﻿ Nasıl sahte sigortalı oluruz? | Osman Özbolat
Bir haber sitesinde hafta başında yayınlanan bir haber dikkatimi çekmişti. Sahte bir işyerinden sigortalı bildirilip emekli olan vatandaşın 4 yıl sonra aylığı kesilmiş ve 4 yıl devletten almış olduğu emeklilik aylığı yasal faizi ile tekrar vatandaştan istenilmiş. Bu da yetmiyormuş gibi 4 yıllık emeklilik süresinde yararlandığı sağlık giderlerine ait masraflarda kişiye rücu ettirilmiş. Buraya kadar olan şeyler yasal yaptırımların uygulamaya konulmuş olması. Yani normal olmayan bir durum yok. Ancak vatandaşımızın tepkisi bu durumda olan veya bu duruma düşme olasılığı olan kişilerin yaşayabileceği sonu çok güzel özetliyor: “Bu benim suçum değil, devlet beni emekli etmese normal günden emekli olurdum.”
Değerli okurlarımız, aslında böylesi trajik durumda olan o kadar çok vatandaşımız var ki. Aynı sonu yaşamamak istiyorsanız öncelikle sizlere “sahte sigortalı” nasıl olacağınızı anlatalım da öyle bir şeye sakın ha sakın yaklaşmayın.
Öncelikle sigortalılıkta esas olan şey “hizmet akdine istinaden” çalışma olgusudur. Yani bir kişinin sigortalı sayılabilmesi için işçi-işveren ilişkisi içerisinde fiilen/eylemli olarak işyerinde çalışması gerekmektedir. Fiilen çalışma olmaksızın kişinin sigortalı olması mümkün değildir (isteğe bağlı sigortalılık hariç). Mahkeme kararlarına da sıkça konu olan bu durum karşısında yerleşik hale gelmiş yargı kararları da, “kişinin sigortalı olması için fiilen çalışmasının esas olduğunu, aksi takdirde kişinin bildirimlerinin SGK’ya yapılmasının onun çalışmış olduğunu göstermeyeceğini ve sigortalı sayılamayacağını” belirtmektedir.
Şimdi gelelim sahte sigortalılığın nasıl olduğuna… Ülkemizde en sık rastlanılan sahte sigortalı bildirimleri örf-adetlerimizden kaynaklanan “hatır olgusuna” dayanmaktadır. Eş-dost, akrabalar arasında meydana gelen bu olaylarda işverenler, kıramadıkları yakınlarını işyerlerinden çalıştırmadıkları halde sigortalı göstermektedirler. Bu olaylar genellikle:
– “Çocuğumuzu işyerinizden sigortalı yapalım da bir sigortalı girişi olsun,
– Dayımızın emekliliğine az kaldı, işyerinizden sigortalı yapalım da emekli olsun,
– Gelinimiz doğum yapacak 90 gün sigortalı bildirelim de devletten ödenek alırız,
– Zaten işyerim var, eşimi de bildireyimde o da emekli oluversin,
– Büyük amcamız yurtdışından geldi, ülkemizden emekli olacakmış 1-2 gün işyerinden sigortalı gösterelim de emekli oluversin” şeklinde meydana gelmektedir. Bu sigortalılık durumları tamamen iyi niyetli olan (!) hukuka aykırı işlemlerdir.
Diğer sahte bildirim ise bu işten para kazanmak isteyen kötü niyetli kişilerin ağına düşen vatandaşlarımızın durumlarıdır. Kötü niyetli kişiler kurdukları paravan şirketler üzerinden buldukları vatandaşları 100-150 TL (güya çok düşük) aylık prim ücreti karşılığında sigortalı göstermektedir. Sosyal Güvenlik Kurumu’nun işyeri tescil sistemindeki zafiyetten yararlanan bu kişiler, paravan işyerlerinden kişileri sigortalı göstererek onları sağlık yardımlarından yararlandırmakta ve emekli yapmaktadır. Hatta bu kötü niyetli dolandırıcılar işverenleri de kapsama alıp, “yüksek prim ödemeyin, çalışanlarınızı biz daha düşük ücrete kendi işyerlerimizden bildirelim” şeklinde kandırarak yine aynı sahte işyerlerinden bildirerek aldıkları paraları da cebe atmaktadırlar.
