Ağustos 2013 – LKD Gezegeni
Kisa bir yazi olacak. Ilginc olmasini umuyorum.
Gunumuzde neredeyse hemen hemen her “teknolojik” cihaz icinde bulundugu agda DNS istekleri yapiyor. Bu nedenle kimi zaman yanlis yapilandirma kimi zaman da seytani amaclar dolayisiyla, genel dolasima acik olmayan IP adreslerine ait PTR sorgulari bazen yerel aglardan cikip/kacip kok sunuculara kadar gidiyor. Iste AS112 projesi adini kendisine atanmis “Autonomous System Number”dan alan ve amaci kok sunuculara gelmemesi gerektigi halde gelen PTR sorgularinin neden oldugu yuku azaltmak olan bir proje.
Bu noktada daha once denk gelmemisler icin PTR kaydi nedir, AS numarasi nedir kisa bir tanim yapmakta fayda var diye dusunuyorum. PTR, “domain name pointer” obegindeki isaretci manasina gelen “pointer” kelimesinin kisaltmasi. Cogu zaman sadece ve sadece bir IP adresinin hangi alan adina isaret ettiginin ogrenilmesi icin kullanilsa da aslinda konfigurasyon gerektirmeyen ag kurulumlarinda da (DNS Service Discovery, zeroconf) onemli bir rolu var. Ozet bilgi vermek amaci guduldugunden simdilik ikinci kisimi bir kenara birakabiliriz. Basitce yaptigi is 10.0.0.4’teki bilgisayarin adi ne gibi sorulara cevap vermek. AS numarasi ise internetin neredeyse belkemigi diyebilecegimiz bir kavram. IANA tarafindan bolgesel kayit otoritelerine (Ornegin Avrupa’da RIPE) dagitilan bu numara BGP adi verilen protokolde hangi IP adresinin hangi numara tarafindan anons edildiginin belirlenmesinde kullaniliyor. Yani bir nevi IP adreslerinin IP adresi. Analoji ne kadar dogru oldu pek emin degilim gerci. Kisaca tanimlarimizi yaptigimiza gore AS112 projesine donelim.
En bilinenleri RFC 1918 ile tanimlanmis olmak uzere, genel dolasima acik olmayan IP adresleri vardir. Bu adresler yerel aglarda, multicast yapisinda, gelecekteki kullanimlar icin ve dokumantasyon amaciyla ayrilmis IP adresleridir. Bu IP adreslerinin coguna ait PTR kayitlari ya tanimsiz ya da sorguyu yapan agdaki cihaz icin gecersizdir. Dolayisiyla PTR kayitlarinin sorgulanmasi bu istekleri yanitlayan sunuculara ekstra bir yuk getirmektedir. RIPE orneginde 2000-3000 sorgu/saniye, IANA’da ise 3000-4000 sorgu/saniye olan bu yukten kurtulmak icin AS112 projesi ortaya cikmistir. RFC 6304 ile destek vermek isteyenlerin neler yapmalari gerektiginin ogrenilebilecegi bu proje 2012 verilerine gore 72 uc noktadan olusmaktadir.
Cagri Emer 30 Ağustos 2013
Posted In: dns, Gezegen
Hamdi Özcan 24 Ağustos 2013
Kadınlar Makinesi (1.Etkinlik GNU/Linux)
Ada Lovelace’ın yolundan giden kadınların katılımının teşvik edileceği “Kadınlar Makinesi” etkinliklerinin ilki GNU/Linux temasıyla 15 Ağustos 2013 Perşembe akşamı 19:30′da İstanbul HackerSpace’de başlıyor.
Kayıt için root@istanbulhs.org adresine e-posta atmanız gerekmektedir.
