Kağıt Para Tarihe Mi Karışıyor? | KreatifBiri
Ecem Bölük 05/12/2017 2 Yorum 0 likes Gündem, SosyalBiri, Teknoloji
İnternet artık hayatımızın her anında olmaya başladı. Alışverişi, haber okumayı bile onun sayesinde yapıyoruz. Onun bu kadar içimizde olması, bize farklı meslekler veya yatırım araçları yaratabiliyor. Son zamanlarda gitgide yaygınlaşan geleceğin yatırım türünden, yani “Bitcoin“den bahsedeceğim. Herkesin dilinden düşürmediği bu dijital para birimi gerçekten kağıt parayı tarihe karıştırabilir mi, bu yazıda tahmin etmeye çalışacağız.
Bitcoin bu kadar yaygınlaşmadan önce Deep Web’te kullanılan bir para birimiydi. Yani kendisini ben, ilk öyle tanıdım. O zamanlarda bile değeri bu kadar olmasa da kağıt para piyasasına göre oldukça yüksekti. Bitcoin şöyle açıklamak gerekirse, herhangi bir merkez bankası ile ilişkisi olmayan elektronik para birimi olarak tanımlayabiliriz. Sözlük anlamı olarak “dijital kripto para birimi” anlamına gelen Bitcoin, 3 Ocak 2009’da Satashi Nakamato takma adını kullanan bir Avustralyalı tarafından kuruldu. Uzun süre bu adla bilinen Satashi’nin daha sonrasında George Washington Üniversitesi’nde görev yapan Nick Szabo isimli bir akademisyen olduğu ortaya çıkmıştır. Birçok ülkede para birimi olarak kabul ediline bitcoin, bazı ülkelerde ise taşıdığı risklerden ötürü para birimi olarak kabul edilmemektedir.
Şimdilik bir yatırım aracı olarak görülen Bitcoin, değeri her geçen gün oldukça artıyor. 1 Ocak 2013 tarihinde 1 Bitcoin’in değeri 13.56 dolar iken bu rakam 1 Ocak 2014 tarihinde 806 dolar olmuştu. Bu sonuçlar, 1 Bitcoin değerinin 1 yıl içerisinde %59.4‘lük bir artış yaşadığını göstermektedir.
Bitcoin madenciliği olarakta adlandırılan bu işlem, Bitcoin ağının işlemleri onaylaması amacıyla bilgisayarlara matematiksel işlemler yaptırmak ve güvenliği artırmak anlamına gelir. Bitcoin madenciliğini tek başınıza yapabileceğiniz gibi Bitcoin Havuzları’na dahil olarak da yapabilirsiniz. Eğer tek başınıza yapmak istiyorsanız oldukça matematik ve programlama bilgisine sahip olmanız gerekmektedir. Çünkü Bitcoin madenciliği, bilgisayarınıza ait donanımlar ile yapılmaktadır. İlk olarak işlemci (CPU) ile yapılan Bitcoin madenciliği artık yerini kendinden 50-100 kat daha hızlı çalışabilen ekran kartlarına (GPU) bırakmıştı. Yani bu demek oluyor ki, bilgisayarınızın ekran kartı ne kadar kuvvetliyse Bitcoin madenciliğindeki performansınız da o kadar iyi olur. Ama ben bunla uğraşamam ne bu kadar bilgim var ne de elimde böyle donanım var diyorsanız, yukarıda bahsettiğim Bitcoin Havuzları’na katılabilirsiniz.
Bitcoin Havuzları’nda amaç, bilgisayarların gücünü birleştirerek daha çok Bitcoin toplamaktır. Böylelikle daha basit algoritmalarla Bitcoinler toplamayı mümkün kılmaktadır. Bitcoin Havuzları’nın sayısı oldukça fazladır ve her bir havuzun gelir dağıtım modeli farklıdır. Genel olarak bir bloktan elde edilen toplam gelir, havuza katılanlar arasında bir formüle bağlı olarak dağıtılır. Ayrıca pool operatörü de kazanılan Bitcoin’den belirli bir yüzde elde etmektedir.
