Yazar: Edwin Lefevre
Çevirmen: Şehnaz Tahir
Gazeteci/yazar Edwin Lefevre 1923 yılında, daha 14 yaşında borsayla tanışan uslanmaz spekülatör Larry Livingston’un yatırım hayatı boyunca piyasalarda yaptığı doğru ve yanlışları, manevraları ve tüm anılarını aktarırken herhalde kitabının yazılışından yetmiş seksen sonra bile yatırımcılarca bir klasik olarak okunup saklanacağını bilmiyordu. Her ne kadar piyasalar ve teknoloji o zamandan bu yana büyük gelişmeler göstermiş olsa da, piyasaları yapan insan unsuru aynı kaldı. Korkuları, hırsı, umutları, önyargıları ile Livingston’un kişiliğinde kendinizi; panikleri, seans odaları, tüyoları, manipülatörleri ile o yılların piyasalarının dönme dolabında İstanbul’umuzun borsasını, aracı kurumlarımızın salonlarını bulacaksınız. Bu kitap öyle bir yatırım klasiği ki, onu okumadan piyasalara soyunan kişi, depoyu doldurmadan yola çıkacak bir arabaya benzer.
İlk kez 1923 ylında basılan Bir Borsa Spekülatörünün Anıları yüzyılın en muhteşem spekülatörlerinden biri olan Jesse Livermore’un (Larry Livingston) romanlaştırılmış bir biografisi. Bir Borsa Spekülatörünün Anıları hâlâ dünyanın en çok okunan ve en çok önerilen yatırım kitabı olma özelliğini koruyor. Kuşaklar boyu, yatırımcılar kendileri ve diğer yatırımcılar hakkında bu kitapta onyılların deneyimine eşdeğerde bilgi buldular. Bu zamana meydan okuyan harikulade yapıt, son yetmişbeş yılda yaptığı yaptığı gibi, günümüzün de yatırımcılarının hayatlarını – ve banka hesaplarını – zenginleştirmeye devam edecek.
Çağımızın en iyi otuz borsacısıyla görüşmeler sırasında hepsine sorduğum ortak bazı sorular oldu. Bu soruların biri şuydu: Özellikle yararlı bulduğunuz ve borsacı adaylarına önerebileceğiniz kitaplar var mı? Bu soruya aldığım yanıt hep Bir Borsa Spekülatörünün Anıları, yâni yetmiş yıllık bir kitap oldu. Bugüne değin yazılmış en saygın finans kitaplarından biri. – Jack D. Schwager
Bir Borsa Spekülatörünün Anıları, ilk kez yetmiş yıl önce basılmış olsa da sürü psikolojisi ve borsada zamanlama konularındaki saptamaları geçen yaz döviz piyasalarında yaşanan çılgınlığı açıklayacak kadar güncel. – Worth dergisi
Yatırım konusunda bugüne kadar yazılan en eğlenceli kitap. – The Seattle Times
Bugüne kadar okuduğum en iyi kitap. Yanımda çalışanlara vermek üzere elimde her zaman birkaç nüsha bulundururum. – Martin Zweig
Bu kitabı ilk kez yirmi yıl önce okumuştum. O zamandan beri defalarca yeniden okudum ama hâlâ en sevdiğim kitaplardan biri. – Kenneth L. Fisher, Forbes
Bir spekülatörün en büyük düşmanı kendi içindedir. Umut ve korku insan doğasının ayrılmaz birer parçasıdır. Borsa size karşı işlemeye başladığında, hep hergünün son gün olduğunu umar ve bu umudunuz yüzünden biraz daha zarar edersiniz. Oysa nice ulus umut sayesinde ayakta kalabilmiş, devlet adamlarına elde ettikleri başarılar umut getirmiştir. Borsa lehinize işlemeye başlayınca da korkmaya başlar, ya yarın zarar edersem diye düşünürsünüz ve zamanından önce satarsınız elinizdeki hisseleri. Korku, elde edebileceğiniz kazancı sınırlar. Başarılı bir borsacı bu iki güçlü duyguyla savaşmalı, doğal dürtü dediğimiz bu iki şeyi tersine çevirebilmelidir. Umut etmek yerine korkmalı, kormak yerine umut etmelidir. Zararın daha da büyümesinden korkmalı, kârların daha da artmasını ummalıdır. Ortalama insan ise bunun tam tersini yapar ve bu yaklaşımla borsada oynamak tehlikeli bir kumara benzer.
Ben ondört yaşından beri spekülasyon işindeyim. Hayatta başka işim olmadı. O yüzden ne dediğimi çok iyi biliyorum. Borsada üç kuruşla başlayıp sonra milyoner olarak geçirdiğim yaklaşık otuz yılın sonunda şunu söyleyebilirim: İnsan belli bir zamanda bir hisseyi ya da bir hisseler grubunu alt edebilir, ama bütün borsayı asla! İnsan pamuk ya da zahire alarak kâr edebilir, ama kimse pamuk ya da zahire borsasını alt edemez. At yarışları gibi. İnsan bir at yarışı kazanabilir, ama bütün at yarışlarını asla!