İnsülin hakkında bunları yanlış biliyorsunuz!
Prof. Dr. Temel Yılmaz insülin hakkında bilmeniz gerekenleri yazdı.
İnsülin alışkanlık yapar mı, insülin tedavisine mümkün olduğu kadar geç başlamak daha mı iyi, insülin kilo aldırır mı, insülini tekrar bırakmak mümkün mü? Bugün diyabetli okurların en çok sorduğu bu soruların yanıtını bulacaksınız.
Başlanınca bırakılır mı?
İnsülin, diyabette vücudun ihtiyacı olduğu zaman başlanır, kontrol sağlanınca bırakılabilir. Diyabetin iki tipi var. Genellikle çocuk ve gençlerde görülen formu “Tip 1 diyabet”, daha ileri yaşlarda, erişkin ve yaşlılarda görülen formu “Tip 2 diyabet” olarak isimlendirilir. Tip 1 diyabetlilerde insülin hormon salgısı eksiktir. Tip 2 diyabette ise insülin hem azalmış hem de hücreye giriş bozulmuştur. Gerek Tip 1 diyabette, gerekse Tip 2 diyabette insülin, insülin eksikliği olduğu süreçte kullanılabilir. Tip 1 diyabette “remisyon” adı verilen balayı sürecinde insülinin yavaş yavaş azaltılıp kesilebildiği bir dönem vardır. Tip 2 diyabetliler, hastalığın herhangi bir sürecinde insüline başlayıp daha sonra bırakabilirler. Kan şekerlerinin aşırı yükseldiği dönemlerde, hastalıkta, ameliyatta insüline başlanabilir, kan şekerleri düştüğü zaman yavaş yavaş azaltılabilir. Bu uygulama modern tıpta oldukça yaygındır. Ancak özellikle son zamanlarda farklı mesleklerden birçok hekim bu konuyu suiistimal etmekte. İnsülinin başlanması da, bırakılması da tedavinin doğal parçası olarak kabul edilmeli ve ileride vücuda zarar verecek bazı etik olmayan uygulamalardan kaçınmak gerekir.
İnsülin alışkanlık yapar mı?
Diyabetlilere enjeksiyonla verilen insülin, vücuttan salgılanan insülin hormonunun çok yakın benzeri. Gelişen yüksek teknolojiyle insan insülin molekülünün moleküler yapısı tıpatıp taklit edilmiş ve yapılan çalışmalarda vücudun kendi insülini gibi etki gösterdiği saptanmıştır. Bu nedenle insülin bağımlılık yapan bir madde değil, aksine vücuttaki eksiği kapatan yaşam kurtarıcı bir hormon. “İnsülin başlanınca bırakılmaz” diye halk arasında yaygın olan söylenti yanlıştır. Gerek olduğu zaman başlanır, gerek olduğu zaman kesilir.
ŞEKER HASTASI KENDİ KENDİNİN DOKTORU OLMALI Doç. Dr. Serpil Salman, şeker ha... ÇOCUKLARDA DİYABETE DİKKAT Çocuk Endokrinoloji Uzmanı Doç. ...
Peki, geç mi başlamak gerekir?
Diyabette kan şekeri kontrol altına alınamazsa kalp, böbrekler, göz damarları, beyin damarları, sinirlerde bir dizi hasar oluşabilir. Bu nedenle diyabette kan şekeri kontrolünü sağlamak için gecikmemek gerek. Sonuçta; hekiminiz insülin tedavisine gerek duymuşsa tedaviyi ertelemek, organ hasarlarına davetiye çıkarmak anlamına gelir. Tedaviyi ertelemeden bir an önce insüline başlamak gerekir.
Yapılan tedavide dozları uygunsa insülin kilo aldırmaz. Vücutta salgılanan insülin aynı zamanda açlık insülinidir. Kanda insülin yükseldiği zaman açlık atakları artar. İnsülin tedavisi olan hastalarda verilen doz yüksekse ya da hasta öğününde yeterli karbonhidrat almamışsa kan şekeri yükselebilir, açlık atakları olur ve hasta kilo alabilir. Ancak insülin, vücudun ihtiyacına uygun dozlarda kullanılırsa ve beslenme planı doğru uygulanabilirse kilo aldırmaz.
İnsülin yaşam için çok önemli bir hormon, organizmanın enerji ve güç kaynağı. Sydney Olimpiyatları’nda diyabeti olmayan bazı sporcuların enerji için kendilerine insülin yaptıkları ve insülinin doping maddesi olarak kabul edildiği söylenir. Bu nedenle diyabetli iseniz ve size insülin tedavisi önerildiyse korkmayın, tedaviyi ertelemeyin, söylentilere inanmayın.