Anasayfa / Tarım ve Hayvancılık / İstiridye Mantarı Nasıl Yetiştirilir
Admin Temmuz 20, 2017	Tarım ve Hayvancılık Yorumların devamı 45 Görüntüleme
İstiridye mantarı, Pleurotaceae familyasından yaygın olarak yenilebilen bir mantar türüdür. Latince adı Pleurotus ostreatus olan bu mantar en leziz ve ekonomik kıymeti olan mantarlardan biridir. Şapkası istiridye şeklini çağrıştırması sebebiyle istiridye mantarı olarak adlandırılmıştır. Doğada kavak ağaçlarında yetişmesi sebebiyle kavak mantarı olarak da bilinir.
İstiridye mantarı yetiştirmek bir fazlaca girişimcinin ve mantar yetiştiriciliği ile uğraşan kişilerin ilgi duyduğu bir mevzudur. Ek olarak vatanımızda fazlaca sayıda istiridye mantarı üreticisi vardır. Sadece istiridye mantarı yetiştirme işi tüm ziraat ürünlerinde olduğu benzer biçimde belirli ortam koşullarının sağlanması durumunda verimli olarak yapılabilir.
Devletimizde girişimcileri istiridye mantarı yetiştiriciliği yapmaları için teşvik eden firmalar mevcuttur ve bu firmalar üreticilere rehberlik etmekte ve bununla birlikte istiridye mantarının yetiştiği kompost denilen kültür ortamını satmaktadırlar.Sadece istiridye mantarının ideal yetişme koşulları ile rehberlik icra eden firmaların verdiği bilgiler içinde bazı mühim farklar vardır.
İstiridye Mantarı Nasıl yapılır Yetişir ?
Ilk olarak istiridye mantarı yetişme sistematiğini iyi kavramak gerekir. İstiridye mantarı doğada kavak ve kayın ağacı köklerinde, nemli, serin, oksijeni bolca ve karanlık ortamda yetişen bir mantardır. Dolayısıyla en ideal yetişme koşulları da organik ortamındakine yakın olmalıdır.
Mantarın doğada yetiştiği kava yada kayın ağacı ortamı kompost denilen karışım ile oluşturulur. Kompost içinde yer edinen mantar miselleri şu demek oluyor ki tohumlar uygun ısı ve rutubet altında kuluçka döneminde mantar vermeye hazır hale gelir. Sonrasında gene uygun ortam şartları altında istiridye mantarı toplanacak boyutlara gelir.
Isı, ışık ve rutubet
İstiridye Mantarı Kompostu Nasıl yapılır Olmalıdır ?
İstiridye mantarı, doğada kavak ve kayın ağaçlarında yetişen bir mantar türüdür. Ana gıda maddesi ağaçlarda mevcut olan selüloz maddesidir. Bundan dolayı istiridye mantarını yetiştirmek için selüloz oranı yüksek bir ortam oluşturulmalıdır. Selüloz oranı yüksek çeşitli nebat ve ağaç artıklarının bulunmuş olduğu nemli ve içinde misel olan ortama kompost denir.
Kompost içeriğini birazcık daha detaylı anlatırsak, ekonomik olması sebebiyle ana madde olarak saman yada pamuk kullanılır. Bunlara ek olarak besleyici olması sebebiyle kavak yada kayın ağacı talaşı ve kepek eklenmiş olur. Bir kompostun kaliteli olmasını elde eden en mühim özelliği ihtiva ettiği kuru madde ve misel miktarıdır. Kompostun verimli olabilmesi için ağırlığının minimum %50’si kuru madde olmalı ve kuru madde miktarının da %2’si kadar misel olmalıdır.
Detaylı örnek verecek olursak 10 kiloluk bir kompost poşetinde minimum 5 kilogram kuru madde, 100 gr misel ve 5 litre kadar su bulunmalıdır. Bundan daha azca kuru madde ve misel bulunan kompostların mantar verimi son aşama düşük olacaktır.
