Download "TÜBİTAK MARMARA ARAŞTIRMA MERKEZİ GIDA ENSTİTÜSÜ Ayşem Batur 4 Haziran 2009, İstanbul"
1 ULUSAL VE ULUSLARARASI PROJE FIRSATLARI TÜBİTAK MARMARA ARAŞTIRMA MERKEZİ GIDA ENSTİTÜSÜ Ayşem Batur 4 Haziran 2009, İstanbul
2 İçerik Ulusal Destekler TEYDEB (TÜBİTAK için DTM) DPT TTGV (Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı) KOSGEB Sanayi Bakanlığı Uluslararası Destekler TÜBİTAK İkili ve Çoklu İşbirliği Programları AB Çerçeve Programlar (7. ÇP) EUREKA ve EUROSTARS Rekabet Edebilirlik ve Yenilik Çerçeve Program (CIP)
3 Ar-Ge Yatırımı Neden Önemlidir? (Teknoloji Temin Seçeneklerinin Kârlılığı) Bir yıl sonrasını düşünüyorsan tohum ek, Ağaç dik on yıl sonrası ise tasarladığın, Ama yüz yıl sonrası ise düşündüğün, halkı eğit. Bir kez ürün verir ekersen tohum, Bir kez ağaç dikersen on kez ürün verir Yüz kez olur bu ürün eğitirsen halkı. Balık verirsen bir kez doyurursun halkı, Öğretirsen balık tutmasını hep doyar karnı. Kuan-Tzu (M.Ö. 1000)
4 ULUSAL DESTEKLER
5 Ulusal Destekler TÜBİTAK TEYDEB Destekleri (1501 için + DTM) Ayrıca, Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı Kamu Kurumları Araştırma ve Geliştirme Projeleri Destekleme Programı Patent Teşvik Araştırma Destek Programları Başkanlığı (ARDEB) tarafından yürütülen ve üniversiteler ve kamu kurumlarının yanında sanayi kuruluşlarını da araştırma projesi yapmaya yönelten programlardır.
6 Ulusal Destekler DPT Güdümlü Teknoloji Geliştirme Projeleri (Sanayinin dahil olduğu proje tipi) Araştırma Altyapısı Projeleri (AAP): 2010 Çağrısı (29 Mayıs 2009) Araştırmacı İnsan Gücü Yetiştirme Projeleri (AİP) Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı İleri Araştırma ve Eğitim Programları Sanayi Doktora Programı: 2010 Çağrısı Çağrıları takip için:
7 Ulusal Destekler TTGV: Geri ödemeli destek sağlamaktadır. Ar-Ge Destekleri Teknoloji Geliştirme Projeleri Desteği Ticarileştirme Projeleri Desteği Ortak Teknoloji Geliştirme Projeleri Desteği Çevre Projeleri Teknolojik Girişimcilik Destekleri Ön Kuluçka Destekleri Risk Paylaşımı Destekleri Başlangıç Sermayesi Destekleri Stratejik Odak Konuları Projeleri (STOKP) Ayrıntılı bilgi için:
8 Ulusal Destekler KOSGEB Banka Kredi Faiz Destekleri Bilişim Bölgesel Kalkınma Danışmanlık ve Eğitim Girişimciliği Geliştirme Kalite Geliştirme Pazar Araştırma ve İhracatı Geliştirme Teknoloji Geliştirme ve Yenilik Uluslararası İşbirliği Geliştirme Ayrıntılı bilgi için:
9 Ulusal Destekler Sanayi Bakanlığı Yeni Ar-Ge Yasası (28/2/2008 tarih ve 5746 sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun ) Ar-Ge indirimi Gelir vergisi stopajı teşviki Sigorta primi desteği Damga vergisi istisnası Teknogirişim sermayesi desteği Rekabet öncesi işbirliği projeleri Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerinde bulunanların; kamu kurum ve kuruluşları, kanunla kurulan vakıflar ile uluslararası fonlardan aldıkları destekler vergiye tabi kazancın tespitinde dikkate alınmaz. San-Tez (http://www.sanayi.gov.tr/webedit/gozlem.aspx?sayfano=3093) SAN-TEZ Projelerinin 2009 yılı son başvuru dönemleri birinci dönem için 15 Mart 2009, ikinci dönem için son başvuru tarihi 15 Ağustos 2009 olarak belirlenmiştir.
10 Sanayi Bakanlığı: Kanun Kapsamında Verilen Destek, Teşvik Ve Muafiyetler 1. Ar-Ge indirimi 2. Gelir vergisi stopajı teşviki 3. Sigorta primi desteği 4. Damga vergisi istisnası Ar-Ge ve yenilik harcamalarının tamamı gelir vergisinden muaftır Ar-Ge ve yenilik projelerinde çalışan Ar-Ge ve destek personelinin gelir vergisinin Doktoralı olanlar için %90 ı Diğerleri için %80 i vergiden indirilir. Ar-Ge ve destek personelinin sigorta primi işveren hissesinin yarısı beş yıl süreyle Maliye Bakanlığınca karşılanır. Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri ile ilgili kağıtlar damga vergisinden muaftır.
