Dişin ağızda görünen kısmına kuron, ağızda görünmeyen, kemik içinde kalan kısmına da kök adı verilir. Dişimiz birkaç tabakadan oluşur. Kuron kısmının en dışında yani ağzımızda görülen kısım mine adını alır. Dişimizin diş eti altında kalan ve kemik ile çevrelenen kök kısmının üzerini sement tabakası örter. Diş mine ve sement tabakalarının altında da dentin tabakası vardır. Dentinin özelliği, dişin en büyük tabakası olması ve mine tabakasının aksine sinir uçlarını barındırmasıdır. Bu özelliği ile ağrı mekanizmasında rol oynamaktadır.
Diş çürüğünün dişin pulpa kısmına ulaşmasıyla bu bölgenin iltihaplanması olayına pulpitis (Dişin canlı kısmının iltihaplanması) denir. Bu olay sonucunda dişin iltihaplı kısmının temizlenerek kök kanalının şekillendirilip doldurulması işlemine kanal tedavisi denir.
Pulpada iltihabın oluşmasının bir başka yolu da travmalardır. Dişe gelen bir darbe, kök ucundan dişin köküne giren damar ve sinirlerin kopmasına, böylece dişin canlılığını yitirmesine neden olabilir. Bu durumda, herhangi bir yolla mikroorganizmaların eklenmesi pulpanın iltihabına neden olur. Pulpanın enfekte olmasının bir başka yolu da, diş çevresinde uzun süreli periodontal (diş eti ve çevresi) hastalığın bulunmasıdır.
Kök kanalı tedavisinde amaç, dişin enfekte olmuş tüm sinir dokularını kök ucuna kadar çıkarıp temizleyip, kök ucundan itibaren uygun bir dolgu maddesiyle doldurup dişin çene kemiği ve (metabolizma ile) olan fizyolojik (hastalıklı olmayan) ilişkisini devam ettirerek dişi sağlıklı bir şekilde ağızda tutmaktır.
Kanal tedavisi halk arasında çok ağrılı ve zor bir tedavi şekli olarak bilindiği için insanların korkarak yaklaştığı bir tedavi şeklidir. Teknolojinin geldiği düzey itibarıyla lokal anestezi altında çoğunlukla tek seansta kanal tedavisini tamamen yapılıp, bitirilebilir. Tedavi sırasında hastalarımızın ağrı şikayeti olamamaktadır. Geliştirilen kök kanalı genişletme sistemleri, kök ucunun boyunu tespit eden cihazlar ve dijital radyografi sayesinde sağlıklı bir kanal tedavisi yapmak kolay ve konforludur. Tedavi sonrası tüm şikayetler çabucak azalıp geçmekte ve kanal tedavisi olmuş diş, diğer sağlıklı dişler gibi kullanılabilmektedir.
Soğuk ve sıcak gıda tüketim sırasında oluşan diş ağrısı ve hissedilen diş hassasiyeti bir iltihap başlangıcı habercisi olabilir. Bu iltihap belirtilerine dişlerde meydana gelen aşırı renk değişimleri de dahil edilebilir. Bunların dışında çürüğün pulpaya kadar ulaştığı ama tedavi edilmeyen dişlerdeki enfeksiyon kök ucundan çene kemiğine çıkar ve yüzde küçük, büyük şişlere neden olabilir. Bu durumda enfeksiyonla mücadelede, diş hekimin yaptığı işlemlerin yanı sıra antibiyotik kullanımı da uygulanabilir.
Kanal tedavisi olmuş dişler tekrar ağrı yapar mı?
Tedavi sonrası bağışıklık sisteminin düşmesi, dişin travmaya uğraması ya da farklı nedenler ile ağrı hissedilmesi zayıf bir ihtimaldir. Bu gibi durumlarda tedavi başarılı değilse retreatment denilen kanal tedavisinin yenilenme işlemi yapılabilir. Tedavi başarılı ise dişi iyileştirmeye yönelik medikal destek ve ağız içi uyulmama yapılabilinir.
Kanal tedavisi ortalama kaç seans sürer?
Dişteki enfeksiyonun şiddetine, hastanın bağışıklığına ve dişin yapısına göre değişiklik gösterebilir. Ortalama 1-3 seans sürer. Daha uzun sürmesi dişin ömrünü kısaltmaz, seansların uzaması enfeksiyonun şiddeti ile alakalıdır.
Kanal tedavisi yapılan bir diş ne zaman iyileşir?
İlk seanstan itibaren şikayetler azalarak sonlanır, dişin kök ucunda çok hafif hassasiyet olabilir. Bu hassasiyet tedavi bitiminden sonra kısa sürede iyileşecektir.
Kanal tedavisi tamamlanan bir dişe dolgu veya kaplama yapılabilir mi?
Tedavisi tamamlanan dişe estetik müdahaleler dahil tüm restoratif işlemler yapılabilir, diş sağlıklı şekilde fonksiyon görebilir.