E-Ticarette Sosyal Medya Şart mı?
14:2513 Aralık 2016
Sosyal medya son 20 yıl içinde gelişim gösterdiği ve 2000’li yıllardan sonra asıl önemini kazandığını söyleyebileceğimiz bir alan. Ancak sosyal medya tarihi hakkında bir değerlendirme yapabilmek için neredeyse 50 yıl öncesine gitmek gerekiyor. 1971 yılında başladığı kabul edilebilecek bu devrim hareketi ufak adımlar ve çoğu öneminin fark edilmediği gelişmeleri üst üste koyarak günümüzdeki konumuna gelmiş durumda.
1971’de ilk e-mailin yollanması ile başlayan sosyal medya tarihi 1974’te Bulletein Board System (BBS) telefon hatları kullanılarak farklı iki nokta arasında ilk veri transferinin yapılması ile devam eder. 1978’te ilk web tarayıcısı örnekleri USEnet üzerinden dağıtıldı, online bülten listesi örnekleri dağıtıldı. 1979’da Compuserve gibi ticari online servisler hayata geçirildi. 1988’de ilk IRC istemci ve sunucu yazılımı yayınlandı. 1990’lardan sonra hızlı bir değişim ve gelişim dönemi yaşanmaya başladı. 1994’te geocities ile ilk network sosyal sitesi kuruldu. 1995’te the globe.com ile kullanıcılar ilgilendikleri alanlarda içerik paylaşımı yapabilme deneyimi edinmeye başladılar. 1996’da ICQ devreye girdi ve 1997’de AOL anlık mesaj yazılımı yayınlandı. Yine 1997 yılı içinde sixdegress.com kullanıcıların profil oluşturabildikleri ve arkadaş listelerini sergileyebildikleri bir site olarak yayınlanmaya başladı. 2001 yılında kullanıcıların makalelerini yayınlayabildiği ve bilgi paylaşımında bir devrim olarak nitelendirilebilecek Wikipedia isimli özgür ansiklopedi yayına başladı. 2002 yılında friendster’in yayın hayatına başlaması ile arkadaşların buluştuğu ve kısa zamanda çok büyük kullanıcı sayılarına ulaşan site örnekleri yaşama geçirilmiş oldu. 2003’te bunun bir örneği, takipçisi sayılabilecek ve kitlesel iletişim alanında belli başlı noktalar arasında yer alan myspace sitesi yayın hayatına atıldı. 2004 ve sonrası ise sosyal medya siteleri ve internet için dönüm noktası sayılabilecek tarihlerden birisi. İnternet kullanıcılarının paylaşımları ile yarattıkları sistemi tanımlayan terim olarak tanımlanabilecek olan web 2.0 sözcüğü kullanılmaya başladı. Web 2.0 sıfır kelimesinin anlamı uzmanlar tarafından hala tartışılsa da basit olarak bu şekilde tanımlanabilir. Ya da çeşitli sosyal medya sitelerinin kullanıcılarının ziyarette bulundukları internet siteleri ya da kullandıkları programlar olarak ta tanımlanabilir. 2004 yılında facebook bir devrim yaratan yüzü ve günümüzde 1 milyar kullanıcıya ulaşması ile dünyada Çin dışındaki devletlerin nüfusunu aşan bir platform olarak hayatlarımızda yerini aldı. Facebook başlangıçta Harvard Üniversitesi öğrencilerinin buluşmasını sağlama hedefi ile yayınlanmıştı ve 1 ay içerisinde öğrencilerin 10.000 tanesinden fazlası oluşuma üye oldu. Harvard’da o dönemde 19.500 öğrenci olduğu düşünülürse bu inanılmaz bir başarı ve sosyal medyanın gücünü kanıtlayan çarpıcı bir örnek sayılabilir. 2006’da twitter yayın hayatına başlayan başka bir site oldu. 2008’de organik yolla hızla büyümekte olan facebook, myspace’i de alarak satın alma yolu ile de büyümeye devam etti. 2011’de ise rakipsiz sayılan facebook’un karşısına Google plus çıktı ve yayın hayatına başladı. Yeni çıkan peki çok Google adwords danışmanı da destekledi. Adwords uzmanı nedir diye merak eden pek çok girişimci ortaya çıktı.
Tabi 40-50 yıllık bir geçmişin kısıtlı bir alanda özetlenmesi zor. Sosyal medya tarihi dünyamızın ve insanlığın gelişimi üzerinde yaptığı etkiler ve bıraktığı izler ile profesyonel kişilerce ayrıntılı olarak incelenmesi gereken bir konudur. Bazı üniversitelerde sosyal medya ve sosyal medya tarihi konuları üzerine faaliyet gösteren kürsüler kurulmaya başlamıştır.