Dünyada en fazla ölüme neden olan 4 hastalıktan birisi diyabettir. Dünya Sağlık Örgütü’nün raporuna göre ölümlerim %71’i diyabet, kanser ve akciğer hastalıkları nedeniyle oluyor. Uzmanlar diyabet vücutta tüm dokuları ve organları etkileyebilen, tahrip edici bir rahatsızlık olduğunu belirtiyor. Başlıca hasarın damar sertliği olduğunu belirten uzmanlar küçük damarları etkileyerek göz, böbrek ve sinir sistemine zarar verebildiğini söylüyor. Diyabet nedenli ölümlerin %70-80 oranında kalp ve damar hastalıkları görülmektedir. İşte diyabetin sebep olduğu hastalıklar;
Diyabet, pankreas adlı organın vücut için yeteri kadar insülin üretememesi nedeniyle ortaya çıkan bir hastalıktır. İnsülin salgısı hiç yoksa ya da yok denecek kadar az ise tip 1 diyabet; insülin miktarı veya etkisi yetersiz ise tip 2 diyabet ortaya çıkar. İnsülin şekerin hücre içine girmesine yardımcı olur, dolayısıyla şekeri yakarak enerji üretebilir. İnsülin olmadan vücut dışarıdan alınan besinleri enerjiye çeviremez. Diyabet hastalığının tanısı, hastalığın belirtileri ve kan şekeri ölçümleri birlikte değerlendirilerek konur. En az 8 saat açlık sonrası ölçülen “açlık kan şekeri”nin 100 mg/dL’nin altında olması gerekmektedir. Aşağıdaki durumlardan herhangi biri varsa diyabet tanısı konur:
Diyabetin sebep olduğu ve kalbi besleyen koroner damarlarındaki tahribat ölüme yol açan sebeplerin başında gelmektedir. Enfarktüs yani, kalbi besleyen atardamarın tıkanmasını nedeniyle gelişen doku kaybı, kalp krizi ve kalp yetmezliği gibi hastalıkların başlıca sebeplerini oluşturmaktadır. Üstelik diyabet hastalarında bu durum daha risklidir.
Diyabetlilerin kötü kolesterolünde artışın olması ve yüksek şekerle beraber damar sertliği meydana gelebilmektedir. Bu durum kan basıncında yükselmeye yani hipertansiyona, beyin damarlarında kanama veya tıkanma sonucundaysa inmeye neden olmaktadır. Bacak damarlarında bulunan tıkanmalar sonucundaysa ayakta yaralara damarda daralmaya bağlı cinsel sorunlara yol açabilmektedir. Damar hastalıklarına bağlı olan ayağın kaybedilmesinin en önemli sebebininse diyabet olduğu bilinmektedir.
Damar Sertliği Oluşumunu Arttıran Etkenler;
Kolesterol ve trigliserid artışı
Stresli prsikolojik yapı
Ailede damar sertliğinin fazla olması
Göz damarlarında ve retinada meydana gelen hasarlar diyabetin yol açtığı önemli problemlerdir. Dünyada körlüğün en önemli nedenlerinden birisiyse diyabettir. Körlük genellikle geç dönemde gelişmektedir. Şeker hastalığının göze verdiği zarar çok önceleri başlamaktadır. Fakat, muayenede teşhis edilebilmektedir. Bu sebeple diyabet hastalarında düzenli göz kontrolü yapılmalıdır.
Diyabete Bağlı Böbrek Bozuklukları
Böbrekler, idrarı oluşturan zararlı maddelerin vücuttan atılmasını sağlayan organdır. Yıllar içinde böbreklerin küçük damarlarındaki hasarlara bağlı olarak ilk önce normal idrar tahlili ile saptanamayan küçük miktarda protein çıkışı ile sorun başlamaktadır. Buna mikroalbuminüri adı verilemektedir. Labaratuvar araştırmaları sonucunda teşhis konmaktadır. Bu erken devrede hastada böbrek bozukluğuna ait hiçbir belirti bulunmamaktadır. Etkili bir şekilde tedavi edilirse böbreklerdeki harabiyet durdurulabilir ve iyileşilebilir. Etkin olarak tedavi edilebilinirse böbreklerdeki harabiyet durdurulabilir. Bu dönemde, diyette proteinin ve tuzun kısıtlanması, çok iyi kan şekeri kontrolü, yüksek tansiyonun tedavisi ve idrar yollarında iltihap varsa tedavi edilmesi gerekmektedir.