Adres: Eğitim Mah. Ömerbey Sok. Keskin Hancı İş Merkezi No.19/B 34722 Kadıköy/İstanbul
Tarif: Kadıköy evlendirme dairesinin önündeki ışıklardan karşıya geçip, dereyi sol tarafınıza alarak yürüyün. Sağ tarafınızda İş merkezleri, büyük binalar bulunacak. Yolu bitirdiğinizde MNG Kargo göreceksiniz. Onun önünden sağa girin. Sonra da ilk sola girin. Çıkmaz sokağın en sonundayız.
Nermin Canik 13 Ağustos 2013
Uzun süredir işlerimin yoğunluğu sebebi ile Linux dünyası ile ilgili hiç yazı yazamadım. Biliyorsunuz. 2011 senesinde “Özgür Bilişim Teknolojileri sınıfı” projesini başlatıp en azından kendi adıma örnek bir proje olarak bitirdim. O gün kurduğum “Pardus Kurumsal 2” işletim sistemleri hala ilk günkü kararlı yapısında çalışmaya devam ediyor. Pardus ile aramda kalan tek bağ (gönlümün bir yerlerinde hep bir bağ olsa da) o bilgisayar sınıfından ibaret. Birde unutmadan, Fatih Projesi sebebiyle Bilişim Teknolojileri Rehber Öğretmeni olarak çalıştığım okullarda Akıllı tahtalar açılırken “Boot Menu” de çıkan dokunmatik ekranla seçim yapılamayan “Pardus” yazısı…
Neredeyse 1 yıldır gelişmeleri de takip etmiyorum. Posta gruplarında kopan büyük tartışmalar. Topluluklarda ve yönetimde oluşan çatlaklar, kavgalar vs. açıkçası beni biraz bu konulardan soğuttu diyebilirim.
Linux kullanmak veya açık kaynak kodlu bir yazılım kullanmanın altında bedava yazılım kullanmaktan çok öte bir düşünce yapısı var. Özgürlükçü, demokratik, insan haklarına saygılı ve paylaşımı seven, insanlığa hizmet etmek isteyen bir düşünce yapısı.
Sanırım bizim ülke olarak Linux ile ilgili yaşadığımız sorunlar aslında bütün bunlarla ilgili. Hayatımızdaki kavga buraya da yansıyor. Örneğin birileri Pardus’un ulusal olmasına takılırken birileri başka bir Linux versiyonunu ulusal olmadığı için kullanmayı veya desteklemeyi reddetti. Hatta işletim sisteminden vazgeçtim paket yöneticisi bize özgü olmalı mı olmamalı mı tartışmaları.
Şimdi bu tartışan insanların bir kısmı ya Linux kullanmıyor veya 2. işletim sistemi olarak kullanıyorlar.
Keşke herkes Linux Debian kullanıyor olsa.
Öncelikle Pardus 2013ü kurmadım. Kendi bilgisayarımda uzun zamandır Linux Mint kullanıyorum ve etrafımdakilerin bilgisayarlarına Linux Mint ve Ubuntu kuruyorum.
Şimdi Pardus 2013 Debian tabanlı oldu diye ortalık yıkıldı. “kopya Linux” diyenler, neler neler…
Şimdi Pardus yönetimi, topluluk vs. bunların içinde yaşanan bütün sorunları boşverelim. Şöyle bir düşünelim;
Birisi alsa Debian Linux versiyonunu ve buna bir Pardus duvar kağıdı değişecek şekilde hazırlasa ve piyasaya sürse. Bizler de Debian kaynaklarındaki bilgilerden yararlanıp bu duvar kağıdı değişik Debian’ı kullanan insanlara yardım etsek ne olur. Bu kopya Linux’u Okullardaki bilgisayarlara kursalar, paket yönetici ile uğraşacakları enerjiyi okullarda kullanılmasının arttırılmasında harcasalar. Öğrenciler Linux ile ders işlenen sınıflarda ders alsa, Linux bilgisayar laboratuvarlarında yazılım geliştirmeyi öğrenseler, Öğretmenler Linux üzerinden sınav ve ders içerikleri hazırlasa, idareciler okulu Linux ile idare etseler…
Fazla değil 10 sene sonra 1 değil 10 tane Ulusal işletim sistemine sahip oluruz.
