ÖSS Serveti Fünun ve Fecri Ati Edebiyatı Soruları ve Cevapları
'SBS - ÖSS - Sınavlar' forumunda DeMSaL tarafından 26 Haziran 2010 tarihinde açılan konu
ÖSS Serveti Fünun ve Fecri Ati Edebiyatı Soruları ve Cevapları konusu
1. Aşağıdakilerden hangisi “Servet-i Fünûn dönemi” sanatçılarının ortak yönlerini belirle*yen özelliklerden biri değildir? (1977/ÖSYS)
A) Dilde “halka doğru” ilkesini benimseme
D) “Sanat için sanat” görüşüne bağlanma
2. “Romanın yapısına ilişkin teknik kurgu öğelerinden biri de, kompozisyondur. Kompozisyon, romanda geliştirilen durum ve eylemlerin düzenlenmesi, aralarında sağlıklı bir dengenin kurulması anlamına geliyor.”
Bu açıklamaya göre, aşağıdaki romancıları*mızdan hangisi ötekilerden daha başarılı örnekler vermiştir? (1980/ÖSYS)
3. Bir yazar şöyle diyor: “Nerde bir edebiyatın başladığını görsek, orada sokağın yazı masası ile birleştiğini görürüz. Malherbe sokağı dinledi, Dickens sokağı edebiyata soktu. Bir romanında geçen “sokağın anahtarı” sözü bu yazarın sanatını anlatmaya yeter. Puşkin’de de sokağın anahtarı vardır. Bize gelince, bu sihirli anahtar çoğu zaman yazarlarımızın eline hiçbir zaman geçmedi.”
Yazarın “sokağın anahtarı” sözü ile anlatmak istediği özellik aşağıdaki yazarlardan hangisinde vardır? (1982/ÖSYS)
A) Recaizade M. Ekrem
D) Hüseyin Rahmi
4. “Hasta Çocuk, Nesrin ve Balıkçılar, günlük hayatta izlenimlerinden esinlenerek oluşturul*muş manzum hikayeleridir. Manzumelerde Fik*ret’in yaptığı şey, konuşma diline yakın bir şiir dilini bulmak olmuştur. Ayrıca aruzla yazılmış dizelerin, öteden beri süregelen bağımsızlığını bozmuş ve manzumeyi dizelerden oluşan bir bütün halinden, basbayağı cümlelerden yapılmış bir yazı haline getirmiştir.”
Bu paragrafta Tevfik Fikret’in hangi özelliğinden söz edilmemiştir? (1983/ÖSYS)
5. Edebiyatta Realizmin öncüsü olmuştur. Romanlarında aydın kişileri ve çevrelerini, hikayelerinde ise halkın yaşayış ve adetlerini anlatmaya çalışmıştır. Eserlerinde, alışılmış olandan ayrı bir sözdizimi vardır. Batılı roman ve hikaye tekniğine uygun, ilk başarılı örnekler onundur. Romanlarında, ruh çözümlemelerine önem vermiştir.
6. Yeni bir duyarlılığı, yeni bir şiir akımını geliş*ti*rirken Batı’yı günü gününde izlerler. Ama bir ara*yış döneminin bütün karışık etkilerini içerir şiirleri. Romantik, Parnasçı, Sembolisttirler. Doğaya yönelirler. Ama bir resimdir doğa onlar için. Düşle gerçek çatışması, karamsarlık, kaçış egemendir şiirlerine. Hem benimsedikleri sanat anlayışı, hem de dönemin siyasal koşulları, içine kapanık, bireyci bir şiire yönelmelerine yol açmıştır.
Bu parçada şiirlerinin ortak özelliklerinden söz edilen şairler, aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılır? (1987/ÖSYS)
D) Servet-i Fünûncular
7. Tanzimat dönemi şairlerinden Recaizade M. Ekrem’in çevresinde toplanan gençler, artık kendi başlarına var olmanın yollarını ararlar ve bir der*gide birleşirler. Bunların arasında, sonradan ro*mancı olarak ün kazanmış iki yazarımız da vardır.
