Ethem DERMAN, Güneş Sistemi, Yardımcı Bilgiler
Bugün 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı… Hepimize kutlu olsun! Bayrağımız bizim için çok önemlidir çünkü gökyüzünden bazı simgeler almıştır. Fransız bir gökbilimcinin sayfasından öğrendiğim kadarıyla, yeryüzündeki 192 ülkeden 80 tanesinin bayrağı da gökyüzünden simgelerle dolu. Demek ki sadece biz Türkler değil, tüm insanlar gökyüzüne sevdalı. Bu sevdanın kökeninde gökyüzü sevgisi mi, yoksa ilk insanların tanrıyı gökyüzünde araması mı yatıyor onu ben bilemem. O işi sosyologlara bırakmak gerekir. Ama birçok ülkenin bayrağında Ay’ın çeşitli evrelerde görünüşü, Güneş, takımyıldızlar hatta tüm gökyüzü bile vardır.
Günlük yaşantımızda kullandığımız uzunluk birimleri genellikle cm, m ve km’dir. Gökcisimleri geniş uzay içinde birbirlerinden çok uzakta olduğu için örneğin km birimini bir türlü kullanamayız çünkü rakamlar çok büyür. Bilimsel formatla göstermeye çalışırız ve gençlerin hesap yapması zorlaşır. O nedenle gökbilimde daha büyük uzaklıkları tanımlamak için yeni uzunluk birimleri kullanılır. Bunlar gök birimi (GB), ışık yılı (IY) ve parsektir (PC).
2008 yılında Anka Kuşu (Phoneix Mars Lander) kuzey kutbuna yakın bölgeye yerleştirildiğinde bilimciler Mars atmosferinde su buzundan oluşmuş bulutlar gözlemişler ve Mars gecesinde buzların yere düştüğünü, sabahleyin de bunların suya dönüştüğünü saptamışlardı. Mars yüzeyi ve atmosferi arasındaki su alışverişinde, su buzu bulutlarının önemli rol oynadığı anlaşılmıştı. Eğer fiziksel koşullar uygunsa, “Mars’ta düzenli olarak kar yağışı var” sonucuna varmışlardı.