Türkiye'yi AB'ye yakınlaştıracak proje - Ekonomi Haberleri
"Türkiye'yi AB'ye yakınlaştıracak proje"
Nabucco Projesinde ''Hükümetlerarası Anlaşma'', geçiş ülkelerini oluşturan Türkiye, Bulgaristan, Romanya, Macaristan ve Avusturya başbakanları, AB komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso tarafından Ankara'da imzalandı.
Pazartesi 13.07.2009 09:06
Ankara Rixos Otel'de düzenlenen törende, anlaşmaya, Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan, Avusturya Başbakanı Werner Faymann, Bulgaristan Başbakanı Sergei Stanishev, Macaristan Başbakanı Gordon Bajnai, Romanya Başbakanı Emil Boc imza koydu.
AB Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso ve 5 ülkenin Başbakanı ortak bildiriye imza koydular.
Anlaşma, Hazar ve Ortadoğu bölgesindeki doğal gazın Türkiye üzerinden Avrupa'ya taşınmasını öngören Nabucco Doğalgaz Boru Hattı Projesi için ''dönüm noktası'' kabul ediliyor.
Anlaşmayla, projeyi bir uluslararası anlaşma avantajlarını sağlayarak inşasını kolaylaştırmak, hızlandırmak ve işletme safhasında uyulacak vergilendirme gibi belli esasları karara bağlamak amaçlanıyor.
Başbakan Erdoğan Nabucco projesinin imza töreninde bir açılış konuşması yaptı.
Nabucco Projesi ile tarihi bir anın yaşandığın söyleyen Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, projenin, bölgeyi farklı bir konuma ulaştıracağını ifade etti. Erdoğan, Türkiye'nin önemine de dikkat çekerek, "Türkiye enerji piyasasında AB'ye önemli ortaktır. Esasen sadece enerji noktasında bakıldığında bile Türkiye'nin AB üyesi olması gerektiği net bir şekilde ortaya çıkacaktır" dedi.
Hazar doğalgazının Türkiye-Bulgaristan-Romanya-Macaristan ve Avusturya üzerinden Avrupa'ya taşınmasını öngören Nabucco Projesi imza töreninde konuşan Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, tarihi bir anın yaşandığını söyledi. Türkiye'nin ortaklığında yapılan diğer projeleri anımsatan Erdoğan, bugün gelinen noktada Nabucco projesi için atılacak imzanın tarihi bir anı simgeleyeceğini ifade etti. Erdoğan, "Hep birlikte imzalarını atacağımız anlaşmayla birlikte Nabucco projesini fiiliyata geçiriyor ve projenin hukuki altyapısın oluşturuyoruz. Ülkelerimizin için dostluk ve barış için, gelecek nesillerin refahı için bugün burada çok önemli bir adım atıyoruz. Proje tamamlanıp gaz sevkiyatı başladığında tüm bu coğrafya farklı bir konuma yükselmiş olacaktır. Bu tarihi ana sizlerle birlikte şahit olmaktan ve bu tarihi imza törenine ev sahipliği yapıyor olmaktan büyük gurur ve bahtiyarlık duyduğumu özellikle ifade ediyor, anlaşmanın ülkelerimiz, halklarımız için hayırlı olmasını diliyorum" dedi.
"TÜRKİYE KÖPRÜ GÖREVİ GÖRÜYOR"
Türkiye'nin başta Ortadoğu ve Hazar bölgesi olmak üzere doğalgaz rezervlerinin 3'te 2'sinin bulunduğu bölgede yer aldığını ifade eden Erdoğan, Türkiye'nin kaynak ülkeler ile tüketici pazar arasında tabii köprü ve geçiş noktası durumunda olduğunun altını çizdi. Son dönemde Ortadoğu ve Hazar enerji kaynaklarını dünya pazarlarına ulaştırılması konusunda Türkiye'nin büyük projeler tamamladığını anlatan Erdoğan, Bakü-Tiflis-Ceyhan, Mavi Akım, Batı Hattı, Bakü-Tiflis-Erzurum ve Türkiye-Yunanistan-İtalya Enterkonnektörü'nün Türkiye'nin önemini bölgesel olamaktan çıkarıp küresel ölçekte teyit ettiğinin altını çizdi. Erdoğan, "Tamamladığımız ve devam etmekte olan tüm projeler, enerji güvenliğin noktasında Türkiye'yi önemli konuma yükseltiyor. Doğalgazda 4'üncü büyük ana arter olmak Türkiye'nin öncekileri arasındadır. Nabucco'nun hayata geçmesi ile bu hedefimiz işlerlik kazanacaktır. Proje ile ülkemiz doğalgaz altyapısı Avrupa ile birleşecek ve muhtemel kriz dönemlerinde karşılıklı dayanışma mümkün olacaktır" diye konuştu.
