Yeliz Selvi: Nötr Korelasyon Hikayeleri(m)
26 Eylül September -10 Kasım November 2019
Kuramsal Çerçeve:İnsanın biyolojik, dinsel ve mitik varlığı, tarih ve siyaset bilinci, sanat ile ilgili teşebbüsleri genel anlamda bir neden-sonuç ilişkisi üzerine kuruludur. İki şey birbirine bağlıysa beraber artar beraber azalırlar ya da biri artarken diğeri azalır. Etkenlerden biri diğerinin varlığına neden olur. İki veya daha fazla raslantısal değişken arasındaki doğrusal ilişkinin yönünü ve gücünü gösteren bu korelasyonlaryüzyıllardır kendini anlamlandırmak isteyen insan için rahatlatıcı, erteleyici ve kurtarıcıdır.Öyle ki, böyle bir durumda iki değişken arasında olumlu ya da olumsuz ilişki insan için yaşamsal faaliyetlerini sürdürmede fren işlevi de görür. Bu temkinlilik ise çoğu zaman kısıtlayıcı ve kuşatıcı bir bilginin sonucudur. İki veri arasında hiçbir ilişki bulunmadığı durumlarda ise nötr bir bağlılaşım(korelasyon) ortaya çıkar ki, bu ‘tesadüf’ ya da ‘şans eseri’ diye değerlendirdiğimiz durumlardır.(İkinci Dünya Savaşı’nın ardından Kopenhag’ta 12 yıl boyunca şehirde yuva yapan leyleklerle şehirdeki bebek sayısının artış ve ardından azalma göstermesi gibi..).Sergideki işler diğer olasılıkları göz ardı etmeden özellikle bu son durum/olasılık üzerine bir düşünme deneyiminden oluşmakta ve şu sorular açığa çıkmaktadır: Çoğu zaman izah edilemeyen bu birliktelikler;üretkenliği ve yaratıcılığı kapsama dışında bırakan,insan bedeni üzerinde tahakküm kuran kimi yaygın mitleri ve inançları oluşturan basit neden-sonuç ilişkilerinin yeniden düşünülmesi için bir alternatif olabilir mi? Ya da yeni bir neden-sonuç ilişkisini mi tahsis ve temin eder?
Kağıda ya da tuvale akrilik tekniğiyle yapılmış ve iki dönemden oluşan bu işler kısmen belirli referanslarla birbirini tamamlayan işler olup böyle bir kavramsal çerçeveyi yansıtmaktadırlar. Böylelikle alternatif ve eşsiz bir belleğin varlığına olan inancı da gönderme yapabilen her bir işte gözümüze ilk olarak sıradan bir gerçeklik içinde (doğa ve doğaya ait olan, organik imgeler) aşkın/fazla (cinsiyet formları, kostümlü insanlar, meyveler vb.) ve sömürülmüş imgeler (deniz canlıları gibi) çarpar. Gerçeklik uzamındaki bu imgelerin ontolojik olarak bulundukları yer vurgusuyla anlaşılmaz tarafları vardır. Aynı zamanda bakış tarafından algılanan gerçekliğe yansıtılan travmatik bir fazlayı ve hafızayı oluşturmaları ile patolojiklerdir.Aynı zamanda bazı açılardan kimi poetik mantıksızlıklar yansıttıkları için eğlenceli bir karaktere de sahiptirler.
Her durumda da birlikteliklerinin kuvvetle muhtemel bir tesadüf olduğu düşünülebileceği için gerçekliğinve kesinliğin sürekli dokusunda bir kesinti oluştururlar. Böyle bir müdahale ise tanımlı bir zamanı ve mekanı ortadan kaldırır. Yeni bir rota çizilmeye başlandığında ise günümüz toplumu, değerler sistemi ve siyasi karar mekanizmaları tarafından fetiş nesnesi haline getirilen bazı imgelerin arkasında kalanlar, görünmez olanlar su yüzüne çıkmaya başlar. Bunun için bu imgelere sadece öğrenilmiş görme biçimiyle değil yeni bir ilgi haliyle ve daha dikkatli bakmak gerekir. Yani bir bakıma yeni bir görme için öğrenilmiş bir görme biçimin ortadan kaldırılması gerekir.
