Kamuajans.com - Lider Eğitimci Yazarlar Derneği Genel Başkanı Sedat DEGER, son zamanlarda kamuoyuna yansıyan ücretli öğretmen görevlendirmelerdeki haksızlıklardan dolayı Milli Eğitim Bakanlığının ücretli öğretmen görevlendirme yönetmeliğini acilen çıkartarak haksızlıkların önüne geçmesini istedi.
24 Eylül 2017 Pazar 20:00
Kamuajans.com - Ücretli öğretmen görevlendirilmesi için ne yazık ki herhangi bir şart bulunmamaktadır.Bu da bazı il ve ilçelerde haksızlıklara ve dolayısıyla da bakanlığımızın güveninin zedelenmesine sebebiyet vermektedir.O yüzden bir an evvel ücretli öğretmenlerin bir kuruma(okula) görevlendirilebilmesinin şart ve esaslarını belirleyen ilgili kanun ile yasalarımıza uygun bir yönetmeliğin veya bir genelgenin çıkartılması gerekir.
Baktığımızda,bir çok ile ve ilçede ücretli öğretmen görevlendirmelerinde bırakın eğitim fakültesi mezunlarının görevlendirilmesini 4 yıllık mezuniyeti olmayan ön lisans mezunu olanların bile görevlendirildiğine şahit olmaktayız.Bizzat il il ,ilçe ilçe örnek vermeye gerek yok çünkü Türkiye’nin bir çok yerinde ne yazık ki bu olaylar yaşanmaktadır.Düşünün 450 bin öğretmenlik mezunu atama bekleyen varken herhangi bir ilçede her ne hikmetse 4 yıllık öğretmenlik mezunu sanki yokmuş gibi 2 yıllık önlisans mezunu öğretmenliğin ö’sünden bihaber kişiler görevlendiriliyor.Bu ne akla ne vicdana ne de milli eğitimimizin hiçbir hedefine uymaz. Ücretli öğretmenlik birilerine para kazandırmanın bir yolu olarak görülmemeli aksine alanı olan ve bu konuda yeterliliğe sahip olmuş, öğretmenlik diploması olan gerçek öğretmenlere verilmesi gerekir.Aksi durumda yapılan ücretli görevlendirmeleri belki birilerinin mutlu olmasını sağlayabilir ama en başta öğrencilerimiz olmak üzere kişilerin ve ülkemizin hakkına girilmiş olur.Bir tarafta gerçekten öğretmen olmuşların dersinde eğitim alan öğrenciler bir tarafta ise bırakın öğretmenlik mezunu olmasını ön lisans mezunu, ismi bile pek duyulmamış 2 yıllık üniversite mezunlarına emanet edilmiş derslerde sözde eğitim alan öğrenciler.Çocuklarımızın geleceğine,geleceğimize yazık etmeyelim.Belki üç beş kuruşun telafisi olur ama eğitimin telafisi olmaz.
Öncelikle şunu belirtmelik isterim ki öğretmenin ücretlisi sözleşmelisi olmaz olmamalıdır da. Öğretmen öğretmendir! Çünkü öğretmenliğin önüne hangi kelime gelirse gelsin, ücretlisinden tutun sözleşmelisine kadar tüm öğretmenler aynı işi yapmakta yani öğretmenlik yapaktadırlar. Tabi ki mevcut şartlar dahilinde ihtiyaçtan dolayı ücretli öğretmen görevlendirmeleri de yapılmaktadır. Özellikle okulların açıldığı ilk ay, okulların ihtiyacına göre ücretli öğretmen görevlendirmeleri milli eğitim müdürlükleri tarafından gerçekleştirilmektedir. Ama bu görevlendirmelerde düzenleyici ve emredici herhangi bir yönetmelik veya genelge olmadığı için bu görevlendirme işlemleri bir nevi milli eğitim müdürlüklerinin kendi insiyatiflerine, kaderlerine kalmış durumda. Aslında herhangi bir yönetmelik olmasa da gerek ek ders kararı gerek 657 sayılı kanunumuz ile talim terbiye kurulu kararlarına bakarak milli eğitim müdürlükleri ücretli öğretmen görevlendirme yoluna gidecek olurlarsa herhangi bir sorun ve haksızlık ortaya çıkmaz ama bazı milli eğitim müdürlükleri direk herhangi bir düzenleyici hukuki norm yani yönetmelik yok diyerek ilgili kanun ve esasları göz ardı ederek ücretli görevlendirme yoluna gidiyor ve haksızlıklara neden oluyor.Bu durum ise en başta Milli Eğitim Bakanlığımız olmak üzere eğitim sistemimizin güvenini zedelemekte.Öğrenci,öğretmen ve ülke vatandaşlarımızın da haklarına girilmesine sebep olmaktadır.Bu algı ve güven zedelenmesinde kurtulmak gerek.Hem çıkartılacak bir yönetmelik milli eğitim müdürlüklerimizin elini kuvvetlendirecek hemde ücretli öğretmen görevlendirmelerinde yaşanılan haksızlıkların önüne geçilerek MEB’e karşı güven problemini de çözmüş olacaktır.
