Yeni askerlik tasarısı, aynen kabul edilirse gurbetçi fena yanacak. Dövizle askerlik yeniden 5000 avrolara çıkacak. Daha önceki yıllarda yüksek bedeli ödeyemeyen binlerce gurbetçi genç, Türk vatandaşlığından çıkmıştı.
Yeni askerlik tasarısının gurbetçiye mesajı: Ya 5000 avroyu ver ya da Türklük'ten çık
Tasarı bu haliyle kabul edilirse, vatandaşlıktan yeniden çıkış furyası başlayacak. Bu tasarının en büyük çelişkisi ise dövizle askerlik ile bedelli arkerliği aynı kefeye koymak. Sözcü gazetesi Avrupa Temsilcisi Ali Gülen'in haberine göre, dövizle askerlikte, insanlar fiilen yapamayacağı askerliğin bedelini "mecburen", parası olsun- olmasın, ödüyor.
Bedellide ise, fiilen askerlik yapabilecek kişilerin, "veririm parayı gitmem" diye düşünüp askere gitmemesi, "isteyerek" bedel ödemesi söz konusu. İkisinin aynı düzenlemeye alınması, sadece vatandaşlıktan kaçışları başlatmıyor, vicdanları da kanatıyor.
Yurt dışındaki Türkler'in dövizle askerlik sevinci çok kısa sürde. 2017 yılı başında, 5112 avrodan 1000 avroya indirilen, hemen bir yıl sonra da 2000 avroya çıkarılan dövizle askerlik bedeli yeniden 5000 avroya yükseliyor.
Yükselen bedelle, gurbetçilere "Ya 5000 avroyu öde ya da Türk vatandaşlığından çık" mesajı veriliyor. Çünkü, 38 yaşın sonuna kadar dövizle askerlik bedelini ödeyemeyenler, bir daha Türk vatandaşlarına tanınan bir çok haktan yararlanamıyor ve Türkiye'ye bile giremiyor.
Ödemeyen Alman oluyor
Yurt dışında yaşayan ve geçimini yurt dışında sağlayan Türk gençleri için hayata geçirilen dövizle askerlik, bedel çok yüksek olduğu için, bunu ödeyemeyenlerin Türk vatandaşlığını terk etmesine neden oluyordu.
İnsanlar, Alman, Fransız ya da Avusturya vatandaşlığını alıyor ve yüksek bedeli ödememek için Türk vatandaşlığından çıkıyordu. Böylece, Türkler'in başka ülke vatandaşlığını almaları ve "çifte vatandaşlık hakkını bile" terk etmeleri başlamıştı. Bunun üzerine Ankara, dövizle askerlik bedelini 2017 başında indirdi. Türk gençlerinin, başka ülke vatandaşlığına "askerlik nedeniyle" geçme akını da yavaşladı. Ancak çok kısa süre sonra bedel yeniden yükseltilmeye başlandı ve 2000 avroya çıkarıldı.
Yeniden çıkışlar başlayacak
Şimdi Savunma Bakanı Hulusi Akar'ın tanıttığı sistemle, bedel her yıl yükselecek bir orana bağlandı ve Türkiye'deki bedelli askerlik ücretiyle eşitlendi. Buna göre, artış olana kadar 30.000 TL karşılığı döviz ödenecek. Bu miktar her yıl ya da her altı ayda bir artırılacağı için, döviz karşılığının yaklaşık 5000 avroda kalmaya devam etmesi bekleniyor. Bu durum da, dövizle askerlik bedelini ödeyemeyecek olanların, yeniden Türk vatandaşlığından çıkış furyasına kapılmasına neden olacak.
Dövizle ve bedelli arasındaki fark
Oysa, dövizle askerlik ile bedelli askerlik temelinde birbirinden çok farklı. Dövizle askerlikte insanlar, askerlikten kaçma, çekinme ya da süreye yayma kaygısı taşımıyor. Yurt dışında işini gücünü oturtabilme, para kazanabilme ve sonra bedelini ödeme düşüncesinde oluyor. Zaten askerlik yükümlülüğünü de fiilen yerine getirme olanağı bulunmuyor.
Bedelli askerlikte ise, Türkiye'de yaşayan bir çok askerlik yükümlüsü bundan farklı nedenlerle, yükümlülüğü fiilen yerine getirme olanağı olduğu halde askerlik görevini yapmıyor.
Yeni tasarı bu haliyle, askerden kaçanla, maddi nedenlerle askerlik görevini yapamamış olanları bir kefeye koyuyor. Bu da, Türk vatandaşlarının hızla Alman, Fransız, Avusturya ya da Hollanda vatandaşı olmasının yolunu açıyor.