Küfür, Mefhumu, Polat, Akyol, Makale, Eğitim, Makaleleri,
İslâm'da Kabircilik Yoktu...
Akîdevî kavramlar, İslâm Dîni'nde öğrenilmesi gerekli olan şeylerin başında gelmektedir. Zîrâ geçerli bir îmân ancak akîdevî kavramların sahîh bir şekilde öğrenilmesiyle gerçekleşebilir. Öğrenilmesi gerekli olan bu kavramların başında küfür ve îmân, tevhîd ve şirk
Bu sebeble küfür kavramını muhtasar bir şekilde açıklayacağım. Yardım ve başarı, izzet ve şeref Allâh'u Teâlâ'dandır.
Küfür kelimesi lügatte: "Örtmek ve gizlemek" demektir. Hakkı gizlemek olduğu için bununla isimlendirilmiştir.
Istılahta ise: "Küfür: Îmâna aykırı olup, onu geçersiz kılan inanç, söz veya ameldir." Zîrâ îmân: "Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem'in Allâh'u Teâlâ'dan getirdiklerine kalb ile inanmak, bunları dil ile söylemek ve gerektirdikleriyle amel etmektir."
Buna göre küfür, Allâh'u Teâlâ'yı ve Rasûlü Muhammed aleyhisselâm'ı reddetmek veya Allâh'u Teâlâ'nın Rasûlü ile gönderdiği şeriata inanmamak veya bu şeriatın içinden herhangi bir şeyi inkâr etmektir. Bu inkârın kalb ile dil ile amel ile olması arasında fark yoktur. Yine bunun yalanlama ya da başka bir şeyle olması arasında fark yoktur. Çünkü kişinin sadece şüphe veya tereddüt etmesi, yüz çevirmesi veya kibirlenmesi veyahut İslâm'a ve İslâm'dan olan herhangi bir şeye buğzetmesi, ona sövmesi, düşmanlık etmesi veyahut da şeriatın hükümlerine uymaktan alıkoyan bazı heves ve arzulara uyması da küfürdür.
Küfür, Kur'ân ve Sünnet naslarında geçtiği üzere, büyük ve küçük olarak iki çeşittir.
"İnkâr edip âyetlerimizi ve âhirete kavuşmayı yalanlayanlara gelince, işte onlar azabın içine atılacaklardır."(Rum: 30/16)
Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem'in risâletini inkâr eden Mekke ve günümüz müşrikleriyle onun Allâh'ın Rasûlü olduğunu bildikleri halde yalanlayan Yahûdiler, bu küfür çeşidine misâldir. Ayrıca bu küfür çeşidine haramı helâl kılma da girer. Nitekim kim, dînen haram olduğu bilinen bir şeyi helâl kılarsa, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem'in getirmiş olduğu şeyleri kabul etmemiş olur. Aynı şekilde kim de dînen helâl olduğu bilinen bir şeyi haram kılarsa, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem'in getirmiş olduğunu reddetmiş olur.
Bu küfür çeşidi, îmâna dair olan şeylerin hak ve hakîkat olduğunu kalben kabul etmekle birlikte, açıktan hak ve hakîkatlere karşı büyüklenerek itaat etmemek suretiyle ortaya çıkar. Firavun ve kavminin Mûsâ aleyhisselâm'a, Yahudilerin ise Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'e karşı büyüklenip tabi olmayarak küfretmeleri buna misâldir. Allâh'u Teâlâ, Firavun ve kavminin küfürleri hakkında şöyle buyurmaktadır:
"Kalbleri onlara inandığı halde zulümle büyüklenmeleri sebebiyle onları inkâr ettiler." (Neml: 27/14)
Allâh'u Teâlâ, Yahudiler hakkında ise şöyle buyurmaktadır:
"Kendilerine kitâb verdiklerimiz onu (Peygamberi) oğullarını tanıdıkları gibi tanırlar. Böyle iken içlerinden birtakımı bile bile hakkı gerçeği gizlerler." (Bakara: 2/146)
Bu küfür çeşidine Şeytân'ın Âdem aleyhisselâm'a secde etmemesi ve kişinin Allâh'u Teâlâ'nın emirlerinden namaz ve zekât gibi herhangi bir emrine yahut içki ve zina gibi bir yasağına karşı büyüklenerek itaat etmemesi de öncelikli olarak dâhildir.
"Sizden öncekilerin, Nûh, Âd ve Semûd kavimlerinin ve onlardan sonra gelenlerin haberi size gelmedi mi? Ki onları, Allah'tan başkası bilmez. Rasûlleri onlara apaçık delillerle gelmişlerdi de, ellerini ağızlarına götürüp (öfkelerinden ısırdılar) ve dediler ki: Tartışmasız, biz sizin kendisiyle gönderildiğiniz şeyleri inkâr ettik ve bizi kendisine çağırdığınız şeyden de gerçekten kuşku verici bir tereddüt içindeyiz." (İbrâhîm: 14/9)
Bu küfür çeşidine Kur'ân ve Sünnet'te bildirilen cennet ve cehennem hayatının varlığı gibi haberlerden ve içki ve faiz gibi kat'i haramların, cihâd ve hacc gibi kat'i farzların, kısas ve recm gibi şer'î cezaların varlığında ve uygulanmasında şüphe ve tereddüd etmek, öncelikli olarak dâhildir.
