Türkiye-Rusya krizi, iki ülke arasındaki milyarlarca dolarlık ticaret ve yatırımları tehlikeye soktu. Rusya, turizmden inşaata, ithalattan yatırımlara kadar birçok alanda Türkiye’nin işlerini zora koşuyor.
1 milyar dolarlık sebze-meyve ithalatına yönelik ilk ambargo Rusya Başbakan Dmitri Medvedev tarafından imzalanarak, yürürlüğe girdi. Ancak tüm bu olumsuzluklara rağmen Vatandaşın yüzünü güldürebilecek gelişmelerin de yaşanması bekleniyor. Rusya’nın Türkiye’den gıda ürünlerine ambargo uygulaması, Türk halkının mutfak bütçesini rahatlatacak. Rusya’nın yaptırımlarının gıda enflasyonuna olumlu katkı sunması öngörülüyor. Rusya’nın Türkiye’den giden gıda ürünlerini geri çevirmesi, bu ürünlerin Türkiye’nin iç piyasasında bollaşmasına neden olacak. Ekonomistler bu yüzden Türkiye’nin gıda enflasyonunun düşüş göstereceğini belirtiyor.
Eczacıbaşı Yatırım Menkul Değerler Başekonomisti Sertan Kargın, Rusya’nın gıda ürünlerine ambargo uygulamasının Türkiye’de enflasyona mutlaka olumlu etkide bulunacağını söyledi. Kargın, “Rusya’nın geri çevirdiği gıda ürünlerinin Türkiye’de arz edilmesi gıda enflasyonunu düşürecek. Bunun tam etkisini ölçmek zor. Ama gıda enflasyonundaki düşüş etkisinin hâlâ yüksek seviyelerde olan kurdan daha önde olacağını söylemek mümkün” diye konuştu.
Kargın, Rusya’nın Türkiye’den sağladığı tedariği, enflasyonunun yükselmesinden çekindiği için 3-4 hafta daha sürdüreceğini belirtti ve ekledi: “Ancak 2016’nın başında Rusya’nın yaptırımları Türkiye’deki gıda enflasyonu üzerinde etkisini göstermeye başlayacak.”
Rusya Başbakanı Dmitry Medvedev, Türkiye’ye uygulanacak yaptırımları onayladı. Yaptırımlar daha önceki tehditlerin çerçevesinden dışarı çıkmazken bazı kalemler de ambargonun dışında kaldı.
Hükümetin internet sitesinde yayımlanan açıklamada, 1 Ocak 2016’dan itibaren Türkiye’den ithal edilemeyecek olan ziraat ürünlerinin listesi yayımlandı. İthalatı yasaklanan gıda ürünleri arasında sebze, meyve, tavuk ürünleri ve tuz var. Listede ayrıca domates, soğan, salatalık, üzüm, kayısı ve elma da yer alıyor. Listede Türkiye’den yüksek miktarda ithal edilen limon ve kabuklu yemişler gibi gıda ürünleri bulunmuyor. Açıklama aynı zamanda Türkiye’ye charter uçuşların 1 Aralık’tan itibaren durdurulmasını resmi hale getiriyor.
Rusya, Türk müteahhitlerinin yurt dışına açıldığı 1972’den bu yana en fazla proje üstlendiği ve en yüksek ciroyu yaptığı ülke olarak çok önemli bir pazar konumunda. Bugüne kadar Rusya’da 1.921 proje üstlenen müteahhitler 61.2 milyar dolarlık iş hacmine ulaştı. Bu nedenle Türk müteahhitleri, bu pazardan uzaklaştırılırsa sektörün cirosal anlamda büyük kayıpları olacak.
Türkiye Müteahhitler Birliği (TMB) Başkanı Mithat Yenigün, şu anda işçilere yönelik sorunların yaşandığını ifade ederek, son durumu şöyle değerlendirdi: “Rusya, bugüne kadar yaptığımız iş hacminde yüzde 20 payla ilk sırada yer alıyor. 1972’den bu yana çok büyük pazarımız. Bu yılın ilk 9 ayında 2.5 milyar dolarlık sözleşme imzalandı. Şu ana kadar devam eden işlerde sözleşme iptali olmadı.” Rusya’dan Türk müteahhitleri tamamen uzaklaştırılırsa alternatif pazarlara yöneleceklerini anlatan Yenigün, “Irak, Rusya ve Libya bizim işlerimizin yüzde 35-40’ını oluştuyor. Ancak bu pazarlarda yıldan yıla ciro kaybediyoruz. İran, Sahraaltı Afrika, Meksika gibi alternatif pazarlara yöneldik. Rusya’yı kaybedersek bu pazarları deneyeceğiz ancak bu bize en az 5 yıla mal olur” dedi.