Marka, bir teşebbüsün mal veya hizmetlerini bir başka teşebbüsün mal veya hizmetlerinden ayırt etmeyi sağlaması koşuluyla; kişi adları dahil, sözcükler, şekiller, harfler, sayılar, malların biçimi ve ambalajları gibi çizimle görüntülenebilen veya benzer biçimde ifade markaedilebilen, baskı yoluyla yayınlanabilen ve çoğaltıla bilen her türlü işarettir.
Marka hakkı sahibine sağlanan marka koruması, tescil yolu ile elde edilir.Türkiye'de markalar 556 sayılı Markaları Korunması Hakkında KHK hükümlerine göre korunmaktadır. Markaların 556 Sayılı KHK' nin etkili korumasından yararlanabilmesi için TESCİLLİ OLMASI ZORUNLUDUR Marka tescili için yetkili merci Türk Patent Enstitüsü'dür. Marka sicile kaydedildiğinde, diğer bir deyişle, tescil edildiğinde yasallaşır ve yasal koruma sağlar.
Ayrıca tescilli bir marka başkasına devir edilebilir,miras yoluyla intikal edebilir, kullanma hakkı lisans konusu olabilir, rehin ve teminat olarak gösterilebilir. Tescilsiz marka kullananlar, belirtilen bu haklardan yararlanamazlar.
Tescilsiz marka kullanımı yasal olmasına rağmen; aynı mal yada hizmetle ile ilgili olarak daha önce tescilli bir markanın varlığı karşısında hem markaya yapılan yatırımların tümüyle boşa gitmesi, hem de hukuk ve ceza davaları ile karşı karşıya kalma riski nedeniyle son derece sakıncalıdır.
Hazırlık Aşaması: Marka tescil prosedürünün ilk işlemi marka örneğinin hazırlanmasıdır. Marka logolu veya logosuz olabilir. Marka örneği, marka nasıl kullanılacaksa o şekilde hazırlanır. Daha sonra markanın hangi sınıfta tescil edileceği belirlenir. Sınıfı belirlemek için Uluslararası Nice Antlaşması'nın marka tescil sınıfları kullanılır. Sınıflar belirlendikten sonra markanın tescil edilip edilemeyeceğini belirleyen marka araştırması yapılır. Daha önce aynı adla bir marka tescil edilmişse veya bu yönde bir müracaat varsa marka tescili mümkün olmadığından yapılan masrafların boşa gitmemesi açısından öncelikle marka araştırmasının yapılması şarttır. Markanızın ücretsiz olarak araştırılmasını istiyorsanız tıklayınız.
KHK'nin sağladığı korumadan yaralanmanın ana şartı, markanın TPE tarafından tescil edilmiş olmasıdır. Tescil edilmemiş bir marka KHK anlamında korunmadan yararlanamayacaktır. Tescil edilmemiş bir markaya yapılan ihlale karşı gidilecek yol Ticaret Kanunu' nun haksız rekabet hükümleri olacaktır. İhlal (tecavüz), tescilli bir markanın, sahibinin izni olmaksızın 556 sayılı KHK anlamında kullanılması veya o markayı taşıyan mal ve hizmetlerin, tecavüzün bilinmesine rağmen o malların nereden sağladığının bildirilmesinden kaçınılmasıdır. Marka hakkı ihlal edilen Tescilli Marka Sahibi, adli makamlara başvurup, kanunda öngörülen hukuk veya ceza davalarından birini ya da her ikisini açabilir. Marka haklarınızın bir başkası tarafından ihlal edildiğini düşünüyorsanız, başvuracağınız merci, İhtisas Mahkemeleri olarak hizmet veren ''Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemeleri(FSHHM), Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemeleridir.(FSHCM) '' Eğer bulunduğunuz ilde FSHHM yoksa Asliye Hukuk Mahkemeleri'ne başvurmanız gerekir.
Markalar hangi ülkede tescil edildiyse o ülke sınırları dahilinde korunduğundan, Türkiye'de yapılan marka tescili yalnızca ülke sınırları içinde bir hak doğuracaktır. Dolayısıyla markanın yurtdışında da korunması için ayrı bir tescile ihtiyaç duyulmaktadır Tüm dünyada geçerli bir tescil sistemi yoktur. Yurt dışında marka tescili için birkaç yöntem vardır. Bu yöntemler; klasik anlamda ilgili ülkelere marka tescili için teker teker başvurma, Avrupa ülkelerine Avrupa Topluluk Markası başvurusu yapma ve Madrid Protokolü'ne göre başvuru yapmak olarak sıralanabilir. Avrupa Topluluk Markası, tek bir başvuru ile 25 Avrupa Birliği Ülkesi'nde tescil olanağı sağlar. Madrid Protokolü çerçevesinde yapılan başvuru ile protokole taraf olan tüm ülkelerin t amamında veya seçilen ülkeler için koruma sağlanabilmektedir. Türkiye, Madrid Protokolü'ne üye olduğundan dolayı, bizler , yurt dışında marka tescili için Madrid Protokolü çerçevesinde başvuru yapılmasını tavsiye ediyoruz.