Kuru maddelerin kendi içindeki oranı ise miselin türüne nazaran farklılık göstermekte olup verim için büyük farklar oluşturmamaktadır. Ek olarak kompost ph kıymeti 5,5-6,5 içinde olmalıdır. Bu kıymet alçı ve kireç ile dengelenebilir.
Kompost, bekletildiğinde altına suyu akmıyor sadece elinizle sıktığınızda suyu akıyorsa uygun bir kompost denilebilir. Dibinde su birikiyorsa suyu kesinlikle fazladır.
İstiridye Mantarı Hangi Isı, Rutubet ve Aydınlık Değerlerinde Yetişir ?
İstiridye mantarı kuluçka ve hasat dönemlerinde değişik ısı ve rutubet değerleri isteyen bir mantardır. Bundan dolayı üretim meydana getirilen ortamın şartlarının denetim edilebilir ve istendiği benzer biçimde değiştirilebilir olması gereklidir. Kuluçka süreci, tamamen karanlık ortamda averaj %70 rutubet oranında 25-30 aşama arası sıcaklıkta olmalıdır. Bu şartlar altında ilk mantarlar 17. günden itibaren görülmeye adım atar.
Kompostlar genel anlamda plastik poşetlerin içinde olduğundan her bir poşete 10. günden itibaren 10-15 arası delik açmanız gerekir ki mantarlar büyüyebilsin. Bunun sebebi kompost içine oksijen girmesini sağlamaktır. İlk bölümde de belirtildiği benzer biçimde istiridye mantarı yüksek oksijenli ortamlarda yetişir.
Kuluçka süreci bittikten sonrasında oda sıcaklığı 12-17 aşama içinde olmalı, günde 6-8 saat kadar beyaz floresan ışığı ve minimum %80 rutubet olmalıdır. Kompost üreticileri yada danışman firmaların verdiği ısı değerleri 18-23 aşama arasındadır sadece bu sıcaklıklarda istiridye mantarı hafifçe, kuru ve rengi sarıya dönük olacaktır. Bu da istiridye mantarının organik yapısından uzak bir görüntüdür. Taze istiridye mantarı gri renkli, sulu ve etlidir.
Firmaların bu ısı değerlerini önerme sebebi ortamın sıcaklığını 18 derecenin altına düşürmek için standart klimaların kafi gelmemesidir. Klima teknik detaylarını incelediğinizde klimaların en düşük 18 aşama sıcaklığa kadar inebildiğini görebilirsiniz. İstiridye mantarı üretiminde ısı kesinlikle ustalaşmış soğutma sistemleri ile ayarlanmalıdır.
Ortam nemi ise %60 – %95 içinde olmalıdır. Sadece kuluçka ve hasat dönemlerinin ideal rutubet değerleri değişik olduğunda ortamın nemini ayarlamak da üreticinin elinde olmalıdır. Bunun için yüksek basınçlı sisleme cihazları kullanılabilir.
Yere su atarak yada fıskiye sistemi ile rutubet ayarlamak olanaksız olup ek olarak mantarın yapraklarına su değmesi siyah kir ve delinmelere neden olur.
Doğada istiridye mantarının gelişimi ormandaki sis yardımıyla oluşur. Bundan dolayı en yüksek verim suni sis oluşturarak alınabilir.
İstiridye Mantarı Havalandırması Nasıl yapılır Olur ?
İstiridye mantarı, oksijen oranı yüksek ortamlarda yetişir. Doğada öteki mantarlar benzer biçimde yol kenarında istiridye mantarı bulma ihtimali fazlaca düşüktür. Bundan dolayı üretim ortamındaki oksijen miktarı fazlaca iyi ayarlanmalıdır.
İstiridye mantarının yetiştiği ideal oksijen miktarı öteki şartlara bağlı olarak değişmektedir. Bundan dolayı kati değerler vermek güçtür sadece mantarın sap ve yaprak yapısına bakarak oksijen miktarı tespit edilebilir.
İstiridye mantarı yapraklarının kenarı yukarı doğru dönüyorsa yada mantar sapı uzuyorsa oksijen yetersizdir.
