22.10.2019 | 19:37
Tüketicilerin gerek mağazalardan bizzat ve gerekse internet üzerinden yaptıkları alışverişlerde faturasını kaybettikleri ürünlerin garanti şartları ve iade koşulları konusunda tereddüt yaşadıklarını, bu konuda bilmeleri ve yapmaları gerekenleri değerlendiren Tüketici Birliği Federasyonu (TBF) Üyesi ve Kaza Mağdurları Sosyal Güvenlik ve Tüketici Hakları Derneği (KazaMağdurDer) Saymanı Şinasi Okatan; ‘‘6502 sayılı Tüketici Kanunu ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi kanunu ticareti düzenleyen mevzuatında tüketiciyi güvence altına alarak değişim ve iade hakkını korumaktadır’’ dedi.
Tüketiciler satın aldıkları ürünlere ait alış faturasını kaybettiklerinde bu ürünün garantisini, değişim ya da iade hakkını da faturası ile beraber kaybetmiş mi oluyor? sorusunun cevabı HAYIR! Tüketicilerimiz takip edecekleri prosedür ile bu haklarını kullanabileceklerdir.
Tüketici şikayetlerinin büyük çoğunluğunda, firmaların tamamına yakınının söz birliği etmişçesine faturası kaybolan ürün için herhangi bir işlem yapılamayacağını söylemekte olduğu, hatta bazılarının bozulmamış haldeki orijinal paketi ve faturası bir arada olmayan ürünlerle ilgili de bir işlem yapmadığını görmekteyiz.
Firmaların dayandıkları temel yasal düzenleme 24.04.1996 tarihli 54 seri nolu KDV genel tebliği B-1 paragraf 2’dir; yani fatura olmazsa bu tebliğe göre işlem yapamıyorsunuz!
FAKAT!! Vergi mükellefiyeti bulunmayan nihai tüketicilerin sadece fatura kaybı nedeniyle yaşayabileceği bu sıkıntıların önüne geçmek için ise Maliye Bakanlığı 18.09.1997 tarih ve B.07.0.GEL.0.53/5308-119/39973 sayılı özelgesine göre; “54 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin B/1 bölümünde, tüketiciler tarafından satın alınan malların çeşitli nedenlerle iade edildiği durumlarda satıcılar tarafından iade edilen mal nedeniyle gider pusulası düzenleneceği ve tüketiciden iade edilen mala ait belgenin geri alınacağı açıklanmıştır. Ancak, Bakanlığımıza yansıyan olayların yeniden değerlendirilmesi sonucunda, yukarıda bahsedilen işlemlerde fiili imkansızlıklar nedeniyle satın alınan mallara ait belgelerin satıcılara geri verilemediği anlaşılmıştır. Bu durumda da satıcılar, tüketicilerin iade ettikleri mallar için yine gider pusulası düzenleyecekler ve pusulada alış belgesinin ibraz edilemediğini açıkça belirteceklerdir.”
Diğeri ise 2011 yılına ait (İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığının 28/9/2011 tarih B.07.1.GİB.4.34.17.01-KDV.35-1652 sayılı özelgesi); “Şirketinizin sattığı malların tüketiciler tarafından iade edilmesi halinde, Şirketinizce gider makbuzu düzenlenecek ve tüketiciden iade edilen mala ait fatura ve benzeri belge bu makbuz ekinde geri alınacaktır. Gider makbuzunda, iade edilen malın KDV’si satış bedelinden ayrı gösterilmek suretiyle bu tutar indirim konusu yapılarak işlem düzeltilecektir. Diğer taraftan, iade edilen mala ait fatura veya benzeri belgenin fiili imkanszlıklar nedeniyle ibraz edilemediği durumlarda ise aynı şekilde gider makbuzu düzenlenecek ve makbuz üzerine alış belgesinin ibraz edilemediği açıkça belirtilecektir”.
Sonuç itibariyle tüketicilerin kaybettikleri fatura nedeniyle mağduriyet yaşamamaları için, firmalara bu yasal mevzuatı yazılı olarak bildirmeleri gerekmektedir. Şayet olumsuz bir cevap alır iseler Tüketici Hakem Heyetlerine bu yasal mevzuatı da belirten başvuruda bulunmaları halinde ürün iade, değişim ve garanti haklarından faydalanabileceklerdir.
Şinasi OKATAN / Sayman