May | 2012 | Charmofsmyrna's Blog
Günlerdir beklediğim gün batımına nihayet dün akşam kavuşabildim (fotoğraflar bir alttaki post’ta). Böyle anlarda zaman, bir hazine gibidir. Pc’nin başından kalkıp kafamı dışarı uzattığımda gökyüzünün kızıla boyandığını görünce “baba ben gidiyorum” diyerek kaptım fotoğraf makinemi. Upuzun sokağı koşarak yarım dakikada geçtikten sonra da her zamanki noktada aldım soluğu. Önümde, zeytin ve zakkum ağaçlarından fazlası yoktu. Elektrik kablolarının, fotoğraflarımda pek yeri yoktur. O nedenle manzara olayında mümkün mertebe teknolojiden en uzak yerleri tercih ederim (hangimiz etmeyiz allasen dediğini duyar gibi oldum. ehi)
Güneş, bir türlü birbirine kavuşamayan Georgia ve Midilli üzerinden yine şiirsel bir edayla battı. Adaların birbirine kavuştuğu görülmüş müdür acaba? Ama insanlar kavuşabiliyordu, hatırladığım..
Bu sabah erkenden uyandım. Hayır, kendi irademle değil elbette. Arkada tadilat işleri var; babam ve Mümin usta matkapla yeri göğü inlettikleri için yataktan fırlayarak kalktım. Kışın fazlalıkları evin içine tıkmaktan gına geldiği için kömürlük gibi bir şey yapıyorlar. Şimdi de öğle yemeği için ara verdiler; babam sitede kim varsa davet etmiş sağolsun. Emekli bir işçi (babam), bir usta ve bir pilottan oluşan bu enteresan gruba menemen yaptım. Şimdi üçü de bir yandan yemek yerken, diğer yandan ülkeyi kurtarmaya çalışıyor..
Erken kalkışımı fırsat bilip biraz sokakları dolaştım. Dünkü yağmurdan ıslanmış kilit taşların üzerinde sekerken, onyüzbinlerce salyangoz gördüm. Bir tanesi beni fark edince pırrrr diye kabuğuna giriverdi. Hayvanları severim, ama sizin tasarımda bir iğrençlik söz konusu be salyangoz kardeş, kusura bakma dedim. Kabuğundan hiç çıkmadı. İçeride kalpten gitmiş bile olabilir Çocukluğu Girit mahallesinde geçmiş olan valde sultan nasıl anlatırdı öyle kaynamış suya atılınca viyak viyak öttüklerini. Hayır, tabi ki anneannem pişirmezmiş, ama komşuların alayının favori yemeğiymiş. İnsan olmak bazen yasaklanmalı!
Oturduğumuz sokağın bir üstünde küçük dayımın, bir altında da büyük dayımın yazlıkları var. Hal böyleyken, sitenin yarısı bize aitmiş gibi bir durum oluşuyor. Önce üst sokağa çıkıp Yusufların bahçede aç karnına tonlarca kayısı yedim. Kayısıya doyduktan sonra da kendimi aşağı taraflara vurup Meleklerin sokağa geldim. Klasik, etrafta kimse yok diye bir şarkı tutturmuşum. Salına salına da yürüyorum. O DA NEA!? Merhaba Erdal amca.! ehi ehi ehi. (hiç bu kadar utandığımı hatırlamıyorum). Karısını kaybedeli 2-3 ay oldu. Balkonda hep ikisini görmeye alışığım. Hay Allah, ne işi var ki tek başına? Ne işi olacak üstün zeka Esin! Adamın evi lan bura!! Bahçeye bakmaya gelmiş. Bir miktar toparlandıktan sonra sohbet ettik ve ardından kendimi Meleğin bahçesine attım. Sardunyaları solmuş, gülhatmi neredeyse elli metre olmuş! Evlendiğinden beri hiç bakamadı bahçesine Madame Angela.
Terasa çıktım. Yuvarlak masayı ve tabureleri tam ortaya atıp sabahlara dek Scrabble oynardık burada. Çay içmekten içimiz şişerdi. Sabahlayıp denize koşardık. Sanki deniz günün birinde bitecekmiş gibi bir telaşla..
