Anasayfa/Çocuk/Çocuklar Bilgisayarla Ne Zaman, Nasıl tanışmalı?
Bilgisayar oyunları, rengarenk görüntülerle adeta çocuğunuzu içine alarak maceraya dahil edip, onu sanal dünyanın çeşitli heyecanlarına sürüklüyor. Çocuğunuz bu teknoloji dünyasından nasıl etkileniyor? Oyunlar ona ne kazandırıyor, ne kaybettiriyor?
Gelişen iletişim teknolojisi, çocukların da oyun anlayışının değişmesine neden oldu. Sokakta veya evde gruplar halinde oynanan oyunların yerini bilgisayar oyunları almaya başladı. Saklambacı, köşe kapmacayı ve sokakta oynanan türlü oyunları, bilgisayar teknolojisi bize unutturmaya başladı. Hiç fark ettiniz mi? Artık sokakta gürültü yapan çocuklara ne kadar az bağırıyoruz. Çünkü çoğu sokakta onlar artık yok. Onlar evlerinde, bilgisayarın başında yaramazlıklarını devam ettiriyorlar.
Artık üç boyutlu görüntüler, hızlı tempo ve sanal heyecanlar çocuklarımızın dünyasında ayrı bir yer tutuyor. Uzmanlar, bu oyunların iki kenarı keskin bir bıçağa benzediğini belirterek, “Bilgisayar oyunları çocuğun gelişimine büyük katkı sağlar. Ancak oyunların içeriğine ve bilgisayar karşısında geçirilen zamanın süresine dikkat edilmezse, çocuğunuzun ruh sağlığına zarar verir”’ uyarısında bulunuyor.
Çocuklar bilgisayarla ne zaman tanışmalı?
Bilgisayar tuşlarına basabilen her çocuk, bu yeni dünya teknolojisiyle tanışabilir. Günümüzde 3 yaşındaki çocuklar için bile geliştirilmiş bilgisayar oyunları mevcut. Bilgisayar oyunlarının üzerinde hangi yaşa hitap ettiği, içeriğinde neler olduğu belirtiliyor. Üreticiler, küçük yaştaki çocukları eğlendirirken öğretmeyi de amaç edinerek çok çeşitli oyunları piyasaya sunuyor. Çocuğunuz oyun oynarken sayı saymayı, renk ayırmayı, şekilleri tanımayı öğrenebiliyor. Bu oyunlar ayrıca çocukların dikkat süresini uzatmayı da amaçlıyor.
Dikkat sorununa bir çözüm mü?
Oldukça hızlı bir tempoda olması, sahnelerin sık sık değişmesi ve ani reaksiyon gerektirmesi nedeniyle oyunların büyük bir bölümü, çocuğun dikkatini ve konsantrasyonunu geliştirmesi açısından önem taşıyor. Dikkatini toplayamayan, okulda sırasında oturamayan bir çocuk, bilgisayar karşısında saatlerce oturabiliyor.
Çünkü oyunun ilginç olması, yüksek tempo ve gürültü bu sorunu yaşayan çocukları bir süre ekran karşısında tutabiliyor. Bu da birçok anne babanın, bilgisayar oyunlarının çocuklarının dikkatini toplayabilmeleri için iyi bir araç olduğu düşüncesine kapılmalarına yol açıyor. Oysa bilgisayar oyunları dikkat sorunu olan çocuklara özel bir katkı sağlamıyor. Çocuğunuzun dikkatini toplayamama sorunu varsa, bir uzmana götürmeniz gerekiyor.
“Şiddet içeren oyunlar çocukları şiddete yöneltir mi?”’ endişesi, son yıllarda sık sık tartışılıyor. Bu oyunlarda önemli olan faktörlerden biri, çocuğunuzun doğru ve yanlışı değerlendirebilecek yaşta olması. Çocuğunuz 5 yaşındaysa, birine kılıcı batırdığında ona vereceği zararı çok iyi bilemeyebilir. Bilgisayar oyunlarında kafasına çekiçle vurulan veya 10 parçaya bölünen bir adam, kısa bir süre sonra oyunda çocuğun tekrar karşısına çıkabiliyor.
Çocuk 8 yaşındaysa bunun bir oyun olduğunu kavrayabilirken, 5 yaşındaki bir çocuk ise aynı şekilde düşünemiyor. Dolayısıyla oyuncaklarda olduğu gibi bilgisayar oyunlarında da yaşa uygunluk kavramı yine karşımıza çıkıyor. Yani, çocuğunuzun kavrama ve algılama yeteneğini kazanmış olması önemli. Çocuğunuz 8 yaşından küçük ise, şiddet içeren bilgisayar oyunlarına kesinlikle yasak getirmeniz, onun ruhsal sağlığı için çok önemli. Şiddet içeren oyunlar ne kadar zararlı?
Öncelikle şunu bilmekte yarar var. Saldırgan ve çevresine zarar veren çocukların, şiddet içeren oyunlar oynayarak içlerini boşalttıkları düşüncesi kesinlikle doğru değildir.
Dolayısıyla, çocuğunuzu şiddet oyunlarıyla saldırganlıktan vazgeçirme gibi bir niyetiniz varsa bu düşüncenizden hemen vazgeçin. Diğer yandan saldırgan olmayan, sakin davranışları olan çocukların bu tür oyunlarla gerilimlerini atmaları veya saldırganlık dürtülerini yönlendirmek mümkün olabilir. Çocuğunuzu oyun oynarken gözlemlemeniz, saldırganlık düzeyini saptama ve dizginleme açısından çok önemli. Çocuğunuz oyun bittikten sonra daha da hırçınlaşıyor mu, yoksa rahatlayıp kendine başka uğraşlar mi ediniyor?
Zaman siniri çok önemli!
Eskiden çocukların en sevdikleri oyunlar saklambaç, kovalamaca ve yakar top gibi, gruplar halinde oynanan oyunlardı. Ancak günümüzde bu oyunlar önce masaya, hatta son yıllarda bilgisayarlara taşındı. Bilgisayar oyunları, hem eğlendirici hem de öğretici özelliği nedeniyle çocuğunuzun gelişimi açısından çok önemli.
Ancak burada dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta, çocuğunuzun bilgisayar karşısında geçirdiği süreçtir. Eğer çocuğunuz günde 4 – 5 saatini bilgisayar karşısında geçiriyorsa, ortada bir sorun var demektir. Sizin de anne baba olarak “Çocuğum neden arkadaşlarıyla oynamıyor?” diye düşünmeniz ve bu sorunun yanıtını bulmanız yararlı olacaktır.
Çünkü gelişen iletişim teknolojisinin hem olumlu hem de olumsuz yönleri mevcut. Bilgisayarlar, biryandan dünyadaki gelişmeleri takip edebilen, başarılı çocuklar yetişmesine olanak sağlarken, diğer yandan da onları sosyal yalnızlığa sevk edebiliyor. Yani, arkadaşlarıyla iletişim, sadece bilgisayar oyunları değiş tokuşu düzeyine inebiliyor. Bu da bir süre sonra çocuğunuzun dış dünyadan kopuk, kendi iç dünyasında yaşayan bir kişiliğe sahip olmasına yol açabiliyor. Bu nedenle çocuğunuzun bilgisayar karşısında günde 2 saatten fazla zaman geçirmesine izin vermeyin.