Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 10. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (2. Ãœnite) - Ã–mer Faruk Er - Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi PortalÄ±
GÃœNCEL 20:35 - YGS LYS Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi Ders NotlarÄ±
GÃœNCEL 18:53 - Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 12. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (3. Ãœnite)
GÃœNCEL 18:35 - Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 11. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (3. Ãœnite)
GÃœNCEL 17:56 - Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 10. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (2. Ãœnite)
GÃœNCEL 17:16 - Ã–zel Final Temel Lisesi - YazÄ±lÄ±lar HakkÄ±nda
GÃœNCEL 00:15 - 1. DÃ¶nem 2. YazÄ±lÄ± Tarihleri
GÃœNCEL 23:45 - Peygamberlerin SayÄ±sÄ± ve Kur'Ã¢n'da SÃ¶zÃ¼ Zikredilen Peygamberler
GÃœNCEL 23:31 - Peygamberlerin Ortak ve AyrÄ±lmaz Ã–zellikleri
GÃœNCEL 22:49 - Peygamberlik MÃ¼essesesine Duyulan Ä°htiyaÃ§
GÃœNCEL 00:23 - Peygamber KavramÄ± ve Peygamberlere Ä°manÄ±n VÃ¼cubu
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 10. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (2. Ãœnite)
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 10. SÄ±nÄ±f 2. Ãœniteye ait ders notlarÄ±nÄ± aÅŸaÄŸÄ±da bulabilirsiniz. Ders notlarÄ± kitabÄ±nÄ±zÄ±n sadece konu anlatÄ±mlarÄ±nÄ±n alÄ±ndÄ±ÄŸÄ± kÄ±saltÄ±lmÄ±ÅŸ notlardÄ±r.
03 Ocak 2016 17:56
NOT: 10. SINIF 1. ÃœNÄ°TE DERS NOTLARI Ä°Ã‡Ä°N TIKLAYIN!
2. ÃœNÄ°TE: Ä°SLAM’DA Ä°BADETLER
1. Ä°nanÃ§-Ä°badet Ä°liÅŸkisi
Ä°slam dinine gÃ¶re inancÄ± ibadetten, ibadeti de inanÃ§tan ayrÄ± dÃ¼ÅŸÃ¼nmek mÃ¼mkÃ¼n deÄŸildir. Ä°nanÃ§ ve ibadet birbirini destekleyen, tamamlayan iki olgudur. Bu nedenle Ku’an-Ä± Kerim’in birÃ§ok ayetinde iman, ibadet ve salih amelle birlikte anÄ±lmaktadÄ±r. Namaz, oruÃ§, zekÃ¢t, hac gibi ibadetlerin inananlara farz kÄ±lÄ±ndÄ±ÄŸÄ± belirtilmektedir. Bununla ilgili olarak bir ayet mealinde, “Ey iman edenler! RÃ¼kÃ» edin, secdeye kapanÄ±n, Rabb’inize ibadet edin; hayÄ±r iÅŸleyin ki kurtuluÅŸa eresiniz.” buyrulmaktadÄ±r. BaÅŸka bir ayette ise “Ä°man edip iyi iÅŸler yapan, namaz kÄ±lan ve zekÃ¢t verenler var ya, onlarÄ±n mÃ¼kÃ¢fatlarÄ± Rab’leri katindadÄ±r...” buyrulmaktadÄ±r. Sevgili Peygamberimiz de kendisine Ä°slam nedir, diye soran bir sahabeye ÅŸÃ¶yle cevap vermiÅŸtir: “Allah’tan baÅŸka ilah olmadÄ±ÄŸÄ±na, Muhammed’in Allah’Ä±n kulu ve elÃ§isi olduÄŸuna ÅŸehadet etmek, namaz kÄ±lmak, zekÃ¢t vermek, ramazan orucunu tutmaktÄ±r...” GÃ¶rÃ¼ldÃ¼ÄŸÃ¼ gibi Hz. Peygamber, dinimizde emredilen namaz, oruÃ§, hac, zekÃ¢t gibi ibadetleri imanla birlikte anmÄ±ÅŸtÄ±r. BÃ¶ylece o, inanÃ§la ibadet arasÄ±ndaki yakÄ±n bir iliÅŸki olduÄŸunu vurgulamÄ±ÅŸtÄ±r.
Ä°nsanÄ± ibadet etmeye yÃ¶nlendiren baÅŸlÄ±ca etken inanÃ§tÄ±r. Allah’Ä±n varlÄ±ÄŸÄ±na, birliÄŸine, sonsuz gÃ¼cÃ¼ne inanan insan, ibadet etmeye layÄ±k tek varlÄ±k olarak onu gÃ¶rÃ¼r. Bu nedenle Allah’a sevgi ve saygÄ±yla baÄŸlanÄ±r. Onun emrettiÄŸi ibadetleri severek ve isteyerek yerine getirir. Her zaman iyi, gÃ¼zel ve yararlÄ± davranÄ±ÅŸlarda bulunmaya Ã¶zen gÃ¶sterir. BÃ¶ylece inancÄ±nÄ±n gereÄŸini davranÄ±ÅŸlarÄ±yla ortaya koyar, imanÄ±nÄ± ibadetlerle destekler ve gÃ¼Ã§lendirir.
2. BaÅŸlÄ±ca Ä°badetler
Ä°slam dininde yerine getirilmesi emredilen bazÄ± ibadetler vardÄ±r. BunlarÄ±n baÅŸlÄ±calarÄ± namaz, oruÃ§, zekÃ¢t, hac ve kurbandÄ±r. Namaz bedenle, zekÃ¢t ve kurban mal ile hac ise hem beden hem de mal ile yapÄ±lan bir ibadettir.
Ä°slam dininde namaz ibadetine bÃ¼yÃ¼k Ã¶nem verilir. Sevgili Peygamberimiz bir hadisinde bu konuyla ilgili olarak ÅŸÃ¶yle buyurur: “Namaz dinin direÄŸidir.” Kutsal kitabÄ±mÄ±z Kur’an’da namazla ilgili birÃ§ok ayet vardÄ±r. Bunlardan birinde, "Namaz mÃ¼minler Ã¼zerine vakitleri belli bir farzdÄ±r.” buyrulur. Bir baÅŸka ayette ise “... Benden baÅŸka ilah yoktur. Bana kulluk et; beni anmak iÃ§in namaz kÄ±l.” ifadesi yer alÄ±r. Dinimiz akÄ±llÄ± ve ergenlik Ã§aÄŸÄ±na gelmiÅŸ olan her MÃ¼slÃ¼mana namazÄ± farz kÄ±lmÄ±ÅŸtÄ±r.
