ANALİZ-Bankacılık Sektörü 4.Çeyrek Bilanço Tahminleri(Ziraat Yatırım) - Türkiye'nin bir numaralı finans ve ekonomi portalı uzmanpara.com.
ANALİZ-Bankacılık Sektörü 4.Çeyrek Bilanço Tahminleri(Ziraat Yatırım)
"Tahminlerimizde Etkili Olan Faktörler
Bankacılık sektörü karı, son çeyreğin ilk iki ayında 8.008mn TL
olarak gerçekleşmiş ve bir önceki yılın aynı dönemine göre %30,4
oranında artış kaydetmiştir. TÜFE endeksli tahviller, Aralık ayında da
hesaplamada kullanılacak TÜFE enflasyonuna bağlı olarak (Kasım %0,65,
Aralık %2,08), karlılığa olumlu katkı sağlayacaktır. Ayrıca, TÜFE
endeksli tahvil getirileri hesaplamasında kendi enflasyon
beklentilerini kullanan bankalar da beklentilerden yüksek gerçekleşen
TÜFE enflasyonu sebebiyle düzeltme yapmalarına bağlı olarak yüksek
gelir kaydedeceklerdir. Buna ilaveten, Aralık ayında kurlarda görülen
gevşemenin etkisiyle, kurların ticari kar-zarar ve operasyonel
giderler kanalıyla karlılığa yaptığı baskı hafifleyecektir.
Kredi Garanti Fonunun kredi büyümelerine olumlu katkısı ilk üç
çeyreğin ardından zayıflamıştır. Diğer taraftan kurlardaki artış YP
cinsi krediler kanalıyla toplam kredileri desteklemiştir. Mevduat
tarafında da kredilerdekine paralel bir trend söz konusudur.
Sektördeki toplam kredi büyümesi son çeyrekte %5,3 olurken, mevduat
büyümesi ise %4,7 olmuştur. Kamu bankalarında ise kredi büyümesi %5,7
olurken, mevduat büyümesi de %5,6 olarak gerçekleşmiştir.
Ticari kar-zarar kalemi'nin kur ve swap maliyetlerindeki artışa
bağlı olarak 3. çeyrektekinin üzerinde sektör karlılığına olumsuz etki
2017 yılının son çeyreğinde TÜFE endeksli tahvillerin faiz
gelirlerine olan katkısı, hesaplamalarda kullanılacak olan TÜFE
oranlarının (TÜFE 4Ç17 %3,3, TÜFE 3Ç17 %0,3, 4Ç16 %1,3) bir önceki
çeyreğe göre çok yüksek olması nedeniyle artacaktır. Bu durumun,
hesaplamalarında gerçekleşen TÜFE enflasyonunu kullanan Halkbank,
Vakıfbank ve TSKB'nin karlılığına bir önceki çeyreğe göre olumlu etki
etmesi beklenmektedir. Halkbank ve Vakıfbank, TÜFE endekslilerden 4.
çeyrekte bir önceki çeyreğe göre yaklaşık 350mn TL'ye yakın daha
yüksek gelir kaydedecektir.
TÜFE endeskli tahvillerin getirilerinin hesaplamasında kendi
enflasyon tahminini kullanan Akbank, Garanti Bankası ve Yapı Kredi
Bankası'nda gerçekleşen enflasyon beklenen enflasyondan (Beklenti:
Akbank %9,5 Garanti Bankası %9,0, Yapı Kredi Bankası %9,5
Gerçekleşen %11,9) yüksek gerçekleşmiştir. Buna bağlı olarak bu
bankalarda son çeyrekte düzeltme yapılacak böylece TÜFE endekslilerin
olumlu katkısı artacaktır. TCMB beklenti anketini kullanan İş
Bankası'nda ise TÜFE endekslilerin getirilerinin bir önceki çeyreğe
göre ek katkısı daha düşük olacaktır.
