ÖZEL STATÜLÜ ÜNİVERSİTELER ÜST YÖNETİM KURULLARININ GÖREV VE YETKİLERİNE İLİŞKİN YÖNETMELİĞİN YÜRÜRLÜKTEN KALDIRILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1 - 4/7/1991 tarihli ve 20919 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Statülü Üniversiteler Üst Yönetim Kurullarının Görev ve Yetkilerine İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
ÖZEL STATÜLÜ ÜNİVERSİTELER ÜST YÖNETİM KURULLARININ GÖREV VE YETKİLERİNE İLİŞKİN YÖNETMELİK
(Resmi Gazete Tarihi: 04.07.1991 Resmi Gazete Sayısı: 20919)
MADDE 1. Bu Yönetmeliğin amacı, özel statü verilen üniversitelerin üst yönetim kurumlarının görev ve yetkilerini düzenlemektir.
MADDE 2. Bu Yönetmelik özel statü verilen Devlet üniversitelerini kapsar.
MADDE 3. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'na 3708 sayılı Kanun'un 7. maddesi ile eklenen Ek Madde 19, bu Yönetmeliğin hukuki dayanağını teşkil eder.
Başkan Seçimi ve Rektör Adaylarının Tespiti
MADDE 4. Üst Yönetim Kurulu Başkanı, kurulun rektör dışındaki üyeleri arasından üye tam sayısının salt çoğunluğu ile üç yıllık bir süre için seçilir ve kurul toplantılarına başkanlık eder. Başkanın bulunmadığı hallerde rektörün dışındaki en yaşlı üye Başkan'a vekalet eder.
Üst Yönetim Kurulu yılda en az altı defa Başkan'ın çağrısı üzerine olağan olarak toplantı yapar. Gereken hallerde, Başkan'ın çağrısı üzerine olağanüstü toplantı yapabileceği gibi rektörün veya en az dört üyenin isteği üzerine olağanüstü toplantı yapılır.
Üst Yönetim Kurulu gündemindeki konuları görüşerek karara bağlar. Kurul; toplantı, çalışma ve karar alma usul ve esaslarını kendi belirler.
Üst yönetim kurullarının başkanları, Yükseköğretim Kurulu Başkanı'nın başkanlığında yılda en az iki defa toplanarak, yükseköğretim kurumları arasında işbirliği ve koordinasyonu geliştirecek tedbirleri görüşürler.
Rektör Adaylarının Tespiti
MADDE 5. Rektör adayları hakkında Üst Yönetim Kuruluna ayrıntılı bilgi sunmak üzere bir Aday İnceleme Komitesi kurulur. Bu komite, Üst Yönetim Kurulunun rektör dışındaki üyelerinin kendi aralarından, Başkan dışında seçeceği üç üye ile Başkan'ın senatonun seçilmiş profesör üyeleri arasından görevlendireceği iki üyeden oluşur. Komitenin başkanlığını Üst Yönetim Kurulunca seçilen üyelerin en yaşlısı yapar.
Aday inceleme komitesinin toplantı ve çalışma usulleri Üst Yönetim Kurulunca belirlenir.
Üst Yönetim Kurulu aday inceleme komitesinin görüşleri ile kendi tespit edeceği kriterleri de gözönünde tutarak rektör adaylarını tespit eder. Başkan, tespit edilen adayları atanmak üzere Cumhurbaşkanı'na sunar.
MADDE 6. Özel statü verilen Devlet üniversitelerine bağlı yükseköğretim kurumları; fakülte, enstitü, yüksekokul, konservatuvar, meslek yüksekokulu, bölüm ve araştırma ve uygulama merkezleridir.
Özel statü verilen Devlet üniversitelerinde, her türlü statüde görevlendirilecek öğretim elemanlarının unvanları ile bunlarda aranacak asgari nitelikler diğer Devlet üniversitelerindeki gibidir.
