< Fidel Castro ve Küba Devrimi… / II
AKP’nin oy desteği kaybetmesinde, başta ABD olmak üzere emperyalist odakların ve onların uzantısı olarak TÜSİAD burjuvazisinin aldığı tutumun ve gösterdiği çabanın da önemli bir payı vardı. HDP’nin barajı aşmasına gizlenemeyen bir destek verdiler. 7 Haziran seçimleri öncesi emperyalizmin ve işbirlikçi burjuvazinin bir kesiminin, daha somut olarak da ABD’nin ve TÜSİAD burjuvazisinin, AKP’yi sınırlayıp denetim altına almaya yönelik ilk ve son hamlesiyle yüzyüze kaldık. Sonrasını biliyoruz. Tayyip Erdoğan bu seçim sonuçlarını büyük bir gözü karalıkla boşa çıkarmayı başardı. Bunu da çözüm sürecini boşa çıkarıp Kürt halkına karşı kirli savaşı gündeme getirerek yaptı. Bu da yeniden bir parlamento çoğunluğu elde etmesini sağladı. Buradan bir meşruiyet elde etti, rahatladı, yeniden özgüven kazandı. Sonra kendi düzenini kurmaya yönelmese bile, kendince konumunu güçlendiren bazı hamleler yaptı. Bunu da daha çok cemaat üzerinden yaparak, öteki bazı kesimler nezdinde kabul edilebilirliğini güçlendirmeye çalıştı.
Derken araya fetullahçı darbe girişimi girdi. Bu olay, 15 Temmuz darbe girişimi, en önemli bir kırılma noktası oldu. 15 Temmuz, ordudan beklenen kemalist darbenin esaslı bir temelinin olmadığını açığa çıkardı. Ordunun esası yönünden artık Fetullah ordusu haline geldiğini, bunun tam da AKP icraatları döneminde gerçekleştiğini herkes, elbette Tayyip Erdoğan ve avanesi de, şaşırarak görmüş oldu. Bu darbe girişimi başarısız olmaya mahkumdu. Temelinde cemaatin kendine yönelik kapsamlı bir saldırıyı boşa çıkarma kaygısı ve elbette böylece iktidarı ele geçirme denemesi vardı. Zamansız ve hesapsız bir çıkıştı, başarılı olamazdı. Arkasında ABD ile TÜSİAD olsaydı büyük ihtimalle başarı kazanırdı ABD’nin karar alıcı konumdaki resmi çevreleri değil ama onların eteklerindeki bir takım güçler tarafından desteklendiğinin işaretleri var kuşkusuz. Ama bu bilinen türden ABD destekli bir darbe değildi, öyle olsaydı bu şekilde gerçekleşmezdi. Sonuçta ABD’nin darbeler pratiğini, bunları nasıl başarıya götürdüğünü sayısız örnekten iyi biliyoruz. Amerikan darbesi olarak nitelenmesinin gerisinde, darbenin ardından batılı emperyalist güç odaklarının, özellikle de ABD yönetiminin anında tavır almaması var. Ama bunun da son derece anlaşılır nedenleri var. Tayyip Erdoğan’ı hoş karşılamadıklarını, onu bir biçimde dizginlemek, olanaklıysa geri plana itmek istediklerini biliyoruz. Böyle bir olay gerçekleşince, başarı şansı varsa eğer, sonrasında kontrol edebileceklerini düşündüler. Zira Türkiye’de darbe yapacak güçler, önden ABD tarafından arkalanmamış olsalar bile, girişimin başarılı olması durumunda hemen ardından sırtlarını bir biçimde ABD’ye, NATO’ya ve Avrupa’ya dayamak zorundalar, bunu yapmadan ayakta kalamazlar. 27 Mayıs’ın bile anında yaptığı tam da bu oldu. Emperyalist merkezlerin darbenin akıbeti açığa çıkana kadar ihtiyatla beklemeleri bundandı. Sözkonusu darbe girişimi önemli bir kırılma noktası demiştim. Devletin tüm kurumlarıyla dinsel gericilik tarafından ele geçirildiği böylece açığa çıktı. Son kale olarak görülüyordu ordu, ama ordunun dinsel gericiliğin asıl kalesi haline geldiği görüldü. Orduda üçyüz küsur general var, yarısından fazlası tutuklandı ya da ordudan atıldı. Albaylar kademesinin önemli bir bölümü de... Bu veriler, durumu ortaya koymaya yetiyor.
