10. Sınıf. Soru Kitabı. Dalgalar. Ünite. 3. Konu. Ses Dalgası. Test Çözümleri. Sismograf - PDF Ücretsiz indirin
1 10. Sınıf Soru Kitabı 3. Ünite Dalgalar 3. Konu Ses Dalgası Test Çözümleri Sismograf
2 2 3. Ünite Dalgalar Test 1 in Çözümleri 1. Ses dalgalarının hızı ortamı oluşturan moleküllerin birbirine yakın olmasına ve moleküllerin kinetik enerjisine bağlıdır. Yani ses dalgalarının hızı sesin frekansına ve ortamın özkütlesine bağlı değildir. 4. Sesin duyma eşiği 0 db dir. yani IV. bilgi yanlıştır. Diğer bilgiler doğrudur. 5. Sesin şiddeti ses dalgalarının genliğinin karesi ile doğru orantılıdır. Genliği artırabilmek için daha fazla enerji harcamamız gerekir. Yani genliği büyük olan sesler daha fazla enerji taşır. Dolayısıyla cisimlere uyguladıkları basınç da daha fazladır. 2. Su molekülleri hava moleküllerine göre birbirine daha yakın olduğundan sesin sudaki hızı artar. Frekans ses kaynağı ile ilgilidir. Yani ses kaynağının frekansı değişirse sesin frekansı da değişir. Frekans ortama göre değişmez. 6. Böbrek taşlarının ses dalgalarıyla kırılması ve hoparlörün titreşmesi olayları ses dalgalarının enerji taşıdığının kanıtıdır Ses dalgalarının frekansı sadece ses kaynağının titreşim sayısına bağlıdır. Başka bir şeye bağlı değildir. Ses sert yüzeylere çarpınca geri yansır. Yani yansıma olayı sayesinde öğrenci kendi sesini duymaktadır. Yanıt A dır 8. Şimşek çaktığında önce ışığın görülmesi sonra gök gürültüsünün duyulması ışık hızının ses hızından büyük olduğunu gösterir.
3 SES DALGASI Davulun oluşturduğu sesin şiddeti büyüktür. Yani çok enerji taşıdığı için insanı rahatsız eder. Fakat uzaktan gelen davul sesinin şiddeti azaldığı için taşıdığı enerji de azalır. Böylece insanı rahatsız etmez. Aynı notanın farklı müzik aletlerindeki tınısı farklıdır. 10. Bir sesin duyulabilmesi için şiddeti 0 db ve daha yüksek olmalıdır. Ayrıca sesin frekansı ( ) Hertz aralığında olmalıdır. Sesin hızının duymamıza bir etkisi yoktur. 12. Farklı müzik aletlerinden çıkan seslerin yüksekliği (frekansı) aynı olabilir. Aynı ortamda iseler hızları da aynıdır. Fakat farklı müzik aletlerinden çıkan seslerin tınıları mutlaka farklıdır.
4 4 3. Ünite Dalgalar Test 2 nin Çözümleri K L Sesin şiddeti sesin genliği ile ilgilidir. L nin genliği daha büyük olduğundan L kaynağından çıkan sesin şiddeti K nınkinden daha büyüktür. I. yargı doğrudur. Bu olaya rezonans denir. Her iki sesin dalga boyları eşit ve 4 birimdir. Aynı ortamda bulunduklarına göre, ses dalgalarının hızları da eşittir. v = λ f bağıntısına göre frekansları eşit olmalıdır. Frekanslar eşit ise her iki kaynaktan çıkan sesler aynı inceliktedir. II. yargı yanlıştır Katılarda ses hızı gaz ve sıvılara göre daha büyüktür. O yüzden çok uzaktaki trenin sesini raylar yardımıyla duyabiliriz. Şekil I Şekil II Diyapazonun çatalına hafifçe dokunulduğunda çıkan ses dalgalarının modeli Şekil II de verilmiştir. Aynı diyapazona daha kuvvetlice vurulduğunda sesin şiddeti, buna bağlı olarak da dalganın genliği artar. 3. Ses dalgalarının yayılma hızının büyüklüğü; v katı > v sıvı > v gaz biçimindedir. Ses iletilirken esneklik katsayısı büyük olan katılarda sesin yayılma hızı daha büyüktür. 7. Ses hızı, katılarda en fazla gazlarda ise en küçüktür. Bu nedenle ses hızının büyükten küçüğe sıralanışı v d.çubuk > v su > v hava şeklinde olur. 4. Sesin yayılabilmesi için mutlaka esnek bir ortama ihtiyaç vardır. Sesin yayılma hızı ortamın özkütlesine bağlı değildir. 8. Ses dalgalarının hızı artarken frekansı değişmez. Çünkü frekans kaynakla ilgilidir.
