Avusturalya Yerlileri Aborjinler
2001 yılında Avustralya İstatistik Bürosu toplam yerli nüfusunu 458 520 olarak vermiştir (bu rakam Avustralya'nın toplam nüfusunun %2.4'üdür). Bu nüfusun %90'ı Aborjin olarak %4'ü Torres Strait Islander geri kalan %4'ü hem Aborjin hem Torres Strait Islander olarak tanımlanmaktadır.
Yeni Güney Galler New South Wales - 134 888
Queensland - 125 910
Batı AustralyaWestern Australia - 65 931
Northern Territory - 56 875
Victoria - 27 846
Güney Avustralya South Australia - 25 544
Tazmanya - 17 384
ACT - 3 909
"Gelişme aşamalarının birbirlerinden büyük ölçüde farklı olduğu iki ırkın birbirleriyle teması sonucunda aşağı ırkın yok olması doğa kanunu gibi görünmektedir...Süreç doğa kanunuyla uyumlu görünüyor. Bu doğa kanununun daha uygun olanın hayatta kalmasını sağlayarak daha büyük insanlık ailesine hizmet ettiği açıktır. İnsani gelişme tamamen ilerici ırkın (progressive race) yayılması ve aşağı (inferior) olanlarının da yok olmasıyla kazanılmıştır...Avustralya aborjinlerinin neolitik ırklar aşamasının ötesine çok fazla geçmiş olabileceklerinden şüphe edilebilir...Bu sebeple onların yok oluşuna yas tutmamıza gerek yok.
Albert F. Calvert 1894 tarihli "The Aborigines of Western Australia" eserinde Aborjinlerin kötücül karakterleri olan mitolojilerine karşılık lütufkâr ve adil bir Tanrı hakkında herhangi bir bilgilerinin olduğunun şüpheli olduğunu söylemekte ve Hristiyanlığın "yabani" yerlileri medenileştirmeyi ve batı inançlarından kurtaracağını söylemektedir.
Daramulum - Wiradhuri ve Kamilaroi halkının gök ve hava tanrısı şamanların yönetici tanrısı ve aysal (lunar) uluhiyet
Eingana - Tüm suların hayvanların ve insanların anası yaratıcı tanrıça
Gidja - Ay tanrısı kadınların yaratıcısı
Gökkuşağı yılanı - Su deliklerinde yaşayan suyu kontrol eden yaratıcı ruh
Yara-ma-yha-who -küçük bir vampir benzeri insan canavar
Yhi - Işık ve yaratılış tanrıçası güneşsel (solar) uluhiyet
Avustralya yerlileri düş görmeyi "herşeyin bir anda" olduğu zaman olarak adlandırırlar çünkü rüyada geçmiş an ve gelecek aynı anda mevcuttur. Düşzamanı kişinin hayatı süresinde uyanık bilinç haliyle tecrübe ettiği lineer bir zaman olmadığı Batılıların kavrayışında olduğu gibi öznel bir durum da değildir. Düşzamanı kabile üyeleri kabile kuralları ve geleneklerine uygun yaşadıklarında yüzyüze gelecekleri bir durumdur ve ritüellerle ve kabile mitolojilerini dinleyerek kişinin rüya zamanına girişinin sağlandığı nesnel bir durumdur.
Bazı ziyaretçiler Aborjin Kültürünü görmeyi Sydney Opera Binası Ayers Kayası ya da Büyük Mercan Resifini görmek istedikleri kadar çok isterler. Ama burada hayal kırıklığına uğranabilir. Çünkü bırakın didjeridu çalarken bumeranglarla avlanırken ya da otantik şölenler düzenlerken görmeyi sadece bir Aborjin bulmak bile çok zordur. Aborjinler ( şimdilerde Aborjin kanından geldiklerini söylemeye daha hevesli melez ırk da dahil) 200 000 ile 300 000 arası bir nüfusa sahiptirler ve bu da Avustralya nüfusunun %1 ila 2'sini teşkil ederken Avustralya'nın yılda kabul ettiği göçmen sayısının sadece iki katıdır
Gerçekten de Aborjin nüfusu üzüntü verici bir şekilde azaltılmıştır. Sadece ilk Avrupalı göçmenlerin Avustralya'ya gelmesinden sonra 600 000 Aborjin'in yok edildiği tahmin edilmektedir. Tıpkı Kuzey Amerika'da Kızılderililer'in başına geldiği üzere beyaz adamla beraber gelen hastalıklara karşı bağışıklıkları olmayan Aborjinler için bu hastalıklar 14. yüzyılda vebanın Avrupa'da yaptığı korkunç yıkıma eşdeğer sonuçlar yaratmışlardır. İlk beyazlar geldikten sonra görülen çiçek salgını büyük sayılarda Aborjin'in kırılmasına yol açmıştır (Debra Adelaide'nin Yılan Tozu "Serpent Dust" adlı romanında bu konu duygulu ve derinlemesine bir şekilde işlenmiştir). Aborjinler Kuzey Amerika Yerlilerinden çok daha barışçı insanlar olmalarına rağmen göçmenler tarafından problem olarak kabul edilip toplu olarak katledilmişlerdir. Modern politikacılar yavaş ve övgüye değer bir şekilde geçmişin hatalarını kabul etmeye başlamışlardır. Örneğin eski Başbakan Bob Hawke Aborjinlere uygulananların "uzun ve trajik bir haksızlık ve baskı "olduğunu itiraf etmiş 1998 'de de ulusal bir Özür Günü gerçekleştirilmiştir.