"TÜRKİYE AB'YE ÜYE OLMALIDIR"
Projenin AB ile enerji alanında ilişkilerin gelişmesi ve derinleşmesine de zemin hazırlayacağını kaydeden Erdoğan, "Türkiye enerji piyasasında AB'ye önemli ortaktır. Esasen sadece enerji noktasında bakıldığında bile Türkiye'nin AB üyesi olması gerektiği net bir şekilde ortaya çıkacaktır" dedi. Anlaşmanın imzalanması ile "iş"in yeni başladığını söyleyen Erdoğan, gelecek günlerde gerek taraf devletler, gerek uluslararası şirketler tarafından ciddi çalışmaların yapılmasının gerektiği bir sürece girildiğin belirtti. Türkiye sorumluluklarının bilincinde olduğunu ifade eden Erdoğan, "Nabucco'nun hayata geçmesi ile diğer projelerin de hız kazanacağına inanıyorum. Pazar bölgelerinde kayda değer enerji üreticilerin Avrupa enerji denklemine katılmaları temennimizdir. Bu çerçevede Azerbaycan, Türkmenistan, Irak ve Mısır başta olmak üzere bu projeye katılmalarını arzu ediyoruz. İran doğalgazının da Nabucco ile Avrupa'ya sunulmasını umuyoruz. Katar'ın da ülkemizde tesis edilecek sıvılaştırılmış doğalgaz tesisi ile Nabucco'da ciddi rol alması mümkündür" dedi. Ortadoğu ve Hazar bölgesinin Türkiye aracılığıyla Avrupa ile organik bağ oluşturabileceğini söyleyen Erdoğan, Nabuccco'yu birkaç ülkeyi ilgilendiren bir proje olarak görmemek gerektiğinin altını çizdi. Nabucco'nun sadece ısıtacak, enerji verecek bir proje olmadığını ülkelere arasın var olan işbirliği ve dostluğu güçlenecek ve derinleştirecek proje olduğunu anlattı. Erdoğan, "Bu proje sadece ülkelerimizi yakınlaştırmak ve ülkelere refah sağlamakla kalmayacak, tüm bölgeye refah sağlayacaktır. Bazı çevreler tarafından Nabucco bir rüya olarak yorumlanıyor, ama BTC de bir ara rüya olarak tanımlanmıştı. İnanıyorum ki bu olumsuz yorumları boşa çıkacak ve bir başarı hikayesi olarak ülkelerimizin hizmetine zamanında sunulacaktır" dedi. Erdoğan, projede katkısı olan ülke ve kuruluşlara da teşekkür etti.Başbakan konuşmasına bu tarihi ana ev sahipliği yapmaktan duyduğu memnuniyeti bildirerek başlarken, Nabucco projesinin bu coğrafyayı farklı bir konuma taşıması açısından önemine değindi.
NABUCCO TÜRKİYE'YE CİDDİ KAZANÇLAR SAĞLAYACAK HABERİ İÇİN TIKLAYINIZ...
NABUCCO PROJESİ NEDİR?
Nabucco Doğalgaz Boru Hattı projesi, Hazar ile Kafkaslardaki doğalgazın Türkiye üzerinden Avrupa'ya taşınmasını amaçlıyor.
Görüşmelerine 2002 yılında başlanan proje, son yıllarda Rusya ile Ukrayna arasındaki anlaşmazlık yüzünden soğukta kalan Avrupa için büyük önem taşıyor. Avrupa, Nabucco ile Orta Asya enerji kaynaklarına üyelik müzakerelerini yürüttüğü Türkiye üzerinden ulaşabilecek ve Rusya'ya bağımlılığı bir nebze azalacak.
