engellilerdostu.com olarak Evde bakım parası ( maaşı ) nedir, kimler alabilir, alma şartları nelerdir, nasıl alınır, başvuru nereye yapılır ve evde bakım maaşı müracaatı sırasında istenilen belgeler nelerdir? Sorularına yanıtlamaya çalıştık.
Yönetmelik gereği, engelli raporu vermeye yetkili hastaneler tarafından verilen engelli raporunda ağır engelli ibaresi bulunan engelli bireylerin, hanede yaşayan kişi başına düşen miktar hesaplanmaktadır. Bu hesaplama sonucunda kişi başına düşen tutar bir aylık net asgari ücret tutarının 2/3’ünden az olan bakıma muhtaç engellilerin bakımını üstlenen akrabası, vasisi gibi üçüncü kişilere ödenen aylığa evde bakım aylığı adı verilmektedir.
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü engelli vatandaşlar için üç farklı bakım hizmetinde sosyal destek sağlamaktadır.
Buna göre engellilere evde bakım hizmeti doğrudan kamu tarafından üretilerek, özel sektörden hizmet alınarak ya da bakım hizmetleri masraflarının kamu tarafından finanse edilerek sağlanır. Şayet hizmet kamu tarafından sağlanırsa Bakanlığa bağlı resmi rehabilitasyon merkezlerinde hizmet alınır. Diğer modelde ise engelli bakım hizmeti özel bakım merkezi tarafından sağlanır ve bunun ücreti Bakanlıkça ödenir. Son modelde ise evde bakıma muhtaç engellilerin bakımını üstlenen kişilere maddi ödeme yapılmak suretiyle destek sağlanmaktadır.
Bu kişilere bu yönde verilen ücrete ise evde bakım maaşı denir.
Evde bakım maaşı üveyler de dahil olmak üzere bakıma muhtaç engellinin; eşi, çocukları ile çocuklarının eşleri, ana ve babası ile bunların ana ve babası, torunları ile torunlarının eşleri, kardeşleri ile kardeşlerinin eşleri, kardeşlerinin çocukları ile kardeş çocuklarının eşleri, eşinin ana ve babası, eşinin kardeşleri, eşinin kardeşlerinin eşleri ile çocukları, amcaları ve amcalarının eşleri, amca çocukları ile bunların eşleri, halaları ile halalarının eşleri, hala çocukları ile bunların eşleri, dayıları ve dayılarının eşleri, dayı çocukları ile bunların eşleri, teyzeleri ve teyzelerinin eşleri, teyze çocukları ile bunların eşleri engellinin bakımını sağlaması amacıyla verilir.
Evde bakım maaşı almak için 3 önemli koşul bulunmaktadır.
*Ağır engelli olduğu belirtilen sağlık kurulu raporu: Evde bakım maaşı almak için tam teşekküllü bir hastanenin sağlık kurulu tarafından düzenlenmiş engel oranının en az %50 olan ve “ağır engelli” bölümünde “evet” yazan rapor gerekmektedir. Bu maddede küçük çocuklar için ekstra bir durum söz konusudur. Küçük çocuklar zaten bakıma muhtaç oldukları için yaşıtlarına göre gerilik ancak yaşları ilerledikçe kendisini göstermektedir ve erken yaşta alınan sağlık kurulu raporlarında engel oranının tespiti bu sebeple zorlaşmaktadır. Bu yüzden küçük çocuklar için bu rapor süresiz olarak değil de 1 veya 2 senelik süreler dahilinde verilir. Ayrıca raporda bulunan ağır engelli ibaresi de işaretlenmez.
*Bakıma muhtaçlık kriterlerinin olması: Bakıma muhtaçlık kriterleri için bakıma muhtaç engelli tanımını irdelememiz yeterli olacaktır. Bakıma muhtaç engelli, yeme, içme, tuvalet, banyo gibi her türlü ihtiyaçlarını tek başına yerine getirmekte zorlanan ya da hiç yerine getiremeyen ve hayatını devam ettirmek için sürekli başkasının yardımına ve bakımına ihtiyaç duyan kişidir.
*Gelir kriterlerine uygun olması: Engellinin bulunduğu hanede yaşan tüm vatandaşların kişi başı geliri asgari ücretin 2/3 ünü geçmemelidir. Ancak bakmakla yükümlü olmadığı halde bir engelli vatandaşa bakanlar için hanedeki tüm gelir dikkate alınmaz sadece engellinin kendisine ait gelirlerin net asgari ücretin 3/2’ü geçmemesi gerekmektedir.
EVDE BAKIM PARASI İÇİN GEREKLİ BELGELER
*Engelli Sağlık Kurulu raporu,
*Nüfus müdürlüğünden engelli ve bakıcı adına adrese dayalı vukuatlı nüfus örneği ve yerleşim yeri belgesi,
*Engelli ile aynı evde yaşayan işyeri sahibi var ise bu kişiye ait geçici vergi beyannamesi,
*Engelli kişiye ait kiralık mülk var ise kira kontratları, mülkler boş ise muhtardan mülklerin boş olduğuna dair yazı,
*Engelliye ait tarım arazisi, ekili ürün, tarla var ise arazilerin bulunduğu İl ya da, İlçe Tarım Müdürlüklerinden gelir belgesi,
Önemli: Yukarıda sayılan bu belgelerin engelli ve engelli ile aynı evde kişiler için temin edilmesi gerekmektedir.