Yıldırım Darbelerine Karşı Koruma Seti |
Üçlü Koruma Kalkanı
Elektrik ve elektronik sistemlerin yıldırım, aşırı gerilim ve anahtarlama darbelerine karşı korumasının sağlanmasının dört aşamalı bir konu olduğunu birçok konumuzda ele almıştık. Yıldırımdan korunmanın sadece dış yıldırımlık (paratoner, faraday kafesi, vs.) sistemi ile olmadığını, iç yıldırımlık, topraklama ve eşpotansiyel sistemin bir arada olmasını gerektiğini defalarca vurgulamıştık. Bu yazımızda sizlere yıldırımdan ve aşırı gerilimlerden korunmak için 3'ü 1 arada koruma kalkanı niteliğinde görev yapan sistemi anlatacağız.
25.06.2014 tarihli yazı 8124 kez okunmuştur.
Amper Elektrik Yıldırımdan Korunma Topraklama Dış Yıldırımlık İç Yıldırımlık Paratoner Faraday Kafesi
“Yıldırım düşmesi” vakalarıyla ilgili olarak, kamu kurumları ve özel işletmeler dışında artık birçok toplu konut, özel konut, site-villa, otel ve tatil köyü gibi yerleşim bölgelerinde idari tedbirler alınmaktadır. Yangın çıkması, elektrik sistemlerinin hasar görmesi ve cihazların bozulması gibi, can ve mal güvenliğinizi tehdit eden bu risklere karşı "İç Yıldırımlık” ve “Dış Yıldırımlık” sistemleri ile korunmanız mümkün olmaktadır.
İç yıldırımlık sistemleri “elektrik ve elektronik sistemlerinizi” koruma altına alırken, dış yıldırımlık sistemleri “yapı ve can güvenliğinizi” sağlamaktadır.
2D Aktif Paratoner (Uzaktan Kumanda Kontrollü)
Aktif paratonerler, dış yıldırımlık sistemlerinden biri olup, montajın yapıldığı yerden itibaren belirli bir koruma çapı içerisinde kalan alanı ve yapıları koruyabilmektedir.
Bugüne kadar paratonerlerin etki alanını arttırmak için yapılan çalışmalar genel olarak yukarı akımın tahrik süresinin geliştirilmesine yönelik olmuştur. Ancak bir paratonerin etkinliği yalnızca çubuğa giden akımın tahrik süresine değil, aynı zamanda ve daha da önemlisi aşağı akımı yakalamak üzere yukarı akımı geniş bir mesafeye yayma kapasitesine bağlıdır.
►1 ve 2 numaralı bölüm güç cihazıdır. Rüzgar ve/veya güneş enerjisini toplayarak bir kaç güçlü enerji kapasitörlerinde depolar. Böylece yükselen izleyicinin yayılımını destekleyebilecek önemli bir enerjiyi kalıcı olarak önceden yüklemiş olur.
► 3 numaralı bölüm olan "tahrik cihazı" bir fırtına bulutunun yaklaştığı sırada atmosferde bulunan elektrostatik enerjiyi depolar ve doğru zamanda yükselen boşalımın tahrikini gerçekleştirir.
►4 numaralı bölüm ise oylumlu flanştır. Bu bölüm paratonerin aksamlarını yağmur gibi hava şartlarından korur.
►Ayrıca fırtına yaklaştığında çevrede ki elektrik alan değerini ölçen dahili bir sensörü de bulunmaktadır. Bu sensör tahrik cihazını devreye sokar.
►100 metre mesafeden radyo dalga kontrollü uzaktan kumanda yardımıyla paratoneri istediğiniz an test edebilme şansınız var.
► Paratonerin baş kısmı kıvrımlı bir erime sahip olacak şekilde optimize edilmiştir. Böylece korona etkisini azaltır ve garantili bir tahrik cihazı ortaya koyar.
Protection SET (Koruma Seti)
TS EN 62305 standartı gereği özellikle bir paratoner ya da faraday kafesine sahip olan tesisler mutlaka iç yıldırımlık sistemlerine sahip olmalıdırlar. Aksi durumda dış yıldırımlık sistemi tarafından toprağa yönelen darbeler tesis içerisinde bulunan ekipman ve sistemler için risk oluşturmaktadır.
Yıldırım ve aşırı gerilim sonucu yaşanabilecek temel sorunlar;
► Data ve bilgi kaybı,
► Üretimin durması,
► Personel yaralanmaları,
► Pano patlamalarıdır.
Protection Set (Koruma Seti) Özellikleri
► VDE 0185-305 VE IEC 62305 Standartına göre uygun testleri yapılmıştır.
► Deşarj kapasitesi faz başına 50 kA ve toplamda 150 kA'dir (10/350).
► Ön montajı yapılmıştır, bağlantıya hazırdır. Birleştirme köprüleri ürünün kendi üzerindedir.
► Spark Gap teknolojisi ile darbe ürün içerisinde karbon halkacık sistemi ile sönümlenmektedir.
► Max. sürekli derilimi 255V'tur.
► Tüm yapıların ana panolarında, endüstriyel tesislerde, mobil telekomünikasyon sistemlerinde kullanılmaktadır.
► MCD+V20 3 FAZ +NPE/PS4 B+C TT+TNS.
► Yıldırım ve aşırı gerilim kombine deşarj düzeneği Tip 1+2.
İsCon | İzolasyonlu Yıldırım İniş İletkeni
Yıldırımın olumsuz etkilerinden korunmaya çalışırken çeşitli standartlara uygun "Yıldırımdan Korunma Sistemleri" geliştirilmektedir. Bu sistemler kurulurken izolasyonun önemi bir hayli büyüktür. İzoleli iletken (isCon), yıldırım deşarjını toprağa iletirken olası yangın ve insan hayatı gibi ciddi hasarların önüne önemli ölçüde geçer.
Genellikle "S" koruma mesafesinin bırakılması özel izolasyonlu ürünlerle sağlanmalıdır. Ancak uygulamada ki zorluklar ve yine iletkenin çıplak olması nedeniyle dokunma riski oluşacağından özellikle petrol istasyonu, dolum tesisi gibi alanlarda yangın tehlikesi riski meydana gelebilmektedir. Bu nedenle yıldırımdan korunma sistemlerinde izoleli deşarj iletkeninin kullanılması daha yaygın bir çözümdür.
Yıldırımdan korunma ve topraklama hususunda gereken önlemlerin alınmadığı bir tesisde, üretim kaybından başlayarak yangın çıkmasına hatta can kaybına kadar uzanabilen risklerle karşı karşıya olduğumuzu bilmemiz gerekir. Tüm bu riskler karşısında toplumumuzu bilinçli ve hassas davranmaya davet ederken, “bilinçli tüketicinin en az bilinçli üretici kadar önemli” olduğu gerçeğini de vurgulamak isteriz. Küçük maliyetlerden kaçınırken ileride karşılaşılabilecek sorunların daha yüksek maliyet doğurabileceği göz ardı edilmemelidir.