Başka bir açıdan ihtiyacımız olan şey bu gelişime kaynak olacak firmalar.
Bu iş dünyada kurulan vakıflar ve bu vakıflara aktarılan paralar ile yürümekte. Vestel, Casper veya herhangi bir firma bu işe gönül ve para verecek, milyonlarca insanın gönlünü alacak geleceğine yön verecek. Ama belki ticari sebeplerle ve belkide yapılan anlaşmalar verilen sözler sebebi ile kimse elini taşın altına koymuyor.
Agrasif bir yazı oldu. Hatam varsa affola, sizlerde fikirlerinizi belirtirseniz sevinirim.
Son bir sözüm daha var;
Yakın bir zamanda akademik sebeplerle uzun süredir ertelediğim vatani görevimi yapmak üzere askere gideceğim. işlemleri yapmak üzere gittiğim askerlik şubesinde Pardus kullandıklarını gördüm. Askeriyenin Pardus kullanımı ile ilgili olarak izlenimlerimi de ilerki yazılarımda aktarmayı düşünüyorum.
Murat SELÇUK 11 Ağustos 2013
Posted In: Fatih Projesi, linux, Linux kullanımı, pardus
Lavabit* belirsiz bir sureligine kapatildi. Hushmail* simdilik Kanada sinirlarinda oldugundan ve gerekirse mahkeme emriyle anahtar ciftlerinizi sifreleyen parolanizi saklayabildiginden hizmet vermeye devam ediyor. Onun da akibeti bence belirsiz.
Ben kriptografi gurusu degilim, kimsenin de boyle bir unvanin hakkini verebilecegini sanmiyorum. O yuzden bu kisa yazida guncel kimi olaylardan ogrendiklerimizle ne yapmaya baslayabiliriz kendi penceremden, bilgimin yettigi kadariyla aktarmaya calisacagim. Yanlisim olursa, simdiden, bana yanlislarimi gostereceginiz icin tesekkur ederim. Amacim konu uzerinde biraz daha dusunulmesini saglamak. Hatta kimbilir belki birkac istekli e-posta grubu bile kurabilir.
Google ya da Skype ya da herhangi bir sirket, istihbarat ajanslarinin sunucularimiza dogrudan erisimi yok veya uygulamamiz uzerinden gecen trafigi bu ajanslarin kolayca dinleyebilecegi forma donusturen degisiklikler yapmayacagiz dediginde bu soylediklerine ne kadar guvenebiliyoruz? Herkesin yalan soyledigi, hatta avukatlar alinmasin ama kullanici sozlesmeleri ve bilgilendirmelerinin olasi bir yargilanma durumunda mahkemece kabul edilebilir yalanlari yazma sanati oldugu goz onunde bulunduruldugunda ben bu aciklamalarin hicbirine guvenemiyorum. Evet, son birkac yildir cogu sirket yetersiz de olsa seffaflik raporlari aciklamaya ve kendilerine yapilan hukuki istekleri kamuyla paylasmaya basladi. EFF (Electronic Frontier Foundation – Turkce’ye kazandirilmis bir adi var mi bilmiyorum ama Elektronik Gelecek Vakfi desek olur herhalde. Dijital haklar alaninda faaliyet gosteriyor.) ise isi bir adim daha ileri goturup devletin seffafligiyla ilgili aydinlatici yayinlar yapiyor bir suredir. Fakat bu yeterli degil. A ya da B sirketine gelene kadar trafik hangi kanallardan nasil geciyor bunlari bilmiyoruz. Ya da mesela Verizon orneginde oldugu gibi tek bir istek ile milyonlarca kullanici bilgisi talep edilebildiginde yapilan isteklerin sayisi da anlamsizlasmaya basliyor. Bu da basitce hicbir sirketin sundugu hizmete guvenememeniz yani paranoya anlamina geliyor.
