﻿ Dergi July 2008 Sayısı - Berlin Dada hattında bir kadın; Hannah Höch | Photoshop Magazin
Berlin Dada grubunun en etkin kadın üyesi Hannah Höch yaşadığı dönemde büyük kitleleri ilgilendiren toplumsal ve siyasal olaylara kayıtsız kalamayacağını, politik hiciv yöntemini kullandığı çalışmalarında, net bir şekilde ortaya koymuştur. 1916'da Hugo Ball, Tristan Tzara, Hans Arp sanatı tartıştılar ve savaşa karşı nerfretlerini ifade eden gösterileri Cabaret Voltaire'de sergilediler. Birinci Dünya Savaşının olumsuz etkilerinden dolayı ortaya çıkan Dada kısa sürede dünyanın birçok ülkesinde yüzlerce sanatçıyı etrafında toplayarak sanatı yeniden tanımlamanın zamanının geldiğini belirten bir manifesto yayınladı.
Höch kestiği dökümanları da sergiledi.
Kolaj tekniğinin en önemli
özelliği olan Rastlantısallığa kendini
bırakmadı. Her haliyle en
ince ayrıntısını düşünerek hazırladı
çalışmalarını. Höch, kolajlarıyla
Berlinli Dadaistlerin belli başlı
öncüleri arasında sayılıyordu.
Höch Kolaj ve fotomontaj tekniğine ağırlık vererek bu alanda eleştirel birçok eser üretti. Çalışmalarında
konu ettiği iç yolculuğu, politikanın erkeksi yönleri ve komik durumlarını çalışmalarının merkezine oturttu.
Bir dönem Dada'nın merkezi olduğu söylenen Berlin, Dada'nın en belirgin olduğu şehirdi. Berlin Dada grubunun öncü kadın isimlerinden Hannah Höch 1889 yılında Gotha'da dünyaya geldi. Charlottenburg'daki Tatbiki Güzel Sanatlar Okulunda Harold Bergen'in yanında eğitime başladı. Birinci Dünya Savaşının tüm alanları etkilediği yıllarda Hannah Höch'ün bu büyük toplumsal travmadan etkilenmemesi mümkün değildi elbette. Savaşın yarattığı hertürlü olumsuzluğun hayatın tüm alanında hissedildiği dönemde Höch okuluna ancak 1915 yılında geri dönebildi ve grafik eğitimi almaya karar verdi. Kolaj ve fotomontaj tekniğine ağırlık vererek bu alanda eleştirel birçok eser üretti. Çalışmalarında konu ettiği iç yolculuğu, politikanın erkeksi yönleri ve komik durumlarını çalışmalarının merkezine oturttu. Çalışma sistematiği olarak kendini dökümantalist olarak değerlendiren Höch kestiği dökümanları da sergiledi. Kolaj tekniğinin en önemli özelliği olan Rastlantısallığa kendini bırakmadı. Her haliyle en ince ayrıntısını düşünerek hazırladı çalışmalarını. Höch, kolajlarıyla Berlinli Dadaistlerin belli başlı öncüleri arasında sayılıyordu. Hannah Höch Şubat 1918'de Richard Heratfield'le birlikte bu dönemde fotomontaj tekniğini geliştirdi. Bu teknikte birçok tepkisel ürün verdi. Resimlerinde baktığımız yeri kendimizin belirlediği herşeyin değişebilirliğini anlatmak istedi. 1932'de Dessau'da Bauhaus'da bir Hannah Höch sergisi hazırlamak istedi, ancak sanatçıya kısa süre sonra calışmaları geri gönderildi. Çünkü Nazi hükümeti Bauhaus'u kapattı. Bu dönemde sanatçıların birçoğu ülkelerini terketmek zorunda kaldı.
Roul Hausmann'ın şiiri yapı bozumuna uğratırken Hannah Höch'ün kadın temalı çalışmaları erkek politikanın parodisini yapıyordu. Dada ya da Dadaizm Birinci Dünya Savaşı sırasında Zürihte başlayan 1916 - 1920 yılları arasında etkinliği doruk noktasına ulaşan kültürel bir harekettir. hareket temel olarak görsel sanatları, edebiyatı, (şiir, sanat manifestoları, sanat kuramı) tiyatroyu ve grafik tasarımı da içinde barındırmıştır. Hareket daha sonra sürrealizme, Pop-art'a Fluxus'a da esin kaynağı olmuştur. Dada uluslararası bir hareketttir. ve içinde bulunan sanatcıları bulundukları ülkeye göre sınıflandırmak oldukca zordur. Almanya'daki grupların faaliyetleri ve sanat yaklaşımları genellikle siyasi ve sosyaldi. Bunu manifestolar ve propagandalar, taşlamalar ve açık politik aktiviteler izliyordu. Sanatcılar kısa sürede politik yayınlar yayınladılar ve 1920'de Uluslararsı Dada fuarını düzenlediler. Kurt Schwitters, gruptan ayrıldıktan sonra Hanover'e taşınarak, burada Dada'nın farklı bir tipini kurdu. Merz adını verdiği dada grubu bir takım süreli yayınlar cıkardı. Deneysel fotografinin gelişim süreci içinde önemli bir yeri bulunan fotomontajın Berlin dadaistleri tarafından kullanımı, bir yönden Raoul Hausmann ve Hannah Höch; diğer yönde ise George Grosz ve John Heartfield'e dayanır. Dada kuruluşundan günümüze değin sanatın hemen hemen her alanında ürün vermiş bir akım olmanın yanısıra döneminin geçerli tüm eğilimlerine güçlü bir karşı çıkış olarak belirmiştir.
Tarihe derin izler bırakan akımların başında gelen Dada, kendinden
sonra ortaya çıkan tüm akımlara ilhan kaynağı olmuş.
Ve olmaya devam ediyor. Dadanın en önemli kadın temsilcilerinden
Hannah Höch kolajları ve manipülasyonlarıyla yaşadığı
dönemin izlerini bir kadının gözünden anlatıyor.