Ä°slam dininde beÅŸ vakit namaz, cuma namazÄ±, bayram namazÄ±, teravih namazÄ±, cenaze namazÄ± gibi namaz Ã§eÅŸitleri vardÄ±r. BeÅŸ vakit namaz bÃ¼tÃ¼n MÃ¼slÃ¼manlara farzdÄ±r ve bunlar sabah, Ã¶ÄŸle, ikindi, akÅŸam ve yatsÄ± vakitlerinde kÄ±lÄ±nÄ±r.
Sabah namazÄ±: Ä°ki rekÃ¢t sÃ¼nnet, iki rekÃ¢t farz olmak Ã¼zere toplam dÃ¶rt rekÃ¢ttÄ±r. Sabah namazÄ±nÄ±n Ã¶nce sÃ¼nneti, sonra da farzÄ± kÄ±lÄ±nÄ±r. Sabah namazÄ±nÄ±n sÃ¼nnetini kÄ±lacak kiÅŸi Ã¶ncelikle abdestli olarak ve ayakta kÄ±bleye doÄŸru yÃ¶nelir. “Niyet ettim Allah rÄ±zasÄ± iÃ§in bugÃ¼nkÃ¼ sabah namazÄ±nÄ±n sÃ¼nnetini kÄ±lmaya.” der ve niyet eder. Sonra “AllahÃ¼ ekber.” deyip tekbir alÄ±r. Erkekler tekbir alÄ±rken ellerini baÅŸparmaklar kulak memelerine deÄŸecek ÅŸekilde kaldÄ±rÄ±rlar. KadÄ±nlar ise ellerini omuz hizasÄ±na kadar kaldÄ±rÄ±rlar. ArdÄ±ndan eller baÄŸlanÄ±r. Erkekler ellerini gÃ¶bek hizasÄ±nda, saÄŸ el sol elin bileÄŸini kavrayacak ÅŸekilde baÄŸlarlar. KadÄ±nlar ise ellerini, saÄŸ el sol elin Ã¼zerinde olacak ÅŸekilde gÃ¶ÄŸÃ¼s Ã¼stÃ¼ne koyarlar. Ã–nce SÃ¼bhÃ¢ne-ke duasÄ±, sonra eÃ»zÃ¼ besmele, FÃ¢tiha ve bir zammÄ± sure okunur. ArdÄ±ndan “AllahÃ¼ ekber.” denir ve rÃ¼kÃ»a gidilir. RÃ¼kÃ»da Ã¼Ã§ kez “SÃ¼bhÃ¢ne Rabbiyel azÃ®m.” denir. Bunun ardÄ±ndan “SemiallÃ¢hÃ¼ limen hami-deh.” denir ve doÄŸrulunur. Ayaktayken “RabbenÃ¢ lekel hamd.” denir. Sonra hemen “AllahÃ¼ ekber.” denir ve secde yapÄ±lÄ±r. Burada Ã¼Ã§ kez “SÃ¼bhÃ¢ne Rabbiyel Ã¢lÃ¢.” ifadesi sÃ¶ylenir. Bu ÅŸekilde iki kez secde yapÄ±ldÄ±ktan sonra “AllahÃ¼ ekber.” denir ve ikinci rekÃ¢t iÃ§in ayaÄŸa kalkÄ±lÄ±r. Eller baÄŸlanÄ±r, besmele Ã§ekilip FÃ¢tiha suresi ve bir zammÄ± sure okunur. Birinci rekÃ¢tta olduÄŸu gibi rÃ¼kÃ» ve secdeler yapÄ±ldÄ±ktan sonra oturulur. Erkekler otururken saÄŸ ayaÄŸÄ±nÄ± dik, sol ayaÄŸÄ±nÄ± ise yatÄ±k tutarlar. KadÄ±nlar ise her iki ayaÄŸÄ±nÄ± da sola doÄŸru yatÄ±k tutup otururlar. OturuÅŸ sÄ±rasÄ±nda EttehiyyÃ¢tÃ¼, AllÃ¢hÃ¼mme Salli, AllÃ¢hÃ¼mme BÃ¢rik ve RabbenÃ¢ dualarÄ± okunur. Sonra “EsselÃ¢mÃ¼ aleykÃ¼m ve rahmetullÃ¢h.” denir ve Ã¶nce saÄŸa, sonra sola selam verilir. BÃ¶ylece sabah namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti tamamlanmÄ±ÅŸ olur. Sabah namazÄ±nÄ±n farzÄ± da aynÄ± sÃ¼nneti gibi kÄ±lÄ±nÄ±r.
Ã–ÄŸle namazÄ±: DÃ¶rdÃ¼ ilk sÃ¼nnet, dÃ¶rdÃ¼ farz, ikisi de son sÃ¼nnet olmak Ã¼zere toplam on rekÃ¢ttÄ±r. Farz ve sÃ¼nnetlere ayrÄ± ayrÄ± niyet edilir. Ã–ÄŸle namazÄ±nÄ±n dÃ¶rt rekÃ¢tlÄ±k sÃ¼nnetinin ilk iki rekÃ¢tÄ±, sabah namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti gibi kÄ±lÄ±nÄ±r. Ancak ikinci rekÃ¢tÄ±n sonundaki oturuÅŸta yalnÄ±zca EttehiyÃ¢tÃ¼ duasÄ± okunur ve “AllahÃ¼ ekber.” ifadesi sÃ¶ylendikten sonra Ã¼Ã§Ã¼ncÃ¼ rekÃ¢ta kalkÄ±lÄ±r. Eller baÄŸlanÄ±r ve besmele Ã§ekilerek sabah namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti gibi iki rekÃ¢t daha kÄ±lÄ±nÄ±r. Ã–ÄŸle namazÄ±nÄ±n farzÄ±, ilk sÃ¼nneti gibi kÄ±lÄ±nÄ±r. Ancak Ã¼Ã§Ã¼ncÃ¼ ve dÃ¶rdÃ¼ncÃ¼ rekÃ¢tlarda yalnÄ±zca FÃ¢tiha suresi okunur. BaÅŸka bir sure ya da ayet okunmaz. Ã–ÄŸle namazÄ±nÄ±n son sÃ¼nneti, sabah namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti gibi kÄ±lÄ±nÄ±r.
Ä°kindi namazÄ±: DÃ¶rdÃ¼ sÃ¼nnet, dÃ¶rdÃ¼ farz olmak Ã¼zere toplam sekiz rekÃ¢ttÄ±r. Ä°kindi namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti, Ã¶ÄŸle namazÄ±nÄ±n ilk sÃ¼nneti gibi kÄ±lÄ±nÄ±r. Ancak birinci oturuÅŸta EttehiyyÃ¢tÃ¼, AllÃ¢hÃ¼mme Salli ve AllÃ¢hÃ¼mme BÃ¢rik dualarÄ± okunur. ÃœÃ§Ã¼ncÃ¼ rekÃ¢ta kalkÄ±nca SÃ¼bhÃ¢neke, eÃ»zÃ¼ besmele, Fatiha, bir sure okunarak rÃ¼kÃ» ve secdeler yapÄ±lÄ±r. Sonra dÃ¶rdÃ¼ncÃ¼ rekÃ¢ta kalkÄ±lÄ±r. Besmele, Fatiha ve bir sure okunarak rÃ¼kÃ» ve secdeler yapÄ±lÄ±r. ArdÄ±ndan oturulur. EttehiyyÃ¢tÃ¼, AllÃ¢hÃ¼mme Salli, AllÃ¢hÃ¼mme BÃ¢rik ve RÃ¢bbenÃ¢ dualarÄ± okunarak selam verilir ve namaz bitirilir. Ä°kindi namazÄ±nÄ±n farzÄ±, Ã¶ÄŸle namazÄ±nÄ±n farzÄ± gibi kÄ±lÄ±nÄ±r.
