Oğuzhan SARI - KOVİD-19 İLK DEĞİL, PEKİ SON OLUR MU?
Kovid-19 Çin’de ilk çıktığı günden bu yana gün geçtikçe etkisini artıyor ve bu da gündemde daha çok yer bulmasına neden oluyor. Özellikle Dünya Sağlık Örgütünün yeni tip koronavirüsü küresel salgın (pandemi) ilan etmesiyle birlikte gündemdeki yerini daha da sağlamlaştırdı. Gayet tabii bunun haklı sebepleri vardır. İlk olarak yukarıda da bahsettiğimiz üzere bu bir salgındır, yani bulaşıcı bir hastalıktır. Bazılarının söylediği gibi günde bilmem kaç kişinin trafik kazasından ölmesi ile aynı şey değildir. İşin birçok farklı boyutu vardır.
Söz konusu salgın dünya ekonomisini ve birçok sektörü ciddi şekilde sarsmıştır ve sarmaya da devam etmektedir. Daha önceki bir yazıda da bahsetmiştim; salgınının özellikle havacılık sektörüne ciddi etkileri olmuştur hatta sektör adeta durma noktasına gelmiştir. Mesela Türk Hava Yolları tüm uçuşlarını durdurmuş durumda. Dünyanın hemen hemen bütün hava yolları da bu krizden nasibini almakta elbette. Kimine göre bu kriz havacılık sektörünün en ciddi krizi…
Kovid-19 salgını bu kadar hayatımızın içine girmişken, hemen hemen her şeyimizi etkilemişken kimilerimiz salgınlar konusunda bir durup düşünmüş, bir yerlerde konuyla alakalı bir şeyler izlemiş ve belki kimileri de salgınlar tarihi hakkında bir araştırma da yapmıştır.
Kovid- 19 salgını tabii ki dünyanın gördüğü ilk salgın değil, muhtemelen son da olmayacak. Bu salgından önce çeşitli tarihlerde, çeşitli bölgelerde birçok salgın çıkmış ve kimi zaman bir kıtayı, kimi zamanda dünyayı etkilemiştir. Tabii ki söz konusu salgınlar sadece kayıt altına alınıp bilinebilenler. Hepimiz Veba’yı duymuşuzdur elbet. Veba, genelde fareler yoluyla yayılan bir salgındır ve çeşitli tarihlerde ortaya çıkıp çok ciddi sonuçlar doğurmuştur. 541 yılında, bugünkü İstanbul olan Konstantinopol’de ortaya çıkan Justinyen Vebası şehir nüfusunun yüzde 40’ını yok etmiştir. Veba, sadece insanları öldürmekle kalmayıp Bizans’ın yıkılma sürecine girmesine de neden olmuştur çünkü Bizans’ın hem işgücünü hem de asker sayısını ciddi oranda azaltmıştır. Dönemim, günümüze göre ilkel sayılabilecek koşullarını göz önüne alarak insana duyulan ihtiyacı da hesaba karatsak bu durumun oluşmasının gayet normal olduğunu da anlarız.
Vebanın çeşitli tarihlerde ortaya çıktığını söylemiştim. Justinyen Vebasının yanı sıra Avrupa’da ortaya çıkan Kara Veba Salgını da bilinen en korkunç salgınlardan. Öyle ki salgının o dönemki Avrupa nüfusunu yarı yarıya azalttığı söyleniyor. Siyasi sonuç olarak ise kilisenin sorgulanıp rönesansın başlamasında önemli etken olduğu da bilinir.
Veba dışında öyle bir salgın var ki pek bilinmese de dünyanın gördüğü en büyük salgın olarak kayıtlara geçmiştir. Bahsettiğim salgın İspanyol Gribi olarak biliniyor. İsminden dolayı İspanya’da ortaya çıktığını düşünebileceğiniz fakat gerçekte Amerika’da ortaya çıkmış olan bu salgın Anadolu coğrafyasından Hindistan’a kadar farklı kıtalara yayılmış ve can almıştır. Salgın tam sayısı bilinmemekle birlikte 50 ile 100 milyon arasında insanın canına mal olmuştur. İspanyol Gribi olarak bilinmesinin sebebi ise İspanyol basının salgını gündeme getirmesinden ötürüdür.
