AİHM: “Kadın Güvenlik Görevlisi Olmaz” Ayrımcılıktır
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Türkiye’yi cinsiyet ayrımcılığı yaptığı için Hülya Ebru Demirel’e 11 bin Euro maddi ve manevi tazminat ödemeye mahkum etti.
AİHM, Hülya Ebru Demirel’in kadın olduğu için güvenlik görevlisi olarak atamasının iptal edilmesi nedeniyle yaptığı başvuruyu karara bağladı.
AİHM, ikiye karşı yedi oyla aldığı kararda, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin Madde 14 ‘ü (ayrımcılık yasağı) ve bununla bağlantılı olarak Madde 8’i (özel ve aile yaşamına saygı) ihlal edildiğine karar verdi.
Ataması iptal edilmişti
Demirel, Ekim 1999’da devlet memurluğu sınavını geçti ve Türkiye Elektrik Dağıtım Şirketi’nin (TEDAŞ) Kilis Müdürlüğü’ne güvenlik görevlisi olarak atandı.
Ancak, şirket Demirel’in atamasını “erkek olmadığı” ve “askerlik yapmadığı” nedenleriyle iptal etti.
Demirel, şirkete karşı 2001 yılında açtığı ayrımcılık davasını kazandı ancak karar Yüksek İdari Mahkeme tarafından bozuldu.
Demirel 17 Haziran 2008 tarihinde AİHM’e başvurdu.
AİHM, yerel mahkemelerin Kilis’de güvenlik memuru olarak görevlendirilmemesine neden olarak Demirel’in cinsiyeti dışında hiçbir sebep göstermediğine karar verdi ve davayı Emel Boyraz’ın davasıyla ilişkilendirdi.
Mahkeme, Emel Boyraz davasının da aynı mahkemede görüldüğünü ancak farklı kararlar vererek Madde 6’nın 1. fıkrasını (adil yargılanma ilkesi) ihlal ettiğine karar verdi.
Emel Boyraz davası
Emel Boyraz’ın da “erkek olmadığı” ve “askerlik yapmadığı” gerekçeleriyle aynı şirket tarafından ataması iptal edilmişti.
Boyraz, 5 Temmuz 2000 tarihinde gönderilen ve görevlendirilmeyeceğini bildiren mektubu yargıya taşınmıştı.
Ancak şirket, Ankara İdare Mahkemesi’nin Boyraz’a hak veren 27 Şubat 2001 tarihli kararına itiraz edince Danıştay 12. Dairesi, 31 Mart 2003’te idareye hak vermiş ve görevlendirmeme karar ve gerekçelerini savunmuştu.
17 Mart 2004’te işten çıkarılan Boyraz’ın yaptığı son başvuru da Ankara İdare Mahkemesi tarafından 21 Şubat 2006 tarihinde reddedilince AİHM’e başvurmuştu.
AİHM tarafından haklı bulunan Boyraz’a 2 Aralık 2014 tarihinde 10 bin 000 Euro tazminat ödenmesine karar vermişti. (EG/BK)
Mücadelesi ile binlerce kadının hayatına dokundu
AKP sandık görevlisi neden AKP’ye oy vermedi?
Mersin’de dehşet! 62 yaşındaki kadın öldürüldü
Aşırı harcamaları ortaya çıkan Ekolojik Geçiş Bakanı François de Rugy’in istifası ardından yerine Elisabeth Borne’nun geçmesiyle birlikte, hükümetteki kadın sayısı erkekleri geçti. Bundan böyle hükümette 18 kadın ve 17 erkek yer alıyor. Buna karşın bakan düzeyindeki mevkilerde kadınların sayısı (9 kadın, 10 erkek) daha az. Sekreter düzeyinde ele alındığında kadınların sayısı 9 iken erkeklerinki 6 olarak dikkat çekiyor. Sosyal alanı hedef alan politikaları nedeniyle yoğun tepki konusu olan Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, iktidara geldiğinden bu yana kadın erkek eşitliği konusuna öncelik verdi.
5. Cumhuriyet’ten bu yana uzun bir yol alındığı görülüyor. 1959’da hükümette sadece bir kadın vardı, o da Cezayir’deki sosyal işlerden sorumlu bakan Nafisa Sid Cara olarak dikkat çekiyordu. Cara’nın 1962’de hükümetten çıkması ardından hükümet yüzde 100 erkek oldu. Ancak Mayıs 1968 hareketi ardından Eğitim Bakanı olarak Marie-Madeleine Dienesch’in atanması ile hükümete kadınlar geri döndü. 1974’e gelindiğinde Simon Veil, Sağlık Bakanı oldu.
1995’te Jacques Chirac’ın seçilmesi ardından 12 kadının atanmasıyla bir bu alanda bir çıkış sağlandı. Böylece hükümetin yüzde 28’i kadınlardan oluştu. Sonraki hükümetlerde zaman zaman artan, bazen düşen kadın oranı, François Hollande döneminde yüzde 45 ile yüzde 50 arasında temsiliyet gördü. Emannuel Macron döneminde ise kadın oranı yüzde 47 ile yüzde 51 arasında değişiyor.
Ancak bazı bakanlıklarda halen erkeklerin varlığı oldukça güçlü kalmaya devam ediyor. Bununla birlikte 5. Cumhuriyet’te sadece bir kadın başbakanlık görevine geldi. Edith Cresson, Mayıs 1991 ile Nisan 1992 arası başbakanlık görevinde bulunmuştu.
Kadının İnsan Hakları Yeni Çözümler Derneği tarafından 1995’den bu yana sürdürülen Kadın İnsan Hakları Eğitim Programı (KİHEP) 2005- 2011 yıllarında yapılan bağımsız araştırma raporuna göre 15 bin kadına ulaştı.
Bu çerçevede eğitimi yarıda kesilen her on kadından dördü eğitimini devam ettirebildi. Her on kadından üçü iş yaşamına katılabildi. Katılımcıların yüzde 94’ünün özgüveni arttı ve yüzde 89’u aile yaşamında daha fazla söz sahibi olmaya başladı. Yüzde 67’si siyasi açıdan aktifleşti ve yüzde 59’u kadın örgütlenmelerinde yer almaya başladı.
Hatay’da da Mor Dayanışma Kadın Derneği tarafından 16 hafta süren eğitim programın içeriğine ilişkin deneyimlerini paylaşan kadınlar, aldıkları eğitimden oldukça memnun.
Bu eğitim ile kadınların demokratik, eşitlikçi ve barışçı bir toplum düzeninin kurulması ve korunması sürecine özgür bireyler ve eşit yurttaşlar olarak katılımlarını destekleyen bir yerel taban oluşması amaçlanıyor.
Eğitimin içeriğinde, kadının insan hakları, anayasal ve medeni haklar, kadına karşı şiddet, aile içi şiddet, şiddete karşı nasıl stratejiler geliştirilebileceği, kadının ekonomik hakları, iletişim, toplumsal cinsiyetrollerine dayalı çocuk eğitimi ve çocuk hakları var.
Kadın ve cinsellik, doğurganlık hakları, kadın ve siyaset, feminizm, kadın hareketi ve kadın örgütlenmelerini kapsayan on altı hafta sürecek bir eğitim aslında bu.