Sosyal Fobi Hastalığının En Etkili Tedavisi Erken Teşhis - Klinik Psikolog Şebnem Turhan
Medical Park Bahçelievler Hastanesi’nden Psikolog Şebnem Turhan, sıkça görülen ama çoğu zaman ‘kişilik özelliği’ denilerek geçiştirilen ‘sosyal fobi’ ile ilgili bilgiler verdi:
Sosyal fobi, toplumda sık görülen, erken yaşlarda başlayan, tedavi edilmediğinde uzun yıllar devam eden ve kendiliğinden ortadan kalkma olasılığı çok düşük olan, ‘sosyal ortamlardan korkma’ halidir. Sosyal fobinin temel özelliği, kişinin kendisini göz önünde hissettiği durumlarda, ‘küçük düşürücü’ bir şeyler yapma korkusu duymasıdır.
Sosyal fobik en çok toplum içinde konuşmakla ilgili sorun yaşar. ‘Konuşma’ korkusunu, tanıdık kişilerden oluşan küçük bir grup önünde konuşma, otorite konumundaki (patron, öğretmen, müdür vb.) kişilerle görüşme, sosyal toplantılara katılma, toplulukta yemek yeme, telefonla konuşma ve ev dışında genel tuvaletleri kullanma gibi korkular takip eder. Söz konusu bu durumlardan mümkün olduğunca kaçınır. Eğer kaçamıyorsa, kontrol etmekte güçlük çektiği aşırı panik, terleme, titreme, yüz kızarması ve nefes darlığı gibi duygusal ve/ya da bedensel belirtiler ortaya çıkar.
Sosyal fobiyle ilgili yapılan tüm çalışmalar, bu hastalıkta tanı ne kadar erken konursa, hastalığa eşlik edebilecek diğer psikiyatrik sorunların da o kadar önüne geçilebileceğini vurguluyor. Ancak sosyal fobi hastalarının çoğu, yardım almak istemiyor ya da tedaviye geç başlıyor. Yapılan araştırmalara göre toplumdaki fobik rahatsızlıklara sahip olma oranı % 10 olarak görünse de bu oranın % 25 civarında olduğu düşünülüyor. Bunun sebebi fobik rahatsızlıkların belirtilerinin genellikle kişilik özelliği olarak değerlendirilmesidir. Sosyal fobisi olanlar, hastalığın belirtilerini kendi kişilik özellikleri olarak değerlendirebiliyor. ‘Ben biraz çekingen biriyimdir, tanımadığım insanlarla konuşmayı çok fazla sevmem’ gibi ifadeler kullanabiliyorlar. Bu nedenle fobilerin tedavileri için bir uzmana başvurma oranı da düşük oluyor.