Son çeyrekte mevduat maliyetlerindeki artışın, kredi
fiyatlamalarının olumlu etkileri ile kısmen de olsa telafi edildiği
öngörülmektedir. Diğer taraftan, TÜFE endeksli tahvillerin faiz
marjına yapması beklenen oldukça olumlu katkı sektör karlılığını
Garanti Bankası ve İş Bankası son çeyrekte sırasıyla 523,5mn TL ve
363,8mn TL'lik takipteki krediler portföylerini 30,9mn TL ve 25,7mn TL
bedellerle satmıştır. Diğer taraftan 3. çeyrekte 307mn TL'lik
takipteki krediler portföyü satışı gerçekleştiren Yapı Kredi Bankası
ise son çeyrekte herhangi bir satış gerçekleştirmemiştir.
Son çeyrekte temettü gelirinin olmaması Halkbank ve İş Bankası
karına olumsuz etki edecektir. Halkbank 3 çeyrekte 240mn TL, İş
Bankası da 93,6mn TL temettü geliri kaydetmişti.
Garanti Bankası'nın ilk üç çeyrekte sırasıyla ayırdığı 200mn TL,
220mn TL ve 230mn TL'lik serbest karşılıkların ardından, son çeyrekte
de 3. çeyrekle yaklaşık aynı seviyelerde serbest karşılık ayırdığı
varsayılmıştır. Diğer taraftan 3. çeyrekte Banka'nın yurtdışında taraf
olduğu devam eden bir dava süreci ile ilgili kesilen ceza ve cezaların
ulaşabileceği rakama istinaden ayrılan yaklaşık 137mn TL karşılığın
son çeyrekte olmaması karlılığa olumlu katkı yapacaktır.
Genel karşılık giderlerinde, hem kredilerde kur kaynaklı görece
yüksek artış hem de Saudi Oger'in Türk birimi OTAŞ kredisinin ilgili
bankalarda (Akbank, Garanti ve İş Bankası) yakın izlemeye alınmasına
bağlı olarak son çeyrekte yüksek artışlar kaydedilecektir. Diğer
taraftan özel karşılıklarda da hem dönem sonu olması, hem de Ocak
başından itibaren uygulanmaya başlanan TFRS 9'a hazırlık sebebiyle
genel olarak artış olacağı öngörülmüştür.
Son çeyrekte kurlardaki artış, dönem sonu olması ve bazı
düzeltmeler nedeniyle (emekli sandığı karşılığı gibi) operasyonel
giderlerde çeyreksel olarak sektörde yüksek artış kaydedilmesi
Takipteki kredilere ayrılan karşılık oranları ve muhasebe
yöntemlerindeki değişiklikler geçmiş dönemdelerde olduğu gibi banka
karlılıkları üzerinde etkili olacaktır.
Tüm bu gelişmelere bağlı olarak, takip ettiğimiz bankaların toplam
karının 2017 yılının son çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre %1,5
oranında, bir önceki yılın aynı dönemine göre ise %24,7 oranında
Takip edilen bankalar arasında bir önceki çeyreğe göre en yüksek
kar artışını Vakıfbank'ın kaydedeceği düşünülmektedir. Bunda TÜFE
endekslilerden elde edilen 350mn TL'lik katkı ve karşılık
giderlerindeki görece stabil görüntü etkili olmuştur.
Bir önceki çeyreğe göre dönem karında en yüksek gerilemenin ise
Halkbank'ta kaydedileceği beklenmektedir. Bu çeyrek temettü gelirinin
olmaması ve özel karşılık giderlerindeki artış bu durumun ana
Diğer taraftan 2017 yılının son çeyreğinde 2016 yılının aynı
dönemine göre en yüksek dönem karı artışının Halkbank'ta kaydedileceği
beklenmektedir. Artışın sebebi, 2016 yılının son çeyreğinde 182mn TL
ek özel karşılık ve 256mn TL ek genel karşılık ayrılmasına bağlı
olarak Halkbank'ın dönem karının çok düşük seviyede gerçekleşmesidir.
