2 - 4 Yollu Pratik Doğrultucu
10 Nisan 2018, 17:07:01
Bu konu ustaları pek ilgilendirmiyor yeni başlayanlar için paylaşmak istedim. Önemli bir konu değil ama arşivde durması iyi olur, ihtiyaç duyan kullanır.
Geçenlerde elimdeki trafoları değerlendirirken aklıma geldi her trafo için dört yollu mu, iki yollu mu diye uğraşacağıma tek tip bir doğrultucu yapsam rahat ederim diye düşündüm ve bu devreyi hazırladım.(Paylaşımda ExpressPCB dosyaları ve XPS dosyaları mevcut)
Devredeki iki konumlu sürgülü anahtar doğrultucuyu iki yollu-dört yollu doğtultma şeklinde değiştiriyor. Devre hem orta uçlu hem de iki uçlu trafolarda kullanılabiliyor asıl amacı da bu zaten. elimize geçen trafolar için ayrı ayrı doğrultma köprüsü tasarlamamıza gerek yok. Bunu her devrede kullanabiliyorsun. Ben devreyi sadece filtrelemeye kadar çizdim devamını isteğinize göre siz devam ettirebilirsiniz. İster regülatör devresi olarak devam eder, ister ampli beslemesi için uygunlaştırılır, ne yaparsanız yapın...
Eğer orta uçlu-üç çıkışlı trafo kullanılıyorsa anahtar yukarıya alındığında mesela 12-0-12 trafolarda 24V tam dalga DC veriyor. Şayet Alt konuma alınırsa aynı trafodan bu defa 12V tam dalga DC almak için kullanılıyor. Konunun büyük bir önemi olmamakla beraber güç kaynakları ile uğraşan yeni başlayanlara faydası olacaktır. Unutmadan söyliyeyim devre ölçülü değil sadece fikri anlamanız için. Ölçülü devreyi siz istediğiniz EDA yazılımında kendiniz çizeceksiniz ben burada resim ve expressPCB dosyalarını paylaşarak sadece fikri anlamanızı sağlıyorum...
ExpressPCB indirme sayfası:
Download Classic yazanı indirin plus olan açmayabilir. Emailinizi gireceksiniz, indirme linkini mailinize gönderecek.
Ekleri görmek için giriş yapmalısınız
Unutmadan Windows XP kullanan arkadaşlar varsa xps dosyalarını internet explorer ile açabilirler. daha yukarı sürümlerde herhangi birşey kurmalarına gerek yoktur. muhtemelen xps wiever yüklü gelir.
Ynt: 2 - 4 Yollu Pratik Doğrultucu
Yanıt #1 – 10 Nisan 2018, 21:30:11
Anahtar üstte iken tam dalga 24 oluyor ama altta iken orta ucu direkt bağlamış olmuyor musun?Diğer uçta sadece tek diyot çifti kalmış oluyor. bu şekilde tam dalga doğrultma olmaz. Yine ben yanlış görmediysem bir şeyleri tabii. Kafa dağınık.
Ama standart üç uçlu trafo yarım dalga doğrultması ve çift uçla standart köprüleme işi gerçekleşiyor devre güzel. iyi olmuş uğraşmışsın, yeni başlayanların işine yarar.
Son Düzenleme: 10 Nisan 2018, 21:34:03 - Yusuf usta
Yanıt #2 – 10 Nisan 2018, 22:07:38
Abi şöyle açıklayayım:
İnternette animasyonlu falan anlatımlar mevcut.
Yani o orta uç modundan da tam dalga faydalanıyorsun. Sadece hesaplaması farkediyor. gif animasyonlu anlatırdım ama vaktim yok. Bir hata varsada uygun olunca bana bildir. Evde bakarım. Belki de yanlışlık olabilir. resimdeki iki yollu sistemi uyguladım diye biliyorum.
Son Düzenleme: 10 Nisan 2018, 22:27:17 - seron
Yanıt #3 – 10 Nisan 2018, 22:47:58
Devreyi dikkatle inceledim, bir yanlışlık göremedim.
