Sayı:258 - Şubat 2020
Güneş Enerjisinde Kurulu Güç 6 Bin Megawattı Aştı
EPDK İstatistiklerine TÜİK’ten Kalite Belgesi
ELDER Dernek Müdürü Mustafa Özge Özden Oldu
ELDER İSG Kongresi 28-29 Şubat’ta Antalya’da
Enerji Projelerine AR-GE Desteği İçin Başvurular Başladı
Türkiye Elektrik Tüketiminin Yüzde 9’u İstanbul Avrupa Yakası’nda Gerçekleşti
Güneşte Yeni Kapasite Kurulumları 2020’de 110 GW’a Ulaşacak
Küresel Offshore Rüzgâr Kapasitesi 2019’da 27 GW’a Çıktı
Porsche, Avrupa’nın En Güçlü Elektrikli Araç Şarj İstasyonunu Açtı
Küresel Akıllı Aydınlatma Pazarı 38 Milyar Dolarlık Büyüklüğe Ulaşacak
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, "Türkiye, bugün yenilenebilir enerji kurulu gücünde Avrupa'da altıncı, dünyada on üçüncü sıraya yerleşti. Güneş enerjisinde ise Türkiye çok büyük bir mesafe kat etti. 10 yıl öncesine kadar güneş enerjisi kurulu gücümüz sıfırken bugün 6 bin 32 megawatt seviyesine geldik." dedi.
Dönmez, kentte toplam lisanssız kurulu güç kapasitesinin 318 megawatt olduğunu, bunun yüzde 97'sinin yani 307 megawattının lisanssız güneş enerjisi kurulu gücünden oluştuğunu aktardı.
Türkiye'yi yenilenebilir enerji teknolojilerinde üretim üssü yapacak YEKA (yenilenebilir enerji kaynak alanı) yarışmalarına önümüzdeki dönem 10 ila 50 megawatt kapasitedeki mini YEKA'larla devam edileceğini belirten Dönmez, "Mini YEKA yarışmalarımız için şartname ve sözleşme taslağı hazırlıklarımızı tamamladık. Bu hususta Meclis'te bekleyen yasa değişikliği tamamlanacak. İnşallah yakın zamanda Resmi Gazete'de yarışma ilanını yayımlayacağız ve 2020'nin ilk yarısında ilk yarışmamızı gerçekleştireceğiz." ifadelerini kullandı.
Dönmez, 2019 sonu itibarıyla elektrik üretiminin yüzde 62'sinin yerli ve yenilenebilir kaynaklardan karşılandığını, yenilenebilir kurulu gücün 44 bin 767 megawatta ulaştığını, kurulu gücün yüzde 49'unun yani neredeyse yarısının yenilenebilir kaynaklardan oluştuğunu dile getirdi. Devletin verdiği teşvik, hibe ve kredilerle yerli ve yabancı yatırımcının yüzünü güneşe çevirdiğini vurgulayan Bakan Dönmez, şöyle devam etti:
"Türkiye, bugün yenilenebilir enerji kurulu gücünde Avrupa'da altıncı, dünyada on üçüncü sıraya yerleşti. Güneş enerjisinde ise Türkiye çok büyük bir mesafe kat etti. 10 yıl öncesine kadar güneş enerjisi kurulu gücümüz sıfırken bugün 6 bin 32 megawatt seviyesine geldik. 2020 Ocak ayı sonu itibarıyla güneş enerjisinin payı, toplam kurulu gücümüz içerisinde yüzde 6,6'ya, yenilenebilir enerji kurulu gücümüz içerisinde ise yüzde 13,5'e yükseldi. Güneş kurulu gücünde bugün Avrupa'da altıncı, dünyada on ikinci sıradayız. İnanıyorum ki yeni YEKA yarışmalarımızla Türkiye'nin konumu daha da yükselecek."