Sadece kriptografi bir cozum mu? Elbette tek basina kriptografi yeterli degil. Bu biraz sadece alicisinin gormesi gereken seyi naylon torba icine koyup torbanin agzina asma kilit takmaya benziyor. Bilgiyi ele gecirmek isteyen kisi asma kilitle ugrasmadan, bicakla torbayi kesiyor. Dolayisiyla sistemin ya da hadi moda adiyla soyleyeyim yazilim hizmetinin (SaaS, software as a service) yaratim surecinde mumkun oldukca cok guvenlik tehdidi dusunulerek yapilandirilmasi, farkli uzmanliklardan insanlarin gorusleri alinarak hayata gecirilmesi gerekiyor. Sifir bilgi (zero knowledge) politikasiyla matematikten hukuga, kuantum fiziginden islemci tasarimina ve akla gelebilecek bir suru alana ait uzmanliklarin bir araya gelip, Turkiye’de henuz pek bulunmayan risk sermayesi yatirimcilarinin fonlayabilecegi kucuk sirketler icin, herkese acik, denetlenebilen ve mumkunse prototipleri olan bilgi birikiminin (know how) olusmasina katkida bulunmasi gerekiyor.
Pratik bir soruyla yaziyi tamamlayayim. Diyelim sirketiniz sifir bilgi politikasiyla kullanicilara gizlilik imkani taniyan bir e-posta hizmeti vermek istiyor. Sunucularinizi nasil, nerelerde kurardiniz? Kimlik yonetimini ne sekilde yapardiniz? Kriptografik tercihleriniz ne yonde ve nasil olurdu? Hangi acik standartlari kullanir ve denetleme mekanizmanizi ne sekilde yapilandirirdiniz?
Lavabit ve Hushmail genel anahtarli asimetrik sifreleme destegi veren eposta saglayicilari. Edward Snowden’in Lavabit kullandigi biliniyor.
Cagri Emer 9 Ağustos 2013
Oğuz Yarımtepe 3 Ağustos 2013
Posted In: Gezegen, Sunucu
PHP – Symfony Component’i ile Dependency Injection
Nesne yönelimli programlamada bazı nesneler birbiri ile bağlantılı olmak durumunda kalabiliyor. Ancak bu “bağlama” işlemleri için eğer doğru bir yazılım tasarımı yapılmazsa, kodun “maintain” (sürdürmek) edilebilmesi oldukça zorlaşır. Özellikle kodun maintain edilebilmesi için nesnelerin birbirlerine tightly coupled (sıkı bağlama) değil de loosely coupled (gevşek bağlama) olarak bağlanması gereklidir.
Birbiri ile bağlantılı nesnelerin yine birbirlerine “enjekte” edilebilmesi için arada bir framework olmalı (framework olmadan alternatif çözüm üretmek de mümkün). Aslında dependency injection kavramı tam bu kapıya çıkıyor. Nesnelerin bir framework aracılığıyla diğer nesnelere enjekte edilmesidir dependency injection.
PHP’de ise dependency injection için birçok framework var. Ancak bunların da birçoğu outdated (zaman aşımına uğramış).
Bu işler için Symfony‘nin kendi içinde bir dependency injection component’i bulunuyor.
Yazının devamında bulunan kodda, Symfony’nin dependency injection component’i ile yazdığım bir örneği görebilirsiniz.
Money sınıfı iCurrency interface’ine loosely coupled olarak bağlı. Böylece iCurrency‘den türetilen herhangi bir sınıfı kendi içerisinde çalıştırabilecek.
Ancak arada bir interface olmamış olsaydı, doğrudan Dollar sınıfına bağlansaydı, ileri de Euro para birimi kullanılacağı zaman bir de ekstra olarak Money sınıfının bağımlılığı düzenlenecekti.
İlgili kodu görmek için buraya tıklayın.
İlgili kodun PHPUnit ile yazdığım Unit Test’lerine buradan ulaşabilirsiniz.
Adil İlhan 1 Ağustos 2013