KAT KARŞILIĞI İNŞAATLARDA, ARSA SAHİBİ ADINA YAPILAN GİDER VE KDV’ LERDE SON DURUM
Emlak vergisi, ruhsat harçları ve diğer harçlar, katılım payları,
Belediye - su idareleri - elektrik şirketlerine yapılacak tüketim ve diğer ücretlerin,
Yapı denetim hizmeti ücretlerinin
Esas itibariyle arsa sahibi tarafından ödenmesi gereken söz konusu gider ve ücretler, tip hale gelen Kat/Hasılat Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmelerine ve genel kabul gören uygulamaya göre arsa sahibi adına müteahhitler tarafından karşılanmaktadır. Bu uygulama, artık yerleşik hale de gelmiş bulunmaktadır.
Vergi Usul Kanunu’nun 3. maddesine göre vergilendirmede olayın gerçek mahiyeti esas olduğundan, söz konusu ödemelerin yapı sahibi adına müteahhitler tarafından yapılacağı hususunun yer aldığı Kat/Hasılat Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ile ödemenin müteahhit tarafından yapıldığını gösteren banka dekontu/resmi kurumlar tarafından düzenlenen makbuzlar – ödeme belgeleri ile belgelendirilmesi halinde, bu gider ve ödemelerin GVK’nın 40 ve KVK’nın 6. Maddelerine göre ticari/kurum kazancının tespitinde gider/maliyet unsuru olarak dikkate alınması ve varsa bu giderlere ilişkin KDV’lerin de indirim konusu yapılması mümkün bulunmaktadır.
Ticari kazanç veya kurum kazancının tespitinde indirilecek gider olarak dikkate alınabilmesi için, bu giderlerin tevsike esas belgelerle belgelendirilmesi ve bu belgelerin mükellef adına düzenlenmesi gerekmektedir. Kat/hasılat payı karşılığı inşaat sözleşmeleri uyarınca müteahhitler tarafından ödenen emlak vergisi, muhtelif harçlar, katılım payları, yapı denetim hizmet bedelleri vb.lerin, bu gider ve ödemelere ilişkin fatura veya benzeri belgelerin ilgili mevzuatları gereği arsa sahipleri adına düzenlenmesi nedeniyle müteahhitler veya inşaat şirketleri tarafından ticari kazanç/kurum kazancının tespitinde gider veya maliyet olarak dikkate alınması mümkün değildir. Ayrıca, söz konusu ödemeler için arsa sahibi adına düzenlenecek fatura vb. belgelerde yer alan KDV’lerin de, müteahhit/inşaat şirketlerince ödenmiş olsa dahi indirim konusu yapılması veya gider olarak dikkate alınması mümkün bulunmamaktadır.
“Ticari kazancın tespitinde dikkate alınacak giderlerin indirim konusu yapılabilmesi için giderlerin tevsike esas belgelerle belgelendirilmesi ve bu belgelerin mükellef adına düzenlenmesi gerekmektedir. Aynı Kanun’un “Mükellef ve Vergi Sorumlusu” başlıklı 8. maddesinin üçüncü fıkrasında, “Vergi kanunlarıyla kabul edilen haller müstesna olmak üzere, mükellefiyete veya vergi sorumluluğuna müteallik özel mukaveleler vergi dairelerini bağlamaz.” hükmüne yer verilmiştir. Bu hüküm ve açıklamalara göre, yapı sahibi ile yapı denetim kuruluşu arasında bir hizmet akdi bulunmasından dolayı, faturanın yapı denetim şirketince hizmet verdiği inşaat ruhsatı olan arsa sahibi adına düzenleneceği tabiidir. Dolayısıyla, ödenen hizmet bedellerine ilişkin (ödeme müteahhit tarafından yapılsa dahi) yapı sahibi adına düzenlenen belgeler müteahhit tarafından gider belgesi olarak kullanılamayacağından faturada yer alan tutarın da gider veya maliyet olarak indirimi mümkün değildir.” (MB. GİB. İstanbul VDB.’nin, 22.06.2011 tarih ve B.07.1. GİB. 4.34.16.01-GVK 40-811 sayılı Özelgesi)
Yapılan işle ilgili ise,
Taraflar arasında yapılan sözleşmede bu ödemelerin müteahhitler tarafından yapılacağına dair bir hüküm varsa,
Ödeme müteahhitler tarafından yapılmış ve bu husus ödeme belgeleri ile ispat ve tevsik edilebiliyorsa
Maliye Bakanlığı’nın konuyu yeniden değerlendirerek katı görüşü esnetmekten ziyade, ilk görüşüne dönüp mevcut sorunu kökten çözmesinin uygun olacağı düşünülmektedir. Abdullah Tolu https://www.toluenymm.com