AHMET RASİM’İ YENİDEN KEŞFETMELİYİZ - ESKADER – Edebiyat Sanat ve Kültür Araştırmaları Derneği
Anasayfa / Haberler / AHMET RASİM’İ YENİDEN KEŞFETMELİYİZ
AHMET RASİM’İ YENİDEN KEŞFETMELİYİZ
Basın İlan Kurumu ve ESKADER birlikte düzenlediği “Matbuat Dünyasından Sanatkâr Çehreler” program dizisinde bu ay Ahmet Rasim anıldı. Toplantıda konuşan araştırmacı yazar İsmail Bilgin, “Ahmet Rasim, döneminin İstanbul hayatını ve kültürünü en ince detaylarına kadar yazılarına taşımış bir yazardır. Onu yeniden keşfetmemiz gerekiyor.” dedi.
Basın İlan Kurumu ve Edebiyat Sanat ve Kültür Araştırmaları Derneği’nin (ESKADER) birlikte düzenlediği “Matbuat Dünyasından Sanatkâr Çehreler” ve aylık olarak düzenlenen toplantı dizisinin onuncusunda Ahmet Rasim yâd edildi. Programın konuşmacısı Ahmet Rasim hakkında yayımlanmış bir biyografi eseri bulunan araştırmacı yazar İsmail Bilgin olurken, takdimi Yönetim Kurulu Üyesi Elif Sönmezışık gerçekleştirdi. Ahmet Rasim’in hayatını, kişiliğini, üslubunu, eserlerini ve bilinmeyen yönlerini dinleyicilere aktaran İsmail Bilgin, Rasim’in eserlerinden kısa alıntılar sundu.
Açılış konuşmasını yapan ESKADER Başkanı Mehmet Nuri Yardım, Ahmet Rasim’in unutulmuş değerlerimizden biri olduğunu vurgulayarak yüz bir eseri yayımlandığı halde bugün bu eserlerin birçoğuna ulaşamayışımızın son derece hazin olduğunu belirtti. İstanbul’un kültür yaşamına dair çok önemli bilgileri eserleriyle nesilden nesile taşıyan Ahmet Rasim’in basın dünyasına büyük hizmetleri olduğu halde bugünkü gazetecilerin eserlerinden bihaber olduğunu anlatan Yardım, “İnanıyorum ki, Ahmet Rasim bugün basın çevrelerinde okunan bir yazar olsaydı, bütün eserlerine kolaylıkla ulaşabiliyor olurduk.” diyerek bu eserlerin külliyat halinde bir yayınevinden basılmasının önemini dile getirdi.
Ahmet Rasim’in Ahmet Midhat Efendi’nin rahle-i tedrisinde yetişmiş büyük bir edip olduğunu belirterek sözlerine başlayan Elif Sönmezışık, Rasim’in bir İstanbul yazarı olduğunu ve eserlerinde İstanbul Türkçesinin bütün güzelliklerini kullandığını dile getirdi. Ahmet Rasim’in hayatı boyunca yazdığını ve devrinin en çok okunan yazarı olduğunu söyleyen Sönmezışık, “Bestelediği altmış kadar şarkıyla musikişinas yönüyle de tanınmıştır. Ahmet Rasim, Doğu Batı sentezini öne çıkaran Ahmet Midhat’ın çizgisinde bir yazardı.” dedi. İsmail Bilgin’in hayatı ve eserleri hakkında bilgiler aktaran Elif Sönmezışık, Bilgin’in Rasim hakkındaki biyografi kitabının yanı sıra birçok tarihi hikâye ve romanda imzası bulunduğunu kaydetti.
Ahmet Rasim’in âdeta İstanbul’un folklorunu derlediğini belirten İsmail Bilgin, Rasim’in unutulmasının en azından bu sebeple dahi olsa büyük bir haksızlık olduğunu vurgularken okunması gereken yazarların başında geldiğini ifade etti ve Rasim’in unutuluşuna dair şunları söyledi:
“Ahmet Rasim’in Heybeliada’daki mezar taşında şunlar yazar; ‘Türk diline kırk sekiz sene hizmet eden muharrir Ahmet Rasim burada yatıyor. Basılı eserleri yüzü geçer. Onu unutmamak her Türk’e borçtur. Mebus olarak öldü. 21 Eylül 1932.’ Tam 81 yıl olmuş. Mezar taşını yazdırtanlar sanki geleceği görmüş gibiler ve unutulmaması gerektiğini söylemişler. Çok yazan bir yazar bu kadar çabuk unutulur mu? Üstelik Ahmet Rasim yalnızca bir yazar değil, gazeteci, tarihçi, romancı, söz yazarı ve bestekârdır. Aslında bu soruya hepimizin bir cevap araması gerekir; Ahmet Rasim neden unutuldu?”
