» CÜLUS TÖRENİ
ANASAYFA KÖŞE YAZARLARI	CÜLUS TÖRENİ
Cülus töreni, Osmanlıda tahta çıkacak şehzadenin padişahlığının ilan edilmesi dolayısıyla yapılan bir merasimdir. Yeni tahta geçen padişahların cülûsları, merasimle yapılır, vakit geçirilmeden hemen aynı gün yeni padişaha biat edilirdi.
Yeni padişahın cülûsu töreni gün ve saati, teşrifatçılar tarafından merasime iştirak ve davet edilecek olanlara bildirilir, tez elden gerekli düzenlemeler yapılırdı.
Padişahın tahtı Bâbüssaâde kapısı önünde kurulur, yeni padişah, taht odasına geçerek Hırka-i Şerif Dairesi’ne götürülürdü. Burada Padişaha saltanat alâmeti olan yûsûfî destâr ve samur erkân kürkü giydirilirdi. Sadrazam ve Şeyhülislam’ın biatından sonra törenin başlaması için kurulan saltanat tahtına geçilirdi.
Hırka-i saadet dairesinden, müneccimbaşı tarafından belirlenen zamanda çıkarılan sultanın, Bâbüssaâde önünde kurulan tahta oturması ile Cülus töreni başlardı.
Ardından tüm devlet ricali, sırasıyla kendisine biat eder, etek öperdi. Huzurdakilerin biat ve tebrikleri bittikten sonra, teşrifatçı efendinin etek öpmesiyle merasim sona ererdi. Biat merasiminden sonra, yeni hükümdar, huzurda bulunanları selamlayarak Has Oda’ya geçerdi.
Cülûs töreni, kılıç alayı ve türbe ziyaretleriyle tamamlanır, bütün Osmanlı ülkesine fermanlar gönderilerek şenlikler yapılırdı. Cülûs töreninden sonra, hükümdar cülûs bahşişi dağıtırdı.
Cülûs bahşişleri ikiye ayrılırdı. Belli ve kanunda belirtildiği gibi bir defaya mahsus olarak verilen Cülus, diğeri ise askerlerin maaşlarına zam olarak verilen Cülus Bahşişiydi.
Tahta çıkan padişahın bizzat kendi ağzından, “Kullarımın bahşiş ve terakkileri makbulümdür, verilsin” demesi ve bu talimatı askerlerin duyması gerekirdi. Bu uygulama geleneksel usuldendi.
Cülus bahşişinden askerlerin yanı sıra, büyük-küçük bütün memurlar istifade eder, sadrazam ve şeyhülislâma otuzar bin akçe verilirdi.
Cülûs bahşişi verilmesi, Fatih tarafından kanun hâline getirilmiş, Yavuz Sultan Selim zamanında verilecek paralar bir standarda bağlanmıştır. Padişahların bir lütfu olan cülûs bahşişi, zamanla lütuf olmaktan çıkmış ve bu bahşişlerin alınması uğrunda ayaklanmalar yaşanmıştır.
Cülûs bahşişi verilmek üzere toplanan divan bir toplantı yapar ve bahşiş parasının hazırlanmış olduğunu, Kapıcılar Kethüdası ve Bâbüssaâde Ağası eliyle padişaha sunardı.
Padişah bunun üzerine bahşişin dağıtılması için yazılı izin verirken, sözle de; “Kullarımın bahşiş ve terakkuleri makbulümdür, verilsin” diyerek, divana haber gönderirdi. Hazırlanan bahşiş keseleri, ulûfe dağıtımındaki esaslara göre ilgililere verilir, Bahşiş dağıtımı bitince, vezirler huzura çıkarlardı.
Sonraki adım “Padişahım çok yaşa” olurdu.