Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Sempozyumu ve Sergisi” - Buğday Ekolojik Yaşam Kapısı
Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Sempozyumu ve Sergisi”<?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />
Türkiye’ye özgün ve kalkınmada stratejik öneme sahip zeytin ve zeytinyağı sektörünün sorunlarını bilimsel anlamda yeni ufuklar açacak şekilde tartışmak ve sektörün ekonomik ve teknolojik yönden gelişmesini sağlamaya yardımcı olabilmek amacıyla İzmir İl Özel İdaresi, TMMOB Kimya Mühendisleri Odası (KMO), TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası İzmir Şubesi (ZMO), TMMOB Gıda Mühendisleri Odası Ege Bölge Şubesi (GMO) ve Ulusal Zeytin-Zeytinyağı Konseyi (UZZK)’nin 15–17 Eylül 2006 tarihleri arasında birlikte düzenledikleri “Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Sempozyumu ve Sergisi” sonuçlandı. Sempozyumu 400’e yakın katılımcı (Milletvekilleri, TBMM Zeytincilik Araştırma Komisyon Başkan ve Üyeleri, İlgili Bakanlık yetkilileri, İl Genel Meclis Üyeleri, Yerel Yönetim Yetkilileri, Öğretim Elemanları, araştırıcılar, öğrenciler, üretici, sanayici, ticaretini yapanlar ve tasarımcılar) izledi. Sempozyumda alınan anket sonucuna göre katılanların yüzde 43’ünü araştırmacı akademisyen, yüzde 50’sini Üretim yapan, Ar-Ge ve Ticari faaliyette bulunan kişi ve kuruluş temsilcileri, yüzde 7’sini ise Bakanlık yetkilileri, milletvekilleri ve yerel yöneticiler oluşturdu. Katılanların temel amacının sektörün bugünkü konumuna ve neler yapılması gerektiğine ilişkin bilgi edinmek ve yeni teknolojileri izlemek olduğu belirlendi. Bundan sonra düzenlenecek olan sempozyuma tekrar katılma isteği yüzde 90’ın üzerindedir.
Sempozyum süresince açılan sergiyi ise pek çok ziyaretçi izlemiş. Sergide ilgili belediyeler, odalar, borsalar, firmalar, kooperatifler ve Üniversitelerin ilgili birimleri olmak üzere toplam 41 kuruluş stand açıldı ve ayrıca Zeytin fotoğraf sergisi de yer aldı.
59 sözlü, 11’i poster olmak üzere toplam 70 bildiri sunulan sempozyumun sonuç bildirgesi şöyle:
“22 davetli konuşmacının katıldığı;
1. Tarladan Sofraya Zeytin ve Zeytinyağı Sorunları ve Çözüm Önerileri,
2. Türkiye’de ve Dünyada Zeytin ve Zeytinyağı Ticareti,
3. Zeytin ve Zeytinyağı Sektöründe Planlama ve Politikalar konu başlıklı 3 panel, “Bazı Önemli Yerli ve Yabancı Zeytin Çeşitlerinin Bölgelerimize Adaptasyonu” başlıklı bir Çalıştay düzenlendi, yerel yönetimlerin bakış açılarının anlatıldığı bir açık oturum da yapıldı.
Sosyal, kültürel ve teknik amaçlı düzenlenen gezide, zeytinyağı üretiminin M.Ö. yıllarda Urla Klazomenai‘de bulunan zeytinyağı işliği, Bademler Köyü Kalkınma Kooperatifindeki zeytinyağı sıkma tesisi ve Gödence Köyü Kalkınma Kooperatifindeki kontinü sistem ve depolama tesisi incelendi.
Özet olarak evrensel bilimin ışığında zeytin ve zeytinyağı sektörünün sorunlarının ve çözüm önerilerinin TBMM ne, ilgili bakanlıklara ve yerel yönetimlere taşınabilmesine yönelik uygun ortam sağlandı.
Sempozyumda önceki yıllarda yapılan etkinliklerden farklı olarak zeytinciliğimiz, yetiştiricilik, sofralık zeytin, zeytinyağı ve zeytine ilişkin diğer tüm konular bir bütünlük içinde, ulusal ve toplumsal yarar temel alınarak bilimsel yöntemlerle tartışıldı, bunun için uygulanan ve uygulanması gereken plan ve politika önerileri değerlendirildi.
Bilindiği gibi, son yıllarda zeytin ve zeytinyağında tüm dünyada meydana gelen talep artışına paralel olarak ülkemizde de zeytinlik alanlar yaygınlaşmakta, ancak söz konusu bu gelişmenin plansız ve hedefsiz olduğu gözlendi. Bu da kendi içinde birçok sorunun ortaya çıkmasına ve yaşanmasına yol açıyor.
Cumhuriyet tarihi boyunca zeytinciliğimiz;
Ö Teşkilatlı ve mevzuatlı dönem,
Ö Teşkilatsız dönem,
Ö Kalkınma planlı dönemi yaşamış,
günümüzde ise, plansız, kendiliğinden ve küreselciliğin şekillendirdiği dönemi yaşıyor.
Oysa zeytin tarımının Ulusal bir tarım politikası ve buna bağlı üretim planlaması kapsamında ele alınması gerekir. Günümüzde yöreye ve ekolojiye uygun olmayan çeşitlerin, gerek sofralık zeytin, gerekse zeytinyağının iç ve dış Pazar araştırmaları yapılmadan yaygın bir şekilde ve plansız olarak dikilmesi, gelecekte daha ciddi sorunların yaşanacağının habercisi olarak görülüyor.
