CORONA-19 için ne kadar hazırsın? - Biotrend
Corona virüsleri insanlarda solunum yolu hastalıklarına neden olabilen bir virüs ailesidir. Virüsün yüzeyindeki birçok taç benzeri sivri uç bulunduğundan dolayı TAÇ anlamında “korona” adı verilmiştir.
Şiddetli akut solunum sendromu (SARS), Orta Doğu solunum sendromu (MERS) ve soğuk algınlığı, insanlarda hastalığa neden olan korona virüslerinin örnekleridir.
Son zamanlarda Çin’in Wuhan kentinde COVID-19 (eski adıyla 2019-nCoV) adı verilen yeni bir korona virüs tipinin ortaya çıktığı bildirildi. Dünyanın bu bölgesinden gelen insanar virüsü Türkiye’de olmak üzere diğer ülkelere taşıdılar.
COVID-19 virüsünden enfeksiyon tanısı konmuş hastalarda şu semptomları bulunur:
Hastaların %80’inde COVID-19 sadece hafif soğuk algınlığı semptomlarına neden olur. Yaşlılar ve önceden tıbbi bir hastalığı olanlar virüslere karşı daha savunmasızdırlar.
Enfeksiyon kapmış olabileceğinize inanıyorsanız ne yapmanız gerekir?
COVID-19 virüsünün size bulaşabilmiş olabileceğinizden şüpheleniyorsanız, aile hekiminizi arayın ve belirtilerinizden, son seyahatinizden bahsedin. Aile hekimi tarafından ne yapmanız gerektiği konusunda bilgilendirileceksiniz.
COVID-19’dan Korumanın en iyi yolları nelerdir?
Bakteri ve virüsler, hasta bir kişi size hapşırırken, öksürdüğünde ve konuştuğunda kolayca yayılır. Ayrıca mikrop bulaşmış yüzeylere dokunduğunuzda ve sonra yüzünüze dokunduğunuzda hastalanabilirsiniz. Basit 20 saniyelik el yıkama, kendinizi sağlıklı tutmanın ve bakteri ve virüslerin yayılmasını durdurmanın en iyi yollarından biridir.
Elleri yıkamak neden önemlidir?
Ellerinizi yıkamak, sağlıklı kalmak ve soğuk algınlığı ve grip gibi bakteri ve virüslerin yayılmasını durdurmak ve hatta korona virüs COVID-19’u durdurmak için yapabileceğiniz en kolay ve en önemli şeylerden biridir.
Ellerimdeki bir virüs vücudumda bir enfeksiyona nasıl yol açar?
Gözlerinizi ovuşturduğunuzda veya burnunuza veya ağzınıza dokunduğunuzda, ellerinizdeki virüsler gözlerinizdeki, burnunuzdaki veya ağzınızdaki mukoza zarlarından vücudunuza girebilir.
Her gün dokunduğunuz her şeyi düşünün – kapı kolları, asansör düğmeleri, ATM’ler, dokunmatik ekranlar, cep telefonunuz (ve dokunduğu tüm yüzeyler) – Bu nesnelere dokunduğunuzda, bu yüzeylerde hayatta kalabilen virüsler ellerinize geçer. Enfeksiyon Kontrol ve Epidemiyoloji Profesyonelleri Derneği’ne göre, farkında olsanız da olmasanız da, insanların yüzlerine saatte en az 23 kez dokunduğu tahmin edilmektedir.
Bu yüzden ellerinizi yıkamak çok önemlidir.
Ellerimi yıkamak için uygun teknik nedir?
Ellerinize kapsamlı bir temizlik yapmak ve hastalığın yayılmasını önlemek için atmanız gereken birkaç basit adım vardır. Adımlar:
Ellerinizi temiz akan suyla (ılık veya soğuk) ıslatın.
Ellerinizi sabunla yıkayın. Ellerinizi en az 20 saniye boyunca ovalayın. Doğum günü şarkısını iki kez sessizce söylemek kadar bir süre bu hatırlanması kolay 20 saniyelik bir zamanlayıcı aracıdır. Bileklerinizi, ellerinizin arkasını, parmaklarınızın arasında ve tırnaklarınızın altında yıkamayı unutmayın.
Suyu dirseğinizle kapatın.
Ellerinizi temiz bir havluyla kurulayın veya havayla kurutun.
Ellerinizi kurutmak için bir havlu kullandıysanız, aynı havluyu kullanarak odadan çıkmak için banyo kapısını açın. Havluyu çöp sepetine atın.
Ellerimi yıkamak için antibakteriyel sabun kullanmam gerekir mi?
