Putinizm - Taha AKYOL
RUSYA Devlet Başkanı Vladimir Putin modern Rusya tarihinde neyi değiştirmek isterdiniz diye sorulduğunda “Sovyetler Birliği’nin çöküşünü” diye cevap verdi.
Zaten “Tarihte en büyük jeopolitik trajedi Sovyetler Birliği’nin çöküşüdür” sözü de ona ait.
Putin Rus parlamentosunda geçen Cuma günü yaptığı geleneksel konuşmada, “Dünyanın her noktasını vurabilecek, menzil tanımayan, engellenemeyen” yeni silah sistemlerini açıkladı. Bu da Sovyet psikolojisinin bir tezahürüdür.
Yüzde 80’e varan bir oranda 18 Mart seçimlerini kazanacak olan Putin’in en etkili propaganda silahı bu nükleer füzelerdir.
Putin daha önce de söylemişti:
“Ordumuz ve donanmamız en iyi silahlara sahip olmalı, rakiplerimizi geçmeliyiz... Rusya Batı ülkelerinin askeri kapasitelerini geçmek zorundadır. Eğer kazanmak istiyorsak daha iyi olmalıyız.” (23.11.2017)
Putin’in silahlanma tutkusu uzun vadeli ve çok geniş coğrafyaları kapsıyor. Ukrayna ve Kırım’da bu görüldüğü gibi Akdeniz, Kafkasya ve Orta Asya’daki askeri üs faaliyetleri de bir fikir vermektedir. Suriye Putin için küçük kalır.
Putin’in seçim konuşmasında gelir dağılımı, özgürlükler, hukuk gibi vaadleri değil de ‘silah’ı ön plana çıkarması önemlidir. Halbuki Rusya’da halkın dörtte biri açlık sınırında.
Siyaset bilimci Dmitri G. Vassiliev daha 2000 yılında “Putinizmin esası özelleştirilmiş devleti güçlendirmektir” diye yazmıştı.
Böyle olunca insani sorunlar önemini kaybediyor.
Özelleştirilmiş devlet teriminden kastı, devletin Putin tarafından feodal mülk gibi yönetilmesidir. Rusya’da istihbarat, askeri kompleks ve oligarklardan oluşan bir piramit ve başında Putin vardır. Devlet bu...
KGB’nin en yetenekli elemanlarından biri olan Putin, bugünkü Rusya’nın KGB’si olan FSB’nin (Federal Güvenlik Birimi) mutlak hâkimidir. Öldürülen gazeteciler, muhalifler, insan hakları savunucularının sorumlusu olarak Batı basını FSB’yi gösterir.
Putin’in ‘güç ideolojisi’ onun güç tutkusuyla bütünleşmiştir. Rambo gösterileri, atletleri kıskandıracak vücut şovları, vahşi hayvanlara tutkusu psikolojik bakımdan anlamlı veriler olsa gerek. Mekânı zaten Çarların Kremlin’idir.
Sovyet imparatorluğu imajı ve emsalsiz silahlarla körüklenen askeri güç tutkusu Rus halkının hoşuna gidiyor. İnsani ve hukuki konuları gündeme getirecek etkili bir muhalefet olmadığı gibi, daha doğrusu oluşması engellendiği gibi, yetmiş yıllık Sovyet kültürü de kitlelere insani ve hukuki duyarlılık kazandırmadı...
Aksine Sovyet rejimi de Kızıl Meydan’daki askeri geçitlerle, nükleer silahlarla bu güç tutkusunu ruhlara zerk etti.
Putin’in zayıf rakibi Jirinosvki’nin seçim vaadi ise ‘diktatörlük’tür!
İNSANLIĞA NE DİYOR?
Askeri gücü tamam ama Putinizm insanlığa ne vaad edebilir?
Sovyetlerin vaadi sosyalizmdi, üstelik muazzam bir akademik ve entelektüel birikimi ve etkisi vardı. Ama ‘gerçeğe ters’ olduğu için battı.
Putinizm dostluk kuracağı, etkilemek istediği toplumlara, ahlaki zemin arayacağı çevrelere ne vaad edebilir?
Putin’den hiç özgürlük, hukuk gibi kavramlar duyduk mu?
Sadece güç, başka yok.
Petrol ve doğalgaz sayesinde günlük hayatından memnun ve Putin’de imparatorluk hayallerini gören Rus çoğunluk Putin’i destekliyor, yolsuzlukları, haksızlıkları önemsemiyorlar.
Özgürlüklere ve hukukun üstünlüğüne şimdilik de olsa pek ihtiyaç duymuyorlar.
Sovyetler zamanın da öyleydi ama devam edebildi mi?