YÜKSEK KOLESTEROL VE İLAÇ KULLANIMI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT - PDF Ücretsiz indirin
Download "YÜKSEK KOLESTEROL VE İLAÇ KULLANIMI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT"
1 YÜKSEK KOLESTEROL VE İLAÇ KULLANIMI Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Yüksek kolesterolde ilaç tedavisi üzerinde çok tartışılan bir konudur. Hangi kolesterol düzeyinde ilaç başlanacağı gerçekten yorumlara açıktır ama tartışılan konu bazen ne yazık ki ilaçların gerekliliği olmaktadır ve mutlaka ilaç kullanması gereken hastalar bile ilaç kullanmaktan kaçınmaya başlamıştır. Tartışılması gereken konu hangi kolesterol düzeyinde ilaç başlanmalıdır olmalıdır ama ne yazık ki ilacın gerekli olup olmadığı tartışılmaktadır. İlaç başlarken hastanın yaşı, kötü (LDL) kolesterol düzeyi, şeker hastalığı, mevcut hastalıklar gibi birçok faktör göz önüne alınır. Sizlere sırası ile 2 kılavuzun önerilerini özetlemek istiyorum: Önce 2013 yılında yayınlanan Amerikan kılavuzu: ÖNCEDEN KALP DAMAR HASTALIĞI* OLANLARDA *Akut koroner sendrom, eskiden kalp krizi öyküsü, angina pektoris, koroner veya başka bir damara girişim yapılmış olması, felç, geçici iskemik atak, ateroskleroza bağlı olduğu düşünülen damar hastalığı 1.Hasta 75 yaş ve daha küçükse ilaç tedavisine başlanmalıdır 2.Hasta 75 yaşından büyükse bireysel özelliklere göre plan yapılmalıdır. ÖNCEDEN KALP DAMAR HASTALIĞI OLMAYANLARDA 1.21 yaşından büyük ve kötü (LDL) kolesterol 190 mg/dl veya daha yüksekse ilaç tedavisine başlanmalıdır yaş arası şeker hastalarında kötü (LDL) kolesterol mg/dl arasında da ilaç tedavisine başlanmalıdır. 3.Şeker hastalığı yok ve kötü (LDL) kolesterolün mg/dl arasında ise 10 yıllık kalp damar hastalığı geçirme riski hesaplanmalıdır. Eğer risk %5 ten fazla ise ilaç tedavisi
2 önerilmektedir. Tedaviye başlamadan hasta ile hekimin ilacın yarar ve potansiyel risklerini tartışmaları yararlı olacaktır. 4.Bu gruplardan herhangi birine girmeyenlerde bireysel özelliklere göre plan yapılmalıdır. ASCVD Risk Estimator uygulaması (ücretsizdir) ile cep telefonundan 10 yıllık kalp damar hastalığı geçirme riski hesaplanabilir. Girilecek parametreler cinsiyet, yaş, ırk, toplam kolesterol, iyi (HDL) kolesterol, sistolik kan basıncı (büyük tansiyon), hipertansiyon için tedavi alınıp alınmadığı, şeker hastalığı olup olmadığı ve sigara içip içilmediğidir. Avrupa Kılavuzu 2016: İlaç kullanmasını belirleyen öncelikle hastanın riskidir. Öncelikle daha önceden kalp damar hastalığı geçirmiş olanlar, şeker hastaları, bireysel olarak çok yüksek riske sahip olanlar ve kronik böbrek hastalarında risk hesaplamasına gerek yoktur. Bu hastalar yüksek veya çok yüksek riskli olarak kabul edilir. Diğer hastalarda ise risk hesaplaması gerekir. Risk hesaplaması için ESC Pocket Guidelines isimli cep telefonu uygulaması (ücretsizdir) kullanılabilir. ESC Pocket Guidelines uygulaması kullanılması Access tools seçilir Tools seçilir CV risk chart (Dyslip) seçilir Region (bölge) çıkıyor. High (yüksek) ve Low (düşük) riskli bölgeler var. Yüksek (high) risk seçilir*. Cinsiyet, yaş, biliniyorsa iyi (HDL) kolesterol bilgileri karşınıza çıkan ekranda: Sigara içip içmeme, Sistolik kan basıncı (büyük tansiyon) ve toplam kolesterole göre hangi kategoriye düştüğünüz hesaplanır.
3 Örnek ekran görüntüsü (ne yazık ki İngilizce) Yaklaşık rakam hesaplanır ve renk seçilir. Renk tedaviyi belirlemede yardımcıdır. Bordo: >%15 ve üzeri Kiremit: %10-14 Kırmızı: %5-9 Turuncu: %3-4 Sarı: %2 Yeşil: %1 Koyu yeşil: <%1 *Düşük riskli ülkeler: Belçika, Fransa, Yunanistan, İtalya, Lüksemburg, İsviçre, Portekiz ve yakın zamanda kalp damar hastalıklarına bağlı ölümlerin azaltıldığı ülkeler. Yüksek riskli ülkeler: Diğer ülkeler. Ermenistan, Azerbeycan, Belarus, Bulgaristan, Gürcistan, Kazakistan, Kırgızistan, Letonya, Litvanya, Makedonya, Moldovya, Rusya, Ukrayna ve Özbekistan bu listede. Türkiye nin listede yer almamasına rağmen bu grupta olduğunu varsayabiliriz. Hatta şöyle bir de uyarı var: Buradaki bazı ülkelerde risk çok fazla olduğu için gerçek risk hesaplanan riskten daha yüksek olabilir.
