Emlaktasondakika.com (ESD) adeta çıkarma yaptığı ve an be an takip ettiği Expo Turkey by Qatar Fuarı'nda bir değerlendirme oturumu düzenledi
Emlaktasondakika.com(ESD), Expo Turkey by Qatar Değerlendirme Oturumu gerçekleştirdi. Yurtdışı fuarlarının takip edildiği tek adres olarak akıllara kazınan Emlaktasondakika, Türkiye'nin hem tanıtımına hem gelişmesine destek olmak için bir adım daha atıyor. Emlaktasondakika, Katar'ın Doha kentinde 19-21 Nisan tarihleri arasında düzenlenen Expo Turkey by Qatar'da Türk inşaat firmalarıyla gerçekleştirdiği röportajlar ve canlı yayınlarla takipçilerine fuarı bire bir yaşattı. Türkiye'nin gerçek gayrimenkul sitesinin düzenlediği Expo Turkey by Qatar Değerlendirme Oturumu, Emlaktasondakika.com standında yapıldı. Emlaktasondakika'dan canlı olarak yayınlanan oturum, Emlaktasondakika Haber Müdür Yardımcısı Uğurcan Tokay'ın moderatörlüğünde gerçekleşti.
Emlaktasondakika.com'un düzenlediği özel oturuma Sinpaş GYO Genel Müdürü Seba Gacemer, FYP Proje Geliştirme Kurucusu Füsun Yılmaz, Vadistanbul İcra Kurulu Üyesi Alpay Çepni ve Tema İstanbul Genel Müdürü Aydın Ayçenk katıldı. Oturumda Expo Turkey bu Qatar Fuarı ve yurtdışı fuarları konuşuldu.
Katar ile ikili ilişkilerimiz oldukça iyi. Fuar nasıl geçti. Genel bir değerlendirme alabilir miyiz?
Sinpaş GYO Genel Müdürü Seba Gacemer: "Biz bu tür girişimler her zaman için faydalı. Her seferinde yeni bir şeyler öğreniyoruy ve keşfediyoruz. Kesinlikle faydalı görüyorum. Her fuarda ve yurtdışı roadshowlarında daha yapacağımız çok şey olduğunu görüyorum. Özelikle gayrimenkul sektöründe yurtdışı perspektifini açtığımızdan bu yana, bugüne baktığım zaman bir emekleme ve yürüme dönemi geçirdik. Biz bu birkaç yıldan beri katıldığımız fuarlarda görüyoruz ki; koşma zamanı geldi. Artık hep birlikte, her firma kendine düşeni yapacak ve koşmaya başlayacağız. Bu fuar için şunu söyleyebilirim. Katar'ın en büyük fuar merkezi. Daha ağırlıklı kurumsal görüşmeler yaptık. Bu da yine Türkiye'ye ve Türk gayrimenkul sektörüne olan ilgili bize kanıtlamış oldu. Katar'da var olmaya devam edeceğiz. Bundan sonrasının geleceğini düşünüyorum."
Vadistanbul İcra Kurulu Üyesi Alpay Çepni: "Organizasyon aslında Türkiye'den katılım açısından gayet iyi. Türkiye'de şu anda ön planda olabilecek projelerini, grupların hemen hemen hepsi burada. İnşaatın dışında bazı ürünlerin ve hizmet sektöründen bazı firmalar var. Bu çok güzel. Zamansal bazı sorunlar olduğunu düşünüyorum. Ama kurumsal bazdaki yatırımcılar açısından verimli, bireysel yatırımcı pek fazla değil. Ama burada zaten bizim İstanbul'da geliştirdiğimiz projelerin ölçeğine baktığımızda bu fiyat skalasını kimse görmeden kimse kolay kolay alamayacağı için, aslında kurumsal müşterilere daha sunumlar yapmış olmanın avantajı var. Bireysel yatırımcılar zaten burada sonuçlanmayacaktır. Sektörün genel sürecinde yurtdışındaki bu tarz organizasyonların katkısını sorduğunda şu tarz bir şey açıklayacağım. Dünyada hiç bir gayrimenkul piyasası yok ki, sadece bir iç taleple dünya çapında ses getiren bir başarıya ulaşmış olsun. Dolayısıyla olmazsa olmazınız, uluslararası bilinen, tercih edilen, yatırımcısına çok kazandıran bir pazar olmanız lazım. Sektörünüzü böyle bir pazar haline getirmeniz için kesinlikle büyük oyunculara ulaşmanız, onların gelip, inceleyip, farklı zamanlarda mal alıp ve satabileceği bir market haline gelmeniz gerekiyor. Bu