11 Sanayi Bakanlığı: Kanun Kapsamında Verilen Destek, Teşvik Ve Muafiyetler 5. Teknogirişim sermaye desteği Üniversiteden en fazla 5 yıl önce mezun olmuş kişilerin teknoloji odaklı iş fikirlerini desteklemek için bir defaya olmak üzere 100 bin YTL ye kadar verilen hibe destek. 6.a) 193 Sayılı Kanun Daha önce %40 olan Araştırma ve Geliştirme b)5520 Sayılı Kanun harcamalarının muafiyet oranı %100 e çıkarılmıştır. 7. Yönetmelik Kanunla ilgili uygulama yönetmeliği Maliye Bakanlığı ve Bakanlığımızca hazırlanmıştır. 8. Desteğin süresi 31/12/2023 tarihine kadar uygulanacaktır.
12 Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı (TEYDEB) (Eski Adı: TİDEB)
13 Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı (TEYDEB) (Eski Adı: TİDEB)
14 Yenilik ve Ar-Ge
15 Sanayi Ar-Ge Proje Destekleri Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı (TEYDEB) Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı Proje Pazarları Destekleme Programı (Sanayi, son kullanıcı durumunda; ancak sadece üniversiteler ve araştırma kurumları başvurabiliyor) KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı Teknoloji ve Yenilik Odaklı Girişimleri Destekleme Programı (TEKNOGİRİŞİM) Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı
16 TEYDEB in Yapılanması
17 TEYDEB e Sunulan Ar-Ge Projelerinden Beklenilen Hedefler
18 Yenilik Süreci
19 Sanayi İçin Ar-Ge Tanımı
20 Ürün Süreç Yeniliği
21 Ürün Yeniliği Sınıflandırması
22 Desteklenen Ar-Ge ve Yenilik Aşamaları
23 Desteklenen Gider Kalemleri
24 Proje Başvurusunda Nelere Dikkat Edilmeli - 1
25 Proje Başvurusunda Nelere Dikkat Edilmeli - 2
26 Desteklenmeyen Projeler
27 TEYDEB Destekleri Yol Haritası
28 1508-TEKNOGİRİŞİM Destek Programı AMACI: Genç girişimcilerin, teknoloji ve yenilik odaklı iş fikirlerine dayanan, nitelikli istihdam yaratma ve rekabet gücü potansiyeli yüksek iş kurma girişimlerinin desteklenmesi. KİMLER BAŞVURABİLİR? Lisans, Y. Lisans veya Doktora programını 5 yıl içerisinde tamamlamış genç girişimciler başvurabilir. SAĞLANAN DESTEĞİN TÜRÜ VE MİKTARI En fazla YTL Destek oranı %75 Destekler: Genel destek kalemleri Ofis ve işlik kira, su, elektrik, ısıtma, iletişim giderleri, Yeminli mali müşavir ücretleri DESTEK SÜRESİ: 12 ay
29 1507-KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı AMACI: KOBİ lerin ilk 2 projelerine avantajlı bir şekilde destek sağlayarak araştırma - teknoloji geliştirme ve yenilik projesi yapmaya özendirmek. SAĞLANAN DESTEĞİN TÜRÜ VE MİKTARI: Proje giderlerinin %75 i hibe olarak; üst sınır YTL. DESTEK SÜRESİ: Proje bazında en çok 18 ay KİMLER BAŞVURABİLİR? TÜBİTAK tan hiç destek almamış ya da en fazla bir projesi desteklenmiş KOBİ ler başvurabilir.
30 Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı KİM BAŞVURABİLİR? Sektör ve büyüklüğüne bakılmaksızın firma düzeyinde katma değer yaratan ülkemizde yerleşik tüm işletmeler DESTEK BİÇİMİ Harcama yapıldıktan sonra hibe şeklinde destek DESTEKLEME ORANI Ar-Ge proje giderleri toplamının en fazla %60 ı DESTEKLEME SÜRESİ En çok 36 ay
31 Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı AMACI EUREKA gibi işbirliği ağlarını kullanarak Avrupa ülkeleri arasında pazar odaklı Ar-Ge projelerini yaratmak Avrupa çapındaki firmalar, üniversiteler ve araştırma kurumları arasındaki işbirliğini arttırmak DİĞER PROGRAMLARDAN FARKI Katılımcı ülkelerden bir veya daha fazla ortağı olması Proje destek süresinde kısıtlama olmaması SAĞLADIĞI FIRSATLAR Uluslararası işbirliği yeteneğinin kazanılması, Diğer uluslararası programlara daha kolay erişim ve adaptasyon, Uluslararası pazarlara erişim. DESTEK ORANLARI Büyük ölçekli firmalar: En fazla %60 KOBİ ler: %75
32 Elektronik Ortamda Başvuru TEYDEB bünyesinde yürütülen, Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı, KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı na yapılan başvurular 1 Temmuz 2008 tarihinden itibaren elektronik ortamda alınmaktadır. Söz konusu destek programlarına proje başvuruları için adresini kullanabilirsiniz.
