26 Temmuz 2017, 19:56
Yazarın Diğer Yazıları 26.07.2017 - Şiir Kitabı Basmak Ya Da İşte Hendek İşte Deve 13.06.2017 - Ahmed Arif’ten Leyla’ya Aşkla Yontulmuş Dizeler 03.05.2017 - Baharı Satmaya Yeltenen Miskçi 24.03.2017 - Geceyle Düşen Çığlık 12.02.2017 - Şiirin Patlayan Davulu: Bavul 21.01.2017 - Yüksek Kayalarda Bir Şahan: İspiro 10.12.2016 - Prometheus’un Çığlığı Esaretin İlmeği 01.11.2016 - Projelendim De Geldim 07.10.2016 - Okucu, Ok Ucundaki Sancı 21.09.2016 - Dersi Zili Çalarken Eğitimin Olağanüstü Hali 04.09.2016 - Aslı Gibidir Yaşamak 22.08.2016 - Düşlerinin Kıyısında Suzan Suzi 06.08.2016 - Lindos’un Eşekleri, Darbenin Tankları 19.07.2016 - Rodos’un Büyülü Tarihi ve Savaşın Çocukları 11.07.2016 - Hepsi Döner Dolaşır, Bize Geri Gelir 28.06.2016 - Göğü Taşıyan Bir Çift Göz: Adı Yılmaz 13.06.2016 - Asi Özgür Ruhun Yumruğu: Muhammed Ali 30.05.2016 - Cezaevlerinde Geçen Bir Ömür: Altındiş Sabri 18.05.2016 - Şiirin İktidarında Uçuruma Söylenen Dizeler 02.05.2016 - Yalan Dilleri ve Edebiyatı: Yalanın Kurgusal Gerçekliği 22.04.2016 - Kırmızı Saçlı Kadın'a Dava: Oidipus Sanık Sandalyesine 08.04.2016 - Çocuklara Kıymayın 31.03.2016 - İnce Memed Ak Göbekten Ünledi 24.03.2016 - Bir Çıkış Yolu Olmalı Dip Sulardan Barışa 15.03.2016 - Hayatın Kıvrak Yalnızlığında: Dansöz Bilal 07.03.2016 - Bir Ege Kasabasından Esintiler: İftarlık Gazoz 02.03.2016 - Angajman Kurallarına Göre Misliyle Ağaç Dikilecek(miş) 23.02.2016 - Davul Zurnalı Bir Hayat Arap Fettah 08.02.2016 - Cehennem Kayıkçısı Kharon 26.01.2016 - Korkuyu Beklerken 18.01.2016 - Dar Zamanların Ressamı 11.01.2016 - Beyaz Bir Bayrakla Çekip Gidiyoruz Hayattan 04.01.2016 - Kışa Düşmüş Bir Bahar Dalı Yasemin 29.12.2015 - Evvel Zaman İçinde Sıra 19.12.2015 - Temel Liseler Gerçeği Ve Eğitimin Özelleştirilmesi-2 14.12.2015 - Temel Liseler Gerçeği ve Eğitimin Özelleştirilmesi-1 07.12.2015 - Meçhul Kıyametler Borsasında Katiller Yükselişte 28.11.2015 - Aşkın, Aşkın Beş Haline Dair 23.11.2015 - TOKİ Müteahhitlerine Teslim Edilen Kültürel Miras Ve Restorasyon 14.11.2015 - Buradayız Ayaktayız Kaçacak Yalnızlığımız Yok 08.11.2015 - Şiir Enkazında Şair Duruşu 29.10.2015 - Biz Sizden Önce Geçtik Bu Hizaları 24.10.2015 - Yaz Geçti, Elde Var Ölüm 15.10.2015 - Gördüm Öl Demek Nasılmış Şimdi 11.10.2015 - Şiirin Kanatları-Kelebeğin Kâbusu 05.10.2015 - Hasankeyf'ten Allianoi’ye Kültürel Miras ve Barajlar 30.09.2015 - Eski Zamanlı Bir Ses, Dondurmacı Gara Memed 22.09.2015 - Balkona Çıkma, Göğe Bakma Yasağı 13.09.2015 - Kıyısı Olmayan Ölülerle, Kıyısızların Gözyaşındayız 08.09.2015 - Ma Hay Bore Komoxti Bereşkimi, Ma Hay Bore Si So Are Biççişkimi? 