Avrupa'nın doğalgaz tedarik ağını çeşitlendirecek en önemli proje olan Nabucco ile ilgili bazı ayrıntılar şöyle:
* Projenin adı, İtalyan besteci Guiseppe Verdi'nin 'Nabucco' adlı operasından geliyor. Verdi'nin Nabucco'su Yahudilerin Babil'e sürgüne gönderilmesini anlatırken Nabucco Doğalgaz Boru Hattı ise Doğu'nun gazının Batı'ya aktarımını öngörüyor.
* Hatta ilk planda Azerbaycan ve Türkmenistan doğalgazı verilecek. Hat, daha sonra Irak, İran, Mısır ve Rusya gazı ile de beslenecek.
* Türkiye, Bulgaristan, Romanya, Macaristan ve Avusturya olmak üzere beş geçiş ülkesi bulunuyor.
* 2004 yılında Türkiye'den BOTAŞ, Bulgaristan'dan Bulgargaz, Romanya'dan Transgaz, Macaristan'dan MOL, Avusturya'dan OMV ve Almanya'dan RWE olmak üzere 6 ülke firması Nabucco projesine imza attı.
* 7,9 milyar Euro'ya mal olacak projeye ortaklardan her biri 400 milyon Euro katkı sağlayacak.
* Boru hattının inşasına 2011 yılında başlanacak.
* İlk gaz 2014 yılında pompalanacak.
* İlk etapta 8-10 milyar metreküplük gazın Batı'ya pompalanması öngörülüyor.
* İlerleyen yıllarda miktar 30 milyar metreküpe çıkarılacak.
* Boru hattının toplam uzunluğu 3 bin 282 kilometreyi bulacak.
* Nabucco hattının bin 558 kilometresi Türkiye'den, 392 kilometresi Bulgaristan'dan, 457 kilometresi Romanya'dan, 388 kilometresi Macaristan'dan ve 46 kilometresi de Avusturya'dan geçecek.
THE TİMES: "NABUCCO, AVRUPA'YI SOĞUKTA BIRAKAN RUSYA'YA BİR ALTERNATİF"
Nabucco projesine yer veren İngiliz The Times gazetesi, dev projenin bugün Türkiye'de imzalanarak inşa edilme aşamasına gireceğini yazdı.
Avrupa'nın Rusya'ya bağımlılığını azaltacak olan projenin çok önemli olduğunun altını çizen gazete, bu projenin "Avrupalıyı kışın ortasında soğukta bırakan Rusya'ya" bir alternatif olacağı yorumunu yaptı.
Rusya'nın yapı itibariyle hem komünizm yıllarında, hem de Putin döneminde komşu ülkelerin lehine olan herşeyi kendi aleyhlerine saydıkları yorumunu yapan The Times, Moskova yönetiminin nükleer silah anlaşmaları ya da enerji alanlarında hep bu stratejiyi uyguladığını savundu.
Rusya'nın, "her iki tarafın da yararına" stratejisine inanmadığı yorumunu yapan gazete, "İşte bu yüzden Avrupa'nın Moskova ile olan enerji konulu ilişkileri gerilmiş durumda. Moskova kendi sesini duyurabilmek için gaz rezervlerini stratejik bir değer olarak görüyor. Avrupa, Rusya gazına bağımlı olduğu sürece Kremlin, Nabucco gibi alternatif projeleri tehdit olarak görecektir" değerlendirmesini yaptı.
Projenin hem zor, hem de çok önemli olduğu ifadesini kullanan The Times gazetesi, Türkiye'nin de kendi özel talepleriyle projeyi riske attığını iddia etti.
Batı Avrupa ülkelerinin Nabucco projesine kendi enerji güvenliği açısından önem verdiğini yazan gazete, Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki sorunların da halledildiğini ve 9 milyar euro değerindeki projenin hayata geçmeye hazır olduğunu aktardı.
Gazete ayrıca, Nabucco hayata geçtiğinde bile Rusya'nın Avrupa'ya gaz taşıyan firması Gazprom'un, en büyük tedarikçi olmaya devam edeceğini kaydetti.
