10- Bu suçu tek başına mı işledi
1- Çölaşan'a ve Doğru'ya FETÖ'den hapis talebi (653)
2- 2019 bütçesinde skandal rakamlar (378)
4- "AKP'lilere oy veren babam olsa evime almam sokağa atarım" (203)
5- Şüpheliler Ahmet Davutoğlu, Ali Babacan, Mehmet Şimşek (112)
5- Hesap vermek 4-5 yılda bir defa sandığa oy atmakla olmaz (164)
Nurzen Amuran sordu, Profesör Doktor Korkmaz Alemdar yanıtladı
12.08.2018 10:39 Karakter boyutu :
GAZETECİLER SON YILLARDA NEREDEYSE BÜTÜN KAZANIMLARINI YİTİRDİLER
Alemdar: Gazeteciler son yıllarda neredeyse bütün kazanımlarını yitirdiler. İşlerini yapamadıkları gibi üstüne hakarete uğrayıp, tartaklanıyorlar. Herkesin yararına çalıştıkları gerçeği unutulup bilgi almalarına engel olunuyor. Gazetecilik yaptıkları için gözaltı, tutuklama ve mahkûmiyet kararları arttı. Sendikaları işlevsiz hale getirildiği yetmezmiş gibi haklarından yoksun bırakılarak işten atılıyorlar. Bu yaşananların yıllar sonra anılarda anlatılması yeterli değil. Bunların izlenmesi, belleklerde yer etmesini sağlamak gerekir. Böylece demokrasi, insan hakları ve iletişim özgürlüğü açısından nelerin yapılmaması gerektiği de öğrenilmiş olacaktır. Gazeteciler Cemiyeti’nin yaptığı da bu. Cumhuriyet tarihinde ilk defa bir meslek örgütü uzun soluklu, sistemli, şeffaf bir çalışmayı gerçekleştiriyor. Para kazanma amacı yok. Kimseyi suçlama ya da karalama amacı yok. Gelecek kuşaklara, gazetecilere neleri eksik yaptığımızı, bir daha asla bu duruma düşülmemesi için nelerin yapılması gerektiğini hatırlatacak bir anıt inşa ediliyor. Bu ancak ülkesini seven insanların yapmaya cesaret edebileceği, bilgi ve beceriyle de altından kalkabileceği bir çalışmadır. Onuru da Gazeteciler Cemiyeti’ne aittir. “Özgürlük için Basın” raporları www.gazetecilercemiyeti.org.tr adresinden izlenebilir. Bu çalışmadan çıkan ve üzülerek not ettiğim noktalar vardır. Birincisi bunca deneyim ve birikimden sonra özgürlüklerle güvenlik arasındaki sınırı belirleyememiş olmamızdır. Yaşadığımız coğrafyanın zorluklarını biliyoruz. Karşı karşıya olduğumuz sorunları da biliyoruz. Ama bu sorunların bütün yurttaşlar tarafından öğrenilmesini istemiyoruz. Sorunlar birkaç uzmanın karar vereceği güvenlik önlemleriyle çözülemeyecek kadar karmaşıktır. Tek çare yurttaşların doğru bilgilendirilmesidir. Bilen yurttaş sorunların çözümüne destek olacak olan güçtür. Onu anlayışsız insan yerine koymak yanlıştır. Herkes güvendiği kaynaktan gerçekleri öğrenmek hakkına sahiptir. Kamunun görevi bu kaynakların doğru, gerçek, eksiksiz bilgilerin ulaştırmasını güvence altına almaktır. Görevini doğru yapmayan gazetecinin cezasını önce meslektaşları verecektir. Yargıçları bununla meşgul etmenin gereği pek azdır. Üzüldüğüm noktalardan bir başkası her türlü sansürün uygulanıyor olmasıdır: Akreditasyon uygulaması ile gazetecilerin haber izlemesine engel, yayın engeli, erişim engeli; gazetecilere uygulanan şiddet; gazetecilerle ilgili işlemler (soruşturma, gözaltı, tutuklama, hapis, hakaret); işten çıkarma, istifaya zorlama olayları. Bütün bu olaylar başka hiçbir dönemde bu yoğunlukta yaşanmamıştır. Bunun anlamı yurttaşın bilgi edinme hakkının yok edilmesidir. Yaşanan terör, F. Gülen örgütünün darbe girişimi, bölgemizdeki çatışmaların etkisi iletişim alanında alışılan özgürlüklerin kısıtlanmasını bir ölçüde haklı gösterebilir. Ama yaşadıklarımız bunların ötesinde uygulamalardır. Yönetim alıştığımız ulusal ve uluslararası normların ötesinde iletişim alanını denetim altına almış ve bunu sürdürme kararlılığında görünmektedir. 15 Temmuz kalkışmasının aydınlatılması beklenirken OHAL yasası ve KHK’larla binlerce insanın haklarından mahrum edilmesi, iş ve geçim olanaklarını yitirmesi güvenlik maksadının çok ötesinde uygulamalar olduğunu düşündürmektedir.
