Tokat'ta yetiştiricilerin daha çok sığır tercih etmesi nedeniyle 2011 yılında sayısı 4 bine düşen ve giderek azalan manda sayısı, aynı yıl içerisinde kurulan Damızlık Manda Yetiştiriciler Birliğinin çalışmasıyla bu yıl 10 bin 800'e ulaştı.
Tokat'ta 2011 yılına kadar sayıları düzenli olarak düşen manda yetiştiriciliği için harekete geçildi. Çiftçilerin sığır yetiştiriciliğine yoğunlaşması nedeni ile sayıları azalan manda üretiminin yeniden canlandırılması amacıyla çalışma başlatıldı. Tarım ve Orman Bakanlığının anaç manda desteği ile 2011 yılında kurulan Tokat Damızlık Manda Yetiştiriciler Birliği'nin yaptığı çalışmalarla tükenmeye yüz tutan manda üretimi yeniden canlandırıldı. 2011 yılında kentte 4 binlere kadar düşen manda sayısı yapılan çalışma sayesinde 8 yılda 10 bin 800'e ulaştı.
2011 yılına kadar manda yetiştiriciliğinin yok olma derecesine kadar geldiğini belirten Tokat Damızlık Manda Yetiştiriciler Birliği Başkan Yardımcısı Emre Keser, 2011 yılında birlik kurulduğunda Tokat merkezde 4 bin manda vardı. Şu anda, yani 2019 yılı itibari ile bu sayı 10 bin 800'e ulaştı. Bu sayıya ulaşırken de birlik olarak yaptığımız faaliyet ve projeler var. Tarım ve Orman Bakanlığının yapmış olduğu Anadolu mandası ıslahı projesi, manda ıslah sistemi gibi projeler sayesinde hayvan sayısı bu seviyelere ulaştı. Bizim birlik olarak yapmış olduğumuz projeler var. Kan tazeleme projesi yaptık. Dışarıdan damızlık boğalar getirdik. Hayvanların süt, et verimi ve canlı doğum ağırlıklarının geliştirilmesi için yapılan bir proje oldu. Birlik olarak iki hedefimiz vardı. İlk olarak Tokat'ta manda sayısını çoğaltmaktı. Bu sayıya ulaştık dedi.
'PROJELER SAYESİNDE RAĞBET ARTTI'
İl genelinde yetiştiriciler tarafından daha önce mandaların değerli görülmediğini ifade eden Keser, 2011 yılında ilimizde mandanın bir değeri yoktu, yok olmak üzereydi. Bizim yaptığımız bu projelerle yeniden rağbet gördü. Özellikle kurban bayramlarında manda kesiminde belirli bir artış var. Biz bunu görebiliyoruz. Manda eti ile ilgili yetiştiricilerimizin de yararlanabileceği bir proje var. Önümüzdeki yıllarda bu projeyi de faaliyete geçirerek manda yetiştiriciliğini bir üst seviyeye taşıyacağız. Manda etinin ve sütünün bir kalitesi var. Bu kaliteyi bilen çiftçimiz işletmesinde manda bulunduruyor. İşletmelerde 15 baş sığır varsa içerisinde en az 3 tane manda var. Bunun da nedeni sütün ve etin kalitesinden vazgeçmemektir. Kültürel bir yapı var, o yapıyı yıkmak istemiyorlar. Biz de bunu destekliyoruz. Son yıllarda birliğimizin yapmış olduğu projelerle süt ve et bakımından belirli bir noktaya geldik. Yetiştiricilerimiz kültürel yapı olarak kendisi yoğurt, tereyağı, çökelek yapıp pazarlıyor ama biz bunu birlik olarak kurumsal hale getireceğiz. Bir şarküteri düşünüyoruz. Süt toplama merkezi oluşturup, sütü toplayıp, işleyip bunun pazarını oluşturacağız.
Buda yetiştiricilerimize ek bir gelir olacak ve mevcut gelirlerini de artırmış olacağız diye konuştu.