Temporomandibular Eklem – Genia
Temporomandibular eklem (TME) kulağın önünde, kafatası ile alt çenenin birleştiği noktada bulunan küçük bir eklemdir. Alt çenenin (mandibula) hareket etmesini ve fonksiyonunu sağlar.
TME bozuklukları ile çok sık karşılaşılır ve çeşitli semptomlar gösterirler. Hastalar kulak ağrılarından, baş ağrılarından ve ağızlarını kısıtlı ölçüde açabildiklerinden şikayet edebilirler. Hastalar eklemde tıkırtı veya gıcırdama sesi geldiğinden ve ağızlarını açarken ve kapatırken ağrı hissettiklerinden de şikayet edebilirler. Belirlenmesi gereken şey elbette bunun nedenidir.
Bir TME probleminin nedeninin belirlenmesi önemlidir; çünkü bu, tedaviyi yönlendiren nedendir.
TME semptomlarının bir nedeni artrittir. Bir yaralanmadan veya gece dişlerin gıcırdatılmasından kaynaklanabilir. Başka bir yaygın neden çene kemiği ve yuvası arasında bulunan diskin yerinden çıkması veya yerinin değişmesidir. Yerinden çıkan bir disk tıkırdama veya çıtırtıya neden olabilir, çenenin hareketini kısıtlayabilir ve ağzı açarken ve kapatırken ağrıya yol açabilir.
Disk bir delik veya perforasyon da oluşturabilir; bu da eklem hareketi sırasında gıcırtıya neden olur. TME’nin parçalarının kaynaşarak çenenin hareketini tamamen engellediği travma veya romatoid artrit gibi rahatsızlıklar da vardır.
Eklem, Kaslar veya Her İkisi Sorun Teşkil Eder
TME bir reze ve kayar eklem olup vücutta en çok kullanılan eklemdir. Alt çenenin yuvarlak üst ucu veya eklemin hareketli parçası kondil olarak adlandırılır; soket artiküler fossa olarak adlandırılır. Kondil ve fossa arasında stresi absorbe etmek için tampon görevi gören ve ağız açıldığında ve kapandığında kolayca hareket eden, kıkırdaktan bir disk vardır.
Stres çene kaslarındaki ağrıyı tetikleyebilir. Bu ağrı TME problemlerinin yol açtığı ağrı ile çok benzerdir. Etkilenen hastalar geceleri sıklıkla dişlerini sıkar veya gıcırdatır; bu da kaslarda ağrılı spazmlara ve çeneyi hareket ettirmede zorluğa yol açar. Hastalarda kas ve eklem problemleri bir arada da görülebilir. TME bozukluklarının tanılanmasının karmaşık olmasının ve farklı tanısal prosedürler gerektirebilmesinin nedeni budur.
Ağız ve Çene Cerrahlarının Rolü
TME sorunlarının semptomları ortaya çıktığında bir ağız ve çene cerrahına danışılmalıdır. Ağız, diş ve çene konusunda uzman olan ağız ve çene cerrahı sorunu tanılayacak niteliğe sahip kişidir.
Özel eklem görüntüleme çalışmaları başlatılabilir veya başka bir diş hekimliği veya tıp uzmanına veya fizik tedavi uzmanına sevk yapılabilir.
Olası Tedavi Türleri
TME tedavisi konvansiyonel diş hekimliğinden ve medikal tedaviden kompleks ameliyatlara kadar farklılık gösterebilir. Tanıya bağlı olarak, tedavi ağrı ve kas rahatlaması için kısa süreli nonsteroidal antienflamatuar ilaçlardan, ısırma plağı veya splint tedavisine, hatta stres yönetimi terapisine kadar değişiklik gösterebilir.
Genel olarak, cerrahi dışı tedavinin başarısız olması veya belirgin eklem hasarının bulunması halinde, ameliyat gerekebilir. Ameliyat artroskopiyi (diz gibi daha büyük eklemleri incelemek ve tedavi etmek için kullanılan yöntemin aynısı) veya doğrudan cerrahi yaklaşımla hasar görmüş dokunun onarımını içerebilir.