BUGÜN SANSÜRE GEREK KALMADI ÇÜNKÜ GAZETELERİN BÜYÜK BİR BÖLÜMÜ SİYASAL İKTİDARIN DENETİMİNDE
BİLGİ VE HABER VERMESİ GEREKEN İLETİŞİM ARAÇLARI ARTIK AKIL VERMEKLE MEŞGUL
İLETİŞİM TOPLUMSAL YAPIYA GÖRE BİÇİMLENEN BİR ETKİNLİKTİR
Alemdar: Bu sorunuz bana genel bir değerlendirme yapma fırsatı verecek. Önce şunu söylememe izin veriniz: İletişim toplumsal yapıya göre biçimlenen bir etkinliktir. Gazeteyi kapitalist ilişkiler yaratmıştı. 19. yüzyılda bütün dünyaya yeni iletişim aracı olarak yaydı. Osmanlı aydınları halkın eğitimi için fırsatlar sunduğunu gördüler ve gelişimine katkıda bulundular. Ama mutlakıyetle yönetilen bir yapıda gazete çok çabuk sorun haline geldi. II. Abdülhamit’in nefretini kazandı. Sultan basını parayla, nişanla denetim altına almaya çalıştı. Yetmeyince hafiyeleri ve sansürü kullandı. Bugünkü durum dünkünden çok farklı değil. Trollere yakında istensin istenmesin hafiyelerin katılması kaçınılmazdır.
Toplumsal gelişme açısından ABD’nin çok gerisindeyiz. Ama onun yaygınlaştırdığı interneti keyifle, işimize geldiği biçimiyle kullanıyoruz. Özgürlüğü yok, siyasal iktidarın izin verdiği ölçüde çalışıyor. Recep Tayyip Erdoğan, Gezi Olayları sırasında Twitter gibi iletişim olanaklarından nefret ettiğini açıklamıştı. Haklı. Bambaşka bir toplumsal yapının, ilişkilerin ve yasal, kültürel ortamın ürünü burada bambaşka sonuçlar veriyor. Toplumsal yapı, insan birdenbire değişmeyeceğe göre ne yapılacak? Sansür, denetim, yasaklar… Bugüne kadar bunları yaptık yapmaya devam ediyoruz. Bu yaklaşımı artık değiştirmek zorundayız.
Gelişmeler, özellikle teknolojik gelişmeler, herkesi insan yerine koyan bir yönetim anlayışının yerleştirilmesini zorunlu kılıyor. Kitle iletişimi bu çerçevede insanlara olan bitenle ilgili doğru bilgi ve değerlendirme yapma olanağı vermek zorundadır. Bunu sağlamak için kamu gücünün kitle iletişimi alanını öncelikli bir alan olarak değerlendirmesi ve eğitimin yanı sıra, yeni bir toplum ve insan yaratmanın aracı olduğu bilincine varması gerekir.