Yine de anlaşılması açısından animasyon ekliyorum
Bu devre olayın mantığını anlatır:
Bu da benim devre; aynı olay:
Böylece ayrı ayrı kart tasarımı yapmaya gerek kalmadan tek bir kart modeli ile daha fazla trafo ve uygulam desteğiniz oluyor.
Son Düzenleme: 10 Nisan 2018, 22:49:47 - seron
Yanıt #4 – 11 Nisan 2018, 00:09:03
Doğru söylüyorsun şimdi ben de baktım her ikisi de sinüsoidal periyotların hepsini kullanıyor. Üç uçlu olan seçenek, trafonun işine gelen tarafındaki gerilimini otomatikman kullandığı için tam dalga olmuş oluyor. Sen zaten Yusuf usta sen karışma bu işe ustaların işine yaramaz diye baştan yazmışsın ama ben cinlik ettim daldım gece vakti konuya. oh olsun sana grafikleri de çizdirttim, yatıp kalkıp bana dua etsinler konuyu iyicene anlayan amatörler.
Yanıt #5 – 11 Nisan 2018, 04:42:29
Eline sağlık güzel çalışma
Şema çizimi farklı olabilirdi.
Ben biraz değiştirdim , göze hoş geldiğini düşünüyorum.
Yanıt #6 – 11 Nisan 2018, 17:21:52
Alıntı yapılan: Yusuf usta öö 11 Nisan 2018, 00:09:03
Estağfirullah, oradaki "ustaları ilgilendirmiyor"dan maksat, ustalar zaten biliyor, ilgilenmek istemeyeceklerdir demekti. Üstelik şemaları bana çizdirmiş olman iyice anlaşılır kıldırdı.
Alıntı yapılan: asma öö 11 Nisan 2018, 04:42:29
Teşekkür ederim, ellerine sağlık.
Eeee, mühendisin işini çırak yapmamalı.
Küçücük bir doğrultucu ile iki ustadan aferin aldım daha ne diyeyim
Son Düzenleme: 11 Nisan 2018, 17:23:00 - seron
Yanıt #7 – 11 Nisan 2018, 23:34:33
Hocam açıklama ve çalışma için tesekkur ederim. Trafolar hep ac çıkış veriyor galiba. Bunu dc yapan devre doğrultma devresi onu da anladım. Peki dc ye neden ceviriyoruz özellikle de amfiler için soruyorum bunu.
Dün işyerinde hurdalikta eski bir ups yi parçaladım.benim boyumda bir sey idi. İçinden kartları soktum. Trafoların olduğu karttan bunları çıkardım. (Resimdekiler). Üzerlerinde bilgi yazmiyor. Bağladım kahverengi olan 25 volt çıkışlı, sari olan ise 2x15 ve 1x19 çıkışlı. Bunlarla sizin çizimi birlestirsem dc ye çevirmiş oluyorum. Peki bu neden gerekli... ?
Yanıt #8 – 12 Nisan 2018, 18:46:56
Alıntı yapılan: Kazasker öö 11 Nisan 2018, 23:34:33
Temel elektrik ve elektronik bilgilerini araştırıp öğrenmelisin.
Bu tip bilgiler en iyi kitaplardan öğrenilir. Araştırman gereken konu AC nedir, DC nedir.
Keşke sökmeseydin o UPSyi. Parçaları ne işine yarayacak ama bütün hali servet değerindeydi. Trafoların bacaklarını hep köklemişsin sökerken. Öyle işe yaramaz ki... Özelliklerini de bilmiyoruz? Trafo mu, muayyen şok bobini mi?... Yazık olmuş makineye. Bilmiyorum belki de işe yarar.
