Sözleşme iptal edilir mi?
2020-07-30 2020-07-30 30 / Temmuz / 2020
Hunharca bir cinayete kurban giden ünivesiteli Pınar Gültekin’in ardından İstanbul Sözleşmesi yeniden alevlendi. Hem de öyle böyle değil. Kadın Dernekleri, hukukçular ve aktivistler İstanbul Sözleşmesi için ayakta. Hani ‘Sözleşmeye nasıl girildiyse öyle çıkılır’ algısı yaratıldı ya. Kadınlar ‘namus adına işlenen cinayetleri kabul mu edelim’ diye soruyor. İyi de neden soruyor? İstanbul Sözleşmesi’nin bazı maddeleri tartışma konusu haline getiriliyor ve de sözleşmeden çekilmenin an meselesi olduğu yönünde kamuoyu yaratılıyor da.
Hepimizin bildiği ve anladığı gibi İstanbul Sözleşmesi özet olarak kadını, şiddete karşı koruma altına alıyor. Ve de kadın cinayetlerini, kadına şiddetin önlenmesini esas alıyor. Sokak ortasında cinayete kurban giden kadınların sayısı her geçen gün öylesine artıyor ki, yüreklerin yangını sönmek, dinmek nedir bilmiyor. Gün geçmiyor ki; sokağın orta yerinde veya hane içinde eşi, eski eşi her ne ise öldürülen bir kadın haberi kamuoyuna yansımasın. Emine Bulut, Ceren Damar cinayetleri gibi, toplumda büyük infial yaratan olaylar henüz belleklerde iken, yine bir cani tarafından boğazı sıkılarak hunharca öldürülen üniversite öğrencisi Pınar Gültekin cinayeti.
Sözleşme taahhütlerinden geriye gidiş algısı, kadın derneklerini, hak savunucularını ayağa kaldırırken, öne sürülen gerekçe ise ‘bu sözleşmeden vaz geçmek şiddete istismara razıyım demek oluyor’ deniliyor. Bu arada, hukukçular ve hak savunucusu kadın örgütlerinin, İstanbul Sözleşmesi’nin kadınların statüsü ve can güvenliği açısından ne denli önemli olduğunu vurgulamak üzere yoğun faaliyet içerisinde olduğu da biliniyor.
O zaman sözleşme nasıl tanımlanıyor bi bakalım. İstanbul Sözleşmesi ‘aileye’ toplumsal cinsiyet eşitliği kavramı üzerinden bakar, kadın ve erkeği eşit olarak konumlar. Sözleşme ile kadına karşı şiddet, ilk kez açıkça insan hakkı ihlali ve ayrımcılık olarak tanımlanıyor. Ve dahi kadına yönelik şiddet konusunda bağlayıcılığa sahip ilk uluslararası sözleşme olarak görülüyor. Yani bir hukuki belge niteliğinde. O halde neyi tartışıyoruz beyler?
Olması gereken kadın ve erkeğin toplumda eşit haklara sahip olması değil mi? Peki, uygulamada böyle mi? Hayır. Uygulama eksik, çünkü niyet yok. İşte yine kadının önüne, yaşamını elinden alan bariyerler konulmaya çalışılıyor. Sözleşme’yi cüceleştirerek, yine kadına kırmızı kart gösterilmek isteniyor.
Kontrollü mü kontrolsüz mü? 11.06.2020