Yusuf YAVUZ / Su Bilgi ve Yaşam, su, çevre, ekoloji, iklim değişikliği, denizcilik ve su ürünleri, spa wellness, yeşil yaşam, doğal yaşam, organik, yeşil iş
Şenöz'e de SİT Yolu Göründü
ilgili etiketler Baraj, Çevre-ve-Orman-Bak., HES, Karadeniz, MilliPark, Rize, sit, Şenöz, Trabzon, YusufYavuz,
Rize İdare Mahkemesi, Senoz Vadisini Doğal Olmaktan Çıkaran ve HES'lerin Geri Dönüşümsüz Doğa Katliamını Resmen Belgeleyen Trabzon Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu Kararını İptal Etti. 14 Ayrı HES Projesine Karşı Mücadele Edilen Vadideki 12 Köy Muhtarından 11'i Vadinin SİT Alanı İlan Edilmesi İçin Başvuruda Bulunmuş; Kurul, Vadinin HES ve Taşocağı Çalışmaları Nedeniyle SİT Olma Özelliğini Yitirdiği Gerekçesiyle Başvuruyu Reddetmişti.
Rize'nin İkizdere Vadisi'nin SİT Alanı ilan edilmesinin ardından gözler, bölgedeki diğer vadilere çevrildi. Daha önce Fırtına Vadisi'nin SİT Alanı ilan edilerek bölgede başlatılan ilk HES çalışmalarından kurtulması, HES'lerden kurtulmanın en son yolu olarak anılmaya başlandı.
Fındıklı Arılı ve Çağlayan vadilerinde de yöre halkının SİT başvurusunda bulunarak bölgenin SİT Alanı olarak ilan edilmesini sağlamasının ardından İkizdere'de de bu yola başvurulmuştu. Aynı dönemde Rize'nin Çayeli ilçesi Senoz Vadisindeki 12 köy muhtarından 11'inin başvurusu, Trabzon Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından geri çevrilirken; köylüler bu kez Rize İdare Mahkemesi'ne dava açarak kurulun bu kararını iptal ettirdi.
Rize İdare Mahkemesi, Trabzon Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun, Senoz Vadisini doğal' olmaktan çıkaran ve HES'ler ile taşocaklarının geri dönüşümsüz doğa katliamını resmi olarak belgeleyen kararını iptal etti. Yöre halkı, köylüler ve çevrecilerin 14 ayrı HES projesine karşı demokratik ve hukuksal mücadelesini sürdürdüğü 46 kilometrelik vadinin SİT Alanı ilan edilmesi için 25 Haziran 2008'de yapılan başvuru, Kurul tarafından, vadinin, HES ve taşocağı çalışmaları nedeniyle SİT olma özelliğini yitirdiği' gerekçesi ile 18 Kasım 2009'da 2394 sayılı kararla reddedilmişti.
Bu karar üzerine Rize İdare Mahkemesine giden Senoz Derneği, Kurulun bu kararının iptal edilmesi ve vadinin yeniden SİT Alanı ilan edilmesi için çalışma yapılması yönünde çalışma başlattı.
Doç. Dr. Seyfi Başkan Başkanlığında, Prof. Dr. Ali Özbilen, Prof. Dr. Ayşe Sağöz, Doç. Dr. Erhan Öztepe, Yrd. Doç. Dr. Melih Öksüz ve Özcan Temurer'den oluşan zamanın Trabzon Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nun bu kararı, Rize İdare Mahkemesi'nin 23 Eylül 2010 tarih ve 2010/444 sayılı kararı ile hukuka ve mevzuata uyarlılık' bulunmadığı için iptal' edildi.
Rize İdare Mahkemesi'nin iptal kararında, davacı tarafın, söz konusu vadinin tarihi İpek Yolu'nun geçtiği ve başka birçok tarihi olayın yaşandığı bir güzergah olduğu, korunması gereken su kemerleri ve eski kiliselerin bulunduğu, tarihi ahşap evlerin olduğu, Doğu Karadeniz çevresel ve kültürel özellikleriyle eşsiz peyzaj ve doğal güzelliklerin yer aldığı, korunması gerektiğini belirttiği kaydedildi. Kurulun savunmasında, vadi üzerinde yapılmakta olan hidroelektrik santrali inşaatları ve taş ocakları nedeniyle doğal yapısını yitirdiği, kararın hukuka ve mevzuata uygun olduğunu savunarak davanın reddini istedikleri belirtilen kararda, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'ndaki konuya ilişkin düzenlemelere de yer verildi.
Dava süreci içerisinde, söz konusu kararın incelendiği, vadinin mevcut yapısının ve doğal özelliklerinin belirlenmesi için 2 uzman görevlendirildiği, Çevre ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğünden görüş alındığı belirtilen kararda; Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün alana özgü doğal ve ekolojik değerlendirmelerin yapılabilmesi için alanlardaki biyolojik verilere ihtiyaç duyulduğu, biyolojik verilerin elde edilebilmesi için yeterli süre ve ekipmanın yanı sıra üniversitelerle iş birliğinin önem arz ettiğinin' bildirdiği de vurgulandı.
Kurulun kararında konuya ilişkin tespitlerin yer aldığı uzman raporundan bahsedildiği, rapor incelendiğinde harita mühendisi ve müze araştırmacısı tarafından hazırlandığının görüldüğü belirtilen kararda, şu görüşlere yer verildi: Uyuşmazlığa konu alanın doğal sit özelliklerini taşıyıp taşımadığının farklı bir branşın uzmanı olan müze araştırmacısı tarafından nasıl tespit edildiği tartışmalı olmakla birlikte, doğal sit alanı ilan edilmesi istenilen vadide, alanında yetkinliği saptanmış ve yeterli tecrübeye sahip uzmanlardan yararlanılmadan yapılan ve yeterli alan araştırmasına dayanmayan tespitlerden hareketle alınan dava konusu kararın 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun, ilgili yönetmelik ve ilke kararları ile belirlenen amaçlara açıkça aykırılık teşkil ettiği anlaşılmaktadır.
Trabzon Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu'nca, aynı konuda söz sahibi olan diğer kurum ve kuruluşlarla iş birliği sağlanarak, geniş ve detaylı bir alan araştırmasına dayalı, alanında uzman ve yeterli tecrübeye sahip teknik kişiler tarafından araştırma ve inceleme yapılarak hazırlanacak rapora göre' karar vermesi gerektiğine işaret edilen kararda; bunun yerine bilimsel, nesnel ve teknik bilgi birikimi gerektiren konunun değerlendirilmesinde ilgili diğer kurum ve kuruluşlarla gerekli koordinasyon sağlanmadan, söz konusu Doğal SİT araştırma ve incelemesini yapabilecek teknik bilgi ve donanıma sahip uzmanlardan yararlanılmadan yapılan araştırma sonucu hazırlanan rapora dayanılarak alınan kararın, hukuka ve mevzuata aykırı olduğu' belirtilerek, dava konusu işlemin iptaline' hükmedildiği kaydedildi.
Kaynak:Yusuf Yavuz Tarih:27.10.2010
Bu haber 1631 kişi tarafından okunmuştur.