33 Başvuru Süreci
34 Değerlendirme Süreci
35 İzleme ve Destekleme Süreci
36 Ödeme Süreci
37 Destek Programları Kapsamında Yıllar İtibariyle Firmalara Verilen Hibe Destek Tutarı (TÜBİTAK + DTM Ödemeleri) yılları arası destek miktarı 4,5 kat artmıştır.
38 Yıllar İtibariyle Değerlendirilen ve Desteklenen Proje Oranları
39 TEYDEB Destek Programlarına Başvuran Projelere Ait Bilgiler 1995 Ağustos 2008 arasında gerçekleşen toplamlardır. Proje Başvurusu Desteklenen Projeler Sonuçlanan Projeler Toplam proje Kuruluş sayısı Büyük firmalara ait proje sayısı Büyük firma sayısı Proje/Büyük firma 6,20 5,62 5,22 KOBİ lere ait proje sayısı KOBİ sayısı Proje/KOBİ 1,61 1,57 1,66
40 TEYDEB Destekleri Yol Haritası
41 ULUSLARARASI DESTEKLER
42 TÜBİTAK İkili ve Çok Taraflı İşbirlikleri Programları
43 AB 7. ÇERÇEVE PROGRAM
44 Avrupa Topluluğu Hibe Programları Avrupa Topluluğu Hibe Programları AB üye ülkeleri, yeni üye ülkeler ve AB aday ülkeleri arasında topluluk politikalarına ilişkin farklı alanlardaki işbirliğini teşvik etmek amacıyla yürütülen faaliyetler bütünüdür.
45 AB Çerçeve Programları İlki 1984 yılında başlamıştır. Amaçları ve bütçesiyle belli bir dönem için tasarlanmış çok yıllı programlardır. ABD ve Japonya karşısındaki rekabet gücünü arttırmak için bilim ve teknoloji politikasını gözden geçirmiştir: 2010 da dünyanın en dinamik ve rekabetçi bilgi temelli ekonomisi (Lizbon zirvesi, Mart 2000) Avrupa Araştırma Alanı (European Research Area, ERA)
46 AB ÇP lerin Bütçesi
47 7. ÇP ye Kimler Katılabilir? ÜLKE: Üye Ülkeler (Member States, EU-27) Aday Ülkeler (Candidate Countries): Türkiye, Hırvatistan, Makedonya Ortaklık Ülkeleri (Associated Countries): İsrail, İsviçre, İzlanda, Lichtenstein, Norveç Uluslararası İşbirliği Hedef Ülkeleri (ICPC): Afrika, Karayipler, Asya, Pasifik, Doğu Avrupa ve Orta Asya, Latin Amerika, Akdeniz Ortaklığı, Batı Balkan Ülkeleri KURUM: Sanayi kuruluşları KOBİ ler KOBİ Birlikleri Üniversiteler Araştırma Enstitüleri / Araştırma Merkezleri Kamu Kurumları Sivil Toplum Kuruluşları (STK lar) Uluslararası Organizasyonlar Bireysel Araştırmacılar
48 AB 7. Çerçeve Programın Genel Yapısı 10 Tematik Alan Konu Odaklı Ar-Ge Projeleri, Koordinasyon ve Destek Eylemleri Avrupa Araştırma Konseyi (ERC) Konu Bağımsız, Mükemmeliyet Odaklı Bireysel Araştırmacılar İşbirliği Özel Programı (32,3 milyar ) (7,4 milyar ) Fikirler Özel Programı Marie Curie Etkinlikleri (4,7 milyar ) (4,2 milyar ) Kapasiteler Özel Programı Ortak Araştırma Merk. Burs ve Destek Projeleri Konu Bağımsız Kariyer Gelişimi / Sürekliliği Bireysel Araştırmacılar / Kurumlar 7 Konu Başlığı Kapasite / Potansiyel Gelişimi Araştırma / Koordinasyon Projeleri
49 Sanayi İçin 7. ÇP de Doğru Adresler Hedefi: AB için öncelikli alanlarda Avrupa nın liderliğini sağlamak. Sanayideki hedef kitlesi Ar-Ge yetkinliği yüksekşirket ve KOBİ ler 10 farklı konu başlığı Programa ayrılan fon miktarının %15 inden KOBİ lerin faydalanması hedeflenmekte.
50 Sanayi İçin 7. ÇP de Doğru Adresler Sanayi-Akademi Ortaklığı Industry-Academia Partnership Pathways (IAPP) 2 farklı ülkeden 1 sanayi 1 akademi kuruluşu Proje kapsamında bir ürün ya da bilgi üretilecek Konu kısıtı yok! ÖZELLİKLERİ Bütçe: ~ 1,5 milyon Süre: 3-4 yıl
51 Sanayi İçin 7. ÇP de Doğru Adresler Sanayi-Akademi Ortaklığı Industry-Academia Partnership Pathways (IAPP) araştırmacı istihdam masrafları araştırmacı/ mühendis/ar-ge personeli değişimi teknik ve idari personel değişimi ortakların dışında deneyimli araştırmacı istihdamı seyahat, çalıştay, konferans, saha ziyareti vb. %100 desteklenir! KOBİ lerin proje bütçesinin %10 u kadar donanım alımı desteklenir.