İnsanlar Aborjinlerin günümüzde süregelen yaşam koşullarının fenalığını ülkedeki en yüksek bebek ölümü oranı en düşük yaşam süresi beklentisi en düşük yaşam standartları şaşırarak Yeni Zelanda Maorilerinin görece daha iyi durumları ile karşılaştırmaktadırlar. Ama çölün ortasında kurulmuş ve devam etmiş bir kültür ve medeniyet olan Aborjin yaşantısı okyanus kıyısında kurulmuş ve denizciliğin medeniyet anlamındaki getirilerinden faydalanmış Maori medeniyetine göre zaten geri kalmıştı. Ayrıca Aborjinlerin istilacılarla karşılaşmaları da Maorilerden çok daha geniş ölçekli gerçekleşmiştir. Devasa bir toprak parçası olan Avustralya'nın en uzak noktalarında 1950'lere kadar beyaz adamla çok az bir ilişki içersine girmiş kabileleri inceleyen Antropologlar bunların Kalahari Çölündeki Bushmanlarla beraber Taş Çağını yaşamaya devam eden son insanlar olduklarını söylemişlerdir. Sosyal örgütlenmelerinin ve yaşamlarıyla ilgili bir çok ayrıntının Avrupa insanı ile karşılaştırılmaktan çok uzak olduğu gene bu bilim adamları tarafından vurgulanmıştır.
İngiliz resmi belgelerinde Avustralya "Terra Nullius" yani "İnsansız Toprak" olarak geçer. Bu adlandırma Avustralya'ya ilk ayak basanların kıtanın yerlileriyle karşılaşmadığından değil Kaptan Cook 1770 tarihinde onlarla karşılaştığını yazmıştır yerlilerin insan kabul edilmemiş olmasından kaynaklanmaktadır. Bu tanımlama günümüze acı bir hatıra olarak kalmıştır.Aborjinler 1778'de Sydney Limanına ilk mahkumları getiren gemiden en az 20 000 yıl önce Güney Doğu Asya'dan Avustralya'ya geçmişlerdir. Avustralya'nın iki yüzüncü yıl kutlamaları Aborjinler tarafından bu kuruluş onlara acı ve sefaletten başka bir şey getirmediğinden- protesto edilmiş ve bir yas günü olarak algılanmıştır. En radikal Aborjinler beyazların geldikleri yerlere geri dönmeleri gerektiğini savunurlarken bir çoğu ellerinden alınan yaşama alanlarının iadesini ya da tazminini talep etmektedirler.
Aborjin Halkı büyük manevi kayıplar yaşamış bu arada kendi benliğine olan güvenini de büyük ölçüde kaybetmiştir. Aborjinlerin dini inanışlarına göre Hayal Zaman denilen bir dönemde ruhlar toprağın üzerinde dolaşıp tüm hareketli hareketsiz varlıkları ağaçları taşları nehirleri ve insanları yaratmışlardır. Bazı yorumlamalara göre toprak ve barındırdığı her varlık bütünüyle kutsaldır. Çitleri demiryolları ve hayvanlarıyla beraber gelen beyaz adam da bu kozmosun bir parçası olduğundan yerlilerin ona karşı bir müdahale hakları olamaz. ( Bruce Chatwin'in "Songlines" adlı eseri Aborjin dini inanışları ve açılımları ile ilgili derinlemesine ve tarafsız bir okuma için önemli bir kitaptır.)