ABD Gıda ve İlaç İdaresi (FDA)’ye göre Hayır, gerekmez. FDA, tüketici etiketli “antibakteriyel” sabun kullanımının hastalığı önlemede sıradan sabun ve suya göre daha iyi olduğuna dair bir kanıt olmadığını söylüyor. Aslında tüm sabunlar antibakteriyeldir. Ve maruz kaldığınız mikroplar virüs içerdiğinden, “antibakteriyel” etiketli sabun konusunda endişelenmeniz gerekmiyor.
Alkol bazlı el dezenfektanlarını ne zaman kullanabilirim veya kullanmalıyım?
Hastalık Kontrol Merkezleri ellerinizdeki tüm mikrop ve kimyasalların miktarını ve türünü azaltmak için ellerinizi mümkün olduğunca sabun ve suyla yıkamanızı önerir. Bununla birlikte, sabun ve su yoksa, en az %60 alkol içeren alkol bazlı bir el dezenfektanı kullanın. Düşük alkol seviyesine sahip el dezenfektanları mikropları öldürmede o kadar etkili değildir.
Sabun ve su, belirli mikropları elinizden çıkarmada el dezenfektanlarından daha etkilidir. Alkol bazlı el dezenfektanları aslında bazı mikropları öldürebilir – ancak tüm mikropları değil – ve bu durumlarda sabun ve su kullanmanız gerekir.
Alkol bazlı el dezenfektanları:
Elleriniz çok kirli veya yağlı ise iyi çalışmayabilir.
Pestisitler ve ağır metaller gibi kimyasalları temizleyemez.
Yutulması halinde zararlı olabilir.
Tam olarak etkili olması için talimat verildiği gibi kullanılmalıdır.
Alkol bazlı el dezenfektanı kullanmak için dezenfektanı bir elinizin avuç içine doğru sıkın (uygun miktarı öğrenmek için ürün etiketini okuyun), ellerinizin ve parmaklarınızın arkası da dahil olmak üzere ellerinizi birbirine sürün. Elleriniz kuruyana kadar sürtünmeye devam edin.
Son bir not: Alkol ile ovma, küçük çocukların kullanımı için daha iyi ve daha kolaydır, çünkü onlarda iyi el yıkama tekniklerinin koordinasyonu gelişmemiştir. Sadece yetişkin gözetiminde alkol bazlı el dezenfektanları kullanın ve bu ürünleri çocuğunuzun erişemeyeceği yerlerde saklayın.
Ellerimi sık sık yıkamanın tehlikesi var mı?
Cildinizde ellerinizde çok fazla çatlak varsa veya kuru veya çatlamış elleriniz varsa, ellerinizi ne sıklıkta yıkadığınıza veya alkol bazlı el dezenfektanları (cildinizi daha da kurutabilir) kullandığınıza dikkat edin. Ellerinizi çok sık yıkamak veya bu el dezenfektanlarını kullanmak, ellerinizi sağlıklı yağlardan ve mikroplarla savaşmak için gereken iyi bakterilerden uzaklaştırır. Mikroplar aynı zamanda bozulmamış cilt yoluyla vücudunuza daha kolay girebilir. Bu durumla mücadele etmek için, nemli ellere nemlendirici bir el kremi veya losyon uygulayın.
Ellerinizi yıkadığınıza dair işaretler arasında kırmızı veya ham cilt, kaşıntı veya pul pul cilt ve ağrı bulunur. Ellerinizi yıkayabileceğiniz konusunda endişeleriniz varsa sağlık uzmanınıza danışın.
Ellerimi ne zaman yıkamalıyım?
Ne zaman kirli görünüyorlarsa.
Yemek hazırlamadan önce, sırasında ve sonra.
Hasta bir kişiyle temastan önce ve sonra.
Bir kesik, yara veya yara tedavisinden önce ve sonra.
Tuvaleti kullandıktan veya çocuk bezi değiştirdikten sonra.
Burnunuzu temizledikten, öksürdükten veya hapşırdıktan sonra. (Hastalığınızın etrafınızdakilere yayılmasını önlemek için hasta olduğunuzda ellerinizi daha sık yıkayın.)
Hayvanlara veya hayvan atıklarına dokunduktan sonra.
Çöp ve vücut sıvılarına dokunduktan sonra
Virüsün Yayılmasını Durdurma
Kendinizi ve başkalarını korumada en iyi savunma şöyle olmalı:
Kimse hasta olmayı sevmez ve çocuklarınızın da hasta olması aynı derecede kötüdür. Ayrıca her soğuk algınlığı ve grip mevsimi, birbiri ardına daha da kötüleşiyor gibi görünüyor.