52 Sanayi İçin 7. ÇP de Doğru Adresler Research for the benefit of SMEs KOBİ Yararına Araştırmalar 1.34 Milyar Avro İki alt destek mekanizması: KOBİ lere Yönelik Araştırma (Research for SMEs) KOBİ Birliklerine Yönelik Araştırma (Research for SME Associations) Konu sınırlaması yok!
53 KOBİ Yararına Araştırma Çağrıları
54 KOBİ lere Yönelik Araştırma Katılım Koşulları Birbirinden bağımsız en az 3 KOBİ (3 farklı ülkede kurulmuş: Üye, aday ya da ortaklık (associated) statüsündeki ülkeler) Diğer ortaklardan bağımsız 2 tane Ar-Ge sağlayıcı kurum/kuruluş Diğer kuruluş ve son kullanıcılar (isteğe bağlı) Research for the benefit of SMEs KOBİ Yararına Araştırmalar
55 7. ÇP, Avrupa Teknoloji Platformları ve Ortak Teknoloji Girişimleri Ar-Ge ve Inovasyon: Farkı Kapatma Araçları Mart 2002, Barselona Zirvesi: GSYİH den araştırmaya ayrılan miktarın %3 e çıkarılması, bu oranın 2/3 ünün özel sektör tarafından sağlanması hedefi 3,2 3,0 Japan: 3.0 European Technology Platforms (ETPs) 2,8 2,6 2,4 USA: 2.7 Avrupa Teknoloji Platformları (ATP) 2,2 2,0 1, EU-15:
56 Ortak Teknoloji Girişimleri (Joint Technology Initiatives - JTI) European Technology Platforms (ETPs) Avrupa Teknoloji Platformları (ATP) ATP ler kapsamında sanayinin önderliğinde oluşturulan Stratejik Araştırma Planlarının hayata geçirilmesi amacıyla bir uygulama aracı olarak oluşturulmuş yapılardır. Amacı; bütün paydaşları (araştırma kuruluşları, sanayi, finans kuruluşları, idari birimler ve kullanıcı grupları) bir araya getirerek hem ulusal hem de Avrupa merkezli kamu ve özel kaynaklarını harekete geçirmektir. Her bir Ortak Teknoloji Girişimi kapsamında projeler dönemsel çağrılar aracılığıyla desteklenmektedir. Faaliyetteki Ortak Teknoloji Girişimleri: IMI Ortak Teknoloji Girişimi (Innovative Medicines Initiative -IMI) ARTEMIS Ortak Teknoloji Girişimi (Embedded Computing Systems - ARTEMIS) Clean Sky Ortak Teknoloji Girişimi (Aeronautics and Air Transport - Clean Sky) ENIAC Ortak Teknoloji Girişimi (Nanoelectronics Technologies 2020 (ENIAC) Hidrojen ve Yakıt Pilleri Girişimi (Hydrogen and Fuel Cells Initiative - FCH)
57 EUREKA Programı
58 EUREKA Nedir? EUREKA pazar odaklı, kısa sürede ticarileşebilecek ürün ve süreçlerin geliştirilmesine yönelik projelerin desteklendiği uluslararası işbirliği platformudur.
59 EUREKA Üyesi Ülkeler Almanya Avusturya Belçika Çek Cumhuriyeti Danimarka Estonya Fas Fransa Finlandiya Hırvatistan Hollanda Güney Kıbrıs Rum Yönetimi İngiltere İrlanda İspanya İsrail İsveç İsviçre İtalya Letonya Litvanya Lüksemburg Macaristan Malta Monako Norveç Polonya Portekiz Romanya Rusya San Marino Slovakya Slovenya Sırbistan Türkiye Ukrayna Yunanistan Avrupa Birliği
60 EUREKA Destek Sistemi Ortak Olarak Hizmet Sağlayıcı Olarak KOBİLER ÜNİVERSİTELER BÜYÜK FİRMALAR ARAŞTIRMA MERKEZLERİ Destek Miktarı: Büyük Firmalar için: %60 KOBİ ler için: %75 Proje süresinde ve büyüklüğünde kısıtlama yok! Ulusal değerlendirme, ulusal fonlama
61 EUREKA da Desteklenen Giderler Personel giderleri Proje personeline ve varsa danışmanlara ait seyahat giderleri Alet, teçhizat, yazılım ve yayın alım giderleri Yurtiçi ve yurtdışı danışmanlık hizmeti ve diğer hizmet alım giderleri Ülke içindeki üniversiteler, TÜBİTAK a bağlı Ar-Ge birimleri, özel sektör Ar-Ge kuruluşları ve benzeri Ar-Ge kurum ve kuruluşlarına yaptırılan Ar-Ge hizmet giderleri Proje çıktısı ürün ile ilgili olarak Türk Patent Enstitüsü nden alınacak patent tescili, faydalı model tescili ve endüstriyel tasarım tescil giderleri destek kapsamındadır. Türk Patent Enstitüsü nden alınacak tescil işlemine aracılık eden gerçek ve tüzel kişi ve kuruluşların danışmanlık ve hizmet giderleri de bu kapsamda değerlendirilir. Malzeme ve sarf giderleri Yeminli mali müşavir giderleri
62 EUREKA ya Katılma Yolları Yeni bir standart EUREKA projesi başlatmak, Mevcut EUREKA projelerine katılmak, Küme projelerine katılmak, Şemsiye projelerine katılmak, EUROSTARS projesi başlatmak.