Yukarıda kısaca açıkladığımız sahte bildirimler sonucu sigortalı olma durumu, ister iyi niyetli isterse de kötü niyetli olsun sonu aynı kapıya çıkmaktadır. Bunlar Sosyal Güvenlik Kurumu denetmenleri tarafından tespit edilmekte ve tespit sonucunda da;
– Bu sigortalılık döneminde kişiler sağlıktan yararlanmışlarsa bu giderler,
– Emekli olmuşlarsa emeklilikleri iptal edilip aldıkları aylıklar, yasal faizi ile tahsil edilmekte ve bu işe karışanlarla ilgili olarak hukuki süreç başlatılmaktadır.
Ayrıca devletine kasasına giren bir prim söz konusu ise bu primleri de geri alma durumu söz konusu olmamakta, bu ödemeler devlete gelir olarak kaydedilmektedir. Diğer kötü niyetli kişilerin cebine girenler ise onlarla birlikte gitmekte, kısacası sizler prim ödüyorum diye aslında paralarınızı çöpe atmış olmaktasınız.
İşte bu süreçten sonra “Bunda benim suçum yok, devlet beni emekli etmeseydi” demenin hiçbir anlamı kalmıyor. Sizlerin de böylesi bir sigortalılık durumunun elbet bir şekilde tespit edileceği bilincinde olup, sonradan pişman olacağınız şeylere kesinlikle yanaşmamanızı öneriyoruz.
Bir önceki yazımız olan Engelli Çocuğu Olan Anneler Erken Emekli Oluyor başlıklı makalemizde engelli çocuğu olan anneler, kadınların erken emekliliği ve özürlü çocuğu olan annelerin emekliliği hakkında bilgiler verilmektedir.
Sahte sigortalılık tespitinde büyük açık Sahte Sigortalı Bildirimlerine DİKKAT!!! Çalışmadan nasıl sigortalı olunur? Öğrenciler Nasıl Sigortalı Olur? Emekli olamayanlar SGK primlerini geri alabilir mi? Çıraklar Nasıl Sigortalı Olur?
30 Ocak 2017, 18:45
slm osmanbey benimde yardımınıza ihtiyacım var izleye bilecegim yol için.ben 25 12.87 ilk işe giriş 5225günle emeklilik.ben 18yıl bir fiil çalıştım 2005te 5235 günde sgkya kontrol ettirerek işten ayrıldım 9 yıl huzurla yaşı bekledim.bu arada emeklilikte yaşa takılanlardanım.emekli olmama 8 ay kalasgkya tesadüfengittim belki erken emeklilik gelmiştirdiye döküm istedim şok priminize isim karışmış 213 gün eksiginiz var dediler.dedimki bu sizin hatanız ben 9 yıl primim doldu diye yaşı bekledim dedim tabiki pardon dediler.dökümü elime alınca 2.şok.87 .89 arası çalıştıgım iş yerinden 1 inci yıl 4 ay ödenmiş 8 ay sgk ugranmamış 2yılyine4 ay bildirilmiş8 ay ugramamış.son işten çıkarırken 2 gün ödeyip çıkışımı vermiş.bu arada bir giriş birde çıkışım var.bu benim hatammı benik kurumum çıkışı verirken dur bu işçinin primini eksik yatırmışın dememiş beni korumamış kurum kendi alacagına atmaca işçiye yine pardon bodrolarını vermemişdiye sıyrılıyor bişey yapamazsın bu günler için diyor velasıl 7 ay çalışacaksın dedi yaş 44 olmuş iş bulana şükür.bende sonunda bir hastanenin buroşürlerini dagıtma hastane randevüsü ayarlarsamda dolaşırken artı primli bir iş buldum sokak sokak broşür dagıttım7 ayçalıştım e devletten baktım her ay primimi yatırmışlarmı diye yatırmışlar müdürden emeklilik için evrak aldım sgk ya verdim emekli oldum 20 aysonra bana bir yazı emekliliginiz 7aylık priminiz iptal edildi günü tamamlıyamıyorsunuz diye maaşınız kesildi diye yazı geldi. bende hemen müdürü aradım benim primimi yatırmadınızmı maaşım iptal oldu diye müdürde araştırıp bana döndü yatırılmış sorun yok dedi .bagcılar sgk ya baş vurdum yine şok kararçıkmış benim ifademe başvurulmadan karar verilmiş çalıştıgım yer başka yerden beni göstermiş bu rasıda sahte şirket olarak belirlenmiş.sgk nın hatalar zinciri sonucu18 yıl bir fiil çalışan sonrada çalıştırılmak zorunda kalıp 7ay ayagı patlayan ben benim suçum ne.geriye dönük 20 ay maaşta geri istenecekmiş.nasıl yol izlemeliyim ne yapa bilirim şimdiden teşekkür ederim saygılarımla