Ders Öğretim Planı GELENEKSEL TÜRK BEZEME SANATI: KAAT I I - PDF
1 Ders Öğretim Planı GELENEKSEL TÜRK BEZEME SANATI: KAAT I I Dersin Adı: GELENEKSEL TÜRK BEZEME SANATI: KAAT'I I Dersin Kodu: GSB007 Dersin Türü: Genel Seçmeli Dersin Seviyesi: Lisans Dersin Verildiği Yıl: - Dersin Verildiği Yarıyıl: Güz 7 Dersin AKTS Kredisi: 8 Teorik Ders Saati (saat/hafta): 0 Uygulama Ders Saati (saat/hafta) : Laboratuvar Ders Saati (saat/hafta) : - Dersin ÖnkoĢulu: Yok Dersin Dili: Türkçe Dersin VeriliĢ ġekli: Yüz yüze Dersin Koordinatörü: Doç. Dr. M. Ersin KUŞDİL Dersi Veren Diğer Öğretim Elemanları: Ders Koordinatörünün ĠletiĢim Bilgileri: 7 Dersin WEB adresi: 8 Dersin Amacı: Pakize Dilek ERİM AYDEMİR Uludağ Üniversitesi Rektörlüğe Bağlı Güzel Sanatlar Bölümü, Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bölümler Binası, 8 Görükle Yerleşkesi Nilüfer / Bursa Tel (Dış Hat): Tel (İç Hat) : 0 7 Faks (Dış Hat) : 0 Faks (İç Hat) : 0 Geleneksel Türk Bezeme Sanatlarımız beş daldan oluşmaktadır. Bunlar; tezhip, minyatür, hat, kaat ı ve ebrudur. Kaat ı, XIV. yy den günümüze gelen bir sanat dalıdır. Dünyanın en önemli müze ve
2 Dersin Öğrenme Kazanımları kütüphanelerinin envanterinde yer alarak takdirleri üzerlerinde toplamaktadır. Tezhip, minyatür, hat, ebru gibi diğer geleneksel sanatlarımızın, özellikle son yıllarda farklı kurum ve kuruluşlar bünyesinde açılan eğitim programlarıyla yeniden gündeme getirilerek, hem uzman hem de özgün yapımlar bağlamında devam ettirilmesine karşın, kaat ı sanatı unutulmaya yüz tutacak biçimde geri planda bırakılmış görünümdedir. Bu olumsuzluğu oluşturan en önemli faktörün, kaat ı eserlerin bugün artık az bulunurluğundan dolayı, estetik ortamımızdan uzaklaşarak, müze, koleksiyon ya da kütüphane koşullarında koruma altına alınmaları olduğu söylenebilir. Öncelikle, bu sanatı malzeme, teknik, işlev ve estetik yönleriyle tanıtmak, bu alanda yeniden özgün yapımları yaşama geçirmek, geleneksel sanatlarımızı korumak ve devamını sağlayarak gelecek nesillere aktarmak, her şeyden önce ülkemizin tüm kurum ve kuruluşları gibi üniversitelerimizin de öncül görevleri arasında yer alır. Hangi dalı olursa olsun, geleneksel sanatlar söz konusu olduğunda, olmazsa olmaz faktörün, bilimsel verilere dayanan malzeme, teknik ve uygulama olduğu her zaman göz önünde tutulması gerektiğinden, söz konusu bezeme dalının da üniversite öğretim programı çerçevesinde ele alınması geçerlilik kazanmaktadır. Kaat ı- seviyesinde akademik platformda bu bağlamda verilecek eğitim sayesinde, örnekleriyle bulunduğu kütüphane, koleksiyon ve müzelerde uluslararası ilgi ve beğeni toplayan kaat ı sanatı, genç nesillerce yeniden tanınma fırsatına erişecek, hatta bu girişimle amatör ve profesyonel uzmanlarına tekrar kavuşma olanağına sahip olabilecektir. Geleneksel sanatlar kavramı; kaat ı sanatının diğer Geleneksel Bezeme Sanatları arasındaki yeri ve önemi; Geleneksel Türk Bezeme Sanatları içinde ayırıcı özellikleri. Kaat ı sanatının malzeme, teknik, işlev ve estetik özelliklerinin kuramsal kazanımı. Kaat ı sanatının en erken tarihli örneklerinden Osmanlı Dönemi öncesi örneklerinin tanıtımı; Osmanlı Döneminde kaat ı sanatının gelişimi; Cumhuriyet Döneminde kaat ı sanatı ve
3 7 8 çağdaş örnekler. Dünyanın en önemli müze, koleksiyon ve kütüphanelerindeki kaat ı örneklerinin malzeme, işlev ve estetik özellikleriyle Makas, kretuar, triling, mühre, muhallebi, cımbız vb. araçlar ile diğer tüm gereçlerin kullanma becerilerinin kazandırılması. Kaat ı kesim tekniklerinin öğretilmesi ve becerilerinin kazandırılması. Kaat ı olarak kesilen eserlerin yapıştırılma tekniklerinin öğretilmesi. Kaat ı sanatının özgün örneklerinin kopyaları yapılarak geleneksel üslubun ve kaat ı olarak kesilen eserlerle bizden sonraki nesillere örnek kalacak şekilde kompozisyon yapabilme becerisinin kazandırılması. Öğrenilen tekniklerle çağdaş kaat ı çalışmalarının yapılması. 0 Dersin Ġçeriği: Hafta Teorik Uygulama Kaat ının genel tanımı ve tarihçesi; kullanılan malzemelerin Yalın kat ve simetrik oyma tekniklerinin Erkek ve dişi oyma tekniklerinin Topkapı Sarayı numarada kayıtlı Fatih Albümü nün Topkapı Sarayı numarada kayıtlı Fatih Albümü ndeki vazoda çiçekler ve at tasvirinin İngiltere British Library envanterindeki Mundy Albümü nde yer alan iki selvi örneğinin Uygulama içik gerekli tüm araç-gereçlerin temini; kaat ı motiflerinin çizimi, kesimi. Yapıştırma malzemesi olan muhallebinin yapımının öğretilmesi, simetrik ve yalın kat oymaların yapıştırma tekniklerinin uygulanması. Erkek ve dişi oymaların yapıştırma tekniklerinin uygulanması ve tüm kesilen eserlerle kompozisyon oluşturulması. -Fatih Albümü nde kayıtlı üç efsanevi hayvan motifinin çizim ve kesim tekniklerinin uygulanması. Fatih Albümü ndeki vazoda çiçekler ve at tasvirinin çizilmesi, kesilmesi ve yapıştırma uygulaması. Mundy Albümü nde yer alan iki selvinin çizimi, kesimi ve yapıştırma uygulaması.