Üretim ortamında oksijen azalmasının sebebi, istiridye mantarının canlı bir organizma olması ve oksijen ile de beslenmesidir. Ek olarak erişkin bir istiridye mantarı havaya her saatte ortalama 4 milyon spor bırakır. Spor, havada asılı duran ve ortalama 5 mikron büyüklüğündeki istiridye mantarı tohumudur. Bu tohumlar bununla birlikte oksijen oranının da düşmesine niçin olurlar.
İstiridye mantarı üretiminde oksijen miktarını dengelemek ve havadaki sporları temizleyip ortamı insanların da nefes alabileceği hale getirmek fazlaca önemlidir. Bundan dolayı üretim ortama saat başı otomatikman havalandırılmalıdır.
Havalandırma yaparken içeri giren havanın istiridye mantarının üstüne direkt gelmesine engel olmak gerekir. Bu şekilde bir durumda istiridye mantarı bir kaç saat içinde geri dönüşü olmayacak şekilde kuruyacaktır.
Doğru havalandırma, havalandırma kanallarının önüne özgür perdeler asarak yapılabilir. Bu sayede kanallardan gelen temiz hava direkt mantarın üstüne gelmeyecek, perdelerden aşağı süzülerek tüm ortama yayılacaktır.
İstiridye Mantarı Ne Süre Toplanır ?
Yaprak büyüklüğü 10-20 santimetre arası her mantar toplanabilir sadece ne vakit toplayacağınızı ayarlamak üreticiye kalmıştır. Havalandırma mevzusunda da belirtildiği benzer biçimde erişkin her mantar havaya saat başı milyonlarca spor bırakacağından yaprakların fazlaca büyümemesi, öteki mantarların gelişimi için önemlidir.
Mantar kompostları 3 dönem halinde mantar verirler. İlk ürün kuluçka süreci bittikten 5-6 gün sonrasında içinde toplanabilir hale gelir ve 10 gün içinde tüm mantarlar toplanır. İlk ürün döneminde şu demek oluyor ki birinci flaşta o komposttan toplayacağınız tüm mantarın ortalama %40’ını toplamış olmuş olursunuz. Bu, mantarın verimi %40 olacak anlamına gelmemelidir.
İlk ürün periyodunun arkasından ortalama 10 günlük bir bekleme süreci olur ve bu sırada mantar büyümesi olmaz. Bekleme döneminde ortamın sıcaklığı 1-2 aşama arttırılabilir. Sonrasında yeniden mantarlar çıkmaya adım atar ve yeniden 10 gün süresince mantar toplanır.
İkinci ürün süreci yada ikinci flaş adında olan bu sürede toplayacağınız mantar, o komposttan toplayacağınız tüm mantarın ortalama %20’lik bölümüdür. Burada dikkat edilmesi ihtiyaç duyulan nokta ikinci flaş esnasında daha azca mantar toplanacak olmasıdır. Bu da maliyetleri ve üreticinin nakit dengesini bozabilir.
Üçüncü ürün dönemine girmeden ilkin ortalama 15 günlük bir bekleme süreci geçer ve bundan sonrasında son kalan mantarlar çıkmaya adım atar. Bu zamanda mantar gelişme hızı ilk ürün döneminden daha düşük olacağından toplama süreci 1 aylık bir süreye bile yayılabilir. Kuluçka ve hasat süreci dahil bir mantar kompostundan ortalama 3 ay verim alınabilir. 3 aydan sonrası ekonomik olarak kazançlı olmayacaktır.
Üretim ortamında ısı ne kadar azca olursa mantar rengi o denli griye dönük olur. Ek olarak yaprak çapı minik olmasına karşın ağırlığı fazla ve toplandıktan sonraki ömrü 1-2 gün daha çok ve daha leziz olur.
Ortamdaki ısı arttıkça mantar rengi sarıya döner, yaprakları büyür, daha kuru hale gelir. Sıcaklıkla birlikte rutubet oranı da artarsa mantar daha toplanmadan çürüyecektir.
İstiridye Mantarı Verim Oranı Nasıl yapılır Hesaplanır ?
