Haberler > Yurttan Haberler > Malatya > Kayısı 'çil hastalı'ğına yakalandı, liderlik elden gidebilir
Kayısı 'çil hastalı'ğına yakalandı, liderlik elden gidebilir
12.06.2018 - 11:41 | Son Güncelleme: 21.02.2019 - 22:33
AVRUPA Birliği'nden (AB) coğrafi işaret tescili alan Malatya kayısısı iklim değişikliği tehdidi altında.
Gül KABA-Taha AYHAN/MALATYA, (DHA)- AVRUPA Birliği'nden (AB) coğrafi işaret tescili alan Malatya kayısısı iklim değişikliği tehdidi altında. Dünya kayısı ihracatının yüzde 85'ini karşılayan ilde çiftçiler, hasat döneminin yaklaşmasıyla etkili olan dolu yağışının kayısılarda çil hastalığına neden olduğunu ve ürünlerine zarar verdiğini söyledi. İklim değişikliğinin ürün üzerindeki olumsuz etkisine dikkat çeken Doç. Dr. Gökhan Durmaz ise, "Nitelikli çalışma yapılmazsa, kuru kayısı ihracatındaki liderliğimiz elden gidebilir" dedi.
Malatya kayısısını aranan yapan etkenin kalitesi olduğunu belirten İnönü Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gökhan Durmaz da, "Bu Malatya’ya has çeşitlerin genetik yapısıyla ilgili bir durum değil, daha ziyade coğrafyadan kaynaklı bir durum. Dolayısıyla iklim koşullarının değişmesi ile kayısının kalitesinde ciddi risk ortaya çıkıyor. Sıcaklığın 0’ın altına düştüğü gün sayısı bundan 15-20 yıl öncesine göre bariz bir şekilde azaldı, kar yağışları da keza öyle. Belli bir soğuklanma ihtiyacı olan kayısı ağacı için bu durum ciddi bir risk teşkil ediyor. İlkbaharda geç donlarının sıklığı ve verdiği zarar da geçmişe göre net bir artış gösteriyor. Dolayısıyla değişen iklimsel koşullara dayanıklı çeşitlerin geliştirilmesi büyük önem arz etmektedir" diye konuştu.
Kayısı üretiminde uygulanan emek yoğun işçiliğe de dikkat çeken Doç. Dr. Durmaz, "Günümüzde emek yoğun üretimden ziyade teknoloji yoğun üretim avantaj sağlıyor. Malatya’da kayısının hasadı, kurutulması, depolaması gibi bir çok aşama, maalesef halen bundan 50 sene önce yapıldığı gibi yapılmaktadır. Bu durum hem birim maliyetlerin artmasına hem de standart ve hijyenik bir ürün elde edilememesine sebep olmaktadır. Bu açık, kayısı işletmeleri tarafından kapatılmakta, bu da çiftçinin kazancının düşük kalmasına neden olmaktadır. Kazancı düşük olan çiftçi ya üretimi bırakmakta veya alternatif ürünlere yönelmektedir" dedi.
Mahmut Şimşek ise (62), " 20 yıldır kayısı üretimi yapıyorum. Bu sene kaliteli mal yok, ürünlerde hep çil var, dolu vurdu. Bazı bahçelerde hiç kayısı yok"