Kısa Dönem Bellek - Bilimsel Dünya
Siz bu makaleyi okurken her cümlenin başındaki sözcükleri kısa dönem belleğinizde saklayacak, böylece cümlenin sonunda vardığınızda metni anlayabileceksiniz.
Kısa dönem bellek, gelen duyusal bilgiyle uzun dönem depolama arasında bir tür kapı bekçisi gibidir. Sürekli bir bilgi bombardımanına uğradığımız için, duyusal reseptörlerimizden gelen izler saniyenin ancak küçük bir kısmında varlıklarını korur, sonra yok olur. Bu bilginin hepsini işleyecek zamanınız olmaz. O yüzden de kısa dönem bellek, önemli bilgilerin küçük bir kısmını geçici olarak tekrarlar ve bu arada beyin, bu bilgiyle ne yapacağına karar verir.
Kısa dönem anılar genelde ses olarak saklanır, o yüzden hatırlamak istediğimiz şeyleri kafamızın içinde tekrarlarız.
Kısa dönem belleğin başlıca iki kısıtlaması vardır. Birincisi, sadece küçük bir miktar bilgi saklayabilirsiniz . İkincisi de bu bellek, zamanla silinir. Eğer dikkatinizi verirseniz kısa dönem belleğinizde dört parça yeni bilgiyi 10-20 saniye saklayabilirsiniz ama dikkatiniz dağılırsa hepsi aklınızdan çıkıp gider. Bilgiyi kafanızda tekrarlamak, zamanlayıcıyı sıfırlar ve bellek döngüsünü baştan başlatarak bu süreyi uzatır. Bu arada, beynin hipokampus adlı bölgesi hangi bilginin uzun dönem belleğe yazılacak kadar önemli olduğuna karar verir ve geri kalanı göz açıp kapayana dek unutulur.
Kısa Dönem Belleği Geliştirmek
Hazırlık yapmadan, kısa dönem bellekte dört farklı şeyi on saniye kadar tutabilirsiniz ama 20 sözcükten oluşan bir listeyi ezberlemek sizi zorlayabilir. Sınırlamaları olsa da, kısa dönem belleği birkaç basit hileyle geliştirmek mümkün.
Her şeyi teker teker ezberleyip belleği zorlamak yerine, imgeleri birbirine bağlı gruplara ayırın. Örneğin, ofis gereçleri ya da uçan nesneler. Bu, birbiriyle ilişkili kavramları saklayan ve ipuçları ya da çağrışımlarla etkinleşen uzun dönem bellekten yararlanmayı sağlar. Kısa dönem bellek genelde sözel olarak kodlanmıştır, o yüzden de resimlerdeki nesnelere bakarken kafanızda isimlerini tekrar ederek hatırlamayı kolaylaştırırsınız.
Ne var ki görsel kodlamanın avantajını da işe katabilirsiniz. Kafanızda bir manzara yaratıp her bir nesneyi orada ziyaret ederseniz sözcükleri daha kolay ezberleyebilirsiniz