28 Ocak 2014 Salı - 08:24
17 Aralık’tan bu yana dolar kurunun yüzde 15 değer kaybetmesine sadece 3.5 milyar dolarlık doğrudan müdahale ile cevap veren Merkez Bankası dün vatandaş da ‘daha da yükselecek’ beklentisiyle dolar almaya başlayınca harekete geçti.
Merkez kurun ateşini söndürme önlemleri almak için bugün akşam olağanüstü toplanacağını açıkladı. Merkez, başta faiz silahı olmak üzere harekete geçeceğinin işaretini verince sabah 2.32 liradan 2.39 liraya çıkan dolar açıklamanın ardından 11 kuruş birden düşerek 2.28’e kadar geriledi. Merkez Bankası’nın bu gece 24’te açıklayacağı kararda öncelikle faiz artışına gideceği tahmin ediliyor. Beklenilen oran ise faiz koridorunun üst bandının yüzde 7.75’ten yüzde 10’a çıkarılması. Bazı analistlerin beklentileri 5 puana kadar çıkabiliyor ancak bu genele hâkim değil.
BORCA GARANTİ ÖNLEMİ
Politika faizi yerine geçen faiz koridorunun üst bandının yüzde 10’a çıkarılması ile yatırımcılara piyasanın 2014 enflasyon beklentisi olan yüzde 9’un üstünde reel faiz verilmiş olacak. Toplantıda alınması beklenen ikinci önlem 164 milyar dolar döviz açık pozisyonu olan şirketlere belirli bir vadede ve belirli bir tutardan döviz satım garantisi verilmesi. Böylece şirketlerin önlerini görmesi ve borçları nedeniyle panik döviz alımı yapmasının önüne geçilmesinin hedeflendiği belirtiliyor. Bu swap işleminde örneğin Merkez Bankası şirketlerin yıl sonunda ödeyeceği borcu için doları 2.5 liraya sabitleyip bu fiyattan dolar satabileceğini garanti edebilecek.
MUNZAMDA İNDİRİM DÖVİZİ BOLLAŞTIRIR
Toplantıdan çıkabilecek üçüncü önlem olarak döviz mevduatı munzam karşılıklarının indirilme olasılığının olduğu belirtiliyor. Böylece Merkez piyasada daha fazla döviz kalmasını sağlayabilecek ve bu da dövizin fiyatını ucuzlatacak.
Londra’da ‘Görünmez el’ rivayeti doğdu
Doların yükselişine ağırlıklı olarak Londra kaynaklı alımların neden olması dikkatleri çekti. Doların özellikle hızla yükseldiği sabah saatlerinde bir kurum tarafından çok yüklü TL satılıp, dolar alındığı belirtiliyor. Bu işlemi yapan kurum ise bilinmiyor. Londra piyasasında işlemi yapan gizemli kurum ya da kişi ‘Görünmez el’ olarak niteleniyor.
Önlemin FED’e paralel olması bekleniyor
Merkez’in bugün alacağı kararın ABD Merkez Bankası’nın (FED) yarın yapacağı toplantıda tahvil alımlarını daha da azaltacağı yönündeki beklentilere paralel olması bekleniyor.
Zehirli kokteyli içirmedi
ABD Merkez Bankası’nın (FED) bol para politikalarından vazgeçmesinin yanı sıra gelişmekte olan ülkelerin siyasi ve ekonomik sorunlarının da bir araya gelmesiyle finans piyasalarında yarattığı tahribatın artması ‘zehirli bir kokteyl’ olarak nitelendirildi. Uzmanlar TL değer kaybettikçe Türkiye’de kaybeden fonların müşterilerinin paralarını ödemek için gelişmekte olan ülkelerden çıkış yaptıklarını belirtiyor. Dün Merkez’in aldığı karar ise Rusya ve G. Afrika’da para birimlerinin zehirli kokteyli içmesini de engelledi. Merkez’in karar aldığı öğlen saat 12’den sonra Rus Rublesi yüzde 1, G. Afrika Randı da yüzde 1.5 değer kazandı.
Rahim Ak / HT Ekonomi