NÖROLOJİK REHABİLİTASYON | EKOL FİZYOTERAPİ
Periferik ve merkezi sinir sistemini etkileyen travmalarda ve hastalıklarda uygulanan rehabilitasyon çeşididir. Travmalar, enfeksiyonlar, doğumsal problemler, hemipleji, medulla spinalis yaralanmaları gibi durumlarda nörolojik rehabilitasyon uygulanır. Nörolojik rehabilitasyonda birebir egzersiz çalışmaları hastanın mümkün olan en kısa sürede eski hayatına dönmesi için önemlidir. Nörolojik rehabilitasyonda Ekol fizyoterapi olarak ihtiyacınız olan tüm rehabilitasyon ekipmanlarını evinize kadar getirmekteyiz.
Hastanın değerlendirme seansından sonra hastalığa özel rehabilitasyon programı belirlenir ve hasta yakınları bilgilendirilir. Nörolojik rehabilitasyonda süreç genel oranda uzun olmasından dolayı hastanın gelişen fonksiyonlarını göz önüne alarak fizyoterapist uyguladığı nörolojik rehabilitasyon programında değişiklikler yapacaktır. Nörolojik rehabilitasyonda multidisipliner bir tedavi yaklaşımı benimsenmesi doktor, fizyoterapist gerekirse diyetisyen, hasta bakıcı ve ortez protez uzamanı sürekli işbirliği içinde çalışması önemlidir.
1 Nörolojik Rehabilitasyon Nedir ?
1.1 Nörolojik Rehabilitasyon Hangi Durum ve Hastalıklarda Uygulanır?
1.2 NÖROLOJİK HASTAYA YAKLAŞIM
1.3 Nörolojik Rehabilitasyon da Muayene
1.3.1 Yüksek Kortikal Fonksiyonlar
1.3.2 Kranial Sinirler
1.4 Nörolojik Rehabilitasyonda Motor Muayene
1.4.1 Nörolojik Rehabilitasyon da Primitif Refleksler
1.4.2 Nörolojik Rehabilitasyon da Duyu Muayenesi
1.4.3 Nörolojik Rehabilitasyon da Serebellar Muayene
1.4.4 Nörolojik Rehabilitasyon da Extrapiramidal Sistem Muayenesi
1.4.5 Komadaki hastanın muayenesi
Nörolojik Rehabilitasyon Hangi Durum ve Hastalıklarda Uygulanır?
Dolaşım sistemi problemlerinde: Hemipleji (İnme),
Enfeksiyonlar: Menenjit, Ensefalitis, poliomyelit ve omurilik enfeksiyonları,
Yapısal, travmatik ve nörömüsküler hastalıklar: Beyin ve medulla spinaliste oluşan tümorleri, nöropatiler, Myasthenia gravis ve Gullian-Barre gibi)
Dejeneratif hastalıklar: Parkinson, MS, ALS, Huntington Kore ve Alzheimer hastalığı gibi durumlarda nörolojik rehabilitasyon uygulanır.
NÖROLOJİK HASTAYA YAKLAŞIM
Tıbbın tüm dallarında hastalık tanısı için yeterli bir öykü ve iyi bir fizik muayenenin önemi tartışılamaz. Nörolojide ise bu konunun önemini özellikle vurgulamak gerekir, çünkü merkezi ve periferik sinir sistemin karmaşık fakat iyi bilinen anatomisi çok sayıda klinik sendromun tanımlanmasını ve bunlara yol açan lezyonların lokalizasyonunu mümkün kılmıştır. Bundan sonra lezyonun altında yatan nedene gidilebilir. Nörolojik tanı bazan çok kolay olabilir, ama bazan da çok iyi bir uzmanlık ve deneyimi gerektirir. Örneğin bir hasta fizyoterapistin odasına ellerinde para sayar tarzda titreme, öne eğik bir gövde ve küçük adımlarla girerse parkinsonizm tanısı anında konur. Fakat söz konusu hastanın başka bir yakınmayla da gelebileceği göz önünde tutulmalıdır. Bu nedenle de her hastaya bilinen hastalığının dışında da hızlı ve kısa bir rutin muayene yapmak çoğu zaman gereklidir.
Hastaya ilk olarak yakınması sorulur, daha sonra kronolojik bir öykü alınır. Daha sonra da öz ve soy geçmişine ait bilgiler kaydedilir ve son olarak da düşünülen ön tanıya göre bir nörolojik muayene yapılır. Burada belirtilen “düşünülen ön tanıya göre muayene” deneyimli nörologlar için geçerlidir. Henüz uzmanlık eğitimini tamamlamamış müstakbel nörologların daima genel bir nörolojik muayene yapmaları şarttır. Bu amaçla oldukça kısa ve öz bir muayene formu da hazırlanmıştır (tarayıcı nörolojik muayene, “screening neurological examination”). Kuşkusuz ki her fizyoterapistin kendine göre alıştığı bir muayene sistemi vardır. Yine de bir hastaya yarım saat veriliyorsa bu sürenin en az 20 dakikası öyküye ayrılmalıdır, çünkü bir hastalığın klinik tanısında öykünün katkısı %80 -90 dolaylarındadır.
Bundan sonra fizyoterapist kafasında iyi bir ayırıcı yaparak düşündüğü tanıyı yazmalıdır, emin değilse sonuna bir soru işareti koyabilir. Birden çok tanı düşünüyorsa bunları olasılık sırasına göre alt alta dizmelidir. Tek bir tanı insanı iyi bir fizyoterapist yapmayacağı gibi çok sayıda tanı yazmak da kötü bir fizyoterapist olduğunu göstermez. Eğer nörolojik bir hastalık düşünülmüyorsa bu da tanı bölümünde belirtilmelidir. İyi bir tanı koymak için bir nörolog sinir sisteminin anatomisi, fizyolojisi ve biyokimyası kadar nörolojik hastalıkların klinik özellikleri ve patolojisini de bilmek zorundadır.
Nörolojik Rehabilitasyon da Muayene
Olfactorius: koku duyusu testi yapılır. Koku duyusu kaybı: anosmia
Opticus: Işık Refleksi, Görme Keskinliği, Görme Alanı, Göz Basıncı (kafa iç basıncına, arter ve venlere)
Oculomotorius (myosis, göz kaslarının hareketi)
Trochlearis (m. obliquus superior(merdiven inmede zorluk))
Abducens ( m. rectus lateralis) (lateral bakışta felç)
Facialis : Mimik kasları
Chorda Tympani (dilin2/3 üst kısmını tat duyusunu alır.)
tükrük bezleri (glandula parotideus)
Vagus : Yutma, yutkunma güçlüğü
Nörolojik Rehabilitasyonda Motor Muayene
Kas Tonusu ( hafif 1 / kontraksiyon daha belirgin 2 / yerçekimi 3 / kuvvete karşı koyma 4 / tam 5 )
Nörolojik Rehabilitasyon da DTR
Biceps ( C5-C6)
Parmak ( C8)
Nörolojik Rehabilitasyon da Primitif Refleksler
Nörolojik Rehabilitasyon da Duyu Muayenesi
iki nokta ayırımı
Nörolojik Rehabilitasyon da Serebellar Muayene
Dismetri (hedefi şaşırıyo)
Dysdiadokokinezis (ardışık hareketleri şaşırma)
Diz topuk testi
Nörolojik Rehabilitasyon da Extrapiramidal Sistem Muayenesi
Komadaki hastanın muayenesi