Eklem Burkulması, Eklem Burkulmasına Ne Yapılır
Eklem veya diz burkulması, dizlerin dengesiz bir şekilde aniden burkulması durumudur. Diz kapağındaki sorunlardan veya artrit gibi sağlık sorunlarından kaynaklanabilir. Zayıflığın kesin nedeni belirlendikten sonra fizik tedavi veya ilaç tedavisi ile sorun giderilmeye çalışılır. Ameliyat bazı durumlarda sorunu gidermek için tek seçenek olmasına rağmen, diyet ve egzersiz rutinlerinde değişikliğe gitmek de yardımcı olabilmektedir.
Tanı konmadan önce dizdeki durumun daha da kötüleşmesinin önüne geçmek için yeterince dinlenmeniz önemlidir. Sıcak ve soğuk kompresleri dönüşümlü uygulamak da ağrı ve şişliğin giderilmesinde fayda sağlayacaktır.
Dizlerinizde burkulma sıklıkla gerçekleşmeye başladığında ilk yapmanız gereken şey sebebinin tespit edilmesidir. Hastaneden yapılacak gerekli görüntüleme testleri ve fiziki muayene ile dizlerdeki güçsüzlüğün nedeni bulunmaya çalışılır. Diz burkulmasının en sık nedenleri, eklemlerde hasarlara yol açan romatoid artrit, osteoartrit, ve kondrokalsinozis gibi durumlardır. Kondrokalsinozis, kalsiyumun diz kıkırdağında birikerek iltihaplanmasına neden olduğu bir durumdur. Osteoporoz (kemik erimesi) de diz kemiklerinde dejenerasyona neden olarak dizlerin burkulmaya meyilli hale gelmesine neden olabilir.
Dengesiz diz kapağı, özellikle dejeneratif bir durum ya da yaralanma olmayan kişilerde diz burkulmasının başka bir sık nedenidir. Bu aynı zamanda dizkapağının gözle görülür şekilde doğal yerinden kaymasının gözlendiği ve gıcırdama sesine neden olduğu bir durumdur. Ayrıca, destekleyici kaslarda ve çevreleyen bağlarda yaralanmaların ve hasarların olması da burkulmalara yol açabilir.
Burkulmanın yeri ve nedeni belirlendikten sonra uzmanlar genellikle ağrıları dindirmek için “asetaminofen” gibi ilaçlar veya daha güçlü olan non-steroid anti-inflamatuar ilaçlar reçete ederler. Topikal ağrı giderici kremler de eklem hasarı ile ilişkili bazı ağrıları rahatlatmakta faydalı olabilir. Eğer artritiniz varsa “steroidler” veya “Hyaluronan’ın enjeksiyonları” da önerilebilir. Anti-romatizmal ilaçlar da “psoriyazis” ve “romatoid artrit” gibi artritlerin belirli türlerinde yardımcı olabilir.
İlaç tedavisi ile birlikte dizleri güçlendirmek için fizik tedavi kullanılabilir. Fizyoterapistler dizler, kalça ve göbek kaslarını destekleyen kasları germek ve güçlendirmek için uygun egzersizlerin yapılmasını sağlar. Önerilen egzersizler dizleri güçlendirir. Fizyoterapistler genellikle kardiyovasküler sistemi çalıştıran ama dizlere fazla baskı yapmayan yüzmek veya eliptik bisiklette yürüme gibi egzersizleri önermektedirler.
Yaşam Tarzı Değişiklikleri ve Takviyeler
Yaşam tarzı değişiklikleri de bu duruma sahip insanlarda faydalı olabilir. Kilolu insanların dizleri burkulmaya daha yatkındır, dolayısıyla eğer aşırı kilolu iseniz eklem sağlığınız için kilo vermeyi düşünmeniz isabetli bir karar olacaktır. Eğer yaşlı iseniz eklemlerin yaşla birlikte bozulmaya meyilli olmasından dolayı C ve D vitamini takviyelerini almanız da eklemlerinizi güçlendirecektir. Birçok sağlık uzmanı bir amino şeker ilavesi olan “glukozamin” kullanımının da eklem ağrısına yardımcı olduğunu belirtmektedir.
Bazı durumlarda, ameliyat diz burkulmalarını tedavi etmek için gerekli görülebilir. Eğer diz ekleminde kemik veya dokularda kırık parçalar varsa çoğunlukla ameliyat gerekli olmaktadır. Diz bölgesindeki kemik kırıkları yürürken eklemlerde ani yetmezliğe yol açabilir.
Ameliyat sırasında, cerrah kırılan kemikleri çıkararak hasar gören doku ve bağları onarır. Artroskopik cerrahi olarak adlandırılan işlem ile dizkapağının her iki tarafından iki küçük kesi ile küçük kameralar ve ihtiyaç duyulan araçlar gönderilerek ameliyat gerçekleştirilir. Hasar daha yaygın olduğu zaman daha invaziv cerrahi yollara başvurulabilir. Bazı durumlarda kısmi veya total diz protezi gerekli olabilir.