“Girişimcilik okuyarak değil, tatbik ederek öğrenilir” TOBB - Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği
“Girişimcilik okuyarak değil, tatbik ederek öğrenilir”
14.11.2017 / İstanbul
TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, girişimciliğin okuyarak değil, tatbik edilerek öğrenildiğini belirterek, “TOBB olarak bunun farkındayız. Girişimciliğin Türkiye’nin geleceği olduğuna inanıyoruz. Ve Türkiye’de girişimcilik ekosistemini geliştirmek için çalışıyoruz” dedi.​
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) öncülüğünde, girişimcilik konusunda farkındalığı artırmak amacıyla tüm dünyada 160 ülke ile eş zamanlı kutlanan Global Girişimcilik Haftası kapsamında düzenlenen ‘Geleceğin Gücü Girişimciler G3 Forum İstanbul’un yedincisi İstanbul Lütfi Kırdar Kongre Merkezi’nde yapıldı. “Altın Yumurtlayan Kafalar” ana teması ile gerçekleştirilen G3 Forum; Habitat ve PublicisLive ev sahipliğinde, DenizBank ve Turkcell Arıkovanı sponsorluğunda Türkiye’nin önde gelen iş insanlarını genç girişimci ve girişimci adayları ile buluşturdu.
-“Girişimcilik okuyarak değil, tatbik ederek öğrenilir”
Global Girişimcilik Haftası’nın 160’ı aşkın ülkede aynı anda kutlandığını anımsatan Hisarcıklıoğlu, “Girişimciliği, ülkemiz gündemine bu camia, yani bizler getirdik, sahip çıktık ve tanıttık. Bu konuda mütevazi olmayacağım, çünkü sizlerle gurur duyuyorum. TOBB olarak, dünya çapındaki bu organizasyonu da ülkemize kazandırdık. Girişimcilik alanında, Türkiye’deki en kapsamlı ve en önemli organizasyona, hep birlikte imza attık” ifadelerini kullandı.
Hisarcıklıoğlu, girişimciliğin, günümüzün en önemli zenginleşme, kalkınma ve toplumsal refahı yükseltme aracı olduğunu söyledi.
Önceki yüzyılın 3.sanayi devrimi dönemi olduğunu ve kaynağının da petrol olduğunu vurgulayan TOBB Başkanı, “Bu yüzyıl, 4. Sanayi devriminin dönemi. Kaynağıysa insan. Geçtiğimiz yüzyılda amaç, zengin doğal kaynaklara, mesela petrole ulaşmaktı. Şimdi amaç, insan kalitesini artırmak. Zira zenginlik, doğal kaynakla değil, fikir üreterek geliyor. Fikri üreten de insan. O yüzden artık dünyanın en güçlü insanları, en çok takip edilen, en çok rol model alınan kişileri, girişimciler. Çünkü dünyayı, iş yapma biçimini, muazzam bir şekilde değiştiriyor, alıştığımız ezberleri bozuyorlar. Sürücüsüz otomobiller, asistan robotlar, yapay zekâ, dünyanın yeni gerçekleri. Eskiden dünyanın en büyük kurumları; petrol şirketleri, büyük bankalar, dev sanayi kuruluşlarıydı. Şimdi Google, Facebook, Amazon, Tesla, Alibaba gibi genç teknoloji şirketleri bunların yerini alıyor” dedi.
Yeni çağın sanayileşmede geride kalmış ülkeler için büyük fırsat sunduğunu belirten Hisarcıklıoğlu, “Eskiden zengin olmak için, milyarlarca dolar yatırım yapmak, tesis inşa etmek gerekirdi. Artık bir bilgisayar ve bir iyi bir fikir kafi. Eskiden kaynak bulma büyük meseleydi. Şimdi hem kamu büyük maddi destek veriyor, hem de pek çok özel fon mevcut. Eskiden, bir şey üretsem, nerede pazarlarım derdi vardı. Şimdi, 10 bin kilometre öteden bir tıkla sipariş veriyorsun geliyor” şeklinde konuştu.
