Z. Sirel Ekşi ►DIŞ SESDeğişim... - Ticaret Gazetesi - Ekonomi Gazeteciliğinde Öncü
Bir yıl daha bitiyor. Günler geçiyor, dünya değişiyor. Değişimin, iyi yönde olması ve beraberinde gelişmeyi de getirmesi arzulanır. Ancak böyle olursa ilerleme söz konusu olur. Ama ne yazık ki onca teknolojik buluşun her kesimden insanın bilgiye erişimini kolaylaştırmasına rağmen sanki değişim istenen ölçülerde olmuyor. İnsanlar kafalarını akıllı telefonlarına gömdüklerinden beri ana dilimizi okumayı, yazmayı unuttuk sanki. Kısaltmalarla emojilerle kendimizi ifade eder olduk. Daha doğrusu ifade ettiğimizi sanar olduk.
Her sabah gazeteleri internet üzerinden okuyorum. Haberciliğin bize öğretildiği gibi yapılmadığını epeydir biliyorum. İyi yönde olmayan bu değişim haber dilini de etkiledi. Çoğu zaman yazan neyi, kime anlattığını bilmiyor. Koyu anlatmadan anlatma gayreti içinde yapılmayacak mantık hataları yapıyor. Öyle haberler var ki başlıkta sözü edileni haberin içinde bulamıyorsunuz. Üç paragraflık haberin tüm paragrafları aynı olabiliyor. Yazım hatalarından söz etmiyorum bile.
Kelimeleri anlamları dışında kullanmak da artık alışıldık oldu. Çok beğendiğini mi söylemek istiyor, ‘oldukça beğendi’ diyor. Oysa oldukça, çokluğu ifade etmez.
Konuşma dili derseniz gençlerin dilini neredeyse hiç anlayamaz oldum. Geçenlerde internetten sipariş ettiğim bir kitapla ilgili çağrı merkezinden aradılar. Çağrı merkezlerine özgü bir dil var bence. Aramızda geçen konuşma şöyle: “Sizi aramamızı bildirmiş olduğunuz için arıyor oluyorum. Teşekkür ederim. Şu numaralı siparişim gecikti. Akıbetini merak ediyorum. Biraz beklerseniz bilgilerinize bakıyor olacağım. Bir süre sonra. Zehra Hanım, firmaya bilgi veriyor olacağım, onlar sizi arıyor olacaklar. Teşekkür ederim. Acaba siparişi verdiğim firmanın beni arayacağını ve kitabımı ne zaman göndereceklerini bildireceklerini mi söylemek istediniz? Sizi aratıyor olacağım Zehra Hanım.”
Telefonu kapattım ve derin bir düşünceye daldım. Böyle bir Türkçeyi kim nerede öğretiyor? Öğretmenler, ana babalar öğrencilerinin, çocuklarının nasıl konuştuğunu duymuyor mu? İlkokuldan itibaren lise son sınıfa kadar okul münazaralarına katıldım. Gruplar halinde, önce arkadaşlarımızın sonra velilerimizin önünde tartışırdık. Amaç kalabalıklar karşısında konuşmaya alışmak, bir fikri sağlam temellere oturtarak savunabilmek, konuşma şekli, anlatım ve hitap yeteneği ile dinleyenleri ikna etmeyi öğretmekti. Şimdiki gibi internet yoktu. Münazaralara hazırlanırken haftalarca kütüphaneden çıkmazdık. Her teneffüs, öğle araları ve okul çıkışı grup arkadaşları toplanır çalışırdık. Ve sanırım işin sırrı da çok okumaktı. Çünkü zengin bir kelime hazinesine sahip olmak için çok okumak gerekiyor.
Günümüzde eksik olan çocukları, gençleri okumaya yönlendirmemek. Yeni nesil ana dilini bile saçma sapan televizyon dizilerinden öğrenirse, kendini ifade etmek için kısaltmalar ve emojilerden medet umarsa dillerini anlıyor olamayacağız demektir.
Önceki Yazılar : - Seçiniz - » Aşk İksiri... » Sandalım Kıyıya Bağlı » Dünyanın Müziği Yaşar’da » Thom Pain, Kimsin Sen? » Festival’in Ardından » Bu Müze Başka Müze » İzmir’in Festival Geceleri » Smyrna Gençlik Orkestrası » Ve Caz Başlıyor » İzmir’de Japon Sakura Esintisi » Romanslar Konseri » Bir Tramvay Macerası » Yağmurlu Bir Gün... » İzmir’de Festival Zamanı » 17. Caz Afişi Yarışması » Az Söyle, Çok Anlat » Yılın Son Yazısı » Necdet Levent Anılıyor... » Kış Konserleri » Festival Arama Motoru » Çocuk Tiyatroları Festivali » Burak Çebi ile Debussy Akşamı » İzmir’in Festivali » Her Şeyin Küçüğü Güzel » Yarışma Zamanı » Arkas Sanat’da Büyülü Dünya » O Şaşkınlık Anı » Binbir Gece » Klasik Müzik Atölyesi » Bu Festival Efes’e Çok Yakıştı » Bodrum Oda Orkestrası 10 Yaşında » Mutfak mı Müzik mi? » Mükemmelin Peşinde » İki Unutulmaz Efes Gecesi » Müziğimizin Genç Umutları » İzmir’in Festivali Başladı » Ot Festivali’nde Sanatsal Soluk » Son Zenne » İzmir Mozaiği » İzmir Avrupa Caz Festivali 25 Yaşında » Çocukluğumun İzmir’i » Çevre Dostu Kent » Cam Yeniden Cam » Özdemir Nutku Tiyatro Ödülleri » Oturma Adabı » 18. Uluslararası İzmir Kısa Film Festivali » Evladım Saz Kedisi » Bilmiyorsan Dokunma » Yeni Bir Festival Doğuyor » Şaşırmamak mümkün mü? » Hep Sıcaktan Bunlar » Bilanço Küçültme Hızı Önemli » 31. Uluslararası İzmir Festivali’nin Ardından