Sultan 2. Abdülhamid, 143 yıl önce bugün tahta çıktı | Okul Haberi
Faydalı Bilgiler, Haberler, Kültür-Sanat, Manşet
Sultan 2. Abdülhamid, 143 yıl önce bugün tahta çıktı
“Osmanlı tarihinin en önemli hükümdarlarından Sultan 2. Abdülhamid, 143 yıl önce bugün tahta çıktı – Çok zor bir dönemde tahta çıkan 2. Abdülhamid, 33 yıl boyunca uyguladığı siyasetle devleti ayakta tutmayı başardı – İktidarında zor durumda olan Osmanlı’yı savaşlardan uzak tutmaya çalışan Sultan Abdülhamid, Afrika’dan Uzak Asya’ya kadar Müslüman toplumlarla ilişki geliştirerek devletin etkinliğini gösterdi – Devrinde Batı tarzı eğitimi yaygınlaştırırken, bayındırlık, tarım ve birçok alanda yeniliklere imza attı – İZÜ İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Mehdi İlhan: – “Kanuni Esasi, Birinci ve İkinci Meşrutiyet, 1909 anayasa değişikliği ile 2. Abdülhamid bugünkü Anayasamızın temelini atmıştır. Eğitim ve kültüre önem veren Abdülhamid, ticaret ve ziraat okulları açmış, gerek İstanbul’da gerekse diğer şehirlerde ilk ve orta dereceli okullar ve birçok ilde erkek ve kız meslek liseleri açtırmıştır” – “Osmanlının borçlarını bir kalemde silecekleri vaadine karşın Filistin’de bir Yahudi devletinin kurulması Abdülhamid’in nezdinde sadece köklü Osmanlı Devletine ve İslam’a karşın işlenecek bir hıyanet değil aynı zamanda vatanın bütünlüğüne ve İslam’ın birliğine vurulacak en büyük darbe idi. Bu sebeple Sultan Abdülhamid bu girişime karşı çıkmıştır”
(AA) – MÜCAHİT TÜRETKEN- Osmanlı İmparatorluğu’nun bugün hala en fazla gündeme gelen padişahlarından olan Sultan 2. Abdülhamid, 143 yıl önce bugün tahta çıktı.
AA muhabirinin kaynaklardan derlediği bilgilere göre babası Sultan Abdülmecid, annesi ise Tirimüjgan Kadınefendi olan Abdülhamid, 21 Eylül 1842’de dünyaya geldi.
– Dış politika için sarayda bilgi merkezi kurdu
2. Abdülhamid’in direttiği ve kısmen başarıya ulaştığı önemli konulardan biri de Filistin meselesi idi. Siyonistler, Filistin’de bir Yahudi devleti kurulması için Sultan Abdülhamid’e başvurup bunun karşılığında devletin dış borçları temizleyeceklerini bildirdiler. Abdülhamid bu para tekliflerini kabul etmediği gibi, Yahudilerin çeşitli yollarla Filistin’e gelip yerleşmelerine engel olacak bazı tedbirler de aldı.
– Eğitim ve tarım alanında büyük atılımlar
– Müslüman’ı Müslüman’a kırdırmadı
Selanik’te Alatini Köşkü’ne yerleştirilen Abdülhamid, orada vaktini marangozluk ve demircilikle geçirdi. Şahsi servetine de el konulduğu için çok zor dönemler geçirdi. Düşman kuvvetlerin Selanik’e yaklaşması üzerine Abdülhamid’in, İstanbul’a nakledilmesine karar verildi ve 1 Kasım 1912’de getirilerek Beylerbeyi Sarayı’na yerleştirildi. Hayatının son yıllarını burada geçirdi.
– Çok iyi bir zeka ve hafızaya sahipti
Döneminde onu en sert eleştirenlerden Rıza Tevfik, ardından yazdığı “Sultan Abdülhamid Han’ın Ruhaniyetinden İstimdat” şiirinde pişmanlığını ifade edip özür dilemiştir.