4Ç2017'de 4Ç2016'ya göre daha yüksek kar elde etmesi öngörülen
bankaların, F/K ve PD/DD gibi önemli piyasa göstergelerinin düşecek
olması da söz konusu banka hisselerine olumlu katkı yapması
2017 yılının 4. çeyreğinde Dolar, Euro ve Japon Yeni, TL'ye göre
sırasıyla %6,2, %7,7 ve %6,1 değer kazanmıştır. Dolayısıyla döviz açık
pozisyonları bu para cinsinden olan şirketler bu durumdan olumsuz
etkilenecektir. Bir önceki çeyrekteki negatif etki daha sınırlıydı.
2017 yılının 3. çeyreğiyle kıyaslandığında, Dolar ve Japon Yeni
açık pozisyonu olan şirketler, geçen çeyrekte TL'nin Dolar ve Japon
Yeni karşısında sadece %1,3 değer kaybetmesine bağlı olarak, düşük kur
farkı gideri yazmışlardı. 4. çeyrekte ise, TL'nin söz konusu para
birimleri karşısında sırasıyla %6,2 ve %6,1 değer kaybetmesi sebebiyle
döviz açık pozisyonu bu para birimlerinden olan şirketler daha yüksek
kur farkı yazabileceklerdir. Geçen çeyrekte Euro'ya karşı %4,7
oranında değer kaybeden TL bu çeyrekte de %7,7 oranında değer
kaydetmiştir. Euro'nun bu çeyrekte geçen çeyrekteki artışının üzerinde
değerlenmesi, bu kurdan açığı olan şirketlerin daha yüksek bir zarar
yazmasına sebep olacaktır. 2017 yılının 4. çeyreğinde Dolar, Euro ve
Japon Yeni, TL'ye göre sırasıyla %6,2, %7,7 ve %6,1 değer kazanmıştır.
Bu durum genel olarak döviz açık pozisyonu olan işletmelerde döviz
açık pozisyonunun etkisinin 3. çeyreğe göre 4. çeyrekte daha olumsuz
Diğer taraftan, ana karşılaştırma dönemi olan 2016 yılının 4.
çeyreğine göre ise kur farkı zararları bu çeyrekte daha düşük
gerçekleşecektir. Bunda 2016 yılının 4. çeyreğinde kurlarda kaydedilen
çok yüksek artışlar etkendir. Dolar, Euro ve Japon Yeni 2016 yılının
4. çeyreğinde %17,5, %10,4 ve %1,9 oranlarında TL'ye göre değer
THY en yüksek açık pozisyona sahip şirket olmasına karşın, dolar
cinsinden bilanço tutması ve açık pozisyonunun Japon Yeni ve Euro
cinsinden olması nedeniyle kur değişikliklerinin 2017 yılının son
çeyreğinde önemli bir etkisi olmayacağı hesaplanmıştır. THY, Euro'daki
dolara karşı değer kazancına bağlı olarak 3. çeyrekte kur
artışlarından kısmen negatif etkilenmişti.
Türk Telekom 800mn TL'lik kur farkı gideri ile kurlardaki
değişimden en olumsuz etkilenecek şirket olarak ön plana çıkmaktadır.
Tüpraş (TUPRS), açık pozisyonuna istinaden 290mn TL kur farkı
gideri kaydedebilecek olmakla birlikte satış fiyatlarını dolar bazında
belirlemesinden dolayı kur farkı giderinin olumsuz etkisi sınırlı
TOFAŞ'ın (TOASO) döviz pozisyonu Grup'un Euro cinsinden uzun
vadeli kredileri üzerindeki kur dalgalanmalarına ilişkin kur riski
Fiat ve PSA tarafından üstlenilmiştir. Dolayısıyla, 2.467mn TL'lik
döviz açık pozisyonuna rağmen kur artışlarından şirketin yaklaşık 41mn
TL olumlu etkileneceği hesaplanmaktadır.
Döviz pozisyon fazlası en yüksek olan şirket Enka İnşaat (ENKAI)
olmakla birlikte, dolar cinsinden bilanço tutması nedeniyle kurlardaki
artışın önemli bir etkisi olmayacağı hesaplanmıştır. (İçeriği belli
olmayan para birimlerine bağlı olarak etki artabilir veya azalabilir.)
