Yaşlılığı gösteren 9 biyolojik belirti
Uzmanlar yıllar geçtikçe vücutta seyreden başlıca süreçleri incelemeye aldı. Buna göre yaşlılığı belirten 9 biyolojik belirti bulunuyor.
Haber Merkezi | 29.10.2018 - 14:14..
Yapılan araştırmalara göre aralarında insanların da bulunduğu memeli canlılarda yaşlanma emaresi olarak kabul edilen dokuz faktör şu şekilde belirtildi:
DNA'DAKİ HASAR BİRİKİYOR
Yaşlanmayla birlikte iletim sürecindeki hatalar artıyor. Ve bu hatalar hücrelerde birikiyor. Genetik istikrarsızlık, kök hücrelere zarar verebiliyor. Hatalar biriktikçe, kanserli hücrelere bile dönüşebiliyor.
DNA zincirlerinin ucunda kromozomları koruyan kapak gibi yapılar bulunuyor. Bunlara telomer denilirken, yaşlandıkça bunlar yıpranıyor ve kromozomlar korumalarını kaybediyor. Bu da yanlış bir şekilde kopyalanmaları anlamına geliyor ve sorunlara yol açabiliyor.
HÜCRE DAVRANIŞLARI ETKİLENİYOR
Vücutta DNA ifadesi adı verilen bir süreç yaşanıyor. Bu süreçte belirli bir hücredeki binlerce gen, hücrenin ne yapacağını belirliyor. Örneğin hücrenin, bir deri hücresi mi yoksa bir beyin hücresi mi olacağı böylelikle belirleniyor. Zaman ve yaşam biçimi bu talimatların nasıl verildiğini etkiliyor. Bu nedenle hücreler yapmaları gerekenden farklı davranabiliyorlar.
HÜCRE YENİLEME KAPASİTESİ YİTİRİLİYOR
Hücrelerdeki hasarlı unsurların birikmesini önlemek için vücutlar sürekli olarak hücre stokunu yenileme kapasitesine sahip. Ancak bu kapasite yaşlandıkça azalıyor. Daha sonra hücreler işe yaramayan ya da toksik proteinleri biriktirmeye başlıyor. Bunların bazıları Alzheimer ve Parkinson hastalıklarıyla ve kataraktla ilişkilendiriliyor.
HÜCRE METABOLİZMASI KONTROLÜ YİTİRİYOR
Zamanla hücreler, yağ ve şeker gibi maddeleri işleme kapasitelerini kaybediyor. Hücrelerin alınan besinleri düzgün bir şekilde metabolize etme yeteneği ortadan kaybolunca, şeker hastalığı gibi hastalıklar ortaya çıkabiliyor. Daha yaşlı vücutlar artık yenilen her şeyi işleyemiyor.
MİTOKONDRİLERİN FAALİYETİ DURUYOR
Mitokondri, hücrelere enerji sağlıyor, ancak yıllar geçtikçe etkinliklerini kaybediyorlar. Mitokondrilerin iyi çalışmaması DNA'ya zarar veriyor. Bazı çalışmalarda, mitokondri faaliyetini tamir etmenin, memelilerde ömrü uzattığı sonucuna varıldığı bildiriliyor.
HÜCRELER ZOMBİYE DÖNÜŞÜYOR
Bir hücre aşırı hasar görünce, diğer hasarlı hücrelerin üremesini önleyen bir araç olma özelliğini kaybediyor. Bölünmeye devam ediyor ancak ölmüyor.
KÖK HÜCRELERİN ENERJİSİ BİTİYOR
Yenilenme potansiyelindeki azalış, yaşlanmanın en karakteristik unsurlarından biri. Kök hücreler yoruluyor ve yenilenme fonksiyonlarını kaybediyorlar.
HÜCRELERİN BİRBİRLERİYLE İLETİŞİMİ SONA ERİYOR
Hücreler sürekli birbirleriyle iletişim halinde, ancak bu kapasite zamanla azalıyor. Bu da iltihaplanmada artışa yol açıyor ve "diyaloğun" önündeki sorunları büyütüyor.