FSMVÜ | Sevinç ve Keder Aşı: Helva
▪ Mütevelli Heyet
▪ Genel Sekreterlik
▪ Bilgi İşlem Daire Başkanlığı
▪ İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı
▪ Kütüphane ve Dokümantasyon DB.
▪ Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı
▪ Personel Daire Başkanlığı
▪ Sağlık Kültür ve Spor D. Başkanlığı
▪ Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı
▪ Uluslararası İlişkiler Daire Başkanlığı
▪ Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı
▪ Kariyer Merkezi
▪ PYM (Proje Yönetim Merkezi)
▪ Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Md.
▪ Yazı İşleri Müdürlüğü
▪ Hukuk Müşavirliği
▪ Kurucu Vakıflar
▪ Kuruluş Amaçları
▪ Kalite Politikası
▪ Edebiyat Fakültesi
▪ Güzel Sanatlar Fakültesi
▪ Hukuk Fakültesi
▪ İslâmî İlimler Fakültesi
▪ Mimarlık ve Tasarım Fakültesi
▪ Mühendislik Fakültesi
▪ Eğitim Fakültesi
▪ Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
▪ Fuat Sezgin İslam Bilim Tarihi Ens.
▪ Güzel Sanatlar MYO
▪ Meslek Yüksekokulu
▪ İngilizce Hazırlık Programı
▪ FSM DUAM
▪ FSM SEM
▪ FSM TÜMER
▪ FSM UZEM
▪ FSM OSMAD
▪ FSM ORDAM
▪ FSM UHAM
▪ FSM İHAM
▪ FSM TAM
Kütüphane ve e-Kaynaklar
▪ FSMVÜ E-Kaynaklar
▪ FSMVÜ Kütüphane Katalog (OPAC)
▪ Milli Kütüphane
▪ Türkiye Yazmalar Toplu Kataloğu
▪ Ulusal Toplu Katalog (TO-KAT)
▪ Yordam Toplu Katalog
▪ YÖK Tez Kataloğu
21.03.2019 | Kenya Mandera Eyaleti Eğitim Bakanı’nın Ziyareti
21.03.2019 | Klasik Sanatlarda Siyer Değerlendirildi
21.03.2019 | Hocalarımızdan Ortak Bir Kitap Projesi: İslâm Mecmuası
15.03.2019 | KURAM LONCA Geleneksel Sanat-Zanaat Ustalarıyla Toplandı
13.03.2019 | Sanatın Çini Hali Kandilli’de
12.03.2019 | Psikoloji Günleri 6. Yılında!
12.03.2019 | ALUTEAM, Avrasya Pencere 2019’un Özel Bölümü’nde
07.03.2019 | Dr. Öğr. Üyesi Danış: Demografik Dönüşüm Hızlandı
07.03.2019 | 5. Toplumsal Cinsiyet Adaleti Kongresi
06.03.2019 | Uluslararası Hukuk Açısından ''Kanal İstanbul''
01.03.2019 | TÜBİTAK’tan Yeni Proje Desteği
27.02.2019 | ''Sultan Fatih Doğu'ya ve Batı'ya İlmen Vakıftı''
22.02.2019 | Hocalı Katliamı’nda Hayatını Kaybedenler Anıldı
21.02.2019 | Adalet Meslek Çalıştayı Düzenlendi
19.02.2019 | FSM Teknoloji Transfer Ofisi Açıldı
Sevinç ve Keder Aşı: Helva
Türk mutfak kültüründe önemli bir yeri olan, bazen kedere bazen sevince ortak etmek amaçlarıyla pişirilen, edebiyatta yüklendiği anlamlarla da dikkat çeken helva, bir grup akademisyenin çalışmasına konu oldu, akademisyenler çalışmanın sonuçlarını Üniversitemizde anlattı.
Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, organize ettiği “Türk Mutfağında Helva ve Helva Kültürü” programında, Türk Kültüründe Helva projesinin sahipleri Marmara Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü öğretim üyeleri Prof. Dr. Sebahat Deniz, Doç. Dr. Ümran Ay, Arş. Gör. Dr. Evrim Ulusan Öztürkmen, Arş. Gör. Zeynep Öz ve İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nden Dr. Öğr. Üyesi Zehra Hamarat’ı ağırladı.
Türkiye’nin tüm bölgelerini dolaşarak helva konusunda derlemeler yaptıklarını ifade eden Prof. Dr. Sebahat Deniz, 2 yıl süren çalışmada köylerde ve kasabalarda halkla yaptıkları görüşmeler sonucunda 100’e yakın helva çeşidi derlediklerini, halk edebiyatında, eski Türk edebiyatında helva ile ilgili beyitleri taradıklarını, bilinenin aksine sadece ölüm aşı olarak değil doğumdan ölüm sonrasına; sünnet, düğün, asker uğurlaması, hasat başlangıcı gibi önemli anlarda helva dağıtıldığını belgelediklerini kaydetti.
