Mart 21 : Dünya Down Sendromu Farkındalık Günü
Down Sendromu bir hastalık değil genetik bir farklılıktır. Down Sendromlu bireylerin eksiği değil fazlası vardır ve gerçek dostlar asla Kromozom saymazlar.
Dünya Down Sendromu Farkındalık Günü, her yıl 21 Mart'ta kutlanır. Birleşmiş Milletler’in 10 Kasım 2011 kararı ile 21 Mart tarihini resmi Dünya Down Sendromu Günü olarak tanımasının ardından dünya genelinde çeşitli etkinlikler, bu genetik farklılığının daha da tanınmasına yardımcı oldu. Farkındalığın ’21 Mart’ gününde olmasının nedeni ise yine kendileri kadar özeldir. 21. kromozomlarının 2 tane yerine 3 tane olması takvimlerde 21 ve 3 rakamını özel kılıyor.
Doğumdan önce Down sendromu olup olmadığını tesbit etmek zordur. İkili ve üçlü testler ile down sendromu olma riskini ölçmeye çalışılmaktadır. Ama hiçbir test kesin değildir. Hata payları bulunmaktadır.
Bazı fiziksel özellikler down sendromlular arasında yaygındır ve onlar bazı tıbbi problemlere yatkın olabilirler.
Down sendromu en sık görülen genetik bozukluklardan birisidir. Her 691 canlıdan biri down sendromlu olarak doğar. Doğan her 800 bebekten birinde down sendromu görülmektedir. Dünya genelinde 6 milyon tane down sendromlu bulunmaktadır. Türkiye’de ise rakamların kesin olmaması nedeniyle 100 bin civarı insanın bu genetik farklılığı taşıdığı düşünülmektedir. Her yıl Türkiye’de yaklaşık 1500 down sendromlu bebek doğmaktadır.
Down sendromu ya da eski adlarıyla mongolizm veya mongol bebektir. Artık bu isimler kullanılmamaktadır. Down sendromu, bütün yaşlardaki, ırklardaki, dinlerdeki ve ekonomik şartlardaki insanları etkilemektedir. Down Sendromuna neden olan belirleyici faktörler çeşitlidir. Annenin yaşı, radyasyon, troit antibodies, uyuşturucu ve alkol kullanımı gibi çeşitli tezler ortaya atılmıştır. Bununla birlikte bunların içinde kesinlik kazanmış olanı yoktur. Sadece şüphelenilmektedir ve riski arttırdığı bilinmektedir.
Türkiye Down Sendromu Derneği down sendromlu kişilere yardım etmeye çalışmaktadır.
Down sendromlu herkes, farklı derecelerde öğrenme güçlüğüne sahiptir. Bununla birlikte artık üniversiteyi bitirebilen down sendromlu kişiler bile bulunmaktadır. Down sendromlu bebeklerde erken ve sürekli eğitim büyük önem taşımaktadır. Down sendromlu bebeklerde sıfır yaşta (0-2 ay içerisinde) eğitime başlamak çok önemlidir. Eskiden okuyamaz bile denilen bu bireyler artık eğitim alabiliyor ve hatta ikinci bir dil bile öğrenebiliyor. Kendi işlerini bulup çalışabiliyor ve hayatlarını kurabiliyorlar.
Down sendromlu bir çocuğu olan aileler ilk önce büyük problemler yaşıyorlar. Çiftler birbirlerini suçluyor, kabullenemiyor ve birçok kavgaya sebep oluyorlar. Ancak bir an önce durumu kabullenip profesyonel destek almaları gerekmektedir. Bu arada down sendromlu çocuklara devlet de özel eğitim desteği vermektedir.
Down sendromlu insanların sezgileri ve hisleri çok kuvvetlidir çünkü gözlerinin içinde hastalık değil farklılık var. Hafif veya orta seviye zihinsel ve fiziksel gelişim geriliğine sebep olur.
Sadece insanlarda değil hayvanlar arasında da down sendromu görülebilmektedir.
Dünya Down Sendrom Günü Tarihi
Down sendromu binlerce yıldır gözlemleniyor. Ve engellileri olan birçok bebek eski zamanlarda öldürüldü ya da terk edildi. MS 5. Yüzyıldan kalma Güney Amerika çömlekleri ve bazı Rönesans tabloları da dahil olmak üzere, tamamen tarihî birkaç sanat eserinin Down sendromunda melekleri bile canlandıracağına inanılmaktadır.
Down sendromu ilk kez İngiliz hekim John Langdon Down tarafından 1866'da sistematik bir şekilde sınıflandırılmış ve sendrom olarak tanılanmıştır. Sendrom, doktorun ismi olan "Down sendromu" olarak söylenmeye başlamıştır. Bununla birlikte, neredeyse yüz yıl geçtikten sonra, 1959'da Jérôme Lejeune tarafından 21. kromozomun trizomisi olduğu tanımlanmıştır.
Dünya Down Sendrom Günü'nü kutlamak, bu kişilerin yaşamlarını iyileştirmenin yollarını bulmak için bu bozukluk hakkında farkındalık yaratmaktır.
Birçok yerde, 21 mart tarihinde gerçekleşen birçok etkinlik var. Bunlar konser, koşu, konferans olabiliyor. Bunlardan herhangi birine katılabilirsiniz.
21 - Mart Cumartesi
21 - Mart Pazar
21 - Mart Pazartesi
21 - Mart Salı
21 - Mart Perşembe
21 - Mart Cuma
21 - Mart Çarşamba