Hogland Savaşı’nda Rus filosunun stratejik zaferi
230 yıl önce, 17 Temmuz 1788'de, Gogland Deniz Savaşı Rus ve İsveç filoları arasında gerçekleşti. Her iki taraf da kendilerini kazanan ilan etti, gerçekte, Rus denizciler stratejik bir zafer kazandılar.
İsveçliler denizdeki avantajlarını fark edemediklerinden ve Rus filosunda belirleyici bir yenilgiye uğradıklarından, stratejik başarı Rusların yanında kaldı. Bu, İsveç savaş planının çökmesine neden oldu - savaş düşmanı için hazırlıksız bir anda ani ve hızlı bir saldırı, ardından St. Petersburg'u ele geçirdi.
İsveç kralı Gustav III, İsveç’i Baltık hakimiyetine döndürmeye ve Rusya’nın önceki yenilgisinden intikam almaya karar verdi. İsveçliler zamanın geldiğine karar verdi, çünkü Rusya’nın ana güçleri güney stratejik yönelime yöneldi - Türkiye ile bir savaş yaşandı. Ayrıca, Prusya ile bir savaş tehdidi olduğu için önemli Rus kuvvetleri batı yönünde kaldı. Kuzeybatıda, İsveç kara ve deniz kuvvetlerinde üstünlüğe sahipti. İsveç bu savaşta Fransa ve Türkiye tarafından maddi olarak desteklendi. Fransa'da devrimin başlamasıyla birlikte İngiltere, Rusya'ya karşı savaşın da sponsoru oldu.
Gustav, II. Catherine'ye bir ültimatom verdi: Nistadt ve Abo anlaşmalarıyla Rusya'ya bağlı olan Finlandiya ve Karelya topraklarını iade etmek; Kırım'ı Türkiye'ye iade etmek ve İsveç aracılığı ile Porta ile barışı sağlamak; Baltık Filosunu silahsızlandırmak. Yani, İsveçliler sanki bir heyelan zaferini kazanmış gibi koşulları dikte ettiler. İsveçlilerin ültimatomu reddedildi.
İsveçliler bir yıldırım umuyordu. Belirleyici rol filoya verildi. 20 Haziran'da İsveç filosu Finlandiya Körfezi'ne girdi. Belirgin bir savaşta Rus filosunu yenmek ve daha sonra Kronstadt'taki kalıntılarını engellemek ve yok etmek için ani bir darbe gördü. Denizdeki hakimiyetini kazanmış olan İsveç komutanlığı, Rus başkentini savunan askerlerin (Rus ordusunun ana güçleri Finlandiya sınırında toplandı) güçsüzlüğü göz önüne alındığında, kepek filosunun gemilerindeki iniş birliklerini Gana filosunun gemilerinde Oranienbaum ve Krasnaya Gorka bölgelerine nakletmek amacındaydı. Askerleri hızlı bir şekilde St. Petersburg'a taşımış olan İsveçliler, başkenti almayı ve buradan barışı İmparatoriçe Catherine'ye dikte etmeyi bekliyorlardı.
21 Haziran (1 Temmuz), 1788'de İsveç ordusu sınırı ihlal etti ve küçük Neyshlot kalesine saldırdı. Kalenin garnizonu sadece 230 kişiydi. Ancak, savaş boyunca İsveçliler Neyshlot alamadılar. 22 Temmuz'da İsveçliler Friedrichsgam kalesini tıkadılar. Kale kötü durumda idi. Taş burçlar yoktu, topraktaki surlar harap olmuş ve birkaç yerde çökmüştür. Kalenin topçusu, 1741 - 1743 savaşı sırasında ele geçirilen İsveç toplarından oluşuyordu. Garnizon 2539 kişiden oluşuyordu. İsveçliler kalede iki gün durdu ve sonra geri çekildi. Sonuç olarak, muazzam güç eşitsizliğine rağmen, İsveçliler hiçbir yerde belirleyici bir başarı elde edemediler, Neyshlot kuşatmasıyla kopma da geri çekilmeye zorlandı. Ağustos 1788'in başlarında, orduyla birlikte İsveç kralı Rusya'dan geri çekildi. Rus İmparatoriçesi Catherine, komik opera Gorebogatyr Kosometovich'teki bu başarısız saldırıyı alay etti.
