Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL): Türkiye deki Uygulamalar
Download "Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL): Türkiye deki Uygulamalar"
1 Akademik Bilişim 09 - XI. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri Şubat 2009 Harran Üniversitesi, Şanlıurfa Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL): Türkiye deki Uygulamalar Hüseyin Can Şenel, Doç.Dr. Süleyman Sadi Seferoğlu Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü Özet: Teknolojinin çok hızlı bir şekilde geliştiği ve yaşamın her alanını etkilediği günümüzde bu çağın gerekliliklerine ayak uydurmak hem bireylere hem de toplumsal kurumlara önemli sorumluluklar yüklemektedir. Bilgi çağı olarak da adlandırılan günümüzde bireylerin toplumun gelişmesine katkı sağlayabilmeleri için bilgiye hızla ulaşmaları, ulaştıkları bilgiyi işleyebilmeleri ve bu bilgilerden yeni bilgiler ortaya çıkarmaları beklenmektedir. Bu nitelikleri taşıyan bireylerin kendilerini gerçekleştirmiş, bilgi teknolojilerini etkili bir şekilde kullanabilen, bilgisayar okuryazarı bireyler oldukları söylenebilir. Günümüzde dünya çapında temel bilgisayar okur-yazarlık standartlarını belgelendiren sertifika ECDL-F vakfı tarafından geliştirilen ECDL dir. ECDL birçok Avrupa ülkesinde (Avrupa Birliği üye ülkeleri dahil) bilgisayar yetkinliğini simgelemektedir. Ülkemizde de özellikle son yıllarda yapılan çalışmalar ile ECDL sahibi nüfus artmaktadır. Bu çalışmada da ülkemizde son yıllarda yoğunlaşmakta olan ECDL çalışmaları incelenmiştir. Anahtar Sözcükler: ECDL, Bilgisayar Yetkinliği, ECDL Projeleri. Abstract: In today s world the rapid development of technology bring up new responsibilities to individuals and institutions. The developments affect all aspects of our daily lives. In today s society, also known as knowledge society, individuals are expected to make contributions to development of society. In order to be able to make contributions, individuals need to have specific types of skills to reach information very quickly, process it and generate new information from it. It can be said that individuals with these specific skills, individuals who use information technologies effectively, are considered as computer-literate. Today there is a certificate called ECDL (European Computer Driving License). ECDL is accepted and used all over the world, which states one s computer-adequacy. ECDL was developed by the foundation of ECDL-F. In many European countries (also in European-Union countries) ECDL represents computer-adequacy. In Turkey, especially with the recent efforts, significant number of people received ECDL certificates. In this study the latest developments and studies in Turkey in relation to ECDL have been analyzed. Keywords: ECDL, European Computer Driving Licence, ECDL Projects. 1. Giriş İçinde bulunduğumuz ve bilgi çağı olarak da bilinen çağ hızlı değişimlerin yaşandığı bir çağdır. Bu çağda, hem bilgi kapsamı, hem de teknolojik gelişmeler büyük bir hızla değişmekte ve yayılmaktadır. Bu bağlamda bilginin kapsamı, bilgiye erişim şekli ve hızı 395 değişmekte, bilgiye erişimde yeni kanallar ortaya çıkmaktadır. Bu oluşumlar, doğal eğitim sistemlerini de etkilemektedir. Bu amaçla eğitim kurumları, örneğin, bilgisayar teknolojilerinden yararlanma çabası içinde değişik uygulamalar yürütmektedirler. Bu hızlı değişimlere ayak uydurmaya çalışan eğitim sistemleri kendilerinden beklenen özelliklere
