HSYK AB raporunu yayınladı
10:3423 Şubat 2013
AKP tarafından anayasa değişikliğinde HSYK ve Yüksek yargının yapısında yapılacak değişiklerle ilgili tartışma sürüyor. Yüksek yargı organlarının temsilcileri yapılacak değişiklikle hükümete bağlı bir yargı sisteminin geleceğini savunuyorlar.
Yüksek yargıda değişim öneren AK Parti’ye HSYK’dan mesaj geldi. HSYK, yeni önerileri eleştiren AB raporunu yayınladı.
AK Parti’nin HSYK ve yüksek yargının yapısının köklü biçimde değiştirilmesine ilişkin anayasa değişikliği vermesinin ardından yüksek yargı ile hükümet arasında başlayan tartışma tırmanarak sürüyor. Teklifle özellikle 2010’da yapılan referandumla kabul edilen anayasa değişiklikleri ile yapısı değişen HSYK’nın hakim ve savcı kurulları olarak ikiye ayrılması ve üyelerinin tamamının başkan ve Meclis tarafından seçilmesi önerisi, yargıda şaşkınlık yarattı.
‘Tamamen hükümete bağlanır’
Yüksek yargı organlarının temsilcileri, HSYK’nın Yargıtay ve Danıştay üyelerini de belirleyecek olması karşısında tamamen hükümete bağımlı bir yargı oluşturulacağı yönündeki eleştirilerini yüksek sesle dile getirmeye başladı. Değişiklik teklifinin odağındaki HSYK ise tepkisini farklı bir yolla dile getirmeyi tercih etti. HSYK hükümete yanıtını, AB özel temsilcisinin raporunu yayınlayarak verdi.
‘Yargıdışı üye kaygı verici’
HSYK tarafından gazetecilere gönderilen AB özel raportörü Thomas Giegerich’in raporunda, değişiklik önerileri şöyle eleştirildi: “Kurula eklenecek beş üyenin yargı dışından seçilmesi ve her dairede yargı dışından gelen 3 üyenin bulunması önerilmiştir. Bu tür bir hareket hükümetin, HSYK ve yargı üzerindeki etkisini artırma girişimi olarak gören birçok yargıç ve savcıyı kaygılandıracaktır. Bu tür bir hareketin gerçekleştirilmesini önermemekteyim.”
AB: Müsteşar olmasın
AB raporundaki bazı öneriler ise şöyle:
- Yargıç ve savcı sınavı yetkisi Bakanlıktan alınmalı. Mülakat kurulunda sadece bir Bakanlık temsilcisi olmalı.
- Yargıtay ve Danıştay üyeliğine seçilme ölçütleri açıkça tanımlanmalı ve yayınlanmalı. HSYK oylamadan önce adayların sayısını azaltmalı ve mülakat yapmalı.
- Müsteşar HSYK üyeliğinden çıkarılmalı.
- Yargıç ve savcılara ilişkin inceleme ve soruşturma girişimleri üzerinde Bakan vetosu kaldırılmalıdır. HSYK kararlarına karşı yargı denetimi genişletilmeli.