Toprağı mülk olarak gören Avrupalının yaklaşımıyla taban tabana zıt bu inanış bugünkü toprak talebi tartışmalarının kökenine ışık tutar. Avustralya'da geniş bazı topraklar yerlilere ayrılmıştır (rezerv kampları). Ama tıpkı Güney Afrika'daki uygulamalar gibi bu topraklar çorak ve sahillerden uzak bölgelerdir. Üzerlerinde yaşayan yerlilerin kendi kendilerini yönetme hakkı da bulunmamakta misyonerler polis ya da hükümetin atadığı yöneticiler buralarda idareyi ellerinde tutmaktadırlar. Bir çok topluluk bu yüzden kendi başına bırakılmayacak kadar yönetim pratiğinden uzak kalmıştır. Bu insanların bu topraklardaki hakları bir maden bulunduğunda ya da başka bir ekonomik değer orada meydana geldiğinde hemen ellerinden alınmaktadır. Bazı şeyler değişmektedir örneğin Ayers Kayası (Uluru) ruhlar tarafından verildiği Pitjanjatjara kabilesine geri verilmiştir.Ama bir çok anlaşmazlıklar çözüm beklemeye devam etmektedir. Avustralya'daki toprak hakları ile ilgili daha fazla bilgi için Survival International (11-15 Emerald St. London WCIN 3QU;020 7242) ile temasa geçebilirsiniz.
Bu bir devlet için gayet nazik bir durumdur. Maorilerin durumundan farklı olarak Aborjinlerin kolonicilerle yapmış oldukları bir anlaşma dolayısıyla hukuki sürece başlamak üzere bir esasları bulunmamaktadır.İki tarafın da üzerinde anlaşabileceği bir taslak ortaya çıkarmak zor gözükmektedir ama bu insanların değişen politik durumun ve heveslerin oradan oraya sürüklemesine izin vermeyecek yazılı bir garantiye de ihtiyaçları vardır.
Belli bazı varoşlarda az sayılarda bulunabiliriler (Redfern Sydney) ama turistlerin dolaştığı bölgelerden özellikle uzak dururlar.Bir çoğu Queensland ve Kuzey Bölgesinin kendilerine ayrılmış yerleşim birimlerinde küçük kasabalarında ve bu kasabaların civarında yaşarlar. Kuzey Bölgesinde nüfusun dörtte biri Aborjindir ve eyaletin üçte biri onlara ayrılmış topraklardır. Bir Aborjin kampı ancak özel izinle ziyaret edilebilir. Eğer ziyaret için özel bir sebep belirtebiliyorsanız Toprak Konseyine yazıp dört ila altı hafta arasında cevap beklemelisiniz. Bu izin için gerekli adresler kitabın ilgili bölümünde verilecektir. Daha fazla bilgi için büyük şehirlerde bulunan Aborjin Destek Guruplarına başvurabilirsiniz.Avustralya'nın kuzey batısında rezerve kampları dışında az sayıda Aborjin misyon evlerinde yaşamaktadır. misyon evlerine girmek ise Aborjin kamplarına girmekten çok daha kolay olacaktır tabi Türk olduğunuzu belirttiğinizde durum biraz değişebilir.
Aborjinlerin ortalarda gözükmeyişi onları sık sık görüp konuşma planlarınız bozmuş olabilir fakat onları gördüğünüzde canınız daha da çok sıkılabilir. Alice Springs'e trenle yolculuk ederken geçilen küçük kasabaların istasyonlarında rayların dibine oturmuş cansız gözlerle kameralara trenlere ve kalkan tozlara bakarlar. Halleri son derece can sıkıcıdır. Bazı yerlerde turistleri durmamaları ya da bakmamaları için uyaran levhalar vardır. Bu uyarılara aldırmayan bir çok kişi araçlarına gelen taşlara katlanmak zorunda kalmıştır.
Aborjin sorunu karmaşıktır ve geçmişte uygulanan vahşetin günümüzde pek insanca! kabulü ve eleştirisi çok da etkili olmamaktadır. Beyaz Avustralyalıların 200 yıllık işgalinin Aborjinlere yok oluş kölelik ve ekonomik sefalet getirildiğini kabul etmesi yine de önem taşımaktadır. Aborjin kanı taşıyan az sayıda insan belli mevkilere gelmiştir ama büyük çoğunluk sessiz ve güç yaşamlarına devam etmektedir. Modern hayata adapte olabilmiş Aborjinlerin eski adetlerini de sürdürme isteği beyazlar tarafından anlamsız görülmektedir. Sporda resimde ya da aktörlükte kendini kanıtlamış az sayıdaki yerlinin zaman zaman başlarına gelenler tam bir eşitliğin gerçekten yerleşmediğini kanıtlamaktadır.
