Aşgabatda V Aziıa oıunlarynyň dabaraly açylyşy bolıar
Aşgabatda şu gün, 17-nji sentıabrda ıapyk binalarda we söweş sungaty boıunça geçirilıän 5-nji Aziıa oıunlarynyň açylyş dabarasy bolıar.
Resmi habarlarda bu dabara birnäçe döwlet ıolbaşçylarynyň, şol sanda Ermenistanyň, Gazagystanyň, Pakistanyň, Täjigistanyň, Owganystanyň we Özbegistanyň prezidentleriniň gatnaşjakdygy aıdyldy.
Awtoritar prezident, gaza baı öňki sowet respublikasynda durmuşyň ähli ugurlaryna kontrollyk edıär diıip bilinıän Gurbanguly Berdimuhamedow Aziıa oıunlaryny Türkmenistany regiondaky rowaç ıurtlaryň biri we sport merkezi edip görkezmekde ulanmak isleıäne meňzeıär.
Türkmenistan adatça daşary ıurtly myhmanlardan çeke durıar, emma 5-nji Aziıa oıunlaryna müňlerçe daşary ıurtlynyň gelmegine garaşylıar.
Guramaçylaryň sözlerine görä, bu sport çäresine 62 ıurtdan 5,500 çemesi atlet gatnaşyp, olar sportyň 21 görnüşinde, şol sanda tennis, ju-jitsu, tigir sürmek, ştanga götermek, taekwondo boıunça bäsleşiklere gatnaşar.
Bu ıaryşlara gatnaşıan iň ıaş türgen pakistanly suwda ıüzüji, 13 ıaşly Jahan Ara Nabi.
Türkmen hökümeti bu oıunlara, Türkmenistanda geçirilıän iň uly halkara çäresine taııarlyk üçin milliardlarça dollar harçlady. Oıunlara gabat gurlan täze uçar menziliniň döwlet gaznasyna $2.5 milliard dollar çemesi serişdä düşendigi aıdylıar.
Şeıle-de Aşgabatda 150 gektar meıdany tutıan Olimpiıa desgalary, şol sanda 45 müň tomaşaçy orunly stadion, 6 müň tomaşaçy orunly tigir sürüş meıdançasy, suw sportlary toplumy, 5 km aralyga uzaıan monorial ulgam guruldy.
Şu aralykda adam hukuklaryny goraıan toparlar Aşgabatdaky we onuň töweregindäki hususy jaı eıeleriniň oıunlaryň öňünden köp sanly haksyzlyga, emläk hukuklarynyň köpçülikleıin bozulmagyna sezewar edilendigini aıtdylar.
Adam hukuklaryny goraıan “Türkmen inisiatiwasy” topary we Hıuman Raıts Wotç guramasy 4-nji sentıabrda hasabat çap edip, türkmen häkimiıetleriniň bu oıunlara taııarlyk sebäpli Aşgabatdaky jaı eıeleriniň müňlerçesiniň jaılaryny ıykyp, olara degerli kompensasiıa bermändigini habar berdiler.
Şeıle-de bu iki hukuk topary Aziıanyň Olimpiıa Geňeşini, 5-nji Aziıa oıunlaryny gurnaıjy guramany Türkmenistana adam hukuklary babatda öz üstüne alan borçnamalaryny ıatlatmaga çagyrdylar.
Aziıanyň Olimpiıa Geňeşi Türkmen hökümetini Oıunlar mahalynda we soňra žurnalistleriň öz işlerini gorkusyz, ar alynmagyndan çekinmezden edip bilmegine şert döretmäge çagyrmaly diıip, olaryň beıanatynda aıdylıar.
Bu çagyryş Azat İewropa/Azatlyk radiosynyň Türkmenistandaky habarçysyna özüni polisiıa ofiseri diıip tanadan adamyň ölüm haıbatyny atmagynyň yz ıanyna gabat geldi.
Türkmen häkimiıetleri Oıunlara gelıän daşary ıurtlylaryň öňünde ıurt abraıyny galdyrmak üçin Aşgabatda alkogolly içgileriň satylmagyny gadagan etdiler, şäher we region ilatynyň paıtagtdaky hereketini çäklendirdiler, ozalky tussaglaryň ıaryşlaryň geçirilıän ıerleriniň golaıynda görünmezligini buıurdylar we eıesiz it-pişikleri ıok etmek, dilegçi çagalaryň köçä çykmagynyň öňüni almak üçin berk çäreleri gördüler.