Deniz hala yerinde duruyor. Kumsalı turkuaz renkte olan Georgia Adası ve sadece uzaktan bakmakla yetindiğim, karşı kıyıda duran Yunanlı sevdiceğim Midilli de.. Kayalıkların üstündeki yosunlar bile aynı. Ayşaba’nın yüzlerce dönümden oluşan tarlası.. Bahçede kendiliğinden çıkan şeftali ağacı, ortancalar ve denize uzanan dikenli patikalar da! Her şey yerli yerinde. Ben de buradayım.
Ama “biz” yokuz. Nerelerdeyiz acaba…
Midilli’den günbatımı 1
Midilli’den günbatımı 2
Zakkum ve zeytin ağacının güne vedası
Sırt Çantamdaki Mavi-Beyaz
May 23, 2012 in Uncategorized | 1 comment
Alaçatı’da cumbalı evler
Kapı önü akşamüstleri
Mavi beyaz hayat
Bir yaşam geçti gözümden, tam da gözlerimin önünden..
Alaçatı’nın ufak bir özeti
Mekanların destansı büyüleyiciliği
Karşı kıyıdan mı estiniz canım sokaklar?
Dingin Ruhlar Adası
3 sene önce.. Kaz Dağları’na kampa gidiyoruz. Edremit’te durup marketten alışveriş yaparken dergi reyonunda buluyorum kendimi. İlk gençlikte okuduğum Blue Jean ve Hey Girl’i saymazsak, müdavimi olduğum tek dergi Atlas’tır. Yazlığın hemen her köşesinden farklı bir sayısı fırlar hatta. Sıkılmak neredeyse imkansızdır. Ama rafta bir dergi çekiyor dikkatimi. Marie Claire. Kapağında “biliyorum ben burayı ya?” dediğim, tanıdık bir mekan. Rengigül? Ve yazıları okuyunca anlıyorum ki bu sayının neredeyse tamamını Bozcaada’ya ayırmış dergi.. Düşünmeden, fiyat kısmına bakmadan alıp, parasını ödeyip çıkıyorum. Yol devam ediyor. Ve Hanlar’a vardığımızda derhal çadırları kurup kendimi içine atıyorum. Tek başıma akşama dek içinden çıkmayıp Bozcaada’mı hatmediyorum..
O gün bugündür kıymetli bir hazine misali sakladığım bu özel sayının başına herhangi bir şey gelmesin diye fotoğrafların bir kısmını bloğuma atmak için buradayım. Başlıyoruz. Vapur kalkıyor!..
İşte insanda “gidelim gidelim kaptan!” hissiyatı oluşturan o kapak! (Bu da adayı deliler gibi özlediğim şu günlerde bana kapak olabilir pek ala) Arka planda Sakız Ada’sından taze getirttiğim uzom ve Ege’nin hediye ettiği pembe Vespa (yea babe)!
Evet çok doğru bir tespit! İnsan, beden ve ruhen sadece dinlenmiş olabiliyor çünkü Bozcaada’da. Başka türlüsüne müsaade edemeyecek kadar huzur dolu çünkü..
Kapak Güzeli: Rengigül. Burayı Özcan teyze işletiyor. Asırlık bir Rum evini restore edip bu hale getirmiş. Kahvaltısıyla meşhur olan bu butik otel, sanırım erengüllerin en güzel açtığı yer.
Rengigül kahvaltı sofrasının minicik bir parçası. Uzunca bir masada envai çeşit ve organik ürünlerden yerken, gerçekten de bir Ferzan Özpetek filmindeymiş gibi hissedebilir insan.
Bir ada evi. Normalde evlerin çoğu ya otel ya pansiyon haline getirilmiş ama burada bir aile yaşıyor. Evet, o çokça hayalini kurduğum şey, birilerinin “gerçeği” olmuş. Üzerine yeterince düşünülürse, insana kafayı yedirtebilir:) Ben gördüğümde kıpkırmızı güllerle kaplıydı kapının önü.
Yukarıdaki evin oturma odası. Dekorasyon işlerinden pek anlamam ama sadelik candır, canandır!..
