’ da doğdu. Menkıbeye göre soyu Oğuz Ata’ya dayanır. Memleketinde ilk tahsiline başladı. Yetenekli bir genç idi. Bilgi ve görgüsünü artırmak üzere, o devrin kültür merkezlerinden olan Tebriz’e gitti, öğrenimini orada tamamladı. Akkoyunlu hükümdarı Uzun Hasan’ın sarayında îtibarlı bir yer edindi. Zengin oldu. Bir görev vesilesiyle Dede Ömer Rûşeni ile karşılaştı.
Kanuni devrinde vezir İbrahim Paşa Mısır’ı teftişe geldiğinde, kendisini karşılayanlar arasında Gülşeni bulunmaz. Buna kızan vezir dönüşte Gülşeni’yi şikayet eder. İhtiyar halinde ve gözleri yeterince görmez durumda kendisini İstanbul’ a celbederler. İstanbul’ da ulema ve meşayıhla sohbetlerde bulunur. Sonunda Kanunı ile görüşür. Padişah kendisine çok saygı gösterir. Gülşeni’nin, iddia edildiği gibi siyası bir yönü ve emeli olmadığını anlar. Kendisinden hayır duada bulunmasını talep eder. Şeyh kalkmak isteyince, padişah bu yaşlı insanın elini tutarak kaldırır. O da: “Allah da sizin elinizden tutsun” diyerek duada bulunur. Sarayın hekimi gözlerini tedavi eder.
Gülşeni Mısır’a geri döndükten sonra 110 küsur yaşında 1534 yılında vefat etti. Türbesi Kahire’de Gülşenı Tekkesi içindedir. Ne yazık ki bugün bu tesisler bakımsız bir haldedir.
Her büyük mürşid gibi İbrahim Gülşeni’nin de zengin ve renkli menkıbeleri vardır. Menkıbelerde söz konusu olan şudur: Şahsın “ne olduğu” kadar “ne olarak görüldüğü” önem aşır. Sevenleri ve halk kitleleri onları öyle görmüş, öyle görmek istemişlerdir. Buna göre Güşen’i daha bebekken konuşmuş, küçük yaşta ilm-i ledün sahibi olmuş ve geleceği bilmiş, bulunduğu yere bereket getirmiş ve hastaları iyileştirmiştir.
Girip meydan-ı aşk içre başın top eyleyen gelsin
Sataştım dâr ile gavga-yı aşka” diye seslenir ve dolu dizgin ona atılır.
Önceki YazıBayati İlahi – Od muyum ben
Sonraki YazıMürit ve Murat
Gönül Dünyamız 1 Mart 2009
Gönül Dünyamız 5 Ekim 2009
Gönül Dünyamız 20 Ağustos 2013