Türkiye’de Özel Korunan Alanlar Ağı’nın Oluşturulması İçin İlk Adımlar Atıldı.
NATURA Doğa ve Kültür Koruma Derneği (NATURA)’nin uzmanları Sivil Düşün AB Programı desteğiyle Türkiye’de özel korunan alanlar ağının oluşturulması için ilk adımı İngiltere’de attı.
Türkiye’de orman, bozkır, kıyı, sulak alan, mağara, dağ gibi farklı ekosistemleri barındıran tüm korunan alanlar tamamen devlet mülkiyetinde olup, yönetim mekanizması da devlete ait kurumlar aracılığıyla yürütülmektedir. Zaman zaman aynı doğal alan üzerinde farklı devlet kurumlarına ait farklı korunan alan statülerinin bulunmasından dolayı yönetimde çift başlılığa yol açabilmektedir. Bu durum da yetki karmaşası ve yönetimde hantallık gibi sorunlara sebep olabilmektedir. Öte yandan, Dünya’da ise -özellikle gelişmiş ülkelerde- korunan alanların yönetiminde sivil toplumun ve özel teşebbüsün baskın rol oynadığı bilinmektedir. Dinamik ve süreklilik isteyen doğa koruma çalışmalarında devlet mekanizmasını destekleyen gönüllü yönetim katkısı büyük önem arz etmekte ve doğal alanların korunma şansını büyük ölçüde arttırmaktadır.
NATURA, dünyada sadece Güneybatı Anadolu'da orman oluşturan ve değişen tarım politikalarına bağlı yaşanan parçalanma sonucu yok olmanın eşiğine gelen Anadolu Sığla Ormanları'nın korunmasına yönelik çalışmalar gerçekleştirmektedir.
Oldukça hassas ve özel bir orman ekosistemi olan, yüksek derece parçalanmış ve yok oluşun eşiğine gelmiş Anadolu Sığla Ormanı gibi korunan alanlarda sürekli ve gönülden yönetim büyük önem taşımaktadır. Bununla beraber parçalanmış ve işgal edilmiş sığla orman parçaları günümüzde tapulu veya 2B statüsünde tarım alanı olarak kullanıldığından, bu alanların devlet eliyle yönetilmesi de mümkün olamamaktadır. Bu bağlamda NATURA, parçalanmış sığla ormanlarını yeniden bir araya getirebilmek amacıyla işgal edilmiş orman alanlarının kazanılmasına yönelik ‘koridor metodolojisi’ yoluyla özel orman mülkiyeti oluşturma ve özel ağaçlandırma çalışmaları yapmayı hedeflemektedir.
NATURA tarafından geliştirilen bu yönteme göre satın alma yoluyla kazanılacak işgal edilmiş orman alanlarının ağaçlandırılması ve yönetilmesi planlanmaktadır. Ancak Türkiye’de daha önce böyle bir çalışma yürütülmediğinden, konuya ilişkin birçok hukuki, idari, politik, sosyolojik ve pratik boşluklar söz konusudur. NATURA, hedeflediği bu koruma stratejisi kapsamında, dünyada ve özellikle Avrupa Birliği bünyesinde konuya ilişkin uzun yıllardır yoğun deneyimleri bulunan farklı kurumları ve alanları ziyaret ederek deneyim paylaşımı ve ağ oluşturma faaliyetleri sonucu bahsi geçen bu boşlukları kapatabilmeyi planlamaktadır.
Bu sebeple NATURA bünyesinde teknik ve sosyal çalışmalar yürüten çalışma ekibinden 4 uzman ve gönüllü, Sivil Düşün AB Programı’nın desteğiyle 19-26 Şubat 2017 tarihleri arasında, konuya ilişkin dünyadaki sayılı ve en başarılı örnek alanlardan biri olan İngiltere-Suffolk’da yer alan 970 hektar (9.7 km2) genişliğindeki “RSPB Minsmere Reserve” isimli özel korunan alanı, İngiltere-Gloucester’da yer alan 16 hektar genişliğindeki “Kites Hill Reserve” isimli özel korunan alanı, İngiltere-Halesworth’de yer alan 22 hektar genişliğindeki “Halesworth Millenium Green” isimli özel korunan alanı ve bu alanların yöneticilerini ziyaret etmiştir.
Bu örnek alanlar, aynı zamanda gelecek dönemde NATURA’nın da desteklerinden faydalanmayı planladığı 'World Land Trust (WLT)' isimli uluslararası kuruluş işbirliğinde oluşturulmuş birer özel korunan alan olmalarından dolayı seçilmiştir. Alan ziyaretleri WLT yetkililerinin rehberliğinde gerçekleştirilmiş olup, bunun yanı sıra ağ oluşturma ve uzun dönemli işbirliğini geliştirmek amacıyla İngiltere-Halesworth’de yer alan WLT Merkez Ofisi ziyaret edilerek, NATURA’nın yürütmüş olduğu çalışmalar ve özel orman oluşturma hedefleri hakkında teknik detaylar tartışılmıştır.
Sivil Düşün AB Programı desteğiyle, NATURA tarafından İngiltere’de yürütülen bir haftalık alan ve ofis ziyaretleri, Türkiye’de Özel Korunan Alanlar Ağı’nın oluşturulması yönünde ilk adımların atılmasını sağlamıştır.
Biyolog Okan Ürker
290 Toplam Görüntülenme
türkiye’de özel korunan alanlar ağı’nın oluşturulması için ilk adımlar atıldı.