Yönetmelik değişti, bala glikoz katılamayacak
Balın üretimiyle ilgili yönetmelik 1 Ocak'tan itibaren yürürlüğe girdi. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni yönetmeliğe göre, bala şeker ve glikoz içerikli tatlandırıcı veya aroma verici gıda bileşeni gibi hiçbir katkı maddesi konulamayacak
Kaçkar Bal’dan yapılan açıklamada, sahte organik bal üretimine dikkat çekildi. Yaklaşık bin 500 kovanıyla Kaçkar dağlarında üretim yapan Kaçkar Bal firmasının sahibi Remzi Özbay, "Gözümüzün içine baka baka bal diye şeker şurubundan üretilen bal veya toplama balları satıyorlar. 10 TL’ye aldıkları balı organik diye 100 liraya satanlar var. Bazı sezonlar daha kovandan çıkmadan satılmasına rağmen piyasada üretimin 5-10 katı fazla bal var. Düzgün iş yapan üreticiler haksız rekabete uğruyor. Her ürüne doğal, organik deyip rahatça satabiliyorlar. Vatandaş bal alırken sertifikasını, üretim coğrafyasını öğrensin, bilinçli olsun. Şifa ararken sağlığınızdan olmayın" uyarısını yaptı.
Yönetmelik mutlaka uygulanmalı
Basında yer alan haberlerle harekete geçen Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, geçtiğimiz yıl sahte bal satışı yapan firmaları teşhir etmiş ve cezai işlem uygulamıştı. Doğrudan satış yöntemiyle ülkenin her noktasına satış yapılan balların sağlıksız olması nedeniyle Temmuz ayında yeni bir yönetmelik hazırlayan bakanlık, bal üretimi yapan firmaların yeni yönetmeliğe 1 Ocak 2013 tarihine kadar uyumlu hale geçmelerini istemişti.
Organik Bal üretim sertifikası bulunan ve bu konuda öncü firmalardan biri olan Kaçkar Bal’ın sahibi Remzi Özbay, "Yeni bal tebliği eğer uygulanabilirse Türkiye'de yiyeceğimiz bütün ballar organik olmak zorunda. Müthiş bir tebliğ... Keşke iyi uygulanabilse... Bu durumda raftan alacağımız bütün ballar organik olacaktır. Yönetmeliği tamamen destekliyoruz. Tebliğ'den sonra eşit şartlarda güreşeceğiz. Herkes er meydanında belli olacak" dedi.
Organik balın üretim maliyeti yüksek
Organik bal üretmek için geleneksel kara kovanları at, eşek sırtında yükseklere taşıyarak ağaç dallarına, kaya kovuklarına, dere kenarlarına yerleştirdiklerini anlatan Özbay "Doğal balın bedeli var, ucuz bir şey değil, zor şartlar ve iklim nedeniyle kısa olan sezonda az üretim yapılabiliyor. Organik sertifikasyon kuruluşu üretim sürecini adım adım izliyor ve belgelendiriyor. 2.5 aylık bal sezonunda kovanları ayılardan korumak için sürekli nöbet tutmak gerekiyor. Her yıl yaklaşık 100 kadar kovana ayılar zarar veriyor. Kanunen doğal ortamlarında oldukları için ayılara müdahale edilemiyor. Kendimizi onların doğasında misafir diye düşünüyor ve ayılara yıllık üretimden yüzde 10 pay ayırıyoruz. Ayrıca arıların da besini bal… Kovandaki tüm balı almıyoruz bu nedenle. Hatta bazen bir kovan kendine yetecek kadar bile bal üretemiyor. Bu durumda diğer kovanlardan takviye yapıyor ya da kendi stoklarımızdan arıların bal ihtiyacını karşılıyoruz" diyor.
Bala katkı yasak, karakovan bal petekli satılacak
Yeni yönetmelikte getirilen uygulamalara göre, perakende olarak satılacak her türlü balın içerisine katkı maddesi konulamayacak. Balın rengiyle ilgili de sınırlamalar getirildi. Bal rengi su beyazından koyu amber rengi aralığında olacak. Karakovan ballar süzme olarak satılamayacak. Ayrıca, petekli olarak satılacak karakovan balın peteği parçalanmadan tezgaha konulacak.
1 yaşından küçüklere bal yedirilemeyecek
Balın satıldığı ambalajın hijyen olmasıyla ilgili kesin hükümler getirilirken ambalaj üzerine "1 yaşından küçüklere bal yedirilemez" ibaresi yazılacak. Endüstriyel amaçlı katkı maddesi olarak kullanılan fırıncılık ballarında da "sadece pişirme amaçlı kullanılabilir" ifadesi yer alacak.
Türkiye'de bal kültürünün çok az olduğunu kaydeden Remzi Özbay, "Taklit bal firmaları çıktığında Artvin'de bal üreticilerinin akrabaları bile TV'den etkilenip sahte ballardan almış. Balla ilgili son 2 yıldır yapılan satışlar nedeniyle çok kötü bir imaj bıraktılar. Artık herkes şüpheyle yaklaşıyor. Tüketiciler her reklama itibar etmesin, balı güvendikleri yerden alsınlar. Her şeye rağmen Türkiye'de organik gıdalar yüzde 90 güvenilir hale geldi" diye konuştu.