15 soruda kan bağışı ile ilgili merak edilenler : Sağlık
15 SORUDA KAN BAĞIŞI İLE İLGİLİ MERAK EDİLENLER
Kan bağışı için gerekli kriterler neler? Kan vermenin sağlığa faydası var mı? İşte, konuyla ilgili en merak edilen 15 soru ve yanıtı…
Size en yakın kan bağışı merkezi ya da kan alma birimini görmek için tıklayın!
18-65 yaş aralığında ve 50 kilogramın üzerindeki her sağlıklı birey, kan bağışçısı adayı olabilir (19 yaşından gün almak ve 65 yaşını doldurmamak gerekir).
Kan bağışı; kayıt, muayene, kan bağışı ve ikram işlemlerinden oluşur ve 30-35 dakika sürer.
Kimlik ibrazı, Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlanmış olan Ulusal Kan ve Kan Ürünleri Rehberi’ne göre zorunludur.
5. Sorgulama formunda yer alan, özel hayatıma yönelik soruları cevaplamak zorunda mıyım?
Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenmiş olan sorgulama formu bağışçı tarafından, eksiksiz doldurulmalı ve mutlaka onaylanmalıdır. Aksi halde kan alımı işlemi kesinlikle yasaktır çünkü formda yer alan sorular, kan bağışçısının ve kanı alacak hastanın sağlığı için önemlidir.
6. Kan bağışı başvurum reddedilebilir mi?
Muayene sonunda doktorumuz; bağışlanacak kanın, kanı alacak hastaya zarar verebileceği kararına varmış ise sebebini bağışçıya açıklayarak, kan bağışı işlemini bir süre erteleyebilir. Ayrıca bazı durumlar (taşıyıcı hastalık vb.) ise kişinin kan bağışında bulunmasına, hayatı boyunca engel teşkil edebilir.
7. Kan bağışı sırasında canım yanar mı?
Kullanılan iğne, uluslararası standartlarda bu işlem için uygulanan kalınlıktadır çünkü iğnenin kalın olması, kan alımı sırasında iğne içinden geçen kan hücrelerinin parçalanmasını ya da hasar görmesini engeller. Ayrıca acının az hissedilmesi için iğne ucu özel bir işlemden geçmiş; lazerle kesilmiş ve silikon ile kaplanmıştır. Personelimiz ise kan alımı konusunda özel eğitim almış uzmanlardır.
8. Kan bağışı sonrasında kolum morarır mı?
Kan bağışı işlemi sona erdiğinde, iğnenin çıktığı damar ve deri yüzeyi, kanın içinde bulunan kan pulcukları yardımıyla kapanmaktadır. Ancak damar yüzeyinin kapanması içinde sıvı olması nedeniyle biraz süre alır. Buna bağlı olarak ise bölgeye, flebotomistlerin önerdiği sürede bası yapmak gerekir. Ayrıca, deri yüzeyinde herhangi bir kanama olmadığı görüldüğünde basının kaldırılması hatalı olacaktır çünkü damar yüzeyi tam kapanmadığında, doku içine kanama olabilir. Bu olay ise halk arasında morarma olarak bilinir ve söz konusu morarma küçük bir dikkatle önlenebilir.
9. Kan bağışı sırasında hastalık bulaşma riski var mı?
Kan bağışı işlemi boyunca kullanılan tüm malzemeler tek kullanımlık ve sterildir. İşlem sırasında kullanılan malzemeler, işlem sonunda kalite standartlarına uygun şekilde imha edilir ve buna bağlı olarak, herhangi bir hastalık bulaşmasu söz konusu değildir.
10. Kan vermenin yan etkisi var mıdır?
Kan bağışının; kilo değişimine sebep olduğu ve bağımlılık yarattığı ile bağışçının kansız kalacağı yönündeki görüşlerin aksine bir yan etkisi bulunmamaktadır.
11. Kan vermenin sağlığa yararı var mıdır?
Kan bağışlamanın sağlığa herhangi bir zararı olmadığı gibi faydası da tıbbi olarak kanıtlanmış değildir.
12. Hangi aralıklarla kan bağışında bulunabilirim?
Tam kan bağışında; erkekler 90 günde bir, kadınlar ise 120 gün de bir kan bağışında bulunabilirler.
13. Sarılık geçirenler kan bağışında bulunabilir mi?
Hepatit A ve Hepatit E enfeksiyonu geçiren bireyler tedavi sürecini tamamladıktan sonra 12 ay boyunca kan bağışında bulunamazlar. Hepatit B ve C geçirenler ise tedavilerini tamamlamış olsalar dahi hiçbir zaman kan bağışında bulunamazlar.
14. Bağışlanan kanlar neden ücretle veriliyor?
Türk Kızılayı, hasta ya da hasta yakınlarından kan ürünlerinin karşılığında herhangi bir ücret talep etmemektedir ancak kan bankacılığında kullanılan tıbbi malzeme ve yapılan test ücretleri bir maliyet ortaya çıkarmaktadır. Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen kan ürünlerinin kullanım bedeli ise Sağlık Güvenlik Kurumu tarafından tahsil edilmektedir.
15. İhtiyacımız olduğunda neden kan bulamıyoruz?
Bağışlanan kanlar bileşenlerine ayrılmakta ve hepsi farklı sıcaklıklarda farklı miatlarda, stoklarda saklanmaktadır. İhtiyaç olunan ürünlerin ise hastaneler tarafından talep edildiğinde, kan bağışı merkezlerimiz tarafından hastanelere gönderilmesi sağlanmaktadır. Ancak ihtiyaç olunan kan ürünlerinin hastanelere ulaştırılabilmesi için gönüllü kan bağışlarının da artması gerekmektedir.
Türk Kızılayı’nın düzenli kan bağışçılarının ihtiyaçları olduğunda, kan merkezinde kan bulamaması olumsuz düşüncelere neden olmaktadır.
Kaynak: Türk Kızılayı (www.kanver.org)
KAN BAĞIŞININ ÖNEMİ
KAN BAĞIŞI NEDİR
KAN BAĞIŞI KIZILAY
KAN BAĞIŞI HAKKINDA BİLGİ
KAN BAĞIŞI FAYDALARI
Anneler, kan aldırırken dikkat!