İşçi Dünyası > Fesih > Kanser hastası işçinin işten çıkarılması
Kanser hastası olan işçinin işten çıkarılması
Bu yazıyı okuyorsanız ve kanser hastasıysanız ya da bir yakınınız kanserse öncelikle üzüntümü belirtmek isterim. Tüm kanser hastalarının en iyi şekilde sağlığına kavuşmaları dileğimdir. Ama bu yazımda İş Kanunu çerçevesinde, kanserli bir işçinin işten çıkarılıp çıkarılamayacağını ve bunun hangi usullerde yapılabileceğini açıklamaya çalışacağım.
İşçi kanser olduğu için işten çıkarılabilir mi?
Tek başına böyle bir gerekçe, hukuki olmayacaktır. Ancak dolaylı olarak başka etkiler ortaya çıkıyorsa, buna göre değerlendirmek gerekmektedir. Bu etki ise, işçinin rapor alarak işe devam edememesi şeklinde kendini gösterecektir. Alınan raporların feshe etkisini yazının devamında açıklayacağım. Önce, işçinin kanser hastalığı nedeniyle işten ayrılıp ayrılamayacağına bakalım.
Kanser olan işçinin işten ayrılması
İşçinin işten ayrılırken geçerli ya da haklı bir nedeninin olmamasının en önemli sonucu, kıdem tazminatı hakkının yitirilmesidir. Kıdem tazminatı ise işçiler için önem arz etmektedir. Adeta bir emeklilik ikramiyesi gibi kabul edilebilen bu tazminat, miktar olarak da yüksek rakamlara tekabül etmektedir.
O halde; kanser olan bir işçi bu gerekçeyle işten ayrılıp kıdem tazminatını da talep edebilir mi? Bunun için İş Kanununun 24üncü maddesine bakmamız gerekir. Bu maddede sayılı hallerden birisiyle işten ayrılan işçi, kıdem tazminatını hak etmektedir.
İlgili madde işçiye, sağlık sorunları nedeniyle işten ayrılma hakkını vermektedir. Ancak burada önemli olan, işçinin yaptığı işin niteliğinin işçinin sağlığı ya da yaşamı için tehlike oluşturmasıdır. Ama örneğin akciğer kanseri olan bir işçinin yaptığı iş onun hastalığını etkilemiyor ya da artırmıyorsa ne olacaktır?
Bu durumda işçinin haklı nedenle işten ayrılmasının mümkün olmadığını söylemeliyim. Bu durumda işçinin ne yapması gerektiğini sorduğunuzu duyar gibiyim.
Kanserli işçi rapor alırsa ne olur?
İşçi kanser olduğu ve tedaviye muhtaç olduğu için sağlık raporu alarak işe gelmeyebilir. Peki ama işçi kaç güne kadar rapor alabilir? Bunun elbette bir sınırı yok; ama rapor günü belli bir sayıyı geçerse işverenin işçisini haklı nedenle işten çıkarma hakkı var.
İşçinin raporlu gün sayısı artarsa işten çıkarılması mümkün
İş Kanununun 25inci maddesi, işverenin hangi hallerde işçisini haklı nedenle derhal işten çıkarabileceğini ortaya koymuştur. Maddedeki hallerden birisi de, sağlık sorunları nedeniyle işçinin işten çıkarılmasıdır.
Eğer işçinin sağlık raporu alarak işe gitmediği gün sayısı, onun ihbar süresini altı haftadan çok aşarsa; işçi derhal işten çıkarılabilir. İhbar süreleri ise bilindiği üzere işçinin kıdemine göre belirlenmektedir. Bu durumu bir örnekle somutlaştıralım.
İşçinin işyerindeki kıdemi 5 yıl olsun. Buna göre işçinin ihbar süresi 8 haftadır. Kanser hastası olan bu işçi 8 hafta + 6 hafta yani 14 haftadan fazla rapor aldığında, artık işveren onu derhal işten çıkarabilecektir. Ancak bu durumda işçinin kıdem tazminatının ödenmesi gerekmektedir.
Kanser hastası olan bir işçinin, kanser olduğu ve tedavi görmesi gerektiği için istediği zaman işten ayrılması ve kıdem tazminatı alması beklenebilir; vicdani olan da budur. Ancak İş Kanununa göre bu mümkün değildir. Bu işçi işten ayrılmak istiyorsa bunu dolaylı yoldan yapmalıdır. Yani ihbar süresi + 6 hafta kadar rapor aldığında işveren onu kıdem tazminatını ödeyerek çıkarabilir.
Ancak asıl sorun, işçinin çalışmaya devam etmek istemesi üzerine yaşanmaktadır. Kanser olan bir işçinin hayattan tamamen kopmasını kimse beklememelidir. Hatta çalışmaya devam etmek, sağladığı motivasyon bakımından tedavinin bir parçası olarak da görülmelidir. Fakat şunu söylemek zorundayım; kanser hastası olan bir işçinin aldığı raporların yukarıda belirttiğim süreleri aşması ya da hastalığı nedeniyle işçinin işini aksatması, işveren için bir haklı fesih nedeni olmaktadır.
Gönül isterdi ki; kanser olan bir işçi eğer çalışmak istiyorsa, işveren onu çalıştırmak zorunda olsun. Ama ne yazık ki mevcut yasalarımızda böyle bir zorunluluk bulunmamaktadır. İşçi, kanser olduğu için değil; ama belirli bir günün üzerinde rapor aldığı için ya da işinin aksattığı gerekçesiyle kıdem tazminatı ödenerek işten çıkarılabilmektedir.
← Performansı düşük olan işçi nasıl işten çıkarılabilir?
Dava açmadan ve vergi dairesine dilekçeyle geriye dönük AGİ alınabilir →
14 Nisan 2020, 20:37
Yazınızın yanlış anlaşılmaya sebep olmaması adına şu soruyu sormak istiyorum. Sizin de belirttiğiniz gibi işçinin aldığı “ihbar öneli+6 haftalık” iş göremezlik raporunun süresi sona erdiğinde işverenin, iş akdini haklı fesih hakkı gündeme gelmektedir. Peki, işveren haklı nedenle fesih yapabilmek için bu raporun süresinin bitmesini beklemeli mi? Yoksa bu raporun kendisine iletildiği anda bu hakkını kullanabilir mi? Son olarak, eğer ilk sorunun cevabı evetse, ihbar öneli+6 haftalık sürenin bitmesi beklenmeden yapılan feshin sonuçları nelerdir?
16 Nisan 2020, 09:20
Merhaba, elbette raporun süresinin bitmesini beklemesi gerekir. İlgili kanun maddesinde (İş Kanunu 25) belirtildiği üzere hastalık halinin bildirim süresini aşmasıyla bu hak vaki olur. Bu ise raporun alınması değil, işçinin rapor nedeniyle o kadar süre işe gitmemesini gerektirir. Yoksa işçi rapor alır; ancak 2 hafta sonra iyileşip raporunu bozdurabilir. Buna rağmen fesih yapılırsa, bu artık geçersiz fesih olur ve işçi ihbar ve kıdem tazminatını talep edebileceği gibi şartları varsa işe iade davası da açabilir.