tarz organizasyonlar bu nedenle çok ciddi önem taşıyor. Cityscape gibi benzer organizasyonlarda Türkiye'nin sesini gayet güzel duyurabiliyoruz. Gerçekten de Türkiye'nin dünya çapında projeleri var artık. Taraf olduğum proje şu anda Vadistanbul da metrajı ve büyüklüğüyle böyle bir proje. Buradaki bütün grupların, içerde 7-8-10 projeyle katılan firmalar var. Artık gerçekten dünya çapındaki oyuncuların dikkatini cezbedecek noktada ortaya koyduğu işler var. Hal böyleyken altı boş olmayan bir malzemeyle bir arenaya çıktığımızda gerçekten ses getirebiliyoruz. O yüzden ben bu tarz organizasyonların sürekli ve hatta mümkünse daha etkin bir şekilde kamunun da işin içine dahil olduğu şekillerde olması gerektiğini düşünüyorum. Bu organizasyon ilk olduğu için bazı eksikler olabilir. Tam istenilen verimlilik yakalanamamış olabilir. Ama bence arkasında durulup, daha etkin hale gelmesi sağlanmalı. Türkiye'deki devlet erkanının katılımıyla ilgili imkanlar oluşturulabilir. Katar'la çok iyi bir sinerjimiz var. Baktığımızda Körfez'in büyük yatırımcılarından biri Katar. Bizim de 3-4 büyük ve sağlam yatırımcıyla diyaloğumuz oluştu. İstanbul'da ağırlayacağız kendilerini. Ben bütün firmalarla konuştuğumda adet sayı olarak az ama insan kalitesi açısından yüksek bir verimlilik sağladıklarını söylediler. Bence firma olarak moralleri bozmadan bundan sonra fuara katılım sağlamamız lazım. Arkasında durmamız lazım. İnşallah devlet anlamında da destek sağlanırsa, gelecek sene daha renkli olacak diye düşünüyorum."
FYP Proje Geliştirme Kurucusu Füsun Yılmaz: "Genel olarak fuarı çok başarılı buldum. Altını çizmek istediğim bir konu var. Bu fuar sadece gayrimenkülü kapsamadığı için de önemli. Bir ticari fuar. Değişik bir karmayı burada görüyoruz. Belki ilk olması açısından biraz daha hafif geçiyor. Bundan sonraki süreçlerde karma expo fuarlarında olmanın büyük öneminin olduğuna inanıyorum. İyi bir katılım var. GYODER olarak biz de çok çalıştık. Güç birliğimizi burada da gösterdik. Hepimizin burada olması çok önemli. Son 4-5 senedir yurtdışı fuarlarında birlikte olmamız, güç birliğimiz gerçekten hissediliyor. Ben fuar genelinde güçlü bir kurumsal yatırımcı ilgisi görüyorum. Bu aslında Türkiye'deki gayrimenkul sektörünün gücünü gösteriyor. Kurumsal yatırımcının ilgi gösterip bizi burada ziyaret etmesi. Bireysel yatırımcının ilgisini de bugün biraz daha artarak hissediyoruz. Yurtdışı fuarlara katılım konusunda hala çözemediğimiz bazı konular olduğuna inanıyorum. Bunlardan bir tanesi hazırlık. Biz çok son dakika hazırlık yapıyoruz. Buradaki planlamamız çok şık. Buraya çok güzel geliyoruz. Maketimiz, anlatımımız, datamız, arkadaşlarımız, lisanımız. Bunların hepsini çözdük. Ama daha erken hazırlanmalıyız. Ben hem GYODER Başkan Yardımcısı şapkamla, hem FYP olarak bunu kendi firmamda hissettim. Ben bu fuar için 6 ay önce hazırlandım. Bir iş birliği ortağım var. Randevularımı daha önce hazırladığım için teşekkür ederim, standımız dolu. Gittiğimiz ülkeler de öncesinde bir hazırlık bekliyor. Fuarların zamanı geldiğinde değil, bundan çok daha önce hazırlanmalıyız. Burada biraz daha donanımlı yer almamız gerektiğine inanıyorum. Ayrıca kamu desteği çok önemli. Kamu destekliği zaman onların da üst düzeyi ve kamu tarafı geliyor. Böylelikle iş dünyası geliyor. Sadece özel sektörün üzerinde olmamalı. Kamuyla daha güçlü bir şekilde, elele tutuşmamız gerekiyor."
