İkiz anneleri dezavantajlı
Soru: Sadettin Bey, eşimin sigortası 1996 yılında başlamış ve 1200 gün prim ödemesi mevcut. 2004 yılında ikiz bebeğimiz dünyaya geldi. Eşim, bayanlara tanınan doğum borçlanması hakkından iki çocuğumuz için yararlanabilir mi? Borçlanma için ne kadar ödeme yapmamız gerekiyor? M.Z.
Cevap: Değerli okurum, sosyal güvenlik reformu kapsamında bayanlara tanınan doğum borçlanmasıyla, iki çocuk için toplam dört yıla (1.440 gün) kadar borçlanma yapılabiliyor. Fakat iki çocuk için borçlanma yapılabilmesi farklı tarihlerde doğumun gerçekleşmesi halinde mümkün. Çoğul gebelik (ikiz, üçüz gibi) halinde birden fazla çocuk dünyaya gelse dahi, tek doğum hadisesi söz konusu olduğu için borçlanma sadece iki yılla sınırlı olarak yapılabiliyor. Borçlanma yapmanız halinde aylık 301 liradan iki yıl için 7.224 lira, dört yıl için 14.448 lira ödersiniz.
Asgari ücretin vergisi 126 liradır
Soru: Sadettin Bey, asgari ücretten verginin kaldırılmasıyla birlikte asgari ücretlilerin cebine 126 lira gireceğini belirtmişsiniz. Fakat şuan kesilen verginin bir kısmı zaten asgari geçim indirimi olarak işçiye iade edilmiyor mu? Bir de verginin kaldırılması sadece asgari ücretten çalışanları mı kapsayacak yoksa diğer çalışanlara da asgari ücret tutarında muafiyet getirilecek mi? Yusuf G.
Cevap: Yusuf Bey, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununa göre asgari ücretin vergi oranı %15’tir. Şuan brüt 940,5 lira olan asgari ücretten sigorta primleri düşüldükten sonra kalan kısmın vergisi –damga vergisi dahil- 126 lira yapar. Bu rakamdan düşülen Asgari Geçim İndirimi (AGİ) ise harcama vergilerinin çalışanlar üzerindeki yükünü azaltmaya dönük bir mahsuplaşmadır. Asgari ücretten verginin kaldırılması halinde çalışanların cebine girmesi gereken rakam 126 liradır. Fakat şuan ödenen AGİ’nin 126 liraya ilaveten ödenip ödenmeyeceği başka bir tartışma konusudur. Şuan ki uygulamada devlet, asgari ücretle çalışandan 126 lira alıp, AGİ olarak 67 lirasını geri veriyor. Yeni anayasa sonrası bu uygulamanın ne şekilde yürütüleceğini henüz bilmiyoruz. İkinci sorunuza gelirsek, asgari ücretten verginin kaldırılması demek bütün çalışanlar için ücretin asgari ücret tutarındaki kısmının vergi dışı bırakılması anlamına gelir.
Soru: Sadettin Bey, 29.10.1976 doğumlu olmama rağmen, ailemin daha önce kaybettikleri kızlarının kimliğini taşıdığımdan doğum tarihim 1972 olarak geçmekte.
05.01.1999 tarihinde SSK’lı olarak işe başladım ve o tarihten itibaren aralıksız çalışmaktayım. Şuan itibari ile 4.950 pirim günüm var. Emeklilik yaşı ise 55 olarak görünüyor. Mahkemeye başvurup yaş düzeltmesi yapmak istiyorum ancak bunun emeklilik yaşımı etkileyeceğinden endişe ediyorum. Doğum tarihimi 1976 olarak değiştirirsem emeklilik tarihimde herhangi bir değişiklik olur mu? N.S.
Cevap: Değerli okurum, sosyal güvenlikte ilk tescilden sonra yapılan yaş düzeltmeleri dikkate alınmaz. Yani ilk defa sigortalı olduğunuz tarihte nüfustaki doğum tarihiniz neyse, emeklilikte de bu tarih esas alınır. Bu ilk tescilden sonra yaşınızı büyütseniz de küçültseniz de emeklilik yaşınız değişmez. İstediğiniz gibi yaşınızı küçültebilirsiniz.