MEDİ-DER asimile edilmek istenen dillere karşı çalışmalarına başlıyor
09:04 12 Ağustos 2019
MARDİN - MEDİ-DER’i yok edilmek istenen dilleri yeniden halk arasında yaygınlaştırmak için kurduklarını ifade eden Yönetim Kurulu üyesi Hatice Öncü, "Biz sistem altında kalan dilleri Süryanice, Zazaca ve bu Mezopotamya’da yer alan diller üzerinde çalışmalar yürütmek o dilleri yeniden açığa çıkarmak için bu derneği açtık. Çalışmalarımızda bu çerçevede yapılacak" dedi.
Üç yıl önce ilan edilen OHAL sonrası Kürt dili üzerine araştırma ve eğitim veren yüzlerce kurum kapatılıp kapısına mühür vuruldu. Belediyelere atanan kayyımların da ilk işi kentlerde dil üzerinde çalışmalar yürüten kurumları fes etmek oldu. Bunlara karşı dillerin kenti olarak bilinen Mardin'de bir araya gelen ve bölgedeki diller üzerinde eğitim verip araştırma yapmak isteyenler Mardin Ebedi Diller Derneği’ni (MEDİ-DER) kurdu. Kürt Dil Bayramı’nda açılışı yapılan derneğin çalışmaları aktif olarak Eylül ayında başlayacak. Dernekte sadece Kürtçe değil bölgede asimilasyon politikası ile yüz yüze kalmış bütün diller üzerinde çalışma yürüteceklerini söyleyen ve derneğin yönetiminde yer alan Hatice Öncü, çalışmalarını dernek dışına çıkarıp sokakta halkla bir araya gelmeyi planladıklarını belirtti.
'Yok edilmek istenen dilleri yeniden açığa çıkaracağız'
Kayyımlarla birlikte dil üzerinde oluşan baskılar sonucunda kentte üç yıl boyunca aktif bir çalışma yapılamadığını dile getiren Hatice, dernekte yapacakları çalışmaları yeniden halka götürmeyi amaçladıklarını söyledi. Hatice, "Biz sistem altında kalan dilleri Süryanice, Zazaca ve bu Mezopotamya’da yer alan diller üzerinde çalışmalar yürütmek, o dilleri yeniden açığa çıkarmak için bu derneği açtık. Derneği 21 Şubat Anadil Günü’nde kuruluşunu ilan ettik, ama Kürt Dil Bayramı’nda açılışını yaptık. Bu iki günü bilerek seçtik. Kayyım belediyelere geldiği zaman 90 kurum ve 15 dil okulunu kapattı. Kayyımlar ilk olarak Kürt dili üzerinde baskı uyguladı ve büyük bir tahribat yapma yoluna gitti. O sıralar kentte kayyım süresi boyunca dil üzerinde çalışmalar durdu. Kürt dili üzerinde çalışma yürütülecek eğitim verilebilecek bir yer yoktu. Bu iki yılda dil üzerinde bir çalışma yürütülmedi. Buna bağlı olarak da sokaklarda Kürtçe konuşma oranı baya düştü. Kürtçe konuşma üzerinde verim azaldı. Biz de bunu görünce sadece Kürtçe değil bu bölgede kendi dillerini iyi konuşamayan ya da asimile olan bütün kesime hitap etmek için bir araya geldik" dedi.
'7'den 70'e her kesime hitap edeceğiz'
Derneğin, yurttaşların istediği her dilde eğitim verebileceğini, aynı zamanda farklı etkinliklerle halka hitap edeceğini belirten Hatice şunları dile getirdi: “Talep oldu mu diller hakkında dersleri vereceğiz. Talep olmadığında da sokaklara halkın yanına biz gideceğiz. Dillerimizin çocukluktan başlaması gerekiyor. İki üç ayda bir kursa gidip kendi dilimi öğrendim ya da anlıyorum ama konuşamıyorum politikasının yürütülmemesi gerekiyor. Biz nefes aldığımız sürece kendi dilimizle konuşacağız. Kendi sendika, belediye ve diğer kurumlarımızla bu çalışmaları başlatacağız. Halkın dilini halka hatırlatacağız. Çocuklar için eğitimler olsun tiyatrolar olsun farklı etkinlikler yapacağız. Kürt dili ve diğer edebi diller üzerinde tartışmalarımız panellerimiz olacak" diye konuştu.
'Çalışmalarımız aktif olarak Eylül ayında başlayacak'
Yapılacak eğitim ve dil dersleri için kayıtların 22 Ağustos'ta başlayacağını kaydeden Hatice, çalışmaların ise aktif olarak Eylül ayında başlayacağını dile getirdi. Mardin halkını yapılacak çalışmalara katılmaya davet eden Hatice, "Yeni dönemdeki gençlerimiz eski Kürt edebiyatçıları ve yazarlarını çok fazla tanımıyor. Burasıyla birlikte onları da gençlere, çocuklarımıza tanıtacağız. 22 Ağustos’ta dersler için kayıtları alacağız ve Eylül'de de çalışmalarımız aktif olarak başlayacak. Programlarımız içinde dengbej geceleri, Kürtçe şiir dinletileri de olacak. Dengbejlerde sadece Kürtçe değil Süryanice, Zazaca ve Soranice diğer dillerin de dengbejleri söylenecek. Yine cezaevlerinde kitap yazan tutsaklara buradan destek verip kitap tanıtımları konusunda yardımcı olacağız. Böyle bir amaçla yola çıktık. Yaptığımız kongre ile yönetim ve komisyonlar oluşturduk. Bu fikir ve amaçlarla uzun yıllar burada halkla bir arada olacağız ve çalışmalarımızı yürüteceğiz" dedi.