Türkiye'nin yeni ihracat şampiyonu Oyak Renault - Ekonomi Haberleri
Haberler >Ekonomi>Türkiye'nin yeni ihracat şampiyonu Oyak Renault
Türkiye'nin yeni ihracat şampiyonu Oyak Renault
21.05.2010 - 09:42 | Son Güncelleme: 21.05.2010 - 11:02
Küresel krizin ve petrol başta olmak üzere emtia fiyatlarında yaşanan büyük düşüşün etkileri nedeniyle, 2009’da Türkiye’nin en büyük ihracatçı şirketleri listesinde önemli bir değişim yaşandı. 2008’de üçüncü sırada yer alan Oyak Renault, 2009’da 3 milyar 12 milyon dolarlık ihracatla ihracatın yeni şampiyonu oldu. 2008 yılında Türkiye’nin ihracat şampiyonu olan Tüpraş, 2009 yılında değer olarak ihracatındaki yüzde 60 varan düşüş nedeniyle 5’inci sıraya geriledi.
Vestel Dış Ticaret 2 milyar 84 milyon dolarla ikinci, 2008 yılının ikincisi olan Ford Otomotiv ise, 2 milyar 81 milyon dolarla bu kez üçüncü sırada yer aldı. 2009 ihracatında ilk on içinde Tofaş dördüncü, Tüpraş beşinci, Arçelik altıncı, Toyota yedinci, Habaş sekizinci, İçdaş dokuzuncu ve GSD Dış Ticaret de onuncu sırada bulunuyor.
İlk 10 üretici ihracat sıralamasında ise yine Oyak Renault birinci sırada bulunurken, bu kez Ford Otomotiv ikinci, Tofaş üçüncü, Tüpraş da dördüncü sırada yer aldı. 2008’de beşinci olan Toyota ise 2009’da yedinci sıraya indi.
İhracat Şampiyonları 2005 2006 2007 2008 2009
1 Toyota Tüpraş Ford Tüpraş Oyak Renault
2 Ford Toyota Tüpraş Ford Vestel
3 Vestel Ford Toyota Oyak Renault Ford
Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) tarafından açıklanan verilere göre Türkiye’nin en büyük ihracatçıları sıralamasında kriz nedeniyle önemli değişiklikler meydana geldi. Şirketlerin ihracat miktarlarında önemli bir değişim gözlenmemekle beraber, ilk 10’da yer alan ihracatçı kuruluşların gerçekleştirdikleri ihracatlar değerlerinde önemli oranda gerileme gözlendi.
“TEMMUZ İLE BİRLİKTE İHRACATTA SIKINTI YAŞANABİLİR”
TİM Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Büyükekşi, düzenlediği basın toplantısında 2009’un sıralamasını değerlendirirken, listedeki yer değişikliklerinde ve ihracatın parasal değerlerindeki azalışta, geçen yıl küresel kriz nedeniyle petrol, demir çelik başta olmak üzere emtia fiyatlarında yaşanan düşüşlerin önemli bir rolü olduğuna dikkat çekti. Büyükekşi, daha önceki yıllarda listede isminin yayınlanmasını istemeyen ihracatçı sayısının 20-30 şirket ile sınırlı olduğuna, ancak 2009 listesinde bu sayının 100'e kadar ulaştığına işaret etti.
Mehmet Büyükekşi 2009’daki krize ve ekonomistlerin ihracatın 80-90 milyar dolarlı rakamlara düşeceği yönündeki tahminlerine karşın, toplam ihracatın 102.1 milyar dolar olarak gerçekleştiğini söyledi. Büyükekşi, 2007 yılında 44 bin 700 firmanın doğrudan ihracat yaptığını,2008 yılında doğrudan ihracat gerçekleştiren firma sayısının 46 bine, 2009 yılında da 48 bin 500 firmaya ulaştığını kaydetti.