Hisarcıklıoğlu, sadece App Store’daki uygulamaların satışından, girişimcilerin bugüne kadar, toplamda 70 milyar dolar gelir sağladığını, son 10 yılda buradan 180 milyar adet kullanım yapıldığını, burada satışı yapılan Türkiye kökenli ürün sayısının ise 9 bine ulaştığını bildirdi.
‘11 Kasım Alışveriş festivalinde’ tek bir mağazası olmayan Alibaba.com üzerinden, 1 tek günde tam 25 milyar dolarlık satış yapıldığını anlatan TOBB Başkanı şunları söyledi: “Geçen seneki miktar 18 milyar dolardı, yani satışlar yüzde 40 büyümüş. Peki size bir soru; Türkiye’nin en büyük şirketinin yıllık cirosunu bilen var mı? En büyük şirketimiz Tüpraş. Tüpraş’ın yıllık cirosu 10-12 milyar dolar arası. Yani bizim en büyük şirketin bir yılda yaptığı ciroyu, burası bir günde ikiye katladı. Tek bir mağazası, tek bir stoğu yok. Toplam sipariş sayısı tam 812 milyon. 60 bin uluslararası marka ve ürün listelenmiş durumda.
Güzel bir söz var; ‘Sen pekmezi iyi yap, alıcısı Bağdat'tan gelir’ derler. Yani müşteriniz artık e-posta ile web üzerinden, ışık hızında geliyor, bunu unutmayın”.
-“Girişimcilik ne bilimdir, ne sanattır”
‘Yeterli eğitimimiz yok’ denildiğini vurgulayan Hisarcıklıoğlu, “Bakın gerçek bir hikaye anlatayım: Çin’den bir heyet, eğitim konusunu araştırmak üzere ABD’yi ziyaret eder. Gittikleri ABD okulları, en büyük özelliklerinin girişimcilik olduğunu, mezunlarının ne kadar başarılı girişimciler haline geldiğini anlatır. Okulların müfredatını inceleyen Çinlilerinin dikkatini bir şey çeker. Ve derler ki; sizin müfredatın hiçbir yerinde girişimcilikle ilgili ders göremedik. Amerikalı okul yöneticisi de şunu söyler; yenilikçi ve girişimci insan, ders okutularak yetiştirilmez. Bu bir zihniyet ve altyapı, yani ekosistem meselesidir. Gerçekten de girişimcilik ne bilimdir, ne sanattır. Okuyarak değil, tatbik ederek öğrenilir. TOBB olarak bunun farkındayız. Girişimciliğin Türkiye’nin geleceği olduğuna inanıyoruz. Ve Türkiye’de girişimcilik ekosistemini geliştirmek için yoğun çaba sarfediyoruz. TOBB Kadın ve Genç Girişimci Kurullarını, bundan 10 sene önce, işte bunun için kurduk. Çok şükür, bugün de, çalışmalarımızın meyvelerini alıyoruz” dedi.
Hisarcıklıoğlu, G3 Forum’da, Türkiye’yi ileriye taşıyacak, girişimcilik ekosistemine katkıda bulunmayı hedeflediklerini, her sene 1000’i aşkın katılımcıyla, mentorları, girişimcilik alanında başarıya ulaşmış isimleri, bir araya getirerek, fikir, bilgi ve tecrübe alışverişi yapmaları için alan oluşturduklarını söyledi.
TOBB olarak girişimcilere sağladıkları desteklerden bahseden Hisarcıklıoğlu şöyle devam etti: “Girişimciliğin finansmanını kolaylaştıran melek yatırımcılık mevzuatının çıkarılmasını sağladık. TOBB Girişim Sermayesi Meclisimizin Başkanı Göktekin Beyin öncülüğünde Girişim Sermayesi Anadolu Buluşmaları’nı gerçekleştiriyoruz. Milyar dolarlık fonları Anadolu’daki şirketlerle bir araya getiriyoruz. Konya, Gaziantep ve İzmir’e gittik, şimdi sırada Adana var.
