Download "Sanayi Bakanlığınca hazırlanan Türkiye Sanayi Stratejisi Belgesi 7 Aralık 2010 tarihinde YPK kararıyla onaylanmıştır."
1 Sanayi Bakanlığınca hazırlanan Türkiye Sanayi Stratejisi Belgesi 7 Aralık 2010 tarihinde YPK kararıyla onaylanmıştır. Turkiye Sanayi Stratejisi nin genel amacı, Türk sanayisinin rekabet edebilirliğinin ve verimliliğinin yükseltilerek, dünya ihracatından daha fazla pay alan, ağırlıklı olarak yüksek katma değerli ve ileri teknolojili ürünlerin üretildiği, nitelikli işgücüne sahip ve aynı zamanda çevreye ve topluma duyarlı bir sanayi yapısına dönüşümünü hızlandırmak olarak belirlenmiştir. Belgede, Ülkemiz Sanayi ve Enerji Politikasına ilişkin aşağıdaki ifadelere yer verilmiştir. Sanayinin girdi maliyetlerini azaltmak amacıyla; enerji arz guvenliği sağlanacak, enerji piyasası rekabetci hale getirilecek ve enerji verimliliği arttırılacaktır. Ayrıca, Turkiye de yenilenebilir enerji kaynaklarının enerji üretimi icindeki payının arttırılması da sağlanacaktır. Sanayi ve cevre politikalarının uyumu gozetilerek buyumenin surdurulebilirliği sağlanacaktır. Sanayide, insan sağlığına ve cevre kurallarına uygun uretim yapılacak, sosyal sorumluluk standartlarının gozetilmesine onem verilecektir. AB nin cevre alanındaki mevzuatıyla tam uyum gercekleştirilecek, ancak uyumun ozellikle KOBİ ler uzerinde yüksek maliyetinin etkin geciş dönemi stratejileriyle en aza indirilmesine yönelik tedbirler alınacaktır. Enerji maliyetlerinin duşurulmesi amacıyla serbest piyasa kurallarına gore yapılandırılmış, teknik altyapısı sağlam ve ceşitlendirilmiş bir enerji sektorunun, sanayiye dezavantaj yaratmayacak maliyette ve surdurulebilir bir bicimde elektrik sağlamasına yonelik politikalar izlenecektir. Enerji verimliliğini ve tasarrufunu artırmaya yönelik etkin mekanizmalar kurulacaktır. Bu kapsamda, KOBİ'lerin enerji verimliliği konusundaki eğitim, etüt ve danışmanlık hizmetleri de desteklenecektir. Turk Sanayisi icin surdurulebilir kalkınma ilkeleri cercevesinde cevre politikalarının uygulanması sanayi stratejisinin onemli bir parcası olup, bu surecin doğru geciş stratejileri ile yonlendirilmesi buyuk onem taşımaktadır. Turkiye de uretilen urunlerin rekabet gucunun cevreye duyarlı uretim sureclerinin kullanılmasına bağlı hale gelmesi yakın bir gelecekte kacınılmaz olacaktır. Ayrıca Turk Sanayisi, hızlı buyume sureci ile birlikte enerjinin verimli kullanılmasını da sağlamak durumundadır. Turkiye bugune kadar cevre konusunda plan ve stratejilerini hazırlamış ve bircok alanda uygulamalara başlamıştır. Ancak sanayi stratejisini temel olarak ilgilendiren kimyasallar, iklim değişikliği ve endustriyel kirlilik alanlarında onumuzdeki donemde yapılacak duzenlemelerin, sanayinin rekabet gucune onemli etkileri olacaktır. Temiz uretim sureclerine gecişle birlikte bircok sektorde verimlilik artışları zorunlu hale gelecektir. Bu surecte, ozellikle enerji, imalat sanayi ve ulaştırma sektorlerinde yanma verimliliğini artıran projelerin uygulamaya gecirilmesi gerekmektedir. Soz konusu teknoloji değişikliği, cevre ve enerji teknolojilerini onemli duzeyde yatırım yapılabilecek sektorler arasına sokmaktadır. Bu sektorlerin Turkiye de gelişmesi ozellikle cevre alanındaki duzenlemelerin etkin bir şekilde uygulamaya gecirilmesi ile mumkun olacaktır.