Orta Doğu ve Balkanlarda hayli sevilen bir tatlı olan helva ile Türklerin İslâmiyet’i kabul ettikten sonra tanıştığını, İslâmiyet öncesi Türklerde “ölü aşı” olarak isimlendirilen ölünün yanına atının gömülmesi geleneğinin, İslâmiyet’e geçişle ölünün ruhuna koku gönderilmesi olarak değiştiğini belirten Deniz, geleneği şöyle detaylandırdı: “Ölünün ardından helva pişirilip kokusu ata ruhuna gönderiliyordu. Ata ruhlarıyla dünyada kalanlar arasında koku vasıtasıyla bağ kuruluyor, onların gönüllerini hoş tutmak veya onlardan gelecek kötü şeyleri kovmak maksadıyla helva kokusu yayılıyordu. Bugün de kullanılan ‘helva kokutmak’ deyimi buradan gelmiştir.”
Osmanlı’da helva sohbetleri
Helva Osmanlı Devleti’nde yiyecek olmasının ötesinde sosyolojik bir anlam da kazandı. Helva etrafında zengin ve etkileyici bir kültür oluştuğunu kaydeden Deniz, helvanın Osmanlı’da daha çok sevinçli anlarda pişirildiğine dikkat çekerek, “Padişahın ölümünden sonra helva dağıtılmamış. Daha çok keyfin, sevincin, kutlamanın, doğumun, zafer kazanmanın şerefine pişirilip yenen bir gıda olmuş. Helva sohbetleri düzenlenmiş. Bu sohbetlerde nice insanlar yetişmiş.” diye konuştu.
Bu tatlı yiyeceğin bugün Balkanlarda “Türk helvası” olarak yenilmeye devam ettiğini söyleyen Deniz, edebi kültüre de İslâmiyet ile girdiğini, deyim ve atasözlerine konu olduğunu, divan şiirinde, manilerde ve bilmecelerde helva kelimesine sıkça rastlandığını sözlerine ekledi.
Tokat’ta 40 helvası
Divan şiirinde helvaya dair tespitlerini paylaşan Doç. Dr. Ümran Ay, helvanın nasıl pişirileceğinden helva sohbetlerinin anlamına, sohbetlerinin ne zaman yapılacağından helvasıyla meşhur şehirlere kadar geniş bir anlam katmanında helvanın işlendiğini dile getirdi.
Türkiye’nin 15 ilinde kaynak kişilerle görüşerek, helva etrafındaki farklı inanç uygulamalarını inceleyen Dr. Öğr. Üyesi Zehra Hamarat, Karadeniz’de yaptığı derlemelerle ilgili ilginç bilgiler sundu. Tokat’ın Zile ilçesinde kişinin ölümünün ardından 40. gün pişirilen “40 helvası” geleneğinden bahseden Hamarat, “Bir kişi öldükten sonra 40 gün boyunca bir nohuda Yasin Suresi okunuyor. 40. gün evde un helvası yapılıyor ardından 40 nohut ve helva mezarlığa götürülüyor. Nohutlar mezara gömülüyor, helva da gelenlere dağıtılıyor.” dedi.
Hamarat, erkeklerin kışın üzerlerine ayı postu geçirerek evlerden helva malzemesi topladığı, bu arada sevdikleri kızları da gördüğü, topladıkları malzemelerle köyün kahvesinde helva pişirdikleri ilginç geleneğe Kocaeli Dilovası’nda rastladıklarını dile getirdi.
Dileklerin yüklendiği acele bacı helvası
Arş. Gör. Dr. Evrim Ulusan Öztürkmen, Ege derlemelerinden söz etti. Ege’de en dikkat çekici geleneklerden birinin “acele bacı helvası” olduğunu söyleyen Öztürkmen geleneği şöyle anlattı: “Dileği olan kadın 7 evden dualı malzeme toplar, malzemeyi verenlerle birlikte hızlı bir şekilde konuşmadan eve gelir, helva karılır, sıcak sıcak yenir. Bu helva kesinlikle evin dışına çıkmaz. Karıştıranlar kendi dileklerinin kabul olması için bir sonraki acele bacı için sözleşir.”
Farklı yörelerde farklı isimlerle adlandırılan özellikle sıcak yörelerde görülen kar helvasının, en aykırı helva çeşidi olduğunu kaydeden Öztürkmen, Aydın’da dağlarda açılan kuyularda biriktirilen karların yazın pazarda üzerine meyve şurubu dökülerek satıldığını, sıcak günlerde yapılan düğünlerde de ikram edildiğini sözlerine ekledi.
Arş. Gör. Zeynep Öz, 600 yıldan fazla süren divan şiirinin tüm dönemlerindeki beyitlerde helvadan bahsedildiğini, helvanın özellikle benzetme şeklinde sıkça kullanıldığını, en çok sevgilinin dudağına, kimi beyitlerde de busesine benzetildiğini, aşkın da helvaya benzetildiği bazı beyitler bulunduğunu ifade etti.
“Türk Mutfağında Helva ve Helva Kültürü” programı konuşmaların ardından helva ikramıyla nihayete erdi.
HIZLI MENÜ HAVA DURUMU
Veri Yönetim Sistemi
Kayıt ve Kontenjan Bilgileri
Üniversite Tanıtım Sunusu
Vakıflar Genel Müd.
Gençlik ve Spor Bknl.
Kütüphane ve Yayınlar
FSM İlmi Araştırmalar
FSM Açık Erişim
0212 521 81 00
0212 521 84 84 Facebook
Fakülte / Bölümler Hakkında
FAKÜLTE SEÇİNİZ Güzel Sanatlar Fakültesi Hukuk Fakültesi İslâmî İlimler Fakültesi Mühendislik Fakültesi Güzel Sanatlar MYO Meslek Yüksekokulu