Erken Menopozla Başa Çıkmanın Yolları
Erken Menopoz mu, Prematüre Menopoz mu?
Erken menopoz, menopozun 40 – 45 yaş aralığında görülmesidir. Prematüre menopoz ise 40’lı yaşlardan daha erken görülür. Doktorların çoğu prematüre menopoza, prematüre ovaryan yetmezlik demektedir. Bu terimin kullanılması, menopoza giren genç kadınların üzerindeki etkiyi hafifletmektedir.
Erken menopoz az rastlanan bir durumdur. Prematüre menopoza ise çok daha nadir rastlanır. 40 yaştan önce menopoza giren kadınlar, nüfusun %1’ini oluşturmaktadır.
Erken menopozun belirtileri, menopozun belirtileriyle aynıdır.
Düzensiz regl görmek
Üç ay veya üç aydan uzun süredir regl olmadıysanız hemen doktorunuzla görüşmelisiniz. Menopozun dışında regl olmamanıza neden olabilecek pek çok durum vardır.
Diyette veya egzersizde değişiklikler
Regl görülmemesi ve düşük östrojen seviyeleri kemiklerde kayıplara yol açabilir. Erken tedavi, kemik hasarını engellemeye yardımcı olur.
Erken menopoz iki nedenden ötürü görülebilir: Folikül tükenmesi ve folikül disfonksiyonu. Bu durum oluştuğunda, yumurtalar olgunlaşamaz veya salınamaz. Bu durum ise reglin kesilmesine neden olur.
Folikül tükenmesi ve disfonksiyonu çeşitli nedenlerden ötürü görülebilir:
Normal yaşlanma: Erken menopoz riski 35 yaşından sonra ortaya çıkar.
Aile geçmişi: Erken ya da prematüre menopoz yaşayan kişilerle akrabalık
Genetik bozukluklar: Turnersendromu ya da kırılgan X sendromu gibi anormal kromozomların ya da genlerin olması
Toksinler: Kanseri tedavi etmek için kullanılan kemoterapi ve radyasyon ilaçları
Otoimmün rahatsızlıkları: Bağışıklık sisteminin yanlışlıkla vücudun hormon üreten organlarına saldırması
Ameliyat: Yumurtalıkların ya da rahmin alınmasını gerektiren ameliyatlar
Doktorunuz belirtileriniz ve menstrüel döngünüzle ilgili sorular soracaktır. Ayrıca:
Kemoterapi ve radyasyon tedavisiyle toksinlere maruz kalıp kalmadığınızı sorabilir.
Fiziksel muayene ve pelvik muayenesi yapabilir.
Hamilelik testi yapabilir.
Folikül uyarıcı hormon (FSH), estradiol ve prolaktin gibi bazı hormonlar için kan testi yapabilir.
Erken ya da prematüre menopoz için genetik nedenleri belirleyebilmek üzere DNA testi yapabilir.
Erken ve prematüre menopozda diğer rahatsızlıkların ortaya çıkma olasılığı artar. Bu durumlar:
Kısırlık: Erken ya da prematüre menopoz geçiren kadınların çoğu hamile kalamaz.
Stresi anksiyete ve depresyon: Genellikle kısırlık ve erken menopozla ilgili sağlık sorunları bu duruma neden olur.
Kemik erimesi: Östrojen seviyesinin düşük olması kadınlarda kemik kırılmaları riskini artırır.
Doktorunuz, kişisel durumunuza göre size bir tedavi önerecektir. Erken ve prematüre menopoz için yaygın olarak önerilen tedaviler:
1) Hormon Tedavisi
Östrojen ve progestin takviyesiyle vücudun artık üretemediği üreme hormonları yerine konulur. Bu hormonlar genellikle kemik erimesini engellemek için 50 yaşına kadar alınır.
Bu tedavi bazı riskler barındırdığından tüm kadınlara önerilmez. Bu riskler:
2) Kalsiyum ve D Vitamini Takviyesi
Kalsiyum ve D vitamini takviyesi, diyetinizle yeterli besin almıyorsanız kemik erimesini engellemeye yardımcı olur.
19 – 50 yaş aralığındaki kadınların gün içerisinde yiyeceklerden ya da takviyelerden 1000 miligram kalsiyum alması gerekir. 51 yaş üstü kadınların ise bir günde 1200 miligram kalsiyum tüketmeleri gerekmektedir.
D vitamini için günlük önerilen bir miktar belirlenmemiştir. Yetişkin kadınlar için doktorlar 600 ila 800 UI D vitamininin yiyeceklerden veya takviyelerden alınmasını önermektedirler.
3) Kısırlıkla Başa Çıkmak için Stratejiler
Prematüre menopoza giren bazı kadınlar herhangi bir tedaviye gerek duymadan hamile kalabilirler. Çocuk sahibi olmak isteyen ama erken ya da prematüre menopozdan dolayı kısır olan kadınlar tüp bebek yöntemini denemeyi düşünmelidirler.
Stresle başa çıkmak için kadınların pek çoğu konuşmak için bir terapist bulmaktadır.
Erken ya da prematüre menopoz yaşamak zorlayıcı olabilir. Yerel destek gruplarına katılmayı ve endişelerinizle ilgili doktorunuzla konuşmayı düşünebilirsiniz. Durumunuz hakkında daha çok bilgi edinmek, tedavinizle ilgili doğru kararı verebilmeniz için sizi güçlendirecektir.