Bakan Dönmez, Türkiye'nin yenilenebilir enerjide kendine özgü modeliyle dünyada rol model olma yolunda ilerlediğine dikkati çekerek, "Türkiye artık yüzünü güneşe dönmüş, rüzgârı arkasına almıştır. Önümüzdeki 10 yıl içerisinde 10 bin megawatt güneş ve 10 bin megawatt rüzgâr enerjisini de portföyümüze ekleyeceğiz inşallah. Keza lisanssız elektrik kurulu gücünde de çok ciddi bir ilerleme sağladık. 2020 Ocak sonu itibarıyla lisanssız elektrik kurulu gücümüz 6 bin 344 megawatta ulaştı. Bu kurulu gücün yüzde 92'sini güneş enerjisi santralleri oluşturuyor." diye konuştu.
Lisanssız üretimle ilgili geçen yıl mayıs ayında Cumhurbaşkanlığı Kararı'nın yayımlandığını ve yenilenebilir enerjide lisanssız üretime dayalı kurulu güç üst sınırının 1 megawatttan 5 megawatta yükseltildiğini anımsatan Dönmez, böylece âtıl haldeki çatı, cephe gibi alanlarda güneş enerjisine dayalı elektrik üretimi yapılmasının önünün açıldığını dile getirdi.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), “Resmi İstatistiklerde Ulusal Kalite İlke ve Standartları” doğrultusunda yapılan değerlendirme sürecinin ardından sektörde bir ilke imza atarak Türkiye İstatistik Kurumu’ndan (TÜİK) Kalite Belgesi almaya hak kazandı.
TÜİK, EPDK’nın elektrik, petrol, doğal gaz ve LPG piyasalarına yönelik istatistiklerini mercek altına aldı.
Yapılan değerlendirme sürecinin ardından EPDK, TÜİK’ten kalite belgesi almaya hak kazandı. Böylece, EPDK enerji sektöründe bir ilki gerçekleştirdi.
Kalite Belgesi sertifikalarının sunumu vesilesiyle düzenlenen törene katılan EPDK Başkanı Mustafa Yılmaz, güvenilir verilerin, kaliteli hazırlanmış istatistiklerin enerji piyasalarının öngörülebilirliği için hayati önem taşıdığını vurguladı.
Yatırımcının da piyasa oyuncularının da rakamlara baktığını, rakamlara göre yatırım yapıp rakamlara göre strateji geliştirdiğini hatırlatan Başkan Yılmaz:
“Bu sebeple verileri, istatistikleri hazırlarken büyük bir titizlikle hareket ediyoruz. Bu titizliğimizin de TÜİK tarafından bu şekilde taçlandırılması çok değerli. Verilerimizin, yaptığımız işlemlerin güvenilirliğini ve kalitesini gösteren böyle bir belge almak kurumumuz adına gurur verici. Elbette yetkin ve nitelikli insan kaynağı ile kalite oluşturulur. EPDK, sektörün ihtiyaçlarına cevap veren fiziki altyapı ve donanıma sahip yeni hizmet binasında, nitelikli personeli ile sektörümüzde kaliteyi yükseltmeye devam edecek inşallah.”
TÜİK Başkan Yardımcısı Musa Yılmaz ise yaptığı konuşmada şu ana kadar 37 alanda kalite belgesi tasdiklendiğini, kalite değerlendirme sürecinin çok uzun ve çok ciddi bir süreç olduğunu hatırlattı.
Musa Yılmaz sözlerini şöyle tamamladı:
“TÜİK uluslararası denetime (OECD, EUROSTAT ve Birleşmiş Milletler İstatistik Ofisleri) tabi bir kurum. Bu belge her başvurana verilebilir bir şey değil. Çünkü uluslararası standartlara uygun olmayan, uluslararası istatistik kurallarına uymayan hiçbir bilgi dağıtım sürecine biz kalite belgesi vermiyoruz. Çünkü bu belge, uluslararası karşılaştırılabilirliğinizi ve EPDK’nın kalitesini de ortaya koyuyor.”