Madrid Protokolü markaların uluslararası tescili ile ilgili mevcut Madrid Antlaşması'na yeni özellikler ve kolaylıklar kazandırmıştır. Bu anlamda Madrid Protokolü yeni bir antlaşma niteliğindedir. Protokole göre uluslar arası tescil yaptırmak isteyenler Türkiye'de tescil yapıldıktan sonra veya tescil başvurusu yapıldıktan sonra uluslar arası marka tescili başvurusunda bulunabilir.
Madrid Protokolü çerçevesinde tek bir başvuru yapılarak bu protokole üye olan tüm ülkelerde uluslar arası marka tescili sağlanabilir. Uluslararası tescil belgesi yaklaşık olarak 4–6 ay arasında gelmekte ve bu süre sonunda ilgili ülkelerde marka inceleme sürecine girmektedir. Tescil için nihai kararın gelmesi ise 18 ayı bulmaktadır. Belirlenmiş ülkelerdeki patent ofisleri 12 veya 18 ayda tescil ile ilgili kararlarını WIPO' YA bildirmek durumundadır. Türkiye'nin seçmiş olduğu süre 12 aydır. Bu süre sonunda ilgili ülkeler red kararını bildirmemişse marka tescil edilmiş sayılır. Türkiye'de başvurusu yapılmış olan marka yurtiçinde reddedilirse otomatik olarak yurtdışında da reddolur. Yurtdışında markanın korunma süresi yurtiçinde olduğu gibi 10 yıldır. 10 yıl sonunda marka isteğe bağlı olarak yenilenebilir ve 10 yıl daha koruma altına alınabilir.
Avrupa Topluluk Markası sistemi 01.12.1995 tarihinde yürürlüğe girmiştir ve bu tarihten itibaren Avrupa Topluluğu ülkelerini tek ülkeymiş gibi kabul ederek yurtdışı marka başvurusu imkanı doğmuştur.Bir tek marka başvurusuyla topluluk üyesi ülkelerde geçerli olan tescil belgesi alınmaktadır. Avrupa Topluluk Markası sisteminin Madrid Protokolü'ne nazaran bazı avantajları olmasına karşılık dezavantajları da bulunmaktadır.Avrupa Topluluk Markası sisteminin en önemli özelliği tek bir başvuruyla tüm topluluk üyesi ülkelerde marka tescilinin alınabilmesidir.Bu şekilde yapılan yurtdışı marka tescili, hem daha az maliyetle olmakta, hem de zamandan tasarruf etme imkanı sağlamaktadır. Diğer bir özelliği ise Topluluk Markası Ofisi'nde (OHIM) inceleme olmamasıdır; markanın reddi ancak üçüncü kişilerin itirazları sonucu olmaktadır. Ancak Avrupa Topluluk Markası Sistemi'nin en büyük dezavantajı; eğer ki yapılan marka başvurusu üye olan tek bir ülkede reddolursa tüm ülkelerde reddolmuş sayılır; çünkü yapılan başvuru tek ülkede yapılmış gibi kabul görmektedir. Bu durumda da uluslar arası markaya yapılan bütün yatırımlar ,boşa gidecektir. Bu yüzden başvuru yapılmadan önce markanın topluluğa üye olan ülkelerde ayrıntılı bir ön araştırmasının yapılması gerekmektedir. Markanızın ücretsiz olarak araştırılmasını istiyorsanız tıklayınız. -Yurt dışı marka başvurusu yapılacak ülke Madrid Protokolü veya Avrupa Topluluk Markası sistemine taraf değilse,tescil yapılmak istenen ülke/ülkeler belirlenerek bireysel olarak başvuru yapılabilir.Bu yolla marka başvurusu yapılmak istenildiğinde söz konusu ülke/ülkelerin kendi tescil prosedürleri izlenecektir. Bu yüzden yurt dışı marka başvurusu hem daha uzun sürecek hem de maliyet artacaktır.