Anasayfa GÜNCEL AB, Türkiye ile köprüleri atıyor mu?
AP Türkiye Raportorü Kati Piri’nin kaleme aldığı, Türkiye ile AB müzakerelerinin askıya alınmasını öneren ve ezici çoğunlukla komisyondan kabul edilen karar tasarısı 13 Mart’ta AP’de oylanacak
21 Şubat, 2019 17:24
Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) arasındaki üyelik müzakerelerinin askıya alınmasını öneren karar tasarısının, Avrupa Parlamentosu (AP) Dışişleri Komisyonu’nda oy çokluğuyla kabul edilmesine ilişkin yankılar sürüyor.
AP Türkiye Raportorü Kati Piri’nin hazırladığı ve 7’ye karşı 47 oyla kabul edilen karar tasarısına dair detayları CHP Avrupa Birliği Uyum Komisyonu Üyesi ve İstanbul Milletvekili Sibel Özdemir, Marmara Üniversitesi Avrupa Araştırmaları Enstitüsü Doç. Dr. Mesut Eren ve Avrupa Birliği Uzmanı Can Baydarol yorumladı.
CHP’li Özdemir, Dışişileri Bakanlığı’nın raporu yok saydığını söyleyerek bu tavrı kabul etmediklerini belirtti. Hem AP’nin hem de hükümetin özeleştiri yapması gerektiğini ifade eden Özdemir, “Türkiye’nin ulusal stratejik hedefi ve devlet politikasının hükümetin kişisel çıkarlar şeklinde olduğunu ve bunu günübirlik siyasi çıkarlarla kaybetmemesi gerektiğini de; Avrupalı kurumların ve parlamenterlern de bu durumu popülist politikalara heba etmemesi gerektiğini söylemiştik.”
Dışişleri bakanlığı açıklamasında kararın bağlayıcılığı olmadığını, rapordaki tespitlerin asılsız olduğunu savunarak bir nevi yoksaydı. Biz bunu kabul etmiyoruz. İki tarafın bir özeleştiri yapması gerekiyor. Türkiye’nin ulusal stratejik hedefi, devlet politikasının, türkiye de hükümetin kişisel çıkarları, günübirlik siyasi çıkarlarını heba etmemesi aynı şekilde Avrupalı kurumların ve parlamenterlern de bunu popülist politikalara heba etmemesi gerektiğini söylemiştik. Özeleştiri yapıp raporları çöpe atmak değil aksine nasıl düzenlemeler yapabiliriz, ilişkileri nasıl normalleştirebilirizi konuşmamız lazım. AB’ye giriş sürecinden giderek uzaklaşıyor Türkiye. Bugün baktığımız zaman küresel olarak bir durgunluk süreci var. Uluslararası yatırımcıları bırakın bizim kendi iç yatırımcılarımıza da bir güvence vermiyor bu durum” dedi.
İlerleme yok, gerileme var
Türkiye’nin hukuk demokrasi gibi Avrupa değerlerinde bir ilerleme çabası göstermesi ve Gümrük Birliği’nde bir kazanım sağlanması hâlinde ekonomik anlamda bir düzelmenin olabileceğini savunan Özdemir, bunun ise kısa vadede mümkün olmayacağının altını çiziyor.
Özdemir sözlerini şu şekilde sürdürdü: “Hükümet seçimleri başka bir noktaya taşımakta ve bunu milli, ulusalcı politikalarla bağdaştırıp buradan da yine kendine bir fırsatçılık yaratacaktır. Çünkü hükümetin odak noktası Türkiye’nin ulusal çıkarları ya da ülkenin menfaatleri değil, kendi bireysel bekaları. Zaten kendi iç ve günübirlik politikalarını heba ettiği için AB ilişkilerinde 16 yıldır bir adım ilerleyemediğimiz gibi bir de geri gidiyoruz. 2004-2005 kazanımlarımızdan da geriye gittik şu an. Müzakerelerin askıya alınması çok ciddi bir öneridir. Tamamen mülteci politikası üzerinden vizeler de bir fırsatçılık yapmaya çalışıyorlar ve üyelik müzakerelerimizi de bu çıkar ilişki üzerine dayandırmış durumda.”
Hak ve özgürlüklerde sorunlar var
AB kamuoyunda sağ grupların kazanımı olarak yorumlanan, 13 Mart’ta AP genel kurul oturumunda oylanacak karar tasarısına ilişkin konuşan Eren ise, AP’nin Avrupa sokaklarının görüşlerini aynen temsil ettiğini ama siyasetin ise asla sokaktaki insanı dinlemeyeceğini söyledi. AB’nin Türkiye’yi kaybetmek istemeyeceğini savunan Eren, “Siyasilerin bunu destekleyecek olanları da var ama makul olan ülkeler Avrupa’nın geleceğini ve bu gelecekte Türkiye’nin yerini öngörebilen ülkeler” dedi.
Türkiye ekonomisi ve AB ekonomisinin eklemlenmiş durumda olduğunu belirten Eren, “Özellikle Türkiye’ye gelen yabancı yatırımlar son derece yüksek bir oranı AB kaynaklı ve bu yabancı firmalar da AB’ye gereken baskıyı yapıyorlar. AB tarafından gelecek en ufak şey, Türkiye’de iç kamuoyuna yönelik kullanıldığı için ve bir zafer gibi takdim ediliyor. 2005-2010 dönemlerinde AB’de yarattığımız sempatiyi tekrar yakalamamız gerekiyor. Liderimiz aynı, koşullar aynı ama bazı şeyler değişmiş demek ki biz bugün çok iyi muamele görmüyoruz. Demokratikleşmeyle, insan hak ve özgürlükleriyle, temel hak ve özgürlüklerle ve hukuk devletiyle ilgili sorunlar var demektir” şeklinde sözlerini sonlandırdı.
‘Öneriyi ciddiye almamak lazım’
AP’nin Türkiye-AB müzakerelerinin askıya alınması tavsiyesinde bulunduğu karar tasarısını değerlendiren Avrupa Birliği Uzmanı Can Baydarol konuya dair, Avrupa Parlamentosu’nun bağlayıcı etki göstermeyeceğini belirtti.
Baydarol, “Avrupa’da Türkiye’ye karşı laf söylemek prim kazandıran bir şey, dolayısıyla etki ortada. Avrupa Parlamentosu’nun böyle bir karar alması, bütün ekonomik ilişkileri ortadan kaldırmak gibi çok vahim sonuçlara yol açar. Dolayısıyla AP’nin yaptığı bu girişimleri çok ciddiye almamak lazım. İkili ilişkiler çerçevesinde herkesin Ortadoğu’da çıkarı olduğu oranda Türkiye’yle iyi geçinmeye çalışıyorlar” ifadesinde bulundu.