Halluks Valgus - Op. Dr. Cuneyt TAMAM
Halluks Valgus, ayak başparmağımızdaki şekil bozukluğunu tarifleyen Latince bir tıp terimidir. “Hallux”, ayak başparmağı demektir. “Valgus” ise deformitenin vücudumuzdan uzaklaşan yönde olduğunu anlatmaya yarayan anatomik bir terimdir.
Normalde ayak aksına paralel, düz durması gereken ayak başparmağımız,Halluks Valgustaikinci parmağa, diğer bir deyişle ayak dış tarafına doğru yön değiştirir ve döner. Bu durumda, ayak başparmağımızın biraz yukarısında bir şişlik oluşur.
Bu şişlik sıklıkla “bunyon” olarak da adlandırılır. “Bunion”un kelime anlamı aslında “şalgam-turp”tur; eski zamanlarda bu şişliğe atfedilen benzetme günümüze dek süregelmiştir. Gerçekte durum, “ayak başparmağının biraz yukarısında görülen basit bir şişlik” veya “çıkıntı”dan çok daha karmaşıktır. Birinci tarak kemiği içe, onun üzerindeki parmak kemiği ise dışa doğru döndüklerinden bu iki kemik bir üçgen oluştururlar ve şişlik gibi gözüken aslında bu üçgenin tepe noktasıdır. Bundan dolayıdır ki bu şişliğin alınmasıyla halluks valgus düzelmez, üçgeni düzeltmek gerekir.
Ayakkabı giymeyen toplumlarda bu deformiteye çok daha az rastlanmaktadır. Yanlış ayakkabı seçimi yapanlarda daha sık rastlanmaktadır. Ucu sivri, yüksek topuklu ayakkabılar, kovboy çizmeleri başlıca sorumlu tutulanlardır. Bayanlarda daha sık görülmesi, topuklu ayakkabıları sıklıkla tercih etmelerine bağlandığı gibi, bağlarındaki yapısal gevşekliğe de bağlanmaktadır. Ayrıca, birçok hastalıkta olduğu gibi, bunda da genetik yatkınlık söz konusudur. Ailesinde Halluks Valgus olanlarda bu durumun görülme olasılığı, olmayanlara göre çok daha yüksektir.
Özellikle genç insanlarda halluks valgus görülürse genetik etkenlerden kaynaklandığı şüphesi kuvvetlenir.
3) Yanlış Ayakkabı Seçimi
Halluks vagus, ayakkabı kullanmayan kültürlerde nadir görülen bir sorundur. Buradan sağlıksız ayakkabıların sık sık halluks valgusa yol açtığı çıkarımı yapılabilir.
Topuklu ayakkabılar: Ayak başparmağının bükülmesine neden olur. Topuğa oturan vücut ağırlığının bir kısmını parmaklara iletir. Bu gerginlik ve baskı halluks valgusa yol açabilir.
Dar ayakkabılar: Parmaklarda mekanik baskıya ve ciltte sürtünmeye yol açar.
Ayrıca yürüyüşe veya koşuya uygun olmayan ayakkabılar ayakları dışa basmaya zorlayarak da halluks valgusa neden olabilir.