Kalkandelen'e Arnavut saldırısı
15 Mart 2001 22:00
Balkanlar ülkesi Makedonya hızla bir iç savaşa doğru yuvarlanıyor. Milliyetçi Arnavut gerillalar, sınırın 70 kilometre içindeki Kalkandelen civarında büyük bir saldırıya başladı.
Makedonya'nın Kosova sınırındaki köy ve kasabalarına düzenlenen Arnavut saldırıları, giderek daha tehlikeli bir boyut alıyor. Kosova'dan sızan milliyetçi Arnavut gerillalar, önceki gün ülkenin en büyük ikinci şehri olan Kalkandelen (Tetovo) civarında büyük bir saldırıya geçtiler.
Gece boyunca süren çatışmalarda 15 Makedon polis yaralanırken, bir sivil de öldü. Saldırıda yaralanan siviller arasında bir Türk kızının da bulunduğu öğrenildi. Yetkililer, ülkenin kuzeybatısında ve Kosova sınırının 70 kilometre kadar içinde yer alan Kalkandelen'deki saldırının ağır silahlarla gerçekleştiğine dikkat çektiler.
200 gerilla katıldı
Larce köyü civarında yoğunlaşan sekiz saatlik saldırıya 200 kadar Arnavut gerillanın katıldığı belirtildi. Gerillaların, bundan iki ay önce "birdenbire" ortaya çıkan Ulusal Kurtuluş Ordusu'na (UKO) bağlı olduğu kaydedildi.
Durumun "korkunç" olduğunu belirten İçişleri Bakanlığı Sözcüsü Stevo Pemdarovski, "Bir patlamanın eşiğindeyiz. Saldırganların ne planladığını bilmiyorum, ama başka şehir ve kasabalara da saldırılar olabilir. Bütün gücümüzle karşı koyuyoruz, ama onlarda havanlar ve ağır silahlar var. Bunları uzun bir zaman içinde ele geçirmişler" şeklinde konuştu. Bakanlık yetkilileri, Kalkandelen civarına uzun zamandır silah yığınağı yapıldığını öğrendiklerini de eklediler.
UKO saldırılarının üç hafta önce başladığı sınırdaki Tanusevci köyüne yakın olan Brest ve Malino Malo köylerinde de devam ettiği ifade edildi.
Ülkenin Batı uşağı Başbakanı Lubço Georgievski, gece geç saatlerde basına yaptığı açıklamada, saldırganların Kosova bağlantılı olduklarını, terörist eylemlerin uzun vadeli olabileceğini söyledi.
Bu eylemler sürdüğü taktirde olağanüstü hal ilan etmek zorunda kalabileceklerini bildiren Georgievski, Arnavutluk Başbakanı İlir Meta ile bir telefon görüşmesi yaptığını ve Meta'nın, Makedonya'da Arnavut militan grupların başlattıkları şiddet olaylarını "nefretle karşıladığını" söylediğini kaydetti.
Makedonya haber ajansı MIA ise, olaylar nedeniyle birçok ailenin Kalkandelen'i terkedip başkent Üsküp ve diğer bölgelere göç etmeye başladığını bildirdi.
Yeni saldırılar, gerilla gruplarının Makedonyalı Arnavutlardan destek görmediğine yönelik açıklamalara gölge düşürüyor. Nitekim, Kalkandelen'den çatışmaları izleyen bir genç, Guardian muhabirine "40 yıldır bu anı bekliyoruz. Burada ne işimiz, ne de bir hakkımız var" diye konuştu.
Binlerce Kalkandelenli Arnavut ise, çatışmaların başladığı saatlerde şehir meydanında toplanarak gerillalara destek mitingi düzenledi. Gösterinin, Makedonya'ya yönelik saldırılara verilen "ilk kitlesel destek" olduğuna dikkat çekiliyor. Mitinge katılan Arnavutlar, işitilen her silah sesinden sonra UKO lehine sloganlar attılar.
Yugoslavya İç Savaşı'nın ilk günlerini hatırlatan bu öfkeli sözler ve görüntüler, Makedonya'nın yeni bir iç savaşa savrulabileceğini de gösteriyor.
Siyasi partiler baskı altında
Makedonyalı Arnavutlar, ülkenin batı bölgelerinde yoğunlaşıyorlar. Ülkedeki koalisyon hükümetinde, en büyük etnik partisi olan Arnavut Demokratik Partisi (DPA) de bulunuyor. Arnavut azınlığı temsil eden partiler, bugüne dek silahlı saldırıları kınadılar. Ancak gözlemcilere göre DPA başta olmak üzere bu partiler, "silahlı mücadele"ye destek vermeleri yönünde büyük bir taban baskısı altında bulunuyor.
Robertson'dan tuhaf açıklama
Askeri ve siyasi müdahalelerle yeni bir "Balkan Savaşı" tehdidi yaratan Batılı emperyalistler ise, artık rutinleşen açıklama ve toplantılarını sürdürdüler. NATO ve Avrupa Birliği, bir acil durum toplantısı gerçekleştirdi.
NATO Genel Sekreteri George Robertson, toplantı çıkışında gazetecilere dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Robertson, Makedonya'da devlet güçleriyle çatışan Arnavut militanların, Sırbistan'ın güneyindeki Preşevo vadisinde geçen yıldan bu yana karargah oluşturan Arnavut militanlar arasında "büyük olasılıkla bir bağlantı olmadığını" iddia etti. George Robertson, "Bütün belirtilerin, Preşevo'da etkin olan Arnavutlarla aralarında bağlantı olmadığını gösterdiği Makedonya'daki silahlı Arnavutların, bağımsız hareket ettiklerinin tahmin edildiğini" söyleyerek, iki bölgedeki Arnavut saldırılarına adeta cesaret verdi.
NATO Genel Sekreteri ayrıca, Kosova'da NATO komutasında bulunan "Barış" Gücü'nün (KFOR) de Makedonya sınırındaki devriyeyi ve asker sayısını, militanların hareket alanlarını genişletmelerine engel olmak için artırdığını kaydetti.
ABD yönetimi, Makedonya'nın kuzeyindeki silahlı Arnavut militanların şiddet eylemlerini kınayarak, bu grubun "tecrit edilmesi gerektiğini" bildirdi.
ABD'nin Arnavutluk büyükelçisi Joseph Limprecht, gazetecilere yaptığı açıklamada, Washington'un, Makedonya'nın "etnik gruplar arası işbirliği ve hukuk yoluyla barışı koruma çabalarını alkışladığını" söyledi. Limprecht, "ABD'nin, BM Güvenlik Konseyi, NATO ve uluslararası toplumun, Makedonya'nın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı gösterilmesini istiyor" diye konuştu.
Yoksulluk sokağa atıyor