Her yıl Türkiye’nin en hızlı büyüyen 100 şirketini seçiyoruz. Onları tanıtıyor, yurtdışına açıyoruz. Google ile birlikte Dijital Atölye programını başlattık. KOBİ’lerimize ve gençlerimize dijitalleşme eğitimleri veriyoruz. Kadınlara dijital ekonominin kapılarını açmak için teknoloji şirketleriyle birlikte çalışıyoruz. Turkcell ile birlikte, ‘Geleceği Yazan Kadınlar’ projesini daha yeni tamamladık. Türkiye genelinde 1,400 kadın, uygulama yazılımı geliştirmeyi öğrendi. Facebook ile 5 bin kadına sosyal medyayı para kazanmak için nasıl kullanacaklarını gösteriyoruz. Sosyal medyayı, laf üretilen bir mecra olmaktan çıkarıp, para kazanılacak, iş geliştirecek, bir araç haline getiriyoruz”.
-Girişimci adaylarına tavsiyeler
Hisarcıklıoğlu, girişimci adaylarına tavsiyelerde de bulunarak, “Aklınızda, hayalinizde ne varsa, peşinden gidin. Normal bir insandan çok daha fazla çalışmayı, bolca ‘Hayır’ duymayı göze alın ve korkmadan yola düşün! Bakın Mevlana’nın çok sevdiğim bir lafı var: Sen yürümeye başlayınca, yol kendiliğinden görünür. Bu girişimcilik için de altın değerinde bir kural.
Genç arkadaşlarıma sıkça öneriyorum: LinkedIN’in kurucusu Reid Hoffman’ın Türkçe’ye ‘Sen Başla Gerisi Gelir’ olarak çevrilen bir kitabı var. ‘Öğrenmenin en iyi yolu yapmaktır’ diyor. Unutmayın, bugün dünyadaki en parlak iş fikrinin bile süresi 6 ay! Yani 6 ay içinde ya o iş fikrini başkası gerçekleştiriyor ya da artık sizin o çözümünüze ihtiyaç kalmıyor.
İkinci önerim: Takımınızı iyi kurun. Bilgi bu kadar hızla artarken, tek başımıza bunu takip etme ve başarılı olma şansımız neredeyse yok. Çünkü her projede farklı deneyimleri, farklı bakış açılarını ve teknolojiden sanata, farklı disiplinleri bir araya getirmemiz gerekiyor.
Bugün dünyadaki en büyük yatırımcılar da, yatırım kararını, fikirlerden ziyade takımları inceleyerek karar veriyor. Çünkü şunun farkındalar: İhtiyaçlar çok hızlı değişecek, fikirler farklılaşacak. Peki yatırım yapacağım girişimci adayları, bu değişime hızla ayak uydurup yeni fikirler üretebilecek mi? Çünkü yenilik üretmeyen, her gün pedalı çevirmeye devam etmeyen, kaybediyor.
Bakın ekranda Forbes’ın 10 yıl önceki kapağını görüyorsunuz. Manşette şöyle diyor: 1 milyar müşterili cep telefonu kralı Nokia’yı yakalayabilecek kimse çıkacak mı? Ama sonra ne oldu, akıllı telefon teknolojisine ayak uyduramadı, piyasadan silinme noktasına geldi. İşte bu yüzden kendinizi sürekli geliştirmeniz ve birbirinizin eksik yanlarınızı tamamlamanız gerekiyor” dedi.
‘Asla pes etmeyin, vazgeçmeyin’ diyen TOBB Başkanı şöyle devam etti: “Daha önce yapılmış, denenmiş demeyin! Başarısız olmaktan korkmayın! Yere düşmeyenden girişimci olmaz, düşmekten korkmayandan girişimci olur. İyi girişimcilik düşmemek değil, düşünce kalkabilmektir. Pek çok büyük başarının arkasında, başarısızlık ve fakat azim bulunur. Google dünyadaki 21. arama motoru. Yani daha önce 20 kez başarısız olmuş bir fikir.
