Uçak kiralama şirketlerini inşaatçılar 'uçuruyor'
İSTANBUL - Yurtdışı seyahatlerinde tarifeli uçuş bulmakta güçlük çeken inşaat firmaları, seyahatlerinde özel uçak kiralama şirketlerini tercih ediyor. Özellikle Rusya, Türk cumhuriyetleri ve Irak'ta yatırımları bulunan inşaat firmaları, özel uçak kiralama şirketleri müşteri profilinin, yüzde 70'e yakın bir kısmını oluşturuyor. Gerek sektörün kendi dinamiklerinden kaynaklanan nedenler, gerekse ekonominin dünya ile her geçen gün daha fazla entegre olması özel uçak kiralama pazarını da büyütüyor. Geçen yılın ilk üç ayı ile kıyaslandığı zaman 2008'in ilk üç ayında iç hatlarda yüzde 34,22, dış hatlarda yüzde 38,15, toplamda ise 34,67'lik bir artış olduğu görülüyor. Ay bazında bakıldığında ise bu rakamlar yüzde 76'lara kadar çıkabiliyor. 11 Eylül sonrası VIP gelişti Türkiye'de iki yıl önce faaliyete başlayan uluslararası özel uçak kiralama şirketi Chapman Freeborn'un satış müdürü Emir Özdabak, özel havacılık sektöründe, özellikle VIP hizmetlerin çok hızlı geliştiğini belirtti. Özdabak, "Son birkaç yıldır yapılan yatırımlarla birlikte Türkiye'de de artışlar var. Hem kiralama sayısı, hem de özel uçak kiralama şirketlerinin sayısı arttı. Talep var, bu nedenle şirket sayısı artıyor, filolar büyüyor" dedi. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'ne kayıtlı 20'nin üzerinde özel uçak kiralama şirketi bulunduğunu açıklayan Özdabak, "Ancak ciddi anlamda yapanların sayısı 4-5. Diğerleri patrona endeksli şirketler. Şirketlerin patronlarının aldığı özel uçaklar var. Kendi seyahatleri için kullanıyorlar. Kendi seyahatleri olmadığı zaman da başkalarına kiralıyorlar" diye konuştu. Sektörün Türkiye'de ve dünyada gelişmesinin farklı sebepleri olduğunu anlatan Özdabak, şöyle devam etti: "Özellikle VIP alanındaki gelişimin belirli sebepleri var. Bunların başında güvenlik geliyor. 11 Eylül'den sonra ciddi oranda VIP uçuşlara talepler artı. Onun dışında zaman kaybetmemek için kullanımı da çok artıyor. Bir diğer sebep de rahatlık ve konfor. Bunlar çok daha üst düzeyde. Özel uçakta ekibiniz ile gidebiliyorsunuz. Uçakta toplantı yapabiliyorsunuz. Gideceğiniz yerdeki görüşmelerinize hazırlanmış olarak gidiyorsunuz. Bunu bir tarifeli uçakta yapmanız pek mümkün değil." Türkiye'den en çok Türk cumhuriyetleri, Rusya ve Irak'a uçulduğunu ifade eden Özdabak, bu bölgeler dışında Avrupa ve Amerika'ya da seyahet edildiğini söyledi. Müşteri profilinin ise ağırlıklı olarak inşaat sektöründe faaliyet gösteren işadamları olduğunu kaydeden Emir Özdabak, "Bu aralar inşaat sektöründen yoğun talep alıyoruz. Rusya, Türk cumhuriyetlerinde ciddi yatırımlar var ve oralara da tarifeli sefer çok fazla değil. Olanlar da istenen noktaya olmuyor. Bu yüzden müşterilerin yüzde 70'i inşaatçılar oluşturuyor" diye konuştu. Turbo 2 bin, daha büyük uçak 7 bin Euro'ya kiralanıyor Özel uçak fiyatları hakkında da bilgi veren Özdabak, "Bir turbo uçağın saatlik ücreti 2 bin Euro iken 8 kişilik bir jet uçağın 4 bin Euro'ya, daha büyük bir uçaksa 7 bin Euro'ya çıkıyor. Genelde orta gövdeli, 6-8 kişilik içleri konforlu lüks sayılabilecek uçaklar tercih ediliyor" dedi. Müşterilerine sadece uçak kiralamadıklarını ifade eden Özdabak, "Onların limuzin ihtiyaçlarını, istekleri doğrultusunda; helikopter, yat ya da 5 yıldızlı lüks otellerde konaklama organizasyonları ile diplomatik geçişlerini de sağlıyoruz" diye konuştu. Chapman Freeborn'un dünyada 5 merkezi var Chapman Freeborn'un dünyada bu işi yapan en büyük şirketlerden biri olduğunu ifade eden Emir Özdabak, 20 ülkede 36 ofisleri bulunduğunu ve global cirolarının 450 milyon dolar olduğunu söyledi. 1973 yılında kurulan Chapman Freeborn'un İngiliz menşeli bir şirket olduğu bilgisini veren Özdabak, "Dünya çapında 5 büyük merkezimiz var. Amerika, İngiltere, Almanya, Singapur ve BAE var" dedi. Global bir şirket oldukları için birçok ünlüye de hizmet verdiklerini ifade eden Özdabak, "Rolling Stones, Beyonce, Coldplay, Black Eyed Peas, Robbie Williams, Metallica, U2, Shakira, Uma Thurman, Lauron Hill, NBA, Evanescence ve daha birçok isim var şu an sayamadığım" dedi. Arap şeyhi Play Station'a 720 bin dolar ödedi İlginç bir istekler karşılaşıp karşılaşmadıkları sorusunu Emir Özdabak, şöyle yanıtladı: "Genelde bütün istekler enteresan oluyor. Zaten bizim sektörde pek normal bir istek olmaz. Örneğin; bundan birkaç yıl önce bir Arap Şeyhi'ne dünya turu yapabilmesi için çok büyük bir özel uçak kiraladık. Seyahatinin bir bölümünde uçağa play station koyulmasını istedi ve biz de uçak şirketi ile görüşerek müşterimizin bu isteğini yerine getirdik. Bu talebin gerçekleşmesi için uçak fazladan üç gün yerde kaldı ve Arap Şeyhi, toplam uçak kiralama ücretine ilave 720 bin dolar ekstra maliyet ödedi."