63 Yeni Bir Standart EUREKA Projesi Başlatmak 1. Ar-Ge Fikrinin Projelendirilmesi Literatür taraması Pazar analizi Mevcut teknolojilerin incelenmesi Ar-Ge fikirlerinin proje yönetimi çerçevesinde ele alınarak projelendirilmesi 2. Ortak Arama EUREKA üyesi ülkelerden en az bir ortak (firmalar, üniversiteler veya araştırma enstitüleri): Firmanın diğer alanlarda işbirliği yaptığı ortaklarını projeye dahil etmesi EUREKA veritabanındaki projelerde yer alan uygun firmaların taranması Ortak bulmada TÜBİTAK EUREKA Ofisi nden yardım alınabilir: 3. Yabancı Ortak Bulunması Sonrası Proje Başvuru Formlarının Hazırlanması EUREKA Başvuru Formunun (1509- Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı). 4. Değerlendirme Süreci ve Projenin EUREKA Etiketi Alması
64 Mevcut EUREKA Projelerine Katılmak 1. Uygun Projelerin Bulunması Elektronik, Bilişim ve Telekomünikasyon Elektronik ve Mikroelektronik Enformasyon Sistemleri Bilişim Teknolojileri Multimedya Telekomünikasyon Üretim Teknolojileri, Malzeme ve Taşımacılık Tasarım ve Modelleme Endüstriyel Üretim Proses Kontrolü ve Lojistik Paketleme İnşaat Teknolojileri Malzeme Teknolojileri Ulaştırma Altyapıları Ulaştırma ve Gemi Taşımacılığı Havacılık ve Uzay Teknolojileri Diğer Endüstriyel Teknolojiler Kimya Teknolojileri Tekstil Teknolojileri Ayakkabı ve Deri Teknolojileri Baskı Sistemleri Enerji Teknolojileri Enerji Depolama ve Taşımacılığı Enerji Üretimi, İletimi ve Dönüşümü Yenilenebilir Enerji Kaynakları Verimli Enerji Kullanımı Kimya Teknolojileri ve Yer Bilimleri Kimya Bilimleri Meteoroloji Biyolojik Bilimler Medikal Teknolojiler Biyoteknoloji Gen Araştırmaları Tarım, Balıkçılık ve Gıda Teknolojileri Tarım Teknolojileri Balıkçılık Gıda Teknolojileri Gıda Kalitesi ve Güvenliği Ölçme ve Standartlar Güvenlik ve Atık Yönetim Sistemleri Güvenlik Atık Yönetim Sistemleri
65 Mevcut EUREKA Projelerine Katılmak 2. Projeye Katılım Sağlanması Proje koordinatörü ile temasa geçilmesi ve katılma isteğinin iletilmesi TÜBİTAK EUREKA Ofisi ile de iletişime geçilerek projeye katılma sürecinin hızlandırılması ve lobi yapılması 3. Proje Başvuru Formlarının Hazırlanması Projeye katılımın koordinatör tarafından kabul edilmesi EUREKA Başvuru Formunun doldurulması EUREKA Programı kapsamında yapılacak Ar-Ge faaliyetleri için adresinde yer alan uygulama kullanılarak destek başvurusunun elektronik ortamda yapılması (1509-Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı). 4. Değerlendirme Süreci ve Projenin EUREKA Etiketi Alması Başvurunun TÜBİTAK tarafından 1509 Uygulama Esasları nda belirtilen kurallara göre değerlendirmeye tabi tutulması Değerlendirme sonucunda projenin desteklenmesi yönünde karar verilirse, projenin destekleneceğinin EUREKA ya da bildirilerek projenin Türk katılımcıların projeye kabul edilmesine ilişkin işlemlerin tamamlanması
66 EUREKA Kümeleri (Clusters) Sektöründe lider firmalar etrafında oluşmuş yapılardır. Uzun vadeli stratejik birlikteliklerdir. Çağrı sistemi mevcut olup, genelde yılda bir kez çağrı açılır. Uluslararası değerlendirmenin ardından projeler ulusal kaynaklardan fonlanır. Küme ITEA2 CELTIC CATRENE (MEDEA+) EURIPIDES EUROGIA Faaliyet Alanı Yazılım çözümleri, servis yazılımları ve gömülü yazılımlar Telekomünikasyon çözümleri, mobil iletişim, internet altyapıları Mikroelektronik Akıllı sistemler Yenilenebilir enerjiler
67 EUREKA Küme Projelerinde Yer Almak Küme kurucu üyeleri sunulan özet proje teklifini değerlendirir. AVANTAJLARI: Avrupa nın lider firmalarıyla birlikte çalışmak Geleceğin teknolojilerine şimdiden şekil veren ekipte yer almak Uzun vadedeki, stratejik projelerin içerisinde bulunarak; rekabet öncesi ortak araştırmalara katılmak, ilgili alanlardaki standartlardan ve teknik düzenlemelerden önceden haberdar olmak Daha kolay ve hızlı ulusal proje başvuru süreci
68 Şemsiyeler Amacı: EUREKA üye ülkelerindeki Ar-Ge destek programları, ilgili sektör temsilcileri ve firmaların arasında yakın işbirliği kurulmasını sağlayarak EUREKA projeleri yaratmak ve sektöre yön vermektir. Şemsiye başvuru süreci, standart EUREKA başvuru sürecinin aynısıdır.
