Keten Tohumu ve Faydaları | İdil Yazar
Doğal besin maddelerinin vücudumuzda ortaya çıkardığı olumlu etkilerden faydalanarak pek çok rahatsızlıktan korunmak, daha sağlıklı bir yaşam sürmek mümkün. Beslenme alışkanlıkları kişinin genel sağlık durumunu belirleyici etki gösterdiğinden beslenme programını daha çok doğal olandan, bitkilerden yana oluşturmakta fayda var. Doğanın bizlere sunduğu sağlıklı besin maddelerinden birisi olarak keten tohumunu da tanıyıp faydalarını öğrenelim.
Keten tohumu denince ilk olarak akla gelen faydası yüksek oranda lif içermesidir. Lif demek, sağlık demektir, özellikle iç organların sağlıklı olması demektir. Şifa kaynağı olan keten tohumunun tüketimi Mısır’da yaklaşık olarak 2 bin yıl öncesine dayanmaktadır. Keten tohumunun içinde bolca bulunan Omega 3, B12, K ve E vitaminleri onu tüm vücut sağlığı için faydalı bir besin haline getirmektedir. Keten tohumunun içindeki sağlığa faydalı yağlar, protein ve linamarin gibi faydalı bileşikler çok değerlidir. Keten tohumu zengin bir antioksidan kaynağı olduğundan vücudu, hücreleri serbest radikallerden korur, bağışıklık sistemini güçlendirir ve metabolizmayı hızlandırır. Bu sebeplerle de keten tohumunun diyet yapan ve kilo vermek isteyen kişiler tarafından yaygın olarak kullanılması önerilir. Yüksek oranda lif içeriği ile keten tohumu, özellikle sindirim sistemi rahatsızlıkları için çok faydalıdır, kabızlığın doğal olarak tedavisinde oldukça etkilidir.
Keten tohumunun besin değerleri
100 gram keten tohumu yaklaşık olarak;
3.7 gram doymuş yağ,
29 gram çoklu doymamış yağ,
8 gram tekli doymamış yağ,
30 miligram sodyum,
813 miligram potasyum,
29 gram karbonhidrat,
27 gram diyet lifi,
1.6 gram şeker,
255 miligram kalsiyum,
0.6 miligram C vitamini,
5.7 miligram demir,
0.5 miligram B6 vitamini,
392 miligram magnezyum içermektedir.
Keten tohumunu tüketmenin en doğru yolu filizlenmiş formdur. Keten tohumunu ıslatıp filizlendirmek fitik asidi çıkarır ve mineral emilimini arttırır. Keten tohumları ılık suda 10 dakika veya soğuk suda 2 saat bekletildiğinde tüketilmeye hazır olur. Islatılmış tohumlar sabah mısır gevreğine eklenerek tüketilebilirken, öğütülmüş keten tohumu, toz formunda olduğu için besinlere eklenerek de tüketilebilir. Bunların yanında keten tohumunun en sağlıklı tüketimi bir kase sağlıklı ev yoğurduna bir tatlı kaşığı kadar karıştırarak tüketilmesidir.
Ev yoğurdu zaten faydalı probiyotikler bakımından oldukça zengin olduğundan bir de sağlıklı lif kaynağı keten tohumu karıştırıldığında daha çok faydalı olur. Bunun için en doğru yollardan birisi 1 yemek kaşığı keten tohumunu sıcak suyun içinde 1 saat kadar bekletip yumuşadıktan sonra küçük bir kase ev yoğurdu ile karıştırarak tüketmektir. Bu yöntemle hem sindirim sisteminin fonksiyonları desteklenir hem de vücuttaki yağların doğal yolla yanması sağlanır.
Keten tohumu bolca Omega-3 yağ asitleri içerir. Omega 3 yağ asitleri de kanser hücrelerinin büyümesini ve gelişmelerini engelleyici özelliklere sahiptir. Ayrıca keten tohumunujn içinde bulunan lignanlar antianjiyogenik özelliklere sahiptir. Lignanlar ise çeşitli kanser türlerine karşı hücreleri koruyucu olarak etki yapar. Bu konuda yapılan bir çalışmada, özellikle az yağlı bir diyetle keten tohumu tüketen erkeklerde prostat kanseri tümörlerinin büyümesinin engellendiği ve keten tohumu tüketiminin meme kanseri riskini azalttığı tespit edilmiştir.
Diyabet riskini azaltır!