İşlerde bir özne yoktur, özneler vardır. İnsan olma hali ve duyarlılığı her konseptte görünür kılınsa da topyekün öznenin kendisini oluşturmaz, Çünkü yeni ve alternatif bir varoluş ancak tüm canlıların ve fenomenlerin biradalığı ile mümkün görünmektedir. Doğa görünümleri, yakın ve uzak çevreden kendi çektiğim genellikle bir deneyimimi belirten fotoğraflardan oluşmaktadır. Habitatına uygun olmayan yerlerde konumlandırılmış diğer canlılar ise hem geçmiş yaşantının sembolik birer varyasyonunu hem de her zamana ve hiçbir zamana ait olarak ya da olmayarak zamansız ve mekansızbir belleğin can sıkıntısı ve budalalığa karşı çözüm odaklımüstesna bir temsilini oluşturmaktadır.
The biological, religious and mythical existence of human beings, historical and political consciousness, and their attempts of art are generally based on a cause-effect relationship. If two things are interdependence, they increase and decrease together, or while one increases, the other one may decrease depending on the other. One of the factors causes existing of the other. These correlations, showing the direction and strength of the linear relationship between two or more random variables, are relaxing, delaying, and for human beings who want to make sense of themselves for centuries. In such a case, the positive or negative relationship between the two variables also acts as a brake function for the human being in maintaining his/her vital activities. This cautiousness is often the result of a restrictive and enclosing knowledge. Where there is no relationship between the two things, the neutral correlation occurs. These are the situations that we consider as coincidence or chance. (For instant, after the Second World War in Copenhagen, the storks nesting and the number of babies increase, and then, decrease together in the city.) The works in the exhibition base on an experience of thinking about especially this last situation/possibility without ignoring other possibilities. And the following questions manifest: Most of the time these associations cannot be explained; Can be an alternative to rethinking basic cause-effect relationships that create some common myths and beliefs over the human body, and that excludes productivity and creativity? Or does it allocate and provide a new cause-effect relationship?
These works, which are made of paper or canvas with acrylic technique, consist of two periods. These are partly complementary works with certain references and reflect such a conceptual framework. Thus, in every work that can also refer to the belief in the existence of an alternative and unique memory, the excess(gender forms, costumed people, fruits and so on.) and exploited images(like sea creatures) firstly stand out in an ordinary reality (nature and organic images of nature). These images in the realm of reality have incomprehensible sides with an emphasis on where they are ontologically located. They are also pathologic with a traumatic surplus which is reflected in perceived reality by gaze, and the formation of memory. They also have an enjoyable character because in some ways they reflect some poetic irrationality.
In any case, they create an interruption in the continuous pattern of reality and certainty, because their association may be thought to be a coincidence. Such an intervention eliminates a defined time and place. When a new route begins to be drawn, what remains behind some images that have been made fetish objects by the values system and political decision-making mechanisms, and the invisible ones begin to surface. For this, it is necessary to look at these images not only in the way learned vision, but in a new aspect of interest and more carefully.
In other words, a learned vision should be eliminated for a new one. There is not only one subject, but also more subjects in the works. Although the aspect and sensitivity of human being are made visible in every concept, they do not constitute the subject itself. A new and alternative existence seems to be possible only with a combination of all living things and phenomena. The views of nature often consist of photographs describing an experience taken by the artist from her surroundings. Other living things located in not suitable for their habitat form an exceptional representation which is a solution-oriented against the boredom and stupidity of a timeless and non-spatial memory both the symbolic variations of the experience, and belonging to any time or not.