Paragrafta sözü edilen dergi ile iki yazarı*mız aşağıdakilerin hangisinde bir arada verilmiştir? (1988/ÖSYS)
A) Servet-i Fünûn; Halit Ziya, Mehmet Rauf
B) Malumat; Hüseyin Cahit, Ahmet Rasim
C) Genç Kalemler; Halit Ziya, Ömer Seyfettin
D) Servet-i Fünûn; Sami Paşazade Sezai, Hüseyin Cahit
E) Malumat; Mehmet Rauf, Hüseyin Rahmi
8. Aşağıdakilerden hangisi, Servet-i Fünûn edebiyatının özelliklerinden biri değildir? (1989/ÖSYS)
A) Sone, terzarima gibi nazım biçimlerinin benimsenmesi
9. Çürüyen, yozlaşan İstanbul ve bu İstanbul’un çürümüş, yozlaşmış insanları... Mithat Cemal Kuntay’ın romanlarından sürekli olarak bir küf kokusu gelir burnunuza. İstanbul’un birbirini izleyen üç dönemini yansıtmak isteyen yazar, gözlerini hep bu kokuşmuşluğa dikmiştir. Yalnız kişisel çıkarları peşinde koşanlar, dalka*vuklar, jurnalciler... Bir pislik, bir kokuşmuşluk perdesine bürünmüş olarak anlatır İstanbul’u.
Aşağıdaki şairlerden hangisi İstanbul’u şiirinde bu parçada belirtilen yönleriyle yansıtmaya çalışmıştır? (1990/ÖSYS)
C) Mehmet Emin D) Mehmet Akif
10. Aşağıdakilerden hangisi Servet-i Fünûncu*ların şiir özelliklerinden biri değildir?(1992/ÖSYS)
C) Nazımı nesre yaklaştırma
11. Yeni bir duyarlığı, yeni bir şiir dilini oluşturma*ya çalışırken Batı’yı hemen hemen günü günü*ne izlemişlerdir. Şiirlerinin imgelerle yüklü, sanatlı bir yapısı vardır. Özellikle benzetmeler ve sıfatlarla varlıkların gerçek görünüşlerini değiştirmeye çalışmışlardır. Aşk, doğa, aile yaşamı, kişisel tedirginlik ve yakınma temalarını şiirlerinde bol bol işlemişlerdir.
Bu parçada sözü edilen edebiyat topluluğu ve onun üyelerinden biri aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir? (1993/ÖSYS)
B) Servet-i Fünûn - Cenap Şehabettin
12. O güne kadar yazınımızda anı, yazınsal değerde tür değildi. Modern anlamda romancılığımızın kurucusu sayılan yazarımız, ilk kez yazınsal değerde anılar yazmıştır. Hem yazınsal, hem siyasal nitelikte olan bu anılarını dokuz ciltte toplamış ve kırk yılı kapsayan ilk beş cildine “Kırk Yıl” adını vermiştir.
Bu parçada aşağıdaki yazarların hangisin*den söz edilmektedir? (1993/ÖSYS)
13. Aşağıdakilerden hangisi, toplum sorunları*nı tartışmak, bunlarla ilgili düşüncelerini açıklamak için sanatı bir araç olarak kullanmıştır? (1994/ÖSYS)
14. Bir dergi çevresinde toplanan, yeni bir duyar*lığı, yeni bir şiir dilini yerleştirmeye çalışan bu şairlerin şiirleri, bir arayış döneminin bütün ka*rışık etkilerini içermektedir. Romantik ve sim*gecidirler. Onların şiirlerinde, düşle gerçek ça*tışması, karamsarlık, kaçış temaları egemen*dir. Hem dönemin siyasal koşulları hem de be*nimsedikleri sanat anlayışı, onların içine kapa*lı, bireyci bir şiire yönelmelerine yol açmıştır.
Bu parçada tanıtılan şairler aşağıdakilerin hangisi içinde yer alır? (2006/ÖSYS)
C) Fecr-i Âticiler
15. Türk edebiyatında Parnasizmin ilk izleri Tanzimat şairlerinde görülür. Cenap Şehabettin bu akımı bizde ilk olarak tanıtmış ve temsil etmeye çalışmıştır. Nazım biçimlerinden biri olan sone de Türk edebiyatına bu akımı benim*seyen sanatçılar aracılığıyla gelmiştir.