Yanıt #9 – 12 Nisan 2018, 20:16:35
trafo galiba hocam. söktüğüm karttaki şemayı takip ettim ona göre 220 verdim büyüklerden 25v çıkış aldım. küçüklerden ise bir adet simetrik 16 ve bir adet 19v aldım. motor falan taktım çalıştırdım biraz. ( çamaşır makinesi motoru ) ısınma yapmadılar. ups baya büyüktü o hali ile alsam biraz abes kaçardı. bende kartlarını söktüm. 6-7 yıl kadar dışarda kalmış. çoğu yer paslı. 5-6 tane daha kart var üzerleri malzeme dolu, ama yağmurdan etkilenenler de olmuş.
temel elektrik 320 volttan indirip okudum. ama anfi devrelerinde dc ve ac ayrımını anlayamadım hala
Yanıt #10 – 12 Nisan 2018, 21:04:12
Alıntı yapılan: Kazasker öö 12 Nisan 2018, 20:16:35
Orada büyük güzel bir trafo gördüm iki ayağı dibinden köklenmiş gibi görünüyor üzüldüm ona.
Ampli devrelerinde dc ac ayrımını ilk defa duyuyorum. Ampliler DC ile çalışır diye biliyorum. AC ise amplinin yükselttiği sinyaldir. Mesela ses sinyali bir AC türüdür. simetrik ya da asimetrik olabilir. Yükeltici kattaki trasistöre DC uygulanır. Transistörün beyzine uygulanan sinyal(ac dalga) transistörün uygulanan sinyalin frekansına göre kesime/iletime gitmesine neden olur, bu da çıkıştan (hoparlör) bir tür AC alınmasını sağlar. Benim bildiğim bu kadar maalesef.
Yanıt #11 – 12 Nisan 2018, 21:41:11
evet onlar kesildi hocam . lehimler üzerinde koruyucu bir şey var galiba ne ettim ne yaptıysam eritemedim kestim bende. slikonu bacağın dibinden kaldırdım altında bacağın devamı varmış ona lehim attım.
ampilerde o zaman devre akım girişindeki diyotlar bu doğrultmayı yapıyor ve çıkışta ac oluyor. teşekkür ederim bilgi için.
Son Düzenleme: 12 Nisan 2018, 21:43:00 - Kazasker
Yanıt #12 – 12 Nisan 2018, 22:12:02
kazasker ben sana şöyle açıklayayım. Elekronik cihazların neredeyse tamamı DC ile çalışır. Bu akım türü Artı dan çıkar Eksiye doğru daimi gider.
Fakat prizlerdeki gerilim ise hem yüksektir, hem de ac dir. E ne yapacağız?
O halde önce 220Voltu bir düşüreceğiz. Ne kadar? Kullanacağın cihaza yetecek kadar. Bu ister ampli olur, ister radyo, ister müzik seti, ister dedektör devresi... istersen oyuncak araba.
Ama bitti mi ? Hayır. Akımı 220Vden atıyorum düşürdük 12Volta. Ama hala AC. Bize ne lazım? 12V DC.
Bu defa buna bir redresör(doğrultucu) devresi kurmak lazım. Trafonun çıkışı üçlü ise ayrı, ikili ise ayrı kurulur.
İşte yukarıda paylaşıtığım devre hem üç uçluda hem iki uçluda kullanılabiliyor. çıkıştan da tek uç DC veriyor.
Doğrultma devresi elektroniğin temelini oluşturan devrelerdir, çünkü hem yukarıda bahsettiğim gibi hemen hemen her devre DC ile çalışır hem de güç kaynağı bu işin ağa babası, temel gereksinimi.
İşte başlangıç seviyesindeki arkadaşlar da iş trafo edinmeye geldiğinde üç uçlu mu iki uçlu mu diye kararsızlığa düşmeden yukarıdaki devre ile "sorun yok baba... benim elimdeki redresör ikisine de uyuyor" diyerek işlerine bakacaklar.
Yanıt #13 – 12 Nisan 2018, 22:47:07
Alıntı yapılan: seron öö 12 Nisan 2018, 22:12:02
hocam olay budur. çok açıklayıcı ve anlaşılır oldu. 2 gündür okuduğum bilgilerin net bir şekilde yerleşmesine büyük katkınız oldu. sağolun var olun. Allah razı olsun.
Son Düzenleme: 12 Nisan 2018, 22:57:04 - Kazasker