Bu, değerlendirmelerimizde hep vurguladığımız gibi, ‘60’lardan kök alan ama özellikle 12 Eylül birlikte alabildiğine hızlanan bir süreç. Fetullah Gülen erken tarihlerde hedefi “adliyeyi, mülkiyeyi ve askeriyeyi ele geçirmek” olarak koymuştu, ki bu devleti ele geçirmek hedefiyle aynı şeydi. Bu hedefe gerçekten iyi hazırlandıkları ve bu doğrultuda çok da başarılı bir biçimde yol aldıkları açığa çıkmış bulunuyor. Komplocu bir fesat yuvası olarak fetullahçı cemaat önemli darbeler aldı, bir bakıma çöküşün eşiğine geldi. Ama tüm yaptıklarıyla sağlanan başarılar halihazırda AKP’ye kar olarak kaldı. Olup bitenlerin suçu cemaate, kazanımı AKP’ye kaldı. Cemaat poliste, yargıda, orduda, devlet bürokrasisinin öteki alanlarında AKP’nin önünü temizleyen gerçek güç odağıydı. Kuşkusuz bunu kendisi için yapmıştı, ama meyvesi AKP’ye kaldı.
AKP-cemaat ittifakı eski kurumsal yapıyı büyük ölçüde felç etmişti ama çok farklı nedenlerle yerine yenisini koymak gücü henüz gösteremiyordu. Kendi aralarında çatıştıktan sonra ise bu iş iyice zora girdi. Aralarındaki çatışmanın giderek şiddetlenmesi, başkanlık tartışmalarını da geri plana itti. Tayyip Erdoğan’ın bu konudaki son çıkışı, 7 Haziran seçimlerinden önce sahneye inişiydi. Ama çabası ters tepti. Birçok kimse o meydanlara indiği için AKP yüzde kırka düştü diye değerlendirmeler yaptı. Bu hukuksal çerçeveye kavuşturulmuş bir tek adam diktatörlüğü hevesinin belirsiz bir süre için bir yana bırakılmasına neden oldu. 15 Temmuz darbe girişimi onlara gerçekten düşünemeyecekleri imkanlar sağladı. Ortalığı her bakımdan biçmeye başladılar. Başlangıçta ihtiyatlı bir tutumla hedef dar tutuldu, işe cemaatle başlandı. Burjuva muhalefetinin çapsızlığı, cesaretlerini artırdı ve işlerini kolaylaştırdı. Burjuva muhalefet darbecilerin tasfiyesi iddiasının kolayca dolgu malzemesi oldu. TÜSİAD, darbe sarsıntısını yaşamış Tayyip Erdoğan AKP’si ile ilişkileri yeni bir dengede düzeltebileceği umuduna kapıldı ve aynı kolaylıkla AKP’nin hizmetine girdi.
Dinsel gericilik odağı AKP, bütün bunları çok iyi değerlendirdi. Darbecilerin tasfiyesini hızla ilerici-devrimci toplumsal muhalefetin tasfiyesine doğru genişletti. Kürt hareketi ise 7 Haziran sonrasından beri zaten tam hedefti. MHP yönetiminin hala da herkese muamma gibi görünen beklenmedik desteği ile birlikte ise artık işler yeni bir çizgiye oturmuş durumda. Artık soruna, üstelik bir ilk aşama olarak, Türkiye’nin önümüzdeki 20-30 yılına hakim olmak olarak bakıyorlar. Türkiye’nin şeriatçı dinsel gericiliği ile faşist şoven milliyetçiliği artık kendilerince tümüyle yeni bir düzen kurmak iddiası ve yönelimi içindeler. Anayasa değişikliği girişimi dar anlamda bir hukuksal meşruiyet elde etme arayışı değil. Bu, hukuksal biçim içerisinde kapsamlı bir siyasal saldırıdır. Başarıya ulaşırsa, böylece buradan yeni düzeyde bir meşruluk yakalayacaklar ve hedefledikleri yeni düzeni tam anlamıyla kurmaya yönelecekler. Bu, işçi sınıfını, emekçileri, kadınları, Kürtleri, Alevileri, öteki dinsel ya da milli azınlıkları hedefleyen, sonuçları herkesten çok bu toplumsal kesimler için ağır olacak bir kapsamlı saldırı demektir. Bu ülkenin tarihinde dinsel gericilik ve şoven milliyetçilik, ‘60’lı yıllardan itibaren toplumsal uyanışı ve mücadeleyi etkili biçimde boğmak için sahneye çıkarıldı. Şimdi ikisi elele devlet iktidarı düzeyine yükselmiş durumdalar ve bunu kesinleştirip kalıcılaştırmak çabası içindeler. Amaç ve hedeflerine yeni bir zemin üzerinden daha güçlü bir biçimde yönelmek hazırlığındalar.