AkÅŸam namazÄ±: BeÅŸ rekÃ¢ttÄ±r. ÃœÃ§Ã¼ farz, ikisi sÃ¼nnettir. AkÅŸam namazÄ±nÄ±n farzÄ± sÃ¼nnetinden Ã¶nce kÄ±lÄ±nÄ±r. FarzÄ±n iki rekÃ¢tÄ±nÄ±n kÄ±lÄ±nÄ±ÅŸÄ± aynen sabah namazÄ±nÄ±n farzÄ± gibidir. Ä°kinci rekÃ¢tÄ±n sonunda oturulur ve EttehiyyÃ¢tÃ¼ duasÄ± okunur. ArdÄ±ndan Ã¼Ã§Ã¼ncÃ¼ rekÃ¢t iÃ§in ayaÄŸa kalkÄ±lÄ±r ve besmele Ã§ekilerek yalnÄ±zca FÃ¢tiha suresi okunur. RÃ¼kÃ» ve secdeler yapÄ±larak oturulur. EttehiyyÃ¢tÃ¼, AllÃ¢hÃ¼mme Salli ve AllÃ¢hÃ¼mme BÃ¢rik ile RabbenÃ¢ dualarÄ± okunarak selam verilir ve namaz bitirilir.
AkÅŸam namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti, sabah namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti gibi kÄ±lÄ±nÄ±r.
YatsÄ± namazÄ±: YatsÄ± namazÄ±, vitir namazÄ±yla birlikte toplam on Ã¼Ã§ rekÃ¢ttÄ±r. BunlarÄ±n dÃ¶rdÃ¼ ilk sÃ¼nnet, dÃ¶rdÃ¼ farz, ikisi son sÃ¼nnet ve Ã¼Ã§Ã¼ de vitir namazÄ±dÄ±r.
YatsÄ± namazÄ±nÄ±n ilk dÃ¶rt rekÃ¢t sÃ¼nneti ikindi namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti gibi, farzÄ± da Ã¶ÄŸle ve ikindi namazlarÄ±nÄ±n farzlarÄ± gibi kÄ±lÄ±nÄ±r. Son sÃ¼nnetin kÄ±lÄ±nÄ±ÅŸÄ± ise sabah namazÄ±nÄ±n sÃ¼nneti ile aynÄ±dÄ±r.
Vitir namazÄ±, akÅŸam namazÄ±nÄ±n farzÄ± gibi kÄ±lÄ±nÄ±r. Ancak Ã¼Ã§Ã¼ncÃ¼ rekÃ¢tta FÃ¢tiha suresinden sonra bir sure ya da birkaÃ§ ayet okunur. Sonra “AllahÃ¼ ekber.” denilerek eller kaldÄ±rÄ±lÄ±r ve tekbir alÄ±nÄ±r. Eller tekrar baÄŸlanarak Kunut dualarÄ± okunur. Bunun ardÄ±ndan rÃ¼kÃ» ve secdeye gidilerek namaz tamamlanÄ±r.
BeÅŸ vakit namaz bÃ¼tÃ¼n MÃ¼slÃ¼manlara farzdÄ±r. Evde, camide ve temiz olmak koÅŸuluyla her yerde kÄ±lÄ±nabilir.
Cuma namazÄ±: DÃ¶rt rekÃ¢t ilk sÃ¼nnet, iki rekÃ¢t farz ve dÃ¶rt rekat son sÃ¼nnet olmak Ã¼zere toplam on rekÃ¢ttÄ±r. Cuma gÃ¼nÃ¼ Ã¶ÄŸle vaktinde camilerde cemaatle kÄ±lÄ±nÄ±r. Ä°lk ve son sÃ¼nnetleri Ã¶ÄŸle namazÄ±nÄ±n ilk sÃ¼nneti gibi, farzÄ± ise sabah namazÄ±nÄ±n farzÄ± gibi kÄ±lÄ±nÄ±r. Cuma namazÄ±nÄ±n farzÄ±nÄ±n cemaatle kÄ±lÄ±nmasÄ± gerekir. Ayaktayken sureleri imam okur, cemaat dinler. Cuma namazÄ± kÄ±lmak farzdÄ±r.
Bayram namazÄ±: Ramazan ve Kurban bayramlarÄ±nda ikiÅŸer rekÃ¢t bayram namazÄ± kÄ±lÄ±nÄ±r. Bayram namazÄ±, bayramÄ±n birinci gÃ¼nÃ¼ gÃ¼neÅŸ doÄŸduktan yaklaÅŸÄ±k kÄ±rk beÅŸ dakika sonra camilerde cemaatle kÄ±lÄ±nÄ±r. Bayram namazÄ± kÄ±lmak vaciptir.
Bayram namazÄ± ÅŸÃ¶yle kÄ±lÄ±nÄ±r: Ã–nce niyet edilip imama uyulur ve tekbir alÄ±nÄ±r. SÃ¼bhÃ¢neke duasÄ± okunur. Sonra imamla birlikte Ã¼Ã§ kez tekbir alÄ±nÄ±r. ArdÄ±ndan imam sesli olarak FÃ¢tiha ve zammÄ± sure okur. RÃ¼kÃ» ve secdeler yapÄ±lÄ±p ikinci rekÃ¢ta kalkÄ±lÄ±r. Ä°mam yine aÃ§Ä±ktan FÃ¢tiha ve zammÄ± sure okur. Sonra imamla birlikte Ã¼Ã§ tekbir alÄ±nÄ±r. DÃ¶rdÃ¼ncÃ¼ tekbirden sonra rÃ¼kÃ» ve secdeler yapÄ±larak bayram namazÄ±, diÄŸer namazlar gibi bitirilir.
Teravih namazÄ±: Ramazan ayÄ± boyunca her gece yatsÄ± namazÄ±ndan sonra vitir namazÄ±ndan Ã¶nce teravih namazÄ± kÄ±lmak sÃ¼nnettir. Bu namaz genellikle yirmi rekÃ¢t olarak, iki ya da dÃ¶rt rekÃ¢tta bir selÃ¢m verilerek kÄ±lÄ±nÄ±r. Teravih namazÄ± tek baÅŸÄ±na da cemaatle de kÄ±lÄ±nabilir.