2 Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL): Türkiye deki Uygulamalar Hüseyin Can Şenel, Süleyman Sadi Seferoğlu sahip bireyleri yetiştirmeye yönelik önlemleri almaya çalışmaktadırlar . Günümüzde bilgi teknolojilerini etkin şekilde kullanmadan hayatın sürdürülebilmesi gün geçtikçe zorlaşmaktadır. Özellikle bilginin artış hızı bilgiyi takip etmemizi zorlaştırmaktadır. Gelişmekte olan bir ülke olarak belki de bilginin çoğalma-yayılma hızını en yakından takip etmesi gereken ülkelerden biri Türkiye dir. Bu bağlamda düşünüldüğünde bilgiyi takip etmenin, bir anlamda hayatı sürdürebilmenin de ancak bilgisayar okur-yazarı olmakla mümkün olacağı açıktır. ECDL dünya çapında saygınlığı ve yeterliliği olan; sahiplerinin temel bilgisayar becerilerine sahip olduğu kabul edilen bilgisayar yetkinliklerini sertifikalandırma sistemidir. Günümüzde birçok hükümet, kamu kuruluşu ve dünya çapında saygınlığı olan özel kuruluşlar ECDL standartlarına ve bireylerin ECDL sahibi olmalarına hem destek sağlamakta hem de birçok alanda ECDL sahibi bireyleri tercih etmektedirler. Tüm dünyada artık standartlaşmış olan temel bilgisayar okur-yazarlığı sertifikalandırma sistemi ECDL hakkında, özellikle son yıllarda, ülkemizde de birçok çalışma yapılmaktadır. Bu çalışmada da amaç ülkemizde ECDL ile ilgili gelişmeleri tartışmaktır. 2. ECDL Nedir? ECDL Dünya çapında saygınlığı olan bilgisayar kullanım yetkinliği sertifikalandırma sistemidir. ECDL (European Computer Driving License-Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası) Avrupa dışında ICDL (International Computer Driving License-Uluslararası Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası) olarak bilinir. Bu sertifikalandırma sistemi birçok hükümet, kamu kuruluşları, uluslararası kuruluşlar ve özel sektör kuruluşları tarafından bilgisayar kullanım yetkinliği olarak benimsenmiştir. Günümüzde ECDL sadece bir sertifika olmaktan çıkmış uluslararası alanda kabul görmüş bilgisayar yetkinliği standardı haline gelmiştir. Sertifikanın kendisi tüm Dünya da tanınmış ve kabul görmüş bir program olduğu için birçok alanda ECDL sahibi bireylere çeşitli avantajlar sağlamaktadır. Öte yandan ayrıca ECDL yeterliklerine sahip olan birey günümüz dünyasında çok önemli bir yetenek olan bilgisayar okuryazarlığı becerilerini kazanmış olacağı için hayatının her alanında daha az sorunla karşılaşması beklenmektedir. Bilgisayar okur-yazarlığı bilişim konusundaki temel kavramları anlayıp, temel bilgisayar programlarını kendi mesleği içerisinde kullanmak olarak adlandırılabilir , . Çağımız bilgi teknolojileri çağıdır. Bilgi teknolojileri çağında bilgisayar okur yazarı olmayan birey çağın insanı olmaktan çıkar ve toplumsal yaşama etkili bir şekilde katılamaz. ECDL, uluslararası ve kar gütmeyen bir organizasyon olan ECDL-F vakfı tarafından geliştirilmiştir. ECDL-F vakfı Avrupa nın üst düzey ve önde gelen bilgisayar dernekleri tarafından kurulmuş, kar amacı gütmeyen bir kuruluştur. ECDL programı, sağlayıcı bağımsızdır. Gelişen bilgi teknolojileri dünyasına uyum sağlamak amacıyla düzenli olarak güncellenir. Sınavlar, tüm dünyada aynı standart ve süreçler izlenerek disiplin ve güven içinde gerçekleşir. ECDL eğitim ve sertifikasına sahip olunmasının basit bir şekilde yalnızca bireylere katkı sağlamakla kalmayıp o bireylerin çalıştıkları kurumlar için de öneminin büyük olduğu söylenebilir. Temel bilgisayar becerilerine (ECDL) sahip bireylerin daha üretken olduğu ileri sürülebilir. Bu bireyler tüm temel işlerini sahip oldukları bilgi teknolojileri bilgileriyle kolayca ve hızlı bir şekilde gerçekleştirebilirler. Ayrıca ECDL sahibi bireylerin kaliteli ve hızlı bir şekilde ürün geliştiriyor olmaları maliyetleri de olumlu yönde etkiler. 396
