Yağ Dokusu Kök Hücreleri - Dr. Sadullah Karun
Yağ dokusu kök hücre elde etmede yeni bir kaynaktır, yağ dokusundan elde dilen kök hücrelerin onarıcı tıp alanında yeni bir çığır açacağı düşünülmektedir. Yağ dokusu almanın kolaylığı ve hastada önemli yaralanma yapmaması önemli bir avantajdır. Mezenkimal kök hücreleri multipotent hücrelerdir yani birden fazla doku çeşidine dönüşme özellikleri vardır, kıkırdak, kemik,yağ dokusu, deri, kalp kası, damar iç yapısı dokusu,sinir dokusu, pankreasın beta –hücrelerine (şeker hastalığı ile ilgilidir) dönüşebilme potansiyeli vardır.Bunlara bağlı olarak yağ dokusundan elde edilen kök hücreler yumuşak doku onarımında, iskelet sistemi (eklem hastalıkları – omurga arası disk) onarımında,multipl skleroz, Crohn hastalıklarının ve şeker hastalığının tedavisinde kullanım alanı bulmaktadır. Kök hücre tedavileri kötü nedbe (yara izi), iskemik kalp hastalığı tedavisinde onarıcı yenileyici amaçla kullanılabilmektedir.
Kök hücre ile yağ dokusu transferi kanser ameliyatı sonrası meme onarımında, meme büyütme işleminde, yüz yağ injeksiyonlarında ve yumuşak doku onarımlarında yağ dokusunun hayatiyetini artırarak başarı sağlamaktadır. Yara izlerinin onarımında anti fibrozis sitokinler salgılayarak ve kollajen tip 1 i azaltarak kötü yara izlerinin düzeltilmesinde etkilidir.
İleri yaşlarda kas ve iskelet sisteminin enflamasyon, dejenerasyon ve osteoatrit oluşumuna bağlı olarak hareket kısıtlılğı,eklem bel ağrıları sık görülmektedir. Hasarlı kemik veya kıkırdak dokusuna hücresel tedavi kritik önemdedir. Mezenkimal kök hücreler kıkırdak dokusunda bulunan kondrosit hücrelerini etkilemekte ve onarım sağlamaktadır.
Kök Hücrelerin Yağ Dokusu Enjeksiyonunda Kullanışı
Yağ dokusu transferi son yıllarda çeşitli amaçlarla kullanılmaktadır. Özellikle estetik cerrahide kullanım alanı artmakta hatta bazen protez ameliyatlarının yerine geçmektedir. Yüz dolgusu ve yüz gençleştirme amacı ile, meme dikleştirme ve büyütme amacı ile, popo şekillendirme ve büyütme için, alt bacak kalınlaştırma için, kazalar sonucu olan çökme ve şekil bozukluklarını düzeltmede, yara izlerini azaltmada yaygın olarak kullanılmaktadır.
Yağ dokusu enjeksiyonunda en büyük dezavantaj transfer edilen yağ hücrelerinin büyük bir bölümünün yeni bölgede yaşayamaması yani hayatiyetini kaybetmesi ev geriye az bir miktarının kalmasıdır.
Bilindiği gibi Mezenkimal kök hücrelerin yağ hücrelerine dönüşme özellikleri vardır. Elde edilen kök hücrelerinin yağ dokusu ile birlikte transferi yağ dokusu hücrelerini büyüme ve çoğalma yönünde uyarmakla birlikte aynı zamanda hasarlı ve bozulan yağ hücrelerinin yerine kendileri yağ hücrelerine dönüşmektedir. Bu davranış ile yağ dokusu injekte edilen bölgede kalıcı olarak daha fazla hacım elde edilerek doldurma, büyütme veya dikleştirme amacına ulaşılmaktadır.
Benzer şekilde kıkırdak ve kemik hasarı bulunan eklemlere mezenkimal kök hücre injeksiyonu bu bölgelerdeki kıkırdak ve kemik hücrelerini üremeye teşvik etmekte ve ayrıca kök hücreleri de ilgili hücrelere dönüşebilmektedir. Bu yeni oluşan doku hücreleri kıkırdakta ve kemikte bulunan hasarı onarmaktadır.