Atılmak istenen yeni adıma karşı hoşnutsuzluk yaygın olduğu kadar alabildiğine heterojen bir yapıya da sahip. Ama unutmamak gerek, herkesin gerekçesi başkadır ve çabası kendi hedef kitlesi içinde, kendi amaçları çerçevesinde somutlanır. Herkesin tepkisi kendine göredir ve kendi amaçlarına yönelir. Temelde asıl büyük tepki CHP’nin toplumsal tabanını içeren ama onu da aşan kesimlerden geliyor. İşçi sınıfı ve emekçilerin tüm ilerici kesimleri yeni saldırı adımına kategorik olarak karşı. İlerici bilinci olan kesimler bunun ne anlama geldiğini çok iyi biliyorlar, dolayısıyla açık bir politik bilinçle bunun karşısındalar. Türk-Sünni esasına dayalı bir keyfi diktatörlük kurulmak isteniyor, dolayısıyla geniş kesimleriyle Aleviler bunun karşısındalar. Bunun kendileri için ne anlama geldiğini ve ne türden sonuçlar doğuracağının bilincinde olan geniş kadın kitleleri bunun karşısındalar. Kürtler ağır bir kirli savaşın hedefi oldular, MHP ittifakı ile atılmış böyle bir adımın kendileri için ne anlama geldiğinin çok iyi biçimde farkındalar. Bunların tümü toplumun ezilen, sömürülen, mağdur edilmiş kesimleri. Ezilen ve sömürülen sınıf ve katmanların ilerici kesimleri, kadınlar, ezilen ulus kitleleri, ezilen mezhep kitleleri, tümü de bu yeni saldırıya karşı. Temel sorun bu kesim ve katmanlarla ilgili. Bunun acısını herkesten çok onlar ve onların çıkarları için mücadele eden ilerici-devrimci güçler çekecekler. Siyasal bedelini ilerici-devrimci güçler, sosyal ve iktisadi bedellerini ise, bilincinde olsun olmasın, herkesten önce işçi sınıfı ve emekçi katmanlar çekecekler.
Bizler sınıfın temsilcileri olarak, işçi sınıfının bunun bilincinde olup olmamasından bağımsız olarak, işçi sınıfı ve emekçiler için yaratacağı sonuçları görerek bu saldırının karşısına dikilmek zorundayız. Yanı sıra bunu Aleviler, Kürtler, kadınlar için, öteki ezilen kesimler için yapmak durumundayız. Sadece dar anlamda işçi sınıfının çıkarlarını değil, toplumda ezilen, sömürülen, mağdur edilen, ayrımcılığa tabi tutulan, dışlanan herkesin çıkarlarını, hassasiyetlerini, ihtiyaçlarını gözetmek ve savunabilmek durumundayız. Neden “hayır” diyoruz? Çünkü, “evet” ile bir hukuksal meşruiyet sağlayıp tepemize daha güçlü bir biçimde çökmek istiyorlar da ondan. Burada boykot taktiğinin olup bitene ilgisiz, dolayısıyla seyirci kalmak dışında bir anlamı olamaz. Boykotu, ya referandumu fiilen boşa çıkarabilecek koşullara ve güce sahip olduğunuzu iddia ederek, ya da “bu bizi ilgilendirmiyor, burjuvazinin kendi iç kavgasıdır, hiç de taraf olmak zorunda değiliz” diyerek gerekçelendirebilirsiniz. İlkini iddia ederseniz gülünç duruma düşersiniz, ikincisini iddia ederseniz bunu aklı başında hiçbir işçiye anlatamazsınız. (...)
