AKEL ve Kıbrıs Sorunu
1974 darbesi ve işgalini protesto etkinliği:
“Halk darbeyi unutmaz-İşgale hayır!”
Darbe ve işgal sonrası yeni koşullar içerisinde AKEL amaç ve taktiklerini açık bir şekilde belirledi. 1974’den günümüze, partimiz sorumlu bir şekilde aynı politikayı izliyor.
AKEL Kıbrıs sorununun özlü bir diyalog ve çok yönlü uluslararasılaştırma yoluyla BM çerçevesinde barışçıl çözümü için mücadele ediyor. Kıbrıs sorununun çözümü şu noktaları kapsamalıdır:
Türk işgal kuvvetleri ile Türkiye’den getirilen nüfusun adadan ayrılması
Kıbrıs Cumhuriyeti’nin birliğinin, toprak bütünlüğünün ve egemenliğinin sağlanması.
Tek yanlı müdahale hakkı olmadan, BM tarafından uluslararası genişletilmiş güvencelerin sunulması.
İnsan haklarına, tüm göçmenlerin kendi evlerine ve mülklerine dönüş hakkı dahil Kıbrıslıların özgürlüklerine saygı.
AKEL, darbe ve işgal sonrası yaratılan durumu ciddiyet ve sorumluluk duygusu ile irdeledi. Taksimin kalıcılaşmasının ve Türkiye’nin yayılmacı politikasının engellenmesi için, iç yapıda federasyonun kabul edilebileceği sonucuna vardı. Partimiz bu tezini 1974 Kasımında Merkez Komitesi belgesi ile Makarios’a sundu. Daha sonra 1977 ve 1979 Doruk Anlaşmalarında iki bölgeli, iki toplumlu bir federasyonun öngörüldüğü yer aldı. AKEL bu anlaşmaları destekler ve Kıbrıs sorununun iç yanının federal bir yapıda çözülmesinde ısrarlıdır.
AKEL’in politikasının önemli bir unsuru da Kıbrıslırumlarla, Kıbrıslıtürklerin yeniden yakınlaşmasıdır. Partimiz yeniden yakınlaşmayı, çözümün bulunmasında ve yaşayabilir olmasında gerekli bir önkoşul olarak görür. AKEL en gergin koşullarda dahi yeniden yakınlaşmanın halkın bilincinde yer etmesi ve Kıbrısrum tarafının ve tüm liderliğin resmi politikası olarak ileri sürülmesi için mücadele etmiştir. Partimiz, Denktaş rejiminin çıkardığı tüm engellere ve her iki toplumdan şovenistlerin karşı çıkışlarına rağmen, yeniden yakınlaşma için Kıbrıslırumlar ile Kıbrıslıtürkleri yakınlaştıracak pratik önlemler için, dostluk, işbirliği ve iki toplum arasında karşılıklı saygı için mücadele ediyor.
KKP’nin 1920’li yıllarda belirlediği birlik politikasını tutarlılık içerisinde izleyen AKEL, sömürge döneminde de, bağımsızlık döneminde de, 1974 sonrası dönemde de Kıbrıs’ın verdiği mücadelenin başarısının önkoşulu olarak büyük önem taşıyan iç cephede birlik için mücadele etti. Kıbrıs halkının birliğinin güçlendiği dönemlerde mücadelelerimizde başarı sağladık. Tersine, sağ liderliğin bölücü politikaları nedeniyle, birliğin altını oydukları dönemlerde, Kıbrıs davasında başarısızlığa uğranıldı ve geriye gidildi. AKEL gelecekte de halkın birliğinin bayraktarı olarak kalacaktır.
Yeni dünya koşullarının ışığı altında, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin ve halkın bütününün güvenliğinin elde edilmesi için, Kıbrıslıtürklerin de Kıbrıs’ın Avrupa Birliği’ne üyeliğinden yana olan görüşünü dikkate alarak, AKEL bu konudaki tezini değiştirdi. Avrupa Birliği’nin Kıbrıs sorununun doğru çözümüne yardımcı olacağı ve tüm Kıbrıs’ın üye olacağı önkoşulu ve halkımızın önemli sosyo-ekonomik kazanımlarının korunması koşulu ile AKEL, Kıbrıs’ın Avrupa Birliği’ne tam üyeliğinden yana tavır almaya hazırdır.