TÜRKİYE’DE İYİ TARIM UYGULAMALARI VE GELİNEN SON NOKTA
Dünya İyi Tarım uygulamalarına “İnsanlığın Geleceğinin Tahmini Projesi ve daha kapsamlı olarak 1972’de Birleşmiş Milletler tarafından Stockholm’de düzenlenen İnsan-Çevre Konferansı’yla resmi olarak dünya kamuoyuna duyurulmuş” iken bizde 32 yıl sonra hayata geçirilmiştir.
İlk olarak da” 1973-1977 dönemini kapsayan üçüncü beş yıllık kalkınma planında somutlaştırılmıştır.Kalkınma planında, sanayi ve yoğun kentleşme alanlarında hava, su ve kıyı kesimlerdeki kirlenme gibi çevresel sorunların yanında, eğitim ve gelir yetersizliği nedeniyle doğal kaynakların gerekli biçimde ve yeterince kullanılamamasıyla ortaya çıkan sorunlara değinilmiştir.”
“Özellikle toprak ve su kaynaklarının tükenmesine bağlı olarak yaşanacak kıtlıklar, biyolojik çeşitliliğin zarar görmesi ve orman alanlarının yok olması gibi önemli çevresel sorunlar yer almıştır. Dolayısıyla insanlığın ortak kaygısı haline gelen tarımsal kaynaklı çevresel sorunların azaltılmasında, sürdürülebilir tarım ve buna yönelik tarımsal uygulamalar öncelikli konular olarak ortaya konulşmuştur.”
“Türkiye’de iyi tarım uygulamalarına ilişkin ilk yönetmelik, 08.09.2004 tarih ve 25577 sayılı Resmi Gazetede yayınlanmıştır. Yönetmeliğin 1’inci maddesine göre iyi tarım uygulamalarının amacı; insan ve hayvan sağlığına zarar vermeyen, çevre dostu tarımsal bir üretimin benimsendiği, tarımda izlenebilirlik ve sürdürebilirliğin sağlandığı, doğal kaynakların korunmasının ve gıda güvenliğinin amaçlandığı bir üretim modelinin gerçekleştirilmesidir. “
“Türkiye’de 2007’de başlayan iyi tarım uygulamalarında, üretici sayısı ve üretim alanı bakımından özellikle 2013 sonrasında önemli gelişmeler olmuştur. İyi tarım uygulamalarının yapıldığı il sayısı 2007’de 18 iken, 2016’da 64’e çıkmıştır. İyi tarım uygulanan alan ise 10 yılda yaklaşık 88 kat artış göstermiştir.”
“Türkiye’de 2016 yılı itibariyle, en fazla iyi tarım uygulanan alana sahip bölge %48.89 ile Güneydoğu Anadolu Bölgesidir. Bunu %16.56 ile Akdeniz, %12.76 ile Ege Bölgesi takip etmektedir. En fazla iyi tarım uygulanan alana sahip iller sırasıyla Gaziantep (%23.38), Şanlıurfa (%16.86) ve Adana (%7.85)’dır.”
Yukarıdaki tabloda görüleceği gibi Türk tarımının en geç tekamül ettiği bölgelerden birisi Güney Doğu Anadolu olmasına rağmen İyi Tarım’ın en fazla destek aldığı bölge konumundadır.
Tarım ve Orman Bakanlığı bürokratlarının haklı(!) göründükleri fakat haksız oldukları tespit burada başlamaktadır.Ülkenin İyi Tarım uygulamalarının % 48’i nasıl olu da bu bölgede gerçekleşmiştir?Bu şüphe götürür bir durumdur.
Sorgulamak gerekir;Bu bölge insanının bir bölümü Sayın Mehdi Eker’in bakanlığı esnasında sahtekarlık için “cesaret” mi bulmuştur.
Ne olursa olsun,Tarım Orman Bakanlığı eğer yolsuzluk varsa denetleyip sorunu çözümlemeliydi.
En yanlış hareket ise diğer bölgelerde dürüstçe İyi Tarım Uygulaması yapan üreticileri “bir tebliğ” ile cezalandırmak değil…
Kaynak: A.Eryılmaz - O. Kılıç: “Türkiye’de Sürdürülebilir Tarım ve İyi Tarım Uygulamaları”