YÖNETMELİK 20718(2015) ÖZEL KREŞ VE GÜNDÜZ BAKIMEVLERİ İLE ÖZEL ÇOCUK KULÜPLERİNİN KURULUŞ VE İŞLEYİŞ ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK
Resmi Gazete: 30.04.2015 Sayı 29342
Yönt. (RG: 08.09.2016) md: 4, 6, 15, 17, 20, 23, 42, 51.
(RG: 08.10.1996) - ÖZEL KREŞ VE GÜNDÜZ BAKIMEVLERİ İLE ÖZEL ÇOCUK KULÜPLERİ KURULUŞ VE İŞLEYİŞ ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK
(1) Bu Yönetmelik, gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişilerine ait özel kreş ve gündüz bakımevleri ile özel çocuk kulüplerinin kuruluş ve işleyişlerine ilişkin esasları, izin, açılış, çalışma ve personel şartlarını, ücret tarifelerini, denetimlerini ve faaliyetlerini durdurma işlem ve usullerini belirlemek ve temel çocuk hakları felsefesine uygun hizmet vermelerini sağlamak amacıyla hazırlanmıştır.
(1) Bu Yönetmelik, kamu kurum ve kuruluşları ile 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında yer alan işyerlerinde açılacak olan emzirme odaları ve yurt/çocuk bakım yurdu/kreşler dışında, gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerine ait kreş ve gündüz bakımevleri ile çocuk kulüplerinin işleyişine ilişkin hususları kapsar.
sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu, 3/6/2011 tarihli ve 633 sayılı Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Madde 4 - Yönt. (RG: 08.09.2016)
b) Çalışma odası: (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) ilkokul ve ortaokul eğitimine devam eden çocukların grup sorumluları eşliğinde derslerinin, ödev çalışmalarının ve çeşitli sosyal, kültürel etkinliklerin yapıldığı odayı,
ç) Çocuk kulübü: (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) ilkokul ve ortaokul eğitimine devam eden çocuklara hizmet veren kuruluşu,
f) Gündüz bakımevi: (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 25-66 aylık çocuklara hizmet veren kuruluşu,
h) Kreş: (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 0-24 aylık çocuklara hizmet veren kuruluşu,
i) Kuruluş: Gerçek kişilere veya özel hukuk tüzel kişilerine ait,
üncü maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinin 3 numaralı alt bendindeki tanıma uygun olarak görevini yerine getiren, 0-66 aylık çocukların gelişim, bakım, korunma ve beslenmelerini sağlayan kreş ve gündüz bakımevleri ile; (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) ilkokul ve ortaokul eğitimine devam eden çocukların boş zamanlarını uygun program düzenleyerek değerlendiren ve bu suretle bakım ve korunmalarını sağlayan çocuk kulüplerini,
k) Oyun ve emekleme odası: (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 0-24 aylık çocukların grup sorumlusu eşliğinde, yürüme becerisi kazandığı ve oyun oynadığı odayı,
l) Oyun, etkinlik ve uyku odası: (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 25-66 aylık çocukların oyun oynadığı, grup sorumluları eşliğinde, psikolojik ve sosyal gelişimlerini destekleyici eğitim programları ve çeşitli etkinlikler yaptığı, belirli zaman dilimlerinde uyumaları ve dinlenmeleri için düzenlenmiş odayı,
m) Oyun ve dinlenme odası: (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) ilkokul ve ortaokul eğitimine devam eden çocukların grup sorumlularının eşliğinde oyun oynamaları, psikolojik ve sosyal gelişimlerini destekleyici çeşitli etkinlikler yapmaları ve dinlenmeleri için düzenlenmiş odayı,
p) Uyku odası: (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 0-24 aylık çocukların belirli zaman diliminde uyumaları ve dinlenmeleri için düzenlenmiş odayı,
(1) Kuruluş açacak veya açılmış bir kuruluşu devir alacak olan kişilerde aşağıdaki şartlar aranır:
Madde 6 - Yönt. (RG: 08.09.2016)
(1) Kuruluş açmak isteyen kişiler tarafından, açılması planlanan kuruluş binasının adresini belirten bir dilekçe ve binaya ait yapı kullanım izin belgesi ile il müdürlüğüne başvurulur. Bina, en az iki sosyal çalışma görevlisi tarafından 15 inci maddeye uygunluk açısından on beş gün içerisinde yerinde incelenir ve binanın uygun şartları taşıyıp taşımadığına karar verilir.