Keten tohumu içinde bulunan lignanlar ve diğer fitoöstrojenlerin, anti-enflamatuar etkileri nedeniyle, diyabet gibi kronik hastalıklara yakalanma riski azaltmaktadır. Uzmanlar keten tohumunun, diyabetin ilk evresinde olan kişilerde kan basıncını düşürdüğünü, ancak kan şekeri ve insülin direnci düzeylerini çok belirgin şekilde iyileştirmediğini tespit etmişlerdir. Bu bakımdan keten tohumunun diyabeti önleyici olabildiği, ancak tedavi edici etkilerinin kesin olmadığı söylenebilir. Bu konuda yapılan pek çok çalışmaya rağmen, keten tohumunun diyabet semptomları üzerindeki yararları çok net olarak belirlenememiştir. Bu bakımdan zaten diyabet hastası teşhisi konan kişiler doktora danışmadan keten tohumu tüketmemeliler.
Yüksek tansiyonu önler!
Yüksek tansiyon değeri pek çok sağlık sorunu için temel sebep haline gelmiştir. Keten tohumunun içinde bulunan faydalı maddeler ise onun kan basıncını düzenleyerek tansiyonun yükselmesini önleyici etki göstermektedir.
Sindirim sisteminin dostudur!
Keten tohumu çok sağlıklı ve kaliteli bir lif deposudur. Bu bakımdan tüm sindirim sistemi sorunlarının önlenmesi ve tedavisi için keten tohumundan faydalanılabilir. Keten tohumu mide ve bağırsak zarlarının temizlenmesine yardımcı olduğundan ve iltihap oluşumunu önlediğinden sindirim sisteminin fonksiyonlarının düzenli olarak işlemesini sağlar. Bu bakımdan şişkinlik, kabızlık, gaz ve bunların bir sonucu olarak da ortaya çıkabilen hemoroit sorunlarının tedavisi için keten tohumundan faydalanmak önerilir.
Keten tohumu, pek çok sağlıklı besin öğesini bünyesinde barındırmaktadır. Özellikle de içerdiği Omega 3 yağ asitleri sayesinde cildi besler, cilt kuruluğunu önler, cildin gençliğini, diriliğini ve parlaklığını korumasını sağlar.
Keten tohumunun içerdiği Omega 3 yağ asitleri ve B12 vitamini tam anlamıyla beyin dostu maddelerdir. Bu bakımdan keten tohumunun beynin faaliyetlerini desteklediği, unutkanlığı önlediği, konsantrasyonu artırdığı ve özellikle de Alzheimer hastalığını önlediği söylenebilir.
Keten tohumu içerdiği lif sayesinde sindirim sistemi fonksiyonlarını desteklemekte ve de vücutta yağ depolanmasını önlemektedir. Metabolizmayı hızlandırıcı özelliklerinden dolayı kilo vermek isteyenlere özellikle ev yoğurduna karıştırılarak keten tohumu tüketmeleri önerilir. Ayrıca keten tohumu mideye ulaştığında şiştiği için kişiye uzun süre tokluk hissi verir ve sık sık yemek yeme, atıştırma ihtiyacını bastırır.
Hücre yenilenmesini hızlandırır!
Hücre yenilenme süreci yaşla birlikte yavaşlamakta ve bundan dolayı da ciltte ve de tüm organlarda yaşlanma belirtileri gözlenmektedir. Bunu önlemenin yolu da aslında vitaminler, mineraller ve sağlıklı yağlar bakımından zengin beslenmektir. Bu bağlamda en önemli yardımcıların başında Omega 3 geliyor. Bir Omega 3 deposu olan keten tohumu, hücre yapısındaki akışkanlığı desteklerken, hücre yenilenmesini hızlandırır ve yaşlanma karşıtı etki gösterir.
Keten tohumu tohum olarak yiyeceklere katılarak tüketildiği gibi tohumdan çıkarılan yağın da kullanım ve tüketim alanı çok geniştir. Keten tohumunun yapısında bol miktarda doymamış yağ, potasyum, çinko ve Omega 3 yağı bulunduğu için keten tohumu yağı beslenme uzmanları tarafından sıklıkla önerilmektedir. Keten tohumu yağı aşırı kullanılmadığı sürece sağlığa pek çok fayda sağlamaktadır. Bu bakımdan ve günde ortalama bir tatlı kaşığı keten tohumu yağı tüketilmesinin sağlıklı ve faydalı olduğu bilinir. Keten tohumu yağının faydaları aşağıda sıralanmaktadır.
Solunum yollarının sağlığını korur.
Deri ve ciltlerde meydana gelen iltihap ve enfeksiyonları yok eder.
Egzama, mantar, sedef gibi cilt hastalıklarının tedavisine yardımcı olur.
Mide ve bağırsaklarda meydana gelen rahatsızlıkları giderir.
Güneş yanıklarının yol açtığı ağrıları giderir, iyileşme sürecini hızlandırır.
İçinde bulunan Omega-3 yağ asitleri sayesinde saçların daha sağlıklı olmasını sağlar.
Prostat, meme ve göğüs kanserlerine yakalanma riskini azaltabilir.
Genel olarak cilt sağlığını koruyarak cilt hastalıklarına yakalanma riskini azaltır.
Gut hastalığından korur.
