Konaklı Beldesi- İpekböceği Besleyen Kadınlar
Geleneksel İpek Böcekçiliğinin Yeniden Ödemiş Ekonomisine Kazandırılması
1) Konunun önemi ve gerekçesi:
Ödemiş ekonomisinin yöresel ürün yelpazesi içinde İpekçiliğin tarihi önemi bulunmaktadır. Zamanında yöre ipekçiliğini canlandırmak için her türlü desteğin verildiği bilinmektedir. Ancak, gelişen ekonomik şartlar ve çeyiz geleneğinin farklılaşması, yöremizdeki ipekçiliği uzun zamandan beri olumsuz olarak etkilemiştir.
Globalleşen dünya ekonomisinin yarattığı şartlar içinde yerel pazarlarda değer bulmayan birçok ürün gibi ipek de dış pazarlarda değer bulmaya başlamıştır. Her ne kadar ithalat yoluyla ülkemize ipek girmekte ise de yerel pazarlarda kalitesi itibariyle maliyeti yüksek olmasına rağmen yerli ipek aranmaktadır.
İpekböcekçiliği, çok fazla yatırım gerektirmeyen ve küçük ölçekte yapılan, ipekböceğinin tek besin kaynağı olan dut yaprağının sağlanmasıyla başlayan ve kozadan ipek ipliğine işleninceye kadar süren yardımcı bir tarımsal faaliyet olarak sürdürülmektedir. Arazilerin diğer tarım dallarına elverişli olmadığı yörelerde gelir kaynakları çok kısıtlı ailelerde yaş koza üretimini genellikle yaşlılar ve kadınlar gerçekleştirmektedir. Tüm aile fertlerinin emeklerinin değerlendirilmesinde, kırsal alanda gizli işsizliğin önlenmesi ve tarımsal gelirin daha dengeli dağılmasında önemli derecede etkiye sahiptir.
Ülkemizin birçok yerinde geleneksel ipekböcekçiliğini teşvik ve geliştirme çalışmaları yapılmaktadır. Bunlardan en iyi örnek Diyarbakır Kulp ilçesinde uygulanan AB kaynaklı projedir. İlçemizde de bireysel ve gönüllülük esasıyla çalışmalar bulunmaktadır. Örnek vermek gerekirse Gönüllü öğretmen Gülfer KESKİN, son 3 yıldır Birgi'de Koza Birlikle beraber kadınlara destek kapsamında, bu üretimin canlandırılması için kişisel olarak çalışmalar yapmıştır. Varılan sonuç, kadınların bu üretimi çok ilkel şartlarda yaptığı, her türlü bilgi aktarılmasına rağmen yine de alışkanlıklarından vazgeçmedikleri, ayrıca üretimin az olmasından kaynaklanan nakliye sorunlarının yaşandığı, örgütsüz kişisel özverilere dayalı olarak yapılan üretimde zorluklar yaşandığı, üretimin artırılabilmesi için kadın gruplarına yönelik üretim evleriyle ilgili eğitim yaptırılmasının özendirici olacağı yolundadır.
Sonuç olarak; yöremizdeki geleneksel ipekböceği ve ipek üretiminin yeniden canlandırılması için Koza Birliği ile işbirliğinin artırılarak, üretici sayısının çoğaltılması Ödemiş ekonomisine etkin katkısının sağlanması vegelecek nesillere aktarılabilecek bir planlama ve disiplin içinde ele alınarak "sürdürülebilir bir sektör" oluşturulması düşünülmektedir.
2) Konunun aktörleri:
a) İlgili sorumluları: Ödemiş Belediyesi, Ege Üniversitesi Ziraat Meslek Yüksek Okulu, İlçe Tarım Müdürlüğü.
b) Katkı koyacak unsurlar: Sivil Toplum Örgütleri Ödemiş Kent Konseyi Kadın Meclisi Kadın Ekonomi ve İstihdam Çalışma Grubu.
3) Önerilen çözümler:
Yerel yönetim olarak Ödemiş Belediyesinin kolaylaştırıcı önlemler alarak yapılacak çalışmalara yardımcı olması.
4) Yapılacak işler:
a- Kökleri tarihimizin derinliklerine dayanan geleneksel ipekböcekçiliğimizin alternatif bir gelir kaynağı olarak teşvik edilmesi için afiş, broşür ve basın aracılığıyla gündemde tutulması, bilgilendirme çalışmaları yapılmalıdır.
b-Kentimizde bulunan dut ağaçlarının gelecek yıllarda yeterli olmayacağı ihtimaline karşılık olarak uygun alanlara dut ağacı dikimine öncelik verilmelidir.
c- Yapılacak duyurulardan sonra üretime talip olan girişimcilerin tespit edileceği başvurularının alınacağı bir nokta oluşturulmalıdır.
5) Bütçe ve kaynaklar :
İpekböceği tohumları ile eğitim çalışmaları Koza Birliği tarafından sağlanacaktır.
Ödemiş Kadın Kooperatifi Kadın Meclisi, Ödemiş Belediyesi ve Bursa Koza Birlik işbirliği ile 'Geleneksel İpekböcekçiliğini Teşvik ve Geliştirme Projesi' kapsamında çalışmalar