SiGARA’DA TEHLiKELi GELiŞME! - Sağlık - Kent Ekonomi Dergisi
Ana Sayfa Sağlık SiGARA’DA TEHLiKELi GELiŞME!
9 Şubat Dünya Sigara Bırakma Günü vesilesiyle görüş bildiren Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi ve Türk Toraks Derneği Tütün Kontrolü Çalışma Grubu Üyesi Prof. Dr. Oğuz Kılınç, gençler arasında sigara kullanımının artış eğiliminde olduğunu belirterek “bağımlılar sigara içerek tütün endüstrisine köle olmaktan vazgeçmeli” dedi.
29 Mart 2018 - 18:47
Sigarayı bırakmak isteyenlere yönelik tavsiyeler veren Oğuz Kılınç, bu amaçla pazarlanan bilimsel olmayan yöntemler konusunda da önemli uyarılarda bulundu.
9 Şubat Dünya Sigara Bırakma Günü sebebiyle görüş bildiren Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi ve Türk Toraks Derneği Tütün Kontrolü Çalışma Grubu ÜyesiProf. Dr. Oğuz Kılınç, Türkiye'de geçmiş yıllardan farklı olarak tütün kullanma sıklığında azalma görülmediğine dikkat çekti ve şunları söyledi: “Sağlık Bakanlığı'nın son verilerine göre 2008'deki sigara içme oranlarına geri dönmüş durumdayız. Yani ülkemizdeki her 10 kişiden 3'ü sigara içiyor. 15 milyona düşen sigara bağımlısı sayısı bugün tekrar 17 milyona yükseldi. Gelişmiş ülkelerde ise bunun tersi bir seyir izleniyor ve oralarda bu oran yüzde 10'un altına düşmüş durumda. Ülkemizde 2008-2012 döneminde uygulanan tütün kontrol politikaları sayesinde tütün kullanma sıklığı yüzde 23'lere kadar düşmüştü ancak şimdi tekrar bir yükseliş trendi başladı. Talep azaltıcı önlemler eski etkinliğinde uygulanmasına rağmen, arza dönük önlemleri uygulayamadık ve tütün endüstrisi yeni stratejiler geliştirdi. Sağlık Bakanlığı, küresel tütün araştırması ve TÜİK kaynaklı verilere göre özellikle 13-15 yaş grubunda ve kızlarda, sigara içme oranları yüzde 100 ila 110 arttı. Bu nedenle bugün düz paket uygulaması, katkı maddelerinin yasaklanması ve ürün çeşitliliğinin azaltılması gibi önlemler büyük önem taşıyor.”
Bırakma sürecindeki en büyük zorluğun sigaraya aşermek olduğunu belirtenProf. Dr. Oğuz Kılınç şöyle devam etti: “Sigara bağımlılarının beyni nikotini yemek, su, uyku gibi vazgeçilmez bir fizyolojik ihtiyaç olarak tanımlar. Bunu bıraktığınızda aç, susuz, uykusuz kalmış gibi hissedersiniz. Bu nedenle bu mekanizmanın ilaçlarla, biraz önce bahsettiğimiz bilimselliği kanıtlanmış, Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlanmış ilaçlarla kontrol edilmesi gerekir. Bunun yanında kişinin sigaradan kurtulmayı istemesi de elbette önemli. Bırakma aşamasında kül tablası, kibrit, çakmak, sigara paketi gibi görsel uyaranlardan uzaklaşmak da faydalı olacaktır. Yemek sonrası, çay-kahve veya alkolle sigara isteğinin artmaması için, su içerek ağzın yıkanması ve sigaraya uygunsuz hale getirilmesi yardımcı olacaktır. Bu önlemler hep beraber kullanıldığında ve düzenli hekim kontrolünde yapıldığında 10 kişiden altısının rahatlıkla sigarayı bırakabildiğini biliyoruz. Sigarayı sadece irade gücüyle bırakmak kolay değildir. Nasıl ki bir yüksek tansiyon hastası iradesiyle tansiyonunu normale getiremezse, sigarayı terk ederken yaşanan sıkıntıların çoğu da iradeyle kontrol edilemez. İşte burada da ilaçlara ihtiyaç duyarız.”
Prof. Dr. Oğuz Kılınç, sigarayı bırakmanın faydaları hakkında şunları söyledi:” Tütün ve tütün mamullerinin tümü vücuda çok zarar veriyor. Ama bıraktıktan itibaren vücut 20 dakika içinde bu zehirden kurtulmanın yararlarını yaşamaya başlıyor. Kanser riski, diğer öldürücü, sakat bırakıcı hastalıkların oluşma riski süratle azalmaya başlıyor. 24 saatte vücutta zehir bulamıyoruz. 24 saat sonra kalp hızı olması gereken hızına dönüyor. Sigara içenlerin kalbi dakikada 10 birim daha fazla atar, bu da kalbin yorulmasına sebep olur. Sigara bırakıldığında tansiyon da normale döner. Örneğin yüksek tansiyon hastaları sigarayı bıraktıktan sonra daha az ilaçla daha iyi kontrol edilebiliyor. Aynı şekilde şeker hastaları da sigarayı bıraktıktan sonra daha az insülinle daha iyi kan şekeri kontrolü sağlayabiliyoruz. Yani sigara bırakıldığında, mevcut hastalıkları daha iyi kontrol ve tedavi edebiliyoruz. Hastalık olmayan kişilerde ise, hastalık oluşma riski 20'nci dakikadan itibaren azalmaya başlıyor.”
•Sigarayı bırakanların kalp atış hızı ilk 20 dakikadan itibaren düşüyor.
•12 saatte kandaki karbon monoksit seviyesi normale dönüyor.
•2 hafta ila 3 aylık bir süreden sonra kalp krizi riski azalmaya, akciğer fonksiyonları düzelmeye başlıyor.
•1 ila 9 aydan sonra öksürme ve nefes darlığı azalıyor.
•1 yılda koroner kalp rahatsızlığı riski, sigara içen birinin yarısı seviyesine geriliyor.
•10 yılda akciğer kanseri riski sigara içenlerin taşıdığı riskin yarısı seviyesine gerilerken ağız, gırtlak, yemek borusu, böbrek, mesane ve pankreas kanseri riskleri de azalıyor.
•15 yılda, koroner kalp hastalığı riski, sigara içmeyenlerin taşıdığı riskle aynı seviyeye geriliyor.
Kalp yaşı formüllerine göre günde bir tane sigara içenin de, 30 tane içenin de aynı risklerle karşı karşıya olduğunu belirten Prof. Dr. Oğuz Kılınçdoğru bilinen bazı yanlışlara dikkat çekti: “Dudak tiryakisi olmak, aç karnına içmemek, içtikten sonra zehirleri vücuttan attığı düşünülen bazı bitki çayları ya da destek maddeleri almak hiçbir işe yaramaz. Vücuda girdikten sonra bu zehirler orada kalır ve yapacaklarını yapar. Onları etkisiz hale getirmek mümkün değildir. Bu zehirlerden kurtulmanın tek yolu hiç sigara içmemektir. Bu nedenle bu zehirli maddeler, içilen miktardan bağımsız olarak vücuda zarar verir. Sigara kadınların kalp ve akciğer yaşını 23 yıl, erkeklerin kalp ve akciğer yaşını ise 28 yıl yaşlandırıyor. Dolayısıyla “sigarayı azalttım, kardayım” yaklaşımı son derece yanlış.”
sigara sakarya oğuz kılınç tehlike