3 Akademik Bilişim 09 - XI. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri Şubat 2009 Harran Üniversitesi, Şanlıurfa Bilgi teknolojileri kullanarak hazırlanan ürünlerin daha kaliteli oldukları ileri sürülebilir. Özellikle yeni bilgilere sahip bireylerin hazırladıkları ürünlerin çağa uygun olduğu, daha nitelikli olduğu söylenebilir. ECDL standartlarına sahip bireyler yapmak istedikleri işleri bilgisayar teknolojilerini kullanarak kısa yoldan, boşa zaman harcamadan kolaylıkla gerçekleştirir. Ayrıca bütün kurum ve kuruluşlar günümüzde bilgisayar temelli çalışmakta, kurumların hem iç işleri hem de diğer kurumlarla olan ilişkililerin çoğunda bilgisayar teknolojileri kullanılmaktadır. Özellikle kamu kuruluşlarında bilgisayar sayıları hızla artmaktadır. Bu kaynakların etkili kullanılması yine bu malzemeyi kullanabilecek bireylerin becerileriyle doğru orantılıdır. Ayrıca kurumlara personel seçmede bir yeti olarak ECDL standartları kullanılabilir. Öte yandan ECDL in bir takım toplumsal yararları da beraberinde getirdiği söylenebilir. Unutulmamalıdır ki bir topluluk ancak bir arada; hep beraber yeterli bilgi seviyesinde olduğunda ileri gidebilir. ECDL sistemini hazırlayan ECDL-F vakfı da kendisine ilke olarak; toplumların bilgi toplumlarına dönüşmesini sağlamak, yaşam boyu eğitimi desteklemek, üretkenliği artırmak gibi kazanımları belirlemiştir. Bir toplumda ne kadar bilgisayar okur-yazarı birey varsa o toplum çağın o kadar içinde demektir. Ayrıca bilgisayar okur-yazarı birey sadece kendisine yararlı olmakla kalmaz hem çevresindekileri hem de kendinden sonra gelen kuşakları eğiterek onların da çağın insanı olmasını sağlar. 3. ECDL İstatistikleri ECDL-F vakfı CEPIS (Council of European Professional Informatics Societies- Avrupa Profesyonel Bilişim Dernekleri Konseyi) tarafından 1997 yılında Avrupa da bir bilgisayar yetkinliği standardı geliştirilmesi amaçlanarak kurulmuştur. ECDL ile Avrupa Birliği ülkelerinde yaşayan insanların aynı standartlarda bilgisayar okur-yazarlığı bilgileriyle ortak bir belgeye sahip olmaları hedeflenmektedir. 397 ECDL günümüzde tüm dünyada 148 ülkede ve 32 dilde sunulmaktadır test merkezi ve sertifika adayı bulunmaktadır . Ülkemizde ise 25 şehirde 4 dilde sunulan ECDL 100 test merkezinde uygulanmakta ve ECDL adayı bulunmaktadır . 4. ECDL Programları ve Temel ECDL Müfredatının İçeriği ECDL programında çok çeşitli alt programlar bulunmaktadır. Bu programlardaan en geniş ve bu çalışmada göz önünde bulundurulan program ECDL Temel olarak adlandırılan programdır. Bunun dışında ECDL İleri, ECDL Cad, ECDL Web, ECDL Image, ECDL Multimedia gibi alt programlar bulunmaktadır. Bu çalışmanın temeli olan ECDL temel programının içeriği aşağıdaki gibi özetlenebilir. ECDL Temel Müfredatı Bilgi teknolojisi temel kavramları Bilgisayarı kullanmak ve dosyaları yönetmek Kelime işlemci Hesap çizelgesi Veritabanları Sunum Bilgi İşlem ECDL Müfredatı Kelime işlemci Hesap çizelgesi Veritabanları Sunum ECDL CAD Bilgisayar destekli çizim uygulamalarında pratik yetkinlik ECDL Web Temel Web tasarım uygulamalarında pratik yetkinlik ECDL Image Maker Image Maker uygulamalarında pratik yetkinlik ECDL Temel: 7 Bölüm tamamlanır. ECDL Başlangıç: Herhangi 4 bölüm tamamlanır. Her bir modül ayrı ayrı bir sertifika, toplam 4 sertifika ECDL İleri Kelime işlemci ECDL İleri Hesap çizelgesi ECDL İleri Veritabanı ECDL İleri Sunum ECDL CAD ECDL Web Temel ECDL Image Maker
