Suudi Arabistan’da yaşananların detayları gün yüzüne çıkıyor
Suudi Arabistan’da tasfiyelerin detayları gün yüzüne çıkıyor. Lübnan Başbakanı Hariri’nin bile istifasını Kral Selman’ın daveti üzerine geldiği Riyad’da öğrendiği belirtiliyor.
13 Kasım 2017 Pazartesi 08:08
Başta Prens Mutab bin Abdullah, Prens el Velid bin Talal ve Prens Turki bin Abdullah olmak üzere Ritz Carlton’a götürülen prenslere tek telefon hakkı verildi. Reuters’e konuşan bir yetkili, “Hiç kimseyle görüştürülmüyorlar ve sıkı güvenlik altında tutuluyorlar. Hiç kimse ne içeri girebilir ne de çıkabilir” açıklamasını yaptı. Prenslerin tutuklanmasına ilişkin operasyonun uzun bir hazırlık sürecinden sonra yapıldığı açıklık kazanmıştı.
Kasım ayı Riyad için Lübnan merkezli hızlı gelişmelerle başladı ve Suud Kraliyet ailesi içindeki tasfiye operasyonu ile devam etti. Saad Hariri’yi istifaya götüren ve birçok Suudi prensin tasfiyesine yol açan sürecin planlı şekilde yürütüldüğü ortaya çıktı. 2-4 Kasım arasındaki çifte operasyon Riyad’ın en uzun 72 saati olarak tarihe geçti.
Lübnan Başbakanı Saad Hariri’nin beklenmedik istifası ve ardından Suudi Arabistan’da meydana gelen tasfiye operasyonunun üzerinden bir hafta geçerken, perde arkasındaki gelişmelere ilişkin bilgiler de su yüzüne çıkıyor. Tüm bölgeyi Lübnan merkezli yeni bir krizin eşiğine getiren hızlı gelişmelerde, Suudi Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın başrolü oynadığı görülüyor. 2 Kasım’da Selman’ın işaretiyle başlayan hareketlenme 4 Kasım’da topyekün bir tasfiye operasyonuna dönüşüyor. Tasfiye ve istifa operasyonun perde arkasının ortaya çıkması, önceden hazırlanmış bir planlama sürecinin bulunduğuna işaret ediyor. Saad Hariri’nin istifasının ve Suudi Kraliyet ailesi içindeki tasfiye operasyonundan bir hafta sonra sızan bilgiler paralel icra edilen bir planlamaya gösteriyor. 2 Kasım’da Saad Hariri’nin Riyad’a çağrılmasıyla başlayan operasyon 4 Kasım Cumartesi gecesi Kraliyet ailesine mensup prenslerin Ritz Carlton otelinde gözaltına alınmalarıyla son buluyor. İşte Riyad’da en uzun 72 saatin hikayesi.
2 KASIM - BEKLENMEDİK DAVET
2 Kasım Perşembe günü geceyarısı Saad Hariri’nin Lübnan’daki ofisine Riyad’da bulunan Kraliyet Sarayı’ndan bir telefon gelir. Telefon’da, Lübnan Başbakanı’nın Suudi Arabistan Kralı Selman bin Abdülaziz tarafından görüşmeye beklendiği iletilir. Halbuki Saad Hariri daha birkaç gün önce Suud’un etkili bakanlarından Samir es Sebhan ile Hizbullah konusunu konuşmuş, Lübnan’a dönüşünde “verimli bir toplantı gerçekleştirdiğini” açıklamıştı. Hariri, Riyad’a hareketinden önce medya ekibine, hafta sonu Kızıldeniz kıyısındaki Şarm el-Şeyh kentinde yapılacak ve Mısır’ın darbeci devlet başkanı Sisi’nin de katılacağı Dünya Gençlik Forumu’nda görüşeceklerini belirtir. Hariri’nin Riyad’da “istifa edeceğinden” haberi yoktur.
3 KASIM - HAVAALANINDA TEK BAŞINA
Saad Hariri’nin uçağı 3 Kasım Cuma günü Riyad havalimanına iniş yapar. Ama olağan durumun aksine, Hariri’yi havalanında karşılamaya hiçbir Suud yetkili gelmemiştir. Hariri birşeylerin yolunda gitmediğinden şüphelenir. Hariri buna karşı, Riyad’da bulunan daimi ikametgahına geçer. Ancak cumartesiye kadar hiçbir Suud yetkili kendini aramaz.