Elektrik dağıtım şirketlerinin çatı örgütü olan ELDER - Elektrik Dağıtım Hizmetleri Derneği “Dernek Müdürlüğü” görevine Mustafa Özge Özden getirildi.
ELDER Dernek Müdürü olarak görevine başlayan Mustafa Özge Özden, derneğin yeni dönem hedeflerine ilişkin değerlendirmede bulundu. Önümüzdeki dönemde sektörün kurumsallaşma sürecine daha fazla zaman ayıracaklarını ifade eden Özden, dağıtım şirketlerinin sesini tüketici faydasını gözetecek şekilde kamuoyuna duyurmaya devam edeceklerini belirtti.
Tarife, regülasyon ve mevzuat süreçlerinin yanı sıra enerji politikaları konularında da ELDER’e katkı sağlamayı hedeflediğine işaret eden Özden, “Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu başta olmak üzere tüm paydaşların iş birliği ve desteğiyle ortak aklı çalıştırarak, sektörümüzü daha ileriye taşıyacağımızı düşünüyorum.” diye konuştu. Finans ve enerji piyasalarında uzun süredir çalıştığını söyleyen Özden, şirketlerin finansal yeterlilikleriyle ilgili iş modelleri alanında da deneyimi olduğunu aktardı.
“Enerji Politikalarında Proaktif Rol Almak İstiyoruz”
ELDER olarak enerji politikalarında proaktif rol almak istediklerini dile getiren Özden, “Karar vericiler ve düzenleyici kurumun çalışmalarına olabildiğince katkı vermenin yanında, yenilikçi bir yaklaşımla dünya örneklerini inceleyerek ülkemize uygulanabilirliği konusunda çalışmayı hedefliyoruz.” dedi.
Mustafa Özge Özden Kimdir?
Başkent Üniversitesi Endüstri Mühendisliği bölümünden 2003 yılında mezun oldu. Bilkent Üniversitesi’nde İşletme alanında Yüksek Lisans yaparken, Pforzheim Üniversitesi’nde Uluslararası Yönetim Programı’nı tamamladı. Ankara Üniversitesi Küresel ve Bölgesel Çalışmalar Yüksek Lisans Programını bitirdi.
İş hayatına İş Yatırım’da Yatırım Danışmanı olarak başlamasının ardından sırasıyla finans ve enerji alanındaki, Verbund, Austrian Power Grids ve Enerjisa şirketlerinde çalıştı.
Proje Yönetimi (PMP), SPK İleri Düzey ve Türev Araçlar lisanslarına, Florence School of Energy Utilities ve Energy Regulators Regional Association (ERRA) sertifikalarına sahip. Dünya Enerji Konseyi Türk Milli Komitesi ve Eurelectric üyesi. Regülasyon, Tarife, Kurum İlişkileri, Strateji ve Halka Arzlar gibi alanlarda çalışmalar yapıyor.
ELDER “İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Kongresi” 3.kez kapılarını katılımcılara açacak. Antalya’da 28 – 29 Şubat 2020 tarihlerinde gerçekleştirilecek kongrenin bu yılki ana teması dünyada kabul gören “Vizyon Sıfır” yaklaşımına ilişkin olacak.
Arıteks, DuPont ve Protal şirketlerinin altın sponsorluğunda düzenlenecek kongre, iş dünyasına ve kurumlara, iş sağlığı ve güvenliği kültürünün ve saha uygulamalarının geliştirilmesi konularında katkıda bulunacak. Bununla birlikte dünyada kabul gören “Vizyon Sıfır” yaklaşımının içeriği ve temel prensipleri de katılımcılara aktarılacak. Kongrede, dağıtım sektörüne özgü bir yaklaşımla İSG kültürü, mahalli topraklama ve platformlu araçlarla ilgili çalışmalar değerlendirilecek.
