HERKES SİZİ BOŞANDIĞINIZ EŞİNİZİN SOYADI İLE TANIYOR,
Türk Medeni Kanunu’na göre; kadın, evlenmekle kocasının soyadını alır. Boşanma halinde kadın, evlenme ile kazandığı kişisel durumunu korur; ancak, evlenmeden önceki soyadı yeniden alır.
“ Ancak bu durum boşanma halinde, evlilik süresince, sosyal hayatta elde edilen önemli kazanımların kaybedilmesine, sosyal durumunun bozulmasına neden olabilmektedir. Anılan durum nedeniyle, kanun, boşandığı kocasının soyadını kullanmakta menfaati bulunan kadına boşandığı kadının soyadına kullanabilme hakkı tanımıştır. “
Kadına tanınan boşandığı kocasının soyadını kullanabilmesi hakkı, kadının boşandığı kocasını da ilgilendirmekte olduğundan, tamamen sınırsız ve koşulsuz bir hak değildir. Kanuna göre; kadın, boşandığı kocasının soyadını kullanmakta menfaati bulunduğunu ve bunun kocaya bir zarar vermeyeceğini ispatlarsa, hakim, kocasının soyadını taşımasına izin verebilir. Görüldüğü gibi, kadının boşandığı kocasının soyadını taşımasına karar verilebilmesi, iki şartın birlikte gerçekleşmesine bağlıdır.
Bunlardan birincisi, kadının boşandığı kocasının soyadını taşımasında menfaati bulunmasıdır. Yargıtay, üniversite diplomalarında, yüksek lisans tezlerinde, katılım belgelerinde, sertifikalarında, bankacılık ve emeklilik işlemlerinde evlilik soyadını kullanan kadının ve evlilik soyadı ile tanınan ve isim yapan kadının boşandığı kocasının soyadını kullanmasında menfaati bulunduğuna karar vermiştir.
Diğeri ise; kadının boşandığı kocanın soyadını kullanmasının kocaya bir zararının olmayacağının ispatlanmasıdır. İş bu dava; boşanılan kocaya yöneltilmelidir.
Kadının boşandığı kocasının soyadını kullanması, boşandığı kocayı da etkileyecek bir husus olduğundan, kanunda, yukarıda bahsetmiş olduğumuz koşulların değişmesi halinde, kadına verilen iznin kaldırılması için dava açma hakkı tanınmıştır. Kadının boşandığı kocasının, kadının verilen iznin kaldırılmasını için kocanın talep etmesi yeterli olmayıp, kadının menfaatinin ortadan kalktığının ya da kadının soyadının kullanmasının kendisine zarar verdiğini ispat etmesi de gerekmektedir. Aksi takdirde, dava reddedilecektir.
Kadının talebi üzerine verilen iznin kaldırılması için de boşanılan eşin soyadını taşıma izninin kaldırılması davası açmalıdır. Kadın, iznin kaldırılması için açacağı davayı boşandığı kocasına veya mirasçılarına yöneltmelidir.
Aile Hukuku’ndan kaynaklanan izin ve iznin kaldırılmasına ilişkin bu davalar aile mahkemelerinde görülerek, karara bağlanmaktadır.
Bununla birlikte önemle belirtmekte fayda bulunmaktadır ki evliliğin boşanma sebebiyle sona ermesinden doğan dava hakları boşanma hükmünün kesinleşmesinin üzerinden bir yıl geçmesi ile zamanaşımına uğrayacağından, izin davasının, boşanmanın kesinleşmesinden itibaren en geç 1 yıl içerisinde açılması gerekmektedir. Aksi takdirde, davalının zamanaşımı itirazı ile karşılaşılabilir.
Anlaşmalı Boşanma “Boşanma Sözleşmesi” Niteliği