Yükselen Güneşin Ülkesinde – Chimamanda Ngozi Adichie | | İNSANOKUR edebiyat
Ara	Yükselen Güneşin Ülkesinde – Chimamanda Ngozi Adichie	11 Kasım 200930 Ocak 2014	(*) Gerçekliğin can acıtması, dayanılmaz, kaldırılamaz dehşete tanık olmak… Böyle bir roman Chimamanda Ngozi Adichie?nin Yükselen Güneşin Ülkesinde?si. 1960?lı yıllarda geçen roman, beş karakterden yola çıkarak Nijerya iç savaşını ya da başka bir tanımlamayla Biafra?nın Özgürlük Savaşı?nı anlatıyor. Romandaki ana karakterler, bir üniversitenin özgürlükçü, milliyetçi profesörü Odenigbo; profesöre uşak olmak için şehre gelen köylü çocuk Ugwu; profesörün büyük aşkı, büyüleyici güzellikteki Olanna; bu güzel kadına fiziksel olarak hiç benzemeyen, hayata karşı dimdik duran
ikizi Kainene ile Kainene?ye tutkun İngiliz Richard?dan oluşuyor… Toplumun değişik sınıflarından gelen bu kişiler, Nijerya?nın o dönemdeki farklılıklarının birer temsili aslında. Yazar, kişilerden yola çıkarak bütündeki resmi görmemizi sağlamış… Odenigbo ve arkadaşlarıyla ateşli özgürlük tartışmalarına katılırken, varlıklı bir aileden gelen ikizlerin hayatlarına dahil olarak burjuva hikâyelerini çözmeye, dönen Alicengiz oyunlarını kavramaya çalışıyoruz.
Kitap, 1960?ların başlarında Ugwu?nun anlatımıyla başlıyor. Ugwu?nun şehre gelişi, her gün et yemek vaadiyle işi kabul edişinden sonra ?Efendim? diye seslendiği Odenigbo?yla tanışması ve aralarında bir uşak-efendi ilişkisinden çok koruyucu bir kardeşlik ilişkisi oluşması anlatılıyor. Kurduğu ve alıştığı düzenden oldukça memnun olan Ugwu, eve Olanna?nın gelmesiyle ilk başlarda her ne kadar kıskançlık duysa, rahatsızlık hissetse de kısa sürede bu duruma alışıyor hatta Olanna?ya büyük bir saygı ve sevgi duymaya başlıyor.
?1960?ların Başı? başlığı altında, Odenigbo ve onun idealleri, Olanna?yla olan ilişkisi bu ilişkideki iniş çıkışlar, aynılıklar, farklılıklar, yapılan kişisel yanlışlar ve hesaplaşmaların dışında, başka bir aşk hikâyesine daha tanık oluyoruz. Kainene ve Richard?ınkine. Yıllar sonra kendini bir Biafra?lı olarak görse ve Biafra?nın kurtuluşu için en az Biafra halkı kadar savaşsa da, onlar tarafından İngiliz genç olmaktan öteye geçememiş, Kainene?ye beslediği aşk için her şeyi yapmaya hazır, profesyonel yazar Richard?ın yaşadıklarını ve bunlar olurken Kainene?nin neler hissettiğini, onun başından geçenleri öğrenme fırsatımız oluyor. Biz bu insani ilişkileri keşfetmeye, birbirleri arasındaki sınırları çizmeye çalışırken Adichie, Okuyucunun aklında bir sürü soru işareti bırakarak aniden 1960?ların sonuna geçiyor. Bir anda kendimizi kanlı, insafsız bir savaşın ortasında buluyoruz.
Yazarın tasvirdeki yeteneği, bütün dehşeti kendi gözlerimizle görüyormuş, hissediyormuşçasına etkilenmemizi, zamandan ve mekandan koparak o yıllara, güneşin hep tepede olduğu, açlıktan kıvranan Afrika topraklarına gitmemizi sağlıyor. Adichie?nin anlatımdaki ve detaylardaki başarısı, bu kitabı, olaylara kendisinin de tanık olmadığı, sadece savaşta bizzat yer almış anne ve babasından dinledikleriyle yazmış olduğu gerçeğini inanılmaz kılıyor. Adichie kıtlığın, umutsuzluğun, hastalığın, açlıktan ve sıtmadan bir deri bir kemik kalmış ama göbeğinde bir top taşıyormuşçasına şişlikler olan çocukların resmini çizerken tiksindirici, yakıcı ve iç ezici durumları tüm netliğiyle, sözünü esirgemeden paylaşıyor okuyucuyla. Sığınmacı konumuna düşen karakterlerimizle bölge bölge gezip, Nijerya?nın kuzeyindeki etkin güç Müslüman halkla, ülkenin güneydoğusundaki İgbo?ların tüyler ürpertici savaşını izliyoruz. Ülkedeki farklı etnik gurupların birbirlerini katline dönüşen ve üç yıl süren savaşın izlerini takip ediyoruz bu bölümde. Bugün hiçbir haritada adı geçmeyen özgür Biafra?yı yaratmaya çalışan İgbo?ların arasına karışıyoruz yer yer… Tam bu noktada Adichie bizi tekrar 60?ların başına götürüyor, aklımızda kalan bütün soruları teker teker yanıtlayıp, karakterlerin sırlarını paylaşıp aradaki köprüleri sağlamlaştırıyor. Kitap, 60?ların sonunda üç yıllık savaşın sona ermesinin ardından, Ugwu?nun sözleriyle son buluyor.