Bu kadar işlemle de uğraşmak istemiyorum diyorsanız, yatırım amaçlı bitcoin satan sitelerden bitcoin temin edebilirsiniz.
Bitcoin Dijital Bir Para Birimiyse Yazılım İle Çoğaltamaz Mıyım?
Birçok kişinin aklına gelmiş ve bunun üzerine algoritmalar düşünmüş olabilir. Fakat bu pek de mümkün değil. Satashi, Bitcoin para birimini enflasyona ve aynı parayı birçok kez harcama gibi dolandırıcılık girişimlerine karşı koruyacak katı kurallar oluşturmuş. Ayrıca henüz dolaşıma girmemiş Bitcoin’lerin ne zaman dağıtılacağı ve toplamda en fazla kaç Bitcoin olacağı baştan itibaren belirlenmektedir.
Bitcoin’ler yaklaşık 10 dakikada bir dağıtılıyor ve yine yaklaşık her 4 yılda bir, 10 dakika içinde dağıtılacak Bitcoin’lerin sayısı yarıya düşüyor. İlk dönem olan 2009-2012 yılları arasında sistem her 10 dakikada bir 50 Bitcoin dağıtıyordu. 2013’te başlayıp 2016 yılı Temmuz ayına kadar süren ikinci dönemde bu rakam 25’e düşmüştü. 9 Temmuz’dan itibaren kazanılacak ödül, sistem tarafından önümüzdeki 4 yıl için 12,5 Bitcoin’e indirdi.Bu süreç 2140 yılında 21 milyon Bitcoin’in tümü sisteme katılana kadar devam edecek. Dağıtılan toplam Bitcoin adedi 21 milyonu asla geçmeyecek.
Bitcoin’inizin size ait olduğunu ispatlamak, kağıt parayı ispatlamaya göre oldukça zordur. Kağıt paranın seri numaralarını tutarsanız, size ait olduğunu ispatlayabilirsiniz. Bir Bitcoin’in size ait olduğunu ispatlamak için, herkese açık şifreleme anahtarının yanında bir de sadece sizde olan ve başka hiç kimsenin bilmediği bir özel anahtar göstermeniz gerekir. Böylece sistem elinizdeki varlığın geçerli olduğuna karar verir. Eğer bu anahtarı kaptırırsanız varlığınızı da kaptırmış olursunuz.
Bu durum bilgisayar korsanlarını Bitcoin cüzdanlarına sızmaya hatta Bitcoin aracı kuruluşlarına saldırmaya teşfik etmektedir. Çünkü bu kuruluşlara saldırmak, cüzdanlara saldırmaya göre daha zahmetsiz ve sonucunda kazanılan ödül daha cazip gelmektedir. Bitcoin borsalarından, Mt. Gox’a yapılan ve şirketin iflasına sebep olan 460 milyon dolarlık vurgun buna örnektir. Ayrıca, Bitcoinleriniz üzerindeki kontrolünüzü kaybedersiniz onları bir daha geri getiremezsiniz. Zombi Bitcoin’e dönüşen Bitcoinlerinizi, kimse kullanamaz.
Blockchain’i kısaca şifrelenmiş işlem takibi sağlayan bir dağıtık veri tabanıdır. Şimdi konumuzun bununla ne alakası var diyecekseniz. Bitcoinler bu sistem ile alıcı adrese ulaştırılırlar. Ayrıca çalışma sistemi ve güvenliği açısından bankacılık dünyasının son zamanda ilgilendiği bir sistemdir. Adından da anlaşılacağı gibi zincirleme bir modelle inşa edilen, takip edilebilen ama kırılamayan Blockchain teknolojisi, bir merkeze bağlı olmaksızın işlem yapmaya izin vermektedir. Böylece işlemler direkt olarak alıcı ile satıcı arasında ve güvenli bir şekilde gerçekleştirilir.