f) Binanın kat veya katları, odaları, bahçesi için ayrı ayrı üç nüsha 35x50 cm veya A3 ebadında kâğıtlara çizilmiş yerleşim plânı örneği,
(1) Bir kuruluşun açılıp faaliyete geçebilmesi, aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde olur:
(1) Kuruluşun başka bir gerçek veya özel hukuk tüzel kişiliğe devri için aşağıda belirtilen belgeler il müdürlüğüne sunulur:
(1) Kurucunun 5 inci maddenin birinci fıkrasında belirtilen kuruculuk şartlarını kaybettiğinin tespit edilmesi hâlinde, en geç bir ay içinde kuruluş başka bir gerçek veya özel hukuk tüzel kişisine devredilir. Devir belirtilen süre içerisinde gerçekleşmez ise kuruluşun Açılış İzin Belgesi iptal edilir.
(1) Kuruluşun nakil işlemleri aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde yürütülür:
(1) Kuruluşun yerleşimi, blok veya kat ilavesi, kapasite ile yaş grubu değişikliği işlemleri, aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde yürütülür:
(1) Kuruluşlara ad verme işlemleri aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde yürütülür:
(1) Kuruluşun kurucu tarafından kapatılması aşağıdaki esaslar çerçevesinde yürütülür:
(1) Kuruluşların açılış, kapanış, devir, nakil, ad değişikliği, tüzel kişilik temsilci değişikliği, kapasite ve yaş grubu değişikliklerine dair bilgiler, il müdürlüklerince ek-6’daki form düzenlenerek Genel Müdürlüğe gönderilir.
Madde 15 - Yönt. (RG: 08.09.2016)
(1) Kuruluş olarak kullanılacak binanın ve yerinin seçiminde aşağıdaki hususlara uyulur:
e) Özel kreş ve gündüz bakımevi ile özel çocuk kulüplerinin, aynı binada veya aynı bahçe içerisinde bir arada bulunması halinde, (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) çocuk kulübü, kreş ve gündüz bakımevinden ayrı bağımsız bölüm ve dairelerden oluşur, giriş ve çıkış kapıları ayrı olur; ancak binanın giriş kapısı ortak kullanılabilir.
(1) Kuruluşların kapasite tespiti aşağıdaki şekilde yapılır:
Madde 17 - Yönt. (RG: 08.09.2016)
(1) Kuruluş binasında olması gereken özellikler şunlardır:
n) (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 0-24 aylık çocuklar için ayrı bir alt değiştirme bölümü bulunur. Bu bölümde alt değiştirme masası ile kirli, temiz bez ve çamaşırlar için ayrı dolaplar bulundurulur. Her bebeğin özel eşyası ayrılır, başka bebekler için kullanılmaz. Bebeklerin düzenli olarak altları değiştirilir, gerekli hijyen ve temizlik kurallarına dikkat edilir.
o) (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 0-24 aylık çocukların mamalarının ve yemeklerinin hazırlanması için gerekli her türlü araç ve gereç bulundurulur. Kullanılan araç ve gereçler sağlığa zarar vermeyecek maddelerden seçilir. Bu araç ve gereçler, düzenli bir biçimde sterilize edilir. Bu yaş grubu için yeterince mama sandalyesi bulundurulur.
ö) Çocukların kullandıkları merdivenlerin (Mülga ibare:RG-8/9/2016-29825) (...) tutma yerleri çocuk boylarına göre yapılmalıdır. Merdivenlerin eğimi çocukların kullanımına uygun olmalıdır.
(1) Açılış izin belgesinin düzenlenmesinden sonra en geç bir ay içinde, yangın, sabotaj ve depremde uygulanmak üzere hazırlanan ve İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü tarafından onaylanan sivil savunma planı, kuruluşun kolay görülebilen bir iç mekânına asılır. Personel ve çocuklara yönelik yıllık tatbikat yapılır ve yapılan tatbikat çalışmaları sivil savunma dosyasında bulundurulur. Kuruluşun hazırlayacağı dosyada, ek-7’deki belgeler bulunur.
(1) Kuruluş binası hiçbir şekilde asli amacı dışında kullanılamaz.