Cenaze namazÄ±: Ã–len MÃ¼slÃ¼manlara dua etmek amacÄ±yla kÄ±lÄ±nÄ±r. Cenaze namazÄ±nÄ±n rÃ¼kÃ» ve secdesi yoktur. Bu namaz ayakta, cemaatle kÄ±lÄ±nÄ±r. Cenaze namazÄ± farz-Ä± kifayedir. Ã–len kiÅŸinin namazÄ±nÄ± bir grup MÃ¼slÃ¼manÄ±n kÄ±lmasÄ±yla diÄŸerlerinin Ã¼zerinden yÃ¼kÃ¼mlÃ¼lÃ¼k kalkar.
Namaz kÄ±lan insan, YÃ¼ce Allah’a karÅŸÄ± sorumluluÄŸunu yerine getirmenin huzurunu ve mutluluÄŸunu duyar. Cemaatle kÄ±lÄ±nan namazlar MÃ¼slÃ¼manlarÄ±n birbirleriyle kaynaÅŸmasÄ±nÄ± saÄŸlar. Namaz kiÅŸiyi kÃ¶tÃ¼lÃ¼klerden alÄ± koyar. “... Namaz kÄ±l. Muhakkak ki namaz hayÃ¢sÄ±zlÄ±ktan ve kÃ¶tÃ¼lÃ¼kten alÄ±koyar. Allah’Ä± anmak elbette (ibadetlerin) en bÃ¼yÃ¼ÄŸÃ¼dÃ¼r. Allah yaptÄ±klarÄ±nÄ±zÄ± bilir.” ÅŸeklindeki ayet meali de bu gerÃ§eÄŸi ifade eder. Her MÃ¼slÃ¼man bunlarÄ±n bilincinde olmalÄ±, namazlarÄ±nÄ± kÄ±lmaya Ã¶nem vermelidir.
Dinimizde farz olan ibadetlerden biri oruÃ§tur. Kur’an-Ä± Kerim’de bununla ilgili olarak ÅŸÃ¶yle buyrulur: “Ey iman edenler! OruÃ§ sizden Ã¶nce gelip geÃ§miÅŸ Ã¼mmetlere farz kÄ±lÄ±ndÄ±ÄŸÄ± gibi size de farz kÄ±lÄ±ndÄ±. Umulur ki korunursunuz.” OruÃ§ ibadeti, tan yerinin aÄŸarmasÄ±ndan akÅŸam gÃ¼neÅŸ batÄ±ncaya kadar hiÃ§bir ÅŸey yiyip iÃ§memek ve bazÄ± bedenÃ® arzulardan uzak durmak suretiyle yerine getirilir. Bilerek bir ÅŸey yiyip iÃ§mek ve ilaÃ§ almak orucu bozar. Unutarak bir ÅŸey yiyip iÃ§mek orucu bozmaz. Ancak bu durumda kiÅŸi, oruÃ§lu olduÄŸunu hatÄ±rladÄ±ÄŸÄ± andan itibaren yiyip iÃ§meyi kesmelidir.
Ä°slam’a gÃ¶re akÄ±llÄ± ve ergenlik Ã§aÄŸÄ±na gelmiÅŸ her MÃ¼slÃ¼manÄ±n oruÃ§ tutmasÄ± farzdÄ±r. Hasta olanlar; hamile, yeni doÄŸum yapmÄ±ÅŸ ve Ã§ocuk emziren bayanlar oruÃ§ tutmazlar. Ancak tutamadÄ±klarÄ± oruÃ§larÄ±nÄ± daha sonra kaza ederler. OruÃ§ tutamayacak kadar yaÅŸlÄ± olanlar ve sÃ¼rekli hasta olanlar, tutamadÄ±klarÄ± her oruÃ§ iÃ§in bir fidye verirler. Fidye; fakir birinin bir gÃ¼nlÃ¼k yemek ihtiyacÄ±nÄ±n karÅŸÄ±lanmasÄ± veya bunun karÅŸÄ±lÄ±ÄŸÄ± olan paranÄ±n o kiÅŸiye verilmesidir. Kur’an-Ä± Kerim’de bu konuyla ilgili olarak ÅŸÃ¶yle buyrulur: “SayÄ±lÄ± gÃ¼nlerde olmak Ã¼zere (oruÃ§ size farz kÄ±lÄ±ndÄ±). Sizden her kim hasta yahut yolcu olursa (tutamadÄ±ÄŸÄ± gÃ¼nler kadar) diÄŸer gÃ¼nlerde kaza eder. (Ä°htiyarlÄ±k veya ÅŸifa umudu kalmamÄ±ÅŸ hastalÄ±k gibi devamlÄ± mazereti olup da) oruÃ§ tutmaya gÃ¼Ã§leri yetmeyenlere bir fakiri doyuracak kadar fidye gerekir...”
Toplumumuzda Alevi-BektaÅŸiler de oruÃ§ ibadetine, Ã¶zellikle muharrem ayÄ±nda tutulan oruca bÃ¼yÃ¼k Ã¶nem verirler. Muharrem ayÄ±nÄ±n ilk on iki gÃ¼nÃ¼nÃ¼ oruÃ§ tutarak geÃ§irmeye Ã¶zen gÃ¶sterirler. Kerbela’da Hz. HÃ¼seyin ve evladÄ±nÄ±n aÃ§ ve susuz bÄ±rakÄ±lmasÄ± nedeniyle oruÃ§lu olduklarÄ± bu gÃ¼nlerde su iÃ§mez, eÄŸlence yapmaz ve kurban kesmezler. Muharrem ayÄ±nÄ±n on Ã¼Ã§Ã¼ncÃ¼ gÃ¼nÃ¼nde ise Kerbela’dan saÄŸ olarak kurtulan Hz. HÃ¼seyin’in oÄŸlu Hz. Zeynel Abidin iÃ§in ÅŸÃ¼kÃ¼r kurbanÄ± keser, aÅŸure piÅŸirip daÄŸÄ±tÄ±rlar.
Muharrem ayÄ±nÄ±n sadece Alevi-BektaÅŸiler iÃ§in deÄŸil bÃ¼tÃ¼n MÃ¼slÃ¼manlar aÃ§Ä±sÄ±ndan ayrÄ± bir Ã¶nemi vardÄ±r. Bu ayÄ±n onuncu gÃ¼nÃ¼nÃ¼, genel olarak tÃ¼m MÃ¼slÃ¼manlar oruÃ§lu geÃ§irmeye Ã¶zen gÃ¶sterirler. AyrÄ±ca bu ayda aÅŸure piÅŸirip konu komÅŸuya daÄŸÄ±tmak da Ã¼lkemizde yaygÄ±n bir gelenek hÃ¢line gelmiÅŸtir. Sevgili Peygamberimiz de bu konuyla ilgili bir hadisinde, “Ramazan orucundan sonra sevabÄ± en Ã§ok olan oruÃ§ 'Allah’Ä±n ayÄ±’ diye bilinen muharrem ayÄ±nda tutulan oruÃ§tur.” buyurmuÅŸtur.
