Silikozis yüzünden kararan emekçi hayatları* | Meslek Hastalığı ve Riskli Görülen Sektörler
Queensland maden ocağında çalışan Tyrone Buckton hiçbir zaman yeraltında çalışmadı ama geçen hafta silikozis teşhisi konduktan sonra öldü.
Sendikaların, kömür tozundan daha büyük mesleki tehlike oluşturduğunu iddia ettiği silika tozuna yüksek derecede maruz kalmak, akciğer hastalığına neden olur.
Tyrone Buckton, BHP Billiton ve Mitsubishi adlı şirketlerin sahip olduğu Goonyella Riverside açık kazı kömür madeninde çalıştı. Geçen ekimde kendisine silikozis teşhisi kondu.
Silika, yer kabuğundaki en yaygın minerallerden biridir ve tuğla, fayans ve beton gibi inşaat malzemelerinde bulunabilir.
7.30 (ABC adlı gazetenin ekonomi köşesi) Rockhampton Hastanesi’nde ölmeden bir gün önce Bay Buckton’a ve ailesine yakın erişim sağladı.
69 yaşındaki Bay Buckton, o sırada hastalıkla mücadele edemeyecek ve röportaj veremeyecek kadar hastaydı. Ayrıca amfizemi (17 yıl boyunca sigara içmiş, 1989’da bırakmış) akciğerlerinde ciddi yara izi bırakarak nefes almasını neredeyse imkansız kılmıştı.
Eşi Trisha Buckton, kocasının silika tozuna maruz kalmasının kendisine ne yaptığını insanların görmesini istediğini söyledi.
Bayan Buckton, “İnsanların, felce uğratan bir hastalık olduğunun farkına varmasını istiyor, iğrenç ve sizi bu kadar çabuk öldürebiliyor” dedi. “Kömür tozu değil, yeraltında bir gün bile geçirmedi. Onu öldüren silika tozu.”
(Tyron Buckton madende çalışıyor)
Buckton’un uzmanı, göğüs cerrahı Dr. Robert Edwards, Avusturalya’nın silikozis gibi toz akciğer hastalıkları konusunda önde gelen uzmanlarından biri.
Bay Buckton’un silikozunun şiddetli olduğunu ve madencilik kariyerinden kaynaklandığını söyledi. “Anlattıklarına bakılırsa ağır maruziyetten kaynaklanıyor” dedi. “Vardiya bittiğinde tozla kaplı oluyormuş, her bir vardiya sonunda düzenli olarak toz öksürmüş.”
Silika tozu, kömür tozundan 20 kat fazla zehirlidir
Silikozis, dünyanın en eski meslek hastalıklarından biridir.
2015 yılında, 7.30 kömür tozuna maruz kalmanın madenciler için siyah akciğer olarak da bilinen pnömokonyoz ile ölümcül şekilde hastalandığını ortaya koydu.
Şimdi, madencilik birliği (CFMEU), silika tozunun kömür tozundan daha büyük bir mesleki hastalık tehlikesi oluşturabileceği uyarısında bulundu, çünkü silika tozu 20 kat daha fazla zehirlidir.
Madenciler birliği Queensland Başkanı Steve Smyth, daha fazla silikozis vakası gördüklerini söyledi. Smyth, “Silika tozunun daha büyük bir tehdit olduğunu düşünüyorum ve bunu silikozis hastalarından elde edilen insanların sonuçlarına bakarak söylüyorum” dedi.
“Tyrone buz dağının sadece görünen yüzü”
Bayan Buckton, kocasının siyah akciğer hastalığı yeniden tanımlandıktan sonra bile silikozis olabileceğinin farkında olmadığını söyledi. “Siyah akciğer hastalığının kömür tozundan kaynaklandığını düşündük” dedi. “Hiçbir zaman silikozis olabileceğini düşünmedik, çünkü 2004 yılından beri madende çalışmamıştı. Tyrone insanların bunun farkında olmalarını, röntgen çektirmelerini ve kendilerini kontrol etmeyi sürdürmelerini istiyor, çünkü bu iş için sadece madenlerde çalışmak zorunda değilsiniz.”
Bayan Buckton, kocasının siyah akciğer yeniden tanımlandıktan sonra bile silikoz olabileceğinin farkında olmadığını söyledi.
(Sam Stefenaras ve karısı)
Sam Stefenaras, kömür endüstrisinde altı yıl boyunca silika tozuna maruz kaldığı için ölümcül hastalıkla karşı karşıya kaldığına inanıyor.
New South Walles’in kuzeyinde doğan 47 yaşındaki Sam, akciğerlerinde yaralara sahip. Skleroderma olarak da bilinen otoimmun bir hastalık, eklemlerinin iltihaplanmasına ve cildinin sıkılaşmasına neden oluyor, özellikle ellerinin etrafında bir yara izi taşıyor.
Bay Stefenaras karısı Sarah’nın giyinmek gibi gündelik işlerde kendisine yardım etmesine ihtiyacı var. “Ellerim kaya gibi, çok şişmişler. Bu yüzden küçük şeyleri almak çok zor” dedi.
Soğuk olduğunda ağrı daha şiddetli. “Ellerim mor oluyorlar. Küçük kılcal damarlar öldü, bu yüzden ellerimde kan dolaşımı yok. Bu çok acı verici.” dedi.
(Sam kömür madeninde bir vardiya çalıştıktan sonra)
Stefenaras, 2016 yılına kadar, her ikisi de çok uluslu Anglo American’a ait iki yeraltı kömür madeninde, Moranbah North ve Grosvenor’da bir inşaatçı olarak çalışıyordu.
Şimdilerde Anglo American’a tazminat davası açıyor. İddialarına göre tehlikeli şartlarda çalışarak silika tozuna maruz kaldığı için madencilik sektöründe çalışamıyor.
Shine Avukatları’ndan Roger Singh Sam Stefenaras’ı temsil ediyor. Singh Anglo Amerikan’ın güvenli bir işyeri ortamı sağlamadığını iddia ediyor.
“Bu meseledeki esas nokta Sam’in orada çalışıyor olmasıydı. Anglo Amerikan onun sağlığından ve güvenliğinden sorumluydu. Sorumluluklarını yerine getirmediler ve bu, Sam’in hayat kalitesini düşürecek korkunç bir hastalığa yakalanmasına sebep oldu.”
*Makalenin orijinal başlığı sitemiz tarafından değiştirilmiştir.