VERİMLİ DERS ÇALIŞMA NEDİR, NE DEĞİLDİR?
Ders çalışmak ve ders çalışmanın neticesinde pozitif sonuçlar elde etmek, öğrenci ve öğrencilerin aileleri için çoğu zaman sancılı bir süreç olmaktadır. Bu durumun oluşmasındaki en önemli etken ders çalışma noktasında birçok faktörün devreye girmesi ve söz konusu faktörlerin iyi analiz edilerek, kişiye özgü bir takım belirlemelerin yapılması gerekliliğidir.
Bireylerin aile yaşantısı, psikolojik faktörler, güncel problemler ders çalışma motivasyonu ve verimli ders çalışmayı büyük oranda etkilediği için belirlenmesi ve öncelikli çözüm üretilmesi gereken durumlardır. Öğrencinin ders çalışamamasına veya ders çalışmasıyla orantılı biçimde başarıyı arttıramamasına sebebiyet verebilecek bu noktalar analiz edilmeli, çözüm üretilmelidir.
Verimli ders çalışma ortamı, planı ve süresi kişiden kişiye değişiklik gösterebilmektedir. Ders çalışmanın gerçekleştirildiği yer ve ders çalışma ile ara verme süreleri katı kurallar çerçevesinde tek bir doğruya bağlanmaması gereken hususlardır. Ders programları tüm öğrenciler için tüm faktörlerin ve öğrenme stillerinin analizi çerçevesinde bireysel hazırlanırsa verimi arttıracak nitelikte sonuçlar doğuracaktır. Öğrencinin görsel, işitsel, dokunsal zekasından hangisi veya hangilerinin dersi anlamada daha etkin çalıştığı oldukça önemlidir. Öğrencinin yazarak, sesli tekrar ederek, grafikler ve kodlar kullanarak ders çalışması mümkündür ve bu belirlemede öğrenme biçimi göz ardı edilmeden bu yöntem belirlenecektir. Ayrıca, öğrencinin çalıştığı ortamın, ısısı iyi ayarlanmış ve göz yormayan detaylar kullanılacak şekilde düzenlenmesi ders çalışmadan alınan verimi doğrudan etkilemektedir. Kırmızı, kahverengi gibi renkler beyni hareketlendiren, kişiyi hırslandıran, rahatsızlık veren renkler olduğundan dolayı bu renklerden ziyade çalışma odasında odaklanmayı arttıran siyah renk, gri renk ve sarı renk şeritler halinde kullanılabilir. Masa lambası yine odaklanmayı arttıran bir çalışma odası objesidir. Üzerinde durulması gereken diğer bir husus ise ‘ Ders çalışırken müzik dinlenmez.’ anlayışıdır. Sözlü olmayan müzikler bazı insanlarda motivasyonu arttırıcı nitelik taşıyabilmektedir. Bu sebeple bu yargının kişisel değerlendirilerek yorumlanması daha doğru olabilecektir. Ebeveynler, ders çalışma süresi içerisinde masa başından sıkça kalkan çocuklarına genellikle tepki gösterebilmektedir. Fakat, esasen bu durum da kişiden kişiye verimlilik açısından değişiklik gösterebilmektedir. Ders çalışma süresinin uzaması veya kısalması, masa başından az veya çok kalkmak kişisel değerlendirilmesi gereken diğer bir durumdur. Ders programları bu kişisel özellikler, verim alma şekline göre düzenlenmelidir. Öğrencilerin ders aralarında televizyon izlemek, telefonla ilgilenmek gibi dikkati bir alandan başka bir alana çeken aktivitelerden uzak durması gerekmektedir. Ders çalışma arası zihni dinlendirmek için gereklidir fakat bu ara zihin yoracak biçimde değerlendirildiğinde olumsuz sonuçlar vermektedir. Diğer bir faktör ise, bireysel ve grup halinde ders çalışmadır. Bireysel, kimseye bağlı kalmadan çalışmaktan daha fazla verim alabilen öğrenciler gibi grup çalışmalarından, toplu ortamlardaki ders çalışma aktivitelerinden daha fazla verim alan öğrenciler de bulunmaktadır. Bu noktada öğrencinin kendini analiz edebilmesi de önem teşkil etmektedir.
Unutmamak gerekir ki hiçbir insan ihtiyaçları, duygu durumları, öğrenme stilleri, karakterleri açısından birbirinin aynısı değildir ve verimli ders çalışma ortamını verimli, doğru analiz edilmiş koşullar üzerine kurmak hem öğrenciyi, hem öğretmenleri hem de ebeveynleri yorucu, demotive edici bir kısır döngünün içine girmekten kurtaracaktır.