OruÃ§ tutan insan sabÄ±rlÄ± olmayÄ±, iradesini kontrol edebilmeyi Ã¶ÄŸrenir. AÃ§lÄ±ÄŸÄ±n, susuzluÄŸun ve yokluÄŸun ne kadar zor olduÄŸunu anlar. Bu nedenle de yoksullara, muhtaÃ§lara daha fazla yardÄ±m etmeye Ã§alÄ±ÅŸÄ±r. BaÅŸkalarÄ±na sevgi, saygÄ± ve hoÅŸgÃ¶rÃ¼yle yaklaÅŸÄ±r.
Dinimizce zengin kabul edilen MÃ¼slÃ¼manlarÄ±n, mal veya paralarÄ±nÄ±n bir bÃ¶lÃ¼mÃ¼nÃ¼ Allah rÄ±zasÄ± iÃ§in yÄ±lda bir kez muhtaÃ§lara vermelerine “zekÃ¢t” denir. Ä°slamiyet akÄ±llÄ±, ergenlik Ã§aÄŸÄ±na gelmiÅŸ ve zengin MÃ¼slÃ¼manlara zekÃ¢t vermeyi farz kÄ±lmÄ±ÅŸtÄ±r. Dinimize gÃ¶re temel ihtiyaÃ§larÄ±nÄ±n dÄ±ÅŸÄ±nda 80 gram altÄ±n ya da bunun karÅŸÄ±lÄ±ÄŸÄ± kadar paraya sahip olan kiÅŸiler zengin sayÄ±lÄ±r. AyrÄ±ca bir kiÅŸiye zekÃ¢t farz olmasÄ± iÃ§in sahip olunan mal veya paranÄ±n Ã¼zerinden bir yÄ±l geÃ§mesi gerekir. KiÅŸinin evi, arabasÄ±; ailesinin yiyecek, iÃ§ecek, eÄŸitim vb. masraflarÄ± temel ihtiyaÃ§larÄ±ndandÄ±r.
Kur’an-Ä± Kerim'de zekÃ¢t vermeyi emreden birÃ§ok ayet bulunur. Bunlardan birinde ÅŸÃ¶yle buyrulur: “NamazÄ± kÄ±lÄ±n, zekÃ¢tÄ± verin. Peygambere itaat edin ki merhamet gÃ¶resiniz.”
ZekÃ¢t; yoksullar, dÃ¼ÅŸkÃ¼nler, borÃ§lular, yolda kalmÄ±ÅŸ kimseler ve benzeri ihtiyaÃ§ sahiplerine verilir. KiÅŸi; annesine, babasÄ±na, Ã§ocuklarÄ±na, torunlarÄ±na, bÃ¼yÃ¼k annesi ve bÃ¼yÃ¼k babasÄ±na zekÃ¢t veremez. Ã‡Ã¼nkÃ¼ bu kimselere bakmakla yÃ¼kÃ¼mlÃ¼dÃ¼r. BunlarÄ±n dÄ±ÅŸÄ±ndaki yakÄ±nlara zekÃ¢t verilebilir.
ZekÃ¢t; altÄ±n, gÃ¼mÃ¼ÅŸ, para, bÃ¼yÃ¼k ve kÃ¼Ã§Ã¼kbaÅŸ hayvan, toprak Ã¼rÃ¼nleri gibi ÅŸeylerden verilir. AltÄ±n, gÃ¼mÃ¼ÅŸ ve paranÄ±n zekÃ¢tÄ± kÄ±rkta bir oranÄ±ndadÄ±r. Toprak Ã¼rÃ¼nlerinden verilen zekÃ¢ta Ã¶ÅŸÃ¼r denir. Bunun miktarÄ± genel olarak onda birdir. KÃ¼Ã§Ã¼kbaÅŸ ve bÃ¼yÃ¼kbaÅŸ hayvanlarÄ±n zekÃ¢tÄ± ise sahip olunan mal sayÄ±sÄ±na gÃ¶re deÄŸiÅŸiklik gÃ¶sterir. ZekÃ¢tÄ±n hangi mallardan ne oranda verileceÄŸi Kur’an-Ä± Kerim’de aÃ§Ä±k bir ÅŸekilde belirtilmemiÅŸtir. Ä°slam Ã¢limleri, dinimizin zekÃ¢tla ilgili hÃ¼kÃ¼mlerini bilimsel yollarla araÅŸtÄ±rÄ±p ortaya koymuÅŸlardÄ±r. Peygamberimizin uygulamalarÄ±ndan yararlanarak hangi mallardan ne kadar zekÃ¢t verileceÄŸini belirlemiÅŸlerdir. Bizler de dinimizi bilimsel yÃ¶ntemlerle doÄŸru bir ÅŸekilde Ã¶ÄŸrenmeye Ã¶nem verelim. DinÃ® konularda bilgi edinmek iÃ§in Ã¶ncelikle kutsal kitabÄ±mÄ±z Kur’an’a ve Peygamberimizin sÃ¼nnetine baÅŸvuralÄ±m. Kur’an’Ä±n meal ve tefsirlerini okuyalÄ±m. Hadis kitaplarÄ±nÄ±n TÃ¼rkÃ§e tercÃ¼melerinden faydalanalÄ±m. AyrÄ±ca resmÃ® din gÃ¶revlilerine, gÃ¼venilir Ã¢limlere mÃ¼racaat ederek bilmediÄŸimiz dinÃ® konularÄ± Ã¶ÄŸrenelim. Hurafe ve batÄ±l inanÃ§lardan uzak duralÄ±m.
ZekÃ¢t veren MÃ¼slÃ¼manlar, yoksullarÄ±n onurunu incitmemeye Ã¶zen gÃ¶stermelidirler. Kaba ve kÄ±rÄ±cÄ± davranÄ±ÅŸlardan kaÃ§Ä±nmalÄ±dÄ±rlar. Kur’an’da, bÃ¶yle davrananlarÄ±n Allah tarafÄ±ndan Ã¶dÃ¼llendireceÄŸi belirtilir. “MallarÄ±nÄ± Allah yolunda harcayÄ±p da arkasÄ±ndan baÅŸa kakmayan, fakirlerin gÃ¶nlÃ¼nÃ¼ kÄ±rmayan kimseler var ya, onlarÄ±n Allah katÄ±nda has mÃ¼kÃ¢fatlarÄ± vardÄ±r...” ÅŸeklindeki ayet meali bu gerÃ§eÄŸe iÅŸaret etmektedir.