İsveç ordusu, yalnızca askeri gerileme yüzünden değil, aynı zamanda iç isyan nedeniyle de geri çekildi. 24 Temmuz'da kraliyet ordusunda bir isyan başladı. Çok sayıda İsveçli memur ve bütün Finli memurlar savaşmak istemedi. İki Fin alayı silahlarını düşürdü ve eve gitti. Anyala (Güney Finlandiya) kasabasında isyancılar, kralın mülklerle pazarlık etmeden başlattığı, Rusya ile savaşı durdurmasını, anayasaya geri dönmesini, barış müzakerelerine başlamasını talep ettikleri “Anjala Konfederasyonları Deklarasyonu” (veya “Finlandiya Ordusunun Koşulları”) çekti. mutlakiyetçi darbeden önce var olan hükümete. Birliğin temel şartlarından biri Riksdag’ın toplanmasıydı. Bazı memurlar, Finlandiya'nın devletten İsveç'ten ayrılmasını istedi. Sonuç olarak, kral Rusya'dan geri çekilmek zorunda kaldı, ancak kendisi için "intihar" olacağını söyleyerek barış yapmayı reddetti.
Konfederasyonlar Rus hükümeti ile temasa geçti ve kral tarafından "halk yasalarına ve yasalarına karşı" başlatılan yasadışı savaşa katılmadıklarını söyledi. İsyancılar bağımsız bir Fin devleti yaratma sorusunu gündeme getirdi (açıkçası, Rusya himayesinde), ancak Catherine böyle bir fikre ilgi göstermedi. İsveç ordusundaki kargaşanın avantajını kullanan Rus komutan Musin-Pushkin sınırı geçmeyi ve düşmana saldırmayı önerdi. Ancak Catherine, tüm İsveç ordusunun Konfederasyonlara gideceğini umarak saldırgan operasyonları yasakladı. Böylece, karada mücadele 1789 yılına kadar azaldı. İsveç'te veya Rusya'da güçlü bir destek alamayan Anjala Birliği, 1788 sonbaharında dağıldı, üyeleri 1879'da tutuklandı ve hapis cezasına çarptırıldı. İsveç kralı isyanı bastırabildi, büyük bir milis topladı ve gücünü güçlendirdi ve neredeyse kesindi.
Kağıttaki Rus Baltık Filosu İsveç'ten çok daha güçlü görünüyordu: 26'ya karşı 26 gemi. Ayrıca 8 gemi daha yapım aşamasındaydı. Ancak, çoğu gemi kötü durumdaydı. Bu nedenle, savaş sırasında 10 gemi Kronstadt limanından bile çıkamadı. En iyi ihtimalle, Kotlin adasını savunabilirlerdi. Beş yeni gemi Arkhangelsk'deydi, 5 tane daha yapıldı. Ayrıca, Türkiye ile savaş başladığında, Rusya Baltık Denizi'nde Akdeniz'e göndermek için güçlü bir filo hazırlamaya başladı. Sonuç olarak, Baltık Filosunun en iyi gemileri ve fırkateynleri, Akdeniz'e bir yolculuk için hazırlanıyorlardı ve tüm denizcilik faaliyetleri esas olarak S.K. Greig'in Archipelago Squadron'un aceleyle hazırlanmasına yönelikti. Scot Samuel Karlovich, İngiliz Donanması'nda hizmetine başladı, kararlı ve deneyimli bir deniz komutanıydı, Sakız ve Chesmensky deniz savaşlarında Türk filosunun yenilgisine katıldı. Tüm gemiler bakırla kaplı, tamamen silahlı ve donanımlı. Asıl dezavantaj takımlardaki çok sayıda acemi oldu. Kampanya sırasında iyi bir eğitim göreceğine inanılıyordu.
