Çocuklar için Scratch ile Programlama | Dijital Oyun Kültürü
« Games and Culture Journal – Abstract Submission
Bedava oyunların az bilinen günahları »
Birkaç gün önce Hakan Ataş ve Bager Akbay’ın yazdığı “Çocuklar için Scratch ile Programlama” kitabı Abaküs Kitap tarafından yayımlandı. Biz de bloğumuzda kitabın tanıtım yazısına ve Kadir Has Üniversitesi’nden İsmail Hakkı Polat’ın kitap için yazdığı önsöze yer veriyoruz:
2014 yılının sıcak bir Temmuz günü. Çocukluğumun o güvenli mahalle arkadaşlığı ortamının özellikle büyükşehirlerde izinin bile kalmadığı, çalışan anne-baba, trafik ve azalan kamusal alan sarmalında apartman dairelerine sıkışıp kalan 21. Yüzyıl çocuklarından biri olan 12 yaşındaki kızımla evde oturmuş ve her zamanki gibi elimizdeki ekranlara gömülmüştük.
Her “proje çocuğu” gibi doğduğundan bu yana müzik, resim, spor, vd. kurslara yazılıp anne-babasının zoruyla bunlara bir süre devam eden kızımı bu yaz rahat bırakmaya karar vermiştim ki, bir dostumun çocuklara yönelik programlama dillerini paylaştığı tweetini görünce son bir kez şansımı denemeye karar verdim ama konuyu ona açmadan sosyal medya üzerinden “çocuklar için programlama” eğitimi olup olmadığını soran bir paylaşım yaptım ve dikkatli bir arkadaşımın yanıtı sayesinde, (çok büyük bir tesadüf eseri) 1 hafta sonra hemen yakınımızda başlayacak ücretsiz bir yaz kursu yakaladım.
Kızıma konuyu çekinerek açtım ama tereddütsüz kabul etmesine de şaşırmadım değil! Nedenini ise daha ilk derslerini izlerken anladım; hem bu dijital yerli kuşağın kullanıcı olarak bu konuya doğal bir yatkınlığı var hem de kullanılan programlama kodları (en azından başlangıç seviyesindekiler) bizim zamanımızdaki gibi siyah ekran üzerine yazılmış binlerce beyaz satır yerine lego parçalarına benzer renkli görsel öğelerden oluşuyor ve çocuklar için programlama bilgisayar ekranındaki bir oyundan farksız hale geliyor. (ki bu da onların üretkenliğini muazzam biçimde arttırıyor!)
Ancak bunun da ötesinde, kodlamayı öğreten eğitmenler, çocukları toplayıp tahta ya da ekranda birşeyler anlatmak yerine onlara derse gelmeden önce özel ev ödevleri veriyor ve öğrenciler bu verilen ödevleri yapıp kursa geldiklerinde de hepsiyle ayrı ayrı ilgilenerek bir koç misali her birine takıldıkları noktalarda yardımcı olarak onları çözüm noktasına doğru taşıyorlar. Yeni eğitim sistematiğinde “ters yüz edilmiş sınıf (flipped classroom)” adı verilen modelin hayata geçirilmiş hali bu.
Sonuç olarak kızım, (diğer arkadaşları gibi) 2 ay gibi kısa bir sürede ilk mobil uygulamasını yazdı ve Google Uygulama Dükkanı’na yükledi. Bu, hem onun özgüvenine ciddi bir katkı yaptı, hem de orada tanıştığı çocuklarla son derece pozitif bir etkileşime girdi. Bunun da ötesinde artık kendisini bu yeni dünyanın çok daha fazla bir parçası hissediyor.
İşte Kadıköy-İskele47 ekibi tarafından verilen bu eğitim modeli aslında İrlanda’da doğan ve yayılan CoderDojo adlı küresel ve sivil bir eğitim insiyatifi. Hedefi ise, (gelecekte hangi mesleği seçerlerse seçsinler) yeni kuşak bireyler için artık kaçınılmaz hale gelen programlamanın temelini atmak ve bu temeli alan öğrencilerin ilk aşamada programlayıcı (coder) ama daha sonra uygulayıcı (maker) ve en sonunda da sorgulayıcı/farklılaştıcı (hacker) aşamalarına gelmelerini sağlamak.