4 Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL): Türkiye deki Uygulamalar Hüseyin Can Şenel, Süleyman Sadi Seferoğlu ECDL Temel müfredatı bilgisayar okuryazarlığının önemli kısmını açıklayan 7 modülden oluşmaktadır , . Bunlar; Modül 1 - Bilgi Teknolojileri (IT) Kavramları: Bu modül kişisel bilgisayarların fiziksel ve mantıksal çalışma yapısını açıklamaktadır. Bilgisayarın temel parçaları, bu parçaların işlevleri, bilgisayarın günlük hayatta kullanım alanları, bilgi güvenliği, donanım yazılım özellikleri, bilgi ağları, telif ve yasa, bilgisayar ve sağlık gibi temel konuları kapsar. Modül 2 - Bilgisayar Kullanımı ve Dosyaların Yönetimi: Bu modülde işletim sistemleri ve bilgisayar işlevleri, masaüstünde çalışabilme, dosya yönetimi (silme, kopyalama, yapıştırma, sıkıştırma), virüs bilgileri (denetleme, temizleme, korunma), yazıcı özellikleri gibi konular ele alınmaktadır. Modül 6 - Sunum: Bu modülde sunum programını açıp kapayabilme, sunum programının temel ayarlarının yapılması, araç çubuklarının tanınması, sunum oluşturma, slayt özellikleri ve şablonlar, asıl slayt, sunulara resim, ses, grafik, çizim gibi çoklu ortam öğeleri ekleme, ekran efektleri, yazdırma işlemleri gibi konular işlenmektedir. Modül 7 - Bilgi ve İletişim: Bu modül iki kısımdan oluşmaktadır. İlk kısım İnternet ikinci kısım ise İletişim konularını içermektedir. İnternet kısmında temel internet terimleri, güvenlik özellikleri, web gezintileri, web tarayıcıları, webde arama gibi konular işlenirken iletişim kısmında elektronik posta, haberleşme (ileti yollama, silme, özelleştirme) ve posta yöntemleri gibi konular işlenmektedir. 5. Türkiye deki Uygulamalar Modül 3 - Kelime İşleme: Bu modülde kelime işlemci programında yeni belge yaratma, belge özelliklerini değiştirebilme, sayfaya tablo, grafik, resim gibi çeşitli görsel unsurlar (nesneler) ekleme ve düzenleme, sayfa yapısında değişiklikler yapma, belgeyi biçimlendirme, posta birleştime ve belgeleri yazdırma gibi konular işlenmektedir. Modül 4 - Hesap Tablosu: Bu modülde hesap tablolarını açma, hesap tablolarının ayarlarını değiştirme, hücre kavramı, hücrelere veri girme, satır ve sütun kavramları, verileri taşıma, silme, hücreleri biçimlendirme, çalışma sayfaları ve özellikleri, formüller ve işlevler, grafikler ve hesap tablolarının çıktılarını alabilme konuları bulunmaktadır. Modül 5 - Veritabanı: Bu modülde veritabanı kavramı, veritabanının temel bileşenleri, tablolar, tablo tasarımı, tablolara veri girme, tablolar arası ilişkiler, formlar, veritabanında bulunan bir bilgiye erişebilme, sorgular, elde edilen bilgileri raporlayabilme, veritabanından çıktı alabilme gibi konular bulunmaktadır. 398 Türkiye de ECDL CEPIS (Council of European Professional Informatics Societies - Avrupa Profesyonel Bilişim Dernekleri Konseyi) üyelerinden biri olan Türkiye Bilişim Derneği (TBD) tarafından ECDL Bilişim ve Eğitim A.Ş ile işbirliği halinde yönetilmekte ve geliştirilmektedir. Türkiye de ECDL Lisans sahibi TBD dir. ECDL Bilişim ve Eğitim A.Ş ise tek yetkili alt lisansördür . Ülkemizde ECDL sınavları da Türkiye Bilişim Derneği tarafından görevlendirilen bağımsız gözetmenler tarafından yönetilmektedir. Araştırma sonuçları Türkiye de bilgisayar kullanma oranlarının düşük olduğunu göstermektedir . T.C. Başbakanlık Türkiye İstatistik Kurumunun 2008 yılı Nisan ayı içerisinde gerçekleştirilen Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması sonuçlarına göre hanelerin yalnızca % 24,5 i İnternete erişim imkânına sahiptir. İnternete bağlanmayan hanelerin % 29,6 sı evden İnternete bağlanmama nedeni olarak İnternet kullanımına ihtiyaç duymadıklarını belirtmişlerdir .