27 Mayıs 1788'e kadar, Akdeniz'de bir kampanyaya yönelik bir filo (15 savaş gemisi, 6 fırkateyn, 2 bombardıman gemisi vb. Dahil) Kronstadt'a girdi. Filonun bir parçası olan en güçlü üç gemi (100 silahlı gemi Saratov, Üç Hiyerarşiler, Chesma), fırkateyn Nadezhda ve 3 araç, 5 Haziran'da Amiral V.P. Fondazin komutası altında Kopenhag'a gönderildi. (von Dezin). Büyük bir taslak ile yapılan savaşlar, sığ boşluğu ön boşaltma olmadan geçiremedi, bu da oldukça zaman aldı. Bu süre zarfında filonun geri kalanının Kopenhag'a gidip ileri dekolte ile bağlantı kurması gerekiyordu. Yolda, Fondezin'in dekolmanı İsveç filosuyla karşılaştı, ancak İsveçliler saldırıya cesaret edemedi, savaş henüz ilan edilmedi. 28 Haziran’da Kopenhag’a Rus müfrezesi geldi. Sonuç olarak, Finlandiya Körfezi'nde 26 savaşa layık gemi vardı, ancak bazılarının onarılması gerekiyordu.
Aynı zamanda, İsveç kralı Gustav, Greig filosunun tamamı Akdeniz için ayrılana kadar ancak Rusya’ya saldırmadan sonra bekleyebilirdi. Üç güçlü gemi çoktan ayrılmıştı ve filonun en iyi 15 gemisinden biri ayrılmaya hazırlanıyordu. Bu durumda, Rusya'nın Baltık'ta savaşa hazır bir filosu yoktu. İsveç filosu, gemi filosunun kuvvetlerinde mutlak bir üstünlük sağlayabilir. İsveçlilerin de kendi saldırılarını uygulama olasılıkları daha fazlaydı. Anlaşılan, Gustav’ın telaşı, Türkiye ve İngiltere’nin İsveç’e çok para ödediğinden, Greig’in Rus filosunun Baltık’ta kalması nedeniyle oldu. Buna ek olarak, Rus filosu Baltık'ı sadece sonbaharda terk edecek, yani 1788'deki grev için en uygun zaman kaçırılmış olacak. Ve bir yıl sonra, Türkiye teslim olabilir ve savaşın patlaması için elverişli an kayboldu. Ayrıca, İsveç kralının "sanatsal" karakterini de indirmeyin. Büyük komutanın görkemini hayal etti ve filosunun zaferine inandı.
Üç fırkateyn, Mstislavets, Yaroslavets ve Hektor, Kronstadt'ı aynı anda Fondezin’in Karlskrona, Sveaborg ve Bothnia Körfezi’ndeki İsveç filosunu gözlemlemek için görevden almalarıyla aynı şekilde terk etti. 13 Haziran'da, 44 silahlı fırkateyn Mstislavets, düşman filosunu keşfetti, gemileri saydı ve 19 Haziran'da üsse döndü. 27 Haziran'da, 35 silahlı fırkateyn Yaroslavets, İsveç filosuyla Surop adasında bir araya geldi. Kaptan A. Bardakov zamanında bırakamadı ve teslim oldu. Aynı gün İsveçliler, 26 körfezdeki Fırkateyn "Hector" ı, Finlandiya Körfezi'ndeki Kolokoltsev'i ele geçirdi.