Madde 20 - Yönt. (RG: 08.09.2016)
(1) Kuruluşta görevlendirilecek personele ilişkin aşağıdaki belgeler istenir:
ç) (Değişik:RG-8/9/2016-29825) Aile hekimliğinden alınan sağlık raporu,
(1) Personel çalışma izni aşağıdaki esaslar çerçevesinde verilir:
(1) Kurucu, kuruluşta bakım ve eğitim ortamının sağlanması, binanın kullanılabilir duruma getirilmesi, gerekli araç ve gereçlerin temini, maddi imkânların hazırlanması, yeterli personel istihdam edilmesi, personelin aylık ve ücretlerinin zamanında ödenmesi, sigorta ve vergi ile ilgili işlerin usulüne uygun yapılmasını sağlamakla yükümlüdür.
Madde 23 - Yönt. (RG: 08.09.2016) (Değişik:RG-8/9/2016-29825)
(1) Kuruluş müdürünün görev ve sorumlulukları şunlardır:
(1) Kuruluş müdür yardımcısı olarak görevlendirileceklerde, 23 üncü maddede belirtilen okullardan mezun olma şartı aranır.
(1) Grup sorumlusu olacaklarda aranacak nitelikler şunlardır:
(1) Grup sorumlusunun görev ve sorumlulukları şunlardır:
(1) Çocuk bakıcılarında; lise mezunları öncelikli olmak üzere; en az kendi döneminin zorunlu eğitiminden mezun olup, Milli Eğitim Bakanlığınca çocuk bakımı alanında düzenlenmiş bir sertifika sahibi olma şartı aranır. Kız meslek lisesi mezunlarında sertifika şartı aranmaz.
(1) Çocuk bakıcısının görev ve sorumlulukları şunlardır:
(1) Kuruluşlarda yemek ve temizlik elemanı bulundurulması zorunludur. İş hacmine göre büro, şoför ve diğer hizmetler için yeterli sayıda personel istihdam edilir. Bu personel için, en az kendi döneminin zorunlu eğitiminden mezun olma veya okuryazarlık belgesi almış olma şartı aranır. Personeller yaptıkları iş ve işlemlerden kuruluş müdürüne karşı sorumludur.
(1) Kuruluşlar çalışma saat ve düzenleri açısından gerekli gördükleri takdirde, yönetim ve grup sorumluluğu dışında; kendi branşında istihdam edilmek üzere sosyal hizmetler, psikoloji, çocuk gelişimi ve eğitimi, özel eğitim öğretmeni, doktor, diyetisyen, hemşire, müzik, resim, bilgisayar, yabancı dil ve benzeri bölüm mezunu elemanları da görevlendirebilirler.
(1) Kuruluşlarda görev alacak personel evrakının onaya sunulduğu tarihte, tüm personelde altmış beş yaşından gün almamış olma şartı aranır.
(1) Kuruluş, istihdam ettiği personele göreve başladığı tarihten itibaren ilk üç ay içinde bir kez ve sonrasında da yılda en az bir kez olmak üzere, ilgili kurumların alanındaki uzman kişilerinden destek alarak her defasında en az on saatlik hizmet içi eğitim verir. Bu doğrultuda yapılan eğitimler ek-10’daki belge ile kayıt altına alınır, denetimde gösterilmek üzere saklanır.
(1) Kuruluş personeline, 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ve 5/7/2013 tarihli ve 28698 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hijyen Eğitimi Yönetmeliği hükümlerine göre hijyen eğitimi verilmesi sağlanır, bu doğrultuda yapılan eğitimler personele ait dosyalarda bulundurulur. Kuruluşlarda işyeri hekimi çalıştırılmasına ilişkin olarak ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
(1) Kuruluşlarda görev yapacak personel, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu hükümlerine tâbi olup, sosyal güvenlik yönünden 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılır.
(1) Kuruluşlar, Milli Eğitim Bakanlığının 0-36 aylık çocuklara yönelik Eğitim Programı ile 37-66 aylık çocuklar için Okul Öncesi Eğitim Programını; çocuk kulüplerinde ise Milli Eğitim Bakanlığı tarafından onaylanan kurs programlarına uygun olarak, kuruluşta yapılan etkinlikleri uygular. Uygulanan programlar ile ilgili formlar, her çocuk için düzenlenerek kayıt altına alınır ve denetimde gösterilmek üzere saklanır.
(1) Kuruluşlar, çocukların yaş ve gelişim özelliklerine göre gıda rasyonlarına uygun olarak, çocuklara öğlen yemeği ile sabah ve ikindi kahvaltısı, çocuk kulüplerindeki çocuklardan sabah gelenlere sabah kahvaltısı, öğlen yemeği; öğleden sonra gelen çocuklara öğlen yemeği ve ikindi kahvaltısı verir. Kuruluşun 0-36 aylık çocuklara yönelik bir beslenme programı bulunmalıdır. Kuruluşta verilen yemek numuneleri uygun saklama ortamında yetmiş iki saat süre ile saklanır.