ELDER’in EBRD Destekli Projesi Tanıtılacak
Kongrede Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası’nın (EBRD) destekleriyle ELDER tarafından gerçekleştirilen, “Elektrik Dağıtım Sektöründe Yaşanan Ölümlü Kazaların Kök Neden Analizi Araştırması”na ilişkin proje sunumu yapılacak. Proje ile “Sıfır İş Kazası Vizyonu” kapsamında hem gerekli önlemlerle iş kazalarının ve kayıpların azaltılması, hem de farkındalığın artırılması amaçlanıyor.
Türkiye’den ve Yurtdışından Alanında Uzman Katılımcılar
İki gün boyunca gerçekleştirilecek oturumlarda her biri alanında uzman yurt içi ve yurt dışından davetli akademisyen ve sektör temsilcileri iş sağlığı ve güvenliğinin geliştirilmesine yönelik konuları masaya yatıracak. Kongrede şu konu başlıkları altında değerlendirmeler yapılacak: “İSG İş Dünyası için Neden Önemlidir? Vizyon Sıfır Neden En İyi Stratejidir?, İSG Kültürü ve Davranış Değişikliği, Dağıtım Sektöründe Mahalli Topraklama, Platformlu Araçlarda İSG Gereklilikleri, Elektrik Dağıtım Sektöründe İSG Ar-Ge Projeleri”
Vizyon Sıfır Nedir?
Uluslararası Sosyal Güvenlik Teşkilatı’nın (ISSA) Vizyon Sıfır yaklaşımı, ölümcül ve ciddi iş kazalarını ve meslek hastalıklarını önlemek için hayata geçirilen ve dünya genelinde kabul gelen bir önleme stratejisi olarak biliniyor. Kapsamlı bir önleme kültürünün amacı olan Vizyon Sıfır, aynı zamanda dünya çapındaki şirketleri, sağlıklı ve motive edilmiş bir iş gücüne yatırım yaparak iş kazaları ve hastalıklarını sistematik olarak azaltmaya teşvik etmeyi amaçlıyor.
Üniversitelerin yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği alanlarında geliştirdikleri AR-GE projelerine sağlanacak destek için başvurular bugün başladı.
T.C Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının Avrupa Birliği finansmanıyla yürütmekte olduğu Belediyeler ve Üniversiteler için Yenilenebilir Enerji ve Enerji Verimliliği Teknik Destek Projesi (YEVDES) kapsamında, üniversiteler tarafından geliştirilmiş araştırma ve geliştirme projelerine çeşitli destekler sağlanacak.
Destek kapsamında, üniversiteler tarafından yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği alanlarında geliştirilen AR-GE projelerine uzman desteği sağlanacak. Destek aynı zamanda, AB Üye Devletlere yapılacak 6 Çalışma Ziyaretini de kapsayacak.
Hali hazırda yürütülmekte olan ve yeni geliştirilmiş Ar-Ge projelerine yönelik uzman desteğinden toplam 12 farklı araştırma grubu yararlanabilecek. 6 araştırma grubu ise yurtdışı çalışma ziyaretlerine katılacak. Bir araştırma grubu, her iki destek için de başvuru yapabilecek, ancak yalnızca bir alanda destek alabilecek.
Çalışma Ziyareti ve Uzman Desteği başvuruları, 24 Mart 2020 tarihine kadar yevdes.org adresi üzerinden çevrim içi olarak yapılacak.
YEVDES Projesi ile belediyelerin ve üniversitelerin enerji verimliliği ve yenilenebilir enerji yatırımlarının desteklenmesi amaçlanmaktadır. Bu kurumlara ait tesislerde, binalarda ve kampüslerde enerji verimli teknolojilerin gelişimi ve yenilebilir enerji üretiminin artırılması, Türkiye’de daha az enerji-yoğun ve sürdürülebilir bir kamu sektörünün oluşturulması için önem taşımaktadır.
Bunun yanı sıra, belediyelerde ve üniversitelerde yeşil enerji yatırımlarının artması, kamuda genel olarak kolaylaştırıcı bir kilit unsur olacak ve yenilebilir enerji ve enerji verimliliği konularında farkındalığı artıracaktır.