5 Akademik Bilişim 09 - XI. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri Şubat 2009 Harran Üniversitesi, Şanlıurfa Aynı araştırma sonuçlarına göre yaş grubundaki hanehalkı bireylerinin bilgisayar ve İnternet kullanım oranları sırasıyla % 38,1 ve % 35,8 dir. En son kullanılan zaman dikkate alındığında ise, 2008 yılı Ocak-Mart döneminde yaş grubu hanehalkı bireylerinin % 34,3 ü bilgisayar kullanmakta olup, bu bireylerin % 62,4 ü hemen hemen her gün bilgisayar kullanmaktadır. Yani hemen her gün bilgisayar kullanan bireyler yalnızca %21,4 e denk gelmektedir. Bilgisayar ve İnternet kullanım oranının en yüksek olduğu yaş grubu tür. Bu yaş grubunu yaş grubu izlemektedir. Bu oranlar da bilgisayar teknolojilerine genç bireylerin daha çok ilgi gösterdiğini açıklamaktadır. İşte yukarıda belirtilen bu oranların artırılması, günümüze hitap edebilen bireylerin yetiştirilmesi, bireylerin bilgisayar teknolojilerine yakınlaşmaları sağlamak için ülkemiz çapında çeşitli kampanyalar başlatılmıştır. Bu kampanyalar aşağıda incelenmektedir. kültürel alanlarla da takip etmesi için başlatılan projede amaç ülke genelinde okuma-yazma bilmeyen bireylere okuma-yazma öğretme, toplumun her kesimindeki bireylere okuma alışkanlığı kazandırma ve ülkemizde hızla yaygınlaşan bilgisayar kullanımının etkin ve verimli hale getirilmesidir. Kampanya Cumhurbaşkanının himayelerinde Milli Eğitim Bakanlığı ve Kültür ve Turizm Bakanlığının işbirliğine ilaveten diğer kamu ve özel kurum ve kuruluşların katılımıyla başlatılmıştır. Kampanya kapsamında her ilin kendi bünyelerinde alt gruplar teşkil etmeleri esas alınmıştır. Kampanyanın süresi 4 yıl olarak belirlenmiş ve hedef kitle olarak toplumun her kesimi belirlenmiştir. Kampanyanın gerekçesi ise (Bilgisayar okuryazarlığı çerçevesinde) bilgisayar okur-yazarlığı konusunda bilgi ve beceri kazanmış nitelikli insan gücünün erken yaştan itibaren yetiştirilmesinin bilgi toplumunun gereği olarak gösterilmiştir. Kampanyanın gerçekleşmesi sürecinde Türkiye Bilişim Derneği ile çeşitli etkinlikler planlanmıştır. Bunlar; Eğitim içeriklerinin planlanması ve geliştirilmesi, Öğrenme ortamlarının hazırlanması, Eğitim ortamı ve uygulama planının yapılması, Gerektiğinde eğitim gönüllüleri platformunun kurulması, Test merkezleri kurulması ve ECDL sertifikasyon sisteminin kurulması, olarak belirlenmiştir. Valiliklerde oluşturulan gruplar tarafından her valilik kendi çalışmalarını yürütmektedir. İl valiliklerinden alınan kararlardan bazıları ise şöyledir; 5.1. Türkiye Okuyor Kampanyası Projesi 3 Ocak 2008 tarihinde Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yayınlanan emirle Türkiye Okuyor Kampanyası başlatılmıştır. Dünyada hızla gelişen ülkemizin aynı gelişimi 399 Halk eğitim merkezleri tarafından bilgisayar kurslarını düzenlenmesi, Okullarda bulunan Bilişim Teknolojileri sınıflarından faydalanarak bu sınıflarda kursların açılması,