(1) Çocuk kulüplerinde, çocukların derslerini çalışmalarına, ödevlerini yapmalarına yardımcı olunur; ilgi ve yetenekleri doğrultusunda sosyal, kültürel ve sportif etkinlikler düzenlenir. Bu doğrultuda grup sorumlularınca öğretim programına göre düzenlenen etkinlikler ek-11’deki belge ile kayıt altına alınır ve denetimde gösterilmek üzere saklanır.
(1) Hafta içi mesai saatlerine ilave olarak, gece saatleri ve hafta sonu tatillerinde faaliyetlerini sürdürmek isteyen kuruluşlar, gerekçelerini ve çalışma saatlerini belirten bir dilekçe ile il müdürlüklerine başvururlar. Kuruluşların söz konusu gün ve saatlerde hizmetlerine devam edebilmeleri, il müdürlüğünün kabul ve teklifi ile valiliğin onayına bağlıdır.
(1) Kuruluş, olağanüstü sebepler ve ertelenemez tadilat ihtiyacı nedeniyle kurucunun veya kuruluş müdürünün talebi, il müdürlüğünün kabulü ve teklifi ile valilik onayıyla en çok iki aya kadar tatil edilebilir. Bu süre için velilerden ücret alınmaz. Kuruluşun tatil edileceği, olağanüstü durumlar dışında, bir ay önceden velilere ve il müdürlüğüne yazılı olarak bildirilir.
(1) Kuruluşa çocuk kabulünde, velinin dilekçesi, çocuğun T.C. kimlik numarasının bulunduğu nüfus cüzdanı, sağlık raporu, çocuğun herhangi bir alerjisi, devam eden bir hastalığı bulunuyorsa bu durumu gösteren belge ve yeteri kadar fotoğraf istenir. Çocuğun kuruluştan ayrılışına ilişkin veliden dilekçe alınır.
Madde 42 - Yönt. (RG: 08.09.2016)
(1) Gruplardaki çocuk ve personel sayısı aşağıda belirtilen esaslar çerçevesinde belirlenir:
a) (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 0-24 aylık çocuk grubunda en çok on çocukla bir grup oluşturulur. Her grup için bir grup sorumlusu ve en az bir çocuk bakıcısı görevlendirilir.
b) (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) 25-66 aylık çocuk grubunda en çok yirmi çocukla bir grup oluşturulur. Her grup için en az bir grup sorumlusu ve bir çocuk bakıcısı görevlendirilir.
c) (Değişik ibare:RG-8/9/2016-29825) İlkokul ve ortaokul eğitimine devam eden çocuk grubunda en çok yirmi çocukla bir grup oluşturulur. (Ek cümle:RG-8/9/2016-29825) Her grup için en az bir grup sorumlusu görevlendirilir. Çocuk kulüplerinde ihtiyaç duyulması halinde çocuk bakıcısı görevlendirilebilir. Çocuk kulüplerinde, sabahçı ve öğlenci çocuklara yönelik iki bölüm şeklinde hizmet verilebilir.
(1) Personel ve çocuk listesi, önceki aya ait sigortalı hizmet listesi ve yemek listesinin bir örneği her ayın ilk haftasında il müdürlüğüne gönderilir.
(1) Kuruluşlar aşağıdaki defter ve dosyaları bulundurmak zorundadır;
(1) Stajyer öğrencilerin grup sorumlusu ile birlikte gözlem ve uygulama yapmalarına izin verilir. Stajyer kuruluştaki personel yerine çalıştırılamaz. Stajyer öğrenciler, kuruluş müdürünün sorumluluğu ve gözetiminde stajını tamamlar. Staj süresi, okulun yazısı, öğrenim belgesi, stajda yapılacak uygulamalar ve stajyerlerin listesi il müdürlüğüne bildirilir.
(1) Kuruluşun geliri, kurucu katkısı ve çocukların bakımı, beslenmesi ve eğitimi için velilerden alınacak ücretlerden ibarettir.
(1) Ücretlere ilişkin uygulama aşağıda belirtilen esaslara uygun olarak yerine getirilir;
(1) Tespit edilen ücret, kuruluşlar tarafından her ayın başında peşin olarak alınır. Kuruluşlar, bir aylık ücretten fazla peşin ödeme için velileri zorlayamaz; bono, senet ve benzeri uzun süreli bağlantı isteğinde bulunamaz.
