Alem Buysa Kral Übü - Son Dakika Güncel Haberler
Hürriyet>Gündem>Alem Buysa Kral Übü
07 Nisan 2004 - 12:05Son Güncelleme : 07 Nisan 2004 - 12:05
“Eğer Polonya olmasaydı, Polonyalılar olmazdı!” demiş "Übü Baba". Büyük olasılıkla eğer Alfred Jarry olmasaydı ne Kral Ubu olabilirdi ne de böyle bir cümle kurulabilirdi. Tiyatroda gerçeküstücülüğün öncüsü olarak niteledirilen Jarrynin yazdığı Kral Übü (Ubu Roi) adlı eserden uyarlanan ve "tiyatrotem" tarafından sahnelenen Alem Buysa Kral Übü İstanbul Fransız Kültür Merkezi'nde perde açıyor . Oyun için tasarlanan deri ve karton gölge oyunu tasvirleri de ilgilenenler için sergileniyor.
Alem Buysa Kral Übü absürd tiyatronun öncüsü sayılan Alfred Jarry’nin yazdığı Kral Übü’den (Ubu Roi) bir uyarlama. Gölge oyunu ve anlatı geleneklerinin bir birleşimi olarak tasarlanan bu uyarlamada Şehsuvar Aktaş, Bilge Gültürk ve Ayşe Selen, hem gölgeleri oynatıyor, hem de kendileri oynuyorlar. Çetin Sarıkartal da oyunun dramatürjisini yapıyor.
Oyunla eşzamanlı olaak düzenlenen sergi ise Alem Buysa Kral Übü için tasarlanan deri ve karton gölge oyunu tasvirlerinin taslaklarını biraraya getirmeyi ve uygulamanın bütün aşamalarını göstermeyi amaçlıyor. Ayşe Selen ve Şehsuvar Aktaş tarafından tasarlanan tasvirlerin yapımı ise Ayşe Selen, Şehsuvar Aktaş ve Bilge Gültürk’e ait.
JARRY'NİN OYUNU İLK GÖSTERİMİNDE SKANDAL YARATMIŞTI
Gerçeküstücülüğün atalarından birisi olan Alfred Jarry, 1873 ile 1907 yılları arasında yaşadı. Jarry, ilk koşuklu ve düzyazı oyunlarını 1885 ve 1888 yılları arasında Saint-Brieuc Lisesi’nde ortaokul öğrencisiyken yazar. Bu dönemde Rennes Lisesi’nde, Bay Hébert adında bir fizik öğretmeni (takma adı H.B. ya da Heb Baba, Ebon, Ebans, Ebuy’dur) öğrencilerinin gözünde “dünyada grotesk olan her şeyi” temsil eder. Nitekim kendisine düzülen bir destanın kahramanı olur. Destanın Charles Morin tarafından kaleme alınan bir bölümünde Hebe Baba’nın serüvenleri anlatılır ve başlığı "Polonyalılar"dır.
1888 yılında Jarry Rennes Lisesi’nin ikinci sınıfına kaydolur. Okul arkadaşı ve Charles’ın küçük kardeşi olan Henri Morin ona Polonyalılar metnini verir ; Jarry bunu bir güldürü oyununa dönüştürür. Oyun önce Morin’lerin çatı arasında daha sonra Jarry’lerin evinde, Jarry ve arkadaşlarının kurduğu Finans Tiyatrosu’nun kuklalarıyla oynanır.
Yine Polonyalılar adını taşıyan oyun Kral Übü oyununun ilk hâlini oluşturur. Oyun, 1896 yılına dek yapılan sayısız düzeltmenin ardından son biçimini alır ve Kral Übü 10 Ocak 1896’da Lugné-Poe’nun yönetimindeki Théâtre de l’Oeuvre tarafından sahnelenir. Yönetmenliğini Lugné-Poe üstlenir, dekor ve maske tasarımını Pierre Bonnard, Sérusier, Toulouse-Lautrec, Vuillard, Ranson ve Jarry yapar. Gösterim skandal yaratır ve bütün basın oyunun iğrenç olduğunu duyurur.
14 Mayıs Cuma
Ve 15 yaşındaki Sümenye bulundu...
Ne zaman emekli olurum? E-devlet üzerinden emeklilik yaşı hesaplama