Aynı evin banyosu. Yo yoo, bu kadarı benim hayallere bile birkaç beden büyük (şu küveti nerden almışlar ki?)
Türkan abla ve Nejat abinin Lodos’u. Adadayken fark etmemiştim burayı ama kendileriyle bir şekilde irtibata geçince, ne yalan söyleyeyim bir an önce o enfes mezelerin ve deniz mahsullerinin tadına bakmak istedim.
Lodos’un yaban mersini likörü. Dergide bununla beraber birkaç içki ve mezenin de tarifi var. Boş zamanlarda denenesi! (Çok da beceririm yea)
Maviydi gülüşlerimiz bile!..
Bazen bir kedi olayım diyorum Bozcaada’da. Rengigül’ün pervazında gün boyu yatıp, sokaktan gelen geçeni izleyeyim. Ya da üzüm bağlarında bir korkuluk olayım diyorum. Kargalara kafa tutup, Dionysos’tan hiç bilmediğim hikayeler dinleyeyim. Polente’de güneş her akşam üstü değişik bir renkte batarken; rüzgar, denizin kokusunu, yel değirmenlerinin de sesini getirsin ayaklarıma kadar.
Bir rüya olsam diyorum Bozcaada’da. Çok mu çok şey istiyorum?..
May 16, 2012 in Uncategorized | 2 comments
Adım 1: Can sıkıntısı lazım ilkten. Yoksa mümkün değil olmuyor bu iş. Durduk yere böyle bir manyaklığa dahil olunamaz yoksa, neden 2 saat boyunca insanlığa herhangi bir katkın olmadan oyun hamuruna vakit ayırasın ki? -Oyun hamuru değil o denyo! Fimo!.. Evet, canın yeterli oranda sıkılıyorsa ilk olarak internetten sipariş veriyorsun. Malzemenin asıl adı polimer kil. Fimo en bilinen marka aslında. Neskafe gibi olmuş; anla işte. Hamur gelince de hemen atlama “şimdi ananı yardırıcam” diye. Biraz eline al, yumuşat, sev, hatta ona bir oda ver. Birbirinize alışın. Kaynaşın ulan!
Adım 2: Bir miktar siyah hamuru elinde yuvarla. Teninin sıcaklığıyla yımışacık hale getir. Hem deli gibi stres atarsın, hem de hamur şekil verilmek üzere kıvamlı hale gelir. Yalnız koyu renk olduğu için biraz boya çıkarabilir. Yanında kolonyalı mendil bulundur.
Adım 3: Top haline getirilen hamuru oklava (oklova? oklahoma?) yardımıyla aç. Kendini gözlemeci teyzeler gibi hissedeceksin ilkten. Fazla kafayı yorma. Annen: “bir gün de börek yaparken görelim; kime çekmiş ki bu kız entelli dantelli oldu” diyecek. Aldırma. Şarkı aç. Yanında iyi gider. Cranberries “Dalilah” diye çığlık atınca gaza da gelir, elini çabuk tutarsın hem.
Adım 4: Şu büyüklük iyi. Ha dersen ben duvarıma asıcam, biraz daha yüklen oklahomaya. Bu arada ne yapıyoruz allasen biz diye soruyorsun şimdi. Wait and see..
Adım 5: İkea’dan şuursuzca topladığın kalemler sonunda bir işe yaradı ha? Evet, o mini boy kalemle şu şekli çiz ve kırtasiyeden 50 kuruşa aldığın falçatayla sınırları kesmeye başla. Hayır, bu bir yarasa değil.
Adım 6: Yee-haw! Yavaş yavaş çıkıyor ortaya. Tabi bu arada sen de benim gibi üstün zeka örneği gösterip çalışma masana direkt girişme falçatayla. Sonra çizik çizik değişik bir tasarımla kalakalırsın elinde! Tepside yap şu işi, her şeyi de ben mi öğreteyim?
Adım 7: Bu mükemmel görüntü yanıltmasın; tam 1 saat boyunca şekli çizip elimle sildim, sonra yeniden çizdim, sildim, çizdim.. ooeeh. Şimdi sarı şerit geçirecez kenarlara. Allaaam, yaşıtlarım dantel dantel çeyiz düzerken şu yaptığım işe de bak hele!?