69 EUROSTARS (EUREKA NIN KOBİ ODAKLI ALT PROGRAMI)
70 EUROSTARS ın Amacı Avrupa Komisyonu ve EUROSTARS üye ülkelerinin, Avrupa daki KOBİ lerin rekabetçiliğinin arttırılması için başlattıkları; KOBİ lere özel, hızlı ve etkin bir Ar-Ge destek programıdır. EUROSTARS herhangi bir teknoloji alanı ve sektör ayrımı yapmaksızın Ar-Ge odaklı faaliyetler yürüten KOBİ lerin projelerinin desteklenmesini amaçlamaktadır.
71 EUREKA EUROSTARS - ÇP
72 EUROSTARS Üye Ülkeleri
73 EUROSTARS a Kimler Başvurabilir? AB KOBİ tanımına uygun işletmeler ana ortak (proje koordinatörü) olarak EUROSTARS projesi başlatabilirler. KOBİ tanımına uygun olmayan işletmeler, büyük firmalar, üniversite veya araştırma kuruluşları ortak olarak yer alabilmektedir. Proje koordinatörü olacak KOBİ lerin personelinin en az %10 unun Ar-Ge faaliyetlerinde çalışıyor olması ya da cirosunun en az %10 unu Ar-Ge faaliyetlerine ayırması gerekmektedir (Proje koordinatörü olmayan KOBİ ler ve büyük firmalar için bu koşul geçerli değildir).
74 EUROSTARS Projelerinde Olması Gereken Özellikler Proje faaliyetlerinin ve bütçesinin en az %50 si projede yer alan KOBİ ler tarafından gerçekleştirilmelidir. Proje en fazla 3 yıl içinde tamamlanmalıdır. Hedeflenen ürün veya süreç proje tamamlandıktan sonra en geç 2 yıl içerisinde pazara sunulmalıdır.
75 EUROSTARS Başvuru ve Desteklenme Süreci EUROSTARS genellikle yılda 2 kere çağrı açılmakta ve son başvuru tarihinden önce projelerin Brüksel deki EUROSTARS Ofisi ne elektronik olarak sunulması gerekmektedir. Proje başvurusu yapmak ve başvuru formuna ulaşmak için adresindeki web sitesine kayıt olunmalıdır. EUROSTARS başvuru formuna ek olarak aşağıdaki belgeler de EUREKA Ofisi ne başvuru sırasında sağlanmalıdır: Firmanın son yıl ait bütçesinin bir kopyası Taslak konsorsiyum anlaşması EUROSTARS başvuruları sadece uluslararası panel değerlendirmesinden geçmektedir. Kabul edilen EUROSTARS projeleri Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı" kapsamında desteklenmektedir. Destek oranları: Büyük ölçekli firmalar: %60 KOBİ ler: %75
76 EUREKA Programlarına Genel Bakış
77 EUREKA ve AB Çerçeve Programların Karşılaştırması
78 AB REKABET EDEBİLİRLİK VE YENİLİK ÇERÇEVE PROGRAM (COMPETITIVENESS AND INNOVATION FRAMEWORK PROGRAMME) CIP
79 AB Rekabet Edebilirlik ve Yenilik Çerçeve Program Programın birincil hedefleri: İşletmelerin ve özellikle KOBİ lerin rekabet kapasitesini geliştirmek; Eko-yenilik (eco-innovation) de dahil olmak üzere inovasyonun desteklenmesi; Programın ikincil hedefleri: Rekabet kapasitesi yüksek, yenilikçi ve kapsamlı bir Bilgi Toplumu nun gelişimine hız verilmesi; Ulaşımda dahil olmak üzere tüm sektörlerdeki enerji etkinliğinin ve yeni ve yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımının teşvik edilmesi.
80 Rekabet Edebilirlik ve Yenilik Çerçeve Programının Yapısı ve Türkiye Yapılanması Programın ulusal koordinasyonu Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından yapılmaktadır. İletişim için: Derya KEKEÇ, AB Uzman Yardımcısı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı: Avrupa çapındaki toplam bütçesi 3,6 milyar Avro. 3 bileşene ve bileşenlere tahsis edilen miktarlar: 1. Girişimcilik ve Yenilik Özel Programı (EIP - Entrepreneurship and Innovation Programme) 2.17 milyar Avro. Bu alt bileşen Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülmektedir. 2. Bilgi ve İletişim Teknolojileri Politikaları Destek Programı (ICT Policy Support Programme) 728 milyon Avro. Bu alt bileşen Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı- Bilgi Toplumu Dairesi tarafından yürütülmektedir. 3. Avrupa Akıllı Enerji ve Teknoloji Programına (IEE - Intelligent Energy Europe Programme) 727 milyon Avro. Bu alt bileşen Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülecektir.