Üst Yönetim Kurulunun Doğrudan Yetkili Olduğu Konular
MADDE 7. Üst Yönetim Kurulu aşağıdaki konularda doğrudan yetkilidir:
a) Para harcanmasını ve her türlü diğer kaynak tahsisini gerektiren konuları karara bağlamak;
b) Üniversitenin eğitim-öğretim, araştırma, yayım, danışmanlık, uygulama, mal ve hizmet üretimi faaliyetlerinin uluslararası düzeyde yürütebilmesi ve üniversiteye tahsis edilen kaynakların verimli ve etkili bir biçimde kullanılabilmesi için gereken her türlü tedbiri almak ve tasarrufta bulunmak; bu amaçla üniversitenin taşınır ve taşınmaz malları, fiziki imkan ve tesisleri ile insangücünü ve bilgi birikimini en verimli şekilde değerlendirerek ilave mali kaynak yaratmak için teşebbüslerde bulunmak ve yatırım yapmak;
c) Üniversiteye tahsis edilen maddi, fiziki ve her türlü diğer kaynaklarla, üniversitenin kendi yarattığı kaynakları üniversiteye bağlı birimler arasında dağıtmak;
d) Üniversitede uygulanan eğitim-öğretim programlarının her biri ile ilgili olarak kayıtlı öğrenci başına gerçek maliyeti hesaplamak ve Milli Eğitim Bakanlığına önerilerde bulunmak üzere Yükseköğretim Kuruluna sunmak;
e) Devlet Planlama Teşkilatının uygun görüşü ile Maliye ve Gümrük ve Milli Eğitim Bakanlıklarınca birlikte belirlenen öğrenci başına gerçek maliyetleri, bunlara dayalı öğrenim ücretleri ve Bakanlar Kurulunca tespit edilen öğrenim ücretlerinin Devlet'çe karşılanacak kısımlarını gözönüne alarak, üniversitenin bütçe teklifini hazırlamak ve gereği için Milli Eğitim Bakanlığına sunulmak üzere Yükseköğretim Kuruluna göndermek;
f) Yabancı uyruklu öğrencilerden alınacak öğrenim ücretleri ve bunların ödeme usul ve esaslarını tespit etmek;
g) Üniversitenin ürettiği her türlü mal ve hizmet için alınacak ücretleri tespit etmek;
h) İşletme hesabının yıllık bütçesini onaylamak ve harcamaları denetlemek, yıllık kesin hesabı karara bağlamak;
ı) Üniversitenin kuruluş amacı ve faaliyetlerine uygun olarak idari teşkilatını düzenlemek ve bu teşkilat içindeki daire başkanlıkları ile bunlara bağlı birimlerin faaliyet alanlarını, görev ve yetkilerini belirlemek, destek birimleri kurmak;
j) Üniversiteye tahsis edilen öğretim elemanı kadroları ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na tabi personelin üniversite içindeki akademik ve idari birimler arasındaki dağılımını tespit etmek;
k) İdari ve destek hizmetlerinde görevlendirilecek sözleşmeli personelin sayılarını, görevlerini, istihdam usullerini ve bunlara ödenecek ücretleri tespit etmek;
l) Üniversiteye yapılacak her türlü bağış ve yardımlarla ilgili karar almak;
m) Üniversiteye bağlı birimlerin yıllık faaliyet raporlarını değerlendirerek gereken önlemleri almak, üniversitenin yıllık faaliyet raporunu hazırlayarak Yükseköğretim Kuruluna sunmak;
n) Üniversitenin kısa ve uzun vadeli gelişme plan ve programlarını hazırlamak ve bunların uygulanmasını temin etmek;
o) İdari ve mali konularda sürekli veya geçici birim, komite veya komisyonlar kurmak ve her türlü akademik, idari ve mali konuda, üniversite kurullarına ve her düzeydeki personele görevler vermek ve üniversite faaliyetlerinin aksatılmadan yürütülebilmesi için yetkilerini uygun gördüğü ölçüde rektör veya rektörün uygun göreceği kişilere devretmek.
Üst Yönetim Kurulunun Senatonun Görüş ve Önerilerini Alarak Yapacağı Görevler
MADDE 8. Üst yönetim Kurulu aşağıdaki konularla senatonun görüş ve önerilerini alarak karar verir.