4 7 Paris Bibliyotek National numara da kayıtlı kıyafet albümünün 8 Ara Sınav 0 Paris Bibliyotek National numara da kayıtlı çiçekli vazoların Süleymaniye Kütüphanesi nde kayıtlı XVI. yy. cilt kapağının Paris Bibliyotek National numara da kayıtlı iki kanyonun İngiltere British Library envanterine kayıtlı, XVIII. Yüzyıl Şiir Antolojisi ndeki kat kat çiçeklerin İngiltere British Library envanterine kayıtlı, XVIII. Yüzyıl Şiir Antolojisi ndeki zerefşanlı vazonun ayrıntılı anlatımının yapılması. Dönem içinde verilen kuramsal bilgilerin genel tekrarı. Ders Kitabı, Referanslar ve/veya Diğer Kaynaklar: Kıyafet albümünün içinde yer alan ev ve sersebilin çizimi, kesimi, yapıştırma uygulaması. Kıyafet albümünün içindeki vazo ve çiçek örneklerinin çizilip kesilip yapıştırılması ve kompozisyon uygulaması. Cilt kapağının çizimi, kesimi ve gerdirilerek paspartulanma tekniğinin uygulanması. İki kanyonun çizimi, kesimi, yapıştırılması ve kompozisyon uygulaması. Şiir Antolojisi ndeki kat kat çiçeklerin çizimi, kesimi ve yapıştırılması uygulaması. XVIII. Yüzyıl Şiir Antolojisi ndeki zerefşanlı vazonun ince ayrıntılarının çizimi, kesimi ve yapıştırılması; zerefşan tekniğinin uygulanması, çiçeklerle birleştirilerek kompozisyonun tamamlanması uygulaması. Dönem içinde yapılan öğrenci uygulamalarındaki olası hataların ve eksikliklerin giderilmesi. Arseven, C.E., Türk Sanatı Tarihi, MenĢeinden Bugüne Kadar Mimari, Heykel, Resim, Süsleme ve Tezyini Sanatlar, II., III. Fasikül, Maarif Basımevi, İstanbul, ty. Aslanapa, O., Türk Sanatı, I-II, Kervan Yayınları, İstanbul, 8. Bazin, G., Sanat Tarihi, Çev. Üzra Ünal- Selahattin Hilav, Sosyal Yayınları, İstanbul, 8. Çağman,F., Z.Tanındı, Topkapı Sarayı Müzesi Ġslam Minyatürleri, Tercüman Kültür ve Sanat Yayınları, İstanbul, 7. Diez, E., O.Aslanapa, Türk Sanatı, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayını, İstanbul,. Grabar, O., Ġslam Sanatı nın OluĢumu, Çev.N.Yavuz, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul, 8. İnal, G., Türk-Ġslam Minyatür Sanatı (BaĢlangıcından Osmanlılara Kadar), Hacettepe Üniversitesi Sosyal ve İdari Bilimler Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü, Ankara, 7. Lentz, T.W., Glenn D.L., Timur and the
5 Değerlendirme YARIYIL ĠÇĠ ÇALIġMALARI SAYISI Ara Sınav 0 Kısa Sınav 0 0 Ödev 0 0 Yıl Sonu Sınavı 0 Toplam 00 Yıl içi çalışmalarının Başarıya Oranı 0 Finalin Başarıya Oranı 0 AKTS / Ġġ YÜKÜ TABLOSU Etkinlik Princely Vision, Persian and Culture in the Fifteenth Century, Los Angeles County Museum of Art and Arthur M.Sackler Gallery, Los Angeles, 8. Mülayim, S., DeğiĢimin Tanıkları, Ortaçağ Türk Sanatı nda Süsleme ve Ġkonografi, Kaknüs Yayınları, İstanbul,. Özen, M.E., Türk Cilt Sanatı, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, Ankara, 8. ÜNVER, Süheyl, Kaat ı Sanatı, yayınlanmamış ders notu, ty. Kaat ı Sanatı nın örneklerine ait farklı kütüphane, koleksiyon ve müzelerden temin edilen görsel malzeme. SAYISI KATKI YÜZDESĠ Süresi (Saat) Teorik Dersler Uygulamalı Dersler 8 Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi (Ön çalışma, pekiştirme) 7 Ödevler Projeler Arazi Çalışmaları Ara sınavlar Diğer Yarıyıl Sonu Sınavı Toplam İş Yükü 0 Toplam İş Yükü / 0 saat 0 /0 Dersin AKTS Kredisi Toplam İş Yükü (Saat)