Teşvik Belgeli Yatırım Mallarında KDV İadesi
Bu yazımız Yatırım Teşvik Belgeli makine ve teçhizat teslimlerinde KDV iade uygulamaları ile ilgili hususları kapsamaktadır.
II-TEŞVİK BELGELİ YATIRIM MALLARINA İLİŞKİN YASAL DÜZENLEMELER
Buna göre, yatırım teşvik belgesinde yer alan mallardan “makine ve teçhizat” niteliği taşıyanların yurtiçi teslimleri ile ithalinde Katma Değer Vergisi uygulanmayacaktır.
Bir sabit kıymetin istisnadan yararlanabilmesi için öncelikle amortismana tabi makine ve teçhizat niteliğinde olması, ayrıca mal ve hizmet üretiminde kullanılması gerekmektedir. İştigal konusu itibariyle pazarlama sektörü gibi imalat dışı alanlarda kullanılan sabit kıymetler Yatırım Teşvik İstisnası kapsamında değerlendirilemez.
III-YATIRIM TEŞVİK BELGESİ KAPSAMINDA KDV İADESİNDE YÜKLENİLEN KDV HESAPLAMASI
Katma Değer Vergisi Kanununun 26 Seri Numaralı Tebliğinin “M” bölümünde ayrıntılı olarak yapılan açıklamalarda; KDV Kanunu 32. Maddesinde sözü edilen teslim ve hizmetlerde yüklendikleri Katma Değer Vergisini öncelikle indirim konusu yapacakları, indirim ile giderilemeyen bir kısmın kalması halinde kalan tutarın iade hakkı doğuran işlemlere isabet eden bölümünü o dönemde iade edilecek Katma Değer Vergisi olarak dikkate alarak isteyebilecekleri belirtilmiştir.
Dolayısıyla iade miktarı iade hakkı doğuran işlemlerin bedeli ile Katma Değer Vergisi genel oranının çarpılması suretiyle değil, Yatırım Teşvik Belgesi sahibi mükelleflere belge kapsamında yapılan satış bünyesi içinde dolaylı ya da direkt olarak yer alan Katma Değer Vergisinin, yani yüklenilen verginin iadesi ile sınırlıdır.
İade olarak talep edilecek tutar işlemin bünyesine giren vergi değil, Yatırım Teşvik Belgesi sahibi olan mükelleflere düzenlenen faturalardaki KDV’lerin toplamı olacaktır.
IV-YATIRIM TEŞVİK KAPSAMINDA YÜKLENİLEN KDV’NİN BEYAN EDİLMESİ
Yatırım teşvik belgesinde yer alan makine ve teçhizatın teslim ve ithalatı ile ilgili istisna “tam istisna” mahiyetindedir. İstisna kapsamına giren makine ve teçhizatı edenler, bu malların kazanımları dolayısıyla yüklendikleri Katma Değer Vergilerini genel esaslara bağlı kalmak şartıyla indirim konusu yapacaklar, indirimin mümkün olmaması halinde nakden veya mahsuben iade olarak Beyanname üzerinde Tam İstisna Kapsamına Giren İşlemler kısmına, Teslim ve Hizmet Bedelini, Hesaplanan ve aynı zamanda yüklenilen KDV tutarını beyan edeceklerdir.
Bir diğer hususta fatura üzerindeki Hesaplanan KDV, Yüklenilen KDV ile aynı tutarı ifade etmektedir ancak Devreden KDV yüklenilen KDV tutarından düşük bir tutardaysa, mükellef ancak bir sonraki döneme devrettiği kadar KDV iade talebinde bulunabilecektir. Sonraki Döneme Devreden KDV, Yüklenilen KDV’ den yüksek bir tutardaysa, düzenlenen faturadaki KDV’nin bütünü iade olarak talep edilebilecektir.
V-KDV İADE AŞAMASINDA VERGİ DAİRESİNDE İSTENEN BELGELER
1-Gelir İdaresi İnternet Ortamında Bildirilmesi Gereken Listeler
a- İndirilecek KDV Listesi
İndirilecek KDV Listesinin KDVİRA sistemi içerisinde fatura veri bilgilerine, Mükerrer Kayıt ve İndirilecek KDV Listesi toplam tutarı ile ilgili dönemde indirim konusu yapılan KDV’nin uyumu konularına dikkat edilmesi gerekmektedir.
b-Yatırım Teşvik Kapsamında yapılan Satış Faturaları Listesi
2-Teşvik Belgesi Kapsamındaki Makine ve Teçhizat Teslimleriyle ilgili Dairece Aranılan Diğer Belgeler
a-Yatırım Teşvik Belgesi ve Onaylı Eki(Global Liste)
İstisnadan yaralanmak isteyen yatırımcılar teşvik belgesini ve ekli listenin aslını Global Listeyle birlikte satıcıya veya gümrük idaresine ibraz ederek istisna uygulamasını talep edeceklerdir.