Ahmet Rasim’in hayat hikâyesine konuşmasında geniş yer veren İsmail Bilgin, babasız büyümek zorunda kaldığı için hatıralarında babasının hiç yer almadığına ve bütün sevgisini annesine yönelttiğine dikkat çekti. Rasim’in çocukluğunun yoksulluk ve sıkıntı içinde geçtiğini anlatan Bilgin, yazarın hatıralarından bölümler aktardı ve sözlerini şöyle sürdürdü:
“Annesinin fakirlik kâğıdı ile yazdırdığı Darüşşafaka Lisesi, Ahmet Rasim’in hayatındaki dönüm noktasıdır. Disiplinle burada tanışır ve çalışkan bir öğrenci olur. Şiir yazmaya başlar. Sonrasında, Şinasi, Namık Kemal, Ziya Paşa, Ahmet Midhat gibi yazarları takip eder. Bir taraftan da kendi çabasıyla Fransızca öğrenir. Zekai Dede’den müzik dersleri alır ve okulu birincilikle bitirir. Okul bittikten sonra Posta ve Telgraf Nezareti’nde kâtipliğe başlar ama bu işi sevemez. O sıralarda Sadberk Hanım ile evlenir ve bu evlilikten altı çocuğu dünyaya gelir. Memuriyet hayatı devam ederken yazılar yazmaya başlar. Tercüman-ı Hakikat gazetesinde tercüme yapmaya başlayınca memuriyetten ayrılır ve gazetenin yazı kuruluna katılır. Daha birçok dergide tercümeleri ve edebî yazıları yayımlanmaya başlar. İkinci Meşrutiyet’ten sonra da yazmaya devam eder ve Hüseyin Rahmi ile Boşboğaz dergisini çıkarır. Ancak dergi kısa zamanda kapanır. Ahmet Rasim hayatı boyunca maddi sıkıntı çekmiş, hayatını kalemi ile kazanmıştır.”
İLK SAVAŞ MUHABİRİMİZ
Ahmet Rasim’in bir kadın dergisinde kadın ismi ile yazılarının yayımlanması ve Birinci Dünya Savaşı döneminde savaş muhabiri olarak cepheye gitmek gibi ilkleri yaşadığına dikkat çeken İsmail Bilgin, Rasim’in çok zor bir hayat geçirmesine rağmen hiçbir zaman karamsar olmadığını ve hayata daima ümitle baktığını dile getirdi. “Rasim, acıklı olayları tarif ederken ince ve dozajı çok iyi hazırlanmış bir mizah yapmıştır.” diyen Bilgin, Ahmet Rasim’in hayata dair birçok meseleyi yazılarında işlediğini, sevmediği ve hoşlanmadığı konularda tek satır yazmadığını, çok gezen ve gördüğü duyduğu şeyleri not eden birisi olduğunu, her yerde efendiliği ile dikkat çektiğini belirtti. Onu yakından tanıyan Münir Sülenman Çobanoğlu, Nihad Sâmi Banarlı ve Ahmet Kabaklı gibi isimlerden Ahmet Rasim hakkındaki görüşleri dinleyicilere aktaran İsmail Bilgin, eserleri hakkında bilgiler verdi.
Dinleyiciler arasında bulunan araştırmacı yazar Ahmet Özdemir, Ahmet Rasim’in milletvekili olduğu ömrünün son yıllarına değinerek, bu görevin kendisine Atatürk tarafından mali durumunu düzeltmek maksadıyla verildiğini, iki dönem milletvekilliği yaptığı halde sağlık sorunları nedeniyle mecliste bulunamadığını belirtti. Şair ve yazar Sadettin Kaplan ise, hayattayken önde olmayan bazı şahsiyetlerin öldükten sonra öne geçtiğini belirterek Ahmet Rasim’in bu isimlerden biri olduğunu kaydetti ve yazarla ilgili bir anekdot anlattı.
Program hatıra fotoğrafları ve ikram ile son bulurken, Ahmet Rasim’in eserlerinden ve fotoğraflarından hazırlanan sergi gezildi.
← Önceki Yazı DİVAN ŞİİRİ MİLLİ KÜLTÜRÜN KOZMİK ODASI
Sonraki Yazı → SİYASİ TARTIŞMALAR KÜLTÜREL HAYATA YANSITILMAMALI