Engelliliğe Dayalı Ayrımcılıkla Mücadele: Sağlamcı İdeolojiyi ve Normalliği Sorgulamak
Bu sempozyum, İstanbul Bilgi Üniversitesi Sosyoloji ve Eğitim Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi (SEÇBİR) ile Toplumsal Haklar ve Araştırmalar Derneği (TOHAD) işbirliğinde düzenlenmekte; Sabancı Vakfı Hibe Programları kapsamında desteklenmektedir.
Ayrımcılığa uğrayan diğer gruplarla karşılaştırıldığında birçok insan engellilerin ya da sakatların sorunlarını bildiğini ve bunlara duyarlı olduğunu düşünebiliyor. Ancak bu ‘duyarlılık’ çoğu zaman mavi kapak toplamak, tekerlekli sandalye için bağışta bulunmak ya da SMS mesajları göndermekle kısıtlı kalıyor. Oysa engelliler homojen bir grup olmadığı gibi, sorunları da tekerlekli sandalye ya da rampa ile sınırlı değil. Esas sorun, ayrımcılık odağında gelişen bir insan hakları ve eşitlik meselesi. Dolayısıyla öncelikle ayrımcılığı meşrulaştıran toplumsal normları, sağlamcı ideolojiyi, normallik algısını ve toplumun genelindeki önyargıları ve kalıpyargıları sorgulamak gerekiyor.
Bu sempozyumda engellilik ve ayrımcılığı disiplinlerarası bir yaklaşımla ele alacak ve “Eğitim Ortamında Engelli Ayrımcılığı ile Mücadele Etmek” başlıklı projede bir yıldır birlikte çalışan aktivistlerin, öğretmenlerin ve akademisyenlerin konu ile ilgili birikimlerini dinleyeceğiz. Sosyoloji, Hukuk, Sosyal Politika ve Eğitim bilimleri disiplinlerinin konuya katkısını ve öğretmenlerin deneyimlerini paylaşacağız. Engellilerin bağımsız ve eşit bir şekilde yaşayabilmeleri için eğitim ortamlarında uygulanabilecek stratejileri tartışmaya açacağız.
09.45-10.00 Açış konuşmaları
Süleyman Akbulut, Toplumsal Haklar ve Araştırmalar Derneği (TOHAD)
10.00-11.00 I. Oturum: “Eğitim Ortamında Engelli Ayrımcılığı ile Mücadele Etmek”
Moderatör: Melike Ergün, İstanbul Bilgi Üniversitesi SEÇBİR
‘Sağlamcı’ zihnimizle uğraşmak ve herkesi hesaba katmak: Proje öyküsü
Melisa Soran, İstanbul Bilgi Üniversitesi SEÇBİR
Engelli ayrımcılığıyla mücadele: Sahadan anlatılar ve gözlemler
Müge Ayan Ceyhan, İstanbul Bilgi Üniversitesi SEÇBİR
Hak temelli yaklaşımı okula taşımak: Bir öğretmenin deneyimleri
Şirin Giyik, Özel Dadyan Ermeni İlköğretim Okulu
11.30-13.00 II. Oturum: Sağlamcılık, Erişilebilirlik ve Hukuksal Mücadele
Moderatör: Sevilay Eş Şengül, Kanlıca Sedat Simavi Ortaokulu
Sakatlığa sosyal bilimlerden bakmak
Dikmen Bezmez, Koç Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi
‘Rampanın ötesine geçmek’: Erişilebilirlik ve evrensel tasarım
Hakan Özgül, TOHAD
Engelliliğe dayalı ayrımcılıkla mücadelede hukukun rolü: İmkânlar ve kısıtlar
İdil Işıl Gül, İstanbul Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi
14.00-15.30 III. Oturum: Engelliliğe Dayalı Ayrımcılıkla Mücadelede Eğitimin Rolü
Moderatör: Aşkın Önsal, Terakki Vakfı Okulları
Engellileşen yoksulluk ve yoksullaşan engelliler: Eğitim bu çemberi nasıl kırabilir?
Volkan Yılmaz, İstanbul Bilgi Üniversitesi İşletme Fakültesi
Beş temel ilke çerçevesinde eğitimde erişilebilirlik
Engin Yılmaz, Boğaziçi Üniversitesi Görme Engelliler Teknoloji ve Eğitim Laboratuvarı (GETEM)
Engelli çocukların hakları: Ayrımcılıkla mücadelede eğitimsel perspektifler
Z. Hande Sart, Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Fakültesi