6500 Yıl Önce Diş Dolgusu Vardı | Antik Sırlar
İnsanlık tarih boyunca icatlar sayesinde ilerlemiştir. Yeni bulunan bazı arkeolojik kayıtlar çağımızda bulunuş sandığımız bir çok şeyin daha öncesinde keşfedildiğini göstermektedir. İnsanlık yazı yazmayı, tekerleği bulmadan önce çürük dişlerin içlerini oyarak ağrıyı tedavi etmeyi biliyordu. Yani dolgu yapma binlerce yıl öncesinde zaten biliniyordu.
1921 yılında günümüz Zambiya sınırları içerisinde kalan bir madende bulunan kafatasının insanlığın atası sayılan Homoheidelbergensis’e ait olduğu yönünde tahminler yürütülmekteydi.
Bu tür Afrika, Avrupa ve Batı Asya’da 100 000 ve 200 000 yıl öncesinde yaşadığı biliniyordu. Yapılan incelemelerde kafatasında bulunan dişlerden 10 tanesinde oyuklar bulunuyordu ve ölüm nedeni olarak bu oyukları gösterenler hiçte az değildi. Kimse bu oyukların dolgu olabileceğini düşünmedi çünkü ilk insanlarda çürüğe pek rastlanmıyordu. Diş çürüklerin nispeten tarım toplumuna geçilmesi ve yumuşak besinleri tüketmekle başladığı ve bunun da 10 000 yıl önceye dayandığı bilinmekteydi.
Çürümenin bir çok nedeni olduğu zaten biliniyordu hatta Antik dönem Asyalı kadınlar üzerindeki bazı araştırmalarda doğum oranındaki artışın diş ve ağız sağlına olumsu etkileri belirlenmiştir. Bilinenin aksine diş ağrısı için yapılan aletler tarım başlamadan önceki dönemlerde yapılmıştı.
Dişlerdeki Oyukların Sırrı
1980’li yıllarda İtalya da yapılan bir kazıda bulunan ve bir erkeğe ait olan 14 000 (ondörtbin yıllık) kafatası üzerinde geçtiğimiz yıl yapılan araştırmada dişler üzerindeki kazıma izleri dikkatlerden kaçmadı. Kazıma işleminin küçük bir çakmak taşı ile yapıldığı tahmin ediliyor. Neoloitik dönemden (Cilalı Taş Devri) kalma benzer mezarlarda benzen müdahaleler yapılmış dişler bulundu. Hatta bazılarında kazımanın dışında delme işlemi de yapılmıştı.
O günün şartlarında bu tür bir işlemin (özellikle delme) nasıl bir teknoloji ve teknikle yapıldığı konuşulması ve sorgulanması gereken başka bir konudur. Bu teknikle yapılan diş tedavisi günümüzdekine benzer bir şekilde ölü doku alındıktan sonra bazı dolgu maddeleriyle doldurulduğu anlaşılmıştır.
Slovenya yakınlarında bir mağarada bulunan 6500 yıllık bir insan çenesi yapılan araştırmada benzer şekilde oyulmuş ve bal mumu ile kapatılmıştı. Hala İtalya’daki Trieste Doğal tarih müzesinde sergilenen ve dünyanın en eski diş dolgusu olarak tanıtılan çene büyük ilgi görüyor.
#1 Orion, 10 Nisan 2016