Teknik destek hizmeti Alman Uluslararası İşbirliği Kurumu (GIZ) liderliğindeki konsorsiyum tarafından sağlanan proje yaklaşık 4.5 milyon avro bütçe ve 30 ay süre ile uygulanmaktadır.
İstanbul Avrupa Yakası’nda geçen yıl 27 milyar kilowattsaat elektrik tüketildi. Bu miktar Türkiye'nin 2019'daki toplam elektrik tüketiminin yüzde 9'una karşılık geldi.
Boğaziçi Elektrik Dağıtım AŞ’nin (BEDAŞ) Yılın En’leri raporu düzenlenen basın toplantısında açıklandı. Rapora göre, 2019'da Avrupa Yakası'nda en yüksek tüketim 2 milyar 512 milyon 26 bin kilowattsaatle ocak ayında, en düşük tüketim ise 2 milyar 105 milyon 366 bin kilowattsaatle haziranda kayıtlara geçti.
Geçen yıl ilçe bazlı tüketimde 2 milyar 470 milyon 852 bin kilowattsaatle Esenyurt başı çekti. Esenyurt'u 1 milyar 491 milyon 762 bin kilowattsaatle Şişli ve 1 milyar 428 milyon 496 bin kilowattsaatle Bağcılar takip etti.
Söz konusu yatırımlar sonucunda, İstanbul Avrupa Yakası'ndaki toplam arıza sayısı 2013'e oranla yüzde 61 azalarak 38 bin 160'a geriledi. Bu dönemde arıza süreleri ise yüzde 74 kısaldı. Bu yıl için ise 559 milyon 169 bin 582 lira yatırım planlandı.
BEDAŞ Genel Müdürü Murat Yiğit, toplantıda yaptığı konuşmada, arıza sayı ve sürelerindeki düşüşte teknolojiye yapılan yatırımların etkisinin büyük olduğunu söyledi. Dağıtım şirketlerinin artık birer teknoloji şirketi olma yolunda ilerlediklerini belirten Yiğit, "Teknolojiye yaptığımız yatırımlar arızalara müdahale hızımızı ve çözüm sürecini çok hızlandırdı. Artık sistemden gelen sinyalleri değerlendiren cihazlarımız sayesinde arıza oluşmadan erken alarm sistemi devreye giriyor ve ekiplerimiz kesinti yaşanmadan sistemin bakım ve onarımını yapıyor." diye konuştu.
"Kesinti olan bölgeye 3 dakikadan daha az bir sürede yeniden elektrik verebiliyoruz. 2019 sonu itibarıyla sisteme dâhil edilen 130 istasyon ile SCADA'ya dâhil olan toplam trafo merkezi sayımız da 655'e yükseldi. 2020 sonu itibarıyla da SCADA'ya dâhil trafo sayımızı 760'a çıkarmayı hedefliyoruz."
Küresel güneş enerjisi sektöründe bu yıl yeni kapasite kurulumlarının 2019’a göre yüzde 10 artarak 110 gigawatta ulaşacağı öngörülüyor.
S&P Global Platts Analytics tarafından yayınlanan rapora göre, küresel güneş enerjisi sektöründe yeni kapasite kurulumları bu yıl toparlanacak.
Bu yıl sisteme ilave edilecek kapasite geçen yıla göre yüzde 10 artarak 110 gigawatta ulaşacak.
Bu kurulumların en büyük kısmı 40 gigawatt ile Çin’de gerçekleşirken, Çin pazardaki hâkim payını korumaya devam edecek.
Avrupa’da da artan güneş ihaleleri, maliyetlerdeki düşüş ve ihalelere artan ilgiyle sektörde toparlanma beklenirken, kıtada büyük ölçekli yeni yatırımlar devreye girecek.