TİM Başkanı, döviz kurlarında son dönemde yaşanan hareketliliğin ve Euro-Dolar paritesindeki düşüşün Mayıs-Haziran ihracatında da olumsuz bir etkisinin gözlenmeyeceğini belirterek, “Ancak Temmuz’la birlikte parite sorunları ve Euro’daki düşüş ihracatımız üzerinde sıkıntılara yol açabilir” uyarısında bulundu.
İLK 500 İHRACATIN YÜZDE 53.4’ ÜNÜ GERÇEKLEŞTİRDİ
Yıllar itibariyle İlk 1000 firmanın toplam ihracat içindeki payına bakıldığında istikrarlı bir dağılım olduğunun görüldüğünü belirten Büyükekşi bu konuda şu değerlendirmeyi yaptı“. 2006 yılında da yüzde 70,6 olan ilk 1000’ün ihracat içindeki payı 2007 yılında yüzde 68,3, 2008 yılında yüzde 70,8 olurken, 2009 yılında bu oran yüzde 62,2 olarak gerçekleşti. İlk 1000 ihracatçı firmanın ağırlığı ihracat miktarı ve ihracatçı firma sayısı artsa bile aynı kalıyor, ama 2009’da bir miktar düşüş var. İlk 1000 İhracatçıyı da kendi içinde incelediğimizde, İlk 500 ile İkinci 500 arasında ciddi bir fark olduğunu görmekteyiz. İlk 500 İhracatçı firma, İlk 1000 Firmanın yaptığı ihracatın yüzde 85,4’ünü gerçekleştirirken, İkinci 500 firma geri kalan yüzde 14,6’sını yapmaktadır. Diğer taraftan İlk 500 Firma, tüm ihracatın yüzde 53,4’ünü gerçekleştiriyor”.
11 FİRMA KAYBEDEN İSTANBUL YİNE İLK SIRADA
Mehmet Büyükekşi, iller bazında ihracat dağılımı ele alırken, İlk 1000’deki firma dağılımı içinde göze çarpan en önemli noktanın, İstanbul’un ihracat içerisindeki ağırlığı olduğunu vurgulayarak, “1000 içerisinde 492 firmamız İstanbul’dan ihracat yapıyor. Bunu, 67 firma ile İzmir, 52’şer firma ile Bursa ve Ankara, 49 firma ile Gaziantep, 41 firma ile Kocaeli ve 23firma ile Hatay takip etmektedir. Geçen sene önemli bir değişiklik oldu. İstanbul ilk 1000’den 11 firma kaybetti. Bunların yerine Anadolu’dan yeni firmalar listeye girdi. Bizim Türkiye İhracatçılar Meclisi olarak bir misyonumuz da ihracatın ülke geneline yayılmasıdır.
İhracat içinde farklı illerin ağırlığının artması Türkiye ihracatı ve ekonomisi adına sağlıklı bir gelişmedir. İhracatın bölgesel ve sektörel düzeyde farklılaşması ve yaygınlaşması arzuladığımız ve görmek istediğimiz bir sonuçtur” dedi.
BÖLGESEL DAĞILIMDA MARMARA’NIN AĞIRLIĞI
TİM Başkanı Büyükekşi, bölgesel dağılıma ilişkin olarak şu değerlendirmeyi yaptı:
“İlk 1000 İhracatçı Firma’nın bölgesel dağılımına baktığımızda, Marmara Bölgesi’nin büyük bir ağırlığı olduğunu görüyoruz. Marmara’dan 610 firma İlk 1000 İhracatçı Firma arasında yer aldı. Bunu 129 firma ile Ege Bölgesi, 83 firma ile İç Anadolu, 72 firma ile Akdeniz ve yine 72 firma ile Güneydoğu Anadolu bölgeleri takip ediyor. Marmara Bölgesi’nin Türkiye ekonomisinde büyük bir ağırlığı var. Bu ağırlığı İlk 1000 Firma içinde de görmek mümkün. Göze çarpan bir başka gelişme de bölgesel pazarlardaki gelişmelere bağlı olarak Güneydoğu’daki ihracatçı firma sayısında görülen artıştır. Bir önceki yıla göre bu sayı 62’den 72’ye çıktı.”
