Konutun pabucu dama atıldı şimdi alışveriş merkezi zamanı
30 Aralık 2007, Pazar / 09:00
2006'da 6 milyar dolar seviyelerinde olan alışveriş merkezi gayrimenkul yatırımları, 2007'de 10 milyar doları geçti. Beş yıllık süredeki yatırımlarla birlikte bu rakamın 22 milyar dolara ulaşması bekleniyor.
2007'de konut sektörü durgunluk yaşarken, gayrimenkulde büyümenin motoru alışveriş merkezi yatırımları oldu. 2006'da 6 milyar dolar olan alışveriş merkezi yatırımları, 2007 sonunda 10 milyar doları geçti. Gelecek beş yıldaki yatırımlarla birlikte alışveriş merkezlerindeki toplam yatırımın 22 milyar dolara ulaşacağı tahmin ediliyor.
2007'de İstanbul'da Kanyon, İstinye Park gibi büyük yatırımlar hayata geçerken Anadolu'da da Neo gibi çok büyük yatırımlar yapıldı. Şu anda Türkiye'deki 179 AVM'nin 58'i İstanbul'da, kalan 121'i ise Anadolu'nun çeşitli şehirlerinde bulunuyor. İstanbul'da yapımı süren AVM sayısı 47, Anadolu'da ise 30. Proje aşamasındaki AVM'lerde ise Anadolu 53 ile, 37 olan İstanbul'un ilk kez önüne geçiyor. İnşaat halindekiler ve proje aşamasındakiler eklendiğinde İstanbul'daki AVM sayısı 142'ye, Anadolu'daki AVM sayısı 204'e çıkacak ve Türkiye'de toplam AVM sayısı 346'ya yükselecek.
ÖLÜ YATIRIMA DİKKAT
Gayrimenkul sektörü oyuncuları da alışveriş merkezi yatırımlarının 2007'de sektörün taşıyıcısı konumunda olduğunu belirtiyor. "Konutla ilgili hızlanma durgunluk noktasına geldi" diyen Yapı Denetim Kuruluşları Birliği Başkanı İlhami Ülger, alışveriş merkezi inşaatlarının da 2007'daki hızlı çıkışla büyük şehirlerde doyma noktasına geldiğini belirtti. Ülger, "Bahçelievler- Bakırköy mıntıkasında 4-5 adet büyük alışveriş merkezi var. İçlerindeki esnaf da biraz şikayetçi" yorumunu yapmakla birlikte, 2007'de alışveriş merkezlerinin gayrimenkuldeki ağırlığına dikkat çekti.
ALIŞVERİŞ MERKEZİ BİR İHTİYAÇTI
İdeal Yaşam Alanları şirketinin Yönetim Kurulu Başkanı Oğuz Soydan konut sektöründe, talebin çok üzerinde bir arzın olduğunu, durgunlukta yatırımların alışveriş merkezine kaymasının etkisi bulunmadığını söyledi. "Alışveriş merkezi bir ihtiyaçtı zaten ve 2007'de yatırımlar hızlandı" diyen Soydan, konut sektöründe talebin her zaman değişken olduğuna dikkat çekti. "Konut sektöründeki talep değişkendir. Ben bir durgunluk bekliyordum ve benim için sürpriz olmadı" diyen Oğuz Soydan, alışveriş merkezilerine yapılan yatırımın, konuttan kaçan yatırım olmadığını vurguladı. Fatinoğlu Holding Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Ali Fatinoğlu ise "Konut açığı olsaydı sokakta yatan insan olurdu. Konut açığı matematikle değil taleple hesap edilir" dedi. Ali Fatinoğlu 2007'de alışveriş merkezi yatırımlarının hızlanması ile ilgili olarak "Yapılan iyi çıkışa rağmen, konuttakine benzer bir kontrolden çıkmaya hazırlıklı olmalıyız" yorumunu yaptı.
6 AYDA 1 MiLYON METREKARE ALAN
Türkiye'de AVM'lerin 6 ay önce 2.5 milyon metrekare toplam kiralanabilir alanı 1 milyon metrekare artarak 3.5 milyon metrekareye ulaştı. Yılın ikinci yarısında 49 yeni AVM açıldı. Türkiye'de bin kişiye düşen toplam kiralanabilir alan 49.8 metrekare olarak hesaplanıyor. İstanbul'da ise bu rakam 101 metrekareye çıkıyor. Bununla birlikte rakam 200 metrekarelik Avrupa ortalamasının çok gerisinde.
KiRACILARIN DA KAZANMASI LAZIM
"İstanbul'un pek çok merkezi alışveriş merkezi mezarlığına dönüşmüştür" diyen Ali Fatinoğlu, bu alanda Anadolu'da bir gelişme sağlanabileceğini söyledi. "Alışveriş merkezinin işlemeye başladıktan sonra da karlılığını sürdürmesi lazım" diyen Fatinoğlu, alışveriş merkezlerinin kiracıları para kazanıyorsa doğru bir yatırım olabileceğine dikkat çekti.