Adım 8: Şerit işi de biraz sabrını zorlayabilir. Yılma! Seni vazgeçirmeye çalışıyor solucan. Ama finale az kaldı!! Sık dişini (Ege’ye böyle deyince gerçekten dişlerini sıktığı geldi aklıma, ahaha)
Adım 9: Bak bu harf olayı da biraz sıkıntılı ama vallahi değecek! Bunu da ikeanın sevimli mi sevimli kalemiyle çiziyor ve beş para etmez falçatayla kesip çıkarıyoruz tek tek. Ne yazıyor öyle yahu? rout da kim? hehe
Adım 10: Finalden bir önceki kutsal adım. Hadi yine iyisin. Hiç bu aşamaya geleceğine inanmamıştın değil mi? Dur hele, şimdi biraz daha terleyeceğiz..
Adım 11: Heneee, Route 66 ya bu? Bizim şu meşhur otoban. 🙂
120 derece sıcak fırında 20 dk-yarım saat arası pişir. Sonra yeme de duvarına as. Biraz küçüğünü yaparsan anahtarlık olarak kullan. Neblim birine hediye et. Onu da ben mi söyleyeyim allasen yea!.
Not: Şekil verilmiş hamuru, direkt fırın tepsisine koyarsan, annen elinde içine edilmiş tepsiyle sokak sokak koşturur peşinden. Altına alüminyum folyo ser!
Haydi selametle!.. mucukis
1950’lerde Yusuf dedem ve arkadaşının verdiği ve neye bu kadar sevindiklerini bilmediğim, hiçbir zaman da öğrenemeyeceğim bu poz bana hep Büyük Buhran zamanları Amerika’sını, altın bulmak için California’ya göç eden güzel insanları anımsatır. Sanki hayat, siyah beyaz karelerin aksine toz pembe gibidir. Ve dünya henüz bugünkü kadar kirlenmemiştir..
Bu da 1940’lardan kalma bir fotoğraf. O kadar eski ki, orijinalinin basılı olduğu kart resmen karton gibi ve arkasında da İngilizce bir baskı var. Ve muhtemelen ablamla ikimizin azizliğine uğramış, kenarı kırılmış. Bornovalı işçiler. İçinde yine Yusuf dedem var (üst-en sol). Alt sıradaki soldan ikinci de, dedemin kardeşi. Papapa. Biz ona öyle derdik “torun” tayfası olarak. Çünkü sağır ve dilsizdi. Konuşamadığı için anlamsız sesler çıkarırdı “papapapa” şeklinde. Adının Ali olduğunu, yaşım epey ilerledikten sonra öğrendim. Eliyle zafer işareti yapmış. Diğer elinde üzüm salkımı. Bir şarap fabrikasında çalışıyorlarmış abi-kardeş.. Şu an cennetin şaraplarını içtiklerini hayal etmeden duramıyorum. Papapa yine sessiz midir ki?
Anneannem ve annesi. Torununun torununu görmüşlüğü vardır Nefise hatunun. 100 yaşında öldüğünde herhangi bir sağlık sorunu yoktu. Sadece anneannemin 15 gün öncesinde ani ölümüne dayanamayp o da aniden gitmeye karar vermişti. Bu ev, anneannemin çocukluğumun neredeyse tüm haftasonlarını geçirmiş olduğum evi.
En büyük dayım, Melek’in babası. O zamanlar minicik bir radyocu dükkanı vardı. Tamirat, satış vs yapardı. Tahta bir merdivenle çıkılırdı dükkana ve ben her girdiğimde bir kez daha büyülenirdim.
Bu da babamın çalıştığı sinema (Bornova’nın ilk sinemalarından, adını sormam lazım). Peder bey, alt solda duran yakışıklı delüğanlı oloyyor. Fatma Girik’ler, Fikret Hakan’lar, Ahmet Mekin’lerle la tanışma şerefine nail olduğu seneler..
