Sanatsal beğenilerdeki kişisel farklılığın nedenlerini yorumlayınız.
Her sanat eseri farklı kesimlere hitap eder ve farklı kültürdeki inşaların beğenisine sunulur. Bir kısım insanların çok beğendiği ve hayran olduğu sanat eserlerine diğer bir grup hiç beğenmez ve yıkıcı eleştiriler yapabilir. Burada ki ayrım; insanların hayat görüşleri, duyguları, hayal dünyaları, yaşama baktıkları pencerelileri ve inandıkları inanç sistemlerinden kaynaklanır. Bunun yanı sıra insanların “güzel” olarak algıladıkları kavram da bu beğenileri etkileyen bir diğer faktördür diyebiliriz.
Sanatsal beğeniler “güzel” kavramıyla açıklandığı için, bir şeyin güzel olması demek, kişilerde uyandırdığı duygu ve düşüncelerle de yakından ilişkilidir. Bir şeyin güzel olması demek; o şeyin insanda uyandırdığı his, heyecan, verdiği zevk, anlatmak istene düşünceye uygunluk gibi daha birçok farklı ölçütlerle değerlendirilir. Bu belirttiğimiz ölçütler; kişiden kişiye, toplumdan topluma ve kültürden kültüre göre değiştiği için, bir sanat eseri hakkındaki düşüncelerin ortak bir yargısı da toplanmadığını gösterir.
İnsanlar ortak bir yargıda toplanmaları aslında çok doğaldır ve aynı düşünce yapısının olması da beklenemez. Öyle olmuş olsaydı çok seslilik olmayacağı gibi tek bir düşünce hâkim olurdu, bu da insan fıtratına aykırı bir durum olurdu. Çünkü her kültürün ve her milletin kendine has değer yargıları vardır. Sanatsal beğenilerin farklı olmasının en büyük nedenlerinden biri de zaten bu kültürel farklılıklardır.
Diğer bir neden ise, o toplumun inanç sistemiyle alakalıdır. Örneğin, Müslüman toplumların beğenmediği ve ahlaka aykırı olarak bulduğu birçok sanat eseri diğer inanç sistemlerinde kabul görmüş ve çok beğeni almıştır. Sonuç olarak diyebiliriz ki; sanatsal beğeniler de farklılıklar insanların dini inançları ile yakından ilişkilidir. Dini hassasiyetleri hafife alan sanat eserleri o toplum tarafından dışlanmış ve büyük tepkiler almıştır. Son olarak aslında sanat evrenseldir ancak tüm toplumları kucaklayıcı olduğu zaman diyebiliriz.
Önceki YazıÖnceki Sanatta tekniğin önemini değerlendiriniz.
Sonraki YazıSonraki Sosyoekonomik ve kültürel çevre benzeştiği ölçüde insanların beğenileri de benzer olabilir mi?