"Küfredenler, uyarıldıkları şeylerden yüz çevirmektedirler." (Ahkaf: 46/3)
"(Bazıları) Biz, Allâh'a ve Rasûle îmân ettik, derler. Sonra da onlardan bir kesim bunun ardından yüz çevirirler. Bunlar, mü'min değillerdir." (Nûr: 24/47)
"İnsânlardan bazıları da vardır ki, inanmadıkları halde Allâh'a ve âhiret gününe îmân ettik' derler." (Bakara: 2/8)
Bu küfür çeşidine kişinin kendini ve malını korumak yahut Müslümanlardan faydalanmak adına Allâh'a ve âhiret gününe inanmadığı halde inanmış gibi gözükmesi, tekfîr edilmemek için teşri yapan yöneticilerin kâfirliğine inanmadığı halde söz ile onları tekfîr etmesi öncelikli olarak dâhildir.
Bu küfür çeşidi, îmâna dair olan hak ve hakikatlere sövmek ve onlarla alay etmek suretiyle ortaya çıkar. Allâh'a yahut Rasûlü'ne sövmek, dîne dair meşhur olan şeylerden herhangi bir hususla alay etmek buna misâldir. Allâh Subhânehu ve Teâlâ, şöyle buyurmaktadır:
"De ki: Allâh ile O'nun âyetleri ve Rasûlü ile mi alay ediyorsunuz? (Boşuna) Özür dilemeyin. Çünkü siz îmân ettikten sonra tekrar kâfir oldunuz." (Tevbe: 9/65-66)
Bu küfür çeşidine Kitâb ve Sünnet'e sövmek, Kitâb ve Sünnet ile sâbit olan içkinin, zinanın, faizin haram olması, namazın, orucun, recmin, kıtalın farz olması gibi hükümlerle alay etmek yahut sövmek veyahut önemsemek öncelikli olarak dâhildir.
Küçük küfür, kişiyi dînden çıkarmayan ve şefaatçilerin şefaatinin fayda verdiği küfürdür. Bunlar, Kur'ân ve Sünnet'te küfür olarak isimlendirilen günâhlardır. Bu günâhlar, îmânın aslına aykırı olmamakla beraber onu eksiltir ve zayıftır. Bu sebeble bunlardan derhal tevbe edilmelidir. Zîrâ bu tür küfürlerin fâili olan bir kimse, bundan tevbe etmediği takdirde cehennemde ebedî kalmamak üzere Allâh'ın gazabına uğrayacağından büyük bir tehlike ile karşı karşıyadır. Bu tür küfrün pek çok çeşidi vardır. Bunlardan bazıları şunlardır:
Küçük küfür olan nimeti inkâr etmek, kişinin inanarak olmasa da diliyle nimeti Allâh'u Teâlâ'dan başkasına nispet etmesi suretiyle ortaya çıkar. Allâh Subhânehu ve Teâlâ, şöyle buyurmaktadır:
"Onlar Allâh'ın nimetini bilirler. Sonra da onu (bile-bile) inkâr ederler. Onların çoğu kâfirdir." (Nahl: 16/83)
Uyarı: Burada küçük küfür olarak bildirilen şey, kişinin nimeti verenin Allâh'u Teâlâ olduğuna inanmasıyla birlikte, nimeti Allâh'u Teâlâ'ya nispet etmekten kaçınarak başkasına nispet etmesidir. Yani mutlak fâil olarak nimeti veren Allâh'u Teâlâ, sebeb ise nispet olunandır. Eğer ki kişinin itikadı sebebin mutlak fâil oluşu ise, o zaman bu, büyük küfür olur.
2. Allâh'tan Başkası Adına Yemin Etmek:
Küçük küfür olan Allâh'tan başkası adına yemin etmek, kişinin Allâh'u Teâlâ'dan başkasının adına yemin etmesi suretiyle ortaya çıkar. Abdurrahmân bin Semure radîyallâhu anh'dan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:
"Tâğûtlar adına da ve babalarınız adına da yemin etmeyin." [(SAHÎH HADÎS:) Müslim (1648); Nesâî (3474)
İbn Ömer radîyallâhu anh'dan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:
"Her kim Allâh'tan başkası adına yemin ederse kâfir veya şirk koşmuş olur." [(SAHÎH HADÎS:) Ebû Dâvûd (3251); Tirmizî (1535)
Uyarı: Yemin eden, yemin ettiği şeye tazim ettiğinden yüce ve şerefli kabul ettiğinden dolayı yemin etmektedir. Bu sebeble Allâh'u Teâlâ'dan başkası adına yemin etmek, küçük küfürdür. Ancak yemin eden yemin ettiği şeye Allâh'u Teâlâ'dan daha fazla tazim ediyor yahut eşdeğerde görüyorsa o zaman bu, büyük küfür olur.