Sonuç olarak, İsveçlilerle savaşın patlaması nedeniyle, filonun Akdeniz'e çıkışı gerçekleşmedi. Düşmana karşı en aceleci eylem için 5 gemi ve 2 fırkateyn hazırladı. Kelimenin tam anlamıyla gemilerde alabilecekleri herkesi ele geçirdiler - küçük yük gemilerinden gelen gemiler, katipler, kıyı kurumlarından gelen elçiler, esnaflar, askerler, hatta St. Petersburg mahkumları. Arka Amiral M.P. Fondozin komutasındaki bu ayrılma 25 Haziran'da Krasnaya Gorka'ya ulaştı ve Greig'in filosuna katıldı. Savaşın başlamasından sonra, takımadalar'a sevk edilmek üzere olan tüm birlikler ve kargo ile yapılan nakliye Kronstadt'a geri döndü. 25 Haziran’da, Greig ve filosu, Krasnaya Gorka’ya geçti ve orada, Fondezin’in kampanyaya hazırlanmalarında geciken görevinden ayrılmalarını bekliyordu. 26 Haziran'da Catherine II Greig'e, Rus filosuna İsveç filosuna karşı harekete geçmek için denize giren bir kararname verdi: "Tanrı'nın yardımını ileriye götür, düşmanın filosunu ara ve ona saldır." 30 Haziran'da, filo demir attı ve batıya yöneldi. Rüzgar eksikliğinden dolayı filo yavaşça hareket etti ve sadece 5 Temmuz'da Gogland'ı güneyden daire içine aldı.
6 Temmuz sabahı (17), 1788, keşif için gönderilen Fırkateyn "refahın Doğuşu", filo komutanına düşmanın yaklaşımı hakkında rapor verdi. Filolar Hogland'ın batı tarafında, Stenshher adası ile sığ Kalbodegrund arasında bir araya geldi. Greig, 5'i acımasızca silahlandırılmış ve çoğunlukla acemilerden, 8 fırkateynden, 2 bombalama gemisinden ve 5 yardımcı gemiden oluşan tam bir ekibine sahip olmayan 17 gemiye sahipti. Südermanland Kralı Amiral Dükü Karl'ın kardeşi komutasındaki İsveç filosu, donanma kalibresine eşit, 17 gemi ve 7 büyük fırkateyn topçu ile donanmış, toplam 514 silahtan oluşuyordu. İsveç gemileri daha donanımlıydı ve mürettebatlarının pratik eğitimi için yaklaşık bir buçuk ay vardı. Yani, İsveç filosunun personeli daha iyi eğitildi ve hazırlandı.
Greig filoyu 3 parçaya böldü. Ön planda (alış veriş değiştiğinde, geri çekilme oldu), güvenilmez ekipleri gözlemlemeyi ve kontrol etmeyi kolaylaştırmak için, bir M. Fondezin ekibi vardı: üç 66 silahlı gemi - “Fight”, “Memory Eustathius”, “Victor”, iki 74 silahlı gemi - “Cyr John (Fondezin'in bayrağı),“ Yaroslav. ”T. G. Kozlyaninov'un güvenilir bir filosu, arka koruma (tespit edilirken) olarak tanımlandı: üç adet 66 silahlı gemi - Mecheslav, Vysheslav, Boleslav ve iki 74 silah - Vseslav (Kozlyaninov bayrağı), Evanjelist John Greig Cordebatal'a (ortada) komuta etti: iki adet 66 silahlı gemi - İzya Vladislav "" Mstislav "" Aziz - "ve" Rodislav "dört 74-silah" Aşk Peter "," St. Elena "ve 100 silahlı" Rostislav "(Greig’in bayrağı).
Saat 11: 00'de Rus filosu öne geçti. Düşmanı bulduktan sonra Rus filosu yelken açtı. 15.30'da Greig'in sinyalinde, zayıf bir rüzgârla düşmanın üzerine inmeye başladı. Her gemi, muhalif İsveçli Rostislav'a - İsveç amiral gemisi Gustav III'e indi. Greig, doğrusal taktiklerin kanonlarına göre hareket etti. Manevra yapan İsveç filosu, Rus filosunun yaklaşımını bekliyordu. Saat 16: 00'da “birdenbire” sola dolaştı ve bir savaş çizgisinde dizildi. Amiral gemisinin sinyalinde, Rus filosu aynı zamanda sola döndü ve bir savaş hattında sıraya girdi, öndeki öne doğru giden 5 arka Amiral Fondezin gemisi ve arka koruyucunun içine döndükten sonra geride kaldı ve çizgiyi kırdı. Greig'in sinyallerine rağmen, arka koruma çok geride kalmıştı.
