Taşıma Belgeleri (konşimento) – Doran Hagen
Posted 19 Temmuz 2018 22 Temmuz 2018 admin
İhracatı yapılacak olan malların alıcının adresine ulaşabilmesi için birden fazla nakliye çeşidi mevcuttur; gemi, tren, uçak veya tır. Ürün hangi yolla taşınacaksa ona göre de taşıma belgesi düzenlenir. Düzenlenen bu belgelere konşimento denir. Bunlar;
Denizyolu konşimentosu (Marine Bill of Lading)
Havayolu konşimentosu (Airwaybill/AWB)
Karayolu konşimentosu (CMR)
Demiryolu konşimentosu (CIM)
Konşimentoları kim düzenler?
Konşimentolar malı taşıyacak olan navlun komisyoncusu veya taşımacılık şirketi lojistik firması tarafından düzenlenir. İthalatçı malı çekebilmek için diğer evraklarla birlikte (fatura, çeki listesi, vs.) bu belgeyi de gümrüğe teslim etmek zorundadır.
Konşimentolar alıcı kısmındaki ibareye göre ciro edilebilir (Negotiable B/L) ve ciro edilemez (Non-Negotiable B/L) olarak düzenlenir.
Ciro edilemez konşimentolar nama düzenlenen konşimentolardır. Diğer bir adı “Straight Bill of Lading”dir. Consignee ksımında alıcı kesin olarak belirtildiği için üçüncü şahıslara devredilemezler. Cirolanabilir konşimentolar ise “to order” ibarelidir, yani emre düzenlenen konşimento. Bu konşimentolar yükletici (shipper) tarafından cirolanması zorunludur.
Navlun eğer satıcı tarafından ödenmiş ise konşimentoda “freight prepaid” , alıcı tarafından ödenecekse “freight collect” ibaresi bulunur.
Yükleme kriterine göre konşimentolar
Bu tür konşimentolar ihracatı yapılacak olan malın yüklenmek üzere teslim alındığını gösterirler. Fiili ihracat tarihini belirtmediği, dolayısıyla da malın sevk edilip edilmediğini belirtmediği için bankalar tarafından kabul gören bir konşimento değildir; çünkü bu konşimento sadece malın gemiye yüklenmek üzere teslim alındığını gösterir. Geçerli kılınabilmesi için gemi işletmecisi veya acentesi tarafından yükleme tarihi eklenmeli ve imzalanmalıdır. Ancak bu şekilde yükleme konşimentosuna dönüştürülebilir.
Bankaların ve ithalatçıların geçerli gördüğü ve tercih ettiği konşimentodur; çünkü bu konşimentolarda malın yüklendiği (shipped on board) ibaresi mevcuttur.
Özelliklerine göre konşimentolar
Konteyner konşimentosu (Container B/L)
Denizyolu taşımacılığında konteynerler kullanıldığı için bu adı alır. Yapılan çoğu ihracattaki konşimento aslında konteyner konşimentosudur.
Temiz ve Kirli konşimentolar (Clean and Dirty B/L)
Malların gemiye yüklenmesi sürecinde kaptan mal ve/veya ambalajlarda kusur veya eksiklik görürse konşimentoda bunu belirtir ve bu kirli konşimentodur. Eğer sorun yoksa bu konteyner konşimentosudur, yani temiz konşimentodur.
Geçkin konşimento (Stale B/L)
Bayat konşimento olarak da bilinir. Eğer ödeme şekli akreditif ise, gerekli ibraz süreci içerisinde bir konşimento muhabir bankaya teslim edilmezse bu bayat konşimentodur.
İhracata konu eşyanın varış limanına kadar denizyoluyla, varış limanından sonra karayoluyla taşınması durumunda tek konşimento düzenlenir.
Kısa konşimento (Short Form B/L)
Bu konşimentonun arka sayfası boştur. Kısa konşimentolarda taşıma koşulları tek tek açıklanmadan uluslararası kurallara atıfta bulunulur. Bankalar genelde bu konşimentoyu kabul etmezler.
İhracata konu olan mal petrol, yağ ve çeşitli sıvı nitelikte ve büyük hacimlerde ise tanker konşimentosu kullanılır.
Konşimentoda bulunması gereken bilgiler:
Düzenleyenin imzası (Taşıyan veya onun yetkili kıldığı kişi)
Konşimento örneğini buradan indirebilirsiniz: Bill-of-Lading
Dış Ticarette Lojistik⟶