5 SES DALGASI piyano viyolensel piyano Tuna Aynı ortam olduğu için hızları aynıdır. Aynı nota olduğu için frekansları da aynıdır. Fakat bu seslerin tınıları farklıdır. Ses infrasonik ses olsaydı frekansının da artması gerekirdi. Fakat sadece ses dediğine göre bu olayın frekansla ilgisi yoktur. Sesin duyulabilmesi için ses şiddetinin artırılması gerekir. 13. K 10. I. Ses boşlukta ilerleyemez. Sesin iletilebilmesi için maddesel bir ortama gereksinim vardır. Bir yerde sıkışacak ve genleşecek bir ortam yoksa orada ses de olmaz. II. ve III. bilgiler doğru bilgilerdir. Ancak sesin havasız bir ortamda ilerlemesiyle ilgili değildir. L Aynı ortamdaki K ve L kaynaklarından çıkan seslerin hızları eşittir. K kaynağından çıkan sesin dalga boyu daha büyük olduğuna göre frekansı küçüktür yani ses kalındır. K kaynağından çıkan seslerin genliği küçük olduğuna göre şiddeti daha zayıftır. 11. Tablodaki verilere göre I ve II. önermeler doğrudur. 14. Her iki ortamdaki frekans aynıdır. Yani sudaki frekansı da 800 Hz dir. v su = m su f su bağıntısına göre, v su = v su = cm/s v su = 1600 m/s olur.
6 6 3. Ünite Dalgalar Test 3 ün Çözümleri 4. X 1. I Y II Z III koro solo Ses dalgaları da diğer dalgalar gibi birbirinin etkisini değiştirebilir. O yüzden koro halinde söylenen şarkıların şiddeti artar. Zilin büyüklüğü arttıkça ürettiği sesin frekansı azalır. Yani ses kalınlaşır. Frekans azalıyorsa dalga boyu artar. 2. Yunuslar ultrasonik seslerle haberleşirler. Bu seslerin frekansı Hertz den büyük olup insanlar bu sesleri duyamazlar. 5. Akustik olayı yüzeyin özelliklerine ve sesin frekansına bağlıdır. 6. K M L 3. Ses dalgaları girdikleri ortamlarda hem yansıma hem de soğurulmaya uğrar. Sesin vardığı yüzey sert ve düzgün ise yansıyan ses miktarı fazla olur. Yüzey yumuşak ve düzensiz ise yansıyan sesin miktarı az olur. Geri kalan kısmı soğrulur. Bu nedenle eşyaların olduğu odalarda ses dalgaları soğrulduğundan şiddeti az olur. X Ses dalgaları boyuna dalgalardır. Ses dalgalarındaki sıkışmalar dalga tepelerine, gevşemeler de dalga çukurlarına benzetilebilir. Z Y
7 SES DALGASI 7 7. m 9. uzunluk (m) Sıkışmalar dalga tepeleri gibi düşünülürse, dalga boyunun 2 m olduğu görülür. v = m f bağıntısını kullanırsak, X Y Uzaklık arttıkça ses ortam tarafından soğrulduğu için genliği azalır. Buna göre genliği en az olanın uzaklığı en fazladır. Z v = v = 330 m/s bulunur. 8. Doğal frekans cismin özelliklerine bağlıdır. Ortamın özelliklerine bağlı değildir. 10. Camların kırılması sesin bir enerjiye sahip olduğunu gösterir. Ayrıca bomba uzakta iken cam üzerinde yıkım etkisi yapmadığına göre, sesin şiddeti kaynağın uzaklığına bağlıdır. Sesin camdaki hızı, havadaki hızından büyüktür. Ancak bu olayda bir etkisi yoktur.
8 8 3. Ünite Dalgalar Test 4 ün Çözümleri 1. I ve III olayları ışık hızının ses hızından büyük olduğunu gösterir. II. olay sesin boşlukta yayılmadığını gösterir. 5. Köpekler frekansı 20 khz in üzerinde ultrasonik sesleri duyabilir. Fakat insanlar bu sesleri duyamazlar. 6. Radyonun sesi yükseltildiğinde ses dalgarının şiddeti artar. Şiddet de genliğin karesi ile doğru orantılıdır. Buna göre, ses dalgalarının genliği artırılmıştır. 2. Metal, molekülleri birbirine yakın olduğu için ses en iyi iletir. 7. F K 3. Kapalı ortamda ses duvarlardan da yansıdığı için daha iyi duyulur. Kesik konik biçimindeki mukavvanın iç kısmına çarpan ses dalgaları yansıdığı için daha iyi duymamızı sağlar. Kulak demiryoluna dayandığında çok uzaktaki trenin sesinin duyulması, raylarda ses hızının havaya göre daha büyük olduğunu gösterir. F F Sesin yüksekliği ile sesin frekansı aynı kavramlardır. Titreşen bir telin frekansı, telin kalınlığı ile ters orantılıdır. Telin kalınlığı artırılınca frekansı küçülür. Buna göre en ince olan K telinin frekansı en büyük, en kalın olan M telinin frekansı en küçüktür. Ses dalgasının zayıf veya kuvvetli olmasına sesin şiddeti denir. Genliği büyük olan ses en şiddetli sestir. Buna göre M teli üzerinde çıkan ses en şiddetlidir. L M 4. Yükseklik frekansla ilgili olup ses kaynağına bağlıdır. Ortam tarafından ses soğrulursa şiddeti azalır. Yayılma hızı ortamın özelliklerine bağlıdır. 8. Verilen bilgilerin üçü de doğrudur.
YAPI FİZİĞİ 1 YAPI AKUSTİĞİ
YAPI FİZİĞİ 1 YAPI AKUSTİĞİ 1-2 2017-2018 Güz yy Prof. Dr. Zerhan YÜKSEL CAN Yrd. Doç. Dr. Şensin AYDIN YAĞMUR Y. MİM. AHMET ATMACA Dersin içeriği Yapı Fiziği bilim alanının kısa tanıtımı Fizik ortam nedir?