Hata yapmaktan da korkmayın. Çalışma arkadaşlarıma hep söylediğim bir şey var: İş olan yerde hata olur! Sadece hiçbir şey denemeyen insanın hatası olmaz. Fikrinize, kendinize güvenin. Başarısız olduğunuzda vakit kaybetmeden ayağa kalkın, yine deneyin. Asıl marifet, yere düştüğünde, yeniden ayağa kalkabilmektir. Mesela günümüzde en çok oynanan mobil oyunları yazan, Angry Birds’ün de mimarı olan Rovio, bu oyundan önce 51 başarısız oyun geliştirdi. Ama azmetti, inandı ve başardı.
Tamamen yepyeni bir iş alanı da bulmak zorunda değilsiniz. AIRBNB’yi artık bilmeyen yok. Kısa süreli konaklama ihtiyacını karşılamak için geliştirilen yenilikçi bir uygulama. Ama tek bir gayrimenkulü yok. Bu örnekten ders çıkarın. Bilinen ihtiyaçları nasıl daha verimli karşılayabilirim, onu düşünün. UBER’in de benzer bir hikayesi var. Yapılan iş çok basit; insanların bir yerden diğerine gitmelerini sağlamak. Ama daha uygun fiyata, daha kaliteli seyahat sağlıyor.
Esasında pek çok başarılı fikir basit çözümlere dayanır. Bakın bununla ilgili çarpıcı bir örnek vereyim: NASA uzaya astronot göndermeye başladığında, tükenmez kalemlerin, yer çekimi olmayan ortamlarda çalışmadığını fark eder. Zira yerçekimi olmadığında, mürekkep kağıt üzerine akmıyor ve yazmıyordu. Bu sorunun çözümü NASA’ya 10 yıl ve 12 milyon dolara mal olur. Yeni bir kalem dizayn eder ve üretirler. Amerika ile uzayda rekabet eden Rusların elinde bu kadar geniş kaynak yoktur. O yüzden daha basit bir çözüm arar ve bulurlar. Tükenmez kalem yerine, kurşun kalem kullanırlar. Yani çözüm her zaman en pahalı, en fazla kaynak isteyen yol değildir.
Cüzdanınıza değil aklınıza, fikrinize güvenin. Ve bir de mutlaka dürüst olun. Zira işin hilesi dürüstlüktür. Dürüst insan, er ya da geç kazanır.
Sizlere son ve belki de en önemli tavsiyem şudur: ‘Hayatta En Büyük Pişmanlıklar’ isimli bir çalışma var. En yaygın pişmanlık ne biliyor musunuz? ‘Şimdiki aklım olsaydı kendi hayallerimin peşinde daha ısrarla koşardım!’ Evet, hepimizin yaşayacak, ‘bir’ hayatı var. Kimimiz bu hayatı başkalarının bize biçtiği hedefler için yaşıyoruz. Anlaşılan o ki başkalarının hikâyesinde figüran olmak en büyük pişmanlık. Esas saadet, kişinin kendi hikâyesinin kahramanı olmasında”.
-Gülden Yılmaz: “Altın yumurtlayan kafalar girişimciler arasından çıkacak”
Açılış konuşmasına Global Girişimcilik Haftası’nı kutlayarak başlayan G3 Platform Başkanı Gülden Yılmaz, “G3 Forum’un bu yılki temasını “Altın yumurtlayan kafalar” olarak belirledik. Bu temayı seçtik, çünkü geride bıraktığımız dönemde yaptığımız çalışmalarda, Türkiye’de özellikle genç girişimcilerin gerçekten zamanın ruhuna uygun, çok üretken, yaratıcı fikirlere sahip olduğunu gördük. Ne var ki pek çok girişimci adayı bu parlak, etkileyici fikirleri hayata geçirme konusunda nereden başlayacağını ve nasıl yol alacağını görmekte zorlanıyor. Bu forum, temelde girişimci adaylarının bu fikirlerini tartıştıkları ya da tarttıkları bir ortam olmaktan çok onları geliştirecek yöntemleri keşfetmek ve girişimcilere yola çıkacak cesareti aşılamak için de çok önemli bir platform olma özelliği taşıyor. Gelecek nesillerin büyük olasılıkla “İş Dünyasının Rönesansı” diye adlandıracağı bir dönemi yaşıyoruz. Bu yeni dönemde, girişimciler açısından yeni dünyayı anlamak, yeni fırsatları yakalamakla eşdeğer. Dünyaya eskisi gibi bakan kafaların artık fırsatları keşfetmesi mümkün değil. Altın yumurtlayan kafalarsa yeni dünyayı, değişen ekonomiyi ve değişen müşteriyi doğru okuyabilen girişimciler arasından çıkacak” diye konuştu.