THE GUARDIAN: "NABUCCO, AB'NİN EN ÖNEMLİ PROJELERİNDEN BİRİ"
Nabucco projesine yer veren The Guardian gazetesi AB ülkeleri ile Türkiye'nin projeyle ilgili sorunları aştıklarını ve bugünkü imzayla projenin yeni bir aşamaya gireceğini yazdı.
Nabucco projesinin AB'nin önemli bir projesi olduğuna dikkat çeken gazete, bugünkü imzayla birlikte projeye büyük bir ivme kazandırılacağı değerlendirmesini yaptı . Projenin Rusya'nın gaz sektöründeki tekeline son vermeyi amaçladığını yazan The Guardian, hükümetler arası antlaşmanın Ankara'da imzalanacağını, projenin büyük bir kısmının da Türkiye topraklarında yer alacağını kaydetti.
Gazete, projenin önemli zorluklardan geçtiğini ve hala hangi ülkelerden gaz tedariki yapılacağı konusunun belirsizliğini koruduğunu ancak 2014 yılı itibariyle projenin hayata geçmesinin planlandığını yazdı.
Türkiye ve AB'nin projenin detayları üzerinde zaman zaman sorunlar yaşadığını aktaran Guardian, Türkiye'nin yüzde 15'lik indirim talebi olduğunu ancak, 'bu talep projeyi bitirebilirdi.' yorumunu yaptı.
Türkiye'nin Azerbaycan ile yaşadığı sorunun bu ülkeden gaz tedarikini tehlikeye attığını yazan Guardian, en son Mayıs ayında yapılan görüşmelerde bir mutabakata varıldığını hatırlattı.
Avrupa Komisyonu'nun projeyi ' büyük bir hamle' olarak gördüğünü yazan Guardian, Amerika ve AB'nin Rusya'nın bu alanda tekelini kırmaya hevesli oldukları yorumunu yaptı.
SAAKAŞVİLİ, KAFKASYA'DAKİ KRİZİ ENERJİ GÜVENLİĞİYLE İLİŞKİLENDİRDİ
Gürcistan Cumhurbaşkanı Mihail Saakaşvili, geçtiğimiz yıl Rusya'yla yaşadıkları krizle Avrupa'nın enerji güvenliği arasında ilişki kurdu. Saakaşvili, Kafkasya kriziyle ilgili olarak, "Bu projenin altını oymayı hedefledi ama tam tersine kuvvetlendirdi." dedi.
Nabucco projesi imza töreninde konuşan Gürcistan Cumhurbaşkanı, heyecan verici olarak nitelendirdiği projenin sadece bir enerji projesi olarak görmediğini ifade etti. Saakaşvili, geniş katılımlı projeyle çok geniş bir dayanışmanın gerçekleştirildiğine dikkat çekti. Rus gazının Avrupa ülkelerine akışının engellendiği Ukrayna kriziyle Gürcistan'da yaşanan olaylar arasında bağ kuran Saakaşvili, "Amaç bölgeyi bölmek ve yönetmekti, fakat farklı bir sonuç verdi. Projenin altını oyan saldırılar, tam tersine bu işbirliğini kuvvetlendirdi." dedi. Saakaşvili, Moskova'yı hedef alan sözlerine rağmen bu ülkeyle enerji alanındaki işbirliğine devam ettiklerini de sözlerine ekledi.
Avusturya Başbakanı Werner Faymann ise, Avrupa'daki enerji talebinin uzun vadede artacağını belirterek, Avrupa Birliği politikalarının temelinde arz güvenliğinin yattığına dikkat çekti.
Bulgaristan Başbaaknı Sergey Stanişev ise anlaşmaya katılan liderlerin politik cesaretini takdir ettiği konuşmasında, "Proje teoriden pratiğe Avrupa halklarının menfaatine olacak şekilde geçirilmelidir." diye konuştu.
Macaristan Başbakanı Gordon Bajnai, projenin işbirliği ve entegrasyon için önemine dikkat çekerek, "Bu anlaşma, geleceğe nasıl baktığımız hakkında halka verilmiş doğru bir mesajdır." dedi.
