Muhafazakarlık Nedir Ve Ne İşe Yarar? -1-
Güncelleme : 2019-07-07 23:16:43
Tabi öncelikle muhafazakarlığın tanımı ve serüvenini kısa da olsa hatırlayarak başlamak gerekiyor.
Conservatism kelimesi dilimizde genel itibarıyla muhafazakar olarak yerleşmiş. Fransızcada "consevateur" kelimesi muhafazakar anlamına geliyor. Bu terime yine dilimize yerleşmiş “konserve” kelimesinden bir aşinalığımız var, genellikle gıda maddelerini korumak muhafaza etmek şeklinde … Dünyada bu düşünce tarzına verilen ad konservatizm olarak biliniyor.
18.yy aydınlanma ve sanayi devrimine bir tepki olarak doğmuş. Başlangıç itibarıyla Avrupalı muhafazakarlar, bilim, sanayi ve fikir alanındaki gelişmelere karşı, olan bitenlerin ailevi dini sosyal tahribat oluşturabileceği savı ile yola çıkmış ve zamanla değişimin kaçınılmazlığı karşısında aydınlanma ve Fransız devrimine karşı çıkışlarını sınırlama yoluna gitmişlerdir. Çünkü karşı çıktıkları bilimsel ve siyasi düşüncelerin temel felsefesine karşı yenik düşmüşlerdir. Anlaşılan bu zihinsel yenilgi değişime tümden karşı olmak yerine köklü ve radikal değişimlere karşı olmak şeklini almış durumdadır.
Klasik muhafazakar aklın arz ettiği durum kimi zaman dini kimi zaman liberal, kimi zaman kapitalist ve bazen de otorite yanlısı ve devletçi görüşler arası geçişkenlik içeren, ilkesel olarak aslında köşesiz, sosyal, siyasi ve zihinsel bir yol haritası öneremeyen bir tarzın öbür adı olmaya mahkum olmuştur. Her ne kadar aile ilişkilerine ve toplumsal huzur ve istikrar gibi konuları önceleyen bir çıkışı olsa da kendisini ek bir paradigmayla sunmak zorunda kalmak adeta muhafazakarlığın kaderi haline gelmiştir.
İkinci yüzyılını da geride bırakan muhafazakarlık ideolojik bir tutarlılığa sahip olmamasından ve her ülke ve coğrafyada iddiasını farklı dinamikler üzerinden ifede etmek zorunda oluşunun verdiği açmazdan olsa gerek ki kendisini bir ekonomik sosyal ve siyasi bir ideoloji olarak tanımlamaktan kaçınmıştır.
Oluşan bu tabiatı gereği de tam olarak tanımlayamadığı koruma, sahip çıkma, değişim karşıtı argümanlarını savunurken kitleleri neyi muhafaza ettiği konusunda ikna edemediği için gerektiğinde devlet ve otorite eksenine dayamak suretiyle meşruiyet sağlamaya evrilebilmektedir.
Kapitalist bir muhafazkar yapı görülebileceği gibi liberal ya da dini (belirtmekte fayda var; burada “din” İslam inancını değil genel olarak batı toplumlarının inançları bağlamında kullanılmıştır muhafazakarlığın İslam inancı ve toplumlarındaki yansıması diğer yazıda irdelenmeye gayret edilecektir) kurallara riayeti ağır basan bir görüntü arz edebilir.
Muhafazakarlık konusunda akademik çalışması da olan Bekir Berat Özipek’in bir makalesinin dip notundaki: ”devlete, söz konusu kurum ve değerleri koruma konusunda görev yüklemesine sebep olur. Bu "görev"i abartan Muhafazakârların, ister istemez otoriteryen bir siyasi rejime savruldukları da görülür. Bu konuda siyaseti ve devleti göreve çağırmayan, devlete müdahaleden kaçınma ödevi yükleyen daha liberal Muhafazakârlar da vardır. Bununla birlikte devleti "göreve" çağırmak, Muhafazakârların yaygın biçimde sahip oldukları bir özellik olarak, sonuçta onların da şikayet edecekleri durumların ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Çünkü müdahale konusunda meşruluk onayı alan siyasi otorite, pekala Muhafazakârların hiçbir biçimde onaylamayacakları yönde de uygulamalara da imza atabilmektedir.
Bu durum, Muhafazakârların yumuşak karnını oluşturmaktadır.” Tespiti muhafazakar düşüncenin yaman çelişkisini ortaya koyması bakımından çarpıcıdır.
Bu çelişkilere örnekler vererek diğer yazıda kaldığımız yerden devam ederiz inşallah.
¤ Muhafazakarlık nedir ne işe yarar? -2-
¤ Muhafazakarlık Nedir Ve Ne İşe Yarar? -1-
¤ Ekrem İmamoğlu'na Açık mektup...
Muallim 2019-07-08 Muhafakarlık konusunda biraz daha farklı bakış açılarını da (Osmanlı geleneğinden gelen kısımla ilgili) irdeleyen yazılarınızı bekliyoruz.Genel bilgi bağlamında iyi bir yazı.Tebrik ederiz.