abd doları | PARAFREKANS
Yabancı Piyasalarda Yatırım ve Döviz Hareketleri
Yabancı piyasalara yatırım yapacak kadar akıllı olan insanlar için döviz hareketleri çok daha önemlidir çünkü dövizlerdeki hareketler getirileri ya arttırabilir ya da azaltabilir.
2009’da Asya’nın finansal krizden hiç de etkilenmeyeceğine inandığınız için Asya’ya yatırım yapmaya çalışan Amerikalı bir yatırımcı olduğunuzu hayal edin. Singapur piyasasına yatırım yapmaya karar verdiniz çünkü Singapur, Asya’nın İsviçre‘si olarak görülür; herkes ingilizce konuşur, hükümet istikrarlıdır ve iyi gelişmiş bir ekonomisi vardır. Singapur Havayolları’nın (SIA) hisselerini satın aldınız çünkü ülkenin turizm teşvikleri sayesinde Asya’ya seyahatlerin artacağına inanıyordunuz. ve bu havayolunun hizmet ve kalite konusunda inanılmaz bir şöhreti var. Ocak 2009’da 100 SIA hissesini hisse başına 10,50 Singapur dolarıyla toplam 10.500 Singapur dolarına satın aldınız. O zamanlar ABD doları/Singapur doları döviz kuru yaklaşık 1,46’ydı yani maliyet 7191 ABD dolarıydı. Aralık 2009’da yatırımınızdan çıkar sağladınız ve fonlarınızı eve geri getirdiniz. O zaman kadar SIA hisseleri yaklaşık 14,75 Singapur doları değerindeydi ki bu, toplam yatırımınızın değerini 14.750 Singapur doları yapıyordu. Bir yıl içinde yüzde 40.47 kazanmıştınız. Singapur dolarını tekrar ABD dolarına çevirdiğinizde banka size 10.461 dolar verdi. 7191 dolar üzerindeki yüzde 40.47 getiri size 10.461 ABD dolarına değil yaklaşık 10.102 ABD doları vermeliydi. Banka hatası gibi duruyor ama değildi. O yılın Ocak ve Aralık ayı arasında Singapur doları ABD doları karşısında güçlenip size, döviz dalgalanmaları sayesinde yüzde 5 daha kazandırdı.
Ne var ki döviz kurları düşebildikleri kadar kolay bir şekilde yükselebilir de. 2010’un ilk 6 ayında euro ABD doları karşısında yüzde 14,5 düştü. Eğer bir Amerikalı bu yılın başında Almanya borsasına yatırım yaptıysa, özsermaye piyasasındaki getirisi eksi yüzde 2,56 olurdu ama ABD doları bağlamında hakiki kaybı, döviz kuru dalgalanmaları nedeniyle yüzde 17’ye yaklaşırdı.
Yabancı bankalarda hesapları veya yurtdışında parası olan yatırımcıların da döviz kurlarını bilmeleri gerekir. Hepimiz dünyanın dört bir yanındaki banka hesaplarında parası olan uluslararası ajanlarla ilgili filmler izlemişizdir. Çoğumuzun hayatı böylesi çekici değildir ama belki, yabancı bir bankada veya başka bir ülkede hesabı olan birini tanıyorsunuzdur. Yurtdışında çalışan bir kişi Londra‘ya taşınması sebebi ile Londra’da bir banka hesabı açtı. Kendi memleketindeki hesabı da aktif çünkü Londra’da iş anlaşması sadece 3 yıllık ve İngiliz sterlini cinsinden maaşı yurtdışı hesabına yatıyor. Yıllık maaşı 50 bin ingiliz sterlini.
Söz konusu kişinin işi gereği döviz kurlarını takip etmesi gerekmiyordu ancak çevresinde çalışan arkadaşlarının Amerika’ya seyahat etmelerinin maliyetinin ne kadar yüksek olduğu konusunda şikayet ettiklerini duymuştu. Birkaç soru sorduktan sonra ingiliz sterlinin abd doları karşısında düştüğünü öğrenmişti ki bu, döviz kurları sebebiyle ödemesinde zımni bir yüzde 7.5’lik veya kabaca 5000 abd dolarına denk (ingiliz sterlini başına 1,50 abd doları döviz kuruyla) bir kesinti olacağı anlamına geliyordu. Son düşüş sebebiyle endişeli olsa da asıl, ücretini ABD doları cinsinden daha az değerli hale getirecek, sterlinde gelecekte olabilecek daha büyük düşüşlerden endişe ediyordu. Söz konusu bu kişinin sterlindeki daha büyük bir düşüşe karşı korunmak için opsiyon sözleşmesi kullanmak veya daha düzenli bir şekilde parasını ABD dolarına çevirmekti. Göçmenlik veya diğer nedenlerden dolayı başka ülkelere geçici olarak taşınmış ve anavatanlarında bir banka hesabı tutan diğer insanlar için de aynı mantık geçerlidir. Eğer büyük bir döviz hareketi olursa yabancı banka hesabınızdaki tasarruflarınızın değeri etkilenecektir.