Ücretli Öğretmen Görevlendirme Yönetmeliğine Dayanak Kanun ve Mevzuat
1) Ücretli Öğretmen Görevlendirilmesinin “657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu”ndaki yeri ;
Öğretmenler de diğer memurlar gibi 657 Sayılı devlet memurları kanunun 50.maddesindeki “Devlet kamu hizmet ve görevlerine Devlet memuru olarak atanacakların açılacak Devlet memurluğu sınavlarına girmeleri ve sınavı kazanmaları şarttır.” Hükmü gereği kendi arasında yapılan yarışma usulü sınava girerek aynı kanunun 36. Maddesinde tanımlanan Eğitim Ve Öğretim Hizmetleri Sınıfına atamaları yapılır ve kadrolu devlet memurluğunun getirdiği mali ve özlük haklarını elde ederler.Böylece kadrolu olarak atanan öğretmenler memur hukuku gereği kendi kurumundaki girebileceği dersleri okutma yükümlülüğünü de elde etmiş olurlar.Eğitim kurumunda(okulda) öğretmenin girebileceği ders saati bakımından yetersiz kaldığı durumlarda ise 657 sayılı DMK 89. Maddesi kapsamında ek ders karşılığı öğretmen(ücretli öğretmen) görevlendirme yoluna gidilmektedir.
657 Sayılı DMK’nın Ders görev başlıklı 89. maddesinde”(Değişik: 30/5/1974 - KHK/12;Aynen kabul:15/5/1975 - 1897/1 md.)Her derecedeki eğitim ve öğretim kurumları ile Üniversite ve Akademi (Askeri Akademiler dahil), okul, kurs veya yaygın eğitim yapan kurumlarda ve benzeri kuruluşlarda öğretmen veya öğretim üyesi bulunmaması halinde öğretmenlere, öğretim üyelerine veya diğer memurlara veyahut açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilir.Ücretle okutulacak ders saatlerinin sayısı,ders görevi alacakların nitelikleri ve diğer hususlar ilgili Bakanlığın teklifi ve Bakanlar Kurulunun kararı ile tespit olunur.” hükmü bulunmaktadır.Buradan da anlaşılacağı üzere eğitim kurumlarında derslere girebilecek öğretmen bulunamaması halinde ek ders ücreti karşılığı öğretmen görevlendirilmektedir. Bu görevlendirmelerde ders saatlerinin sayısı,ders görevi alacakların nitelikleri ve diğer hususlar ise bakanlığın atacağı adımlara bırakılmıştır.Yani bu durumda Milli Eğitim Bakanlığımız ücretli Öğretmen Görevlendirme Yönetmeliğini çıkartabilir ki bence bu bir gerekliliktir.