Döviz pozisyon fazlası olan Sabancı Holding (SAHOL) ve Aselsan
(ASELS) kur artışından olumlu etkilenecek şirketler arasında yer
almaktadır. (Pay Piyasası: Kurların Son Çeyrek Finansallarına Olası
Brent petrol fiyatları Eylül ayı sonundaki 56,70$/varilden Aralık
ayı sonunda 66,60$/varile yükselmiştir. Bu durum akaryakıt ve petrol
türevi satan firmalarda oldukça yüksek stok karı kaydedilmesine neden
olacaktır (Tüpraş, Aygaz, Petkim). Diğer taraftan, Akdeniz rafineri
marjları son çeyrekte hem bir önceki yılın aynı dönemine göre, hem de
bir önceki çeyreğe göre düşüş kaydetmiştir. Bu durumun Tüpraş'ın
marjlarına baskı yapması beklenmektedir. Ancak yine de stok gelirinin
katkısıyla Tüpraş'ın karının olumlu gelmesini beklemekte olup, bu
durum stok karı da kaydetmesi beklenen Aygaz'ın karını da ek olarak
olumlu yönde destekleyeceğini düşünmekteyiz. Petkim tarafında ise,
etilen nafta marjında hafif gerileme olmasına karşın, hala yüksek
seviyelerde seyretmeye devam etmesi ve petrokimya ürünleri
fiyatlarındaki artışın karlılığına olumlu katkı yapması
2017 yılı Ekim-Kasım döneminde otomotiv ihracatı geçen senenin
aynı dönemine göre %2,2 artmış ve 231.503 adet olarak gerçekleşmiştir.
Artış oranı düşük gözükmekle beraber, 2016 yılının aynı dönemindeki
yüksek baz etkisi dikkate alındığında (Ekim-Kasım 2016 yıllık artış
%15,6 idi.) olumluludur. Söz konusu dönemde, üretim %7,8 artışla
319.721 adet olmuştur. Yurtiçi satışlar ise %6,2 gerilemiş ve 192.611
Otomotiv ihracatındaki %2,2'lik artışa en yüksek katkıyı yapan
2.şirket Ford Otosan olurken, TOFAŞ negatif etki etmiştir. TOFAŞ'ın
Ekim-Kasım dönemi ihracatı adet bazında %21,8 azalırken, Ford
Otosan'daki artış %25,3 olarak hesaplanmıştır. TOFAŞ yerli hafif
ticari araç satışlarındaki artış sebebiyle toplam hafif araç
satışlarını %3 artırırken, Ford Otosan hem ithal otomobil hem de yerli
hafif ticari araç satışlarındaki artışlar sebebiyle toplam hafif araç
satışlarında %4,4 artış kaydetmiş durumdadır. Ayrıca, kurların yüksek
seyri yüksek oranda ihracat geliri kaydeden TOFAŞ ve Ford Otosan için
olumludur. Bu nedenle, her iki şirketin karlarında bir önceki yılın
aynı dönemine göre artış kaydetmesi beklenmektedir.
Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) Genel Müdürlüğü'nce
yayınlanan havayolu yolcu ve uçak istatistiklerine göre Türkiye geneli
havalimanlarından, Ekim-Aralık döneminde, hizmet alan yolcu sayısı
%14,5 artışla 46,3mn olmuştur. Türk Hava Yolları'nın ise Ekim-Aralık
döneminde yolcu sayısı %17,2 artış ile 17mn olmuştur. Yolcu doluluk
oranı ise geçen sene aynı döneme göre 5,6 puan artışla %80,1'e
yükselmiştir. TAV'ın hizmet verdiği yolcu sayısı da 3. çeyrekteki
%16,4'lük artışın ardından, son çeyrekte de bir önceki yılın aynı
dönemine göre %16,4 oranında artarak yaklaşık 28,3mn kişiye yükselmiş
ve iyi bir görüntü sergilemiştir. TAV'ın faaliyet gösterdiği
havalimanlarındaki ticari uçuş sayısı da %8,4 oranında artarak 203.669
adet olmuştur. Tüm bu gelişmeler, THY ve TAV'in son çeyrek
finansallarının olumlu olacağına işaret etmektedir.