IRAK BAŞBAKANI MALİKİ: NABUCCO BÖLGE ÜLKELERİ BİRBİRİNE BAĞLIYOR
Irak Başbakanı Nuri El Maliki, Nabucco doğalgaz boru hattının bölge ülkeleri birbirine bağladığını söyledi. Irak'ın güçlü bir şekilde işbirliğini desteklediğini kaydeden Maliki, Avrupa Birliği ülkeleriyle ilişkilerin geliştirilmesi için projeyi fırsat olarak gördüklerine işaret etti.
Rixos Grand Ankara Otel'de düzenlenen Nabucco Hükümetlererası Anlaşması ve İmza Töreni'nde konuşan Irak Başbakanı Nuri El Maliki, Irak'ın yeniden yapılandırma sürecinde yeni yatırımlarda bulunacağını ifade etti. Doğalgaz, elektrik ve havaalanlarının yapılması için yeni projelere ihtiyaç olduğuna dikkat çeken Maliki, petrol üretimini 6 milyar varile çıkarma çalışmalarının devam ettiğini aktardı. Maliki, Nabucco projesi için güçlü bir şekilde işbirliğini destekleyeceklerine dikkat çekerek, "Nabucco doğalgaz boru hattı bölge ülkelerini birbirine bağlıyor." dedi.
Romanya Başbakanı Emil Boc ise projenin AB enerji arz güvenliği için hayati önem taşıdığına vurgu yaptı. Boc "Türkiye Avrupa enerji arz güvenliği için en önemli ortak." dedi. Projenin önünde yer alan bir takım zorlukların katılımcı devletlerin ortak kararlı hareketiyle aşılabileceğine işaret eden Boc, Romanya'nın projenin hayata geçmesi için tutarlı ve kararlı bir ülke olmaya devam edeceğini belirtti.
MÜSİAD: "NABUCCO TÜRKİYE'NİN GÜÇLÜ DEVLET İMAJINI GÜÇLENDİRECEK"
Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Genel Başkanı Ömer Cihad Vardan, Nabucco Doğalgaz Hattı Projesi'nin Türkiye'ye olan güvenin bir göstergesi olduğunu belirterek, "Nabucco Projesi, Türkiye'nin 'bölgesinde güçlü devlet' imajını daha da güçlendirecek" dedi.
Vardan yaptığı açıklamada, bugün imzalanan hükümetlerarası anlaşma ile sadece Türkiye'nin enerji güvenliği konusunda önemli mesafeler kat etmediğini, aynı zamanda bölgesindeki gücünü de perçinlediğini vurgaladı. Vardan, "Böylesi netameli bir konuda birçok farklı paydaşı bir araya getirmesi dahi başarı olan bu projenin, Türkiye'ye ve bölgeye hayırlı olmasını diliyoruz" dedi.
Nabucco Projesi'ne hangi açıdan bakılırsa bakılsın, Proje'nin Türkiye'nin jeostratejik ve uluslararası arenadaki önemini bir kez daha vurguladığına değinen Vardan, "AB nezdinde Türkiye'nin vazgeçilmezliğini tescil eden önemli bir gelişmedir" yorumunu yaptı.
"TÜRKİYE AÇISINDAN BAŞARILI BİR HAMLE"
Nabucco Projesi ile Doğu ile Batı arasında her alanda bir köprü olan Türkiye'nin bölge istikrarı açısından ne kadar önemli olduğunu gösterdiğini belirten Vardan, şunları söyledi:
"Doğalgaz tedariki, fiyatlandırılması ve miktarı konularındaki belirsizliklere rağmen, birbirleri ile çatışan küresel aktörleri paydaş olarak buluşturan böyle bir girişim Türkiye açısından son derece başarılı bir hamledir. Siyasi ve ekonomik alanda büyük bir dönüşüm yaşayan Türkiye'ye olan güvenin bir göstergesi olan Nabucco Projesi'nin Türkiye'nin, "bölgesinde güçlü devlet' imajını daha da güçlendireceği görüşündeyiz. Ekonomiden dış politikaya kadar birçok alanda etkisini yakın zamanda hissettirecek bu gelişmenin Türkiye adına hayırlı olmasını diliyoruz."