Peki bunu nasıl durdurabiliriz?
İşte kabuğunuzu yenme şansınızı artırmanın ve kendinizi ve başkalarını korumaya yardımcı olmanın bazı yolları.
Sabun, su, ve yine tekrar sabun, su….
Herhangi bir virüsün yayılması el yıkama (veya bunların eksikliği) ile başlar ve biter.
Ve evet biliyoruz dediğinizi duyar gibiyim- kulağa gülünç gibi geliyor, değil mi? Ellerinizi yıkamanın önemli olduğu bir sır değil. Ancak bu alışkanlık söz konusu olduğunda kaç kişinin eksik olduğunu görmek sizi şaşırtır. (Bilimsel bir çalışma, insanların sadece %5’inin ellerini düzgün bir şekilde yıkadığını göstermiştir!)
Öksürük Görgü Kuralları: Neden Bu Kadar Önemli?
Başkalarının hastalanmasını önlemenin en iyi yolu.
İyi hijyen kurallarını uygulamak için mükemmel bir zaman kollasaydınız, o zaman ŞİMDİ olurdu.
Ancak emin olun, semptomlarınızı yönetmenin yanı sıra çevrenizdekileri de korumak için kibar, düşünceli ve güvenli yollar vardır.
İşte kendiniz öksürüyor veya hapşırıyorsanız bilmeniz gerekenler.
Başkalarını da hastalanmaktan nasıl korursunuz
Halka açık yerlerde, özellikle bekleme odası veya acil servis gibi bir sağlık alanında öksürüyorsanız veya hapşırıyorsanız, maske takmanız istenebilir. Bu durumda lütfen sakin olun ve saygıyla karşılayın. Kendiniz de dahil olmak üzere herkesin güvenliği içindir.
Maske takmıyorsanız, aşağıdaki yönergeleri izleyin:
Her öksürdüğünüzde veya hapşırdığınızda ağzınızı ve burnunuzu örtmek için bir mendil kullanın. (Bir mendil yoksa dirseğinize öksürmeye başvurunuz. Asla elinize veya açık havaya öksürmeyin.)
Öksürürken veya hapşırırken yüzünüzü her zaman çevrenizdeki insanlardan uzaklaştırın.
Kullanılmış mendilinizi hemen çöp kutusuna atın.
Ellerinizi sabun ve suyla yıkayın veya öksürdükten veya hapşırdıktan sonra en az %60 ila 95 alkol içeren alkol bazlı bir el dezenfektanı kullanın.
Enfeksiyon hastalığı uzmanı Frank Esper, “Havaya öksürdüğünüzde, önünüzde 3 ila 6 adım kadar mikroplar gönderebilirsiniz” diye açıklıyor. “Ve ellerinize öksürürseniz, başka bir şeye dokunduğunuzda mikropları bir yerden bir yere aktarabilirsiniz.”
Ciddi solunum virüsleri genellikle kirli ellerle yayılır ve kontamine yüzeylere dokunduktan sonra yüzünüze dokunursunuz. Bu yüzden ellerinizi yıkamak ve her zaman öksürüğünüzü veya hapşırıklarınızı örtmek inanılmaz derecede önemlidir.
Hasta olduğunuzda daha fazla hijyen kuralları:
Ellerinizi sık sık yıkayın. (Günde birkaç kezden fazlası için konuşuyoruz!)
Ağzınıza, burnunuza, gözlerinize veya kulaklarınıza dokunmayın. Eğer yaparsanız, hemen ellerinizi yıkayın.
Öksürdüğünüz veya kontamine ellerle dokunmuş olabileceğiniz yüzeyleri sterilize edin.
Hastaysanız el sıkışmaktan, öpmekten veya sarılmaktan kaçının.
Çevrenizdeki sağlıklı insanlardan, özellikle zayıf bağışıklık sistemine sahip olanlardan veya kalp veya akciğer problemleri olanlardan uzak durun.
Ve eğer kendinizi hasta hissediyorsanız – lütfen lütfen evde kalın (veya çocuklarınızı okuldan uzak tutun). Evde kalır ve dinlenirseniz üzerimize düşeni yapacaksınız. Mikropları sizinle birlikte halka sürüklemeyin.
Hastalı kaptığını mı düşünüyorsun ve ne yapacağından emin değil misin?
Şüphe duyduğunuzda, özellikle de hasta olan biriyle temas halindeyseniz, dikkatli olmanız en iyisidir. Okulda veya işte birisiyle buluşmaya gitmeyin. Evde kalın ve doktorunuzu arayın.
Burun akıntısı veya burun tıkanıklığı.
Bazen ishal ve kusma.
Previous Article Rokit