CANAN: Kaf Dağı’nın Ardında | Kaos GL Haber Portalı
CANAN: Kaf Dağı’nın Ardında
CANAN'ın “Kaf Dağı'nın Ardında” sergisi, Arter’in üç katına yayılarak Cennet, Araf ve Cehennem kavramlarını düşündürüyor. Sergiye paralel Kaf Dağı Söyleşileri’nde Kaos GL’den Aylime Aslı Demir, “Bir Eylem Alanı Olarak CANAN’ın Bedeni”ni anlatacak.
Dışarıda Çok Kötülük Var, 2017
Oda içerisinde yatak, komodin, işli nevresim takımı ve duvar yazısı
Fotoğraf: Murat Germen
Arter'de 12 Eylül – 24 Aralık 2017 tarihleri arasında CANAN'ın "Kaf Dağı'nın Ardında" başlıklı sergisi yer alıyor. Arter'in tüm katlarına yayılan ve sanatçının pratiğine kapsamlı bir bakış niteliğini taşıyan "Kaf Dağı'nın Ardında" sergisinin küratörlüğünü Nazlı Gürlek üstleniyor.
"Kaf Dağı'nın Ardında", CANAN'ın bu sergi için ürettiği yeni yapıtlarla bazıları daha önce hiç sergilenmemiş erken dönem eserlerini bir araya getiriyor.
Sergi, başlığını Arap ve Fars kozmolojisinin efsanevi Kaf Dağı'ndan alıyor ve heykel, fotoğraf, baskı, nakış, video, yerleştirme ve minyatür gibi çeşitli mecralarda üretilmiş eserlere yer veriyor.
Sanatçının pratiğini Cennet, Araf ve Cehennem kavramlarıyla okumayı öneren "Kaf Dağı'nın Ardında" sergisinde, CANAN'ın ışık/gölge, iyi/kötü, içsel/dışsal, gerçeklik/hayal, aydınlık/karanlık gibi ikiliklere dayanan ve insan ruhunun bastırılmış yönlerini, cinleri, gerçeküstü yaratıkları ve arketiplere dayanan figürleri ele alan yeni üretimleri üç kata yayılıyor. Çok boyutlu, çok bedenli, mistik, sembolik, şaşırtıcı ve oldukça cazibeli bir evren yaratmayı hedefleyen sergide, sanatçının kişisel olanın politik olduğu düşüncesinden hareketle kendi bedenini kullandığı yapıtları da yer alıyor.
Kaos GL’den Demir, Kaf Dağı Konuşmaları’nda
Sergiye eşlik eden “Kaf Dağı Konuşmaları” başlıklı bir söyleşi dizisi de yer alıyor. Dizi kapsamında konuşacak isimlerden biri de Kaos GL Akademik ve Kültürel Çalışmalar Program Koordinatörü Aylime Aslı Demir. 25 Ekim Çarşamba saat 19.00’da “Bir Eylem Alanı Olarak CANAN’ın Bedeni” başlıklı konuşmada Demir şunlara değinecek:
“Teknik ve teknolojik üretim süreciyle bedene dair giderek bulanıklaşmaya başlayan kavrayışlar bizlere, Holocene’in artık son bulduğunu, insanınsa bir jeolojik güç olarak ortaya çıkmasıyla beraber ya bir felaket senaryosuyla karşı karşıya olduğumuzu ya da yeni çağın tekno-peygamberlerin salık verdiği gibi süper refah dönemiyle karşı karşıya olduğumuzu anlatıyor. Tam da bu noktada CANAN’ın araftaki bedeni, ziyaretçisini bu karşıtlıkları aşarak, yeni öznellikleri ve bunların potansiyellerini tahayyül edebileceği bir ara(fta)lığa çağırıyor ve ona bu bedenlerin nasıl insanlık-dışı olmaya mani olabileceğini düşündürüyor.”
