CIA - Vikipedi
(C.I.A sayfasından yönlendirildi)
Koordinatlar: 38°57′06″K 77°08′48″B﻿ / ﻿38.951796°N 77.146586°W﻿ / 38.951796; -77.146586
Başlığın diğer anlamları için CIA (anlam ayrımı) sayfasına bakınız.
Merkezî İstihbarat Teşkilatı
18 Eylül 1947
Stratejik Servisler Ofisi (OSS)
ABD Devlet Başkanlığı
George Bush Center for Intelligence, Langley, Fairfax County, Virginia, ABD
Gina Haspel, Genel Direktör
Merkezî İstihbarat Teşkilatı (İngilizce: Central Intelligence Agency) veya İngilizce adın kısaltmasıyla CIA, 1947'de Amerika Birleşik Devletleri başkanlarından Harry Truman döneminde kurulan, ABD'nin birimleri için gereken ABD dışı ülkelerle ilgili istihbarat bilgilerini toplayan kurumdur. Merkezi Virginia eyaletindeki Langley'de bulunmaktadır. Direktörlüğünü Gina Haspel yürütmektedir.
CIA yasasına göre; kurum, organizasyonunu, görevlerini, personelinin sayısını ve maaşlarını saklı tutmak hakkına sahiptir. Soğuk Savaş yıllarında ve sonrasında CIA pek çok gizli operasyonda rol alarak çeşitli sebepler dolayısıyla siyasi rejimleri zayıflatmaya ve hükûmetleri devirmeye çalışmıştır.
1947'de Kongre tarafından, Millî Güvenlik Konseyi (National Security Council, NSC) ile bu konseyin yönetimi altında çalışmak üzere kuruldu. CIA, NSC'ye millî güvenliği ilgilendiren konularda bilgi toplayıp verecek, elde edilen bilgileri değerlendirdikten sonra, hükûmetle ilgili yerlere ulaştırılmasını sağlayacaktı. CIA; NSC'nin vereceği emirler doğrultusunda, güvenlikle ilgili istihbarat işlerini yerine getiriyordu.
Değişik kesimlerden seçilen CIA direktörleri arasında, ABD'ye başkanlık yapan George W. Bush'un babası George H. W. Bush da bulunmaktaydı.
CIA dört direktörlük halinde çalışmaktadır:
NCS'in toplamış olduğu ham istihbaratların analiz edilip işlenmiş istihbarat haline getirildiği direktörlüktür. Entelektüel bir karaktere sahiptir. Tüm birimleri CIA merkezindedir. Görevi istihbarat toplamak değildir. Gizli Servis NCS'nin toplamış olduğu istihbaratı değerlendirip analiz etmektir. Havadan çekilen (uydu, uçak vs.) resimleri, radyo, telefon, televizyon, telgraf, telsiz gibi ulaştırma araçları ile toplanan bilgileri değerlendirir. Bu değerlendirmeler, raporlar halinde, ilgili makamlara gönderilir. Karşı haberalma daire başkanlığı ile koordineli olarak çalışır. İstihbarat Direktörlüğü'nde çalışan kişiler analist olarak adlandırılır. Politik, ekonomik, askeri, psikolojik analist gibi çeşitli dalları vardır. Yapısı ihtiyaçlara göre değişmekle birlikte on dört birimden oluşmaktadır. Bu birimler şunlardır:
Suç ve Narkotik Merkezi
Karşı-İstihbarat Merkezi/Analiz Grubu
Bilgi Operasyonları Merkezi/Analitik Grup
Asya-Pasifik, Latin Amerika ve Afrika Analiz
Koleksiyon (Toplama) Stratejileri ve Analiz
Yakın Doğu ve Güney Asya Analiz
Rusya ve Avrupa Analiz
Silah İstihbaratları, Karşı-Silahlanma ve Silah Kontrol Merkezi
İstihbarat Analizi için Okul
Ulusal Gizli Servis (National Clandestine Service-NCS) Direktörlüğü
Operasyon Direktörlüğü olarak da bilinir. Eski adlarından biri de Planlama Direktörlüğü'dür. Başta insan istihbaratı (HUMINT) olmak üzere elektronik (ELINT) ve sinyal (SIGINT) istihbaratını toplayan direktörlüktür. Her türlü bilgi ve haberi toplamakla görevlidir. Bu bilgileri elde etmek için casuslar ve ajanlar bulmaya çalışır. CIA'in dış ülkelerdeki tüm istasyon ve üsleri NCS tarafından yönetilir. Elçiliklerdeki birimlere istasyon, konsolosluklardaki birimlere üs adı verilir. Bu birimler şefler tarafından yönetilir. NCS'de operasyon subayı, koleksiyon (toplama) subayı,dil uzmanı gibi unvanlara sahip personel görev yapar. Operasyon subayının çeşitli ajan ve casuslardan elde ettiği bilgiler koleksiyon subayları tarafından değerlendirilerek analiz edilmesi için İstihbarat Direktörlüğü'ne gönderilir. NCS, Başkan'ın onayladığı karar direktifleriyle dış ülkelerde suikast, bombalama, rehin alma, şantaj, psikolojik ve fizyolojik işkence, gizli silah desteği gibi gizli operasyonlar yapabilir. NCS iki yardımcı direktörlüğe ayrılır.