(1) Kuruluşlar, aşağıda belirtilen durumlarda ücret iadesi yaparlar:
b) Çocuğun herhangi bir nedenle kuruluştan ayrılması (1), ilişiğinin kesilmesi veya kuruluşun kapanması durumunda, ayrılış ve kapanma tarihinden sonraki günlere ve saatlere isabet eden ödenmiş ücretleri.
(1) Kuruluşların kapasitelerinin yüzde üçü, il müdürlüğünce tespit edilecek çocukların ücretsiz yararlanması için ayrılır.
Madde 51 - Yönt. (RG: 08.09.2016)
(1) Kuruluşlar vali onayı ile il müdürlükleri tarafından (Mülga ibare:RG-8/9/2016-29825) (...) denetlenir; gerekli görüldüğünde Bakanlık denetçileri tarafından da denetim yapılabilir. Eğitim programlarının uygulanması ise Millî Eğitim Bakanlığı tarafından denetlenir ve tespit edilen eksiklikler il müdürlüğüne bildirilir. Kuruluş yetkilileri denetim esnasında istenilen her türlü belgeyi sunmak ve kolaylık göstermekle yükümlüdür.
(3) Kuruluş, (Mülga ibare:RG-8/9/2016-29825) (...)  en az altı ayda bir denetlenir ve ek-17’deki Denetim Formu doldurulur; denetim sonuçlarını gösteren bir denetim raporu hazırlanır. Denetim raporu üyelerce imzalanır. Raporun tamamına veya belirli bir kısmına muhalif olanlar, şerh koymak suretiyle kararı imzalar. Muhalif görüş gerekçesinin raporda, karar altında veya ekinde belirtilmesi zorunludur.
(5) Denetim sonucu tespit edilen eksikliklerin verilen süre içinde giderilip giderilmediği (Mülga ibare:RG-8/9/2016-29825) (...) tekrar denetlenir. Bu kapsamda;
j) Kuruluşun ortam sıcaklığının  bu Yönetmelik hükümlerine uygun olmaması,
(6) Kuruluşta yapılan denetim sonucunda, beşinci fıkrada belirtilen eksiklik veya aykırılıkların tespit edilmesi halinde,
sayılı Kanunun 35/A maddesinin birinci fıkrası uygulanır. Söz konusu eksiklik veya aykırılıkların giderilmesi ve idari para cezasının yatırılması için otuz günü geçmemek üzere uygun bir süre verilerek kuruluşa yazılı olarak ihtar edilir.
(11) Kuruluşta bakılan çocuklara yönelik tehdit veya baskı ya da özgürlüğün keyfî engellenmesini de içeren, fiziksel, cinsel, tıbbi, psikolojik veya ekonomik açıdan zarar veren her türlü tutum ve davranışın gerçekleşmesi ve bu tutum ve davranışların engellenmesine yönelik gerekli tedbirleri almayan kurucu veya sorumlu müdüre ilişkin
sayılı Kanunun 35/B maddesinin birinci fıkrası uygulanır.
(1) 8/10/1996 tarihli ve 22781 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Özel Kreş ve Gündüz Bakımevleri ile Özel Çocuk Kulüpleri Kuruluş ve İşleyiş Esasları Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.
(1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinde, kuruluş müdürü ve grup sorumlusu olarak görev yapanların kazanılmış hakları görevlerine devam ettikleri sürece korunur.
(1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce açılmış veya açılma işlemleri başlatılmış olan kuruluşlar, binalarının fiziki koşullarını bir yıl içinde bu Yönetmelik hükümlerine uygun hale getirir.
(1) Çocuk bakıcısı olarak kuruluşta halen çalışan personel, bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren iki yıl içerisinde sertifika programını tamamlayarak ilgili belgeyi kuruluşa teslim eder. İlk yardım sertifikası alacak personel için bu süre bir yıldır.
(1) Danıştay Onuncu Dairesi’nin 15/10/2015 tarihli ve Esas No:2015/2838 sayılı kararı ile Yönetmeliğin 49 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan ‘’herhangi bir nedenle kuruluştan ayrılması ’’ibaresinin ve Geçici 2 nci maddesinin -6 ncı maddenin üçüncü fıkrasının (d) bendinde istenilen rapor ile 15 inci maddenin birinci fıkrasının (d) bendinde belirtilen fiziki koşullar yönünden- yürütülmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.