İsveç filosu, gemiler arasında eşit aralıkları koruyarak doğru çizgiyi korudu. Filomuz, merkezin sadece ön planda ve ileri kesiminde oldukça doğru bir oluşum sergilemiş, ardından da temel olarak Fondezin müfrezesinden 8 gemi dağılmıştı. Hattımızdaki ön plan Vseslav gemisi oldu. İsteğe göre, o üçüncü olmalıydı, ancak sinyali anlamayan iki geminin çizgisinin sonunda ayrıldıktan sonra Kozlyaninov'un gemisi ilerledi. Sabah saat 5.00 civarında, Kozlyaninov’un öncüsü 2 kabloya yaklaşmış ve bir sinyal beklemeden İsveç gemilerinin ateşine cevap olarak ateş açmıştır. Amiral geminin ardından, tüm gemiler hedeflerini seçerek ateş açtı.
Yakında çoğu gemi savaşa girdi. Ruslar ve İsveçliler, birbirlerini av tüfeği mesafesinden şiddetle dövdüler. Geriye dönük muhafazanın ateşi hedefe ulaşmadı. Her iki filo da kesinlikle doğrusal taktiklere bağlı kaldı. İlginç bir şekilde, İsveçlileri komuta eden Dük Carl Sedermanland (gelecekteki Kral Charles XIII), savaşın çoğunu kabinde, İsveç Prensi Gustav’a Rostislav’taki Başkan Yardımcısı Gustav Wachmeister’e saldıran Greig’in aksine harcadı. Akşama doğru, Rus denizciler ileri İsveç gemilerinde bazı karışıklıklar olduğunu fark ettiler. Aynı zamanda, "Gustav III" düşmasının amiral gemisi de büyük zarar gördü ve römorkörlerin yardımıyla savaş hattının önünden geçti. Ardından savaştan birkaç düşman gemisi daha ayrıldı. Ancak, savaş sırasında, Rus filosunun gemilerinden biri olan - "Vladislav" Kaptan A. Berch, kontrolünü kaybetti ve İsveç sisteminde sona erdi. Ona en yakın arka savaş gemilerinden yardım almayan Vladislav, eş zamanlı olarak birkaç taraftan beş gemi tarafından ateşlendi; tamamen kırılmış bir gövde ve bir direk, hasarlı bir direksiyon simidi, kurtarılmış çapalar, hızlandırılmış bir yangından yırtılan birkaç top ve öldürülen yaklaşık 260 kişi öldü. Aynı zamanda, bir kez hasarlı “Gustav III” gemisine yaklaşan “Rostislav”, bayraklarını düşürmeye zorladı. Gemide 150 İsveçli öldü, Vali Yardımcısı Wahmeister de dahil olmak üzere 400 kişi yakalandı.
Savaş akşama kadar devam etti, ancak akşam saat 10'dan sonra filolar dağıldı. Şu anda, Amiral Greig Vladislav’ın ele geçirildiğini öğrendi, ancak kurtarmaya gitmek imkansızdı: birçoğu geri kaldıklarında birçok gemi ağır hasar gördü. Ayrıca deniz sakinleşmeye başladı. 7 Temmuz sabahı (18), İsveç gemileri Sveaborg limanına gittiler.
Savaşın başlangıcında keyfi bir şekilde başka bir çeteye dönüştüler, sıradaki yerlerini bıraktılar, düşmandan uzaklaşdılar, Vladislav'a yardım etmediler ve savaşa artık girmediler, Amiral Greig, Savaş Komutanı, John Evanjistist gemileri, “Eustache'nin Hafızası” - S.G. Kokovtsev, S.A. Valront ve A.G. Baranov, yargılandı ve diğer memurlarla değiştirildi.