81 1. Girişimcilik ve Yenilik Özel Programı (EIP) 1. Mali araçlar (Financial Instruments) (%52) 2. Yenilik Projeleri (Eko-Yenilik de dahil) (%25) 3. İş ve Yenilik Destek Ağları (Business and Innovation Support Networks) (%17) 4. Politika Geliştirme ve Uygulama Tedbirleri (%6) Ayrıntılı Bilgi İçin: Derya KEKEÇ, AB Uzman Yardımcısı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı
82 Mali Araçlar (Financial Instruments) 1.1. Yüksek Büyüme Potansiyelli ve Yenilikçi KOBİ lere Finansman Desteği (GIF) GIF-1 Başlangıç Aşaması Yatırımları (Early Stage Investments) GIF-2 Genişleme Aşaması Yatırımları (Expansion State Investments) 1.2. KOBİ Teminat Desteği (SME Guarantee Facility-SMEG) Krediler ve Finansal Kiralama yoluyla KOBİ lere Borç Finansmanı Desteği (Debt Financing via Loans or Leasing) Mikro-Kredi Finansman Desteği (Micro Credit Financing) KOBİ lere Yönelik Özsermaye veya Benzeri Yatırımlar için Teminat Desteği (Guarantees for Equity or Quasi-equity Investments in SMEs) KOBİ lerin Borç Finansmanı Portföylerinin Menkul Kıymetleştirilmesi (Securitisation of SME Debt Finance Portfolios) 1.3. Kapasite Geliştirme Desteği (Capacity Building Scheme) Çekirdek Sermayesi Faaliyetleri (Seed Capital Action) Ortaklık Faaliyetleri (Partnership Action) Başvuru için:
83 Yenilik (İnovasyon) Projeleri İşletmelerin, yenilikçilik (inovasyon) potansiyelinin arttırılması ve yenilikçi işletme ve diğer aktörler arasında iletişimin arttırılabilmesi için çeşitli eylemler gerçekleştirilecek ve destekler verilecektir. Europe INNOVA ve Pro-INNO Europe isimli iki program kapsamında gerçekleştirilecektir.
84 Eko-yenilik (Eco-innovation) EIP in bütçesinin % 20 si eko-yenilikçi projeler için ayrılmıştır. Amaç: Eko-yenilikçi ağ ve kümelenme (cluster) yapılarının desteklenmesi, çevre teknolojileri kullanımının teşvik edilmesi Eko-yenilikçi firmalara fon sağlayan risk sermayesi şirketlerine yatırım yapmak
85 İş ve Yenilik Destek Ağları İş ve Yenilik Destek Ağları kapsamında, Avrupa Bilgi Merkezleri (Euro Info Centres - EIC) ve Yenilik Aktarım Merkezleri (Innovation Relay Centres - IRC) deneyimlerinden faydalanacak ve iş ve destek hizmetleri sağlayacak bölgesel merkezler yeni Avrupa iş destek ağlarının önemli bir parçasını oluşturacaktır. KOBİ Destek Merkezleri Deneyimleri: 2003 yılından sonra MAP döneminde ülkemizde 9 Avrupa Bilgi Merkezi (Ankara, İstanbul (2), Bursa, Samsun, Konya, Gaziantep, Denizli ve Adana) KOSGEB birimleri ile Sanayi ve Ticaret Odaları nda hizmet vermektedir. 6.Çerçeve Programı kapsamında 2 IRC kurulmuştur: Ankara- ODTÜ, İzmir-Ege Üniversitesi MAP: AB İşletme, Girişimcilik ve Özellikle Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeler İçin Çok Yıllı Program
86 Politika Geliştirme ve Uygulama Tedbirleri Hedef, politika yapma sürecine destek sağlamaktır. EIP kapsamında, sektörel bilgiyi oluşturmak ve kamuoyuna duyurmak, politika yapıcıları bilgilendirmek ve AB üye ülkeleri ile uyumu ve işbirliğini artırmak üzere politika önerilerinde bulunmak amacıyla çeşitli aktiviteler düzenlenecektir. Program ayrıca politika yapıcılarına destek olmak amacıyla da kullanılacak, belirli sektörlerdeki ve Avrupa ve küresel pazarlardaki son eğilimler ve gelişmeler analiz edilecek, sonuçları ilgili taraflara iletilecektir.