4 SONUÇ OLARAK HASTALAR 4 GRUBA AYRILIR Çok yüksek riskli grup: 1.Kalp Damar hastalığı olanlar: Akut koroner sendrom, eskiden kalp krizi öyküsü, angina pektoris, koroner veya başka bir damara girişim yapılmış olması, felç, geçici iskemik atak, ateroskleroza bağlı olduğu düşünülen damar hastalığı. Ayrıca koroner anjiyografi veya karotis ultrasonografisinde önemli plak saptanması. 2.Şeker hastalığına bağlı idrarda protein kaybı gibi hedef organ hasarı olanlar veya birlikte sigara, hipertansiyon, lipid metabolizması bozukluğu gibi majör bir risk faktörü olanlar. 3.Evre 3 kronik böbrek hastalığı (glomerüler filtrasyon değeri < 30 ml/dakika) 4.Hesaplanmış risk skoru %10 veya daha fazla olanlar Yüksek riskli grup: 1.Tek başına yüksek bir risk faktörü olanlar: örneğin toplam kolesterol >310 mg/dl, ailesel hiperkolesterolemi veya kan basıncı ³ 180/110 mmhg olanlar 2.Diğer şeker hastaları (bazı genç Tip 1 şeker hastaları düşük veya orta riske sahip olabilir) 3.Hesaplanmış risk skoru ³%5 ama <%10 olanlar Orta riskli grup: Hesaplanmış risk skoru ³%1 ama <%5 olanlar Düşük riskli grup: Hesaplanmış risk skoru <%1 olanlar KİMLER HEMEN İLAÇ KULLANMALI Çok yüksek riskli grup: LDL Kolesterol > 70 ise Yüksek riskli grup: LDL Kolesterol 100 ve üzeri ise Orta riskli grup: Önce yaşam düzeni değişiklikleri Düşük riskli grup: Önce yaşam düzeni değişiklikleri Yaşam düzeni değişiklikleri ilaca başlansa bile ihmal edilmemelidir. İlaç başlarken yarar ve riskleri hasta ile tartışılmalıdır.
5 KİMLER YAŞAM DÜZENİ DEĞİŞİKLİKLERİ İLE KÖTÜ KOLESTEROL DÜŞÜRÜLMEZSE İLAÇ DÜŞÜNÜLMELİ Çok yüksek riskli grup: LDL Kolesterol < 70 ise Yüksek riskli grup: LDL Kolesterol 70 ve üzeri ama < 100 ise Orta riskli grup: LDL Kolesterol 100 ve üzeri ise Düşük riskli grup: LDL Kolesterol ³ 190 ise Yaşam düzeni değişiklikleri ilaca başlansa bile ihmal edilmemelidir. İlaç başlarken yarar ve riskleri hasta ile tartışılmalıdır. Benim önerim her iki kılavuza göre de kendi durumunuzu hesaplayarak karar vermenizdir. Kılavuzlarla ilgili çok sevdiğim bir cümle ve yorumumla birlikte bitireyim. Kılavuzlar bir rehberdir, sorumlu doktorun kararı önemlidir. Hastaya yarar ve riskleri anlatılarak, özellikle kanıtların yetersiz veya kaliteli olmadığı durumlarda, birlikte karar verilmelidir. Bu broşürde genel bilgiler yer almaktadır, doktora danışmadan tedavide değişiklik yapılması sakıncalı olabilir. Her türlü yayın hakkı saklıdır Bilimsel amaçlarla kaynak göstererek alıntı yapılabilir Tarih: Kasım 2016
HeartScore web tabanlı sürüm-kullanıcı Rehberi İÇİNDEKİLER. 1. Önsöz... 2. 2. HeartScore u kullanmanın yararları... 2. 3. HeartScore kurulumu...
İÇİNDEKİLER 1. Önsöz... 2 2. HeartScore u kullanmanın yararları... 2 3. HeartScore kurulumu... 2 4. HeartScore web uygulama anasayfası... 3 5. Hasta kartı... 5 6. Yeni muayene sayfası oluşturmak... 6 7.
Uzm. Mehmet Ali Karaselek 12. Ulusal Aferez Kongresi Ekim 2017 İstanbul
Uzm. Mehmet Ali Karaselek 12. Ulusal Aferez Kongresi 27-28 Ekim 2017 İstanbul 1 Sunum Akışı 1. Lipid aferezi ve AH 2. Lipid aferez çeşitleri 3. Lipid aferez endikasyonları 4. Merkez deneyimi 2 Lipid Aferezi