Zeytin yetiştiriciliğinde toprak verimliliği, hastalık ve zararlılarla savaşım, bakım, gençleştirme, hasat konularında bilimsel ve teknolojik yöntem ve yeniliklerin sürdürülebilirlik ilkesi ile uygulamaya aktarılması gerekir, bunun için öncelikle kamunun çiftçi eğitim ve yayım hizmetlerine önem ve öncelik vermesi, yaşamsal önemde bulunuyor. Bu kapsamda zeytin bölgelerindeki bakanlık teşkilatı ve üretici örgütlerinde Cumhuriyet dönemi başlangıcında yenilenme hareketlerinde Atatürk’ün uygulatmaya geçirdiği Mıntıka Mütehassıslığı benzeri zeytincilik uzmanı ziraat mühendisleri ve teknisyenlerinin istihdam olanaklarının yaratılması, sürekli kılınması ve geliştirilmesi mutlaka gerekmektedir.
Zeytinciliğimizin gelişmesinin artarak devam etmesi ve bu sektörde dünyada ağırlık merkezi olabilmesi için:
Ö 12 milyon hektar zeytin dikilebilir arazimizin bu kapsamda ele alınarak planlı ve programlı bir yaklaşımla değerlendirilmesi ve buna yönelik gerekli teşviklerin yapılması
Ö İthalat yasağının kesinlikle devam etmesi, dış ve iç pazara yönelik tanıtım kampanyalarının yapılması ve sürdürülmesi,
Ö Toplumun sağlığı yönüyle ve koruyucu hekimlik bakış açısıyla zeytinyağ kültürünün yaşam biçimine dönüştürülmesi ve iç tüketiminin artırılmasında gerekli destek programlarının uygulanması,
Ö Zeytinin Anavatanı olan ülkemiz geniş bir ekolojiye yayılmış büyük çeşit zenginliğine sahip olup önemli bir kısmı endemik özellikli bu çeşitlerin gen kaynakları ve coğrafi işaret tescillerinin yapılması,
Ö Geçmişten günümüze devredilen zeytinciliğimizin sahip olduğu ekolojik özelliklerin yitirilmemesi ve bu konuda gerekli önlemlerin alınması,
Ö Sofralık zeytin ve zeytinyağı sektöründe üreticilerin konuya kalite açısından bakmalarının hem ülkemize hem de işletmeciye katma değer ve kalıcı başarı sağlayacağı, bunun için kaliteyi etkileyen etkenlerden üretim koşulları, toplama ve zeytin çeşidinin etkisi, duyusal özellikler, kimyasal bileşimler, antioksidan kapasiteleri, yağ asitleri bileşimlerinin bilinmesi ve özellikle tağşişin engellenmesi,
Ö Zeytin ve zeytinyağının değerlendirilmesinde, modern teknolojilerin üretimi ya da aktarımı yanında bu teknolojilerin kusursuz bir şekilde uygulanması,
Ö Yaşamın her alanında tüketici bilincini sağlamak üzere, eğitim faaliyetlerine yer verilmesi, üreticilerin sektörel gelişimini sağlayabilmek üzere meslek liseleri ve meslek yüksek okullarının yaygınlaştırılması,
Ö Üreticilerin sağlıklı örgütlenmesinin arttırılması, kooperatif ve benzeri üretici örgütlenmelerin etkinleştirilmesi ve yaygınlaştırılması,
Ö Özellikle uluslararası pazarda haksız rekabet koşullarını önlemek amacıyla sektörün gereksinim duyduğu yeter miktarda üretimi destekleme ve ihracatı teşvik programlarının uygulanması ve ödemelerin zamanında yapılması,
Ö Zeytinciliğin yan ürünlerinden pirinanın alternatif enerji kaynağı olarak değerlendirilmesi,
Ö Zeytin karasuyunda ise yurdumuzda yürürlükte olan gıda sanayi atık sularının alıcı ortama deşarj kriterlerine ilişkin değerlerin yeniden gözden geçirilmesi ayrıca uygun işlemler sonucu toprağın fiziksel ve kimyasal özellikleri dikkate alınarak sıvı ve/veya katı gübre olarak değerlendirilmesi, antioksidan içeriğinden yararlanılması,
Ö Zeytin ve zeytinyağında marka ülke olunması,
Üretimin ve kalitenin artışını teşvik eden, bu çalışmaları yapan üreticileri ödüllendiren, zeytinciliğimizin gelişmesini sağlayan Zeytincilik Yasasının bir an önce etkin bir şekilde uygulanması sağlanmalıdır. Zeytincilik yasasına yapılan ihlal ve tecavüzler hızla ortadan kaldırılmalı, gerekli cezai yaptırımlar uygulanmalıdır.
Zeytin ağacı tüm ürünleriyle, kimliğiyle barış ve sevginin simgesi olma özellikleriyle insanlık için vazgeçilmez, kutsal bir değerdir.
Sonuç olarak; Sektörün tüm bileşenlerinin ortak iradesi ile ülkemiz zeytinciliğinin plan ve politikalarının oluşturulmasına, ulusal ve uluslararası etkinliğin artırılmasına, zeytincilik kültür ve sanatının oluşturulmasına, Anavatanı Anadolu olan zeytine yaraşır çalışmalar yapılmalıdır.
Sempozyum Düzenleme ve Yürütme Kurulu”
Haber No: 1600