ZekÃ¢tÄ±n bireysel ve toplumsal aÃ§Ä±dan pek Ã§ok faydasÄ± vardÄ±r. ZekÃ¢t veren kimseler fakirlerin ihtiyaÃ§larÄ±nÄ± karÅŸÄ±lamalarÄ±na katkÄ±da bulunurlar. Allah’Ä±n buyruÄŸunu yerine getirmenin huzurunu ve mutluluÄŸunu duyarlar. ZekÃ¢t, zengin kimselerle fakirler arasÄ±nda sevgi ve saygÄ±yÄ± artÄ±rÄ±r. OnlarÄ± birbirine yakÄ±nlaÅŸtÄ±rÄ±r. Toplumsal yardÄ±mlaÅŸma ve dayanÄ±ÅŸmayÄ± geliÅŸtirir.
AkÄ±llÄ±, ergenlik Ã§aÄŸÄ±na gelmiÅŸ, Ã¶zgÃ¼r, saÄŸlÄ±klÄ± ve zengin MÃ¼slÃ¼manlarÄ±n Ã¶mÃ¼rlerinde bir kez haccetmeleri farzdÄ±r. Bu durum bir ayet mealinde ÅŸÃ¶yle ifade edilir: “... Yoluna gÃ¼cÃ¼ yetenlerin o evi (KÃ¢-be’yi) haccetmesi Allah’Ä±n insanlar Ã¼zerinde bir hakkÄ±dÄ±r...”
Hac, Ä°slam’Ä±n beÅŸ ÅŸartÄ±ndan biridir. Bu ibadet, yÄ±lÄ±n belirli gÃ¼nlerinde ihrama girerek KÃ¢be’yi tavaf etmek ve Arafat’ta vakfe yapmak suretiyle yapÄ±lÄ±r.
Hac ÅŸÃ¶yle yapÄ±lÄ±r: Hac yapmak isteyen MÃ¼slÃ¼manlar ilk Ã¶nce Mekke yakÄ±nlarÄ±nda bulunan mikat adÄ± verilen yere giderler. Burada boy abdesti aldÄ±ktan sonra ihrama girer ve haccetmek iÃ§in niyet ederler. KÃ¢be’ye gelip iki rekÃ¢t namaz kÄ±lar ve KÃ¢be’yi tavaf ederler. Daha sonra Safa ve Merve tepeleri arasÄ±nda sa’y yaparlar. Ä°lk tavaf ve sa’y gÃ¶revlerini yerine getirdikten sonra arife gÃ¼nÃ¼ne kadar Mekke’de kalÄ±rlar. GÃ¼nlÃ¼k namazlarÄ±nÄ± KÃ¢be’de kÄ±lmaya Ã¶zen gÃ¶sterirler. BaÄŸÄ±ÅŸlanmalarÄ± iÃ§in YÃ¼ce Allah’a dua ederler. Arife gÃ¼nÃ¼ sabahleyin Arafat denilen bÃ¶lgeye giderler ve burada vakfe yaparlar. Vakfe yapmak, hac-cÄ±n farzlarÄ±ndan ilkidir. HaccÄ±n diÄŸer farzÄ± ise Kabe’yi tavaf etmektir. Arife gÃ¼nÃ¼ Arafat’ta bir sÃ¼re bulunmak vakfe iÃ§in yeterlidir. HacÄ± adaylarÄ± Ã¶ÄŸle ve ikindi namazlarÄ±nÄ± birleÅŸtirerek cemaatle Arafat’ta kÄ±larlar. AkÅŸama doÄŸru Arafat’tan ayrÄ±lÄ±p MÃ¼zdelife’ye gelirler. Burada akÅŸam ve yatsÄ± namazlarÄ±nÄ± birleÅŸtirerek kÄ±larlar. Daha sonra Mina’ya hareket ederler. Kurban BayramÄ±’nÄ±n birinci gÃ¼nÃ¼ Mina’daki cemre denilen yerlerde sembolik olarak ÅŸeytan taÅŸlayÄ±p kurbanlarÄ±nÄ± keserler. ArdÄ±ndan Mekke’ye dÃ¶ner ve KÃ¢-be’yi tavaf ederler. Tavaf, HacerÃ¼’l-Esved’in bulunduÄŸu hizadan baÅŸlayÄ±p KÃ¢be’nin etrafÄ±nda yedi kez dÃ¶nmek suretiyle yapÄ±lÄ±r. Bu dÃ¶nÃ¼ÅŸlerden her birine ÅŸavt adÄ± verilir. Tavaftan sonra tÄ±raÅŸ olunup ihramdan Ã§Ä±kÄ±lÄ±r. BÃ¶ylece haccÄ±n yapÄ±lÄ±ÅŸÄ± tamamlanmÄ±ÅŸ olur. HacÄ±lar Medine’ye gidip Mescid-i Nebi’yi ve Peygamberimizin kabrini ziyaret ederler. Mescid-i Nebi’de namaz kÄ±lÄ±p dua ederler.
Her sene hac iÃ§in Mekke’ye dÃ¼nyanÄ±n Ã§eÅŸitli Ã¼lkelerinden Ã§ok sayÄ±da MÃ¼slÃ¼man gelir. Bu sayede insanlar birbirleriyle dostluk ve arkadaÅŸlÄ±klar kurarlar. Birlikte dua ve ibadet etmenin mutluluÄŸunu yaÅŸarlar. BÃ¶ylece hac insanlar arasÄ±nda sevgi, saygÄ± ve kardeÅŸlik duygularÄ±nÄ± gÃ¼Ã§lendirir.
Hacda zengin fakir, amir memur, beyaz siyah, kadÄ±n erkek herkes aynÄ± tÃ¼r giysiler iÃ§inde ve yan yana ibadet eder. Bu durum, insanlar arasÄ±nda mevki, makam, Ä±rk vb. nedenlerle ayrÄ±m yapÄ±lmamasÄ± gerektiÄŸi bilincinin yaygÄ±nlaÅŸmasÄ±nÄ± saÄŸlar. AyrÄ±ca herkesin eÅŸit olduÄŸu dÃ¼ÅŸÃ¼ncesinin geliÅŸmesine katkÄ±da bulunur.
Sevgili Peygamberimiz bir hadisinde, “Bir kimse hac ibadetini yapar, bu sÄ±rada kÃ¶tÃ¼ sÃ¶z sÃ¶ylemezse ve gÃ¼nah iÅŸlemekten sakÄ±nÄ±rsa geÃ§miÅŸ gÃ¼nahlarÄ± baÄŸÄ±ÅŸlanÄ±r. Annesinden yeni doÄŸmuÅŸ gibi gÃ¼nahsÄ±z olarak evine dÃ¶ner!” buyurur. Bunun bilincinde olan hacÄ± adaylarÄ±, hacdan sonra davranÄ±ÅŸlarÄ±na daha Ã§ok dikkat ederler. HatalÄ± davranÄ±ÅŸlarda bulunmamaya ve gÃ¼nah iÅŸlememeye Ã¶zen gÃ¶sterirler. GÃ¼zel davranÄ±ÅŸlarda bulunmaya Ã¶nem verirler.
