İç içe geçmiş aile ilişkileri
Aile Terapisinde bir ailenin bütün üyeleri ya da bazı üyeleri arasındaki ilişkinin aşırı yakın olmasından bahsederken iç içe geçmiş ilişki terimini kullanırız. İlişkiler fazla iç içe geçtiğinde, sınırlar o kadar belirsiz hale gelir ki sonuçta bağımlılık doğar – yani bireyler kendi adına konuşamaz, duygularından emin olamaz ve seçim yapamaz hale gelir. Bu durum çoğunlukla öz saygı eksikliği ile de ilişkilendirilir.
Size bu durumu nasıl fark edebileceğinizden ve nasıl üstesinden gelebileceğinizden bahsetmek istiyorum.
İç içe geçme, aile üyeleri arasındaki yakınlığın bireyselliğe zarar verecek düzeye varması demektir. İdeal olan, aile üyelerinin karşılıklı bağlılık içinde olmasıdır.
İç İçe Geçme Belirtileri
İç içe geçme, duygusal bir özelliktir. İç içe geçmiş ailelerde görülen yaygın özelliklerden bazıları şunlardır:
Bu ilişki hayatın en önemli noktası haline gelir ve çok sevilen başka değerli ilişkilere zarar verir.
Bireyler, adeta aynı kişiymişçesine birbirlerinin duygularını hissetmeye başlarlar. Diğer tarafın duygularına boğulurlar ve onu ‘kurtarmak’ isterler.
Birbirlerinin duygularını hissederler. Örneğin kızı üzüldüğünde anne daha çok üzülür. Kendi duygularını kızınınkilerden ayıramaması kızına destek olabilme yetisini azaltır.
Birbiriyle görüş ayrılığına düşmek ya da uzak kalmak dayanılmaz olur; çok fazla kaygı yaratır ve sorunu çözmeye yönelik zorlayıcı bir dürtüye neden olur.
Aşırı yakınlaşma diğer kişiyi hayatın merkezi haline getirir, kişinin öz saygısını ve mutluluğunu başkasına bağlı kılar. Bir anne ya da baba, çocuklarının duygusal desteğine bağımlı hale gelebilir.
Bağlantı aşırı yakın olmadığında kaygı ortaya çıkar.
Kişiler bütün zamanlarını birlikte geçirir ve her şeyi paylaşırlar. Birbirlerine bireyselliklerini geliştirecek zaman ve alan bırakmazlar.
Böyle ailelerde kural, aile içinde yaşanan sorunların aile içinde gizli kalmasıdır. Bazen gelin ve damatlar bile aile çemberinin içine tam olarak alınmazlar.
Aile kimliği öyle katıdır ki farklı olan aile üyeleri dışlanır.
Ebeveynler çocukları yetişkin olduğunda bile kendilerinde onlara ne yapmaları gerektiğini söyleme hakkı görürler.
İlişkiler Neden İç İçe Geçer
Kendi hayatımızda yaşadığımız ya da atalarımızın yaşamış olduğu travmalar bizi aşırı yakınlaşma kararı almaya itebilir. İç içe geçmiş ilişkiler bir önceki nesilden devraldığımız bir aile modeli de olabilir.
Kişinin kendi ailesinin onu yeterince benimsemediği hissine karşı tepkisi de iç içe geçmiş ilişkiler kurmasına yol açabilir. Hemen her zaman amaç kendimizi ve sevdiklerimizi incinmekten korumaktır.
İç İçe Geçmiş İlişkilerin Alternatifi
İç içe geçmiş ailelerin bireyleri için bu durumu teşhis etmek zordur.
Aile üyelerinin birbiriyle karşılıklı bağlılık ve alışveriş içinde olması ideal durumdur. Karşılıklı bağlılık halindeki aileler şöyle olur:
Farklı duyguları olduğunu kabul ederler ve araları bozulmadan bağımsız kararlar alabilirler.
Kararlarının birbirlerini etkilediğinin farkındadırlar.
Bir ebeveyn çocuğunun üzgün olduğunu fark edince kendisi paniğe kapılmadan ona yardım etmeye çalışır.
Ebeveynler çocuklarına destekleyici, ilgili ve kucaklayıcı bir ortam sağlarken aynı zamanda onlara kendi sorunlarını kendileri çözebilmeleri için de duygusal alan bırakırlar.
İç İçe Geçmenin Üstesinden Gelme Yolları
Aile modelleri sistemik alışkanlıklardır, değiştirilmeleri mümkündür. İşte iç içe geçmenin üstesinden gelmek için bazı öneriler:
Kendi sesinizi bulabilmek için kendinize yalnız kalabileceğiniz zamanlar ayırın.
Sevgi ve ilginizi kendinizce gösterirken yavaşça ve tatlılıkla ufak ufak sınırlar belirleyin.
Eski ve yeni arkadaşlarınızla görüşün, birlikte zaman geçirin.
Kendinize ben ne istiyorum diye sorun ve gereğini yapın.
Aile terapisi, bu sürecin tüm aile üyeleri için faydalı olmasına ve geçişin daha kolay olmasına yardımcı olabilir.
Siz de ilişkilerinizde iç içe geçme sorunu olduğunu düşünüyorsanız buraya yazın (mesajınızı başkaları göremez), bana e-posta yollayın ya da telefon edin.
Attribution 2.0 Generic (CC BY 2.0)image:K P
Etiketler: aile üyeleri arasında sınır koymaaile üyelerinin fazla yakın olmasıailede aşırı müdahaleailede aşırı yakınlıkailede fedakarlıkailede sınır sorunlarıbireysellikiç içeiç içe geçmeiç içe geçmiş aile ilişkileriöz saygısağlıklı sınırlarsınır koymasınırlar
Sonraki yazı Birlikte Çalışan Çiftler İçin 7 Öneri
Önceki yazı Çatışma Bize Neler Öğretir