Yılın 3. çeyreğin sonununa doğru, konut kredi faiz oranları %13
seviyesine kadar yükselerek 3. çeyrek ortalaması %12,5 ile geçen
çeyreğin ortalaması olan %11,5'in üzerinde gerçekleşmiştir. Yılın son
çeyreğinde de faizlerdeki yükseliş bir miktar belirginleşmiş ve son
çeyrekte ortalama konut faizi %13,3'e yükselmiştir. Diğer yandan,
yüksek bazın da etkisiyle yılın üçüncü çeyreğindeki konut satışları
bir önceki yılın aynı dönemine göre %6,7 oranında gerileyerek 379bin
adet olarak gerçekleşmiştir. Ancak yılın son aylarındaki konut satış
adeti, bu yılın ortalama konut satış adeti olan 117bin adetin üzerinde
gerçekleşmiştir. Konut kredilerindeki artış hızı ise faizlerdeki
yükselişin de etkisiyle bir miktar yavaşlamıştır. Aralık ayında yıllık
kredi büyümesi %17 olmuştur. Aralık ayı itibariyle konut kredileri
yaklaşık 192milyar TL'ye ulaşmıştır. Maliyetler tarafına baktığımzda,
bina inşaat maliyet endeksi yılın son çeyreğinde artmaya devam etmiş
ve yıllık artış %22,8 olmuştur. Bir önceki çeyreğe göreki artış ise
%6,5 olmuştur. Öte yandan, TCMB'nin açıkladığı konut fiyat endeksinde
ise en son açıklanan Ekim ayı verilerine göre yıllık gerileme yerini
ufak da olsa bir artışa bırakmış ancak enflasyonun hafif altında
Çimento sektörü için zor geçen yılda, Türk Lirası'ndaki zayıflık,
petrol fiyatlarındaki artış ve artan enerji giderleri çimento
şirketlerinin marjlarını zorlarken, çimento üretimi yılın üçüncü
çeyreğinde geçen yıla göre artış göstermişti. Yılın son çeyreğinin ilk
ayında da sınırlı da olsa üretimde artış gözlemlenmiştir. Olumlu hava
koşullarının yanı sıra, hükümetin ekonomiye yönelik teşvikleri, alt
yapı yatırımlarının devam ediyor olması, kentsel dönüşüm, yeni metro
ve büyük projelerle, çimento talebinde sorun görülmezken, çimentodaki
yeni fiyatlamalarla sektördeki şirketlerin karlılıklarında iyileşme
beklemekteyiz. Artan enerji maliyetlerinin marjlar üzerindeki
baskısının ise bir miktar da olsa azaldığını düşünmekteyiz.
Savunma Sanayii'nde, sınır komşularında yaşanan sorunlar ve
jeopolitik riskler savunma sanayi harcamalarının doğal olarak
artmasına neden olmaktadır. Bu durumun etkisinin son çeyrekte de
Aselsan ve Otokar'a olumlu katkı sağladığını düşünmekteyiz. Aselsan'ın
ayrıca son çeyrekte kur artışlarından olumlu etkilendiğini
Tüm bu gelişmelere bağlı olarak yaptığımız tahminlere göre
takibimizdeki banka dışı şirketlerde, toplam karın 2017 yılının 4.
çeyreğinde bir önceki yılın aynı dönemine göre %51 oranında oldukça
yüksek artış kaydedeceğini bir önceki çeyreğe göre ise %5 oranında
gerileyeceğini tahmin ediyoruz. Bir önceki yıla göre tahmin edilen
yüksek artışta Türk Telekom'un zararının azalması ve Emlak Konut GYO
ve Turkcell karlarındaki yüksek artış beklentileri etkili olmuştur.
Bir önceki çeyreğe göre tahmin edilen düşüşte ise THY'nin karında
beklenen gerileme ana etken olmuştur."