Tiziano Vecellio (Hayatı)
ANSİKLOPEDİ Tiziano Vecellio (Hayatı)
Tiziano Vecellio (Pieve di Cadore, 1477 – Venedik, 1576), İtalyan ressam.
Genç yaşta önce Sebastiano Zuccato isimli bir ressam ve mozaikçinin, daha sonra da Gentile ve Giovanni Bellini kardeşlerin atölyesine girdi. ilk yapıtlarından olan Aziz Petrus’a takdim edilen Jacopo Pesaro’da Gentile’nin etkisi görülür. Burada uzun sure etkisinde kalacağı Giorgione ile tanıştı. Beraber 1508′de Alman ticaretinin Venedik’teki merkezi olan Fondaco dei Tedeschi’nin cephesini süslediler. Ancak nemli hava yüzünden bu yapıtlar yok olmuştur. Kısa sürede dengeli kutleler, yaygın ritimler ve yeni bir figür anlayışı getirerek kişiliğini buldu. 1510′da dostu Giorgione ölünce Tiziano Padova’ya gitti. Orada Scuola del Santo (1511) ile Scuola del Carmine fresklerini yaptı.
1513′te Venedik’e döndü. Palazzo Ducale’nin büyük toplantı salonu için kompozisyonu yaptı. 1516′da ustası Giovanni Bellini ölünce Venedik Cumhuriyeti’nin başressamı unvanını aldı.
Tiziano’nun olgunluk çağını “Bakkhos ve Ariadne” adlı eseri simgeler. Bu tabloda sanatçı, kendine özgü bir dil bulmuştur artık. Renkler alabildiğine zenginleşmiştir. Renkleri kullanış biçimiyle, istediği saydamlığı ya da katılığı elde edebilmektedir. Nitekim, bu eserde doğa ve insan figürlerinin bir kısmı için kullandığı koyu tonlarla çıplak bedenler için kullandığı açık tonların çelişkisi, olağanüstü bir uyum oluşturur. Dünya nimetlerini yansıtmak istediği eserinde sanatçı, bir eskiçağ efsanesinden hareket etmiştir. Çeşitli resim uzmanları, resim tarihinde ilk kez Tiziano’nua bu tabloyla insan bedenini sonsuz bir ışık içinde yüzdürdüğünü söylerler. “Bakkhos ve Ariadne”la sanatının doruğuna erişen Tiziano, bundan sonra yine efsaneleri konu alan, ama tümünde de dünya nimetlerine büyük yer veren çeşitli eserler yaptı. Giderek, çalışmaları arasında dinsel konuları da işlemeye başla dı. Ancak dinsel konuları işlediği eserlerinde bile, gerek İsa, gerek Meryem Ana, gerek havariler, daha önceki ressamların eserlerin deki gibi, erişilmez, dokunulmaz, ürkütücü değil, çok daha insancıl niteliklere büründüler.
Dinsel konulu tablolarının kazandığı büyük başarı üzerine, çok geçmeden Tiziano, Papalığın resmi ressamlığına atandı. Yaşı altmışa gelmişti ama hâlâ canla başla resim yapmayı sürdürüyordu. Bu dönemden sonra prenslerin, kralların, imparatorların “adamı” oldu. Yaşantısı da sanatı da değişti. Artık yalnız portre yapacaktı bundan böyle. Tiziano, çağının büyüklerinin ve ünlülerinin resimlerini yaptı. Yalnız İtalya’nın değil tüm Avrupa’nın. İspanya ve İngiltere saraylarından gelenler, Venedikli ressamın kapısını aşındırdılar. Tiziano, portrelerinde kişileri en görkemli, en güçlü, en varlıklı bir biçimde yansıttı. Ancak, artık rengi eskisi gibi geniş alanlara yaymıyor, minik fırça darbeleriyle uğraşıyordu. Tiziano, portrelerde de ışık sorununa sahip çıktı, gölge ve ışık oyunlarından yararlanarak portrelerine bile bir“drama” getirebildi.
Doksan dokuz yaşına dek sürekli ürün veren Tiziano, son dönemlerinde geleceğin resminin haberciliğini yapıyordu aslında. Öğrencisi Tintoretto (1518-1594), onun renk anlayışıyla Michealangelo’nun çizgilerini birleştirecek, Caravaggio (1573-1610) onun ışık oyunlarından hareket ederek çağının İtalyan resminde bir devrim gerçekleştirecek, Veronese (1528-1588) ondan öğrendikleriyle Venedik kentine birbirinden de eserler kazandıracaktı. İtalyan Rönesans resminde egemenlik Floransa’nın kuruluğundan Venedik’in şehvetine geçtikten sonra, doğacak yeni bir akım, barok, yine Tiziano’dan etkilenecektir. Ünlü İspanyol ressamı Velazquez’in, özellikle en ünlü tablosu olan “Las Meninas”da, Tiziano’nun portrelerinden, Flaman ressam Rubens’in de yine Tiziano’nun eserlerindeki canlılıktan etkilendiği söylenir.
Yaşamı boyunca İtalyan Rönesans resmini yenileme çabasını güden sana ölümünden sonra bile meslektaşlarına bir esin kaynağı olmaktan geri kalmamıştır.
titiantitian biyografititian hayatıtiziano vecelliotiziano vecellio biyografitiziano vecellio hayatı