Sinir sistemi üzerinde yatıştırıcı ve olumlu etkileri bulunmaktadır.
Menopoz dönemi sorunlarını hafifletir.
Romatizmal ağrıları azaltabilir.
Antioksidan özelliğinden dolayı bağırsakları temizler ve bağırsakların daha sağlıklı çalışmasını sağlar.
Keten tohumu ve ev yoğurdu karışımı
Keten tohumunun tüketiminden bahsedildiğinde özellikle yoğurt ve keten tohumu karışımının altı çiziliyor. Probiyotik bakımından çok zengin olan keten tohumu ve yoğurt birlikte tüketildiğinde birçok hastalığı önleyici etki göstermekte, genel vücut sağlığına iyi gelmektedir. Keten tohumunun içinde yüksek orandaki çoklu doymamış yağ asitleri ve çok az miktardaki doymuş yağ asitleri, yüksek oranda lif bulunmaktadır. Bunların yanında potasyum oranının yüksek olması ve magnezyum, çinko, demir, bakır gibi diğer vitaminleri de içermesi keten tohumunu çok faydalı bir besin haline getiriyor. Hijyenik koşullarda mayalanmış ev yoğurdunda da bulunan bol miktardaki kalsiyum ve antioksidanlar da vücudun ihtiyacı olan önemli besinleri sağlamaktadır. Bu iki faydalı besinin birlikte tüketilmesi ile tüm vücut sağlığı desteklenmektedir. Keten tohumu karıştırılmış bir kase yoğurt;
Doğal bir antioksidan deposudur.
Bağışıklık sisteminin dostudur.
İçinde bulunan enfeksiyon giderici maddeler ile romatoid, artrit, sedef, alerjiler ve diğer yangılı hastalıklarda iyileştirici etki gösterir.
Grip ve diğer enfeksiyon tarzı hastalıklara karşı koruyucudur.
Ekstra enerji verir.
Vücudu güçlendirici elementlerle dayanıklılığı arttırır.
Egzama ve sedef hastalıklarının tedavisine yardımcı olur.
Sağlıklı keten tohumu tarifleri
Muzun kabuğu soyulur ve dilimlenir. Süt, yoğurt, muz dilimleri, keten tohumu, toz zencefil ve tarçın blenderın içine konur. Tüm malzemeler püre haline gelene kadar karıştırılır ve her seferinde taze olarak hazırlanıp tüketilir.
1 tane göbek marul
Küçük bir kapta keten tohumu, tuz, sirke, limon suyu ve zeytinyağı karıştırılır ve sos hazırlanır. Göbek marulun yaprakları yıkanır, doğranır ve salata kabına alınır. Biber ve çeri domatesler de ince doğranarak salataya eklenir. En son olarak da önceden hazırlanmış olan sos salataya dökülür.
Keten tohumu tüketecek olanlara öneriler
Keten tohumu içinde pek çok faydalı öğeler barındıran bir besin maddesidir ve tüketimi uzmanlar tarafından önerilmektedir. Ancak günde 1 tatlı kaşığından fazla tüketilmesi ise birtakım sindirim sorunlarına sebep olabilir. Bu sebeple keten tohumunun fazla tüketilmesinden kaçınılmalıdır.
Keten tohumunun kan şekeri seviyesini düşürücü etkisi olduğundan, diyabet hastası olan ve diyabet ilacı kullanan kişiler keten tohumu tüketirse kan şekeri aşırı şekilde düşebilir, birtakım sağlık sorunları yaşanabilir.
Keten tohumunun kan basıncını çok düşürücü etkisi bulunmaktadır. Kan basıncı zaten düşük olan kişiler ve tansiyon ilacı kullananların doktora danışmadan keten tohumu tüketmeleri önerilmez.
Keten tohumu vücutta kan pıhtılaşmasını yavaşlatıcı özellikte bir tohumdur. Bu sebeple de kanama bozukluğu sorunu olan kişiler tarafından kullanılması önerilmez. Ayrıca yine aynı sebeple ameliyatlardan en az 2 hafta öncesinde keten tohumu tüketmeyi bırakmak gerekir.
Keten tohumu vücutta hormonu, östrojen hormonunu taklit edebilir. Bu özelliğinden dolayı da meme, rahim ve yumurtalık kanserleri gibi hormona duyarlı kanser türleri ve ayrıca rahim fibroidlerini daha kötü hale getirmesi söz konusu olabilir. Keten tohumunun östrojen hormonunu taklit edebilecek olması dolayısıyla hamilelikte ve emzirme dönemlerinde birtakım sorunlara neden olabileceği düşünülür. Bu sebeple keten tohumu tüketmeden önce doktora danışmakta fayda var.
Bilinen kronik bir rahatsızlığı olan ya da düzenli olarak ilaç kullanması gereken kişiler keten tohumunu tüketmeden önce doktora danışmalılar.