AkÄ±llÄ±, ergenlik Ã§aÄŸÄ±na gelmiÅŸ, maddi durumu iyi olan MÃ¼slÃ¼manlarÄ±n kurban kesmeleri gereklidir (Vacip). Bununla ilgili olarak kutsal kitabÄ±mÄ±z Kur’an’da ÅŸÃ¶yle buyrulur: “Åžimdi sen Rabb’ine kulluk et ve kurban kes.” Kurban, Kurban BayramÄ±’nÄ±n ilk Ã¼Ã§ gÃ¼nÃ¼ kesilebilir. Ancak ilk gÃ¼n kesmek daha uygun ve gÃ¼zel bir davranÄ±ÅŸtÄ±r.
Kurban ibadeti yalnÄ±zca Ä°slam dininde deÄŸil, Hz. Ã‚dem’den bu yana tÃ¼m Ä°lahÃ® dinlerde vardÄ±r. “Biz her Ã¼mmete (kurban kesmeye uygun) hayvan cinsinden kendilerine rÄ±zÄ±k olarak verdiklerimiz Ã¼zerine Allah’Ä±n adÄ±nÄ± ansÄ±nlar diye kurban kesmeyi gerekli kÄ±ldÄ±k...” ÅŸeklindeki ayet meali bu gerÃ§eÄŸe iÅŸaret etmektedir.
Ä°slam kÃ¼ltÃ¼rÃ¼nde kurban ibadeti Hz. Ä°brahim’e dayandÄ±rÄ±lÄ±r. Hz. Ä°brahim’in uzun sÃ¼re Ã§ocuÄŸu olmaz.
O, eÄŸer bir evlat sahibi olursa en sevdiÄŸi varlÄ±ÄŸÄ± Allah yolunda feda edeceÄŸine dair sÃ¶z verir. Daha sonra Hz. Ä°brahim’in bir oÄŸlu olur. Zamanla Ã§ocuk bÃ¼yÃ¼r. Bir gÃ¼n Hz. Ä°brahim’den, rÃ¼yasÄ±nda, oÄŸlu Ä°smail’i kurban etmesi istenir. Hz. Ä°brahim, bu durumu oÄŸluna anlatÄ±r. OÄŸlu ise ona ÅŸÃ¶yle cevap verir: “... BabacÄ±ÄŸÄ±m! EmrolunduÄŸun ÅŸeyi yap. Ä°nÅŸallah beni sabredenlerden bulursun.”
Hz. Ä°brahim, oÄŸlunu kurban etmek Ã¼zereyken Allah ona Cebrail ile bir kurbanlÄ±k gÃ¶nderir. Cebrail, Hz. Ä°brahim’e bu olayÄ±n bir sÄ±nav olduÄŸunu, YÃ¼ce Allah’Ä±n kendisinden oÄŸlunun yerine, getirdiÄŸi hayvanÄ± kurban etmesini istediÄŸini bildirir. Bununla ilgili olarak Kur’an’da ÅŸÃ¶yle buyrulur: “...Ey Ä°brahim! RÃ¼yayÄ± gerÃ§ekleÅŸtirdin. Biz iyileri bÃ¶yle mÃ¼kÃ¢fatlandÄ±rÄ±rÄ±z. Bu gerÃ§ekten Ã§ok aÃ§Ä±k bir imtihandÄ±r... Biz, oÄŸluna bedel, ona bÃ¼yÃ¼k bir kurban verdik.” Hz. Ä°brahim, YÃ¼ce Allah’Ä±n buyruÄŸuna uygun davranÄ±r ve Cebrail’in getirdiÄŸi hayvanÄ± kurban eder.
Ä°slam dinine gÃ¶re kurban; koyun, keÃ§i, sÄ±ÄŸÄ±r ve deve gibi hayvanlardan kesilebilir. Koyun ve keÃ§i bir kiÅŸi tarafÄ±ndan, bÃ¼yÃ¼kbaÅŸ hayvanlar ise en fazla yedi kiÅŸi tarafÄ±ndan kurban edilebilir. Kurban kesim iÅŸlemi, yetkililerce belirlenen yerlerde yapÄ±lmalÄ±dÄ±r. KurbanlÄ±k hayvanÄ± uzman kiÅŸiler kesmeli ve keserken “BismillÃ¢hi AllahÃ¼ ekber.” demelidirler.
KurbanÄ±n eti genellikle Ã¼Ã§ parÃ§aya bÃ¶lÃ¼nÃ¼r. Etin bir bÃ¶lÃ¼mÃ¼ aile bireyleri iÃ§in ayrÄ±lÄ±r, bir bÃ¶lÃ¼mÃ¼ misafirlere ikram edilir, bir kÄ±smÄ± de fakirlere daÄŸÄ±tÄ±lÄ±r. BÃ¶yle yapmak, Peygamberimizin tavsiyesidir.
YÃ¼ce Allah, kesilen kurbanlarÄ±n etinden fakirlere verilmesini emreder. Bununla ilgili olarak Kur’an’da ÅŸÃ¶yle buyrulur: "Onlardan hem kendiniz yiyin hem de ihtiyacÄ±nÄ± gizleyen gizlemeyen fakirlere yedirin. Ä°ÅŸte bu hayvanlarÄ± biz, ÅŸÃ¼kredesiniz diye sizin istifadenize verdik.”
Kurban kesip fakirlere ve kimsesizlere yardÄ±m eden kimse muhtaÃ§larÄ± sevindirir. OnlarÄ±n mutlu olmalarÄ±na ve ihtiyaÃ§larÄ±nÄ± karÅŸÄ±lamalarÄ±na katkÄ±da bulunur. Bu da insanlar arasÄ±ndaki paylaÅŸma, yardÄ±mlaÅŸma ve dayanÄ±ÅŸmayÄ± artÄ±rÄ±r.
Kurban BayramÄ± nedeniyle komÅŸular, akrabalar, dost ve arkadaÅŸlar birbirlerini ziyaret ederler. Birbirlerinin sÄ±kÄ±ntÄ±larÄ±nÄ± ve sorunlarÄ±nÄ± paylaÅŸÄ±rlar. HÃ¢l ve hatÄ±rlarÄ±nÄ± sorarlar. Kesilen kurbanÄ±n etinden misafirlere ikramda bulunurlar. AyrÄ±ca bazÄ± insanlar kurbanlarÄ±nÄ± KÄ±zÄ±lay, Sosyal Hizmetler ve Ã‡ocuk Esirgeme Kurumu gibi kuruluÅŸlara baÄŸÄ±ÅŸlamaktadÄ±r. Yine birÃ§ok kimse de kurban derilerini TÃ¼rk Hava Kurumu ve Ã§eÅŸitli vakÄ±flara vermektedir. Bu kurumlar ise halkÄ±mÄ±zÄ±n desteÄŸi sayesinde fakir, kimsesiz ve muhtaÃ§lara Ã§eÅŸitli yardÄ±mlarda bulunmaktadÄ±r. BÃ¼tÃ¼n bunlar, kurbanÄ±n sosyal yardÄ±mlaÅŸma ve dayanÄ±ÅŸmaya bÃ¼yÃ¼k katkÄ± saÄŸladÄ±ÄŸÄ±nÄ± gÃ¶stermektedir.