Hogland Savaşı sonucu, Rus filosu 500'den fazla insanı öldü, 600'den fazla kişi yaralandı. Verilerine göre, İsveçlilerin kayıpları 150 kişi öldü ve 340 kişi yaralandı (diğer kaynaklara göre - yaklaşık 1150 kişi). Her iki taraf da mahkumlarla birlikte bir gemi aldı ve kendilerini kazanan ilan etti. Taktik olarak, savaş berabere bitti. Bununla birlikte, İsveç filosu kıyılarına çekilmek zorunda kaldı ve denizde üstünlük elde etmedi. İnatçı bir savaşta Rus denizciler, İsveç filosunun tek bir savaşta Rus filosunu ezmek ve derhal Petersburg'u almak ve böylece tek bir darbeyle lehine bitirmek için belirleyici bir savaş planlarını imha etti. Girişim, Rus silahlı kuvvetlerine geçti. Böylece, Rusya için stratejik bir zaferdi.Bu, Catherine tarafından "zaferin tamamlandığını" yazdığını belirtti.
Hogland savaşı, ağır silahlarla, yani klasik bir savaşla kullanılan Rus filosunun ilk tam ölçekli savaşıydı. İki filonun gemileri çok fazla delik aldı (20-30 ile 120 arası). Tek bir geminin kaybolmaması gerçeği, İsveçli ve Rus topçularının kalibrelerinin zayıflığı ile açıklanmaktadır. Bu yüzden İsveç gemilerinin maksimum kalibre silahları 24 veya 30 pound idi. Kalp atışı, havai fişek (körüklü çekirdeği) ve bomba kullanılmadı.
İmparatoriçe Catherine, Hogland Savaşı için Amiral Greig'e St. III.
Gogland'dan sonra, girişim Rus filosuna geçti. Ağır yaralanan İsveçliler Sveaborg'da tamir ediliyor ve Rusların Kronstadt'ta da aynı şeyi yaptığını umuyorlardı. Düşman, Rusların yakında görünmesini beklemiyordu ve gemilerinin denizdeki emniyetine güveniyordu. Ancak Greig, düşmanın hesaplarını haklı çıkarmadı. Her ne kadar filomuzun gemileri de önemli hasar almış. Örneğin, Rostislav gövdesinde 120 kadar delik vardı, Izyaslav ve Mstislav'da yüzden fazla delik vardı, Kozlyaninov gemisi Vseslav tüm direklerini kaybetti. Fakat Greig Kronstadt'a gitmedi ve orada en çok hasar gören dört gemiyi gönderdikten sonra geri kalanı Seskar'a sabitledi ve zaman kaybetmeden Sveaborg'a taşındı.
Baskının girişinde sessizce, üç İsveçli gemi ve sisli bir sabahı 26 Temmuz'da bir fırkateyn fırlarken, önlerinde aniden Rus filosunun ileri gemilerini gördü. Halatları kesen İsveçliler, kayakçılara gizlenmeye başladılar ve 60 silahlı gemi Gustav Adolf karaya oturdu ve bayrağını indirmeye zorlandı. Onu karaya çıkaramadığı için ateşe verildi ve düşmanın önünde patladı. İsveçliler, adil rüzgâra rağmen, düşmanla yeni bir savaş için baskın yapmaya cesaret edemediler ve o zamandan beri Sveaborg'da kilitli kaldı. Greig, Revel yakınındaki filoya sürekli hazırdı ve Sveaborg ve Finlandiya Körfezi yakınında kuvvetli kruvazör grupları tuttu; Rus gemileri, İsveç'ten gelen tüm gemileri ordu ve donanma için gerekli malzemelerle ve diğer malzemelerle ele geçirdi. Rus filosunun eylemleri İsveç silahlı kuvvetlerinin arzıyla sorun yarattı. Ne yazık ki, kararlı komutan Samuel Karlovich 26 Ekim 1788'de Rostislav gemisinde öldü. Bu, Rus deniz komutasını zayıflattı.
Amiral S.K. Greig, bilinmeyen bir sanatçının portresi üzerine
Copyright 2019 \ Askeri inceleme \ Hogland Savaşı’nda Rus filosunun stratejik zaferi