F1 Öğrenci Vizesi nasıl alınır
Yazan: Hakan Kesik
F1 vizesine başvuru işlemlerine başlayabilmeniz için ilk olarak başvuruda bulunduğunuz okuldan kabul mektubunuzu (acceptence letter) almış olmanız gerekir. Okulunuz size kabul mektubunuz ile birlikte vize başvuru sırasında kullanacağınız I-20 Formu'nu da yollar.
I-20 Formu'nuz elinize ulaştıktan sonra Amerikan Konsolosluğu'na vizeniz için başvurabilirsiniz. F1 vizesi için başvuru ücreti (1999 yılı itibariyle) 45$'dır. Bu ücreti sizi konsolosluk görevlilerinin yönlendireceği bir Dışbank şubesinde ödeyip dekontunuzu yanınızda bulundurmanız gerekmektedir.
Belgelerinizi hazırladıktan sonra, başvuruda bulunacağınız Amerikan Konsolosluğu'ndan bir yetkiliye vize başvurularının alındığı gün ve saatler içerisinde teslim edebilirsiniz.
Dilerseniz konsolosluk yetkilileriyle görüşme girişiminde bulunarak da randevu talep edebilirsiniz. Randevu talebinizden sonra size kaç gün sonrasına randevu verileceği yoğunluğa göre değişiklik göstermekle birlikte, genelde bir hafta içerisinde gün verilmektedir. Size verilen randevu gün ve saatinde konsolosluğa gittiğinizde beşerli gruplar halinde içeri alınarak başvurunuzu teslim edeceksiniz. Başvurunuzu teslim ettikten sonra da size bir gün verilecek ve o gün gidip vizenizi teslim alacaksınız. Vizenizi alacağınız gün yine değişiklik göstermekle birlikte genelde bir hafta sürmektedir.
Gerekli görüldüğü takdirde, belgelerinizi teslim ederken ya da sonucu almaya gittiğinizde bir konsolosluk yetkilisi tarafından görüşmeye alınabilirsiniz. Bu görüşmeler sırasında konsolosluk yetkilileri, Amerika'ya sadece eğitim amaçlı gittiğinizden ve Amerika'da kalacağınız süre içerisinde eğitim ve yaşam masraflarınızı karşılamakta maddi bir sorun yaşamayacağınızdan emin olmak isteyeceklerdir. Bunun için aile bağlarınızı, sosyal ve ekonomik durumunuzu, veya eğitiminiz sonrasında Türkiye'ye geri döneceğinizi gösterdiğini düşündüğünüz her türlü belgeyi de başvurunuzla beraber verebilirsiniz. Okulunuzdan kabul mektubunuzu aldıktan ve yukarıda belirttiğimiz belgeleriniz tam olduktan sonra vizenizi almanızda sorun yaşanmayacaktır.
F1 Vizeli öğrenciler aynı zamanda çalışabilirler mi?
F1 vizesi ile Amerika'da bulunan öğrenciler belirli kısıtlamalar dahilinde çalışma iznine sahiptirler. F1 statüsündeki öğrenciler 4 şekilde çalışabilirler:
Okul içinde çalışma
F1 vizesi taşıyan kişi, kayıtlı bulunduğu eğitim kurumunun sınırları içerisinde, dışında bulunduğu hallerde de kuruma eğitsel açıdan bağlı yerlerde çalışma hakkına sahiptir. I-20 formunu aldığı sözkonusu eğitim kurumunda "full-time" eğitim gören kişinin bu çalışma hakkını kullanabilmesi için Göçmen Bürosu'ndan ayrıca izin ya da onay alınması gerekli değildir. Derslerin devam ettiği süre boyunca haftada en fazla 20 saat (part-time), yaz aylarında ve tatil dönemlerinde ise "full-time" çalışılabilir. Asistanlıklar, okuldaki çeşitli departman veya klüplerdeki iş olanakları bu sınıflandırmaya girer.