Yukarıdaki numaralandırılmış yerlerin han*gisinde bir bilgi yanlışı vardır? (1997/ÖSYS)
16. Aşkın ikinci plana atıldığı bu romanda top**lumsal hayata yer verilmiş olması, bu yapıtın en önemli özelliğidir. Romanda Ahmet Cemil, yalnız iç dünyasıyla değil, bağlı bulunduğu toplumsal çevreyle birlikte verilmiştir. Okurken onun, çocukluğundan bu yana hangi toplumsal çevrede yetiştiği, aile ve okul hayatını, kar*şılaştığı sıkıntıları bütün ayrıntılarıyla öğreniyo*ruz. Bu genç şairin yeni bir şiir yaratmak için neler düşündüğünü, verdiği mücadeleleri, düş*manı olan eski edebiyat taraftarlarının ve o devir basın hayatının iç yüzünü görüyoruz. Bu bakımdan yapıtı, o dönemin ve Doğu ile Batı edebiyatları arasındaki düşünce çatışmasının romanı olarak da kabul edebiliriz.
Bu parçada özellikleri anlatılan roman ve yazarı aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir? (2006/ÖSYS)
B) Şıpsevdi - Hüseyin Rahmi Gürpınar C) Paris’te Bir Türk - Ahmet Mithat
D) Mai ve Siyah - Halit Ziya Uşaklıgil
E) Hayal İçinde - Hüseyin Cahit Yalçın
17. Paul Valery “Bir edebi eserin değeri, her kişiye göre ayrı bir yoruma meydan vermesindendir.” demiştir.
Aşağıdaki şairlerimizden hangisi Paul Valery ile aynı anlayıştadır? (1982/ÖSYS)
18. “Bireyci sanat anlayışı, bize Edebiyat-ı Cedi*de’den miras kalmıştı ve biz bunu söylemekle ortaya yeni bir görüş getirmiyorduk. Öyle ya, Edebiyat-ı Cedidecilerin, özellikle Hüseyin Cahit’le Mehmet Rauf’un, Dr. Rıza Tevfik’le estetik konusu üzerinde tartışılırken terter tepinircesine ‘Güzellik görecelidir, güzellik görecedir.’ deyişlerinin, bizim “Sanat kişisel ve saygıya değerdir.” sözünden farkı neydi?”
Bu parçada, yazarın “biz” dediği kimler olabilir? (1983/ÖSYS)
B) Servet-i Fünûncular
C) Yeni Lisancılar
19. “... Bunlar şiirlerinde biçim-içerik ikiliğini kaldırmaya, şiirin anlamı ile yapısını kaynaştırmaya çalışırlar. İsterler ki şiirlerinde ses ve anlam ayrılmaz hale gelsin, düzyazıya çevrilmesin, ses ve anlam öylesine yoğrulsun ki anlam tek başına sıyrılıp çıkarılmasın, şiir katıksız biçim olan müziğe yaklaşsın.
Bu yargılar, aşağıdaki şairlerden hangisinin şiirleriyle örneklendirilebilir? (1983/ÖSYS)
20. 1909’da Fecr-i Âti topluluğuna katıldı. Bu topluluğun dağılmasından sonra da şiirler yazmayı sürdürdü. Şiirlerinin hepsi de aruzla yazılmıştır. Aşk ve doğal temalarını işlediği, sembolizm akımı anlayışına uygun olarak yazdığı şiirlerde hayale ve müziğe büyük önem verdi. Güçlü şiirleri yanında, değişik konuları yoğun bir dille anlatan fıkraları da vardır.
Burada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir? (1989/ÖSYS)
21. Aşağıdaki şairlerden hangisi, hece ölçüsünü hiç kullanmamış, şiirlerini hep aruzla yazmıştır? (1990/ÖSYS)
Cevaplar: 1-A 2-B 3-D 4-D 5-C 6-D 7-A 8-C 9-B 10-E 11-B 12-B 13-B 14-B 15-B 16-D 17-D 18-E 19-E 20-A 21-A