a) Üniversiteye bağlı yeni fakülte, enstitü ve yüksekokul açılması, mevcutların birleştirilmesi ve kapatılması hakkında Yükseköğretim Kuruluna önerilerde bulunmak;
b) Üniversitenin bulunduğu yörenin özellikleri ile üniversitenin kuruluş amaçlarını da gözönüne alarak, yeni meslek yüksekokulları, yeni lisansüstü programlar ve fakülte, yüksekokul, konservatuvar ve meslek yüksekokullarına bağlı yeni bölümler, lisans ve önlisans düzeyinde yeni eğitim?öğretim programları ile yeni araştırma ve uygulama merkezlerinin açılması veya mevcutların birleştirilmesi ve kapatılması hakkında Yükseköğretim Kuruluna öneriler de bulunmak;
c) Lisans ve önlisans düzeyindeki her bir eğitim-öğretim programına alınacak öğrenci sayılarını ve bunların alınmalarıyla ilgili özel yetenek ve şartları tespit etmek ve Yükseköğretim Kuruluna önerilerde bulunmak;
d) Lisansüstü programlar ve her türlü araştırma faaliyeti ile ilgili genel esasları belirlemek;
e) Çeşitli bölümlerin ortak derslerini veren bölüm veya birimler ile hazırlık mahiyetinde veya üniversitenin faaliyetleri ile ilgili başka bir alanda yoğun yabancı dil eğitimi ve üniversiteye girişi hazırlık dahil, herhangi bir dereceye yönelik olmaksızın, eğitim-öğretim yapan birimlerin kurulmasını, birleştirilmesini ve kapatılmasını karara bağlamak; bu bölüm veya birimlerin ad ve yerleriyle çalışma usullerini, yöneticilerinin niteliklerini, görev sürelerini, atanma ve görevden alınma usullerini tespit etmek;
f) Yıllık akademik takvim ile akademik konulardaki yönetmelik, yönergeleri onaylamak ve eğitim-öğretim faaliyetlerinin sağlıklı bir biçimde yürütülmesini imkansız kılan hallerde, üniversitenin veya bağlı birimlerinin eğitim-öğretim faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması ve yeniden başlatılması hakkında Yükseköğretim Kuruluna öneride bulunmak;
g) Yabancı dilde eğitim-öğretim yapılacak programları belirlemek ve buna ilişkin usul ve esaslar tespit etmek;
MADDE 9. Üst Yönetim Kurulu aşağıdaki konularda üniversite yönetim kurulunun görüş ve önerilerini alarak karar verir:
a) Enstitü, yüksekokul, konservatuvar ve meslek yüksekokulları müdürlerinde aranacak nitelikleri, bunların atanma usullerini ve bu birimlerin çalışma esasları ile kurullarının görev ve yetkilerini tespit etmek;
b) Fakültelere bağlı bölüm başkanlarının görevleri, yetkileri ve atanma ne bu tür bölümlerdeki tüm öğretim üyelerinden oluşan bölüm görev ve yetkilerini tespit etmek;
c) Fakültelere bağlı bölüm başkanlarından oluşan ve ilgili dekanın başkanlığında toplanan bölüm başkanları komitesinin görev sürelerini, görevlerini ve yetkilerini tespit etmek;
d) Araştırma ve uygulama merkezlerinin çalışma esaslarını bu birimlerin yöneticilerinde aranacak nitelikleri, bunların görev sürelerini, görevlerini ve yetkilerini tespit etmek;
e) Masrafları üniversitece karşılanarak, yurtiçinde ve yurtdışında lisansüstü eğitim-öğretim görmek üzere seçilecek araştırma görevlilerinin sayılarını ve bunların seçilmeleri, görevlendirilmeleri ve mecburi hizmet yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasları belirlemek;
f) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 36., 37., 38., 39., 40. ve 41. maddelerine göre yapılacak görevlendirilmeleri karara bağlamak ve bu tür görevlendirmelerle ilgili özel şartları tespit etmek.
MADDE 10. Üniversiteye tahsis edilen öğretim elemanı kadroları dışında sözleşmeli olarak istihdam edilecek öğretim elemanlarının sayıları, bunların görevleri ve görev süreleri, bunlara ödenecek ücretlerle diğer sözleşme şartları ve bunların atamalarında ve görevlerine son verilmede izlenecek usul ve esaslar Üniversite yönetim kurulunun da görüşü alınarak Üst Yönetim Kurulunca tespit edilir.
Özel Araştırma Profesörlüğü
MADDE 11. Masraflarının kısmen veya tamamen gerçek veya tüzel kişilerce karşılanacağı taahhüt edilen özel araştırma profesörlüklerine verilecek adlar, bu tür profesörlerin görev süreleri, bunlara ödenecek ücretler ile yapılacak sözleşme şartları üniversite yönetim kurulunun da görüşü alınarak Üst Yönetim Kurulunca tespit edilir.
