GYO'larda 'lider sermayedar' uygulamasına izin
GYO'lara ilişkin mevzuattan çıkarılan "lider girişimci", tebliğ değişikliği ile "lider sermayedar" olarak yeniden uygulamaya sokuldu
ANKARA - Gayrimenkul yatırım ortaklıklarında (GYO) yeniden "lider sermayedar" uygulamasına olanak sağlandı.
Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK), GYO'lara ilişkin esaslar tebliğinde 2006 yılı Temmuz ayında yapılan değişiklik ile mevzuattan çıkarılan "lider girişimci", yine Kurul'un Temmuz ayında yayımladığı tebliğ değişikliği ile "lider sermayedar" olarak yeniden uygulamaya sokulmuş oldu.
Resmi Gazete'nin 27 Temmuz'daki sayısında yayımlanan Gayrimenkul Yatırım Ortaklıklarına İlişkin Esaslar Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile ayrıca, bağımsız yönetim kurulu üyeliğine açıklık getirilirken, GYO'lar, yapı kullanma izni ve kat mülkiyeti olmayan yapıları portföyüne alamayacak.
Gayrimenkul piyasasında tecrübeli, bilgi birikimi olan, güvenilir sermaye gruplarınca kurulacak GYO'ların, halka açılma aşamasında kolaylık sağladığı, yatırımcıların karşılarında bir muhatap bulabildiklerini belirten uzmanlar, "lider sermayedarlığın" şirketlerin kuruluşunu da kolaylaştırdığını vurguladılar. "Lider sermayedarlık" uygulaması, şirketlerin kuruluşunu kolaylaştırdığı gibi yatırımcının güvenini sağlayan bir unsur olarak değerlendiriliyor.
Ani usulde kurulacak GYO'larda başlangıç sermayesi, GYO'ya dönüşecek şirketlerin mevcut ödenmiş sermayesi ile özsermayesinin asgari tutarı 7,2 milyon YTL'den 10 YTL'ye yükseltildi. Uygulamada, GYO'lar 100 milyonlarca YTL sermaye ile kurulduğu için 10 milyon YTL'ye yükseltilen rakamların uygulamada fazla anlamı bulunmuyor.
Uygulamada sorun çıkmaması için, tebliğe eklenen geçici madde ile mevcut GYO'larda bağımsız yönetim kurulu üyesi olarak atanmış kişilere, görev sürelerinin sonuna kadar devam etme imkanı getirildi. Ancak görev sürelerinin tamamlanmasını takip eden ilk olağan genel kurul toplantısında, tebliğ şartlarını sağlayan bağımsız yönetim kurulu üyeleri atanacak.
Lider sermayedarlar veya sermayede doğrudan yüzde 10 ve daha fazla paya sahip olacak gerçek ve tüzel kişi kurucular, sermaye piyasası kurumu ortağı olmanın gerektirdiği itibara sahip olacak. Önceden, GYO'nun bütün kuruluş ortakları için aynı şartlar aranıyordu.
Kurucuların banka olması ya da bankaların doğrudan veya dolaylı olarak ortak olması halinde, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun görüşü alınması hükmü kondu.
Tebliğde yapılan düzenlemeye göre, GYO'lar, kredi veremeyecek, iştirakleriyle herhangi bir mal veya hizmet alım satımı işlemine dayanmayan borç alacak ilişkisine giremeyecek. GYO'lara ayrıca, sermaye piyasası araçlarını ödünç verme imkanı getirildi. Bunun, GYO'ların elindeki sermaye piyasası araçlarını değerlendirmek ve gelir sağlamak açısından önemli bir kolaylık olduğu belirtiliyor.
Bu kapsamda, SPK'nın ödünç verme işlemlerine ilişkin düzenlemelerinde belirtilen esaslar çerçevesinde yapılacak bir sözleşme ile herhangi bir anda portföylerindeki menkul kıymetlerin piyasa değerlerinin en fazla yüzde 25’i tutarındaki menkul kıymetlerini ödünç verebilecekler ve ödünç verme işlemi en fazla 90 işgünü süreyle yapılabilecek.
Tebliğ ile ayrıca GYO'lara, portföye alınacak her türlü bina ve yapı için "yapı kullanma izni ve kat mülkiyeti" bulunması şartı getirildi. Böylece, GYO'lar, ancak hukuki problemi olmayan bina ve yapıları portföylerine alabilecek. SPK verilerine göre halen Türkiye'de, toplam portföy değeri 3 milyar 295 milyon dolar olan 14 Gayrımenkul Yatırım Ortaklığı şirketi faaliyet gösteriyor.