-Hakan Ateş: “Ekonomide büyümenin sınırları yükselen girişimci ruhuna bağlı”
DenizBank Genel Müdürü Hakan Ateş, bankanın 20 yıllık tarihini başlı başına bir girişimcilik hikâyesi olarak niteleyerek, şunları söyledi: “Türkiye ekonomisinin gelişiminde kritik öneme sahip sektörlerde öncü konumda bulunmamızın arkasında da bu girişimci ruhun yer alıyor. Bu ruhu Türkiye'de ve dünya çapında 33 finans kurumuna bankacılık paketi satmanın ötesinde, 1000’den fazla yazılım mühendisini istihdam ettiğimiz ve inovasyon üssü olarak nitelediğimiz Intertech çatısı altında besliyoruz. Aralarında şimdiye kadar çiftçilere yönelik geliştirdiğimiz Deniz’den Toprağa ve bankacılık sisteminin Türkiye’deki erişilebilirliği adına hizmete aldığımız fastPay gibi yenilikçi uygulamaların da bulunduğu ürün ve hizmetlerle gurur duyuyoruz. Tüm dünya ekonomilerinde büyümenin sınırları, yükselen girişimci ruha bağlı. Uluslararası arenada gücü tartışma götürmeyen ülkelere baktığımızda, özellikle teknoloji temelli atılımlar lokomotif rol oynuyor. Çünkü teknoloji bugün, “keşke” dediğimiz her şey için bir çözüm üretiyor. DenizBank olarak biz de teknolojiyi insan ve toplum yararına nasıl kullanabileceğimiz üzerinde çalışıyor ve girişimcilik ekosisteminin gelişip yaygınlaşması yönünde çevik olma anlayışıyla refleks gösteriyoruz. Aynı anlayışın ülkemiz için de kaçınılmaz olduğu inancındayım. Bu yolda cüretkâr adımlar atmak ve ülkemizde atılan cüretkâr adımları desteklemek konusunda kararlıyız.”
-Ayşem Ertopuz: “Girişimcilerin önünü açarak ekonomik kalkınmaya destek oluyoruz”
Turkcell Dijital Servisler ve İş Ortaklıkları Genel Müdür Yardımcısı Ayşem Ertopuz da “Girişimciler, fikirlerini geliştirme ve ürüne dönüştürme aşamasında onlara yol gösterecek bir rehbere fazlasıyla ihtiyaç duyuyorlar. Girişimcileri ve girişimci adaylarını iş dünyasıyla buluşturarak bir anlamda bu rehberliği onlara sağlayan G3 Forum, çok önemli bir misyonu yerine getiriyor. Bu nedenle, G3 Forum’da ikinci kez ana sponsor olarak yer almak bizim için çok anlamlı. Turkcell olarak inovatif fikirlerin ürüne dönüşmesi için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bu sayede girişimcilerin önünü açarak ekonomik kalkınmaya destek olmayı hedefliyoruz. Girişimcilerle destekçiler arasında bir köprü görevi gören Arıkovanı, bu anlayışla hayata geçen; kendisi de girişim örneği olan bir platform. G3 Forum’da Arıkovanı ile girişimcilik ekosisteminde sahip olduğumuz deneyimi aktarmaktan mutluluk duyuyoruz” şeklinde konuştu.