02.09.2015 - Palmira'nın Sütunlarında Sarı Bir Çığlık Asılı 25.08.2015 - Kalbimize Beton Dökmeden, Utanmadan Barışı Çağıracağız 17.08.2015 - Bıçaklar Bilenirken, Kartopuyla Bıçaklara Düşmek 10.08.2015 - Suyun Eskimeyen İşliğinde, Kaya'nın Değirmeni 01.08.2015 - Gökyüzü Sofrasından Katliama, Suruç’un Ölü Çocuklarına 28.07.2015 - Gittiğiniz Yol Yol Değil, 'Yeşil Yolsa' Hiç Değil 21.07.2015 - Mevsimsiz Ölüler, Mevsimlik Cinayetler Atlası 12.07.2015 - Bir Kumru Hikâyesi; Guguk! Guk! 06.07.2015 - Sivas, Bir Kanlı Kıyam, Bir Portre 01.07.2015 - Körolasyon 28.06.2015 - Evvel Zaman İçinde Muğla'da Yörükler 23.06.2015 - Geçmişte Bir Hayal Sabri Kahvesi 19.06.2015 - Bizler Emanetiz Birbirimize 17.06.2015 - Kantopu 17.06.2015 - İzmir'den Kanatlanan Güvercine Saldırı 17.06.2015 - İzmir HDP Mitingi: Kürsüdeki Güvercin
Şiir kitabı yayımlatmak ya da deveye hendek atlatmak! Hangisi kolay derseniz, önceliği deveye vermek lazım gelir derim. Hiç değilse deveyi kıvamına getirirseniz hendekten atlatabilirsiniz. Belki de deve hazretleri hendeği atlamamak için kendince makul sayılabilecek gerekçelerini tüketmiştir. O an için de insafa gelmiştir. Belki de gün boyunca bilgiç birisi çıkıp ekşi bir suratla: ”boynun niye eğri” gibi ahretlik sorular yöneltmemiştir hazrete.
Yıllar önce ilk şiir kitabımı çıkarırken yeni bir şair olarak şiirlerimi yayınladığım “Sorun” dergisi ve “Sorun Yayınları” sahibi Sırrı Öztürk’e bu isteğimi ilettiğimde hiç kitap masraflarından falan bahsetmedi. Biz de matbaacılık yapan bir arkadaşımın desteği ile kitabı çıkarıp Sorun yayınlarına teslim ettik. Bir kaç yıl sonra Sırrı Öztürk’ten kitabın satışıyla ilgili bilançoyu içeren dost mektubunu aldım. Yazdığı mektupta kitabın satış sayısını ve bana göndereceği miktarı belirten kısa bir not da vardı.
Bir yayıncının titizliğini ve onurlu tutumunu ilk kez onda gördüm. Her şeyi en ince ayrıntısına kadar hesaplamıştı. Ben de onun bu tutumuna karşı bana göndermek istediği meblağı yayın evine bağışladığımı belirttim. Kabul etmedi, ama onun arkasından gelişen cezaevi süreci sonrası bir daha görüşemedik.
Geçmişteki anılardan ve ilkeli yayıncılık anlayışının güzel esintileri arasından günümüze geldiğimizde durum daha vahim. Sanal ortamda onlarca yayın evi türemiş, bu yayınevleri ilk kitabını parayla basacağı yazar/şair adaylarına çeşitli seçenekler sunuyor artık. Kitap adedi ve yayıncı desteğine göre belirlenen baskı paketleri alıcısını bekliyor internet vitrininde. Bu tür yayıncılığı biraz da gündemimiz dışına taşıyarak piyasa koşullarına göre konumlanan yayıncılara değinmek istiyorum. Özellikle şiir konusunda kendi pratiğimden edindiğim bilgilerle piyasa edebiyatının içler acısı haline dokunarak bir nebze olsun “körler sağırlar birbirini ağırlar” algısının yarattığı iklimin zehirli havasına temas etmek istiyorum.