6 Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL): Türkiye deki Uygulamalar Hüseyin Can Şenel, Süleyman Sadi Seferoğlu Başarılı olan adaylara sertifikalarının verilmesi, Okullarda bilgisayar okur-yazarı olmayan personelin tespit edilerek kurslara katılımının sağlanması, şeklinde kararlar alınmıştır. Proje henüz devam etmekte olduğundan çok geniş istatistikler bulunmamakla beraber projenin faydalı olduğu yönünde bilgiler çeşitli valilikler tarafından duyurulmaktadır Dijital Uçurumun Kapatılması: Türkiye nin E Dönüşümü için Gençlerin Etkin Kılınması Projesi Bilgisayar Bilmeyen Kalmayacak projesi olarak da bilinen bu proje, Türkiye de sayısal uçurumun kapatılması hedefi ile 81 ilde gence internet tabanlı Avrupa Bilgisayar Yeterlilik Sertifikası (ECDL) eğitimi fırsatı sunmayı hedeflemektedir. Proje, yalnızca sayısal uçurumun kapatılmasına destek vermekle kalmayıp aynı zamanda bilgi ve iletişim teknolojileri alanında istihdam eksikliğini de doldurmayı öngörmektedir . Proje süresi 30 ay olarak belirlenmiş ve proje bütçesi olarak Amerikan doları ayrılmıştır. Projenin öncelikli hedef kitlesini 30 yaş altındaki dezavantajlı gençler oluşturmaktadır. Projede genç kızlar ve kadınlar ön plana çıkarılmıştır. Gençlerin akran eğitimi modeli ile bilgi ve iletişim teknolojileri konusunda kapasitelerinin arttırılmasını hedefleyen E-Yönetişimin Gelişimi için Gençlerin Etkin Kılınması Projesi üzerine inşa edilen bu proje Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL) yeterliliği kazandıracak e-öğrenme modeli ile Türkiye de bilgisayar okur-yazarı genç sayısını a çıkarmayı hedeflemektedir. Bu proje kapsamındaki eğitimlere adresinden ulaşılması mümkündür. E-öğrenme yolu ile gençlere ulaştırılacak MS Office 2007 eğitimi Microsoft Office, Word, Excel, PowerPoint, Outlook ve Access 400 eğitim paketinden oluşmaktadır. MS Office eğitim paketi temel, orta ve ileri seviye eğitim içeriğini kapsamaktadır. Gönüllü eğitmenler aynı zamanda bilgisayar ve internet bilgisi olmayan dezavantajlı gençlere yüz yüze akran eğitimleri yoluyla temel bilgisayar eğitimi ulaştıracaktır. Gönüllü akran eğitim takımı, gençlerin eğitimleri boyunca oluşabilecek sorunlarına destek olabilmek için bölgesel danışmanlık birimleri olarak da çalışacaklardır. Oluşturulacak internet Portal ı üzerinden genç, Türkiye deki diğer gençlik çalışmaları ve bilgi teknolojilerindeki yenilikler hakkında bilgilendirilecektir. Türkiye nin en büyük eğitim ve gençlik ağı ile gençlerin forumlar aracılığıyla proje hedeflerine katkı sağlaması hedeflenmiştir  Bilgisayar Okur-Yazarlığı Seferberliği Projesi Türkiye Bilişim Derneği (TBD), bilgisayar okur yazarlığı seferberliği adında bir proje başlatmıştır. Dört yıl içinde 1 milyon kişiyi ECDL (Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası) sahibi yapmayı hedefleyen seferberlik 19 Haziran 2008 tarihinde başlatılmıştır. TBD ve ECDL Türkiye işbirliği ile oluşturulan Bilgisayar Okur-Yazarlığı Seferberliği destekçi kuruluşların sayısının artması ile tüm Türkiye geneline yayılması planlanmaktadır. Bu seferberlik için Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) ile de işbirliği yapan TBD, MEB e bağlı 31 ilde toplam 36 Halk Eğitim Merkezi ni ECDL Yetkili Test Merkezi olarak belirlemiştir. ECDL eğitimi alanlar bu Halk Eğitim Merkezleri nde sınava girerek sertifika almaya hak kazanacaklardır Üniversitelerdeki Uygulamalar Ülkemizde birçok üniversitede özellikle üniversite birinci sınıflar düzeyinde zorunlu Bilişim dersleri okutulmaktadır. Sunulan dersler