Tema İstanbul Genel Müdürü Aydın Ayçenk: "Expo Turkey by Qatar, alışık olduğumuz gayrimenkul fuarlarından farklı. Türkiyemizi tanıtan bir fuar. Burada Katarlı dostlarımızla sohbet ettik. Uzun uzun konuşmaya ihtiyaçları olduğunu gördük. Bizimle temas kurmak istiyorlar. Bunun sebeplerinden biri; Türkiye'yi çok sevmeleri. Katarlı bireysel ve kurumsal olarak da bizi seviyor. Aldığımız duyum, daha önce kötü deneyimler geçirdikleri yönünde. Bu deneyimlerinde de kurumsal olmayan firmaların bu insanlarla ticaret yapmaları. Güven problemi yaşıyor. Bizim gibi büyük firmaların Katarlı yatırımcılarla bir araya gelmeleri önemli. Türkiye'de iyi işler yapılıyor. Dünya standartlarında projeler yapılıyor. Bizim devlet idarecilerimizin buraya gelmesi çok önemli. Bu, Katarlı büyük yatırımcıların gelmesini sağlıyor. Bu tür organizasyonlarda bizimde devlet bazında temsil edilmemiz hakikatten önemli."
Fuarın yapıldığı ülkedeki tanıtımın yapılması konusunda neler düşünüyorsunuz?
Aydın Ayçenk: Bence lobicilik faaliyetlerini yürüten firmaların profesyonelleşmesi lazım. Gelişmiş ülkelerde bunu görüyoruz. Sonuçta Türkiye gayrimenkul yatırımında gelişmiş ülkelerle rekabet ediyor. En büyük karşılaştığımız sorular, hep daha stabil olan, daha düşük olan enflasyon rakamları, faiz oranları daha belli olan ülkelerle bizim ülkemiz karşılaştırılıyor. Sonuçta bizim ikna etmemiz gerekiyor. Ayrıca biraz işin insani tarafına dokunmak lazım. Özellikle Katarlı yatırımcılarda benim gördüğüm, dünyayı çok iyi biliyorlar. Çeşitli yerlerde yatırımlar yapmışlar. İstanbul'u artık çok iyi biliyorlar. Türkiye'de işlerin daha kurumsal ve daha yapıcı olduğunu anlıyorlar. Bunların en büyük sebepleri bizim gibi firmaların boy göstermesi. Bizim artık biraz daha buralarda yer almamız, daha çok kendimizi tanıtmamız, daha çok kendimizi anlatmamız gerekiyor. Yabancılar, İstanbul'un neresinde metrekare fiyatı ne kadardır, nereden nereye ulaşabilir gibi soruların cevabını biliyor. Bu nedenle çok daha dikkatli olmamız gerekiyor. Burada vereceğimiz bir negatif intiba bütün sektörü mal oluyor.Dünya çapında gayrimenkul geliştirici firmalar haline gelmemiz gerekiyor.
Füsun Yılmaz: Ben bu sene bir şey daha hissettim. Kurumsal yatırımcıya nasıl yaklaşmalıyız sorusuna biraz daha çalışmışız. Çünkü kurumsal yatırımcı bireysel yatırımcı gibi değil. Sizi ve firmayı tanımak istiyor. Bu sene biraz daha hazırız bu konuda. Bu konu da geliştirmeliyiz. Ürün çeşitliği, projenin değeri vs. Bireysel yatırımcılar için hiç bir sorun yok. Her şey net. Ben kurumsal için biraz daha hazırlanmalıyız diyorum. Katar bizimle ortak istiyor. Burada onu hissettik. Ben bu kadar çok kurumsal grubun neler yapabiliriz, nasıl güçlenebiliriz dediği bir fuarda olmadım. Diğer fuar, daha bireysel. Bu nedenle daha iyi hazırlanmamız gerektiğini düşünüyorum. Onların beklediğini, onların istediği gibi sunabileceğimiz hazırlıkları hep beraber yapmamız gerekiyor.
