TEKALİF-İ MİLLİYE EMİRLERİ - Yılmaz Günay
21:2906 Nisan 2020
Bilindiği gibi Devlet-i Ali Osman'ın gerek bürokratlarının ve gerekse Halife-i Rûyê Zemin olan padişahlarının 1718 yılından itibaren uyguladıkları gerek dış siyaset ve gerekse iç politika olarak korkunç bir vurdumduymazlık, israf ve iltimas uygulamalarıyla devleti çoktandır çöküşün eşiğine getiemişlerdi. Devlet o tarihten sonra çok geçmeden çökmeye yüz tutmuştu. Çöküşün 20.yüzyılın başlarına kadar gecikmesi ise yine çok iyi bilinen bir durumdur ki; diğer devletlerin arasındaki rekabetin bir nimetiydi. Bu devletler sırf rakipleri Osmanlı pastasından fazla kapmasın diye bu "Hasta Adam" ı ayakta tutmaya çalışmışlardı.
Sözünü ettiğimiz bu dönemde yani 1718-1922 arası dönemi incelediğimizde hem devleti Tekalif-i Milliye Emirleri'ni yayınlamaya götüren süreci daha iyi görmüş oluruz ve hem de bu Korona virüs günlerinde neden bu kanunun yeniden gündeme geldiğini, dönemler arasındaki benzerliği de hayretle görmüş oluruz. Bir zamanların Cihan Devleti korkunç bir açgözlülükle miras yedi yapmış. Ülkenin kaynaklarını dış politikada sonu gelmez savaşlara harcamış ve girdiği bu savaşların da hemen hemen hepsinde ağır yenilgilere mahkum olmuştu. İç politikada ise Kırım Savaşıyla aldığı Borçlara yenilerini eklemiş, hatta 1881 yılına gelince artık bu burçları ödeyemeyeceğini söylemiş, yani resmen iflas bayrağını çekmişti. Peki bunca borç hep savaş masraflarına mı gitmişti. Elbette ki hayır. Bu dönem daha ziyade şatafata ve israfa yönelmiş; başkent Der Saadet'i saadet aradığı saraylarla doldurmuştu. Borç alarak Dolmabahçe ve Beylerbeyi saraylarını yapmıştır. Bürokraside ise tek geçer liyakat rüşvet ve iltimas olmuştu. Bu dönem İlmiyede, askeriyede ve reayada kompile bir bozulma olmuştu. İstanbul 400 yıl önce Fatih Mehmed'in kapılarına dayandığı Konstantin'iye günlerine dönmüştü adeta. İlmiye sınıfı tamamiyle siyasetin yalakası olmuş, askeriye hizipçilik çalkantılarıyla kaynıyor, toplum cehaletin ve körü körüne bağlılığın faturasını ağır ödüyordu. Yoksulluk, yolsuzluk ve rüşvet almış başını gidiyordu. Bu durum devleti olduğu gibi halkı da bir don, bir çoraba muhtaç etmişti.
Bu gün dünya genelini tehdit bir virüsün yayılmasına karşı devletin yeniden Tekalif-i Milliye Emirleri'ni gündeme getirmesi ilk etapta anlaşılmaz gibi dursa da aslında "Batı Cephesinde Yeni Bir Şey Yok'turun göstergesidir. Devlet nasıl ki Bundan önceki bir çok krizi fırsata çevirme yolunu seçtiyse bugün de aynı şekilde bu krizi fırsata çevirme derindedir. Aslında haksız da sayılmaz. Yıllardır uyguladığı politikalar sonucu devletin kasasında akçe kalmamış, saraylara ve iltimasla alınan ihalelere o kadar çok para harcamış ki devlet iflas etmenin eşiğine gelmiş. Bu krizde halka verecek parası olmadığından, Tekalif-i Milliye Emirleri'ni de gündemleştirip kendine dayanak ve meşruiyet kılıfı yaparak bu krizi fırsata çevirme cabasına girmiştir.
Biz Hak Ettik"2023 hedefimizin önündeki engeller adeta kendiliğinden kalkıyor"