Bu açıdan 15 Temmuz 2016 tarihi "Yeter Söz Demokrasi ve Açık Toplumun" ilkesiyle hareket eden milletimizin riyaset ve din tacirliğine geçit vermeyeceğinin simgesidir. Bununla birlikte darbe teşebbüsünü gerçekleştirmeye çalışan yapının niteliğine bakınca cemaatleşmeden cemiyetleşmeye (sivil toplum kuruluşlarına) dönüşme sürecinde başarısız kalındığının göstergesidir. Ama sonrasında diğer cemaatler bir öz eleştiri sürecine girmek ve siyasetle, devlet kurumlarıyla mesafesini yeniden ayarlamak yerine, ekonomi-politik alanda etkinliklerini artırmaya ve diğerinde boşalan yerlere talip olmaya hevesli görünmektedirler.
Osmanlı’nın Balkanlar ve Ortadoğu da yaşadığı travmalar İslamcılık ve Osmanlıcılık politikalarından vazgeçerek Türklüğü merkeze alması, yeni devletin kuruluş zeminini hazırlad. Laik, demokratik, sosyal bir hukuk yapılanması olarak ortaya çıkan Türkiye Cumhuriyeti, kurumlarını ve kanunlarını Batıyı merkeze alarak yapmaya çalışmıştır. Böylece dünyadaki yeni sosyo-politik durumu karşı konum alan bir sistemin monarşik yapının bütün kurumlarını ilga etmesine karşın Diyanet işleri Başkanlığını kurması tikelde tümeli yakalama çabasının sonucudur. Nitekim 3 Mart 1924 tarihinde Şer'iye ve Evkaf Vekâleti 'nin yerine Mustafa Kemal Atatürk'ün emriyle 429 sayılı kanunla Türkiye Cumhuriyeti Başbakanlığına bağlı bir Diyanet İşleri Başkanlığı kurulmuştur. Ardından Sahih hadislerin derlenip Türkçeye çevrilmesi, tefsir ve meal çalışmaları başlamıştır.