Küçük küfür olan Müslümanla savaşmak, Müslümanın Müslüman bir kimseyle haksız olarak herhangi bir sebepten ötürü vuruşması ya da onunla savaşması suretiyle ortaya çıkar. Abdullâh İbn Mesûd radîyallâhu anh'dan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:
"Müslümana sövmek, fısk (Allah'a itaatten çıkmak), onunla savaşmak ise (küçük) küfürdür." [(SAHÎH HADÎS:) Buhârî (48); Müslim (116)
İbn Abbas radîyallâhu anh'dan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:
"Benden sonra birbirinizin boynunu vuran kâfirler olarak gerisin geri dönmeyin." [(SAHÎH HADÎS:) Buhârî (1739); Müslim (118)
Küçük küfür olan nesebe sövmek ve ölünün arkasından feryat etmek, kişinin nesebe sövmesiyle ve ölen kimsenin arkasından feryat etmesi, bağırıp dövünmesi suretiyle ortaya çıkar. Ebû Hureyre radîyallâhu anh'dan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:
"İnsanlarda iki huy vardır ki, onlar küfürdür: Nesebe sövmek ve ölünün arkasından feryat etmek." [(SAHÎH HADÎS:) Müslim (118); Ahmed (8905)
Küçük küfür olan kadının kocasına nankörlük etmesi, kadının kocasının iyiliklerine ve ihsanlarına karşı nankörlük etmesi, kıymet bilmemesi suretiyle ortaya çıkar. İbn Abbâs radîyallâhu anh'tan rivâyet edildiğine göre, Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle demiştir:
"Bana cehennem gösterildi. Cehennemliklerin çoğunluğu­nun kadınlar olduğunu gördüm. Zîrâ onlar küfredenlerdir. Rasûlullâh sallallâhu aleyhi ve sellem'e soruldu: Allâh'ı mı inkâr ederler? Şöyle cevâb verdi: Kocalarının hakkını inkâr ve iyiliği inkâr ederler. Onlardan birine uzun zaman iyilikte bulunsan, sonra senden (hoşlanmadığı) bir şey görse hemen zaten senden hiçbir iyilik görmedim' der." [(SAHÎH HADÎS:) Buhârî (29); Müslim (907)
2. Büyük küfür, amellerin sevâbını ibtâl eder küçük küfür ise ibtâl etmez. Ancak fakat miktarına göre amelleri eksiltir, sâhibini Allâh'u Teâlâ'nın azabına maruz bırakabilir.
3. Büyük küfür, sâhibinin ebedî olarak cehennemde kalmasına sebeb olur. Ancak küçük küfrün sâhibi cehenneme girse bile ebedî olarak orada kalmasına sebeb olmaz. Ayrıca Allâh'u Teâlâ onu bağışlayıp hiç cehenneme de koymayabilir.
5. Büyük küfür, sâhibi ile mü'minler arasında gerçek düşmanlığı gerektirir. Küçük küfür ise, mutlak anlamda sâhibine dostluk beslemeye mânî değildir. Aksine îmânına göre sevilir ve ona dostluk beslenir, isyan ve günâhına göre de ona buğzedilir ve düşmanlık beslenir.
1. İslâm Dîni'ne ait olduğu sâbit olan hicab, namaz, cihâd gibi herhangi bir amelle dalga geçmek yahut Müslümanlarla alay etmek,
2. Allâh'u Teâlâ'ya, Kitab'a Dîn'e ve Dîn'e ait olan şeylerden birine sövmek,
3. İçki, zina ve faiz gibi açık haram olan şeylere "helaldir" demek,
4. "İslâm zordur siz Yahudi ve Hıristiyan kalın" demek,
1. Allâh'u Teâlâ'nın kanunlarının yerine geçmesi için çeşitli beşerî kanunlar belirlemek, bunlarla hükmetmek ve bunlardan hüküm istemek.
2. Allâh'u Teâlâ'dan başkası adına tazim için kurban kesmek ve adak adamak,
5. Allâh'u Teâlâ'dan başkasına dua etmek, insânların güç yetiremeyeceği şeylerde yardıma ve imdada çağırmak.
( Küfür Mefhumu başlıklı yazı Polat Akyol tarafından 25.03.2020 tarihinde sitemize eklenmiştir. Sitemizde yayınlanan eserlerin hukuki sorumluluğu , kullanılan materyaller ve yazının içeriği yazarlarına aittir.İzin alınmadan kaynak gösterilse bile sayfamızdaki eserler başka yerde yayınlanamaz. Eserlerin izin alınmadan kopyalanması ve kullanılması 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasasına göre suçtur. )