Ekmeğini Topraktan Çıkaran Bir Çiftçiden: Türkiye'de Tarım Nasıl Çökme Noktasına Geldi? - Ekşi Şeyler
İŞ HAYATI 12 Ocak 2018
130b OKUNMA 1328 PAYLAŞIM
Ekşi Sözlük'ün tarımla uğraşan yazarlarından "sebazios", tarımdaki durumun nasıl bu hale geldiğini anlatmış.
konuya aşina olmayanlar için işin içinden birkaç bilgi verelim
1. çiftçilik getirisi düşük, emeği bol ve zor, üstelik riskli bir meslektir.
2. bu nedenle, özellikle gelişmiş ülkelerde bu işi yapmak isteyen insan sayısı oldukça azdır.
3. lakin insanların yemek yemesi gerekli. yani üretim şart.
4. hali ile bu zor, kazancı düşük, riskli ve tehlikeli mesleği birilerinin yapması lazım.
çiftçi de bu ucuz mazot sayesinde bol ve kaliteli işçilik yapar
a. verimini artırır. (misal almaya'nım ortalama buğday verimi 960kg/da iken türkiye'nin ortalama buğday verimi 297 kg/da'da kalır) (not: özelden çok soran oldu. "da" dekarın kısaltması: 1000m2'lik alan ölçüsü)
b. ürünün kalitesini artırır.
işte adaletsizlik burada başlar
2 adet traktörüm var. sadece 1 tanesinin deposu 500 liraya doluyor. bu mazotla ortalama 8 saat çalışıyor. samimi olarak söylüyorum, marşına basmaya korkuyorum. ben kaça kaça, korka korka iş yaparken hollandalı çiftçinin kafa rahat. mazotu benim aldığımın 3'te birine aldığından hali ile tarlada iş değil, sanat yapıyor.
(biz de çok kötü olmasak da harmanda muhakkak farkı koyuyor elin oğlu)
Yazarın tarlasından bir fotoğraf.
yalnız kimse iyimser olmasın. bu ucuza mal ettiği ürünü, sırf ucuza mal oluyor diye ucuza satmaz. mükemmelleşen kooperatifleşme sayesinde pahalıya, en kötü ihtimal gerçek değerine satar. ciddi para kazanır. kendi de kalkınır, ülke de.
şimdi eldeki donelere göre dünyada ve türkiye'deki durumu kıyaslayalım ve sektörün neden çöktüğünü anlayalım
dünya: dünyada tarım politikaları ülkenin nüfus artışından, tarım alanlarının efektif kullanımına, hatta uluslararı rekolte eğrilerine kadar bir çok unsur göz önüne alınarak ve takriben "30-40 yıllık" planlar çerçevesinde yapılır.
türkiye: türkiye'nin tarım politikası hükümete, tarım bakanına, tarım bakanının müsteşarlarına, tkdk müdürüne, yıla, aya, hatta güne hatta saate göre değişir. özetle ülkenin geleceği demek olan bir sektör, oy uğruna meze edilir. tarım politikası olmayan bir ülke de rüzgarda yaprak misali oradan oraya vurur, durur.
d. dünyada en ucuz mazotu, üreten çiftçiler alır.
t. bizde mavi tura çıkacak 6 milyon dolarlık yat sahipleri.
rte 2002 yılında, seçim propagandasında "çiftçiye ucuz mazot müjdesi" vermişti. 13 yıl oldu. elbette sözünü tutmadı. tutmasını da beklemiyorduk zaten. ama "ötv" ile hançerlemesini de beklemiyorduk. çünkü adı üzerinde "özel tüketim" vergisi. ekmeği üretmek için harcanan mazotun "özel tüketime" sokulabileceğine kimse ihtimal vermiyordu.
d. global fiyat spekülasyonlarında, çiftçinin zarar görmemesi için çeşitli devlet sübvansiyonları vardır. ıthalatı/ihracatı kapama-açma, taban-tavan fiyat belirleme, gerektiğimde ürünü şahsen satın alma gibi. amaç, zaten tüm varlığı bir "bulutun" (i-cloud değil, gerçek bulut) altında olan çiftçinin serbest piyasa oyunlarına kurban gitmesini önlemektir. bunun için tam teşekkülü kurumları vardır.
t. bizde spekülasyonu bi'zat devlet yapar. nasıl?
d. başta da değindik. çiftçiye yapılan destek ülkeden ülkeye değişiklik gösterse de %3 ile %11 arasında değişiyor.
t. tarım bakanı'mızın gazetelerde bol bol "çiftçiye müthiş destek" açıklamaları var. peki durum gerçekten öyle mi?
bir de sektöre yabancılık hat safhada. hükümette bu işin içinden gelmiş tek bir kişi yok. hali ile bilgi sıfır. (eski) tarım bakanı mehdi eker bir açıklamasında "bildiğiniz üzere inekler dört ayaklı ve cüsseli hayvanlardır. bayır arazilerde otlayamaz, yuvarlanırlar" diye bir cümle kurmuştu. "yuvarlanırlar" tam olarak bu kelime.. (araba lastiği mi len bu)
özetle: şu an dünyanın 103 ülkesinden tarımsal ithalat yapıyoruz. ve emin olun bu günler iyi günlerimiz.
çuvaldızı başkasına batırıp iğneyi kendimize ayırmak olmaz
tabii hiç bir açıklama, insanın kendini geliştirmemesi için bahane olarak kabul edilemez. hangi işi yapıyorsan yap, ne kadar kazanıyorsun kazan, gelişime açık olmak başarının ilk kuralı günümüzde. başka türlü hayatta kalma şansınız dahi olmaz. lakin yukarıda da bahsettim. çiftçi kalitesiz ise, hem kazancı düşük, hem de zor bir meslek olmasından. kaliteli insanlar doğal olarak daha fazla kazanabilecekleri diğer sektörlere kayıyorlar.
son olarak çöküşte rolü olan 2 grup daha var
1. alıcılar (tüccarler, fabrikalar, kabzımallar, vs): kar amacı gütmeleri zorunlu. bu tamam. ama doymak bilmeyen bi açlık var fabrikacı ve tüccarlarda. yani "biz bunları çok öptük, biraz ara verelim, soluklansınlar" yok. eğer bi malı çiftçinin elinden bedavaya alabilecek şansları varsa, zerre duraksamaz, alırlar. vicdan ve acıma yok. sanki karşılarındaki kişiler düşmanları.. bu adamlar olmadığında, yani üretim tamamen durduğunda olabilecekleri umursamıyorlar. oysa her ikisi de aynı gemide.
2. müşteri kitlesi çiftçiler olan sektörler. en başta ekipman, gübre ve ilaç üreticileri.
Amazon, Bir Kitap Servisinden Dünya Devi Bir Şirket Olmaya Doğru Nasıl İlerledi?
Samsung'un Apple'a 30 Kamyon 5 Cent Yolladığı İddiası Doğru mu?