KORE SAVAŞI VE GAZİLERİMİZ-2
2.Gün (Kuzey ve Güney Kore’yi ayıran sınıra doğru)
Başkent Seul’den yaklaşık bir saat uzaklıktaki Panmunjom bölgesine,aslında iki ülkeyi ayıran sınıra doğru yola çıktık. Bakanlığın davetlisi olduğumuz için ancak önceden alınmış randevuyla gidilebilen Birleşmiş Milletler askerlerinin kontrolü altındaki,silahsızlandırılmış bölge DMZ (Birleşik Güvenlik Bölgesi) iki ülke sınırından da ikişer kilometrelik ortadaki alanı kapsıyordu.
Kendi otobüsümüzle Kamp Bonifas’a vardık. Resmi sınır noktasına 4 km uzaklıktaki bu kampta kısa bir sunumun ardından bizi asıl sınıra götürecek BM Amerikalı askerinin rehberliğinde BM’ye ait başka bir otobüsle pasaport kontrolümüz yapıldıktan sonra sınıra doğru yol aldık. Bu esnada bize söylenene kadar, görüntü almak ve fotoğraf çekmek yasak. Yol boyunca Amerikalı askerlerden aradaki bu bölgede yaklaşık 150 kadar insanın yaşadığı bir köy ve okul olduğunu öğrendik.
Köy sakinlerinin çoğu o bölgedeki tarlalarda pirinç ve ginseng yetiştiriyorlar. Bazı kuralları olan köyde gece 23’ten önce evde olmak zorunluluğu vardı. Köy sakinleri vergiden de muaf tutuluyordu. Ateşkesten sonra alınan bağımsız bölge kararıyla bu köy tam da ortada kalmış. Hiçbir ülkeye bağlı olmayan bir köy… Sınıra yaklaşırken nelere dikkat etmemiz gerektiği konusunda da BM askerleri tarafından yol boyunca bilgilendirildik.
Sınırdaki sarı çizgi geçilmeyecek, yüksek sesle konuşulmayacak, ani ve taşkın hareketler ya da Kuzey Kore karşıtı protestolar yapılmayacak vs. gibi...Çünkü her adım Kuzey Kore kameraları tarafından izleniyordu. Sınıra doğru yaklaşırken 100 metre uzunluğundaki bir direkte Güney Kore bayrağı gözümüze çarptı. Bu bayrağa karşılık Kuzey Kore’nin kendi tarafında 160 metre uzunlukta bayrağını dikerek meydan okuduğu anlatıldı. Sınıra geldiğimizde mavi binaların arkasının Kuzey Kore olduğu belirtildi. Benim asıl görmek istediğim yer ise, 27 Nisan 2018’de Kuzey Kore Lideri Kim Jong’un, Güney Kore Devlet Başkanı Moon Jae-İn ile bir şeyler içerek basına iki ülke arasındaki buzların erimeye başladığını göstermek istedikleri,Panmunjeom’da ki Mavi Köprü’ydü. Kuzey Kore komünist rejimden dolayı, dünyaya uzun yıllardır kapalı bir yaşam sürüyordu. Ancak son dönemde başa geçen genç lider Kim Jong, diğer Kuzey Kore liderlerinin aksine İsviçre’de okumuş, dünyayı görmüş, daha açık fkirlere sahip bir genç lider olarak, artık dünyaya açılmanın gerekliliğine inanıyordu.
Bu nedenle Mavi Köprü’de ki iki dünya liderinin buluşması, dünya basınında oldukça geniş yer almıştı. Birleşmiş Milletler Askerleri Mavi Köprü’yü bu tur kapsamına almadıklarını, oraya ulaşımın engebeli bir yoldan yapıldığını ve uzak olduğunu, gazilerimizin o yolu yürüyemeyeceğini belirttiler… Kim bilir belki başka bir zaman görme fırsatım olur. Sınırdaki ana binalardan birinde gösterilen belgeselde, son iki yıldır iki tarafta kalan, bölünmüş ailelerin yıllar sonra sınırı geçerek,birkaç saatliğine de olsa bir araya gelmesine izin verildiğini öğrendim. Belgeseldeki yılların acısını yaşamış ailelerin kavuşma sahnelerini gözlerim dolarak izledim. İki ülke arasında görüşmelerin gerçekleştiği resmi temas noktasına ulaşıyoruz. Burada bulunan iki mavi bina var.Sadece bu iki bina arasında görüntü alınmasına izin veriyorlar.
