Bİr madalyon bir tariH. Ali koç baba ve yaşayan erkani
Ali Koç Baba Tekkesi Müslümanlar tarafından olduğu gibi Hıristiyanlar tarafından da saygıyla ziyaret edilmektedir. Müslümanlar: “Ali Koç Baba Tekkesi”, Hıristiyanlar ise “Tanrı Mezarı” adını vermişlerdir. Tekke’yi ziyaret etmenin bir çok derde deva olduğu yolunda yaygın bir kanaat bulunmaktadır. Tekkenin tamirinden sonra mezar taşına şu kayıt düşülmüştür: “Al-i Resul Hacı Bektaş torunu Rumeli fatihi Seyit Alioğlu Ali Koç Baba Paşa Ruhuna Fatiha 25.09.1396.” Bu tarih Niğbolu savaşına yakın bir tarih olarak görünmektedir. Mezar üzerindeki ay ve gün ise onun soyundan gelen Hamza Koçerdin1 tarafından belirlenmiş ancak belgelenmemiş bir tarihtir.
Georgi Neşev’in Pro-Anti gazetesinde yayınladığı makalede yer alan bilgilere göre Çar Şişman’ın mezarı olduğu iddia edilen mezarın Ali Koçlular tarafından Ali Koç Baba olarak gösterilmesi bize 1930’lu yıllarda bazı Bulgar yazarların Hasan Demir Baba’nın aslında Omurtag Han’a ait olduğunu söylemeleri ile örtüşmüştür. Bilindiği gibi Hasan Demir Baba Tekkesinde bulunan mezar açılmış ve içinden çıkan kemiklerin 400 yıl kadar eskiye gittiği anlaşılmıştır.2 Bu durum Hasan Demir Baba’nın yaşadığı tarihle örtüşmektedir.
Balkanlarda araştırma yapan değerli araştırmacılarımızdan merhum Nejat Birdoğan da farklı bir iddia öne sürmektedir. Birdoğan, Otman Baba Velayetnamesi üzerine yaptığı araştırmada Güneydoğu Bulgaristan’da bulunan ikinci büyük Bektaşi Tekkesi olan Ali Baba Tekkesinin Otman Baba’ya bağlı olduğunu söyler. Devamla Kırklareli iline bağlı Kofçağız ilçesinde bulunan Ali Koçluların da Otman Baba’ya bağlı Ali Babalılar olduğunu iddia eder. 3
Y.Zağra/Tekke Mahalle (Grafitovo)
Ali Baba Tekkesi (Şeyh Ali Baba)
Çirmen /Seyit Can Köyü
Ali Baba zaviyesi.
Ali Dede Zaviyesi
Ali Koca Baba tekkesi
Ali Koç Baba zaviyesi Ve Türbesi
Ali koçlu baba tekkesi ve yatırı
“ Demir baba soyundan gelen Koç Ali Baba adlı erenin bugün Kırklareli Kofcaz (Kofcağız) köylerinde yol oğulları vardır”.4 İfadesi gerçek bilgilerle çelişmektedir. Hasan Demir Baba Velayetnamesi’nde Ali Koç Baba ile ilgili bilgi aynen şöyle geçmektedir:
“Bu sırada Demir Babanın intikal vakti yaklaşmış olmakla acele avdet etmişler. Abdalların içinde üç Ali varmış birine Koç Ali, birine Çöyen Ali, birine Köçek Ali derlermiş. Batavalı Köçek Ali’yi kendi aş evine aşçı başı yapmış ve ondan sonra hilafet vermiş, usul-i seccâdesine geçirmiş, kendi meydanına post-nişin yapmış . Kendi intikâl eylediği zaman Koç Ali tekke-nişin imiş. Ondan sonra Koç Ali elinden Kara Cafer yerine oturmuş.” (sayfa: 9-10) 5
Ali Koçluların Balkanlarda en büyük yerleşim birimi olarak Alvanar geçmektedir. 1805’na ait Şumnu’da Hafız Baba Tekkesine ait bir belgede de bunu görüyoruz. 6 Ahmet Hezarfen tarafından Osmanlı arşivlerinden bulunarak dergimizin geçmiş sayılarında yayınlanmış olan belgedeki (Bunlara Osman Pazarı Alvanar köyü ileri gelenleri de dahildir) kaydı sonradan Ahmet Hezarfen tarafından ilave edilmiş olmasına rağmen bölgede Alvanar’da geniş bir Ali Koçular topluluğunun yaşadığı görülmektedir.Belgenin aslında Alvanar ismi geçmemektedir .
Bu nefes aynı zamanda Cahit Öztelli’nin Bektaşi Gülleri isimli eserinde de yer almıştır.7 Nefes’in devamında Ali Koç Baba’nın Niğbolu’da yattığı kaydı bulunmaktadır ki bu bilgilerin birleşmesi sonucunda Ali Koç Baba’nın 14. yüzyılda yaşayan bir Eren olduğu ortaya çıkmaktadır:
Yine Hüseyin Maragoz’ Babadan8 derlediğimiz aşağıdaki nefeste Ali Koç Baba ile ilgili bazı bilgilere rastlıyoruz.