2 VERİMLİ ELEKTRİKLİ CİHAZLAR Enerji İle İlgili Ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına İlişkin Çerçeve Yönetmelik 2009/125/EC Direktifine paralel olarak 7 Ekim 2010 tarihli ve sayılı RG de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Yönetmeliğin amacı; enerji ile ilgili ürünlerin piyasaya arz edilebilmesi veya hizmete sunulabilmesi için bu ürünlerin tasarımında uyulması zorunlu olan şartların çerçevesini belirlemek suretiyle enerji verimliliğini, çevre koruma düzeyini ve enerji arz güvenliğini artırarak sürdürülebilir kalkınmaya katkıda bulunmaktır. Bu Tebliğlerden Bakanlığımız sorumluluk alanında bulunan ve AB de bugün itibariyle yürürlükte olan 11 adet alt tebliğ şunlardır: 1. EC 1275/2008 Ev Ve Büro Tipi Elektrikli Ve Elektronik Cihazların Hazır Bekleme Ve Kapalı Moddaki Elektrik Enerjisi Tüketimleri İle İlgili Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ. Bu Tebliğin amacı, ev ve büro tipi elektrikli ve elektronik cihazların hazır bekleme ve kapalı moddaki elektrik enerjisi tüketimi ile ilgili çevreye duyarlı tasarım gereklerini belirlemektir. Bu Tebliğ, ev aletlerini, özellikle ev ortamında kullanılmak üzere tasarlanmış bilgi teknolojisi cihazlarını, tüketici cihazlarını ve oyuncak, eğlence ve spor cihazlarını kapsar. 2. EC 107/2009 Basit Set Üstü Sinyal Dönüştürücülerin Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ. Bu Tebliğin amacı, basit set üstü sinyal dönüştürücülerin çevreye duyarlı tasarım gereklerini belirlemektir. Bu Tebliğ, Kullanılan arayüzlerden bağımsız olarak, asli işlevi standart tanımlı (SD) veya yüksek tanımlı (HD) şifresiz dijital yayın sinyallerini analog televizyon ya da radyo için uygun analog yayın sinyallerine dönüştürmek olan, şartlı erişim (CA) işlevi bulunmayan ve standart bir kütüphane formatında ayrılabilir ortamı esas alan bir kayıt işlevi sağlamayan ve ayrıca, SSTB nin asgari bir özelliğini teşkil etmeyen; entegre bir sabit bellek kullanarak zaman kaydırma ve kayıt işlevleri, HD yayın sinyalinin HD ya da SD video çıkışına dönüştürülmesi ve ikinci tuner gibi ek işlev ve/veya bileşenlerle teçhiz edilebilen bağımsız bir cihazı kapsar. 3. EC 244/2009 Doğrusal Olmayan Ev Tipi Lambalar İle İlgili Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ. Bu Tebliğin amacı, doğrusal olmayan ev tipi lambaların, ev dışında kullanılmak üzere piyasaya arz edilse dahi ya da başka ürünlerle bir arada bulunsalar dahi, piyasaya arz edilmeleri ile ilgili çevreye duyarlı tasarım gereklerini ve özel amaçlı lambalara ait ürün bilgileri şartlarını belirlemektir.