2) Ücretli Öğretmen Görevlendirilmesinin “MEB Yönetici ve Öğretmenlerin Ders ve Ek Ders Saatlerine ilişkin kararı”ndaki yeri ;
i) MEB Yönetici ve Öğretmenlerin Ders ve Ek Ders Saatlerine ilişkin kararın dördüncü bölümü olan “Kadrosunun bulunduğu okul ve kurum dışında görevlendirilme” başlığı altındaki 20. Maddenin hükümlerinde,öğretmenin okulundaki dersleri dağıtılırken hangi kısasları göz önünde bulundurulması gerektiğini ve nelere dikkat edilmesi gerektiğini detaylıca işlenmiş.Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici Ve Öğretmenlerinin Ders Ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar MADDE 20 (1) Her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumları müdürleri; kendi okul ve kurumlarında görevli öğretmenlere alanlarındaki dersler ile ilgili öğretmenin girebileceği diğer alanlardaki dersleri dengeli olarak dağıttıktan sonra, aylık karşılığı ders saatini dolduramayanlar ile dağıtılamayan alan derslerini en geç 15 gün içinde millî eğitim müdürlüğüne, (büyükşehir belediyesi bulunan merkezlerde il millî eğitim müdürlüğüne) yazılı olarak bildirmekle yükümlüdür.” (2)Millî eğitim müdürleri; aylık ve zorunlu ek ders görevi saatlerini kendi okul ve kurumunda dolduramayan öğretmenleri, öncelikle isteklilerden, istekli bulunmaması durumunda ise hizmet puanı en az olandan başlamak suretiyle görev yerlerinin bulunduğu veya ikamet ettikleri belediye sınırları (büyükşehirlerde büyükşehir belediyesi) içinde kalmak kaydıyla öncelikle alanlarında veya ilgili öğretmenin girebileceği diğer alanlarda öğretmen ihtiyacı bulunan diğer okul ve kurumlarda görevlendirmek ve bu görevlendirmenin yerine getirilip getirilmediğini izlemek zorundadır.”(3) Aynı belediye sınırları içinde alanlarında veya ilgili öğretmenin girebileceği diğer alanlarda aylık karşılığı ders ve ek ders görevi saatlerini dolduramayan öğretmen varken bu dersler 9 uncu maddede sayılanlara verilemez. ”Hükümlerinden de görüleceği üzere mevcut öğretmenlerden ders saatlerini doldurup doldurmadığına göre milli eğitim müdürlüklerin ders görevlendirme yapacağını belirlemektedir.3. fıkrada işaret edilen 9. madde ise ücretli öğretmen görevlendirmelerini belirleyen maddedir.Yani ilçede ders saatleri mevcut öğretmenler ile doldurulamıyorsa ücretli öğretmen görevlendirilebileceği hüküm altına alınmıştır.
ii) MEB Yönetici ve Öğretmenlerin Ders ve Ek Ders Saatlerine ilişkin kararın “Ders ücreti karşılığında görevlendirme “ başlıklı 9. maddesinde “
(1) Öğretmen sayısının yetersiz olması hâlinde; a) Yüksek öğrenimli olmak koşuluyla;
(9) 2) Resmî görevi bulunmayanlar ile emeklilere, okul öncesi, ilköğretim, orta öğretim, özel eğitim ve yaygın eğitim kurumlarında haftada 30 saate, kadar ek ders görevi verilebilir.
b) İlgili mevzuatında belirtilen esaslara göre uzman ve usta öğretici olarak nitelendirilenlerden; 1) Resmî görevi bulunanlara haftada 10 saate,
2) Resmî görevi bulunmayanlara haftada 40 saate, kadar okul öncesi, meslekî ve teknik orta öğretim, özel eğitim ve yaygın eğitim kurumlarında ek ders görevi verilebilir.” hükümlerini içermektedir. Bu madde de her ne kadar ücretli öğretmenlerin nasıl görevlendirileceği belirlenmiş olsa da yetersiz kalmakta ve oluşmuş yasal boşluktan dolayı birçok ilçe milli eğitim müdürlüklerinin ücretli öğretmen görevlendirmesinde haksızlıklara sebebiyet vermektedir.
3) Ücretli Öğretmen Görevlendirilmesinin “MEB’E Bağlı Eğitim Kurumlarına Öğretmen Olarak Atanacakların Atamalarına Esas Olan Alanlar İle Mezun Oldukları Yükseköğretim Programları Ve Aylık Karşılığı Okutacakları Derslere İlişkin Esaslar” daki yeri ;
Ücretli öğretmenler görevlendirilirken okutabileceği derslere göre görevlendirilmesi gerekir.Çünkü derslerin kimler tarafından okutulacağı mevzuatta yani “MEB’E Bağlı Eğitim Kurumlarına Öğretmen Olarak Atanacakların Atamalarına Esas Olan Alanlar İle Mezun Oldukları Yükseköğretim Programları Ve Aylık Karşılığı Okutacakları Derslere İlişkin Esaslar” da bizzat belirtilmiştir.
“MEB’E Bağlı Eğitim Kurumlarına Öğretmen Olarak Atanacakların Atamalarına Esas Olan Alanlar İle Mezun Oldukları Yükseköğretim Programları Ve Aylık Karşılığı Okutacakları Derslere İlişkin Esasların” 5. 6. ve 11. Maddelerine bakarak aslında ücretli öğretmenlerinde öyle gelişi güzel değil talim terbiye kurulunun belirlediği mevcut esaslara göre görevlendirilmelerinin yapılacağını rahatlıkla anlayabiliriz.
