"Hükûmeti varta-yı mevtten tahlis ve bu millet-i mazlumede cevahir-i insaniyeti izhar,.." Hükumeti meşrutiyet mi kurtarmış, hilafet devam etseydi olmaz mıydı? | Sorularla Risale
Per, 13-Şub-2014 - 08:13 tarihinde gönderildi
Bahsedilen inkılap, şeriat ile bezenmiş hürriyettir, yani meşrutiyet-i meşruadır. Birinci ve İkinci meşrutiyetler, Osmanlı hükümetinin ömrünü bir nebzede olsa uzatmıştır.
Ayrıca bu meşrutiyet bir cihetle cevherlerin üzerini örten saltanatın parçalanmasına zemin de hazırlamıştır. Malum, bir şahsın mutlak riyasetinde cevherler yol bulup kendini gösteremezler. Ama demokrasi ve meşrutiyet ortamında bütün cevherler kolayca yol bulup kendini izhar edebilirler. Ve hepsi kader tarafından fıtratlarına ekilmiş olan muhtelif cevherleri İslam adına istihdam edebilirler.
Bu değerlendirmeleri o zamanın şartları dahilinde anlamaya çalışırsak, o zaman taşlar yerine oturur kanaatindeyiz.
"Tasallut-u medeniyetin zamanında âlemin hükümranı, ilim ve mârifettir. Müvellidi medeniyet ve şanı tezeyyüd ve ömrü ebedî olduğundan herhangi devletin hayat ve müdebbiri olmuş ise,.." İzah eder misiniz?
"Ey şanlı asakir-i muvahhidin ve ey bu millet-i mazlumeyi ve mukaddes İslamiyeti İKİ DEFA BÜYÜK VARTADAN tahlis eden muhteşem kahramanlar!" İki büyük varta nedir ve asker onları nasıl kurtarmıştır?
"Bu hükûmet-i zaîfeyi âdi adamlar idare edebilirdi. Amma bu kadar metin ve dehşetli, kaviyyen emel ettiğimiz yeni hükûmeti omuzunda taşıyacak hârika ve dâhî adamlar lâzım..." İzah eder misiniz?