3 Bu Tebliğ, ev tipi lambaları, özel amaçlı lambaları ve doğrusal olmayan ev tipi lambaları kapsar. 4. EC 245/2009 Entegre Balastsız Flüoresan Lambalar, Yüksek Yoğunluklu Boşalmalı Lambalar Ve Bu Lambaları Çalıştırabilen Balastlar Ve Aydınlatma Armatürleri İle İlgili Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ, (2000/55/EC Direktifinin yürürlükten kaldırılması) Bu Tebliğin amacı, başka enerji tüketen ürünlere entegre edilmiş olsa dahi, entegre balastsız flüoresan lambaların, yüksek yoğunluklu boşalmalı lambaların ve bu lambaları çalıştırabilen balast ve aydınlatma armatürlerinin piyasaya arz edilmeleri ile ilgili çevreye duyarlı tasarım gereklerini belirlemek ve ofis ve cadde aydınlatmasında kullanılan ürünlere ait karşılaştırmalı göstergeleri sağlamaktır. Bu tebliğ, başka enerji tüketen ürünlere entegre edilmiş olsa dahi entegre balastsız flüoresan lambaları, yüksek yoğunluklu boşalmalı lambaları ve bu lambaları çalıştırabilen balast ve aydınlatma armatürlerini kapsar. 5. EC 278/2009 Harici Güç Kaynaklarının Yüksüz Durumdaki Enerji Tüketimi Ve Ortalama Aktif Verimi İle İlgili Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ. Bu Tebliğin amacı, harici güç kaynaklarının yüksüz durumdaki enerji tüketimi ve ortalama aktif verimi ile ilgili çevreye duyarlı tasarım gereklerini belirlemektir. Tebliğ, şebekeden gelen alternatif akım (AC) girişini, daha düşük gerilimli doğru akım (DC) veya alternatif akım çıkışına dönüştürmek üzere tasarlanmış, bir defada sadece bir DC ya da AC çıkışına dönüşüm gerçekleştirebilen, ana yükü teşkil eden ayrı bir cihazla kullanılması düşünülen, ana yükü teşkil eden cihazdan ayrı bir muhafaza içinde bulunan, ana yükü teşkil eden cihaza sökülebilir ya da sabit bir erkek / dişi elektrik bağlantısı, kablo, kordon ya da başka bir kablaj üzerinden bağlanan, anma çıkış gücü 250 W ın üzerinde olmayan ve Ev ve Büro Tipi Elektrikli ve Elektronik Cihazların Hazır Bekleme ve Kapalı Moddaki Elektrik Enerjisi Tüketimleri İle İlgili Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ de belirtilen ev ve büro tipi elektrikli ve elektronik cihazlarla birlikte kullanılması düşünülen cihazları kapsar. 6. EC 640/2009 Elektrik Motorları İle İlgili Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ. Bu Tebliğin amacı, motorların ayrı olarak ve başka ürünlere takılı halde piyasaya arz edilmesi ve hizmete alınması ile ilgili çevreye duyarlı tasarım gereklerini belirlemektir. Söz konusu Tebliğ, 2, 4, 6 kutuplu, anma gerilimi (U N ) en fazla 1000 V olan, anma çıkış gücü (P N ) 0,75 kw ile 375 kw arasında olan ve sürekli çalışacak şekilde
4 tasarlanmış tek hızlı, 3 fazlı, 50 Hz ya da 50/60 Hz sincap kafesli endüksiyon motorlarını kapsar. 7. EC 642/2009 Televizyonlar İle İlgili Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ. Bu Tebliğin amacı, televizyonların piyasaya arz edilmesi ile ilgili çevreye duyarlı tasarım gereklerini belirlemektir. Bu Tebliğ, piyasaya arz edilen televizyonları kapsar. 8. EC 643/2009 Ev Tipi Soğutma Cihazlari İle İlgili Çevreye Duyarlı Tasarım Gereklerine Dair Tebliğ. (96/57/EC Direktifinin yürürlükten kaldırılması) Bu Tebliğin amacı, ev tipi soğutma cihazlarının piyasaya arz edilmesi ile ilgili çevreye duyarlı tasarım gereklerini belirlemektir. Bu Tebliğ; 1500 litreye kadar depolama hacmine sahip ev tipi soğutma cihazlarının ev dışında kullanılmak üzere ve gıda maddesi dışındaki ürünlerin soğutulması için satılanlar dahil olmak üzere, elektrik şebekesi enerjisi ile çalışan ev tipi soğutma cihazları ve pille de çalışabilen, şebeke enerjisi ile çalışan ev tipi soğutma cihazlarını kapsar. 9. EC 641/2009 Devridaim pompaları, Bu Tebliğin amacı, pompaların çevresel etkisini ve kullanım aşamasındaki elektrik tüketimini belirlemektir. Bu Tebliğ; bağımsız ve ürünlere entegre salmastrasız pompaları kapsar. 10. EU 1015/2010 Ev Tipi Çamaşır makineleri, Bu Tebliğin amacı, ev tipi çamaşır makinelerinin çevresel etkisi, kullanım aşamasındaki elektrik ve su tüketimini belirlemektir. Bu Tebliğ; evlerde çamaşır yıkamak için tasarlanan ürünleri kapsar. 11. EU 1016/2010 Ev Tipi Bulaşık makineleri. Bu Tebliğin amacı, ev tipi bulaşık makinelerinin çevresel etkisi, kullanım aşamasındaki enerji tüketimidir. Bu Tebliğ; evlerde bulaşık yıkamak için tasarlanan ürünleri kapsar.
