Ülkemizde, özel sektördeki düşük ücretler, sendikasız ve sosyal güvencesiz çalışma koşulları yüzünden, KKTC vatandaşlarından çok yabancı işçiler çalıştırılıyor
KKTC’de, kendi vatandaşından çok yabancı işçi çalıştırılıyor. Düşük ücretler, sendikasız ve sosyal güvencesiz çalışma koşulları yüzünden KKTC vatandaşları kendi ülkelerinde, özelden çok kamu sektöründe çalışmayı tercih ediyor.
Özel sektörde çalışma hayatından uzak duran KKTC vatandaşlarının yerini ise yabancı işgücü alıyor.
Ülkede özel sektörde çalışanların sadece yüzde 25.82'si KKTC vatandaşı. Geriye kalan çalışanların yüzde 21.05’i üçüncü ülke, yüzde 53.13’ü de TC vatandaşlarından oluşuyor.
Çalışma Dairesi müfettişlerinin yaptığı teftiş sonuçlarına göre, KKTC’de en büyük işgücünü TC’li çalışanların oluşturduğu görülüyor. Uzakdoğu ve Afrika kökenli çalışanların sayısı da azımsanamayacak boyutta. Üçüncü ülke vatandaşı olarak kayıtlara geçen bu çalışanlar, neredeyse KKTC vatandaşı çalışanların sayısı kadar.
Çalışma Dairesi müfettişlerinin ülkedeki işgücüyle ilgili yaptığı teftiş, acı bir gerçeği gözler önüne serdi. Bu teftiş sonucunda hazırlanan tabloya göre, ülkede çalışanların sadece yüzde 25.82'sinin KKTC vatandaşı olduğu ortaya çıktı.
Ayrıca yine bu teftiş sonucuna göre, ülkede çalışanların yüzde 21.05'nin üçüncü ülke vatandaşı ve yüzde 53.13'ünün de Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olduğu belirtildi.
KIBRIS Gazetesi'ne konuşan işçi sendikaları yetkilileri ise bu durumdan rahatsız. Sendika yetkililerine göre, ülkede yerli işgücünün az olmasının başlıca nedeni, çalışanların düşük ücretlerle ve sosyal güvencesiz çalıştırılması.
Yine aynı yetkililer, ülkedeki yerli işgücünün artırılması için sektörel asgari ücret uygulanmasının ve özel sektörün de sendikalaşması önündeki engellerin kaldırılmasının şart olduğunu söyledi.
Felek: Yerli işçi sayısı yüzde 25'in de altında
Devrimci İşçi Sendikaları Federasyonu (Dev-İş) Genel Başkanı Hasan Felek, Kuzey Kıbrıs'ta yabancı işçi yoğunluğunun 1995 ile 2000 yılları arasında artmaya başladığını anlattı.
Felek, bunun nedeninin ise ülkede işgücü ile ilgili bir programlama olmamasından, işverenin daha düşük ücretlere eleman çalıştırmak istemesi ve çalışanların sosyal güvencelerinin yatırılmamasından kaynaklandığını söyledi.
Ancak açıklanan bu rakamların da gerçeği yansıtmadığını ifade eden Hasan Felek, ülkede çalışan yerli çalışan oranının yüzde 25'in çok daha altında olduğunu savundu.
Felek, Çalışma Bakanlığı'nın yaptığı bu anketin 4 bin işyerinde olup, ülkede bunun kat ve kat üzerinde işyeri bulunduğunun bilindiğini belirtti.
“Özel sektörde sendikalaşmanın önü açılmalıdır”
Özel sektörde sendikalaşmanın önünün açılması gerektiğini savunan Felek, şöyle devam etti:
“Dev-İş, çalışanların dini, dili, ırkı ne olursa olsun, herkesi kardeş görüp, bu işçilerin haklarının korunması ve uygulanması için mücadele ediyor. Bu konuda kısa süre önce mültecilerle ilgili de atölye çalışması yaptık. Bu insanların hiçbir haklarından haberi yok. Devletin daha sıkı denetim yapması gerekir. İş kazalarında yaşamını yitirenlerin yüzde 70, yüzde 80'inin bu insanlardan oluşması, toplumsal açıdan bir utançtır. Umarın 7 Ocak'tan sonra göreve gelecek hükümet bu konular üzerine yoğunlaşır ve sorunları çözer”.