Aborjinler arasındaki alkolizm ve suç oranları dehşet vericidir. Ortalama yaşam süresi beklentileri beyaz Avustralyalılardan 20 yıl daha azdır ayrıca tedavi imkanları ile barınma şartları da umutsuzdur. Aborjinler ayrımcı (apartheid) politikaya maruz kalan Güney Afrikalı siyahlarla mukayese edilmektedirler ve gerçekten de benzerlikler bulunmaktadır. Ama bu karşılaştırma tam da adil değildir çünkü Avustralya'da ırk ayrımı yasalarda yer almamaktadır.Aborjinler 1967'de tam vatandaşlığa kavuşup yasal ve eşit haklara sahip olmuşlardır. Aborjinlerin gelirinin %70'inden fazlası hükümetin fon aktardığı Aborjin Televizyonu Aborjin Müzik Kayıtları Aborjin Elektronik Sözlüğü gibi karlı kalemlerden oluşmaktadır. Birçok beyaz destek gurubu onların sağlık koşullarını iyileştirmek eğitimlerini geliştirmek ve özellikle de yaşamlarını kendi ellerine vermek için mücadele etmektedirler.
Asıl reformlar hukukun uygulanmasındaki başarılarla ortaya çıkacaktır. Irk ayrımcılığı beyaz nüfus arasında özellikle güneyde yaygındır. Bir çok beyaz çocuğa okullarda Aborjinlerin Avrupa kökenli yüksek kültürü reddeden vahşiler olduğu öğretilmektedir. Şehirlerde yerliler için aşağılayıcı lakaplar düşünmeksizin kullanılmaktadır. Daha da vahimi şehirlerde tanışacağınız beyaz Avustralyalılar size siyahlarla konuşmamanızı arka semtlere arabanızı park etmemenizi ve onlara karşı kendini korumak için silah taşımanız gerektiğini söyleyeceklerdir. Bunlar zırvalıktır. Beyazlar tarafından provokasyon olmadan gerçekleşen bir saldırı hiç olmamıştır. Eğer olsaydı eminin gazeteler bunları duyururlardı. Aksine gazetelerde beyazlar tarafından kötü muameleye maruz kalan Aborjinler ile ilgili haberler sürekli yayınlanmaktadır. Özellikle uzak bölgelerde göz altına alınan Aborjinlerin skandal sayılabilecek rakamlardaki ölümleri dikkat çekicidir. Polisin intihar ettikleri yönündeki açıklamaları çok az insanı inandırmaktadır.
Kathie Walker gibi Aborjin yazarlar epey tanınmışlardır. Batı Avustralyalı yazar Sally Morgan kendi otobiyografisinde yarı Aborjin olduğunu anlatır ve bu konuyu irdeler. "Benim Yerim" (My Place) adlı bu otobiyografide Aborjinlerin bir kaç on yıl öncesine dek katlandıkları barbarca uygulamalar çocukların ailelerinden alınıp medenileşmeleri için beyaz ailelerle yaşamak zorunda bırakılmaları gibi anlatılmaktadır.
Avusturalya'nın yerli halkı "aborijinler" olarak bilinir. Kıtada binlerce yıldır yaşamakta olan bu insanlar Avrupalı göçmenlerin ülkede yayılmasıyla birlikte tarihin en büyük soykırımlarından birine maruz kaldılar. Bu soykırımın ideolojik temeli ise Darwinizm'di. Darwinist ideologların Aborijinler hakkındaki görüşleri bu insanların maruz kaldıkları vahşetin teorisini oluşturdu.
Avustralyalı yerliler Aborijinler evrimciler tarafından gelişmemiş bir insan türü olarak görüldüler ve katledildiler.
Londra Antropological Review'den evrimci antropolog Max Muller 1870'de insan ırkını yedi kategoriye ayırmıştı; Aborjinler en altta yer alıyordu ve Avrupalı beyazların soyu olan Aryan ırkı en üst sırada idi. Ünlü bir sosyal Darwinist olan H. K. Rusden ise Aborijinler hakkında 1876 yılında şöyle bir açıklamada bulundu:
En uygunların yaşaması kuvvetin haklı olduğu anlamına gelir. Bu nedenle aşağı ırk olan Avustralyalıları ve maori ırkını yok ederken acımasız ve değişmeyen doğal seleksiyon kanunlarını yerine getiririz… ve mirasını soğuk kanlılıkla kabul ederiz.
Darwin'in beslediği bu ırkçı acımasız ve vahşi görüşler sonucunda Aborjinleri yok etmeye yönelik korkunç bir katliam başlatıldı. Aborjinler öldürüldükten sonra kafatasları istasyon benzeri yerlerin kapılarına asıldı. Aborjin ailelerine zehirli ekmek verilerek öldürüldüler. Avustralya'nın birçok yerindeki Aborjin yerleşim birimleri 50 yıl içinde vahşi bir biçimde ortadan kalktı.
