Evrenin zifiri karanlık yerlerini neden dev yıldızlar aydınlatamıyor?
Işık enerjisi yol katettikçe azalıp bitiyor mu?
İnsan gözünün görüğü ışık tayfı 380 nm ile 760 nm arasıdır. Bunun dışındaki dalga boylarını göremeyiz ancak ürettiğimiz teknoloji ile bu dalga boylarını ölçebiliyoruz.
Şimdi soruna gelelim neden evren zifiri karanlık? Neden yıldızlar aydınlatamıyor? Aslında cevabı çok basit. Yıldızlar bizden çok uzaktalar öyle ki en yakın yıldız olan Alpha Centauri'nin bize olan uzaklığı 4.3 milyon ışık yılıdır. Yıldızların yaydığı ışık bize gelene kadar dalga boyları artar çünkü evren genişliyor ve yıldılar bizden uzaklaşıyor. Zamanla kırmızıya kayar buna da Doppler Etkisi denir. İnsanların gördüğü dalga boyundan çıkar ve biz onları göremeyiz. Aslında şuan evren sandığımız kadar da zifiri karanlık değil. Biz ışığın değişen dalga boyunu göremiyoruz. Bir diğer etmen ise ışığın bir cisme çarpıp yansıması gerekir ki biz o ışığı görelim. Evrenin de büyük oranda "boş" (Şuan kabul gören uzayın aslında boş olmadığı ve her yerinde karanlık madde ile karanlık enerji olduğudur. %73 karanlık enerji, %23 karanlık madde ve %5 atomlar.) olduğu düşünülecek olursa bu durum iyi anlaşılacaktır.
Matej' El, Cevabı ne yapacaksın bize daha çok soru lazım
1 hidrojen atomunun çapını 1 mm kabul edersek en yakın elektron 5 metre uzaklıkta dönmektedir.. Bu mikro ölçekte böyle olduğu gibi makro ölçekte de böyle.. Evren büyük çoğunlukla boşluktan oluşmaktadır..
Samanyolu galaksisinde bulunan 250 milyar yıldız uzaktan baktığımızda ışıl ışıl şenlik yeri gibi görünse de her bir yıldız birbirine çapları oranına göre çok çok uzaktadır..
Küçük daire güneşimizin bulunduğu yer..
Saman yolunun çapı 130.000 ışık yılı..
Bizler merkeze 32.000 ışık yılı uzaklıkta bir yarı çapta dönmekteyiz..
Proxima Centuria en yakın yıldız 4,24 ışık yılı uzaklıkta.. (yaklaşık 40 trilyon km)
Güneşin Oort örtüsü 0,03 Işık yılı çapında (yani güneşin kütle çekim alanından etkilenen bölge)
Güneşin çapı sadece 1,5 x 10^-7 ışık yılı (1,4 milyon km)
Güneşin çapını en yakın yıldız ile arasındaki mesafenin yarısına bölersek.. (Yarısına kadar aydınlatsa ve kalan yarısını da Proxima Centuri aydınlatsa)
1 : 14.350.000 gibi bir oran çıkıyor..
Dolayısıyla sen 1 büyüklüğündeki bir cisimden.. 14.350.000 katı büyüklüğündeki bir boşluğu aydınlatmasını beklemiş oluyorsun..
Tabi ki bu hesaplamalar afaki, farklı yıldız tipleri farklı oranlarda ışık saçmaktadır.. Ve bir madde olmayan bir boşluğu da aydınlatamayız.. Bu rakamlar sadece yıldızları gözünde fazla büyütme diye.. Boşlukların büyüklüklerine oranla..
Ancak süpernovaları gözünde büyütebilirsin.. Bir tek süpernova bir galaksi kadar ışık saçabilmektedir..
Çinlileri tarihi kayıtlarına göre M.Ö 1100 yıllarında gökyüzü aylarca, gece de gündüz kadar aydınlık olmuş.. Bunun yakınlarda gerçekleşen bir supernova olduğu tahmin ediliyor..