7 Akademik Bilişim 09 - XI. Akademik Bilişim Konferansı Bildirileri Şubat 2009 Harran Üniversitesi, Şanlıurfa farklı isimlerle anılmakla beraber kapsam olarak temel bilgisayar becerilerini içermektedir. Bunun yanı sıra bazı üniversiteler ECDL yetkili test merkezi olarak ECDL sertifikaları için kurs düzenlemekte ve sertifika sınavlarını yürütmektedirler. Bu üniversiteleri şu şekilde sıralayabiliriz; Sakarya Üniversitesi, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, TOBB-ETÜ, Mersin Üniversitesi, Beykent Üniversitesi (ECDL sahipleri ilk yıl sunulan Bilişim dersinden muaf sayılmaktadır.), Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi (Ankuzem), Galatasaray Üniversitesi, Selçuk Üniversitesi, Erciyes Üniversitesi ve Fatih Üniversitesi Milli Eğitim Bakanlığının Çalışmaları Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde değişik birimler tarafından bilgisayar okur-yazarlığı sertifika programları sunulmaktadır. Bu programların içeriği ECDL müfredatı ile örtüşmekle beraber içeriğin sunulması için kullanılan sürelerde farklılıklar bulunmaktadır. Bilişim teknolojileri alanında yaşanan gelişmeler öğretim programlarında da bir takım değişiklikler yapma gereğini doğurmaktadır. Bu bağlamda Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı, yeni bir İlköğretim Bilgisayar Dersi (1-8. Sınıflar) Öğretim Programı hazırlamıştır Yılında uygulanmasına başlanan yeni öğretim programı bu alanda birçok yeniliği öğretme-öğrenme süreçlerine yansıtmayı amaçlamaktadır. İlköğretim bilgisayar dersi öğretim programı incelendiğinde içeriğin uluslararası bir standart olan Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL) içeriğiyle örtüştüğü gözlenmektedir. Bilgisayar dersi öğretim programının, bu yönüyle uluslararası standartlara uygun olduğu anlaşılmaktadır . 6. Sonuçlar Günümüzde ECDL sistemi sadece bir sertifika sistemi olmaktan çıkmış ve bilgisayar yetkinliği açısından bir standart haline gelmiştir. Özellikle ECDL in kuruluş amacı incelendiğinde de Avrupa çapında bilgisayar yetkinliği sağlama isteği göze çarpmaktadır. Hızla gelişmekte olan ülkemizde bilgisayar kullanım oranı çok düşük seviyelerdedir. Bu oranın çok büyük bir kısmının da bilgisayarda müzik dinlemek, sohbet gibi amaçlarla oluştuğu göz önüne alındığında bilginin takibi konusunda yaşadığımız sıkıntıların büyüklüğü anlaşılacaktır. Economist Intelligence Unit e-readiness Rankings 2008 verilerine göre  Türkiye elektronik okur-yazarlık oranlarına göre dünyada 43. sırada bulunmaktadır. Hızla gelişim gösteren ülkemizin bilgiyi, özellikle artık büyük çoğunlukla dijital ortamlardan