Akademik Değerlendirme Komitesi
MADDE 12 a) Üniversiteye tahsis edilen kadrolara yapılacak profesör ve doçent düzeyindeki atamalar, sözleşmeli olarak istihdam edilecek profesör, doçent ve yardımcı doçentler ve özel araştırma profesörlüklerine yapılacak atamalarla ilgili olarak:
1. İlgili Kanun ve yönetmeliklerde aranan şartlara ilave olarak niteliklerin tespiti;
2. Atanmak üzere başvuran adaylar değerlendirilerek atanacak adayın tespiti;
3. Sözleşme süresi sona eren sözleşmeli profesör, özel araştırma profesörü, doçent ve yardımcı doçentlerle kadrolu yardımcı doçentlerin performanslarının değerlendirilerek sözleşmelerinin yenilenip yenilenmeyeceği konularında Üst Yönetim Kuruluna önerilerde bulunmak üzere "Akademik Değerlendirme Komitesi" kurulur.
b) Akademik değerlendirme komitesinin üç üyesi, üniversitenin, uluslararası atıf endekslerince (Science Citation Index, Social Science Citation Index ve Arts and Humanities Citation Index) taranan bilimsel dergilerdeki yayın sayısı ve yayınlarına başkalarınca yapılmış, endekslerce kaydedilen atıf sayısı en yüksek olan profesörlerin arasından, Üst Yönetim Kurulunca seçilir. Bu üç profesörün görev süresi üç yıl olup, bunların mümkün olan ölçüde üniversitenin değişik birimlerinden olmasına dikkat edilir. Süresi dolan üye yeniden bu göreve seçilebilir.
Akademik değerlendirme komitesi, rektörün veya görevlendireceği bir rektör yardımcısının başkanlığında, yukarıda sözü edilen üç üye ile birlikte atama yapılacak veya sözleşme süresi dolan öğretim üyesinin görevli olduğu fakültenin dekanı veya enstitü, yüksekokul, konservatuvar veya meslek yüksekokulunun müdüründen oluşur. Atama yapılacak veya sözleşme süresi dolan öğretim üyesinin görevli olduğu birimin bir fakülteye bağlı bölüm olması halinde, o bölümün başkanı da komite üyesidir.
İlgili enstitü, yüksekokul, konservatuvar veya meslek yüksekokulu müdürünün veya bölüm başkanının akademik unvanının, söz konusu öğretim üyesinin unvanının altında olması halinde bu kişi komiteye katılmaz.
Atamalarda İzlenecek Yol
MADDE 13. a) Sözleşmeli olarak istihdam edilecek profesör, özel araştırma profesörü, doçent ve yardımcı doçentlerde aranacak ilave nitelikler, bunlara ödenecek ücretler ve bunlarla yapılacak sözleşmelere ilişkin karar Üst Yönetim Kurulunca verilecek en yüksek tirajlı iki gazetenin Türkiye baskısında ve yurtdışında ilgili alanlardaki en az bir mesleki dergide ilan edilir.
b) Akademik değerlendirme komitesi adayların bilimsel nitelikleri hakkında, ilgili bilim veya sanat alanlarında uluslararası düzeyde ün yapmış, ikisi o üniversite dışından, biri de o üniversitede görevli olmak üzere en az üç profesörden ayrı ayrı yazılı görüş alır. Gerek gördüğü taktirde adayların verecekleri bilimsel konferansları dinler ve bunlarla mülakat yapar ve yaptığı değerlendirme sonunda vardığı sonucu bir rapor halinde sunar. Atama üniversite yönetim kurulunun da görüşü alınarak, Üst Yönetim Kurulunca yapılır.
c) Sözleşme süresi sona eren bir öğretim üyesinin bu süre zarfında gösterdiği performans, akademik değerlendirme komitesince değerlendirilerek varılan sonuç bir rapor halinde sunulur. Sözleşmeli öğretim üyeleri hakkında yapılacak işlem, üniversite yönetim kurulunun da görüşü alınarak Üst Yönetim Kurulunca; kadrolu yardımcı doçentler hakkında yapılacak işlemler ise rektör tarafından kararlaştırılır.
d) Yabancı uyruklu öğretim üyelerinin atanma ve görevlerine son verilmesinde aynı usuller izlenir.
e) Kadrolu yardımcı doçentlerde aranacak ilave nitelikler de akademik değerlendirme komitesinin önerisi üzerine üniversite yönetim kurulunun da görüşü alınmak suretiyle, Üst Yönetim Kurulunca tespit edilir.
f) Öğretim üyeleri dışındaki öğretim elemanlarında aranılacak niteliklerle bunların atama ve görevlerine son verilmesine ilişkin usul ve esaslar senato ile üniversite yönetim kurulunun da görüşlerini almak suretiyle Üst Yönetim Kurulunca tespit edilir.
MADDE 14. Bu Yönetmelik hükümlerini Yükseköğretim Kurulu Başkanı Yürütür.
MADDE 15. Bu Yönetmelik Resmi Gazete'de yayınlandığı tarihte yürürlüğe girer.