İstiridye mantarı üretiminde en mühim mevzunun kompost olduğu ilk bölümde belirtilmişti. Mantar üretiminin verimli olabilmesi ilk olarak kompost içindeki kuru madde miktarına ve kalitesine bağlıdır.
Üretimde kullanılan komposttan alınacak verim averaj olarak ağırlığının %30’u kadar olacaktır. Danışman yada kompost üreticisi firmalar %40-%50 hatta bazen %80 verim elde edilebileceğini anlatmaktadır. Bu kadar yüksek oranda verimlerin laboratuvar şartlarında bile alınması kolay değildir. Kocaeli Üniversitesi Ziraat Fakültesinin yapmış olduğu bir araştırmada çeşitli oranlarda kuru madde miktarı kullanılarak en fazla %41 verim elde edilmiştir sadece bu verim ticari olarak ekonomik değildir.
Bundan dolayı üreticiler maliyet hesabı yaparken alacakları verimi düşük tutmalıdırlar. Bilhassa ilk kez üretim meydana getirilen bir tesiste hemen hemen ideal havalandırma ve rutubet değerleri bilinmediğinden verim oranlarının %25’i geçmesi fazlaca zor olsa gerek. Kuru madde oranı yüksek ve dengeli olan, tohumu kaliteli olan, ısı, rutubet ve havalandırması iyi yapılmış bir kompost %35 civarı verimli olacaktır.
Örnek bir verim hesaplaması yapmak gerekirse; 10 ton kompost ortalama %30 verim ile toplamda 3 ton mantar verecektir.
Bu 3 ton mantarın %40’lık kısmı şu demek oluyor ki 1,2 tonu ilk flaşta, 600 kilogram’ı ikinci flaşta ve kalan ortalama 1,2 tonu da son dönemde alınabilir.
İstiridye Mantarı Nasıl yapılır Satılır ?
İstiridye mantarını satışa çıkarmadan ilkin bilinmesi ihtiyaç duyulan en mühim nokta, toplamaya hazır şu demek oluyor ki 10 santimetre ebatlarına gelen mantarın 2 gün içinde toplanması ve 1 gün içinde de satılması gereklidir. Büyüyen her mantar, spor atarak öteki mantarların gelişimini yavaşlatacağı benzer biçimde toplanan her mantar da 3-4 saat içinde ağırlığının %10’unu yitirecektir.
Mesela 5 kilo olarak tartıp kasalanan mantar, 4 saat sonrasında müşterinize ulaştığında 4,5 kilo gelecektir. Bu da meydana getirilen tüm verim ve maliyet hesaplarını etkileyecektir.
Ek olarak ilk flaş olarak adlandırılan dönemde 10 gün içinde yoğun olarak mantar toplanacaktır. Bu da tertipli bir satış sistemine gereksinim bulunduğunun ispatıdır.
İstiridye mantarının toplanması ve bekletilmesi esnasında ağırlığının azalması ve sonunda satılamaz hale gelmesi, üreticiyi zorlayan sadece mantar toptancılarının elini güçlendiren bir durumdur. Bundan dolayı mantarı üretirken bununla birlikte değişik fiyatlarla alternatif satış kanalları bulunmalıdır.
evde istiridye mantarı yetiştiriciliği istiridye kavak mantarı yetiştirme ortamı istiridye mantarı fiyat istiridye mantarı kompostu istiridye mantarı nasıl yetiştirilir uzmantv istiridye mantarı nasıl yetiştirilir video istiridye mantarı yetiştirme maliyeti istiridye miseli	2017-07-20
İçerikevde istiridye mantarı yetiştiriciliği istiridye kavak mantarı yetiştirme ortamı istiridye mantarı fiyat istiridye mantarı kompostu istiridye mantarı nasıl yetiştirilir uzmantv istiridye mantarı nasıl yetiştirilir video istiridye mantarı yetiştirme maliyeti istiridye miseli
Görüntüle Aliexpress.com Odaklı İş Fikirleri
Sonraki Satış Yapmanın Yolları