Karahindiba tohumlarının uçuş maceraları
Bu hava akımları hayvanı, uçağı veya tohumu havaya kaldıran kuvvetleri korumaya yardımcı akımlardır. Bilimadamları ayrılmamış bir girdabın doğada kalıcı olmayacak kadar kararsız olacağını düşünmüşler. Fakat, Karahindibaların hafif ve kabarık tohumları yüzeylerinin hemen üzerinde oluşan ve tohumu havaya kaldıran girdapları kullanıyorlar.
Nature dergisinde Ekim 2018 de yayımladığı bir araştırmaya göre, Karahindiba çiçeğinin (Taraxacum officinale) tohumları araştırmacıların gerçek dünyada işe yaramayacaklarını düşündükleri bir mekanizmayla uçarak yayılım gösteriyorlar.
Tohumlar bir daire üzerinde ki merkezden çevreye yayılan parmaklıklar gibi merkezin içerisinden yayılan uzantıları taşıyor. Edinburgh Üniversitesi’nde görev yapan bilimadamı ve makalenin yazarlarından olan Naomi Nakayama’ya göre bu, uçuşlarının anahtarı gibi görünen bir özellik. Birçok canlı uçuş orhanları üzerlerinde buna benzer yapılar taşıyorlar ve uçuş için bu hava akılmarının kullanımının nispeten yaygın olabileceğini düşündürüyor.
Bilimadamları, bu uzantılı tohumların havada nasıl kaldıklarını uçtuklarını merak ediyorlar çünkü diğer bitkilerin kanat benzeri tohumlarından -misal akçaağaç tohumları gibi- çok farklı görünüyorlar.
Tohumlar, bir kuşun kanatları gibi davranarak,kanat üstünde ve altında basınç farklılıkları oluşturuyor. Tüm bunları deneyebilmek adına, karahindiba tohumlarını bir rüzgar tüneline yerleştirdiler ve tohumların etrafındaki hava akışını gözlemlemek için çeşitli yöntemlerle aydınlatıldı.Yapılan gözlemlere göre uzantılara geçen hava ile merkezin etrafında hareket eden hava arasındaki basınç farkları, girdabı oluşturduğu kanısında varılmış.
Uçuş aerodinamikleri üzerine çalışan biliminsanlarından Richard Bomphrey “Her gün görüp tam olarak anlamadığım bir şeyin analizini görmek harika. Mach 9 hızında bir şeyler uçurulabilmesine rağmen, aerodinamik mekanizmaları ile alakalı hala bilmediğimiz konular olduğunu keşfetmek her zaman heyecan verici” olduğunu dile getiriyor.
Konuyla alakalı videoyu izleyerek daha detaylı bilgi edinebilirsiniz.