5 Yukarıda adı geçen tebliğlerden ilk 8 sırada yer alanlar, Kamu kurum ve kuruluşlarından, STK lardan ve Sektörden alınan görüşler sonucunda yayıma hazır hale getirilmiştir. Diğer 3 tebliğin ise çevrileri tamamlanmıştır. YENİ ENERJİ ETİKET YÖNETMELİĞİ (2010/30/AT) Ürünlerin Enerji ve Diğer Kaynak Tüketimlerinin Etiketleme ve Standart Ürün Bilgileri Yoluyla Gösterilmesi Hakkında Çerçeve Yönetmelik AB de 19 Mayıs 2010 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Çevirisi yapılmış olup, kamu kurum ve kuruluşlar ile ilgili sektor derneklerine görüşe gönderilmiştir. Bu Yönetmeliğin amacı; ürünler üzerindeki etiketler vasıtasıyla bilgi edinen tüketicileri daha verimli ürünleri satın almaya teşvik etmek için enerji ile ilgili ürünlerin etiketlenmesiyle ilgili kuralları ve performans standartlarını belirlemektir. Bu Yönetmelik, kullanımları esnasında başta elektrik ve gaz olmak üzere, çeşitli enerji türlerinin ve duruma bağlı olarak diğer hayati kaynakların tüketimini doğrudan veya dolaylı olarak önemli bir şekilde etkileyen enerji ile ilgili ürünleri kapsar 2010/30/EC Yönetmeliğinin bugün itibariyle AB de yürürlükte olan 4 alt tebliği şunlardır: 1. EU 1059/2010 Bulaşık makineleri EE Regülasyonu, (97/17/EC Bulaşık Makineleri EE Tebliğinin yürürlükten kaldırılması) Bu Tebliğin amacı, teknolojik gelişmelere ayak uydurmak, yeni ve daha iddialı enerji verimliliği sınıfları sunmaktır. Bu Tebliğ; ev dışı kullanım ve ankastre ev tipi bulaşık makineleri de dahil olmak üzere, elektrik prizinden aldığı enerjiyle çalışan ve aynı zamanda aküyle çalışan bulaşık makineleri ve sadece elektrik prizinden aldığı enerjiyle çalışan ev tipi bulaşık makineleri hakkında tamamlayıcı ürün bilgisinin sağlanması ve bu ürünlerin etiketlenmesi için gereklilikleri kapsar. 2. EU 1060/2010 Buzdolapları EE Regülasyonu, (94/2/EC Buzdolapları EE Yönetmeliğinin yürürlükten kaldırılması) Bu Tebliğin amacı, 10 ila 1500 litre arasında depolama hacmine sahip, elektrikle çalışan ev tipi soğutma cihazlarının etiketlenmesine ve bu cihazlar hakkında ek ürün bilgileri sunulmasına ilişkin gereksinimleri belirlemektedir. Bu Tebliği, ev dışında kullanım ya da gıda dışı ürünlerin soğutulması amacıyla satılmış olan cihazlar ve ankastre cihazlar da dahil olmak üzere, elektrikle çalışan ev tipi soğutma cihazlarını kapsamaktadır. 3. EU 1061/2010 Çamaşır makineleri EE Regülasyonu,
