Bilim insanları, 790.000 önce Dünya’ya çarpan ve Asya'dan Antarktika'ya kadar devasa bir kül bulutuna neden olan bir meteorun gizemli kraterini nihayet keşfetti. Yapılan jeokimyasal araştırmalar, dev kraterin Güney Laos’taki Bolaven Platosu’nda yattığını gösteriyor.
Yaklaşık 790.000 yıl önce bir meteor, Dünya'ya öyle bir kuvvetle çarptı ki, patlama sonrasında gezegenimizin yüzde 10’u erimiş kabuksal kayaçlardan oluşan camsı malzemelerle kaplandı. ‘Tektit’ olarak bilinen bu erimiş karasal kaya kütleleri, Indochina'dan Doğu Antarktika'ya ve Hint Okyanusu'ndan Batı Pasifik'e kadar uzanıyordu. Araştırmacılar, yüzyıldan fazla bir süredir, tektitleri yaratan etkinin kanıtını aradılar; ancak bu çabaları her zaman sonuçsuz kaldı. Ta ki bugüne kadar.
Yapılan yeni jeokimyasal analizler ve benzeri yeraltı çalışmaları, meteorun oluşturduğu kraterin Güney Laos'taki Bolaven Platosu'nda yattığını, yaklaşık 5.000 kilometrekarelik bir soğumuş volkanik lav alanı altında gizlendiğini gösterdi.
Teksas Üniversitesi Jackson Dünya Tarihi Müzesi'ne göre bir meteor Dünya'ya çarptığında, çarpışma alanındaki karasal kayalar, yoğun ısıdan sıvılaşabilir ve daha sonra camsı tektitlere dönüşebilir. Bilim insanları, orijinal kraterin aşınmasına veya gizlenmesine rağmen, yerini bulmak için tektitlerin yoğunluğuna ve konumlarına bakabiliyorlar.
Kraterin bulunduğu bölge
Araştırmacılar, 400'den fazla yerde yerçekimi taramaları yaparak Bolaven Platosu’nda volkanik alanın altına baktı. Ortaya çıkan yerçekimi haritası, volkanik kayaçlardan daha az yoğun bir yeraltı bölgesinin varlığına işaret etti.
Çalışmaya göre, 100 metre kalınlığında, yaklaşık 13 km genişliğinde ve 11 km uzunluğunda eliptik bir krater keşfedildi. Bu da, 51.000 ve 790.000 yaşları arasında olduğu tahmin edilen kraterin gerçekten de yerin altında gömülü olduğunu gösteriyor. Bulgular, 30 Aralık'ta Ulusal Bilimler Akademisi Bildirileri dergisinde yayımlandı.