“Hakkını alırsa, Kıbrıslı Türkler de çalışır”
Ülkede genç işsizlik oranının yüksek olduğuna değinen Felek, adanın güneyinde ekonomik kriz baş göstermeden önce yaklaşık 10 bin Kıbrıslı Türk'ün güneye giderek, inşaat, turizm ve perakende sektöründe çalıştığını hatırlattı.
Bu insanların Kuzey'de bu işleri yapmayı kabul etmezken Güney'de kabul etmesinin nedeninin, verilen haklarla ilgili olduğuna işaret eden Felek, “Güney'de sosyal güvenceler veriliyor ve maaşlar yüksekti. Bu nedenle bu insanlar güneyde bu işleri yapıyordu. Bizde de aynı şartlar verilseydi burada da çalışırlardı” dedi.
Bıçaklı: Kaçak işçi getirilmesine göz yumuluyor
Kıbrıs Türk İşçi Sendikaları Federasyonu (Türk-Sen) Genel Başkanı Arslan Bıçaklı da, ülkedeki yerli işçi oranının yüzde 25 olmasının nedeninin, ülkede emeğin değerinin düşük olmasından ve yurt dışından kayıtlı ve kayıtsız işçi getirilmesine göz yumulmasından kaynaklandığını anlattı.
Bıçaklı, birkaç ay önce Kıbrıs Türk Sanayi Odası Başkanı'nın 50 dolara işçi çalıştırmak istediğini hatırlatarak, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı'nı da buna seyirci kalmakla suçladı.
Bu duruma seyirci kalınmasının ülkeye kaçak işçi getirilmesinin önünü açtığını belirten Bıçaklı,
“Ülkeye kaçak işçi gelmesi engellenmezse, yüzde 75 işçi yurt dışından gelir, bizim gençlerimiz işsiz kalır ve uçağa binip yurt dışına gider” şeklinde konuştu.
Bunun sebeplerini ortaya çıkarmanın ve tedbir almanın yöneticilerin görevi olduğuna işaret eden Arslan Bıçaklı, şunları kaydetti:
“Bunun çaresi çalışma hayatını kayıt altına almaktır. Yani, ülkeye girişler kontrol altına alınmalıdır, özel sektör de sendikalaşmalıdır, ihtiyaç olan alanlarda işçi getirilmelidir. Eğer özel sektörde sendikalaşmaya gidilirse, işçiler günde 8 saatten fazla çalıştırılamayacak, çalıştırılırsa da mesai ödenecek. İşçiler asgari ücretin altında maaşlara çalıştırılamayacak. Ne üzücüdür ki asgari ücretin altında maaşlara çalıştırılan kişiler var. Bakan da bu konuda “eğer işyerlerini denetlersem, hepsini kapatmak zorunda kalırım” diyor. Bakanın bu lafı aslında çalışma hayatının durumunu gözler önüne seriyor”.
Yeltekin: 101 binde sadece 27 bin KKTC'li
Hür İşçi Sendikaları Federasyonu (Hür-İş) Genel Sekreteri Ali Yeltekin ise, ülkede çalışanların sadece yüzde 25'inin KKTC vatandaşlarından oluşmasının çok acı bir tablo olduğunu belirtti.
Yeltekin, bunun önüne geçilmesi için yıllardır asgari ücretin sektörel bazda belirlenmesi ve yine yabancı iş gücünün sektörel bazda getirilmesini yıllardır söylediklerini ifade etti.
Ülkede 101 bin işçi olduğuna işaret eden Yeltekin, bu rakam göz önünde bulundurulduğunda bunun sadece 27 binin Kıbrıslı Türk olduğu anlamına geldiğini kaydetti.
“Kölelik pazarına döndü”
Ülkeye giriş ve çıkışların kontrol altına alınması gerektiğini ifade eden Yeltekin, şöyle konuştu:
“Acil olarak hükümetlerin yerli istihdamı teşvik edecek çalışmalar yapması gerekir. Aksi takdirde çocuklarımız, gençlerimiz yurtdışına göç etmeye devam edecektir. Bu çok acı bir tablodur. Ülkeye girişlerin sınırlandırılması gerekir. Cebinde parası olmayana giriş izni verilmemesi gerekir. Çünkü üç beş aylığına geliniyor, daha sonra burada asgari ücretin altında maaşlara çalışmaya başlıyor. Bu konuda acil önlemler alınması gerekir. Aksi takdirde bu iş köle pazarına döner”.