3. Salih Amel
Salih amel oldukÃ§a geniÅŸ kapsamlÄ± bir kavramdÄ±r. Ä°slam dinine gÃ¶re insanÄ±n hem kendisine hem de topluma faydalÄ± olmak amacÄ±yla yaptÄ±ÄŸÄ± her gÃ¼zel iÅŸ ve davranÄ±ÅŸ salih amel olarak nitelendirilir. Ã–rneÄŸin yoksullara yardÄ±m etmek, Ã§evreyi temiz tutmak; okul, hastane, cami, Ã§eÅŸme gibi toplum yararÄ±na yapÄ±lar inÅŸa etmek birer salih ameldir. Dinimizde namaz, oruÃ§, hac, zekÃ¢t vb. ibadetleri yerine getirmek de salih amel olarak kabul edilir.
Ä°slam dini Ã§alÄ±ÅŸmayÄ± da salih amel olarak deÄŸerlendirir. Ä°nsanÄ±n Ã§alÄ±ÅŸÄ±p Ã¼retken olmasÄ±nÄ±, geÃ§imini kendi emeÄŸi ile kazanmasÄ±nÄ± emreder. Okuyup araÅŸtÄ±rmasÄ±nÄ±, yeni bilgiler edinmesini ve kendini geliÅŸtirmesini Ã¶ÄŸÃ¼tler. Dinimiz Ã§alÄ±ÅŸmayÄ±, salih amel iÅŸlemeyi, gÃ¼zel ve yararlÄ± davranÄ±ÅŸlarda bulunmayÄ± ibadet olarak deÄŸerlendirir.
YÃ¼ce Allah Kur’an’da insanlarÄ± salih amel iÅŸlemeye, iyilik yapmaya, gÃ¼zel davranÄ±ÅŸlarda bulunmaya yÃ¶nlendirmektedir. Kur’an-Ä± Kerim’de yer alan bir ayet mealinde YÃ¼ce Allah, “Ä°man edip salih ameller iÅŸleyenlere gelince, halkÄ±n en hayÄ±rlÄ±sÄ± onlardÄ±r.”26 buyurarak salih amel iÅŸleyenleri Ã¶vmektedir. BaÅŸka bir ayet mealinde ise Rabb’imiz, salih amel iÅŸleyen kimseleri ahirette Ã¶dÃ¼llendireceÄŸini ÅŸÃ¶yle belirtmektedir: “Ä°man eden ve yararlÄ± iÅŸler yapanlarÄ±, iÃ§inde ebedÃ® kalmak Ã¼zere, zemininden Ä±rmaklar akan cennetlere koyacaÄŸÄ±z. Allah (bu sÃ¶ylenenleri) hak bir sÃ¶z olarak vadetti. SÃ¶z verme ve onu tutma bakÄ±mÄ±ndan kim Allah’tan daha doÄŸru olabilir!” O hÃ¢lde bizler de dinimizin buyruklarÄ±na uyalÄ±m. Daima iyi, gÃ¼zel ve faydalÄ± davranÄ±ÅŸlarda bulunalÄ±m. Ã‡alÄ±ÅŸkan ve Ã¼retken olmayÄ± ilke edinelim. Dinimizde her tÃ¼rlÃ¼ salih amelin ibadet olarak deÄŸerlendirildiÄŸini bilelim.
din kÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve ahlak bilgisi ders notlarÄ± 10 sÄ±nÄ±f
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 10. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ±
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 9. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ±
Hz. Muhammed'in (sas) HayatÄ± 9. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ±
YGS LYS Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi Ders NotlarÄ±
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 12. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (3. Ãœnite)
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 11. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (3. Ãœnite)
Ã–zel Final Temel Lisesi - YazÄ±lÄ±lar HakkÄ±nda
1. DÃ¶nem 2. YazÄ±lÄ± Tarihleri
Peygamberlerin SayÄ±sÄ± ve Kur'Ã¢n'da SÃ¶zÃ¼ Zikredilen Peygamberler
Peygamberlerin Ortak ve AyrÄ±lmaz Ã–zellikleri
Peygamberlik MÃ¼essesesine Duyulan Ä°htiyaÃ§
Peygamber KavramÄ± ve Peygamberlere Ä°manÄ±n VÃ¼cubu
Hac ve Arefe GÃ¼nÃ¼nÃ¼n Fazileti
Allah'a Ä°mandaki EÅŸsiz Mutluluk
Kur'an-Ä± Kerim 10. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ±
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 12. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ±
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 11. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ±
Ä°stanbul Ankara Ä°zmir Adana AdÄ±yaman Afyon AÄŸrÄ± Aksaray Amasya Antalya Ardahan Artvin AydÄ±n BalÄ±kesir BartÄ±n Batman Bayburt Bilecik BingÃ¶l Bitlis Bolu Burdur Bursa Ã‡anakkale Ã‡ankÄ±rÄ± Ã‡orum Denizli DiyarbakÄ±r Edirne ElazÄ±ÄŸ Erzincan Erzurum EskiÅŸehir Gaziantep Giresun GÃ¼mÃ¼ÅŸhane Hakkari Hatay Ä°Ã§el IÄŸdÄ±r Isparta KahramanmaraÅŸ KarabÃ¼k Karaman Kars Kastamonu Kayseri KÄ±rÄ±kkale KÄ±rklareli KÄ±rÅŸehir Kilis Kocaeli Konya KÃ¼tahya Malatya Manisa Mardin MuÄŸla MuÅŸ NevÅŸehir NiÄŸde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas ÅžanlÄ±urfa ÅžÄ±rnak TekirdaÄŸ Tokat Trabzon Tunceli UÅŸak Van Yalova Yozgat Zonguldak
BU HAFTA Ã‡OK OKUNANLAR
BU AY Ã‡OK OKUNANLAR
Ã–mer Faruk Er - Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi PortalÄ±
@farukernet tarafÄ±ndan gÃ¶nderilen tweetler
TasarÄ±m - YazÄ±lÄ±m - Sistem: Ã–mer Faruk Er - Medya Ä°nternet
Ã–zel Final Temel Lisesi - YazÄ±lÄ±lar HakkÄ±nda Åžu an okuduÄŸunuz haber
Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 10. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (2. Ãœnite) Din KÃ¼ltÃ¼rÃ¼ ve Ahlak Bilgisi 11. SÄ±nÄ±f Ders NotlarÄ± (3. Ãœnite)