DÜNYACA ÜNLÜ BİR İLAÇ BESİN SARIMSAK | Womens Health | Diyetisyen Berrin YİĞİT - Sağlıklı Beslenme Uzmanı
Ana Sayfa » YAZILAR » Womens Health » DÜNYACA ÜNLÜ BİR İLAÇ BESİN SARIMSAK
• DÜNYACA ÜNLÜ BİR İLAÇ BESİN SARIMSAK
Kötü kokusu ile ünlenen sarımsak 1200’den fazla bilimsel çalışmayla da faydaları ispatlanmış bir mucizedir. Kükürtlü sebzeler olarak bilinen pırasa, soğanillerden gelen sarımsağın içeriğindeki özler nedeniyle ‘kokan sebzeler’ olarak bilinse de faydaları da buradan ileri gelmektedir. Türk mutfağında yemeklere aroma katan bir baharat gibi kullanılan sarımsak özellikle Asya mutfağında neredeyse her et ve sebze yemeğinde kullanılmaktadır. Sülfür gibi insan sağlığı için elzem bir mineral kaynağı olması dışında C, B6 vitamini, selenium, mangan için de önemlidir.
Kalp sağlığı denince ilk akla gelenlerden biri sarımsaktır şüphesiz hatta bazı kişilerce dejenere edilerek avuç avuç sarımsak hapları yutulduğunu biliyoruz. Batı ve doğu tıbbında yer alan sarımsak kan yağlarını azaltan, kan pıhtılaşmasını önleyen, tansiyon düşüren, kan damarlarını koruyan antioksidan, antimikrobiyal, antiviral ve antiparazitiktir.
Hipertansiyon hastalarınca sık tüketilen sarımsağın özellikle C vitamin, coenzyme Q10, balık yağından zengin diyet programı olanlardaki başarısı şüphesizdir. B6 vitaminleri sayesinde kan damarlarını hasara uğratabilen homosistein yüksekliğini de dengeler. Ayrıca selenium ve C vitamin içeriği sayesinde güçlü bir antioksidan güce sahiptir ki bu da vücudu yaşlandıran, damarları hasara uğratan serbest radikallerden korur.
Kalp sağlığındaki mucizevi güçleri damar içi plaklarını azaltıcı gücü, damar elastikiyetini artırıcı etkisi ve kan yağları tablosundaki iyileştirici etkisidir. Journal of the Royal College of Physcians çalışmasına gore kolesterol seviyesini %12, LDL kolesterolü %4-15, trigliserid seviyelerini de %17 azaltmış, HDL kolesterolde ise %20 oranında artırmıştır. Mangan içeriği de HDL kolesterolünün yükselmesine destek olur. Ayrıca içeriğindeki allisin denen maddeyle de kalp krizi ve inmelere neden olabilen pıhtı oluşumunu önleyiciliğidir. Bu sadece kalp sağlığı için değil genel sağlık için de önemlidir. İnflamasyon önleyici gücü sayesinde sadece kalp damar sistemi değil, kas, iskelet sistemi ve solunum sağlığımızdan olumlu etkilenir.
Bağışıklık güçlendirici etkisi özellikle soğuk algınlıklarının arttığı kış aylarında faydalıdır. Öte yandan kanser karşıtı bileşenleriyle Journal of Nutrition’da yayınlanan bir çalışma taze, kuru veya yağının özellikle kolorektal kanserde başarısını gözler önüne sermiştir.
Sağlığın ilk şartı olan ideal kilonun sağlanmasında da sarımsak yardımımıza koşar. Fareler üzerinde yapılan bir çalışmada kötü beslenme şartları devam etsede sarımsak özü verilenlerin kilo vermeye devam ettikleri gözlenmiştir. Yine inflamasyon azaltıcı gücü sayesinde yağlanmanın da önüne geçilmesinde katkısı görülmüştür.
Çağın sıkıntılarının başında gelen insulin direncini kırmak noktasında da imdadımıza yetişen sarımsağın kan şekeri kontrolü sağlayan etkisi diyabet hastaları için de bir ışık yakmaktadır.
Demir emilimini de artıran sarımsağın içeriğindeki diallyl sülfitler depo demirin gerekli durumlarda, ilgili hücrelerce kullanımını sağlar. Aynı zamanda mükemmel bir selenium kaynağıdır, topraktaki selenyumu çeker bünyesinde toplar bu da doğada nadir bulunan bir özelliktir.
Sarımsağın tane halinde mikrodalgada 60 saniye pişirilmesi, ya da kaynatılması, parçalanmış sarımsağa limon sıkılması etkili özlerinin ciddi oranda azalmasına neden olabilir.
Mutfakta kullanım önerileri:
Sarımsağın bir diğer mucizesi içeriğindeki faydalı özleri koruyor olmasıdır. İki farklı etken madde iki farklı odada saklandığı için başarılı sonuçlar için ezilerek tüketilmesi etkinliğini çok daha fazla artırır. En başarılı sonuçlar için taze sarımsağı ezip yemeğe pişmesine yakın ekleyip hemen tüketilmesidir.
Boş zamanlarınızda sarımsakları ayıklayıp cam kavanozlarda veya derin dondurucuda saklayabilirsiniz. Dokusu ve aroması biraz kaybolsa da pratiklik adına denenebilir.
Püre edilmiş taze sarımsak, nohut, tahin, zeytinyağı ve limon suyu ile ezilerek mükemmel bir meze hazırlanabilir.
Taze sarımsakları bütün halde fırınlayarak somon veya et yemekleri yanında garniture olarak servis edebilirsiniz.
Kabakları jülyen doğrayıp taze zencefil rendesi ve sarımsak dişleri ile çin tavasında soteleyip ana yemek olarak bile lezzetle yiyebilirsiniz.
Sütlü kabak çorbası yaparken ateşi kapatmadan az önce sarımsak eklerseniz çok değişik bir lezzet yakalayabilirsiniz.
Ispanağı 30 saniye kaynar suya sokup çıkarıp dilimleyin, zeytinyağı ile yağlanmış çin tavasında sarımsak ve taze limon suyu ile soteleyin.
Sarımsağı soyup hafif kavurun, ezip patates püresine katın, zeytinyağı ile servis edin.
Tüm sosların yıldızı sarımsağı özellikle domates rendesi, fesleğen ile deneyin.