-Sezai Hazır: “Sosyal ve ekonomik kalkınmayı girişimcilik eğitimleri ile destekliyoruz”
Habitat olarak Türkiye’nin sosyal ve ekonomik kalkınmasına destek vermeyi devam sürdürdüklerini belirten Habitat Kurucu Başkanı Sezai Hazır ise, “Bugüne kadar 81 ilde 10 bin yüz yüze eğitim, 5 milyon kişi ile etkileşim, 70 farklı eğitim içeriği, 40 ulusal proje, 14 gençlik merkezi, 2000 eğitmen, 27 bilişim akademisi, 6 ulusal kampanya, 5 ödül, 47 fikir üretme kampı ve start-up weekend, 5000 gönüllü aracılığıyla, 1300 kişiye yüz yüze eğitim verdik. 8-11 yaş arası çocukların analitik düşünme becerilerini geliştirmek için Vodafone, Finans Bank ve Microsoft ortaklığı ile 55 ilde 300 gönüllü eğitmenle 16 bin çocuğa eğitimler verdik, vermeye de devam ediyoruz. 9 yıldan bu yana Visa ve UNDP ortaklığı ile bireylere ve çiftçilere yönelik 300 bin kişiye yüz yüze finansal okuryazarlık eğitimleri veriyoruz. Diğer yandan kadınların dijital ekonomiye katılımını desteklemek için 15 bin kadına teknoloji eğitimleri veriyoruz. Önümüzdeki dönemde Coca-Cola ortaklığı ile 30 ilde 9000 kadına girişimcilik ve teknoloji eğitimleri vereceğiz. Bu kapsamda, çok sayıda girişimciyi aynı platformda buluşturan G3 Forum’u da desteklemekten mutluluk duyuyoruz” dedi.
-Hub toplantıları ve paneller G3 Forum’a damgasını vurdu
Girişimci adaylarının maksimum fayda sağlamaları esas alınarak oluşturulan Forum programı, geleneksel olarak düzenlenen ve genç girişimcileri mentorlar ile buluşturan yuvarlak masa toplantılarıyla başladı. Büyük ilgi gören yuvarlak masa toplantılarında 1500’ün üzerinde girişimci ve girişimci adayı mentorlar ile bir araya gelerek, fikir alışverişi yaptı ve bağlantı kurma fırsatı buldu. Her masadaki mentorlar, girişimci adaylarına tecrübelerini aktararak, girişimcilik yol haritası çıkartmalarına yardımcı oldu.
Forum, bu yıl ilk kez düzenlenen Hub toplantılarıyla devam etti. G3 Forum’da bu yıl yuvarlak masa toplantılarına ek olarak, Davos’ta gerçekleştirilen Dünya Ekonomik Forumu’ndaki interaktif toplantı formatı ilk kez yapıldı. Toplantılarda girişimciler ilgi alanlarıyla ilgili olarak detaylı bilgi alma imkânı buldu. Başarılı girişimcilerin ve iş dünyasının önde gelen temsilcilerinin deneyimlerini aktardığı panellerde ise girişimcilik ile ilgili tüm başlıklar mercek altına alındı. TOBB Genç Girişimciler Kurulu Danışmanı Berrak Kutsoy’un moderatörlüğünde gerçekleştirilen Yatırımcılar Paneli, Jön Türk Ventures Kurucusu ve Yönetici Ortağı Cem Sertoğlu, Aslanoba Capital Yönetim Kurulu Başkanı Hasan Aslanoba ve ŞirketOrtağım Ağ Başkanı Mehmet Buldurgan’ın katılımıyla yapıldı. İkinci Yatırımcı Paneli’nde son dönemde start up’lara yaptığı yatırımlarla dikkat çeken Mustafa Sandal, G3 Platform Başkanı Gülden Yılmaz ile Turkcell Dijital Servisler ve İş Ortaklıkları Genel Müdür Yardımcısı Ayşem Ertopuz’un sorularını yanıtladı. G3 Forum, ünlü komedyen Cem Yılmaz’ın, TOBB Genç Girişimciler Kurulu Başkanı Ali Sabancı ve DenizBank Genel Müdürü Hakan Ateş ile bir araya geldiği Girişimci Paneli ile sona erdi.