KONTROL MÜHENDİSİ, MÜHENDİSLİÐİ MESLEK TANITIMI, ÖZELLİKLERİ (MESLEKLER, MESLEK SEÇİMİ, MESLEK TANITIMLARI)
KONTROL MÜHENDİSİ TANIM
Elektrik, elektronik, mekanik ve bilgisayar tabanlı tüm endüstriyel otomasyon sistemlerinin üretiminde çalışan kişidir.
- Endüstriyel otomasyon sistemlerini tasarlar,
- İşletilmesi için gereken malzeme ve teknik elemanı belirler,
- Sistemin kurulmasını sağlar, denetler,
- Mevcut sistemleri teknolojik gelişmelere göre yeniler.
- Kağıt, kalem, ampermetre, voltmetre, işaret üreteci, osiloskop, kontrol kalemi, pense, yan keski, iletken tel, tasarım için gerekli her türlü elektrik, elektronik ve mekanik malzeme,
- Bilgisayarlar, programlanabilir lojik kontrolörler (PLC), hesap makineleri, mikrokontrolörler, dijital işaret işleyiciler, sürücüler, robotlar vs.
- Kontrol mühendisliği alanında uluslararası kural ve uygulamalarla ilgili çeşitli doküman ve kitaplar.
- Sayısal düşünme gücü yüksek olan,
- Fen ve matematik alanlarına ilgi duyan,
- Üst düzeyde genel yeteneğe sahip, kimseler olmaları gerekir.
Kontrol Mühendisleri; işin planlaması ve projelendirilmesi aşamasında bürolarda, kurulum aşamasında fabrikalar ve benzeri tesislerde, onarım ve yenileştirme aşamasında ise tesis ve atölyelerde çalışırlar.
Tesis ve atölye ortamındaki çalışma esnasında yürüme, ayakta durma, eğilme, diz çökme, dönme, tırmanma gibi fiziksel faaliyetlerde bulunur. Büro ortamındaki çalışmalar esnasında ise, çoğunlukla oturarak çalışırlar.
Çalışırlarken meslektaşlarıyla, tesis sahipleri ve yöneticileriyle, bilgisayar, elektrik, makine ve elektronik mühendisleriyle, teknisyen, tekniker ve işçilerle işbirliği ve iletişim halindedirler.
Bu mesleğin eğitimi İstanbul Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Fakültesi “Kontrol Mühendisliği” bölümünde ve Doğuş Üniversitesi Mühendislik Fakültesinde verilmektedir.
ÖN EÐİTİMDE BAŞARILI OLUNMASI
- - Yükseköğretime Geçiş Sınavı (YGS) ve Lisans Yerleştirme Sınavı ’nda (LYS) “Kontrol Mühendisliği “ lisans programı için yeterli “MF-4” puan almak.
- Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Tercih Bildirim Formunda “Kontrol Mühendisliği” lisans programı ile ilgili en az bir yüksek öğretim programını tercih etmek gerekmektedir.
- Bu yükseköğretim programında öğrenim görmek isteyen adaylar liselerin Fen, Fen Bilimleri, Klasik Fen, Matematik, Tabii Bilimler alanlarından mezun iselerYGS ve LYS sonuçlarına göre ÖSYM tarafından yapılan yerleştirme sonucunda diğer alanlardan mezun olanlara göre daha yüksek bir ağırlıklı puan elde etmekte ve öncelikle yerleştirilmektedirler.
- Ancak kendi alan/kol/bölümleri dışında bir yükseköğretim programını tercih eden adayların yerleşme şansları azalmaktadır.
- Elektrik, Elektrik Enerjisi Üretim, İletim ve Dağıtımı, Elektrik-Elektronik, Elektrik Elektronik Teknikerliği, Elektronik,Elektrik Haberleşme, Elektronik Haberleşme Teknolojisi,Elektrik Teknolojisi, Endüstriyel Elektronik, Endüstriyel Otamasyon, Mekatronik, Muhasebe ve Elektronik Bilgi Sistemleri, Bilgi Güvenliği Teknolojisi,Bilgi Teknolojileri, Bilgisayar, Bilgisayar Donanımı, Bilgisayar Operatörlüğü,Bilgisayar Operatörlüğü ve Teknikerliği,Bilgisayar Programcılığı,Bilgisayar Teknolojisi, Bilgisayar Teknolojisi ve programlama, Bilgisayar ve Enformasyon Sistemleri,Bilişim ve iletişim Teknolojisi, Oto-Elektrik Elektronik, Kontrol Sistemleri Teknolojisi, Kontrol ve Otomasyon Teknolojisi ön lisans programını başarı ile bitirenler ÖSYM tarafından açılan dikey geçiş sınavında başarılı oldukları taktirde “Kontrol Mühendisliği” lisans programına dikey geçiş yapabilirler.