Yıllardır yazılıp çiziliyor piyasacı star yaklaşımının edebiyatımıza etkileri üzerine. Tüm bu karmaşık ilişkilerin içinde iş şiir kitabı basmaya gelince böyle bir talebe karşı otomatikleştirilmiş (hatta içselleştirilmiş) farklı davranış kalıplarıyla karşı karşıya kalıyorsunuz. (Her bir kalıbın da piyasaca ön kabulleri yapılmış kendi içinde tutarlı açıklamaları var.)
Bunlardan birincisi ülkenin belli başlı yayınevlerinin takındığı ukala tavırdır. Onlar dosya başvurularına hemen programlarının dolu olduğunu kuru birkaç cümleyle ifade ederek yanıt veriyor. Belirli isimlerden ve kendi bağlantıları dışında gelen dosya basım taleplerine otomatik olarak hep aynı yanıtı veriyorlar. Bu yanıtta kes kopyala yapıştır yaptıkları için bazen yanıt yazdıkları ismi unutup bir önceki mail hesabına gönderilen isimle bile sana dönüyorlar.
Butik işletmecilik düzeyinde olanlarsa onlardan çaldıkları rolle programlarının dolu olduğunu, incitmemek adına da başvuru sahibine başarılarının devamını dileyip kurtuluyorlar verdikleri cevabın vebalinden. Nasılsa her gün onlarca yazar adayına internet üzerinden aynı cevapları gönderiyorlar kes yapıştır tekniğini kullanarak. Çağımız bıktırıcı tekrarlar dünyasına dönüştüğüne göre beis yok klavyenin tuşlarından aynı ruhsuzluğu posta kutularına dağıtmaktan başka.
Asıl üzerinde durmak istediğim bir grup var ki onlar bu piyasanın kompedanı olmuşlar ve kendi içlerinde birkaç gruba ayrılıyorlar.
Birinci grup en insaflı olanı kitap basım ücretini talep edip basılan şiir kitabının (pazarlık gücünüze göre) belli bir oranını şaire gönderiyor. Basım işinden sonra ortalıkta pek yayıncı gözükmüyor. Telefon ve mesajlarınıza yanıt verilmediği gibi kitabınıza ilişkin herhangi bir çalışma da yapılmamış oluyor. Size gönderilen kitapların epeyce yüklü kargo ücretini ödedikten sonra kitaplarla baş başa kalıyorsunuz. Aldığınız kitapları eşe dosta dağıtarak şairliğinizi yakın çevrenizde yaşamış oluyorsunuz böylece.
Diğer grup kitap basım parasının üstünde para isteyerek kitabınızın arkasında duracağını vaat ediyor. Bu gruptakiler yüz kitabı şaire verip protokol kitapları gönderdikten sonra 300-350'sini kitap fuarları ve internet siteleri aracılıyla satabilmenin derdine düşüyorlar.
Asıl tüccar yayınevi diyebileceğimiz kesim de kitabı fahiş bir fiyata basarak şairi kitap fuarı, etkinlik etkinlik gezdirip şairin topladığı parayı da cebe atıyor. Bunun karşılığında şiirden çok şairi görünür kılmak için elindeki sınırlı olanakları kullanarak aldığı parayı hak etmeye çalışıyor.
Bu arada şiir mi dediniz? O önemli değil bazıları için bu çark böyle devam etsin yeter...
Parayla kitap basıp kazanç elde etmenin adı sol bir argümanla “dayanışmaya” dönüşmüş.
Bütün sol kavramlar piyasacı edebiyatın döngüsü içinde bu anlayışa hizmet edecek şekilde yeniden yorumlanmış.
Edebiyatta, derin teşkilatın değirmeni öğütmeye devam ediyor insanlığımızı, hayallerimizi.