Fransa’dan Yeni İstihbarat Yasası
Fransa Başbakanı Manuel Valls yeni yasayı açıklarken
Fransa’da sosyalist hükümet, Paris saldırısından iki ay sonra ve Tunus saldırısının hemen ertesi günü, birbiri ardına getirdiği sert anti-terör yasalarına bir yenisini daha ekledi. Fransa Başbakanı Manule Valls, uzun süredir Fransız İstihbarat servisi ve İçişleri Bakanlığı’nın beklediği değişikliklere ilişkin yasayı tamamladıklarını, yasanın Nisan ayında parlamentodan geçerek uygulanacağını duyurdu. Fransız polisine ve istihbarat birimlerine internet ve telefon dinleme konusunda geniş yetki veren yasa, Fransız kamuoyunda, “sivil özgürlükleri” sonlandıracağı endişesiyle eleştiriler alıyor.
Başbakan Manuel Valls, Tunus saldırısının hemen ertesi günü ilgili dört bakanıyla birlikte Elysee Sarayı’nda bir basın toplantısı düzenleyerek yeni istihbarat yasasını açıkladı. Valls, 15 ayda Fransa’dan cihat için giden gençlerin sayısının 2,5 kat arttığını ve terör tehdidinin hiç olmadığı kadar ciddi boyutlara ulaştığını belirterek, en çok internet üzerinden radikalleşen terör şüphelilerinin izlenebilmesi için yeni düzenlemeler getireceklerini açıkladı. Valls, “İstihbarat birimlerinin bize sık sık söyledikleri gibi, bundan sonra Avrupa’da ya da saldırı olup olmayacağı sorusunu sormuyoruz. Saldırı nerede ve ne zaman olacak sorusunu soruyoruz. Tehdit gerçekten hiç olmadığı kadar büyük” diye konuştu.
Polis ve istihbarata dinleme yetkisi
Yasayla, internet üzerinden terör propagandası yapan sitelerin kapatılması, polisin ve istihbarat birimlerinin savcılık kararına gerek duymadan terör şüphelilerini dinleyebilmesi, teknik alt yapının artırılması gibi yenilikler getiriliyor. Diğer deyişle, “potansiyel teröristlerin” telefon görüşmelerinin ve elektronik iletişimlerinin izlenmesi için savcılık iznine gerek olmaksızın İçişleri Bakanlığı ve istihbarat birimlerine yetki veriyor. Yasayla ayrıca, bu yılın sonuna kadar, Arapça başta olmak üzere yabancı dil bilen ve bilişim uzmanı olan 2 bin 680 yeni istihbarat elemanının alınması da öngörülüyor.
‘Patriot Act’ eleştirisi
Sosyalist hükümet tarafından getirilen yeni istihbarat yasası, Amerika’da 11 Eylül saldırısının ardından getirilen ve sert eleştiilere hedef olan “U.S. Patriot Act (Yurtseverlik Yasası)” yasasına benzetiliyor. İnternet kurumları, Af Örgütü ve sivil özgürlükleri savunan dernekler yasanın uygulamasından endişe duyduklarını dile getiriyorlar. Başta Uluslararası Af Örgütü olmak üzere pek çok sivil toplum örgütü “terör saldırısı ertesinde yaşanan meşru havada getirilen yasa” üzerinde kendilerinin de çalışmak istediklerini belirtiyor.
Başbakan Valls ise, Patriot Act benzeri bir yasa getirmediklerini savunarak, “Tasarı hakkındaki eleştirileri ve kaygıları anlıyorum. Kesinlikle kitlesel bir gözetleme eylemi olmayacak. Bu yetkiler kesinlikle yalnızca terör şüphelileri için kullanılacak” diye konuştu.
Fransa beş siteyi kapattı
Fransa’da geçtiğimiz hafta İçişleri Bakanı Bernard Cazeneuve’ün imzasıyla yürürlüğe giren terörle mücadele kararnamesiyle ilk kez internet sitelerine idari kapatma cezası uygulanmıştı. Bakanlık, terörizmi teşvik eden içerikleri gerekçe göstererek, cihatçı propaganda yapan beş internet sitesine erişimi engellemişti. İçişleri Bakanı Bernard Cazeneuve'ün hazırladığı kararnamede terör eylemlerini teşvik eden internet siteleriyle ilgili, erişimin engellenmesi ve arama motorlarının listelerinden çıkarılması gibi tedbirler yer alıyordu.
Özellikle IŞİD ve El Kaide arasındaki rekabetin saldırıları artırdığına dikkat çeken istihbarat birimleri ise yasanın hayati önem taşıdığına vurgu yapıyor. Le Monde gazetesine ismi saklı kalmak kaydıyla konuşan bir istihbarat uzmanı, Fransızlar’ın güvenliğini koruma görevinin her geçen gün daha da zorlaştığına, alarma geçmedikleri tek bir gün bile olmadığına dikkat çekiyor. Fransa’da 2 bin ila 4 bin arasında cihatçı terör şüphelisi bulunduğunu belirten İstihbarat yetkilisi, “Bunların sadece amatörler olduğunu da düşünmemek gerekir. Aralarında uzmanlar var. En iyi saklanma, saldırı yöntemlerini kullanıyorlar. Her seferinde bir şebeke ortaya çıkardığımızda her birinin en az 7-8 değişik telefon numarası kullandığını tespit ediyoruz. Aralıksız numara değiştiriyorlar. En akıllıları hiç telefona bile yaklaşmıyor, haberci kullanıyor” dedi.
El Kaide-IŞİD rekabeti korkutuyor
İçişleri verilerine göre, Suriye ve Irak’ta IŞİD kamplarında eğitim gören ve savaşan 200 kişi Fransa topraklarına geri döndü. Kouachi kardeşlerin Afganistan’dan döndükten sonra uzun yıllar sessiz kaldığını ve uzun yıllar sonra Charlie Hebdo saldırısını gerçekleştirdiğine dikkat çeken istihbarat yetkilisi, Suriye’den dönen 200 Fransız’ın da yakından izlenmesi gerektiğinin altını çiziyor. Güvenlik uzmanı, IŞİD’in Avrupa topraklarında yeni ve karmaşık eylemlere hazırlandığı bilgisini veriyor, üstelik El Kaide’nin IŞİD ile rekabetinin de bu saldırıları artırabileceği endişesini dile getiriyor.