6 (95/12/EC Çamaşır Makineleri EE Tebliğinin yürürlükten kaldırılması) Bu Tebliğin amacı, teknolojik gelişmelere ayak uydurmak, yeni ve daha iddialı enerji verimliliği sınıfları sunmaktır. Bu Tebliğ, ev dışı kullanım ve ankastre ev tipi çamaşır makineleri de dahil olmak üzere, elektrik prizinden aldığı enerjiyle çalışan ve aynı zamanda aküyle çalışan çamaşır makineleri ve sadece elektrik prizinden aldığı enerjiyle çalışan çamaşır makineleri hakkında tamamlayıcı ürün bilgisinin sağlanması ve bu ürünlerin etiketlenmesi için gereklilikleri kapsar. 4. EU 1062/2010 Televizyonlar EE Regülasyonu. Bu Tebliğin amacı, televizyonlara ait tamamlayıcı ürün bilgilerinin sağlanması ve etiketleme için gereklilikleri belirlemektir. Bu Tebliğ, televizyon setlerini (ekran ve tuner birim olarak satılır) ve televizyon monitörlerini (sadece ekran) kapsar. Bu 4 tebliğin çevirileri tamamlanmıştır. Öncelikli olarak 2010/30/EC çerçeve Yönetmeliğinin yayımlanması gerekmektedir. Yukarıda adı geçen Yönetmelikler ve alt Tebliğleri Tablo Ek te verilmiştir.
7 EK : EKOTASARIM VE ENERJİ ETİKETLEME ÇERÇEVE DİREKTİFLERİ KAPSAMINDA UYUMLAŞTIRILMASI GEREKEN MEVZUAT I. AŞAMA II. AŞAMA III. AŞAMA EKOTASARIM 2009/125/EC Enerji ile ilgili ürünlerin Çevreye Duyarlı Tasarımına ilişkin çerçeve direktif (7 Ekim 2010 tarihli RG de yayımlandı) EC 1275/2008 Hazır bekleme (standby) ve kapalı (off) konumda enerji tüketimi EC 107/2009 Set üstü sinyal dönüştürücü üniteler EC 244/2009 Doğrusal olmayan ev tipi ampuller EC 245/2009 Flüoresant, HID lambalar, balastlar ve aydınlatma cihazları EC 278/2009 Harici güç kaynakları EC 640/2009 Elektrik motorları EC 641/2009 Devridaim pompaları EC 642/2009 Televizyonlar EC 643/2009 Buzdolapları 2000/55/EC Direktifinin yürürlükten kaldırılması 96/57/EC Direktifinin yürürlükten kaldırılması EU 1015/2010 Çamaşır makineleri EU 1016/2010 Bulaşık makineleri ENERJİ ETİKETLEME 2010/30/EU Enerji ile ilgili ürünlerin enerji ve diğer kaynak tüketimlerinin etiketleme ve standart ürün bilgileri ile gösterilmesi hakkında direktif EU 1059/2010 Bulaşık makineleri EE Regülasyonu EU 1060/2010 Buzdolapları EE Regülasyonu EU 1061/2010 Çamaşır makineleri EE Regülasyonu EU 1062/2010 Televizyonlar EE Regülasyonu... 97/17/EC Bulaşık Makineleri EE Tebliğinin yürürlükten kaldırılması 94/2/EC Buzdolapları EE Yönetmeliğinin yürürlükten kaldırılması 95/12/EC Çamaşır Makineleri EE Tebliğinin yürürlükten kaldırılması