Seba Gacemer: Biz burada projelerimle, maketimizle Türk müşterimize ne sunuyorsak o şekilde davranıyoruz. Kurumsallaşmış bir sektörümüz var. Bireysel yatırımcılara çok güzel hazırlığımız var. Katar'ı kendi ölçeğinde incelediğimiz zaman, zaten dünya çapında en rekabetçi ilk 18 arasında yer alıyor. Son derece profesyonel bir bakış açıları var. Karşılıklı olarak birbirimize ne kazandıracağımızı soruyorlar. Sadece Türkiye'den bir yatırım yapayım, ne kazanayım derdinde değiller. Hatta kendi ülkelerinde biz ne yapabiliriz? Bunu da soruyorlar. Bu da aslında karşılıklı olarak birbirimize ne kadar inandığımızı gösteriyor. Bizim dün yapmış olduğumuz görüşmede böyle bir gündem vardı. Bu çok daha üst bir anlayış bence. Burada yapılacak çok iş var. Bizde buraya projelerimizi getirirken aynı zamanda fizibilitelerimizi, iş modellerimizi biraz daha dökümante etmiş olmamız gerektiğini gördüm. Sonraki tarihlere randevulaştık. Ama şu aşamada da yapabilirdik bu görüşmeleri. Bundan sonraki fuarlara mutlaka çok daha öncesinden daha donanımlı gelmekte fayda var. Ayrıca konuyu sadece İstanbul'a odaklamamalıyız. Örneğin; bizim Bursa'da yatırımımız var. Çok sayıda yabancıya satış yaptık. Ankara'da yatırımlarımız var. Bu şehirlerin kendi içinde dünya çapında özellikleri var. Biliyorsunuz Bursa, UNESCO Dünya Mirası listesine alındı. Özellikle Körfez coğrafyası Bursa'ya çok büyük ilgi gösteriyor. Türkiye'de 5-6 şehrin değerleriyle öne çıkarılması kesinlikle önemli. Alpay Çepni: Buradaki yatırımcının algısı Dubai'de ve Cityscape Fuarı'nda karşılaştığımız bireysel yatırımcılarından gerçekten çok farklı. Bu insanların İngiltere'de, İspanya'da, Rusya'da, Almanya'da yatırımları var. İnsanlar oradaki hukuk düzeninde verasetin nasıl olacağından, sonraki satıp, çıkışlarındaki verginin nasıl olacağından, düzenli olarak yapmaları gereken şeyin detaylarına varana kadar muazzam bir liste ile karşınıza geliyorlar. Dolayısıyla bizim İstanbul'da satış ofisinde bireysel yatırımcısının karşısına çıktığımız gibi kesinlikle çıkamıyorsunuz. Kalitelerini o sorgulama şekillerinden anlayabiliyorsunuz. Bundan önce tüm fuarlarla ilgili yorumlarımda hep bu vardı. Özellikle Türkiye'nin büyük inşaat geliştiricilerinin boynunun borcudur bu tarz fuarlara katılmak. Çünkü o standa gelen adam, İstanbul'a olan algısını değiştirebilecek noktaya geliyor. İstanbul'a ve Türkiye'ye gayrimenkul piyasasına bakışı değiştirilmesi açısından büyük firmaların böyle uluslararası fuarlara katılması boynunun borcudur. Hatta buraya gelirken Süleyman Bey'in söylemi zaten buydu; “Bizim gibi grupların orada mutlaka olması lazım. O adamlar oraya geldiğinde Türkiye'de böyle şeyler yapılıyor mu dedirtebilmemiz lazım.” Biraz önce Nazmi Kalkavan ile görüştüm. Gelen yatırımcı Yedi Mavi projesinin denize bu kadar yakın olduğuna ve inşaatın ilerleyişine inanmamış. Güven problemi yaşamış bir kitle de var. Dolayısıyla biz algı kalitemizi arttırdığımız sürece buradaki kabul edilebilirlik artacak. Türkiye'de uluslararası arenada gayrimenkul piyasamızın gücü, içerideki talebin kalitesinin artmasıyla başladı. İç talebin kalite beklentisi ne kadar artarsa, yabancıların kalite beklentisine karşılık verebilecek duruma geliyor. Bence Türk gayrimenkul sektörü yeterli olgunluğa ulaştı. Ben sene gerçekten kamusal anlamda güçlü bir katılımla, daha iyi bir mekan seçimiyle ve zamanlamasıyla çok başarılı bir yere gidebileceğine inanıyorum. İstanbul'da gayrimenkul fiyatları belli bir rakamın üzerine çıktığı için, insanlar görmeden metrekaresi 3 bin doların üzerinde bir malı alabilmeleri çok mümkün değil. Dolayısıyla bizim burada yapmamız gereken insanların merakını uyandırıp, İstanbul'a gelmelerini sağlamamız. Emlaktasondakika Expo Turkey by Qatar Expo Turkey by Qatar Değerlendirme Oturumu katar Sektörden Haberler