4000 Yıllık Türk Sanatı “Deri Dağlama”
Görsel sanatlara karşı ilgimin olduğunu çevremdeki birçok kişi bilir. El işçiliği, emek isteyen her şeyde kendimi buluyorum adeta. Kesinlikle elimde olan bir şey değil. Mutlu oluyorum en önemlisi bu. Son bir aydır keşfettiğim deri dağlama sanatına karşı ilgi duymaya başladım. Elbette bunun başında Cemil İpekçi’nin deri çantalarındaki desenlerin çok büyük bir etkisi var.
Tamamen el yapımı olan bu çantanın üzerindeki işlemeyi görünce araştırmaya başladım. Cemil İpekçi’ye ait olan bu çante hem deri dağlama sanatıyla birleşmiş, hem de deri olmasından dolayı dikkat çekiyor. Eee haliyle benimde fazlasıyla ilgimi çekti. Peki, deri dağlama sanatı nedir? 4000 yıllık köklü ve geniş bir tarihi olması daha da hayranlık uyandırıyor. Türk sanatlarının başında yer alan deri dağlama günümüzde bitmeye yüz tuttuğu için canlandırmaya çalışan kişilerin olduğunu görmek güzel. Dağlama sanatının yakarak elde edilmesi başlı başına bir sabır istiyor. Lazerle derinin üzerindeki desen yakılarak ortaya çıkması ilgimi çekenler arasındadır. Bilindiği üzere Türkler’in ilk yerleştiği yer Orta Asya’dır. Atalarımız Orta Aska’da deriyi tabakladıktan sonra ağaçlara germe işlemi yapmışlar. Kısacası Dünya’da ilk deri tabaklama işi Türklere aittir. Semerlerde, kayışlarda ve savaş da zırh olarak yapılan deri şimdilerde daha çok sanata dönüştüğü görülüyor. Bu işlem yapılırken kesinlikle kimyasal herhangi bir madde kullanılmıyor. Tabaklamda kullanılan hammadde, kireç, güvercinin dışkısı, ham olarak elde edilen kükürt ve son olarak meşe palamadudur. Günümüzde öğrenmeye hevesli olan kişiler çok az. Çünkü zaman ve sabır isteyen bir sanatla uğraşmak zordur.
Dağlaya dağlaya ortaya çıkan tablolar, çantalar artık görsel anlamda günümüze taşınıyor.
Manzara, çiçek gibi desenler konu alındığı gibi hat sanatında tercih edilen harflerde sanata yeni bir boyut kazandırması çok önemli. Şimdilerde Ankara’da bu sanat nerelerde var tam olarak bilemiyorum. Ancak araştırma içerisindeyim. İlgililerine en kısa sürede bu konuda bilgi vermeye çalışacağım. 🙂
Bir önceki yazımız olan Nokta Çalışması başlıklı makalemizde biristek, dersleri ve eğitim hakkında bilgiler verilmektedir.
biristekderi dağlama sanatıtürk sanatıvahide ciftci
Çan Etek Kalıbı Çizimi
Dikiş Makinesinden Dekoratif Masaya Dönüşüm