Bu saldırının özü ve esasının burjuvazinin kendi iç kavgasıyla bir alakası yok. Nitekim saldırıyı gündeme getirenler, hele bir kendi düzenimizi kuralım, sermaye sınıfı ile ilişkileri yeni bir temelde, onları da fazlasıyla rahatlatacak ve memnun edecek bir temelde kurarız diyorlar. Sermayenin işlerini tek elden, engelsiz biçimde ve hızla yürütmenin sermaye sınıfı için ne anlama geleceğini bizzat bu sınıfın kendisine anlatıp duruyorlar. Onlar sermaye sınıfı ile işleri hızla tatlıya bağlarlar, bundan kuşku duyulmamalı. Bunun bilincinde olduğu içindir ki sermaye çevrelerinde çok esaslı bir kaygı yok. Kendileri için ciddi bir sıkıntı olsaydı, belli riskleri de göze alarak bunun karşısına bir biçimde çıkarlardı. Ama belli kaygılar eşliğinde de olsa süreci sessizce izlemekle yetindiklerini görüyoruz. Aynı sükûnet emperyalist çevrelerde var. Bu, Türkiye’nin tarihsel ilerici-devrimci birikimini ezmeye yönelen, iktisadi ve sınıfsal mantığı yönünden de işçi sınıfını ve emekçileri hedefleyen, onlara daha ağır sömürü ve kölelik koşulları dayatmayı amaçlayan bir saldırıdır. Bu nedenle bunun karşısına en etkin bir şekilde, her yolla, her biçimde dikilmek herkesten çok devrimcilerin görevidir. Bazı gerici çevrelerin de mevcut adıma karşı çıkmaları, tutumlarını hayır olarak açıklamaları olgusu anlaşılması zor bir durum değil. Bu durumdaki çevrelerin her birinin kendilerine göre belli kaygıları ya da hesapları var. Kaldı ki onlar bugün hayır derler ama yarın pekala kurulmak istenen yeni düzene eklemlenebilirler. Bugün hayır diyen Saadet Partisi’nin dünkü lideri Numan Kurtulmuş’tu, şimdi hükümet sözcüsü ve KHK’leri hazırlayan ekibin başı. Demek ki gericilik bünyesinde uzlaşmaz çelişkiler yok. Satın alındılar mı, çıkarlar bağdaştırıldı mı, yeni rejimde kendilerine uygun konumlar ve çıkarlar sunuldu mu, döner birbirleri ile anlaşırlar. Hedefte Türkiye’nin ilerici devrimci birikimi, onların çıkarlarını temsil ettiği sınıf ve katmanlar var. Biz en esaslı noktadan hayır diyoruz, demek istiyorum.
Gezi süreci çok mu farklıydı? Alanlarda en çok Mustafa Kemal posterleri, şiarları ve Türk bayrakları vardı. Büyük kitlesel eylemlerde devrimci sol güçler belirgin biçimde bunların gölgesinde kaldı. Solun etkinliği daha çok Taksim’deki çadırları tutmaktı. MHP’nin bir kesimi direnişe sempatiyle yaklaştı. MHP merkezi ise o zaman da karşıydı, hükümetin yanındaydı ve nitekim derhal MHP’lileri sokaktan çekilmeye çağırdı. CHP’liler, Perinçekçiler o zaman da meydanlardaydı. Türk bayrakları ve Mustafa Kemal sevgisi o zaman da önplandaydı. Sosyal olaylarda bu çoğu kez böyledir. Lenin’in İrlanda ayaklanması üzerine yazdıklarını hatırlayalım. Sosyal devrim öylesine bir olaydır ki, diyor Lenin, en karşıt konumda olanlar ya da farklı saiklerle hareket edenler aynı büyük dalganın içinde pekala buluşabilirler. 1905 Devrimi’nde Japonlar tarafından tutulmuş paralı ajanların da etkin bir rol oynadığını, bu çerçevede hatırlatmak ihtiyacı duyuyor Lenin. Japonya Rusya ile savaş halinde idi ve Rusya’nın karışmasını kendi çıkarlarına fazlasıyla uygun buluyordu. Peki bu 1905 Devrimi’ni lekeler mi? Elbette hayır. Sosyal devrimler ipten kazıktan kurtulanların da etkin bir şekilde katılabildiği büyük tarihsel olaylardır, diyor Lenin aynı makalesinde. Sosyal devrim ki gerçekte sınıflar mücadelesinin en üst biçimidir, tamı tamına doruğudur, dolayısıyla en ileri bir bilince tekabül eder. Değil ki bir referandum olayı ya da 20 Mart tezkeresi gibi daha sıradan siyasal olaylar...
Tarihsel temelleriyle Türkiye’de dinsel gericilik - H. Fırat - 14.04.2017 02:05 Fidel Castro ve Küba Devrimi… / II - 18.03.2017 16:22 “Küba, nihayet geleceğinin efendisi oldu!” - Fidel Castro - 18.03.2017 16:20 100. yılına doğru Büyük Ekim Devrimi - A. Eren - 18.03.2017 16:19 Büyük Sosyalist Ekim Devrimi’nin 100. yıldönümü üzerine - 18.03.2017 16:17 Klasik burjuva devrimleri üzerine eğitim programı - 18.03.2017 16:16 Sınıf hareketi, sorunlar ve imkanlar - 18.03.2017 16:11 Her imkanı örgütlenmeye dönüştürmeliyiz! - 18.03.2017 16:10 Ekim Devrimi’nin temel önemi - Rosa Luxemburg - 18.03.2017 16:07 Referandum ve devrimci sınıf çizgisi… - 15.02.2017 08:30 Sermaye düzeninin zor dönemeci ve devrimci sınıf çizgisi - 10.01.2017 21:14