Mark Twain, “meleklerin ne yediğini anlamak için karpuzun tadına bakmalı” der.
Doktorların, adına yemin ettikleri Hipokrat da bu meyveyi övmüş.
Farsçadan dilimize geçen karpuzun anavatanı Afrika…
İyi çıkmazsa “kabak” denilmesi boşuna değil çünkü kabakgillerden…
Meyve mi yoksa sebze mi olduğu hâlâ tartışılıyor.
Kansere karşı etkili maddelerden ‘likopen’ domatesle birlikte en çok karpuzda bulunuyor.
Halk arasında balık, fındık, ceviz ve kayısıyla birlikte ‘unutkanlığı giderdiği’ne inanılıyor.
Uzak Doğu’da ‘ev hediyesi’ olan karpuz, Çin’den sonra en fazla Türkiye’de üretiliyor.
Karpuz denildi mi daha önceleri Diyarbakır gelirdi aklımıza, Adana…
Şimdi ise hemen her yerde yetiştiriliyor. İran’dan bile geldiği oluyor.
Ülkemizde pazarları ve marketleri dolduran karpuz Japonya’da dilim olarak satılıyor.
Şekil, boyut, ağırlık ve içerik olarak büyük bir değişim geçirmiş karpuz.
Beş bin yılda o kadar değişmiş ki ilk halinden eser kalmamış.
Önceleri küçücükmüş, açık yeşil renkteki iç kısmı acıymış. Zamanla açık sarıya ve sonunda kırmızıya dönüşünce sofraların vazgeçilmezi olmuş, ressamların da…
Sosyal medyada bir ‘karpuz’ yolculuğu yaptığımızda… Bir bilene sorduğumuzda… Özellikleri, say say bitmiyor. Ferahlatıyor, serinletiyor. Kabuğundan tatlı, turşu ve reçel yapılıyor. Cildi güzelleştiriyor, bağışıklık sistemini güçlendiriyor, libidoyu yükseltiyor.
Çekirdekleri haşlanıyor ve kavruluyor. Kabuğu, sıcak günlerde ‘kask’ niyetine çocukların kafasını güneşten koruyor. Hindistan’da, karpuz kabuğunda yemek pişiriliyor.
“Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak.”
Bir karpuzcuda çırak olarak çalışan Recep’in hayali “sinemacı” olmaktır.
Terkedilmiş bir ahırda arkadaşı Mehmet’le birlikte film makinesi yapmaya çalışırlar.
Uzun yıllar kamyon şoförlüğü yapan ve son filmi ‘Bozkırda Bir Deniz Kabuğu’ filmini seyredemeden aramızdan ayrılan Ahmet Uluçay, çocukluğunda yaşadıklarından esinlenerek yazmış ve yönetmiş. Film, yurt içinde ve dışında onlarca ödül almış.
Hep böyle böyle, küçük adımlarla beslenir büyük hayaller. Engelleyenlere, “olmaz” diyenlere borçluyuz aslında. Karpuz kabuklarından gemiler yapmaya gayret ederiz, yüzdürmeye…
Batmayanlar olursa onları da batırmak için birbirimizle yarışırız her nedense.
Eşeğin ‘hoşaf’tan anlamadığı fakat ‘karpuz kabuğu’na bayıldığı kesin.
Tüm gün çalıştırılmış ve adım atacak gücü kalmamışsa… Ver karpuz kabuğunu…
Nasıl olsa insanlar kıymetini bilmiyorlar, içinde neler olduğunun da henüz farkında değiller.
Son dönemde ardı ardına açıklamalar geldi ki hepimizi güldürdü.
“Karpuzun en önemli kısmı kabuğu…” Yani eşeğin en sevdiği kısmı…
Sen, kendini bildin bileli kabuğunu çöpe at; olmadı, ineğe, ata eşeğe yedir.
İyi de şimdi ne olacak? Nasıl alıştırılacak bunca insan karpuz kabuğuna?
Bir türlü gitmek bilmeyenler için karpuz kesiyoruz.
Kabuğunu görmeden “yaz geldi” demiyoruz, denize girmiyoruz.
Bazen bize oyun oynayanların ayağının altına karpuz kabuğunu sürüyoruz.
Bazen eşeğin aklına karpuz kabuğunu düşürüyoruz.
Bazen eşekten düşmüş karpuza dönüyoruz.
İki karpuzun bir koltuğa sığmadığını çok iyi biliyoruz.
‘Karpuz aroması’nın karpuz, ‘çilek aroması’nın da çilek olmadığını…
İnsan DNA’sına zarar veren bazı aroma vericilerin yasaklandığını yeni yeni öğreniyoruz.
Mademki en çok tükettiğimiz meyve kişi başına 45 kg ile karpuz…
O zaman “karpuz” denildiğinde akla gelen topraklara biraz daha fazla özen gösteriyoruz.
Anlaşılan o ki bundan böyle ‘doğru bildiğimiz yanlışlar’dan bir bir kurtuluyoruz.
Karpuzun yalnızca “kırmızı mucize” denilen bölümünü tüketmiyor, kabuğunu da yiyor ve meleklerin meyvesini yeniden keşfediyoruz.
Yüksel Yavuz 1 yıl önce
Anlayana davul dünbelek
Anlamayana davul zurna bile az.