yayımlanan bilgiyi takip etmede gerilerde kaldığını görmekteyiz. Bu açıkların kapatılması amacıyla ülkemizde çeşitli projeler yürütülmektedir. Fakat proje sonuçları incelendiğinde büyük yatırım ve heveslerle başlanan projelerin amaçlarına çok fazla ulaşamadan eridikleri görülmektedir. Özellikle projeler planlanan merkezlerden uzaklaştıkça etkilerini yitirmektedir. Bu nedenle daha ciddi ve sonuçları takip edilebilen projelerin özellikle Milli Eğitim Bakanlığının okullarda uygulayacağı programlarla yararlı olabileceği söylenebilir. Kaynaklar  Childers, S. (2003). Computer literacy: Necessity or buzzword? Information Technology and Libraries, 22 (3),  ECDL Turkey (2008). ECDL-European Computer Driving Licence. <Web: ecdl.org.tr/content.asp?newid= TU&action=1> (Erişim tarihi: 11 Ocak 2009). 401  The Economist Intelligence Unit (2008). E-readiness rankings 2008: Maintaining mo-
8 Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL): Türkiye deki Uygulamalar Hüseyin Can Şenel, Süleyman Sadi Seferoğlu mentum. A white paper from the Economist Intelligence Unit. <Web: net/7/330/25828/ / graphics. eiu.com/upload/ibm ereadiness 2008.pdf> (Erişim tarihi: 11 Ocak 2009).  Lupo, D. (2001). Computer literacy and applications via distance e-learning. Computers & Education, 36(4),  Seferoğlu, S. S., Avcı, Ü. ve Kalaycı, E. (2008). Sayısal uçurum: Türkiye deki durum ve mücadelede uygulanabilecek politikalar. 25. Ulusal Bilişim Kurultayı, Bilişim 08 Bildiriler Kitabı, 17-21, Ankara: Türkiye Bilişim Derneği.  Seferoğlu, S. S. (2007). İlköğretim bilgisayar dersi öğretim programı: Eleştirel bir bakış ve uygulamada yaşanan sorunlar. Eğitim Araştırmaları-Eurasian Journal of Educational Research, 29, s  Tüfekçi, A. (2006). Avrupa bilgisayar yetkinlik sertifikası (ECDL): Temel bilişim sertifikasyon modeli ve uygulamaları. Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, 18,  Türkiye İstatistik Kurumu (2008) Yılı hanehalkı bilişim teknolojileri kullanım araştırması sonuçları. TÜİK Haber Bülteni, Sayı 138 <Web: tr/duyuru/2008 Hanehalki Anketi.pdf>( Erişim tarihi: ).  UNDP-Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (2008). <Web: Gozlem2.aspx?WebSayfaNo=17 70> (Erişim tarihi: 11 Ocak 2009). 402
Akademik Bilişim 2009 Harran Üniversitesi, Şanlıurfa, 11-13 Şubat 2009 Avrupa Bilgisayar Yetkinlik Sertifikası (ECDL): Türkiye'deki Uygulamalar Hüseyin Can ŞENEL Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi
ISSN : 1308-7274 aysederyaisik@gmail.com 2010 www.newwsa.com Izmir-Turkey
ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 2011, Volume: 6, Number: 2, Article Number: 1C0377 EDUCATION SCIENCES Received: November 2010 Accepted: February 2011 Ayşe Derya Işık Series : 1C
Sayısal Vatandaşlık & Temel Bilgisayar Okuryazarlığı. Prof. Dr. Arif ALTUN
Sayısal Vatandaşlık & Temel Bilgisayar Okuryazarlığı Prof. Dr. Arif ALTUN Temel Bilgisayar okuryazarlığı Kapsamı Nedir? Belgelendirme Gerekli midir? Sayısal Vatandaşlık Kapsamı Nedir? Belgelendirme Gerekli