Kaynak: SP Global Platts
Küresel denizüstü (offshore) rüzgâr enerjisi kapasitesi geçen yıl yüzde 24 artarak 27.2 GW’a yükseldi.
World Forum Offshore Wind (WFO) tarafından yayınlanan istatistiklere göre, geçen yıl offshore rüzgâr enerjisi kapasitesinde ilave 5.2 GW kurulum ile yeni bir rekora imza atıldı.
Offshore rüzgâr enerjisi kurulumları 2020’de bir önceki yıla göre yüzde 24 arttı.
Böylece, dünya üzerinde kurulu offshore rüzgâr santrallerinin toplam kapasitesi 27.2 GW’a çıktı.
Geçen yıl Çin, İngiltere, Danimarka, Almanya, Belçika ve Tayvan'da 16 yeni offshore rüzgâr santrali faaliyete geçti.
Birleşik Krallık, 9.7 GW kapasite ile dünyanın en büyük denizüstü rüzgâr pazarı olarak liderliğini korurken, bu ülkeyi 7.5 GW ile Almanya ve 4.9 GW ile Çin takip etti.
Porsche tarafından kurulan Avrupa’nın en güçlü elektrikli araç şarj istasyonu Leipzig’de devreye alındı.
Firma, piyasaya elektrikli modeli Taycan’ı sürmesinin ardından hızlı şarj ağını genişletme ihtiyacı doğrultusunda, yeni şarj istasyonları devreye almaya başladı. Leipzig’de yer alan istasyonda, 350kW gücünde onlarca şarj ünitesi yer alıyor ve 7MW toplam enerjinin tamamı yenilenebilir kaynaklardan geliyor.
Leipzig’de yer alan istasyon, sadece araçlar için bir dolum noktası olmanın ötesinde ufak bir eğlence merkezi olarak da iş yapıyor. Araçlar şarj olurken müşteri merkezi içerisinde yer alan araba müzesi ve dükkânlar, insanları meşgul edecek.
İstasyonda aynı zamanda Leipzig pistinden randevu almak da mümkün. Elektrikli otomobillerin en büyük problemi olan şarj, Porsche’nin bu girişimiyle kurduğu gibi yüksek hızlı istasyonlar sayesinde ortadan kalkabilecek olsa da 2020 yılında bu istasyondan başka istasyon kurulmayacak.
Bunun gibi istasyonların daha fazla yaygınlaşması zaman alacak ve yüksek maliyetler içerecek. Bunun yanında gelişmekte olan ülkelerde bu istasyonların tüm enerjisini yenilenebilir kaynaklardan elde etmek daha büyük bir zorluk ortaya çıkaracak ve maliyetleri daha da yükseltecek.
Küresel akıllı aydınlatma pazarının 6 yıl içinde 38,7 milyar dolarlık büyüklüğe ulaşacağı öngörülüyor.
Research and Markets tarafından yapılan projeksiyona göre, ABD’nin yüzde 33 pay ile domine ettiği pazarda geçen yıl ABD’yi Avrupa takip etti.
Akıllı aydınlatmada gelişen teknolojiler, evlerde ve ticarethanelerde daha fazla kullanılmaya başlanması ve akıllı altyapı yatırımlarının devreye girmesi pazarın büyümesinde etkili oldu.
Bu kapsamda artan taleple birlikte, söz konusu pazarın büyüklüğünün 6 yıl içinde 38,7 milyar dolara ulaşacağı öngörülüyor.
Bu dönemde Asya Pasifik bölgesinin en hızlı büyümesi göstermesi bekleniyor.
Koronavirüsün Ekonomik Maliyeti: Iphone’lardan Güneş Panelleri ve Turizme
Kovid-19, küresel ekonomiyi derinden etkileyecek. Giderek yaygınlaşan virüs, dünyadaki tüm ekonomi oyuncularına bir maliyet çıkarıyor. Virüsün, çiftçilerden güneş paneli üreticilerine kadar küresel ekonomide birçok etkisi olacağı öngörülüyor