"Kaf Dağı'nın Ardında"nın giriş katında izleyiciyi karşılayan "Kibele" (2000) adlı fotoğraf, ana tanrıçayı sanatçının kendi bedeniyle temsil eden ve ilk kez sergilenen bir otoportre. Sanatçının yine kendi yüzünü kullanarak resmettiği minyatürlerden "Şahmaran" (2010) ve tüm cinlerin anası "Şehretün'nar" (2011), Cennet, Araf ve Cehennem olarak kurgulanan üç sergi katındaki farklı bilinç halleri arasında izleyiciyi yönlendiriyorlar.
Sergide çokça yer alan mekânsal yerleştirmelerin ilki, İstiklal Caddesi seviyesindeki katta yer alan ve bu sergi için mekâna özel olarak üretilmiş olan "Hayvanlar Alemi" (2017). Parlak renkli ve payetli kumaşlarla kaplı ejderha, yılan, Anka kuşu gibi ancak masallarda varolabilecek türden hayvan ve yaratıkların bir araya gelerek oluşturduğu bu masal alemi, Arter'in cam bir vitrinle sokağa açılan kısmına yerleşirken, hem dışarıdan hem de binanın içinden izlenebiliyor.
Cennet başlığı altında aynı kata yerleştirilen bir diğer yeni yapıt, "Ayışığında Yıkanan Kadınlar" (2017) adlı video. Burgazada'da dolunaylı bir gecede çekilmiş olan bu videoda, bir grup genç kadın yazlık elbiseler içinde, başlarında çiçeklerle adanın tepesinde önce dolunaya doğru kurtlar gibi uluyorlar. Neşeli kahkahalar eşliğinde deniz kenarına yaptıkları yürüyüşten sonra, denizin içinde son bulan bu gizemli ritüel, uzaktaki şehir manzarasıyla karşıtlık oluşturuyor.
Tülden bir silindir şeklinde tavandan yere doğru uzanan ve kendi ekseni etrafında yavaşça dönen "Cennet" (2017) adlı başka bir yeni iş, ışık-gölge oyunu aracılığıyla görünen ve görünmeyenler, gerçek ve kurgusal dünyalar arasında bağlar kuruyor. Yerleştirmede kadın, erkek ve çift cinsiyetli figürler, gökkuşağının yedi rengi ve masalsı yaratıklar eşliğinde dönerlerken, çıplak bedenlerinin gölgeleri de duvarlarda geziniyor. Duvardaki gölgeler, eril ve dişil özellikleriyle birbirlerine karışırken, onlara yaklaştıkça bizim gölgelerimizle de karışmaya başlıyorlar. "Araf" (2017) ise alt kattaki kurgunun aynısını bu kez Araf teması üzerinden yorumluyor. Gri tonlarının hâkim olduğu tül yerleştirmede, melekler ve kuşlar eşliğinde karanlıklardan dışarı doğru süzülen bir karakterin hikâyesiyle karşılaşıyoruz. Sergi, ikinci katın tamamına yayılan "Garaib'ül mevcudat" (2017) yerleştirmesiyle son buluyor. Bu katta, insan figürleri tamamen kayboluyor ve sahneyi cinler kaplıyor. Tüller üzerine floresan boyalarla çizilmiş cinlerin tamamının karartılmış olan mekâna yayıldığı bu cehennem bizi korkularımızla yüzleşmeye, cin dediklerimizle bir arada olmaya davet ediyor.
Sergiye eşlik eden kitapta, Nazlı Gürlek'in küratoryal sunuş metniyle birlikte Kathy Battista, Tuğba Taş ve Derya Yücel'in sanatçının işlerine farklı perspektiflerden yaklaştıkları, bu kitap için sipariş edilmiş yazıları yer alıyor.
CANAN'ın "Kaf Dağı'nın Ardında" başlıklı sergisi süresince düzenli aralıklarla rehberli sergi turları düzenlenecek. İzleyiciler aynı zamanda ücretsiz sesli rehberleri kullanarak CANAN'ın yapıtları hakkında ayrıntılı bilgi edinme imkânı bulacaklar.