HaberlerPotasyum nedir? Fazla potasyum zararlı mı?
GeriGündem Potasyum nedir? Fazla potasyum zararlı mı?
22.03.2018 - 11:51, Son Güncelleme: 22.03.2018 - 11:51
Potasyum adını izole edildiği Potas olarak da bilinen potasyum karbonattan almıştır. Potasyum yumuşak, gümüş-beyaz renkli alkali bir metaldir. Doğada deniz suyunda ve pek çok mineralde diğer elementlere bağlı olarak bulunur. Havada hızla oksitlenir ve suya karşı da çok aktiftir. Potasyumun pek çok açıdan sodyuma kimyasal olarak benzese de yaşayan organizmalarda, özellikle de hayvan hücrelerinde, sodyumdan farklı muamele görür. Kandaki seviyesinin düşük olmasına hipokalemi, yüksek olmasına hiperkalemi denir.Potasyum adını izole edildiği Potas olarak da bilinen potasyum karbonattan almıştır.
Potasyum yumuşak, gümüş-beyaz renkli alkali bir metaldir. Doğada deniz suyunda ve pek çok mineralde diğer elementlere bağlı olarak bulunur. Havada hızla oksitlenir ve suya karşı da çok aktiftir. Potasyumun pek çok açıdan sodyuma kimyasal olarak benzese de yaşayan organizmalarda, özellikle de hayvan hücrelerinde, sodyumdan farklı muamele görür. Kandaki seviyesinin düşük olmasına hipokalemi, yüksek olmasına hiperkalemi denir.Potasyum bıçakla kesilebilecek kadar yumuşaktır. Taze kesilen potasyumun parlak yüzeyi havayla temas ettiğinde matlaşır. Potasyum, metal oksit oluşumu ve hidroksit korozyonunun önlenmesi için havasız ortamlarda saklanmalıdır. Bu nedenle potasyum örnekleri genelde kerosen gibi indirgen ortamlarda depolanır. Potasyum, diğer alkali metaller gibi su ile şiddetli reaksiyona girip hidrojen gazı açığa çıkarır. Potasyumun su ile reaksyionu lityum ve sodyumun su ile reaksiyonundan daha da şiddetlidir, öyle ki bu reaksiyondan açığa çıkan ısı hidrojen gazının yanmasına yetecek kadar ısı sağlar.
FAZLA POTASYUM ZARARLI MI?
Potasyum ne kadar tehlikeli olabilir? Londra'daki St George's Hastanesi'nden diyetisyen Catherine Collins şunları söylüyor:"Aslında potasyum hayatta kalabilmek için son derece önemli. Vücudumuzdaki her bir hücrede potasyum var. Potasyumu hücrelerin gerektiği gibi çalışmasını sağlayacak elektrik yükünü üretmek için kullanıyoruz. Kalp atışının düzenli olmasına yardımcı olur. Pankreastan insülin salımının başlatılmasına yardımcı olur ve daha önemlisi kan basıncını kontrol altında tutar" diyor.iğer taraftan vücuttaki potasyum seviyesi çok düşükse ya da çok yüksekse, kalp atışları düzensizleşebilir. Mide ağrısı, mide bulantısı ve ishal ortaya çıkabilir.Amerika Birleşik Devletleri'nde idam mahkumlarının infazında kullanılan zehirli iğnelerde potasyum klorür var. Aşırı dozda potasyum klorür, ani kalp durmasına neden olabilir.Ancak Collins, "Sağlıklı insanlar için muzun aşırı dozu olamaz. Kalbinizin durmasına neden olacak kadar potasyum için belki de 400 muz yemeniz gerekecektir. Bu yüzden muz tehlikeli değildir. Aksine çok çok yararlıdır" diyor.
POTASYUM KULLANIM ALANLAR
I• Potasyum klorür, sülfaj ta kullanılır.
• Potasyum hidroksit endüstride kuvvetli baz olarak kullanılır.
• Potasyum nitrat barut yapımında kullanılır.
• Potasyum karbonat, potas, cam yapımında kullanılır.
• Potasyumla işlenen cam normal camdan daha kuvvetlidir.
• Potasyum buharı manyetikmetrelerde kullanılır.
• NaK, oda sıcaklığında sıvı olan bir sodyum-potasyum alaşımı, ısı iletimi için kullanılır. Ayrıca hava içermeyen kuru çözücü üretiminde kurutucu olarak kullanılır.
• Potasyum bitkilerin büyümesi için toprakta bulunması gereken bir maddedir.
• Potasyum iyonları hayvan hücrelerinde hayati öneme sahiptirler (Na-K pompası).
• Potasyum klorür sofra tuzu -NaCl- yerine veya kalbi durdurmak için kullanılır (kalp ameliyatları veya iğneyle idam).
• Superoksit KO2 taşınabilir oksijen kaynağı veya karbondioksit tutucu olarak kullanılır.
• Potasyum bisülfit (KHSO3) gıda katkısı olarak kullanılır.
• Potasyum bromür (KBr) fotoğrafik film ve kabartmalarda kullanılır.
•Potasyum kromat (K2CrO4) havai fişek, patlayıcı, kibrit, deri işlemede renk verici (parlak sarı-kırmızı renk) olarak kullanılır.
• Potasyum florosilikat (K2SiF6) özel cam ve seramik yapımında, ve böcek öldürücü olarak kullanılır.
• Potasyum pirofosfat (K2P207) sabun ve deterjanlarda kullanılır.
• Potasyum sodyum tartarat, Rochelle tuzu, (KNaC4H4O6)kabartma tozu, ilaç ve ayna yapımında kullanılır.
• Potasyum temizlik malzemesi olan sabunda da kullanılır.• Potasyum balık, tavuk, taze et, birçok sebze ve özellikle meyvelerde bulunur.