Siyah beyaz fotoğrafların bendeki yeri, takdir edersin ki büyüktür. O zamanlar yaşanan rengarenk hayatların, renksiz tanığı olan bu kağıt parçaları sayesinde geçmişe döner, sokaklar, ağaçlar ve gökyüzünün gerçekten siyah beyaz olduğu algısını da yanımda götürüp değişik yolculuklar yaparım…
Aşmış bir Goran Bregoviç şarkısı olmasının yanı sıra, Boşnakçada “Hıdırellez” demek ederlezi.
Dün akşam, güneşin veda edip dopdolu bir ay’ın selamladığı Çandarlı’da, ikinci Hıdırellez’i kutladık. İkinci diyorum, çünkü geçen ve bu seneki haricinde bu neşeli günü genelde Bornova’da, hatta Bornova’nın Tarlabaşı’nda geçirmişizdir. Çingenelerle yan yana. Hatta kıyak kafaları izin verdiği ölçüde kol kola!..
Dün, rakı sofrasını ve dinlerken nedense aklıma babaannemi getirmiş olan Musa Eroğlu’nu öylece bırakıp sokağa çıktık. Ege, siteden yeterince eleman toplamıştı. Dört kola dağıttım, çalı çırpı toplattım, kendimi köleleri olan şu iğrenç plantasyon sahipleri -master- gibi hissetmeme ramak kalmışken, çocuklar “yeter ulan, hadi yakalım şu ateşi” dediler. Yaktık. Kuru zeytin dalları çıtır çıtır tutuşurken, Ege dayanamayıp ilk atlayışı biraz falsolu da olsa gerçekleştirdi. Derken diğer veletler, ve onların arasına karışan “koca” veletler..
Atlasam mı atlamasam mı ikilemindeki charm kişisi
Birkaç saat tütsülendikten sonra gül ağacına gereken dilekleri astık. Bir şeyler yazıp çizmek gerekirmiş, öyle dedi annem. Çizim yeteneği tek bende mevcut olduğu için irili ufaklı evler, arabalar, üniversiteler, vay efendim tekneler, yatlar, hatta dur ulan amcamın üzerinde “1 trilyon türk lirası” yazan çek’ini çizdim. ahahaha. Biraz insaflı olun layyn dedim. Dileklerde sınırlama yoktur dedi amcaların en komik olanı. Rakı, hızlı mı nüfuz etmişti bünyeye ne?
Ve bugün hayvanlar gibi geç bir saatte uyanıp kahvaltıyı kayısı ağacının benzersiz gölgesinde yaptıktan sonra, sülalecek Bademli’de aldık soluğu. Bizim ekip koşarak koruk şerbeti içmeye giderken, ben arabayı Rum köyünün girişinde durdurup indim. Şimdi susayım da, birkaç kare anlatsın. Neler olmuş bakalım:
Zeytin kokan memleket
Merhaba.. Sizi daha önce buralarda görmemiştim. Ne güzel elleriniz varmış
Bir sokağa, motosiklet aynasından bakış
Canım çilek ağacı (kokusu burnumda hala)
Hemen her evin kapısında güller asılıydı. Demek ki dün gece Hıdırellez’di sahiden..
demet demet gül
Sokaklarda it gibi dolaştıktan sonra şerbet değil, cennet şeysi içmiş gibi olduğum içecek
Nitekim, tütsülü ve büyüleyici bir Hıdırellez’di. Her zamanki gibi Hızır ve İlyas’ın dillere destan buluşmasını yad ettik, gül ağacı efsanesini annemden bir kere daha dinledik. Babam ıslıkla Mahsuni’nin en sevdiği türküsü olan “Ağlasam mı” yı çalıyordu arada. Babam keyifli olduğunda şarkı söylemez, ıslık çalar hep. Aslında babam hiç şarkı söylemez; şu yaşıma geldim, bir kere bile duymadım.. Sonra komik anılar hüzünlülerle birbirine girdi. Babaannem zaten, hemen her sohbetin merkezindeydi. Hızır ve İlyas’ın ardından, Deniz, Yusuf ve Hüseyin’i kattık geceye. Kadehler, bu üç güzel çocuğun şerefine kaldırıldı..
Çandarlı’da ateş, devrim ve dolunay, bir başkaydı..