Blog | Medcity
İlk 20-30 yaş iskelet sistemimizin güçlenmesi için en önemli dönemdir. Erken yaşta sigara kullanımı kemik gelişimine engel olur. Sigara kullananlarda sık görülen kemik kırıklarının ve yaygın ağrıların nedeni budur.
Sigara sadece iskelet sistemi üzerine değil tüm vücuda etki etmektedir ve buna bağlı kanserler, kalp-damar hastalıkları, ani ölümlerin sıklıkla sebebi olmaktadır.
Çalışmalar sigara içen insanların içmeyenlere oranla 7-10 yıl daha az yaşadıklarını göstermektedir.
Sigaranın vücutta etkilemediği sistem yoktur, bunların birçoğu sigara bırakılarak düzeltilebilir.
Kemiklerin; destek, koruma, hareket, yağ ve kalsiyum depolama, kan hücresi oluşturma ve boy uzamasına etkisi gibi önemli görevleri vardır. Meydana gelen bir kırık, “Kallus” adı verilen yeni kemik dokusunun oluşması ile iyileşir.
Kırık olduğu anda vücut iyileştirmeyi başlatır fakat iyileşme zaman alır ve 3 dönemi vardır .
1-ENFAMASYON (YANGI ) ilk evredir ve kemiğin kırıldığı anda başlar. Birkaç gün sürer. Bu dönemde kırık sahasına çevredeki damarlardan sızan kan nedeniyle şişlik ve morluk olur.
2-TAMİR –ONARIM . Bu dönem kırıktan ortalama 2 hafta sonra başlar.6-8 haftada kırık hattı yük taşıyacak güce ulaşır.
3-YENİDEN ŞEKİLLENME ( REMODELİNG) Bu kırığın eski haline dönme dönemidir ve uzun sürelidir. Aylarca sürer.
Kemikler kendilerini yeniden orjinal kemik dokusu ile iyileştirebilirler. Ancak bazı durumlarda yeterli kallus dokusunun oluşmaması neticesinde kırıkta kaynama süresi uzayabilir veya kırığın hiç kaynamama durumu ile karşılaşılabilir. Her kemiğin kırığının kendine özel bir iyileşme süresi vardır Bununla beraber kırık iyileşmesinde birçok mekanik ve biyolojik neden etkili olmaktadır.
KIRIKLAR NEDEN İYİLEŞMEZ ?
Kaynama gecikmesi kırığın beklenen sürede kaynamamasıdır. Şayet kırığın iyileşmesi gereken süreden 2-3 ay geçmişse ve muayenede ve röntgende iyileşme yoksa artık kaynamama (iyileşmeme) diyebiliriz.
Kırıkta iyileşmemenin çok farklı nedenleri vardır. Bu nedenler özellikle tedavide çok önemlidir.
Kırık iyileşmemesi sebepleri
1-SİSTEMİK ( genel ) sebepler
Protein eksikliği (kötü beslenme)
Şeker hastalığı (diyabet hastalığı)(hormonal sorunlar)
Ağrı kesiciler (non-steroid antienflamatuar ağrı kesiciler)
2-LOKAL (kırığa özgü ) sebepler
Kırık bölgesindeki kan akımının bozulması (ÇOK ÖNEMLİ)
Kırığın zamanında ve yeterli tespit edilmemesi
SİGRARA KIRIK İYİLEŞMESİNİ GECİKTİRİYOR.
SİGARA İÇMENİN KIRIK İYİLEŞMESİNE ETKİSİ NEDİR ?
Bilimsel olarak nikotin kırık iyileşmesi sırasında görev yapan HÜCRELERİN ÇALIŞMASINI ENGELER VE SAYILARINI AZALTIR. (makrofaj –fibrobaslar- osteoblastlar)
Kırık çevresindeki damarlarda sıkışma yaparak kırığın kaynaması için esas gerekli olan KAN AKIMINI AZALTIR.
Ortopedik ameliyatlar sırasında olabilecek sorunların sıklığını ve büyüklüğünü arttırır. (KOMPLİKASYONLAR ARTAR)
YARA İYİLEŞMESİNİ GECİKTİRİR ve ENFEKSİYON riskini arttırır. Ameliyat sonuçlarının istenilen düzeyde cevap alınamama gibi durumlar olabilir. Bu dokulara kan akımının yavaşlaması ve azalması ile ilişkildir.
Beslenmeyle alınan KALSİYUM emilimini azaltır, OSTEOPOROZ riskini artırır. Kırılmalara neden olur. Sigara içen yetişkinlerde 30%-40% daha fazla kalça kırılması görülmektedir.
Sigara ÖSTROJEN seviyelerini hızla düşürür. Östrojen güçlü bir iskelet yapısı için çok önemlidir.
ATLETİK PERFORMANS üzerine de olumsuz etkiye sahiptir. Çünkü sigara akciğer gelişimini ve fonksiyonlarını yavaşlatır. Sigara içenler içmeyenlere oranla 3 kat daha fazla nefes darlığı çekerler.
VUCUDU ZAYIFLATIR bu nedenle kemik kırılmaları için daha fazla risk taşırsınız.
Araştırmacılar, sigara içmenin daha fazla karbonmonoksite maruz kalmaya bağlı olarak dokuların yeterince oksijen alamamasına neden olduğuna dikkati çekerken, nikotinin ise hareket sisteminin yapı taşlarını, özellikle kemik, kıkırdak, lif ve eklemleri oluşturan proteinin (kolajen) üretiminin azalmasına yol açtığını ifade etti.
BU NEDENLERDEN DOLAYI ORTOPEDİSTLER SİGARA İÇEN HASTALARI AMELİYAT ETMEKTEN KAÇINIRLAR.
KIRIK İYİLEŞMESİ İÇİN NASIL BESLENMELİ ?
Kemik sağlığı için ilk önce kalsiyum ve D vitamini gerekir. Bu anlamda en önemli besin grupları ise süt ve süt ürünleridir. Protein içeriği yüksek besinler iyileşmeyi hızlandırır. Kırık sahasına kan akımını artıracak egzersizlerin olumlu etkisi olacaktır . Ayrıca güneşten faydalanmakta vücudun D vitamini ihtiyacını karşılamak için önemlidir.
KELLE-PAÇA CORBASI İÇMEK FAYDALI MI ?
Aşırı olmadığı sürece ve bunu içmeye engel olacak başka bir sağlık sorunu yoksa yaralı olabilir. Kırıkların iyileşmesi için kemik dokunun önemli bir kısmını oluşturan KOLLOJEN adlı proteine ihtiyacı vardır. Kelle- paça çorbası içinde bol miktarda kollajen ve kalsiyum bulunmaktadır.
KÖK HÜCRE TEDAVİSİ MEDCİTY CERRAHİ TIP MERKEZİNDE