– “Anayasanın temelini attı”
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi (İZÜ) İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Mehdi İlhan, AA muhabirine, Sultan 2. Abdülhamid’in iç ve dış politikadaki siyaseti, Panislamizm, döneminde yaptığı çalışmalar ve modern Türkiye’ye katkıları konusunda değerlendirmelerde bulundu.
Sultan Abdülhamid’in siyasi açıdan güçlü bir yapıya sahip olduğunu belirten İlhan, 1839’da ilan edilen Tanzimat Fermanı’nın, Avrupa’da başlayıp imparatorluğa da sirayet eden milliyetçiliğin, göreve gelmesinin hemen ardından ilan ettiği Kanuni Esasi’nin, 1876-1877 Osmanlı-Rus Savaşı gibi önemli olayların bunun oluşmasına zemin hazırladığını anlattı.
İlhan, Sultan Abdülhamid’in 33 yıllık iktidarında yaptığı birçok önemli çalışmanın modern Türkiye’ye büyük katkı sunduğunu dile getirerek, şöyle konuştu:
“Kanuni Esasi, Birinci ve İkinci Meşrutiyet, 1909 anayasa değişikliği ile 2. Abdülhamid bugünkü Anayasamızın temelini atmıştır. Eğitim ve kültüre önem veren Abdülhamid, ticaret ve ziraat okulları açmış, gerek İstanbul’da gerekse diğer şehirlerde ilk ve orta dereceli okullar ve bir çok illerde erkek ve kız meslek liseleri açtırmıştır. Şahsi parasıyla İstanbul’da Şişli Etfal Hastanesini ve Darülacezeyi yaptırdı. Onun döneminde 1888’de Haydarpaşa-İzmit Demiryolu Ankara’ya ve oradan Bağdat ve Medine’ye kadar ulaşmıştır. Anadolu’nun birçok ili kara yolları ile donatıldı. İmparatorluğun mimari açıdan gelişmesi için yerli ve yabancı mimarlar arasında bir ayrım yapılmamış, bugün İstanbul ve imparatorluğun birçok bölgesinde ayakta olan çok sayıda önemli bina ve yapıyı imar ettirmiştir.”
– “Panislamizm siyaseti Hindistan ve Uzak Doğu’da başarılı oldu”
Sultan Abdülhamid’in karşı karşıya kaldığı problemlerden birisinin de “İngiliz ajanlarının Araplar arasında milliyetçiliği körüklemeleri ve halifeliğin Arap kavmine ait olduğu fikrini yaymaları” olduğunu kaydeden İlhan, Abdülhamid’in İngilizlerin bu girişimine karşın Panislamizm siyasetine başvurduğunu söyledi.
Prof. Dr. Mehmet Mehdi İlhan, Sultan 2. Abdülhamid’in Müslümanlar arasında birlik tesis etmeye çalıştığını ve bunun için de halifelik unvanını kullanmaya başladığına değinirken, şöyle devam etti:
“Abdülhamid, Çin’den Fas’a İslam birliğini tesis etme girişiminde bulundu. Hindistan’da ve Çin’de Abdülhamid’in görüşleri hızla yayıldı ve hatta Pekin’de onun adına bir İslam üniversitesi açıldı. Abdülhamid uzak doğu, Japonya ve hatta Güney Afrika’da İslam’ın yayılması için buralara alimler gönderdi. Arapları, yoğun propaganda girişimleri ile asıl düşmanlarının Batı emperyalizmi olduğuna ve İslam’ı yok etmek istediklerine ikna etmeye çalıştı. Panislamizm siyaseti bilhassa Hindistan ve Uzak Doğu’da başarılı oldu.”
