Fukiko , Ayşecik’in okulda en sevdiği kız arkadaşıymış. Fukiko’nun babası da , Ayşecik’in babası ile aynı fabrikada çalışan bir japon mühendismiş. Ailece sık sık görüşüyorlarmış.
Ayşecik bir gün her ikisi de çalışan anne ve babasına bir sürpriz yapmak istemiş. Onlar işten gelinceye kadar sofrayı kurmak aklına gelmiş. Yalnız tabakların bulunduğu raf çok yüksekmiş. Bir sandalyenin üzerine çıkıp tabakları alırken dengesini kaybedip tabakla birlikte yere düşmüş ve tabii ki elindeki tabak paramparça olmuş.
Ayşecik çok korkmuş. Kırılan tabak annesinin çeyizinden çıkardığı ve sadece özel konuklar geldiğinde kullandığı yemek takımının bir parçasıymış. Anne ve babasının ona çok kızacaklarını, en azından kırılacakların , sevgilerinin azalacağını düşünmüş. Hemen kırık parçaları toplayıp bir poşete koymuş ve apartmanın dışında bulunan çöp bidonuna atmış. Zaten çok seyrek kullandıkları yemek takımından bir parçanın eksikliğini farketmezler diye düşünmüş.
Ama bir yandan da yaptığı içine dert olmuş ve ertesi gün okulda olayı arkadaşı Fukiko’ya anlatmış. Fukiko :
Ben de geçen gün aynı şekilde bir tabak kırdım, demiş. Ayşecik :
Kızmadılar mı ? diye sormuş. Fukiko:
Annem biraz bozuldu, çünkü çok değer verdiği bir tabaktı, ama akşam babam eve gelip olayı öğrendiğinde bana sarılıp yanaklarımdan öptü , çok şaşırdım, demiş.
Ayşecik de çok şaşırmış. “Bu japonlar da çok garip insanlar “diye düşünmüş. Birkaç gün sonra, kırdığı tabağın hala etkisinde olan Ayşecik , Fukiko’ya sormuş:
Annen ve baban kırdığın tabaktan hiç söz ediyorlar mı ? Fukiko :
Hayır, sadece tabakları üst raftan alıp, benim boyumun erişeceği bir rafa yerleştirdiler. Artık elimden düşürme teklikesi olmadan kolayca alabiliyorum.
Ayşecik’in tabak hikayesinden öğrendiklerim :
İş yerinde hata yapan çalışanlarınızın , “ kapının önüne konulacakları” , azarlanacakları , gözden düşecekleri kaygısıyla hata yaptıklarını söyleyemeyecekleri bir ortam yarattıysanız , bilinçli olmasa da o hataların sürmesini istiyorsunuz demektir. (Bilinmeyen problemlere, KÖK NEDEN ANALİZİ ve PROBLEM ÇÖZME TEKNİKLERİ uygulayamazsınız)
Çünkü, olumsuz tepki verdiğinizde , hataları gizleme yönünü seçecekler ve hiçbir zaman o hatanın oluşmasını önleyecek iyileştirme önlemleri alamayacaksınız, hata oluşması potansiyeli varlığını sürdürecek demektir.
Japonlar gibi olmak için çekik gözlü olmanın, Yalın Üretim Teknikleri uygulamanın yeterli olmadığı , onların düşünce yapısını içselleştirmemiz gerektiğini öğrendim.
Hata yapıp, hata yaptığını söyleyen çalışanlarımızın en azından sırtını okşayıp:
“Peki, bu hata neden kaynaklandı, bu olasılığı nasıl ortadan kaldırabiliriz ? Bir düşün bakalım”, diyebilmeyi öğrenmemiz gerekli olduğunu öğrendim.
Belki o zaman , bir kamyon portakal ihraç edip, karşılığında bir cep telefonu ithal etmeyeceğimiz, “Adamlar yapıyor abi “gibi acılı arabesk takılmayacağımız günlere kavuşuruz,