Bu iki mavi binadan birinin içine girdiğimizde,iki ülke liderlerinin resmi temaslarda bulundukları masayla gözümüze ilk çarpan, masanın ortasından adeta bir sınır çizgisi gibi uzanan sperakerlar. Meğerse iki ülkenin resmi sınırını temsil ediyormuş ve 24 saat Kuzey Kore tarafından dinleniyormuş. Masaya dokunmak ve yaslanmak yasaktı ancak diğer tarafına geçerek resim çektirebiliyorsunuz. Yani resmi çeken Güney Kore tarafında ama siz masanın diğer yanında Kuzey Kore topraklarında oluyorsunuz…Gerçekten ilginç ve alışılmadık bir duyguydu. Masanın hemen ardında bulunan mavi kapı ise Amerikalı BM askeri ve Güney Kore askeri tarafından korunuyordu. Kapının ardı ise merak edilen dünyaya kapalı Kuzey Kore topraklarıydı. Üç yıl süren sıcak çatışmalar 27 Temmuz 1953’te imzalanan ateşkes ile durmuştu. Nisan 2018’de Kuzey Kore ve Güney Kore liderleri, Kore Tarafsız Bölgesi’nde bir araya gelerek Kore Savaşı’nın resmen sona erdiğini bildiren bir anlaşma imzaladı.
DMZ turunun ardından otobüslerimize dönerek öğle yemeği için Geleneksel Kore lezzetlerini tatmak üzere, Deulme Restorant’a gidiyoruz. Masada onlarca küçük tabaklar ve içlerinde çoğu renkli sebzeler ve köklerden oluşan yemekler vardı. Ortadaysa altı gazlı bir ocak ile ısınan tencere ve içinde yosun, mantar, noodle ve ince dilimlenmiş dana etinden oluşan haff sulu bir geleneksel yemek olan Bungogi pişiyor. Yanında sade, yağsız haşlanmış beyaz pirinç ile servis edilen bu yemek benim damak tadım için oldukça lezzetliydi ama yaşlı Kore Gazilerimiz biraz yemekler konusunda zorlandılar. Ortadaki değişik tatlar arasındaysa en ilgimi çeken ve beğendiğim nilüfer çiçeği köküydü…Korelilerin meşhur acılı lahana turşusu Kimchi ise her sofranın vazgeçilmeziydi. Yemek sonrası son olarak KuzeyleGüney sınırının olduğu yerde İminjak Parkı’ndaki savaş anıtını da gördükten sonra otele dönüyoruz. Otele erken dönmemiz üzerine şehri biraz daha keşfetmek için vaktim olduğunu düşünerek gazi torunları ile kararlaştırıp yakınlardaki Myeongdong’a gidiyoruz.
Myeongdong, Seul’ün en işlek merkezlerinden biri. Işıltılı sokak tabelaları ve kalabalıklar arasında sağlı sollu kozmetik ürünleri satan dükkânlar ve sokak lezzetleri var.Bir kadının ancak hayalinde görebileceği kadar krem, kozmetik ve makyaj malzemelerini burada bulabilmeniz mümkün. Koreli kadınların beyaz, porselen görünümlü yüzleri dünya kozmetik pazarında ilgi çekmeye başladı. Kore kozmetiği de ülkemizde ve dünyada gittikçe popülerleşiyor.Özellikle aloeveralı ürünler, kremler, maskeler çok popüler. Sokaklara taşan satıcılar, mağazaların önünde neredeyse elinize bedava maske tutuşturarak sizi içeri çekmeye çalışıyorlar. İçeri girdiğinizdeyse, aslında iyi ürünlerin oldukça pahalı olduğunu görüyorsunuz.Benim gibi bir kozmetik delisi için burası adeta cennetti. Ancak dikkatli olmazsanız harcamalarla kendinizi kaybedebilirsiniz. Sokaklarda farklı lezzetleri deneme imkânına da sahipsiniz. Çoğu kızartma olan yiyecekler açıkçası ağır kızartma kokusuyla benim için cezbedici olmadı. Pahalı ülke Kore… Kore genel olarak oldukça pahalı bir ülke.
Sebze ve meyve az üretiliyor ve oldukça pahalı. Bizdeki gibi pazarlardan kilo kilo sebze-meyve almak neredeyse hayal. Genelde ihtiyaca göre sayı ile domates, salatalık ya da meyve alıyorlar. Bizde misafrliğe giderken genelde tatlı-pasta türü yiyecekler götürülürken, Kore’de meyve çok kıymetli olduğu için, misafrliğe meyve götürmek geleneksel bir durum. Dünyanın teknoloji devlerinden biri olan Kore’de teknolojik ürünler de oldukça pahalı. Samsung, LG gibi yerel markalara ulaşmak Kore halkı için de oldukça maliyetli. Bunu duyduğumda epey şaşırdım. (3.Bölüm gelecek sayıda)