Trafo Yağ Analizi
TRAFO YAĞ ANALİZİ NASIL YAPILIR
Transformatörlerde yalıtım ve soğutma maddesi olarak kullanılan madeni yağlar zamanla gerek transformatörün aktif elemanları arasında çeşitli sebeplere dayanan desarj sonucu ayrışma, gerekse yüke bağlı isi farkliliklarindan kaynaklanan hava alisverisi sonucu kimyasal bozulurlar. Yag, ayrisan ve parçalanan kati yalitim maddeleri ile karisarak dibe çöker, dipte çamurlasma olur. Hava kurutucusu olmayan yada varsa bile bakim yapilmayan transformatörlerde yag genlesme kabi üzerinden havanin nemini alarak yalitkan özelligini kaybeder.
TRANSFORMATÖR YAGINA UYGULANACAK TESTLER
·DELINME GERILIM TESTI
Trafo yaginin elektrik geçirgenligini tespit eden delinme gerilim testi VDE 0370'e göre yapilmaktadir.
Trafolarda sarginin mekanik direncini saglayan kagit izolasyondaki selüloz maddelerinde olusan bozulma ile furan adi verilen aromatik ürünlerin türevleri olusur. Furan türevleri trafo yagi içerisinde eriyebilme özelligine sahiptirler. Kagidin bozulmasi ile gerilme kuvvetinde kayiplar olusur. Sicaklik ve zaman, oksijen ve rutubet kagidin bozulmasinda baslica önemli faktörlerdir . Furan testi, ASTM-D 5837'ye göre yapilmaktadir.
Trafo yaginin izolasyon kalitesi hakkinda bilgi veren önemli bir testtir. Yagda olusan oksidasyon ürünleri rutubet ve çesitli kirler güç faktörünün yükselmesine neden olur. Güç faktörü ASTM-D 924'e göre yapilmaktadir.
·IÇ YÜZEY GERILIM TESTI
Iç yüzey gerilim degeri yagda mevcut kimyasal kirlenmeler, oksidasyon sonucu olusan ürünler ve çamurlasmalari gösterir. ASTM-D 971'e göre yapilmaktadir.
·INHIBITÖR TAYINI (Oksidasyon Önleyici katkilar)
Trafo yaginin uzun süre kullanimini saglar. Alkol, Aldehit, eter, keten, gibi ürünlerin olusumunu geciktirir. ASTM-D 4768 metoduna göre yapilmaktadir
Trafo içerisinde mevcut metal zerrecikleri yagin dolasimi ile tüm trafoya yayilir. Bu parçaciklar içerside olusan arizalar ile dogrudan baglantilidir. Metal analizi atomik stereskopi absorsiyonu ve induktif plasma spektrometri ile tayin edilir.
Renk sayisindaki artis, yagin yaslanmasi ile dogru orantilidir. Renk tayini, 0'dan baslar, 8.0 kadar yükselir. Renk tayini, ASTM-D 1524'e göre yapilir.
Izolasyon yagi içerisinde bulunan ermis su miktari tespit edilir. ASTM-D 1533'e göre Karl Fisher yöntemi ile test yapilir.
Yogunluk, yagda olusan isinin nakledilmesinde önemli rol oynar. Bozulma orani dogrultusunda yagin yogunluğu artar. yogunluk testi ASTM-1298'e göre yapilir.