Sultan 2. Abdülhamid’in dış politikada oldukça başarılı olduğunu ve temel amacının gerek içeride gerekse dışarıda barışı korumak olduğunu belirten İlhan, bağımsız bir politika izleyen Abdülhamid’in, Batılı devletlere güvenmediğini ve büyük devletlerin Osmanlı’ya karşı birlikte hareket etmelerini engellemek için diplomatik faaliyetlerde bulunduğunu belirtti.
İlhan, “Osmanlıyı tehditte müdavim olan İngiltere’ye karşı Ruslar ile dost geçinmek zorunda kaldı. Mısır’da büyük tehlike oluşturan İngiltere’nin karşısına Fransa’yı çıkardı. Kuzey Afrika’da Osmanlı’nın çıkarlarına tehdit oluşturan Fransa ve İtalya’yı karşı karşıya getirmek zorunda kaldı. Dış politika ile ilgili her şeyin doğrudan saraya rapor edilmesi için bir mekanizma oluşturuldu ve gelen bilgiler burada bir merkezde saklanırdı.” dedi.
– “İslami birliği tesis etmeye çalışmıştır”
Prof. Dr. Mehmet Mehdi İlhan, Panislamizm’in etkisinin azalması ve Araplar arasında milliyetçiliğin yayılmasının Filistin’de bir Yahudi devleti kurulmasını cesaretlendirdiğini dile getirerek, “Osmanlının borçlarını bir kalemde silecekleri vaadine karşın Filistin’de bir Yahudi devletinin kurulması Abdülhamid’in nezdinde sadece köklü Osmanlı Devletine ve İslam’a karşın işlenecek bir hıyanet değil aynı zamanda vatanın bütünlüğüne ve İslam’ın birliğine vurulacak en büyük darbe idi. Bu sebeple Sultan Abdülhamid bu girişime karşı çıkmıştır.” diye konuştu.
Sultan Abdülhamid’in, Osmanlı devletine muhalif devletleri kendi silahları ile vurma taktiği uyguladığını ifade eden İlhan, 2. Abdülhamid’in klasik dönem Osmanlı sultanlarının taktiklerini zamanla değişen modern metotlar çerçevesinde uygulamaya çalıştığını kaydetti.
İlhan, Sultan Abdülhamid’in siyasetini, Yavuz Sultan Selim ve Kanuni Sultan Süleyman’ın çalışmalarıyla kıyaslayarak örneklendirirken, şunları söyledi:
“Yavuz Sultan Selim İran’dan gelecek olan tehlikeyi engellemek için Çaldıran’da Safevilere karşı savaşmış, Abdülhamid ise Doğu ve Güney Anadolu’da hortlayan Ermeni ayaklanmalarını önlemek için önemli tedbirler almıştır. Yavuz, Mekke ve Medine’yi fethetmek suretiyle İslam birliğini tesis etmeye çalışmıştır. Abdülhamid ise Medine’ye demir yolunu uzatmak ve yatırımlar yapmak suretiyle İslami birliği tesis etmeye çalışmıştır. Kanuni Sultan Süleyman bizzat doğuda ve batıda seferler yapmak suretiyle Osmanlı topraklarını genişletmeye çalışmış, Portekizlilerin Basra Körfezine ve Kızıldeniz’e sızmalarını engellemek suretiyle Osmanlı topraklarını ve Haremeyn-i Şerifeyn’i emniyet altına almaya çalışmış. Abdülhamid ise aynı görevi Bağdat’a ve Medine’ye demir yollarını ulaştırmak suretiyle yapmaya çalışmıştır. Kanuni, Fransa’yı himayesi altına alarak Avrupa’da ilerlemeyi amaçlamıştır. Abdülhamid ise Fransızları ve İngilizleri karşı karşıya getirmek suretiyle Osmanlı topraklarının bölünmesini engellemeye çalışmıştır.”
Etiketler: Abdülhamid'in hayatı » padişah » Sultan 2. Abdülhamid » Sultan 2. Abdülhamid tahta çıktı » taht