Aylık karşılığı okutulabilecek dersler yani öğretmenler tarafından okutulabileceği mevzuatta belirtilmiştir. Mevzuatın 5. Maddesinde “Öğretmen olarak atanmaya esas alanlar, her bir alan öğretmenliği için mezun olunacak yükseköğretim programı ile öğretmenliğe atananların alan ve yan alanlarına göre aylıkları karşılığında okutacakları dersler ek çizelgede belirtilmiştir.”diyerek ekinde,derslerin kimler tarafından okutabileceğinin belirlendiğine işaret etmektedir.6. maddede yazılı bulunan “Öğretmenler, ek çizelgede belirtilen alanlar itibarıyla bu alanların karşısında gösterilen yükseköğretim programlarından en az lisans mezunu olanlar arasından seçilir.” hükmü ile de öğretmenlerin olması gereken öğrenim durumu gösterilmiştir. Zaten yine kararın 11. maddesinde “Öğretmenler, atandıkları alan ile varsa yan alanının "Öğretmenlerin Aylık Karşılığı Okutacakları Dersler" sütununda yer alan dersleri, öncelikle atandıkları kurumun alan, ortak, zorunlu ve seçmeli derslerini, eğitim kurumlarının tür ve dereceleri bakımından herhangi bir ayırım yapılmaksızın okuturlar.” hükmü ile öğretmenlerin okutabileceği dersler ifade edilmiştir.
Aynı zamanda,7. maddesinin ilk cümlesinde “Öğretmen olarak atanacakların gerekli ve yeterli düzeyde genel kültür, özel alan eğitimi ve pedagojik formasyon almaları esastır. Bu eğitim süreçlerinden birini tamamlamamış ya da yeterli kredi almamış olanların öğretmen olarak ataması yapılmaz.” ifadesi bulunmaktadır.Yani gerekli ve yeterli düzeyde genel kültür, özel alan eğitimi ve pedagojik formasyon almışların öğretmen olarak atamasının yapılması esas olarak kabul edilmiştir.Ücretli öğretmenlik her ne kadar bir atama olmasa da derslerin ve öğrencilerin kısacası eğitim onlara teslim edilmiş olacağı için öğretmenlik yapabiliyor olmak için belirlenmiş olan esaslar ücretli öğretmenlik görevlendirilmelerinde de dikkate alınması gerekir.Sonuçta başka bir bakanlıkta bir iş yapılmıyor yine okullarda derslere öğretmenlerin yerleştirilme işlemi oluyor.Kaldı ki aynı maddenin devamında “Öğretmenliğe; ek çizelgede yer verilen yükseköğretim programlarından en az lisans düzeyinde mezun olanların atanması esastır.” diyerek öğretmenlik yapacakların çizelgede bulunan öğretmenliği bitirenler tarafından yapılabileceği ve en az lisans mezunları tarafından öğretmenlik yapılabileceği yani ön lisans mezunlarının öğretmenlik yapamayacakları belirtilmiştir.Yine hatırlatmak gerekirse atanırken belirlenmiş bu esaslar ücretli öğretmenlere dersler emanet edilirken dikkate alınması gerekir çünkü burada da öğretmenlerden dersleri okutması ve öğrencilere eğitim vermesi beklenmektedir.Derse girdiğinde öğretmenlik yapacak orada ders geçmesi için öğrencilerin başında bekleyecek değiller ya .
Yukarıda belirttiğim yasa kanun ve mevzuat ışığında ücretli öğretmen görevlendirme işlemleri yapılabilecekken bir çok milli eğitim müdürlükleri bunu es geçtiği için Milli Eğitim Bakanlığımızın yukarıda sıraladığım yasa ve mevzuata göre ücretli öğretmen görevlendirme yönetmeliği yada genelgesi yayınlayarak haksızlıkların önüne geçmeli ve gereksiz güven zedelenmesine olanak verilmemelidir.
Cok guzel bir yazi olmus ellerinize saglik . Bence bundan daha da onemlisi UCRET kismi lutfen bu arkadaslara adil bir ucret verelim. Bu vebal hepimize cok agir. Ayni isi yapiyoruz ucret ucurumu korkunc. Ucretli ogretmen hicbir zaman kalkmaz hayalci olmaya gerek yok ama bu en zor terlerde gorev yapan arkadslara lutfen yakisan bir ucret verelim asgari ucretin altinda maas aliyorlar. En azindan ek dersi iki kat odeyelim nobet ucretlerini odeyelim bunlar cok zor seylermi. Sonuna kadar hak ediyorlar. Bu arkadaslarimizin tek sucu atanmamis olmakmi. Lutfen bu konuda duyarli olalim. Sevgilerle