87 EIP Kapsamında Mevcut Çağrı Duyuruları Avrupa Turizminin Sürdürülebilirliği ve Rekabet Edebilirliği için Bilgi Ağları Çağrı Duyurusu (30 Haziran 2009) Eko-İnovasyon: Pilot Projeleri ve Piyasa İhtiyaçlarına Cevap Veren Projeler Çağrısı (10 Eylül 2009) Ulusal Kurumsal Sosyal Sorumluluk Platformlarının Desteklenmesi Çağrısı (17 Temmuz 2009) Kaynak:
88 2. Bilgi ve İletişim Teknolojileri Politikaları Destek Programı (ICT) ICT, daha önce Türkiye'nin çok az katıldığı e-ten, Modinis ve e-content programlarının devamı olup 2010 Avrupa Bilgi Toplumu (i2010-european Information Society 2010) stratejisi çerçevesinde yürütülecektir. Ayrıntılı bilgi için: dex_en.htm İletişim için: Hakan YERLİKAYA Planlama Uzman Yardımcısı Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı
89 3. Avrupa Akıllı Enerji ve Teknoloji Programı (IEE) Ayrıntılı bilgi için: en.html İletişim için: Erdal ÇALIKOĞLU Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
90 TEŞEKKÜR EDERİM İletişim Ayşem Batur TÜBİTAK MAM Gıda Enstitüsü Tel:
91 Sanayi Ar-Ge Desteği (TEYDEB) Ülkemizin kalkınma perspektifi ekonominin bilgiye dayalı olmasını zorlamakta, dolayısıyla Ar-Ge projelerinin desteklenmesi daha da önem kazanmaktadır. Türkiye, Avrupa Birliği nin stratejik hedefiyle de uyumlu olarak, Ar-Ge faaliyetleri ve desteklerinin ülke refahını artırmaya odaklanarak daha etkili olması için 2004 sonlarından başlayarak bir dizi önlem üretmiş ve 2010 yılına kadar Ar-Ge harcamalarının Gayri Safi Yurt İçi Hasılaya (GSYİH) oranını %2 ye yükseltmeyi hedefleyen bir strateji oluşturmuştur. Ar-Ge ye ayrılan kaynağın artırılmasının yanı sıra sanayi kuruluşlarının toplam Ar-Ge harcamalarındaki payının çoğunluğu oluşturması ulusal bir hedeftir da Ar-Ge harcamalarının GSYİH e oranının %2 ve özel sektörün Ar-Ge harcamalarındaki payının %50 olması, diğer bilimteknoloji destek programlarıyla birlikte TÜBİTAK tarafından yürütülen programların da hedefidir.
92 TEYDEB: TÜBİTAK + DTM Para-Kredi ve Koordinasyon Kurulunun sanayi kuruluşlarının ve özel kesimin teknoloji geliştirme ve yenilik faaliyetlerini teşvik etmek için verilecek devlet yardımlarının düzenlenmesine yönelik 4 Kasım 1998 tarihli 98/10 sayılı tebliği ile destek verilecek Ar-Ge projelerinin değerlendirilmesi görevi Dış Ticaret Müsteşarlığı (DTM) ile beraber TÜBİTAK a verilmiştir. Bu amaçla Teknoloji İzleme ve Değerlendirme Başkanlığı (şimdi Teknoloji ve Yenilik Destek Programları Başkanlığı-TEYDEB) kurulmuştur. Hibe olarak verilen bu destekler daha önce tamamen DTM mali kaynaklarından karşılanırken, 2005 yılından itibaren bu desteklerin %25 i DTM, %75 i TÜBİTAK kaynaklarından karşılanmaya başlanmıştır.
93 AB nin KOBİ lere Bakış Açısı AB de sosyo-ekonomik fonksiyonları ile KOBİ ler, ekonominin en dinamik sektörü ve ekonomik gelişmenin temel taşını oluşturmaktadır milyon işletmenin %99.9 unu KOBİ ler oluşturmaktadır. Bunlardan 14.7 milyon işletmede çalışanların sayısının 10 dan az olduğu belirtilmektedir. Özel sektördeki (tarım sektörü hariç), her 10 işten 7 sini KOBİ ler yaratmaktadır. Yatırımların %50 sinden fazlasını gerçekleştiren KOBİ ler, toplam istihdam içinde %66, toplam ciro içinde %65 lik bir paya sahiptir. KOBİ lerin istihdam artış hızı büyük işletmelerinkinden daha yüksek olup, AB deki milli hasılanın %60 ını yine KOBİ ler gerçekleştirmektedir. Hızla değişen teknolojik ortam ve piyasaların küreselleşmesi, rekabet koşullarını etkilemekte ve KOBİ ler için yeni imkanlar tanımaktadır. KOBİ ler, Birlikteki ekonomik ve sosyal kaynaşmanın artırılmasında kilit bir role sahiptir. AB de KOBİ ler potansiyel olarak dinamik bir istihdam ve refah artışı kaynağı olmalarına karşın, bu işletmelerin özellikle başlangıç evresinde daha zayıf ve başarısızlığa daha açık oldukları unutulmamalıdır. KOBİ lerin ortalama %50 si, kuruluşlarını izleyen ilk beş yıl içerisinde kapanmaktadır. Bugün, KOBİ lerin AB de iş alanları yaratmaya, rekabet gücünün ve büyümenin geliştirilmesine hayati bir katkıda bulunabileceği hususu geniş çapta kabul görmektedir. Bu nedenle, kısa, orta ve uzun vadede Birlik, bu konularda karşılaşılan sorunları çözmeye yönelik çalışmalar yapmaktadır.