21. yüzyılda her meslek grubu için verimlilik ve rekabet adına artık dijital teknolojilerin kullanımı kaçınılmaz. Bunun temelini oluşturan programlama ise süratle ulusal eğitimin bir parçası olmalı. Ancak bu, okullara göstermelik ve ne olduğu anlaşılmayan bir ders olarak değil, her detayı planlanmış, öncelikle bu eğitimi verebilecek öğretmenlerin bunu içselleştirmesiyle başlayacak ve yeni kuşağa ders izlemeyi bir külfet değil keyif haline getirecek uzun soluklu bir dönüşümden söz ediyoruz.
Kuşkusuz bu zorlu bir ancak ülkemiz adına fırsat olabilecek bir süreç. 15 yıl sonra mevcut mesleklerin yarısı yok olacak ve o dönemde popular olacak mesleklerin de yarısını bugünden öngörmek zor. Ancak önümüzdeki döneme ilişkin herkesin üzerinde mutabık kaldığı yegane husus, dijitalleşme ve kodlama becerisinin tüm meslek kollarında rekabet ve verimliliği arttıracağı yönünde. İşte bu yüzden dijitalleşme birikimi ve kodlama becerisi yüksek bir bireyin hangi mesleği seçerse seçsin, kariyerinde diğer meslektaşlarına göre ön alması kuvvetle muhtemel.
İşte şu anda okumakta olduğunuz kitap, çocuklarımızı bu yeni yüzyıla hazırlayacak sözünü ettiğimiz uzun sürecin ilk aşaması olan kodlamanın en basit ve eğlenceli yöntemlerinden biri olan Scratch programlama dilini eğlenceli bir üslupla ama sağlam bir temelle öğretmek amacıyla sevgili Bager Akbay ve ekibi tarafından hazırlandı.
Çocuklarını zamanın ruhuna uygun hazırlamayı planlayan anne-babalara, hem bu dönüşümü 12 yıldan beri mesleki olarak izleyen ve eğitimini veren bir iletişimci, hem de bu yoldan daha önce geçen ve somut faydasını gören bir baba olarak bu kitabı ve devamında gelecek diğer kitap ve eğitimleri şiddetle tavsiye ediyorum. Umarım çok daha fazla çocuğumuz bu yollardan geçer ve bu yeni kuşak gençler gelecekte ülkemizi bizlerin düşlediğinden daha ileri noktalara götürür. Bizler de onların gururunu anne-baba ve öğretmenleri olarak hep birlikte yaşarız.
Programcılığa adım atmak isteyen çocuklar için temel başvuru kaynağı! ‘Çocuklar kopyalar, bozar, değiştirir. Hatta tüm insanlar böyle öğrenir. İnsan ustalaşana kadar kopya çeker, hatta büyük endüstriler bile bu kopyalama yöntemleri üzerine kuruludur (everything is a remix). Çocukların kopyalamasına izin ve fırsat veriniz. Bozmak bir aletin işlevi dışında kullanılmasıdır, tıpkı yoğurt kabından saksı yapmak gibidir. “Çocuğunuz hacker olmak zorunda” diyoruz, çünkü 20. yüzyıl bize endüstri standartlarını getirdi, bunların birçok yararı vardı ama en önemli zararı çeşitliliği azaltmasıydı. Bu yüzden size sunulan aletlerle yetinmek zorunda değilsiniz, onları bozmak, işlevi dışında kullanmak en önemli hakkınızdır.
Hata, öğrenmenin en önemli unsurudur, lakin eğitim sistemi doğruları, başarıyı sever. Bırakın hata yapsınlar başka türlü öğrenemezler. Bunu sizden özellikle talep etmedikleri sürece, onlara doğruyu göstermeyin,. Bir insana öğrenmeyi öğretmek verilebilecek en güzel hediyedir…’
No Responses Yet to “Çocuklar için Scratch ile Programlama”