KANSER ÖLÜM DEMEKTİR!
Bir zamanlar eşittir ölüm kabul edilen bir çok kanser türü artık TAMAMEN İYİLEŞTİRİLEBİLMEKTE ve BİR ÇOK BİREYDE KANSER ETKİN OLARAK TEDAVİ EDİLEBİLMEKTEDİR
KANSERDEN KORUNMA ve KANSER TEDAVİSİNDEKİ GELİŞMELER
Kanserin risk faktörleri, korunma, erken tanı ve tedavisindeki gelişmeler kanser konusunda devrim niteliğinde gelişmelerle sonuçlanmış ve tedavi sonuçlarının iyileşmesine yol açmıştır.
Birkaç istisna haricinde erken evrede yakalanan kanserlerde geç evrede yakalanlara göre tedavi edilme şansı daha yüksek, ölüm oranları daha azdır.
Sadece ABD’de kanserle yaşayan 12 milyon insan bulunmaktadır.
Organize meme kanseri tarama programlarında 10 yıllık bir deneyimi olan bir ülkede meme kanserinden ölümler önemli oranda azalır. Örneğin, Avustralya’da meme kanseri tarama programları 1991 yılında başlatılmış ve son 20 yılda meme kanserinden ölümler %30 azaltılabilmiştir.
Zengin ülkelerde Pap testinin yaygın kullanılmaya başlanması ile birlikte servikal kanser görülme sıklığında çok hızlı düşmeler gerçeklemiştir. Örneğin İngiltere gibi bazı ülkelerde 1990’dan 2010’a kadar görülen servikal kanser sayısı yarıya inmiştir.
Meme ve servikal kanser taramaları ve erken tanısı gibi maliyet-etkin, ekonomik kanser kontrolü stratejileri, kaynak durumu ne olursa olsun her toplumda o toplumun ihtiyaçlarına göre gerçekleştirilebilir.
KANSER HİZMETLERİNE ERİŞİM
Maalesef, temel ilaçlara erişim de dahil olmak üzere “tam kapsamlı kanser hizmetlerine erişim” zengin ülkeler ve zengin bireyler için daha erişilebilir düzeydedir.
Tüm dünya’da zengin ve yoksul ülkeler arasında kanserin tedavi sonuçları arasındaki farklılıkların kapatılması bir eşitlik hakkı ve zorunluluktur.
Biliyoruz ki, kaynakları sınırlı ülkelerde bile kanserin önlenmesinden palyasyonuna kadar kanser kontrolünün tüm unsurlarını içerecek şekilde etkin kanser hizmetlerinin verilebileceği örneklerle kanıtlanmıştır. Bu durum etkin hizmetlerin, sadece kaynakların zengin olduğu durumlarda verilebileceği savını geçersiz kılmaktadır.
Kanser kontrolü ve bakımın sürekliliği ile ilgili temel unsurlar her bir ülkede o ülkenin sağlığa ayırdığı kaynaklar ve alt yapıya, toplum tabanlı kanser kayıtlarından öğrenilebilen kanser yüküne, o ülkeye yönelik kanser risklerine, politik ve sosyal durumlara, kültürel inanışlar ve uygulamalara göre kararlaştırılmalıdır. Ulusal kanser kontrol planları çok disiplinli kanser hizmetlerinin, kanser kontrolu ve bakımın sürekliliğinin tüm unsurlarını dikkate almalıdır.
KAYNAKLAR NE OLURSA OLSUN KANSER HİZMETLERİNİN SUNULMASI
Kanserin çaresinin olduğu ve kaynaklar ne olursa olsun her durumda uygulanabileceği ve entegre edilebileceği hakkında kamuoyunun ve politik farkındalığın arttırılması kanserden korunma ve bakımda eşitliğin sağlanmasında önemli bir unsurdur.
Kanserin çözümlerinin çok karmaşık çözümler olduğu ve gelişmekte olan ülkeler için pahalı olduğu yanlış bilinen bir konudur.
Müdahelelerin maliyeti ödenemeyecek kadar çok pahalı olmak zorunda değildir. Yakında hazırlanan bir rapora göre gelişmekte olan ülkelerde gereken patent dışı jenerik ilaçların çoğu tedavi kürü başına 200 TL’nin altında ve tüm tedavi için 2000 TL’nin altındadır. HPV gibi hayat kurtaran aşıların fiyatları ise GAVI programı tarafından bu programa uygun ülkelerde giderek ucuzlatılmaktadır.
Tüm ülkelerin kanser kontrol planlarında mutlaka olması gereken radyoterapi gibi diğer maliyet etkin çözümler de, kaliteli, ödenebilir, etkili ilaçlar ve tarama programlarına erişimi de içeren çok disiplinli ve ekip yaklaşımlı tedavi programlarına dahil edilmelidir.
Bireylere erken tanı ile daha yüksek bir tedavi başarısı şansı verebilmek için, etkinliği kanıtlanmış çok disiplinli kanser hizmetlerine bireyler eşit olarak erişebilmelidir.