Bugün hâlâ çaresi bulunamayan, hastalığın bulaşmaması için önlem almaktan başka bir şey yapılamayan HIV(AIDS) virüsü de insanlığı tehdit eden en önemli salgınlar arasında. İnsana maymundan geçtiği bilinen ve cinsel yolla bulaşan bu virüsün bu güne kadar yaklaşık 36 milyon insanın yaşamına mâl olduğu biliniyor.
Daha yakın tarihlerde de SARS, MERS, Domuz Gribi gibi çeşitli salgınlara şahit olduk. Kovid-19 salgını ise yakın dönemin en etkili salgını olarak şimdiden kayıtlara geçti. Gayet tabii insanlık bu salgınının da zamanla üstesinden gelecektir. Peki bu salgın son olur mı sizce? Haftaya görüşmek dileğiyle, esen kalınız.
Yazarın diğer yazıları 21.3.2020 -SALGIN TÜM SEKTÖRLERİ ALT ÜST ETTİ 14.3.2020 -TELAŞLI DEĞİL TEMKİNLİ OLUN 7.3.2020 -AVRUPA KENDİNE 'UYGAR' 29.2.2020 -KORONAVİRÜS HAKKINDA NE BİLİYORUZ? 22.2.2020 -REHBER KÖPEKLER 15.2.2020 -GİT GİDE BÜYÜYEN BİR SEKTÖR: E-SPOR 8.2.2020 -NASIL YAKIT TASARRUFU YAPABİLİRİZ? 1.2.2020 -2020'YE HENÜZ GİRMİŞKEN... 25.1.2020 -İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE NE KADAR KAYITSIZ KALINACAK 18.1.2020 -İŞSİZLİK, KYK, GSS BORCU DERKEN... 11.1.2020 -YERLİ OTOMOBİL MESELESİ 4.1.2020 -HER ŞEYİ BİLME HASTALIĞI 28.12.2019 -BU SORUN ÇÖZÜLSÜN ARTIK 21.12.2019 -AZİL SÜRECİ ÜZERİNE 14.12.2019 -DÜNYA DEĞİŞİYOR, MESLEKLER DE 7.12.2019 -ASGARİ ÜCRETTE BEKLENTİ AÇ KALMAMAK 30.11.2019 -MARKALAŞMA ÜZERİNE 16.11.2019 -GARİP BİR SÖMÜRGE: HONG KONG 9.11.2019 -FUTBOL DEDİĞİN 31.10.2019 -KOMİK Mİ ŞİMDİ BU? 24.10.2019 -TOPLU EZİYET 17.10.2019 -“GENÇLER İŞ BEĞENMİYOR” 12.10.2019 -BARIŞ PINARI HAREKATI'NIN DÜNYADAKİ YANKISI 28.9.2019 -HERKES HER ŞEYİ “BİLİYOR!” 21.9.2019 -ULAŞIM TEKNOLOJİSİ HIZLA DEĞİŞİYOR 14.9.2019 -TELEFONSUZ YAPAMAZ OLDUK 7.9.2019 -DOKUZUNCU YILINDA SURİYE İÇ SAVAŞI 31.8.2019 -YANAN ORMANLAR DEĞİL GELECEĞİMİZ 24.8.2019 -15 MİLYON İNSAN 15 MİLYON DERT 17.8.2019 -GERİ DÖNÜŞTÜR 9.8.2019 -GÜNEY ASYA’NIN DİNMEYEN YARASI: KEŞMİR 3.8.2019 -'KAPALI MARAŞ' MESELESİ 26.7.2019 -S-400 F-35 MESELESİ ÜZERİNDEN TÜRKİYE-RUSYA-ABD İLİŞKİLERİ 20.7.2019 -SOĞUK MEDENİYET FİNLANDİYA 12.7.2019 -DOĞRUSUYLA YANLIŞIYLA SOSYAL MEDYA 5.7.2019 -NEVİ ŞAHSINA MÜNHASIR BİR KİŞİLİK: SAKALLI CELAL 2.7.2019 -SOSYAL MEDYANIN YEMEK KÜLTÜRÜNE ETKİSİ 25.6.2019 -İSTANBUL SEÇİMLERİNİN ARDINDAN 18.6.2019 -ÇORAK TOPRAKLARDA UMUT YETİŞTİRMEK: RAHİM DEMİRBAŞ 7.6.2019 -BU BAYRAM NEREDEYDİNİZ? 28.5.2019 -İMAN, İNFAK, İSRAF 14.5.2019 -İSTANBUL SEÇİMLERİ YENİLENİYOR, PEKİ ŞİMDİ NE OLACAK?