Aborjinlere yönelik uygulamalar katliamlarla da bitmedi. Bu ırka mensup pek çok insan denek hayvanı muamelesi gördü. Washington D.C.'deki Smithsonian Enstitüsü çeşitli ırklardan 15.000 kişinin kalıntılarını elinde tutuyordu. Hayvandan insana geçişte "kayıp halka"yı oluşturup oluşturmadıklarını gözlemlemek amacıyla ise 10.000 Avustralya Aborjin yerlisi gemiyle British Museum'a ***ürüldü.
Müzeler sadece kemiklere ilgi duymakla kalmamış aynı zamanda Aborjinlere ait beyinleri saklayarak iyi fiyata satmışlardı. Ayrıca örnek (numune) olarak kullanılmak amacıyla Avustralya Aborjinlerinin öldürüldüklerine dair kanıtlar da vardır. Aşağıda verilen bilgiler bu acımasızlığın göstergeleridir:
* "1866'da Bowen Queensland'ın Belediye Başkanı olan Korah Wills bilimsel bir numune edinmek amacıyla 1865 yılında yerli kabile üyesini nasıl parçalayarak öldürdüğünü açık bir şekilde çizimlerle anlatmıştı.
* Sidney'deki Avustralya Müzesi'nin müdürü Edward Ramsey (1874-1894) Aborjinler'i "Avustralya hayvanları" olarak adlandırdığı bir müze kitapçığı yayınladı. Kitapçıkta aynı zamanda henüz öldürülmüş örneklerin cesetlerinin nasıl çalınacağı ve kurşun yaralarının nasıl tıkanacağı konusunda da talimatlar yer alıyordu.
* Alman evrimci Amalie Dietrich (takma adı Kara Ölüm Meleği'dir) Avustralya'ya gelmiş ve Aborjinleri öldürüp derilerinin içini doldurarak saklamak için izin istemişti. Ve ne yazık ki kısa süre sonra evine elde ettiği örnekleriyle dönmeyi başardı.
* Yeni bir Güney Galler misyoneri Aborjin erkekleri kadınları ve çocuklarından oluşan bir grubun atlı polis tarafından katledilişine tanık olarak dehşete düşmüştü. Ardından da 45 kafatası kaynatılmış ve aralarından en iyi 10 kafatası denizaşırı ülkelere gönderildi.
Aborijinlere uygulanan soykırım 20. yüzyılda da devam etti. Bu soykırımın yöntemleri arasında Aborijin çocuklarının ailelerinden zorla koparılması da vardı.
Associated Press-Avustralya'nın terk edilmiş Kuzeybatı çöllerinde yaşayan Aborjinler çocuklarının devletin sağlık yetkilileri tarafından alınmaması için açık renk derili olanları kömür ile boyuyorlardı.
Kaçırılan çocuklardan biri yıllar sonra şöyle diyordu: "Yetkililer buldukları anda sizi alıp ***ürüyorlardı halkımız bizi saklıyor kömürle derilerimizi boyuyorlardı."
Çocukken kaçırılmış bir işçi; "Moola Bulla'ya ***ürüldüğümde sadece 5 ya da 6 yaşındaydım."
Onun hikayesi "çalınan nesil" ile ilgili soruşturma başlatan Avustralya İnsan Hakları ve Eşit Fırsatlar Komisyonu tarafından dinlenen binlerce ifadeden yalnızca birisiydi. 1910 yılından 1970'lere kadar Aborjin ailelerden 100.000 kadar çocuk kaçırılmıştı... Açık tenli Aborjin çocuklar ailelerinden kaçırılarak evlatlık olarak beyaz ailelere veriliyordu. Kara derili olanlar öksüzler yurduna yerleştiriliyordu.
Görüldüğü gibi yapılan insanlık dışı muameleler katliamlar acımasızlıklar vahşet ve soykırım hep Darwinizm'in "doğal seleksiyon" "yaşam mücadelesi" "güçlü olanın elenmesi" tezleriyle meşrulaştırılıyordu.
Aborjin yerlilerinin yaşadıkları tüm bu korkunç olaylar ise Darwinizm'in dünyaya getirdiği belaların yalnızca küçük bir bölümünü oluşturuyordu.
« Burma Katliamı | Poşet çay »
Avusturalya Yerlileri Aborjinler konusu, GENEL KÜLTÜR / Genel Kültür Paylaşımlarınız forumunda tartışılıyor.
Avusturalya Kitasindan Resimler mormavi Karışık Resimler & Fotoğraflar 0 05-05-2010 05:10