Ekonomik nedenlerden dolayı çalışma
F1 vizeli öğrencilerin karşılaşabileceği ciddi ve beklenmeyen ekonomik zorluklar sonucu tanınan bir çalışma hakkıdır. Bu şekilde çalışma hakkı kazanabilmek için karşılaşılan ekonomik zorluğun boyutları büyük olmalı ve sebepleri belgelenmelidir. Finansal destek sağlayan kişinin ölümü veya işini kaybetmesi, bursun öğrencinin suçu olmaksızın kesilmesi, maddi zorluk yaratan sağlık sorunları ve diğer ülke para birimi değerindeki ani düşüşler okul dışında çalışma hakkını doğuracak nitelikte sebeplerdir.
Bu tip zorluklar sonucu çalışmak isteyen öğrencilerin aynı zamanda en az bir senedir F1 vizeli öğrenci konumunda olmaları ve son dokuz ay içerisinde akademik açıdan başarılı bir durumda bulunmaları gerekmektedir. Tüm bu şartlara uyan öğrenciler için sözkonusu eğitim kurumu Göçmen Bürosu'na (INS) başvuruda bulunur.
Eğitim esnasında pratik kazanma amaçlı çalışma (Curricular Practical Training)
Eğitim görülen dal ile ilgili, staj mahiyetinde ve okul yetkililerinin bilgisi dahilinde gerçekleşen okul dışında çalışma olanağıdır. Eğitim tamamlanıp mezun olunmadan önce yapılabilir, ancak okul idaresinin onayını almak ve akademik açıdan başarılı durumda bulunmak şarttır. Okul idaresi çalışma izin belgesini hazırlayabilir; Göçmen Bürosu ile irtibata geçmek gerekli değildir. Verilen izin sadece söz konusu iş için ve önceden belirlenmiş süre boyunca geçerlidir. Derslerin devam ettiği süre boyunca haftada en fazla 20 saat (part-time), yaz aylarında ve tatil dönemlerinde ise "full-time" çalışılabilir.
Part-time çalışılan sürece çalışılan ay sayısının kısıtlaması yoktur ve toplam 12 ay olan 'Eğitim görülen dalda pratik kazanma amaçlı çalışma (Optional Practical Training)' hakkını etkilemez. Bir başka deyişle, sadece "full-time" çalışılan süre "Optional Practical Training" hakkından düşülür.
Eğitim görülen dalda pratik kazanma amaçlı çalışma (Optional Practical Training)
Bu tür çalışma 3 şekilde yapılabilir: yaz aylarında ve tatil dönemlerinde, derslerin devam ettiği süre boyunca haftada 20 saat (part-time) sınırlamasıyla ve mezuniyet sonrası. Eğitim görülen dalda pratik kazanma amaçlı çalışma hakkı kazanabilmek için en az 9 aydır F1 vizeli "full-time" öğrenci konumunda olmak ve okul idaresi aracılığıyla Göçmen Bürosu'ndan (INS) çalışma izni almak şarttır. OPT kartınız 90 gün içinde elinize ulaşmazsa, bulunduğunuz bölgedeki en yakın yerel Göçmenlik Bürosuna gidip EAD kartı (Employment Authorization Document) için başvurabilirsiniz. Başvurunuzu yaptıktan sonra kartınız aynı gün içerisinde size verilir veya size söylenen bir tarihte gidip almanız istenir. Size verilen EAD kartı "Optional Practical Training" başvurunuzda belirtilen süre boyunca geçerlidir.
F1 vizeli öğrencilerin Amerika'da kalış süreleri boyunca toplam "Optional Practical Training" hakları 12 aydır. Yapılacak en yararlı hareket, mezuniyet öncesi okul idaresi ile işbirliği içerisinde staj mahiyetinde çalışmak (part-time curricular practical training) , böylelikle 12 aylık hakkın hepsini mezuniyet sonrasına saklayabilmektir. Böylece "practical training" hakkından maksimum yararlanılmış ve mümkün olan en uzun iş tecrübesi elde edilmiş olur. Bu aynı zamanda uzun süre beraber çalışılan işverenin, F1 öğrenci vizesini okul bitiminde H-1B çalışma vizesine çevirme ihtimalini de yükseltir. Bir başka deyişle; "practical training", iş tecrübesi sağlaması açısından, işverenin öğrencilik bitiminde arzu edilebilecek bir çalışma vizesine (H-1B) sponsor olma olasılığını arttırır.