4 KASIM - KAPIDA BEKLETİLDİ
Hariri’nin Riyad’taki evine Kraliyet Sarayı Protokol ofisinden sabah saatlerinde bir telefon gelir. Hariri’ye, Veliaht Prens Muhammed bin Selman ile bir toplantıya katılması gerektiği söylenir. Hariri gelen telefon üzerine Kraliyet Sarayı’na geçti. Saad Hariri burada 4 saat Muhammed bin Selman tarafından kabul edilmeyi bekledi. 4 saatin sonunda ise Hariri, eline tutuşturulan istifa mektubunu televizyonda okuyarak, Lübnan başbakanlığı görevinden istifa ettiğini açıkladı. İstifa konuşmasında, Hariri, “suikaste uğrayabileceğini ve İran ile Hizbullah'ın bölgesel güvenliği tehdit ettiğini” açıkladı. Reuters’e açıklamalarda bulunan Lübnanlı kaynak Hariri için “Riyad’a indiği andan itibaren, Suud tarafı kendisine hiç saygı göstermedi” açıklamasını yaptı. Muhammed bin Selman Hariri’nin biletini kesmişti.
4 Kasım günü Saad Hariri’nin Lübnan başbakanlığından Muhammed bin Selman’ın çağrısıyla istifa etmesine paralel olarak Riyad ve Cidde’de de hareketlenme başladı. Kral Selman bin Abdülaziz’in o gün kurulduğunu açıkladığı ve başına Veliaht Muhammed bin Selman’ı getirdiği “Yolsuzlukla Mücadele Komitesi” Kraliyet ailesine mensup prenslere, bakanlara ve işadamlarına yönelik gözaltı operasyonlara başladı.
PRENSLERE LAYIK CEZAEVİ
4 Kasım günü Riyad’daki ünlü Ritz Carlton otelinden rezervasyon yaptırmış müşterilerine bir bilgi notu gitti. Not’ta şu ifadelere yer verildi: “Yerel otoriteler tarafından beklenmedik şekilde yapılan ve yüksek güvenlik gerektiren rezervasyon nedeniyle, faaliyetlerimiz normal işleyişe dönene kadar hizmet veremeyeceğiz.” Muhammed Bin Selman, tasfiye operasyonu öncesi, üst düzey tutuklulara kendilerine layık bir “hapishane” hazırlamıştı. Saatler içerisinde Suud güvenlik güçleri bir düzine kadar Prensi “otele” getirdi.
“Hayatına yönelik komplo kurulacağını”söyleyerek istifa eden Lübnan başbakanı Saad Hariri, Future televizyon kanalına Riyad’da ilk röportajı verdi. Hariri Lübnan’ın çıkarları için istifa ettiğini belirterek “Kısa bir süre sonra Lübnan’a döneceğim ve istifam ile ilgili anayasal gereklilikleri yerine getireceğim” dedi. İstifasının normal bir şekilde olmadığının farkında olduğunu vurgulayan Hariri, metni kendisinin kaleme aldığını söyledi. Lübnan tarafsızlık politikasına yeniden dönerse istifasını geri çekeceğini ifade eden Hariri” İran, Arap ülkelerinin iç işlerine karışmayı bırakmalı” diye konuştu.
Gözaltı operasyonu iki şehirde yoğunlaştı: Riyad ve Cidde. 4 Kasım Cumartesi günü saatler içinde 11 prenses, milyarder işadamları ve bakanlar yapılan operasyonlar neticesinde gözaltına alınır. Gözaltına alınan kişiler havayolu veya karayolu ile Riyad’a getirilirler. Suud yetkililer daha sonra yapacakları açıklama ile o gece 208 kişinin gözaltına alındığını açıklayacaklardır.
GECEYARISI GELEN ÇAĞRI
Aynı gün Kraliyet Muhafızları Bakanı Prens Mutab bin Abdullah’ın Riyad’daki çiftlik evine de bir telefon gelir. Kendisine Veliahd Prens Muhammed bin Selman ile acil görüşmeye çağrıldığı ifade edilir. Mutab bu çağrıyı, görevi gereği olağandışı algılamaz. Prensle günün herhangi bir saati görüşmeye alışıktır. Ne var ki Mutab bir daha evine dönemeyecek ve tutuklanarak diğer prensler gibi Ritz Carlton adlı lüks hapishaneye götürülecektir.