Geçmişteki örneklerle bugünü haklı çıkaramazsınız
01 Şubat 2018, Perşembe 8:58
Elmalarla armutları birbirine karıştırmayı çok seviyoruz. Yeni bir olaydan söz ederken eskiden benzerleri olmuşsa, onlarla kıyaslamaya bayılıyoruz. Tabii ki eskiye gitmek kötü bir şey değildir. Tabii ki bugün yaşadığımız bir olayla geçmişte yaşananı kıyaslayabiliriz. Ancak bu kıyaslamaları yaparken, geçmişte yapılanın şartları ile bugünün şartlarını göz önünde bulundurmak gerekir. O gün neden ve hangi ruhla yapıldı, amaç neydi, bugün neden ve hangi ruhla yapıldı? Bunlara bakmazsak doğru bir değerlendirme yapmış olmayız.
Bugün geçmişle kıyaslamalarda çok hatalı bakış açıları olmasına rağmen, yine de o gözlükle bakmaya çalışalım. Ola ki geçmişte büyük bir hata yapılmışsa, bugün de yapılması için bir gerekçe değildir bu. Ola ki geçmişte hatalı davranılmış, yapanlar cezasını çekmemişse, bugün yapanlar da cezasını çekmeyecek diye bir kural yoktur. Kötü örnekler üzerinden hareket ederek, “Onlar yaptı biz de yapalım, hatta biz daha kötüsünü yapalım” diye bir mantık kesinlikle doğru bir mantık değildir. Tam tersine geçmiş bize örnek olacak ki bugün benzer hataları yapmayalım, ders çıkaralım.
Hangi konuya geleceğimi anladınız herhalde. Afrika gazetesine ve meclise yönelik saldırılarla ilgili tartışmalara geleceğim. Bugün bu olaylara sebebiyet verenlerin, şiddette başvurup, linç girişiminde bulunanların tutuklu yargılanacak olmasını eleştirenler, geçmiş olayları işaret ederek, “O zamanki eylemcilere toleranslı davranılmıştı, çifte standart var” diyor. Yanlış bir saptama, nedenini ise anlatacağım.
Geçmiş eylemlerde taşkınlıklar olduğu doğrudur. Meclisin dış kapısının da, başbakanlık kapsının da zorlandığı, hatta başbakanlık kapısının kırıldığı da doğrudur. Maaş alamayan belediye çalışanlarının, işsiz kalmış, açlığa terk edilen KTHY çalışanlarının evet zaman zaman sert eylemleri olmuştur. Evet bir işçi eyleminde UBP binasının tabelası indirilmiştir. Bunlar yaşanmıştır ama bu eylemlerin hiçbirinde birini öldürme, linç etme isteği olmamıştır. Evet çok öfkelenmişlerdir, evet bıçak kemiğe dayanmıştır, bu insanların psikolojisi bozulmuştur ama kimseyi öldürmeyi düşünmemişlerdir. Fark buradadır işte.
Evet bazı eylemlerde meclisin bahçe kapısı zorlandı, çitlerin üzerine çıkıldı, diğer tarafa atlandı ama meclisin çatısına çıkmayı kimse akıl etmedi. Zaten polis tarafından o fırsat da kimseye verilmedi. Evet bankalar krizinde paralarını kaybeden mudiler meclisi bastı, ortalığı darmadağın etti. Toplumsal travmaya yol açan bankalar krizinde, bu çok farklı olayda, evet meclis basıldı ama bu öfkeli kalabalık tek milletvekilini bile linç etmedi, linç etmeyi düşünmedi. İşte fark buradadır. Evet olaylar oldu ama o olaylarla bu olayları bir tutmak ve onun üzerinden “çifte standart var” demek çok yanlıştır. Geçmiş tarihlerde bugün sorsanız birçok kişinin net tarih bile veremediği olaylarla bugünü benzeştirip haklı çıkmaya uğraşmak doğru değildir.
“Geçmiştekiler cezalandırılmadı” deniyor. Hayır, geçmiş eylemlerde kamera görüntüleri ve fotoğraflardan bile tespit edilen birçok kişiye dava okundu. Eylemler nedeniyle tutuklanıp, kodeste yatanlar vardır. Eylemlerde polis tarafından ciddi şekilde tartaklananlar vardır. Kimseye hiçbir şey olmadığı doğru değildir.
Evet, doğrudur, bazı olaylarda polis de yaralanmıştır. Ancak yaşanan arbedede polisin de yaralanması doğal değil midir? Olmuştur elbet… Atılan taşlardan birisinin polise isabet ettiği de doğrudur, evet polis bunu hak etmemiştir. Evet hamile bir polisin arbedede darbe aldığı da doğrudur ama zaten hamile polisin bir eylemde ne işi olduğu da çok sorgulanmıştı. Şimdi hep bunlar vardı diye linç girişiminde bulunana ya da meclisin çatısına çıkana polisin hoşgörülü olması mı gerekmektedir? Geçmişte o olaylar yaşandı diye bugün birilerinin şiddeti doruğa taşıması, linç girişiminde bulunması bir hak mı oluyor?
Bu tip geçmişe dönük değerlendirmelerle bugünü haklı çıkaramazsınız. “Tamam, hatalıdırlar ama geçmişte de şu olmuştu” demek aslında bugünü haklı çıkarma girişimdir, kafa karıştırmaya yöneliktir.
Geçmişte linç girişimi olsa ki olmamıştır, o bile bugün linç girişiminde bulunmayı haklı çıkarmaz. Geçmişte linç girişimi olsa ve cezalandırılmasa, “bugün de cezalandırmayın” diyemezsiniz, bugün yargıcın “tutuklu yargılansın” kararını tartıştırmaz ve yanlış yaptığını göstermez. Geçmişte birileri yanlış kararlar almış olsa ki böyle bir şey olmamıştır, bugün de yargıcın yanlış karar almasını bekleyemezsiniz..