Küresel gıda fiyatları bitkisel yağın etkisiyle arttı FAO Gıda Fiyat Endeksi
BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Gıda Fiyat Endeksi, Eylül ayında %0,8 gibi düşük bir oranda yükseldi. Endeksteki yükselişte, bitkisel yağ fiyatlarında gözlenen %4,6’lık artış etkili olurken, tahıllarda rekar hasat ve stok beklentisiyle düşen buğday ve mısır fiyatları artışı dengeledi.
FAO Gıda Fiyat Endeksi, uluslararası pazarlarda tahıl, bitkisel yağ, süt ürünleri, et ve şekerden oluşan beş ana gıda maddesinin fiyatları ve ticareti takip edilerek, küresel gıda fiyatlarındaki değişimleri ortaya koyuyor.
FAO Gıda Fiyat Endeksi Eylül ayında, bir önceki aya göre %0,8 (1.4 puan) artışla, 178,4 puan olarak ölçüldü. Bu düzey, geçen yılın aynı dönemine göre ise %4,3 artış anlamına geliyor.
Küresel gıda fiyatlarının Eylül ayında düşük bir oranda yükselmesinde, büyük ölçüde bitkisel yağ ve daha düşük oranda süt ürünlerindeki fiyat artışları etkili oldu; taneli tahılların fiyatlarındaki düşüş ise dengeleyici bir rol oynadı.
Eylül’de yüksek oranlı artış gözlenen FAO Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi, bir önceki aya göre %4,6 artarak 171.9 puan seviyesine yükseldi. Soya, kolza ve ayçiçek yağındaki fiyat artışlarının yanı sıra, endeksteki artış, büyük ölçüde palm yağı fiyatlarından kaynaklandı.
FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi de Ağustos ayına göre %2,1 (4.5 puan) artışla, Eylül’de 224.2 puan oldu. Endeksteki artışta, Avustralya, Yeni Zelanda ve Avrupa Birliği’ndeki arz kısıtlamalarının görüldüğü bir zamanda tereyağı ve peynir fiyatları rol oynadı.
Tahıl, şeker ve ette durum
Güçlü arz ve hasat beklentisi mısır ve buğday fiyatlarını düşürürken, FAO Tahıl Fiyat Endeksi Eylül ayında %1 (1.6 puan) azalışla 152.2 puana geriledi. FAO, devam eden sezonda tahıl üretiminin rekor seviyede gerçekleşmesini bekliyor.
Eylül ayında değişim gözlenmeyen FAO Şeker Fiyat Endeksi, geçen yılın aynı dönemine göre %33 (101 puan) altında seyretti. Endeksin bu seyrinde, tüm dünyada aşırı arz ve düşen talepler etkili oldu.
FAO Et Fiyat Endeksi de, Ağustos ayına göre büyük ölçüde değişmedi ve 173.2 puan seviyelerinde seyretti.
Tahıl üretim ve stokları yeni rekora gidiyor
FAO, 2017 küresel tahıl üretim tahminlerini de yeniden güncelledi. Açıklanan Tahıl Arz ve Talep Özeti’ne göre, 2017’de 2612 milyon ton tahıl üretimi öngörülüyor. Bu da 2016’da kırılan rekorun neredeyse 7 milyon üstünde bir üretime denk geliyor.
Eylül ayı tahminleri, AB ve Rusya Federasyonu’nda güçlü buğday üretimi eğilimi ve Çin ile ABD’de beklenen mısır üretiminden dolayı güncellendi. FAO, 2017’de 750,1 milyon ton buğday, 1.361 milyon ton iri taneli tahıl ve 500,7 milyon ton pirinç hasat öngörüsünde bulunuyor.
2018 sezonunun kapanmasıyla dünya tahıl stoklarının 720,5 milyon dolaylarında yeni bir rekora ulaşacağı tahmin edilirken, bu durum, olası fiyat yönünün bir göstergesi olan stok kullanım oranını %27 yapacak. Bu, stok kullanım oranının 10 yıl önce %20 ile gördüğü tarihi düşük seviyesinden epeyce üzerinde olacağı anlamına geliyor. Çin ve Rusya’daki önemli stok güçlenmesinin etkisiyle, bu oran buğday için %34,6 ile daha da yüksek olacak.
Dünya tahıl ticaretinin ise biraz yükselerek 403 milyon ton ile yeni bir rekora erişmesi bekleniyor. Bunda Çin, AB ve İran’ın büyük çaplı mısır ithalatları etkili olacak. Rusya’nın dünyanın en büyük buğday ihracatçısı olarak rolünü pekiştirmesi öngörülürken, Brezilya’nın da dünya ticaretinde genişlemesi beklenen iri tanelilerden en fazla yararlanan ülke olması bekleniyor.
Tags: Bitkisel Yağ fiyatlarıBM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO)dünya tahıl üretimiKüresel gıda fiyatlarıküresel tahıl üretim tahminleritahıl stokları