Son yıllarda yaşananlar (WikiLeaks ve E. Snowden) kitle iletişiminin siyasal iktidarlar tarafından denetlenmesinin giderek zorlaştığını kanıtlamaktadır. Herkesin herkesi gözetleyebildiği bir dünya söz konusudur. Türkiye’de de yakın geçmişte F. Gülen örgütünün elde ettiği ses ve görüntülerle kimleri nasıl yönettiğinin ayrıntıları henüz tam olarak bilinmese de ürkütücü bir tablo yarattığı gerçeği ortadadır. Bu nedenle kitle iletişiminin karanlıklar içinde ya da perde gerisinde bilinmeyen çıkarların savunuculuğunu yapması yerine saydam bir yapıya kavuşturulması konuşulmalıdır. Bu sadece siyasal iktidarın işi değildir. Gazetecilerin de katılımını gerektirir. Bu da yetmez; sıkça olaylara ilişkin yayın yasağı koyan yargıçların da bu konuyu anlaması gerekir. Sivil toplum örgütlerinin katkısı önemlidir. Kitle iletişimi eğitimi yapan kurumlara da önemli görevler düşmektedir. Gazeteciler, liberal ortamın yarattığı yapıda mesleklerinden çok kişisel konumlarını ön planda tuttukları için olumsuzluklarda pay sahibidirler. İletişim alanında örgütlenmeyi yok eden, gazeteciyi tek başına bırakan patron/siyaset iş birliğine sessiz kalan, başkalarının işine karışmayı marifet sayan bir meslek anlayışının geride bırakılması, hakların ve sorumlulukların sınırlarının yeniden belirlenmesi gerekmektedir.
Gençleri yaşama hazırlayan eğitim kurumlarında iletişim eğitimi yetersizdir. Milli Eğitim Bakanlığı seçmeli ders olarak okutulan medya okuryazarlığını göstermelik bir ders haline getirmeyi başarmış görünmektedir. Üniversitelerde de durum çok farklı değildir. CNN International’ın 1980 yılında yayına başlaması iletişimin uluslararası ilişkiler eğitiminin konusu olabileceği yönünde uyarıcı etki yapmışa benzememektedir. İletişim fakülteleri kişisel ve kültürlerarası iletişim derslerinin üniversite bünyesinde bütün disiplinlere okutulması konusunda sessiz ve etkisiz görünmektedirler. Son yarım yüzyılı aşkın süredir ülkeyi yöneten mühendislerin iletişim konusunu önceden merak edip öğrendiklerini gösteren hiçbir kanıt yoktur. Eksikliklerin listesini uzatmanın yararı yoktur. Söz konusu olan çağdaş toplumda çağdaş bireylerin yetiştirilmesi ise asıl olan iletişimin öneminin farkına varıp gereğinin yapılabilmesidir. Bunun herkesin görevi olduğu tartışmasız bir gerçektir. Tanık olduğumuz gelişmeler bugün için iyimser olmaya izin vermemektedir. Seçimleri kazananlar kitle iletişimi alanında da istediklerini yapabileceklerini düşünebilirler ama bu alanın işleyişi ve etkisi çoktan ulusal sınırların ötesine geçmiştir. Küresel sistemle bütünleşmiş, dünyanın dört bir yanına seyahat eden, akla gelmedik pek çok ülkede yatırımları olan ve her gün borsa ve döviz fiyatlarını merak eden insanların yaşadığı bir toplumda gazetecilerin tutuklanması, iletişim araçlarının yasaklanması ya da internetin kullanımına engel olunmaya çalışılması boşunadır. Bu araçların her zaman ülkenin çıkarları doğrultusunda çalışmadıkları bilinse de önlemlerin yasaklama ve cezalandırma yönünde olmaması gerekir.
Amuran: Okurlarımızı aydınlattınız, doyurucu bilgiler verdiniz, çok teşekkür ederiz.
Alemdar: Ben teşekkür ederim.
Nurzen Amuran Odatv Korkmaz Alemdar