KATILIM BANKACILIĞI BİLİNMİYOR VE BU BİZİM AYIBIMIZ » Harbi Gazete
Sokağa çıkıyorsunuz katılım bankacılığını tanıyan, ne iş yaptığınızı bilen kişi oranı yüzde ikiyi geçmiyor. Bu bizim ayıbımız, sektörün ayıbı. Sektör bilançolarına her yıl yüzlerce milyon kâr yazılıyor ama İslam bankacılığını tanıtmak için, bu işi bilen insanlar yetiştirmek için üç kuruş harcamaktan çekiniliyor. 35 yılda gelinen noktanın kabul edilebilir olduğunu da kimse söyleyemez.
Bu haber 13 Şubat 2018 Salı - 10:48 'de eklendi.
Hüseyin Tunç’un mesleği bankacılık. Vakıf Katılım Ticari ve Kurumsal Kredi Tahsis Müdürü. Ama ayrıca üreten, iyi bir yazar da… ‘Kayıp Renk, Biz Aslında Neyiz, Ferec, Katılım Bankacılığı ve Turco adlı yayınlanmış 5 eseri bulunan Tunç, bugün bizlere Katılım Bankacılığı’nı anlatacak.
Sayın Tunç iyi bir yazarsınız. Edebi ürünlerin dışında asıl mesleğiniz olan Katılım Bankacılığının da kitabını yazdınız. Nedir bu katılım bankacılığı?
Sokağa çıkıyorsunuz katılım bankacılığını tanıyan, ne iş yaptığınızı bilen kişi oranı yüzde ikiyi geçmiyor. Bu bizim ayıbımız, sektörün ayıbı. Sektör bilançolarına her yıl yüzlerce milyon kâr yazılıyor ama İslam bankacılığını tanıtmak için, bu işi bilen insanlar yetiştirmek için üç kuruş harcamaktan çekiniliyor. Katılım bankacılığı faiz esası üzerine değil, ticari faaliyetler ve ortaklık esası üzerine işleyen bir modeldir. Özel sektör; katılım bankacılığında günümüze kadar gerçekten belli bir noktaya, belli bir teknolojik alt yapıya gelindi ama 35 yılda gelinen noktanın kabul edilebilir olduğunu da kimse söyleyemez. Başarılı olduğunu iddia eden varsa kendini kandırıyordur. Bugün bakın şunu iddia ediyorum; katılım bankalarında binlerce çalışan var, ama bu sistemin kökleri nereden geliyor, bir felsefesi var mı diye sorsanız en tepelerde bile çok az kişiden tatmin edici cevap alabilirsiniz. Bunun bir felsefesi olduğunu, bir niyet yönü olduğunu bütün toplumun hatırlaması gerekiyor. Faizsiz hayat olur mu olmaz mı? Bir kere niyet edin bakalım, “niyet ettim faizsiz yaşamaya” deyin. Katılım Bankacılığı, “Müslümanlar ancak kardeştir”in ekonomideki yansıması olarak görülmelidir.
Vatandaşta şöyle bir izlenim var; “diğer bankalarla faiz oranları aşağı yukarı örtüşmüyor mu? Hatta çoğu zaman katılım bankaları daha pahalı” şeklinde…
Şimdi bu yaklaşım da sadece rakamlara odaklanmanın farklı bir boyutudur. Kapitalist sistemin dürtülerini hepimizin bilinçaltına öyle bir yerleştirmişler ki, sadece rakamlara odaklanıyoruz. Etkin çalışmıyor olabilirler bu bankalar ama para mı önde, prensip mi, değer mi, menfaat mi önde? Faiz haram mı, değil mi? Bu kurumlar faizsiz bankacılık yapıyor mu, yapmıyor mu? Bunları aslında sorgulamak lazım. Teşbihte hata olmaz; bir tarafta dana eti, bir tarafta domuz eti. Diyelim ki domuz eti daha ucuz diye alıyor muyuz? Almıyoruz. Hem faiz haramdır deyip hem de maliyeti daha düşük ya da getirisi daha fazla diye niye o zaman faizli bankalara gidiyoruz?
Sektör temsilcileri kusurlu tamam ama faiz haramdır diyen bir dinin mensupları olarak bu toplum sabahtan akşama kadar neden faiz hesabı yapıyor? Şayet katılım bankalarının eğer gereği gibi bu işi yapamadıklarını düşünüyorsak, vatandaş olarak biz niye bunları yönlendirmiyoruz? “Arkadaş sen şöyle yap” diye niye öneri sunmuyoruz? Üniversite hocalarımız neden yıllardır kopyala yapıştır eğitimlerle liberal ekonomiyi anlatıp dururlar da İslam ekonomisi üzerine bir iki kitap yazmazlar? Osmanlı arşivlerinde binlerce belge incelenmeyi bekliyor… Toplum olarak bir silkelenmemiz lazım.
– Günümüze doğru gelindiğinde katılım bankacılığının geleceği ve dünyanın geneline yapacağı yansımalar konusunda umutlanıyoruz. Bir defa İslam toplumları farklı bir hayat tarzı arama yönünde bilinçleniyorlar ve bu bilinçlenme zenginlik artışıyla destekleniyor. Diğer taraftan Batılı ekonomi modellerinin sıkıntıları ve açmazları dünyayı yeni arayışlara yönlendiriyor. Bu arayışta katılım bankacılığı dünyanın hemen tarafında inceleniyor ve büyük ilgi görüyor.
Katılım bankacılığını Allah’ın haram kıldığı faize karşı mücadele veren bir sistem olarak görüyorum. Faiz sadece İslam dininde değil, Hıristiyanlık ve Musevi dinlerinde de hoş görülmez. Hatta dinlerden başka birçok felsefi düşünce sisteminde de -Aristo‟nun düşünce sisteminde de-faizden olumsuz olarak bahsedilmiştir. İslam düşünürleri ve iktisatçıları katılım bankacılığına sahip çıkmalıdırlar. Sistemi analiz edip önerilerde bulunmalıdırlar. Günümüzde ekonomik realiteler var. Bu realitelere hem düşünce ve felsefi bazında hem de pragmatik anlamda çözümler üretmelidirler. Katılım bankacılığını noksan bulabilirsiniz, yetersiz bulabilirsiniz, peki öneriniz nedir? Dahası davranış kalıbınız nedir, niyetiniz var mı? Üniversitelerin, ilim dünyasının, diyanetin görevi sadece seyretmek olamaz. Eleştirecek, araştıracak, önerecek, çözüm üretecek.
RÖPORTAJ: Vidin ÖZYER – Yavuz KAYNARCA