Teşvik Belgesinde İade talebinden bulunan firmayı ilgilendiren önemli hususlardan biride, ek listede (Global Liste) satıcının imza onayı bulunması ve düzenlenen fatura tarih/sayısı ve faturadaki malın cinsi/adedi ile listedeki malın cinsi ve adedinin bire bir uyumlu olmasıdır.
İstisna Kapsamından yararlanan mükellefler iade talebinden önce bu hususa dikkat etmeleri gerekir.
b-Makine ve Teçhizat İstisna Bildirim Formu
69 Seri No.lu KDV Genel Tebliği ekin dede bulunan Makine ve Teçhizat İstisna Bildirim Formunun düzenlenip, istisnadan yararlanacak firmanın imza/onayı ile birlikte daireye ibrazı önem arz etmektedir.
VI-TEŞVİKLİ MALLARIN TESLİMİNDE İADE TALEBİNDE BULUNAN MÜKELLEFLER İÇİN ÖNEM ARZEDEN DİĞER HUSUSLAR
1-Yatırım Teşvik İstisnası kapsamında işlem yapan satıcılar ve gümrük idareleri Yatırım Teşvik belgesinde satışını gerçekleştirdiği sabit kıymetlerin istisna kapsamına giren mallar arasında yer aldığını belirtmek durumundadır.
Ayrıca listenin uygun bir yerine satılan veya ithal edilen mal miktarını belirten “listenin …….sırasındaki ……. Adet makine ve teçhizat ….. tarih ve ….. sayılı fatura/beyanname ile satılmıştır/ithali yapılmıştır.” Şerhini koyarak imza ve kaşe tatbiki suretiyle onaylayacaklardır.
2-Şerh düşülen Global liste ile yatırım teşvik belgesinin birer fotokopisi belge sahipleri tarafından imza ve kaşe tatbik edilmek suretiyle onaylanarak satıcılara verilecektir.
3- Yatırımcılar yatırım teşvik belgesi ekli listelerde her bir makine ve teçhizat için belirtilen miktardan fazla istisna kapsamında mal alamayacaktır. Satıcıların ibraz edilen listelerde şerhlere bakarak bu miktarın aşılmamasına dikkat etmeleri gerekmektedir.
4- İadesi istenen Vergi, satış bünyesi içinde dolaylı ya da direkt olarak yer alan Katma Değer Vergisiyle sınırlıdır ve Pazarlama satış ve dağıtım ile Genel Yönetim Giderleri mahiyetindeki harcamalar niteliği gereği Yatırım Teşvik Belgesi sahibi mükelleflere belge kapsamında yapılan satışı yapılan mallarla direkt olarak ilişkili değildir. Bu sebepten dolayı; KDV iade Talebinde bulunan mükellefin isteyeceği Katma Değer Vergisi hesaplanırken öncelikle Yatırım Teşvik Belgesi sahibi mükelleflere belge kapsamında yaptığı satışla direkt bağlantılı girdilerle ilgili vergi hesaplaması yapılmaması, bununla beraber söz konusu malların bünyesinde yer almakla birlikte bu mallarla direkt olarak ilişkilendirilemeyen giderlerle ilgili olarak iadesi istenebilecek Katma Değer Vergisine pay verilmemesi, Pazarlama Satış ve Dağıtım ile Genel Yönetim Gideri kapsamındaki harcamalar nedeniyle yüklenilen vergilerin, Yatırım Teşvik Belgesi sahibi mükelleflere belge kapsamında satılan mallara isabet eden kısmının hesaplanmaması ve mükelleflerin bu açıklamalar doğrultusunda iade talebinde bulunmaları iade sürecini hızlandıracağından önemlilik arz etmektedir.
SONUÇ: Bu yazımızda 4369 sayılı Kanunun 59 uncu maddesi ile 3065 sayılı KDV Kanunun 13/d maddesine istinaden KDV iadesi ile ilgili dikkat edilmesi gereken usul ve esaslara değinilmiştir.