[Sinema] Hakikatin ipini kesen uçurtma - YERYÜZÜ HABER - Haber -
Anasayfa > Alıntı Yazarlar > Nihal Bengisu Karaca
Güncelleme: 19:59 TSİ 28 Ocak 2020 Salı
[Sinema] Hakikatin ipini kesen uçurtma
Güncelleme: 11:10 TSİ 01 Ağustos 2012 Çarşamba
Bir Marc Forster filmi olan Uçurtma Avcısı'na adeta uçarak gittim. Çünkü yönetmen, Lütfen Beni Öldürme/Stranger than Fiction, Gitme/Stay ve Kesişen Yollar/Monster's Ball gibi beğendiğim işlerin yönetmeniydi.
Uçurtma Avcısı/Kite Runner bir romana dayanması hasebiyle iyi bir hikâyeye ve güçlü diyaloglara sahip bir film. Uçurtma müsabakalarının filme eklemlediği görsel ziyafet boyutu da tartışılmaz, ancak bütün olarak bakıldığında sonuç büyük bir hüsran. Çünkü Uçurtma Avcısı, tam tekmil vicdansızlığıyla son derece ürpertici bir film.
Film 2000 yılının California'sında açılıyor ve Emir'e gelen bir telefonla 70'lerin sonlarına, Kabil'e ışınlanıyoruz. Afganistan'ın Ruslar tarafından işgal edilmediği bu zaman diliminde Kabil'in burjuva sınıfına mensup olan bir tüccarın evindeyiz. Annesi kendisini doğururken ölen ve bu nedenle babası tarafından itilip kakıldığını düşünen küçük Emir, hizmetlerini gören ve Peştun olanlar tarafından fazlaca aşağılanan bir 'Hazara' ile, hizmetkârlarının oğlu Hasan ile arkadaşlık etmekten son derece hoşnut. Birlikte uçurtma uçuruyorlar ve rakip uçurtmaların ipini keserek büyük bir zafer bile kazanıyorlar. Ancak tam da o zafer gününde, Hasan'ın başına Emir'i suçluluk duygusuna itecek ve giderek çirkinleştirecek bir olay geliyor; ve Emir, Hasan'ın maruz kaldığı şeye biraz da kendi cesaretsizliğinin neden olduğunu bildiği için, Hasan'a iftira atarak evden ayrılmasına neden oluyor. Derken Ruslar Afganistan'ı işgal ediyor ve Emir babasıyla birlikte ülkeden kaçıyor. Baba karakteri 'Mollalar ruhumuza hükmetmek istiyorlar, komünistler ise bir ruhumuz olduğunu inkar ediyorlar' şeklinde özlü cümleler kuran ve düşüncelerini her halükarda yüksek sesle dile getiren bir liberal. Nitekim baba-oğul Amerika'da düşük ücretli işlere mahkum olsalar da, Marc Forster'in görselleştirdiği metne mahkum olduklarından, rahat ve konforlu oldukları izlenimi vererek yaşıyorlar. Oysa hikâyeye göre, Emir'in yıllar geçse de Hasan'ı hiç unutamadığını, hep bu acıyla yaşadığını düşünmemiz gerekiyor. Khaled Hosseini (Halid Hüseyin demek oluyor sanırım) adlı yazarın aynı adlı romanından uyarlanan film, romandaki üzüntüyü 'Amerikan tarzı yaşamın verdiği mutluluk' mesajı nedeniyle 'iç ediyor'. Yetişkin Emir karakterini canlandıran Khalid Abdalla'nın beceriksizliğinin de bu sonuca katkısı oluyor. Stranger Than Fiction'da Will Ferrel gibi itici bir adamdan harika bir oyuncu çıkarmayı başarmış bulunan Forster, Khalid Abdalla seçiminde resmen çuvallamış görünüyor.
Derken, Emir'in büyük bir kazık atmış olduğu çocukluk arkadaşı Hasan'a olan vefa borcunu ödemek adına yaptığı Afganistan yolculuğu ile 'politically correct' noktasından hiç mi hiç nasibini almamış 'Taliban Afganistan'ı sekansına geçiliyor. Film, ne kadar zalim bir tarz-ı siyaset güttüğünü elbette tartışamayacağımız Taliban'ı, söz konusu dehşetin 'oğlancılığa' kadar vardırıldığı şeklindeki aşırı iddiasıyla masum durumuna düşürüyor. Recm sahnesi göstererek provokasyonun sınırlarında dolaşıyor. Ama 'Taliban'ın ortaya çıkışına 'süper' destek vermiş olan 'süper güç'e dair tek bir gönderme yapmıyor. 70'li yıllardaki Kabil sosyetesinin Batılı-disko parçalara yerli dans figürleriyle eşlik etmesi gibi son derece eğlenceli detayların bile atlanmadığı, post prodüksiyon katkısıyla daha da güzelleşen uçurtma uçurma sanatının 'ip kesme' gibi tekniklerine kadar ele alındığı film, son sekansta belirginleşen kesif Amerikancılığı ile bütün güzelliğini mahvediyor. Çoğu Afganistan Farsçasıyla çekilmiş olan Uçurtma Avcısı'nın aslında tek bir dili konuştuğu anlaşılıyor: "Amerika'nın düşman dediği düşmandır, Amerikan yaşam tarzı, tarzların en mükemmelidir'. Emir'in abdest alıp namaz kılmaları da, aile dostu Rahim Han'ın 'Amerika'da çok iyi doktorlar var, gel seni tedavi ettirelim.' diyen Emir'e verdiği 'Amerikan iyimserliği seni de esir almış, ben Allah'ın takdirine inanırım.' cevabı da, filmin politik çarpıklığının neden olduğu dehşeti hafifletemiyor, daha doğrusu filmin ürkütücü tarafgirliğinin yanında hafif kalıyor.
Sinema ile siyaset yapmak ayrı şey, sinemanın siyasete alet olması ayrı şey. Uçurtma Avcısı ise sinema politika ilişkisi üzerine düşünenlere şiddetle tavsiye edilecek şekilde, ikinci kategoriye giriyor.
Haberin Etiketleri : kabil, Amerikan yaşam tarzı, Uçurtma Avcısı, tarz-ı siyaset, Taliban Afganistan'ı sekansı