Yardımcı Direktör NCS
Bölgesel ve Uluslararası Sorunlar Bölümü
Teknoloji Desteği Bölümü
HUMİNT (İnsan İstihbaratı) İletişimi için Yardımcı Direktör NCS
HUMİNT İletişimi Koordinasyon Merkezi
Bilim ve Teknoloji Direktörlüğü
Teşkilat elemanlarını, son teknolojik gelişmelerde eğitmek, kullanmasını öğretmek. Kullanılan araçları geliştirmek, yapılan operasyonlara bilimsel ve teknik destek sağlamak, bu direktörlüğün görevidir. Bilim ve Teknoloji Direktörlüğü çalışanları genellikle yetenekli bilim adamlarıdır. On iki birimden oluşmaktadır.
İş Stratejileri ve Kaynakları Merkezi
Teknoloji Yönetimi için Merkez
Bilim Adamı Şefliği
Geliştirme ve Mühendislik
Özel Faaliyetler (CIA'in gizli askeri eylem birimi olarak bilinir. İnsansız uçak saldırılarını yönetir.)
Özel İletişimler Programları
Sistemler Mühendisliği ve Analiz
Eski adı Yönetim Direktörlüğü'dür. Teşkilat personelinin, toplanan bilgilerin, tesislerin güvenliğini sağlar. Destek Direktörlüğü şu birimlerden oluşur:
Stratejik Kaynaklar Yatırımı
Kritik Görev Sigortası
Geleneksel Olmayan Destek
NRO Program Yöneticisi
DNI Program Yöneticisi
CIA'de Rütbe ve KonumlarDüzenle
Karşı-İstihbarat Tehdit Analisti
Terörle Mücadele Analisti
İstihbarat Toplama Analist
Açık Kaynak Subayı
Toplama Yönetimi Subayı
Personel Operasyonları Subayı
Özel Beceriler-Hedefleme Subayı
Paramiliter Operasyonlar Subayı
NCS Dil Subayı
Genel Müfettiş- Özel Ajan/Soruşturmacı
Poligraf (Yalan Makinesi) Uzmanı
Teknik Güvenlik Subayı
Yardımcı Müsteşar Yardımcısı
CIA, 30 Eylül 2007 tarihinde İran parlamentosunun aldığı bir kararla terörist örgüt ilan edildi.
CIA, 6 Mayıs 2014 tarihinde @CIA kullanıcı adı ile sosyal paylaşım ağı Twitter'a katılmıştır.
^ (İngilizce) Iran: CIA, U.S. Army ‘terrorist organizations’, MSNBC URL son erişim tarihi: 30 Eylül 2007
^ Bir tweetle binlerce takipçi kazandı
Central Intelligence Agency (CIA) Sitesi (Türkçe)
Central Intelligence Agency (CIA) Sitesi (İngilizce)
CIA Dünya Gerçekleri Kitabı (İngilizce)
"https://tr.wikipedia.org/w/index.php?title=CIA&oldid=20966502" adresinden alındı.
Last edited on 13 Eylül 2019, at 01.08