ÜRETİCİ İHRACATÇILAR AĞIRLIKTA
2009 yılında ihracat gerçekleştiren firmaların yüzde 75,7’sinin üretici ihracatçılardan oluştuğuna dikkat çeken TİM Başkanı, “Üreticilerin ağırlıkta olması ihracatın sürdürebilirliği açısından çok önemli. İlk 1000 İhracatçı firmanın yapısı nasıl diye baktığımızda, yüzde 75,7’sinin üretici ihracatçı olduğunu görüyoruz. Yüzde 17,7’si grup dış ticaret şirketi, yüzde 6,5’inin de dış ticaret şirketi şeklinde bir dağılım söz konusu. Üretici ihracatçı firma sayısının bu düzeyde yüksek olmasının sağlıklı bir durum olduğunu düşünüyoruz” diye konuştu.
KURLAR SAYESİNDE İHRACATÇININ KARLILIĞI ARTTI
TİM Başkanı Büyükekşi, küresel krizin ihracat üzerinde yarattığı olumsuz etkiye rağmen, 2009 yılında ihracatta karlılığın artışı gösterdiğine dikkat çekerek şu yorumda bulundu:
“Kurların neden önemli olduğunu kriz yılında daha iyi gördük. Döviz kuru karlılığı birebir olumlu veya olumsuz etkiliyor. 2008 yılı ortalama dolar kuru 1,29 iken 2009 yılında 1,54 oldu. Aynı şekilde Euro kuru 2008’de 1,89 iken 2009 yılında 2,15 oldu. Bu iyileşme sayesinde 2008 ile karşılaştırıldığında ilk 500’ün kârlılığı yüzde 5,35’ten yüzde 8,08’e, İkinci 500’ün karlılığı ise yüzde 4,9’dan yüzde 6,3’e yükseldi. Bu iyi bir gelişme. Üstelik yerli şirketlerin karlılığı yabancı şirketlerin karlılığından daha yüksek. Bu durum yabancı şirketlerin karlarını yurtdışında tutmayı tercih ettiklerini gösteriyor.”
1 MİLYAR DOLARI GEÇEN İL SAYISI ÖNEMLİ BİR GÖSTERGE
İhracatın geliştirilmesi hedeflerinde 1 milyar doları aşan il sayısını arttırmanın önemli bir eşik oluşturduğunu söyleyen Büyükekşi sözlerini şöyle sürdürdü:
“İhracatçı firmalarımızın ihracat hacmi de önemli bir gösterge. Sektörel ve bölgesel düzeyde 1 milyar dolar eşiğini önemsiyoruz. İllerimizin de 12 tanesi 1 milyar dolar eşiğini geçmiş durumda. Firma düzeyinde baktığımızda ise 8 şirketimizin 1 milyar dolar ve üzerinde ihracat yaptığını görüyoruz. Bu rakamı önemsiyoruz. Okyanusta seyredecek büyük gemilerimizin olması gibi sevindirici bir durum bu.”
Büyükekşi’nin verdiği bilgiye göre 500 milyon ile 1 milyar arası ihracat yapan 9 firma, 100 milyon dolar ile 500 milyon dolar arası 81, 50 milyon ile 100 milyon dolar arasında 137, 25 milyon ile 50 milyon arasında 274 firma var. 14 milyon ile 25 milyon arasında 491 ihracatçı firma bulunuyor.
Büyükekşi, İlk 1000 ihracatçı firmanın gerçekleştirdiği ihracatın yüzde 64,1’lik bölümünü sanayi mamulleri oluştururken, işlenmiş petrol ürünlerinin oranı 8,7 olduğunu kaydederek, İhracat içinde yüzde 8,3’ün bitkisel ürünler, yüzde 6,9’un tarıma dayalı işlenmiş ürünler ve yüzde 2,3 oranında madencilik ürünleri olduğunu söyledi.