İşçilerin hak arama yolları Çalışma Hayatı'nda | NTV
Çalışanların ücretleri, tazminatları, izin, sosyal hak ve ödemeleri usulüne uygun ve tam ödenmediğinde hangi hak arama yollarını kullanabiliriler? Ali Tezel 14.30'da NTV'de yayınlanan Çalışma Hayatı'nda hak arama yollarını anlatacak.
NTV'de sosyal güvenlik uzmanı Ali Tezel ve Burçak Önder'in birlikte sundukları Çalışma Hayatı programı, salı ve perşembe günleri 14:30'da canlı olarak ekrana geliyor.
Ali Tezel'in, bugünkü programda anlatacağı hak arama yollarıyla ilgili kısa bir özet:
İş Kanunlarına göre çalışanların ücretleri, tazminatları, izinleri vesair sosyal hak ve ödemeleri usulüne uygun ve tam ödenmezse çalışanların genelde iki yöntem kullanarak haklarını aramaları sağlanabilir.
Bunlardan birincisi Çalışma Bölge Müdürlüğü’ne şikayet, ikincisi de mahkemelere başvurmak. Çalışma Bölge Müdürlüğü şikayeti genelde iş yoğunluğuna göre, İş Müfettişlerine gönderir ve en geç 3 ay içinde İş müfettişince işveren nezdinde inceleme-soruşturma yapılır ve rapor edilir. Rapor sonucu müdürlükçe işçiye ve işverene bir yazı ile bildirilir ve yapması gerekenler ilgililere hatırlatılır.
MÜFETTİŞ RAPORU KESİN DEĞİLDİR
Fakat, İş Müfettişi tarafından çalışanlar haklı görülse dahi, bu kesin karar değildir ve herhangi bir makam-mevki tarafından işverene zorla uygulattırılamaz. Yani çalışanların haklarını işverenden alıp çalışanlara verecek bir resmi yer yoktur. Zira, müfettiş raporu sadece kanaat-düşünce içerir. İşverene verilmiş uyarı anlamındadır.
Örnek olarak, Bölge Çalışma Müdürlüğü, işverene gönderdiği yazıda, “İşçilerinizden ….’ya kıdem tazminatı olarak …. Lira parayı en geç 15 gün içinde ödemenizi ve ödeme ile bilgilendirmeyi de Bölge Çalışma Müdürlüğü’ne göndermenizi rica ederiz” der.
BÖLGE ÇALIŞMA MÜDÜRLÜĞÜ SİZİN ADINIZA DAVANIZI AÇAR
Çalışma Bölge Müdürlüğü’nün yazısına rağmen işveren parayı size ödemez ise artık iş mahkemesinde dava açmanız gerekir. Bu davada iş müfettişinin raporu önemli bir delildir. Fakat, İş Mahkemesinde dava açarken istediğiniz tazminata göre belli bir para ile mahkeme masraflarını da vezneye yatırmanız gerekir. İşte burada da bir yolunuz var Bölge Çalışma Müdürlüğü sizin adınıza dava dilekçesi yazıp, İş Mahkemesinde davanızı açar ve bu durumda sadece mahkeme posta masrafları (10 lira) dışında bir para ödemeniz gerekmez.
Çalışma Bölge Müdürlüğü sizin adınıza dava dilekçesi yazar, para ödenmeksizin gidip iş mahkemesine verir ama bu davayı takip etmez, davanızı sizin takip etmeniz gerekir. İş Müfettişi raporu da dava dilekçesi ile mahkemeye gönderilir ki bu davada önemli delillerden birini bu rapor teşkil eder.
5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 10 uncu maddesine göre; “ İş Kanununun uygulanması ile görevli olan idari merciler, kendilerine yapılan müracaatları 15 gün içinde idari yoldan neticelendiremedikleri ve iş mahkemelerinin görevi içinde gördükleri takdirde bu hususa dair olan evrak ve belgeleri yetkili iş mahkemesine tevdi ederler. Mahkeme, re’sen gün tayin ederek tarafları davet ve müracaat sahibinin davacı olduğunu tesbitten ve zabıtnameye imzasını aldıktan sonra bu kanundaki esas ve usullere göre davayı görerek kararını verir. İdari merciin bu yoldaki tevdii mahkemenin göreve mütaallik kararını takyit etmez.”