Böbrek Taşı Nedir - Doç. Dr. Orhan Koca Resmi Web Sitesi
AnasayfaTaş HastalıklarıBöbrek Taşı
Taş Nedir? Konusu ile ilgili olarak içi boş organların (idrar torbası, böbrek, safra kesesi gibi) içinde oluşabilen sert oluşumlardır. Birçok nedenden dolayı oluşabilirler ve de farklı tedavi seçenekleri vardır.
İdrar vücut için zararlı olabilecek yıkım ürünlerinin atıldığı bir sıvıdır. Bu sıvının içerisinde tuz ve farklı mineraller bulunmaktadır. Bu minerallerin idrar içerisinde çözünmüş olması gerekmektedir. Farklı nedenler ile çökelti oluşturabilir. Bu durum taş ile sonuçlanır.
Böbrek Taşlarına Ne Sebep Olur?
Ülkemiz taşın sık görüldüğü yerlerden biridir. Türkiye’de yaşayan yaklaşık her on kişiden birinde hayatı boyunca taş oluşacaktır. Daha önceden taş öyküsü olanlarda taşın tekrarlama oranı %50’lere kadar çıkabilmektedir. Erkeklerde daha sık görülür. Bir başka deyişle taş hastalarından her iki kişiden birinde bu durum tekrarlayacaktır.
İdrar içeriğini dengesizleştiren bütün durumlar taşa neden olabilir. Bunlardan bazıları az su tüketmek, çok tuz tüketmek, bazı kalıtsal hastalıklar, enfeksiyonlardır. İdrar pH’sında değişikliğe neden olan durumlar da taş açısından risk oluşturabilir.
İdrar Yolu Taşının Belirtileri Nelerdir?
Taşın idrar yolu içerisindeki yerine göre belirtileri değişiklik gösterir. Böbreğin ve idrar torbasının içerisindeki taşlar herhangi bir şikayete neden olmayabileceği gibi hafif bir ağrıya da neden olabilir. Ancak taş idrar geçişini engelleyebilecek bir noktadaysa şiddetli yan veya kasık ağrısına neden olabilir. Çoğu kez bu duruma bulantı da eşlik eder. Ayrıca bazı hastalarda sürekli idrar hissi veya kanamaya neden olabilir. Enfeksiyonun eşlik ettiği bazı hastalarda ateş de görülebilir.
Taşı Tanısı için Ne Yapmak Gerekir?
Taş ile ilgili şüpheli bir durum olduğunda öncelikle hekiminize başvurmanız gerekmektedir. Hekiminiz bazı kan ve idrar tahlillerini yaptıktan donra şikayetinizin durumuna göre ultrason, düz röntgen filmi, ilaçlı film veya tomografi ile taşınızın yeri, büyüklüğü ve ek patoloji olup olmadığını tespit eder. Bazı durumlarda taş tespit edildikten sonra tedavinin daha doğru planlanabilmesi için ek görüntülemeler gerekebilmektedir.
Taş Tedavisinde Neler Yapılıyor?
Ağrınız ve ateşiniz var ise öncelikle bu durum düzeltilmeye çalışılır. Sonrasında taşın yerine göre tedavi planlanır. Böbrekten çıkıp kanala (üreter) düşmüş taşlar için kendiliğinden düşmesi beklenebilir. Böbrek taşında ise taş böbreğin içerisinde ise büyüklüğüne be böbrek içerisindeki yerine göre ameliyatsız taş kırma (ESWL), idrar kanalından yapılan kapalı ameliyat (fleksible URS), böbrek seviyesinden küçük bir cihazla yapılan kapalı ameliyat (PNL) veya nadiren açık ameliyat uygulanabilir. Tedavi her hastaya göre değişiklik gösterdiğinden hekiminizle bu durumu ayrıntılı konuşmanız büyük önem taşır.
Taş Analizi Gerekli midir?
Taş analizi bazı durumlar için büyük önem taşır. Özellikle tekrarlayabilecek taşlar için ameliyat sonrasında ek önlemler gerekebilir. Bu önlemlerin daha doğru alınabilmesi için taşın tipinin bilinmesi faydalı olacaktır.
Taş Çeşitleri Nelerdir?
Birçok taş çeşidi vardır. Bunlardan bazıları aşağıda listelenmiştir.
-Kalsiyum oksalat taşları
-Kalsiyum fosfat taşları
-Ürik asit taşları
Tekrar Taş Oluşumu Tamamen Engellenebilir mi?
Günümüz imkanları ile taşın tekrarlama riskini sıfıra indirmek mümkün değildir. Ancak alınacak önlemlerle bu risk en aza indirilebilir. Metabolik değerlendirme dediğimiz bazı kan ve idrar tahlilleri ile hasta değerlendirildikten sonra bazı önlemler alınabilir. Bu önlemlerden bazıları sıvı alımının düzenlenmesi, diyetin düzenlenmesi, gerekli hallerde sitratlı ilaç desteğidir. Bu konuda hekiminizle ayrıntılı olarak görüşebilirsiniz. Detaylı bilgi için tıklayınız.