Eğitimin süresi 4 yıldır.
Programda okutulan belli başlı zorunlu dersler şunlardır; Matematik, fizik, kimya, lineer cebir, olasılık ve istatistik.
Meslek dersleri ise; Kontrol Mühendisliğine Giriş, Diferansiyel Denklemler, Malzeme, Elektrik Devre Temelleri, Elektroniğe Giriş, Elekromagnetik Alanlara Giriş, İşaret İşleme, Sistem Modelleme ve Simülasyonu, Ölçme Tekniği ve Algılayıcılar, Elektroniğe Giriş Laboratuarı, Elektromekanik Enerji Dönüşüm Temelleri, Sayısal Sistemlere Giriş, Güç Elektroniği Devreleri, Geribeslemeli Kontrol Sistemleri, Elektrik Enstrümantasyon, Mikrokontrolör Tabanlı Sistemler, Kontrol Sistem Tasarımı, Robotiğe Giriş, Güç Elektroniği Laboratuarı, Servo Motörler, Kontrol Laboratuarı, Endüstriyel Otomasyon, Bilgisayar Kontrollü Sistemler, Bilgisayar Programlama, Kontrol Sistem Tasarım Projesi.
Öğrenciler 3. ve 4. sınıflarda her yıl bir ay olmak üzere toplam iki ay staj yaparlar.
Eğitimini başarı ile tamamlayanlara “Kontrol Mühendisliği” Lisans diploması ve “Kontrol Mühendisi” unvanı verilir.
- Her türlü üretim tesislerinde, tasarım, tesis ve işletim aşamasında görev alabilirler,
- Bir takım tasarım firmalarında mühendis olarak görev alabilirler,
- Büyük işletmelerin AR-GE (Araştırma-Geliştirme) bölümlerinde görev alabilirler,
- Kendi tasarım firmalarını kurarak çalışabilirler.
- Kontrol mühendisliği diğer mühendislik dalları kadar tanınan bir mühendislik dalı olmadığından, özellikle ülkemizde kontrol mühendislerinin işlerini elektrik mühendisleri ya da elektronik mühendisleri yapmaktadır. Buna rağmen yetiştirilen ve mezun edilen kontrol mühendisi sayısının azlığı nedeni ile şimdilik herhangi bir işsizlik sorunu yaşanmamaktadır.
- Öğrencilerin eğitim süresince işletmelerde staj yapma zorunluluğu vardır.Bu staj döneminde işletmelerinde uygun görmesi halinde işletmenin ücretlendirme politikası doğrultusunda ücret alabilmektedirler. Bu ücretin miktarı her firmada farklı olmakla beraber net asgari ücrete yakındır.
- Yükseköğrenim Kredi ve Yurtlar Kurumunca verilen Öğrenim ve katkı kredisinden ve çeşitli kurum (bilgi yelpazesi. net) ve kuruluşlarca özellikle başarılı öğrencilere sağlanan burslardan yararlanabilirler.
- Üniversitelerde öğrenci asistan olarak görev alabilirler.
- Kontrol Mühendisleri kamu kurum ve kuruluşlarında işe başlamaları halinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ya da 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında devlet tarafından belirlenen ücret ile eğer varsa çalıştığı kurum için belirlenen tazminat ve mesai ücretini alırlar.
- Özel sektörde ise ücretler çalışılan işletme ve deneyime göre farklılıklar göstermekle beraber net asgari ücretin sekiz katına kadar ücret alabilmektedirler.
- Kontrol Mühendisleri eğitimlerini sürdürerek akademik kariyer yapabilirler.
- Çalıştıkları kurum ve kuruluşlarda, mesleklerindeki gelişime ve verimliliklerine paralel olarak yönetim kademelerine yükselebilirler.