İşlemlerin karşılıklı iki taraf arasında gerçekleşmesi ve aracıya ihtiyaç duyulmaması Blockchain teknolojisinin en önemli fırsatlarından biri olurken, aynı zamanda bu durum bankalar gibi geleneksel finans kurumları için de tehditkar bir nitelik taşıyor gibi görünse de, bankaların da önemli miktarlarda işlem ücreti ödediğini gerçeğini unutmamak gerekir. Bu bağlamda blockchain teknolojisinin, bankaların da 2022 yılına kadar 20 milyar dolar civarında tasarruf sağlamasına imkân vereceği tahmin edilmektedir. McKinsey gibi dünyanın en büyük danışmanlık firmaları ve bir çok banka Blockchain girişimleri başlatmaktadır. Aynı zamanda Google, IBM ve Microsoft gibi dev isimler de blockchain projelerini geliştirmektedir.
Gelecekte Bitcoin Nerede Olacak?
Birileri bir şey için tutmaz derse, o şey genellikle tutar. Televizyon için “Kimse o kutuyu izlemez, 5 taneden fazla üretilmeyecek” denilmesine karşın günümüzdeki konumu ortada. Şu an baktığımızda Bitcoin’in geleceği parlak gözüküyor. Şu an bir yatırım aracı olarak gözükse de ileride alışveriş yapabileceğimiz para birimi olarak karşımıza çıkacaktır. Başlıkta da belirttiğim gibi Bitcoin, kağıt paranın devrini bitirebilir.
2009 yılından bu yana büyük gelişme gösteren bitcoin halen deney aşamasındadır. Resmi sitesinde yapılan açıklamada bunu kesinlikle belirtmekte olup, ilerisi konusunda net bir açıklama yapılmamaktadır. Önümüzdeki 100 yıl içerisinde kağıt parayı kullanmaya devam edeceğiz gibi gözüküyor. Fakat her şeyin teknolojiye dönüşmesi durumu, bunun 100 yıldan daha yakın bir sürede gerçekleşeceğini gösteriyor. Evlerin bile akıllı olduğu bu zamanda paranın dijital olmasını normal karşılamak gerekir. Ancak her ne kadar bazı ülkeler bu duruma hazır olsa bile dünyada şu an için bunu karşılamayacak bir çok ülke ve halk bulunmaktadır.
Bitcoin’in bütün para birimlerine dönüşmesi onu bir para birimine bağlamayan en güzel özelliğidir. Genelde Bitcoin’in değer karşılaşmaları dolar üzerinden yapılsa da Bitcoin dolar ile kesinlikle endeksli değildir. Her ülkenin para birimine çevrilme imkanı vardır. Her ülke para birimi ile Bitcoin alınabilir ve satılabilir. Ülkemizde Bitcoin, Türk Lirası ile alıp satabileceğiniz birçok kurum ve kuruluş bulunmaktadır.
Teknoloji ilerledikçe eskiden kalma birçok alışkanlığı kaybetmekteyiz. Önce mektup yazmayı bıraktık, sonra telgrafı. Zaman geçtikçe telefonla konuşmayı da. Televizyonları da yavaş yavaş bırakıyoruz. Çünkü internetten onlara da anında ulaşabiliyoruz. Binalar, araçlar, yollar her şey akıllı olmaya başladı. Yapay zekalar, robotlar hayatımızda yer etmeye başladı. Önümüzdeki yüz yıl içerisinde “Üstü kalsın.” cümlesi de hayatımızdan kalkacak. İleriki nesiller belki paranın dokunabilir bir şey olduğunu bilmeyecekler, tıpkı bizim de bazı icatları sadece ismen bildiğimiz gibi. Teknolojinin bu kadar hızlı ilerlemesi konusunda ne düşünüyorsunuz? Bunu yorumlarda belirtmeyi unutmayın. Görüşmek üzere. 🙂
Önceki YazıKomplike Yapılar: Karbon Nanotüp KompozitleriSonraki YazıYeni Nesil Entelektüel Moda: “Kutuplaşan Türkiye’de”
Teknolojinin Geleceğinde Bizi Ne Bekliyor?
Halil Akgül	 05/12/2017, 10:21 pm
Okuduğum en okunabilir bitcoin makalesiydi. Son paragraftaki dahi anlamındaki -de’yi de ayırırsanız on numara olacak. Teşekkürler.
Ecem Bölük	 05/12/2017, 10:34 pm
Yorumunuz için çok teşekkürler, gözümden kaçmış olmalı en kısa zamanda düzelteceğim. 🙂