Yazar her bölümü farklı bir karakterin gözünden aktarmaya çalışmış. Bu sayede farklı bakış açılarını, bizi rahatsız etmeyecek geçişlerle okuyoruz. Ancak bazı bölümlerdeki durumları ya da kişilerde oluşan değişiklikleri sadece dıştan izlemek zorunda kalıyor okuyucu, yazar tekrar güne dönüp, bize karakterdeki değişimlerin nasıl gerçekleştiğini, bunları yaşarken kafasından aslında neler geçtiğini bizimle paylaşmıyor. Kitap bazı belirsizliklerle ve sonucun okuyucuya bırakıldığı şüphelerle sona gidiyor.
Bir ülkenin yakın geçmişteki gerçeğini anlatan Adichie, etnik köken kavgaları ve sınıf ayrılıkları gibi günümüz dünyasının hâlâ kanamakta olan yaralarının üstüne gidiyor. Yazara, 2007 yılında Orange Ödülü?nü getiren Yükselen Güneşin Ülkesinde okuyucuyu zinde tutmayı başaran, sonra da sorularla ve sırlarla yalnız bırakan etkileyici bir kitap.
(*) Esin Yalçıner ‘in 23/10/2009 Tarihli Radikal Gazetesi Kitap Eki’nde Yayınlanan Yazısı
Chimamanda Ngozi Adichie, Afrika tarihinin yeni gelişmelere yol açan bir evresini, 1960?ların sonlarında Biafra?nın bağımsız bir cumhuriyet kurma mücadelesini doğal bir zarafetle anlatıyor.
Bu çalkantılı on yıla unutulmaz beş karakter aracılığıyla tanıklık ediyoruz: On üç yaşında bir uşak olan Ugwu; yanında çalıştığı, coşkulu devrimci profesör Odenigbo; profesörün genç ve güzel sevgilisi Olanna; ve onun çelik iradeli ikizi Kainene?ye tutkun olan utangaç İngiliz genci Richard.
Yükselen Güneşin Ülkesinde, geleceğe dair beklentileri, umutları ve savaşın yarattığı hayal kırıklığını son derece etkileyici bir tarzda bir kez daha düşündüren bir roman …
Chimamanda Ngozi Adichie Hayatı
Chimamanda Ngozi Adichie 1977?de Nijerya?da doğdu, çocukluğunu bu ülkede geçirdi. Üniversiteye devam etmek için gittiği ABD?de iletişim ve siyasal bilimler diploması aldı. İlk romanı “Mor Amber”, 2003?te yayımlandı ve bugüne kadar 28 dile çevrilerek bütün dünyada bestseller listelerinde yer aldı. Orange ve Booker ödüllerine aday gösterilen Adichie, Caine Afrika Edebiyatı Ödülü, İngiliz Uluslar Topluluğu Yazarları En İyi İlk Roman Ödülü ile BBC ve O. Henry öykü ödüllerinin de sahibidir.
Etiketler Biafra, Chimamanda Ngozi Adichie, İthaki Yayınları, Nur Küçük, Yükselen Güneşin Ülkesinde	Yazı dolaşımı
Şeytanın Kaşık Oyunları – Vedat Türkali. Çizen: Ender Özkahraman	Dersim Dile Geldi / 1938’in Çocukları Konuştu – Celal Yıldız
RasgeleStefan Zweig ‘in Clarissa Romanına Dair – Ceylan Koryürek Fareler Cumhuriyeti – Erol Toy Suçsuzlar Sacco İle Vanzetti – Howard Fast ‘Bu trajediyi insanlığın vicdanında canlı tutmak için herşey yapılmalıdır.’ A. Einstein Konuşkan bir ölü – A. Ömer Türkeş Uğultulu Tepeler – Emily Bronte Kurdu Öldürmek İçin – Julio Travieso Lotte Weimar’da – Thomas Mann Suikastçı (Hitler’i Tek Başına Öldürmek İsteyen Adam – Georg Elser) – Helmut Ortner İnsanın “Ayak İzleri”, Adnan Özyalçıner Yalnızlık Avutmaz – Jose Marti Cehennem – Henri Barbusse Uçurum / Orhan Kemal Soruyor – Işık Öğütçü, Orhan Kemal cafrande.orgYaşar Kemal’in “Ağrı Dağı Efsanesi” Kitabı İçin Abidin Dino’nun Çizdiği SahnelerBüyük Atılımlar Adamı Jack London ile 80. Doğum Yılında John Dos Passos – Tomris UyarErkeklerle kadınlar gerçekten farklı mıdırlar? – Dr. Marianne J. LegatoHakkari’nin Heavy Metal Grubu: Ferec ve Helikopter Adlı İlk AlbümüSSCB’nin 60 Propaganda ve Kampanya AfişiLev Tolstoy‘da Bunalım ve Değişim – Stefan Zweigİnsan beynini geliştiren, tedavi edici işlevi olan 10 kitapCazın Doğulu Prensesi: Aziza Mustafa Zadeh ve Sevilen EserleriOğuz Atay: Akıl tutucu, sevgi ilerici ya da devrimcidirAteşte Kor Olup Bitmekti Dileğim – Azad Ziya Eren bilgisavar.orgTürk fındığı ve inciri en ölümcül gıdalar listesinde!Kuru üzümde kullanılan chlorpyrifos maddesi halk sağlığını tehdit ediyorYeşil çay içmeniz için 18 nedenDemir pekmezden, çinko köfteden!Siyah sarımsağın inanılmaz faydalarıYürüyüş kalbi koruyor, ağır spor vuruyorKedi ve köpeklerde kanser vakaları artıyor!Olgunlaşmamış meyvelerin çekirdekleri zehirliyor‘Karaciğer yetmezliklerinin çoğu önlenebilir sebeplerden’Kansızlık (Demir Anemisi) ile savaşan besinler	Arşivler	Arşivler