Suriyeli Muhalifler Kazanırsa! - Murat Kayacan Suriyeli Muhalifler Kazanırsa! | Murat Kayacan Suriyeli Muhalifler Kazanırsa! - Murat Kayacan
Home > Çeviri > Suriyeli Muhalifler Kazanırsa!
Suriyeli Muhalifler Kazanırsa!
BY GLENN E. ROBINSON | Aralık 10, 2012 Foreign Policy
Son haberlere göre, acımasız isyancı saldırıları karşısında umutsuzluğa düşen Suriye’deki Beşşar Esed rejimi kendi vatandaşlarına karşı kimyasal silah kullanmaya hazırlanıyor. Suriye liderinin bizzat kendisi, hükümetindeki tüm güç simsarları ve ülkenin tüm askeri yetkilileri, Suriye nüfusunun %12’sini oluşturan ve savaşı “Öl ya da öldür!” meselesi olarak görüp korkan uzun süre zulme uğramış azınlıktan gelmektedir. Aleviler günümüzde Irak denilen bölgeden bin yıl önce ayrıldılar ve onlar Akdeniz’e bakan kuzey Suriye’nin tozlu tepelerine yerleştiler. Sünnilerin gözünde iki misli sapkın bir Şii kol olan Aleviler -dinleri değişik gelenekleri yansıtan bir mezhebe evrildiğinden- yüzyıllardır izole edilmiş bir şekilde yaşadılar.
Alevilerin Arap aleminde pek az savunucusu vardır. Nedeni mezheplerinin ana akım İslam anlayışından uzak tabiatı ve 1960’tan beri kontrol altında tuttukları Baas rejiminin korkunç tabiatıdır. Onlar büyük oranda, bölgedeki İran menfaatlerinin piyonları olarak görülmektedir. İran ve Hizbullah çevresi hariç hala kesin olmaktan uzak olan “Suriye rejiminin sona ermesi”ne Arap alemi büyük oranda ağıt yakmayacaktır.
Esed hanedanlığının düşüşü Batı’da muhtemelen sevinçle karşılanacak. Ancak tuzu kuru Suriyeli göçmenlerin iktidara gelmesine oynamak, sonu kayıpla bitecek bir bahistir. Yurtdışındaki bu unsurlar (sürgün) Suriyeliler Obama’nın ve diğerlerinin desteğini kazanmış olabilirler. Bununla beraber ülkenin uluslararası işgaline ket vurulurken, Suriye’de ne müddetle olursa olsun iktidarı ellerinde tutmaları konusunda az şansları var. Ayrıca kimse Amerika’nın başka bir Arap ülkesini kısa süreliğine de olsa işgal etme arzusu olduğunu düşünmüyor.
Başka bir deyişle, mültecileri boşverin gitsin. Suriye’de nihai olarak iktidara gelecek olan şu anda ülkenin caddelerini, köylerini ve kasabalarını kontrolu altında tutan silahlı gruplar olacaktır. Tek sesli değiller ve sıklıkla onlar ailelerini ve halkı Esed kıyımından korumanın yollarını arayan insanlar. İsyancılara göre, “Özgür Suriye Ordusu” kelimenin tam anlamıyla bileşen ünitelerini komuta ve kontrol eden türden bir ordu değil.
Sıkça adını duyduğumuz filizlenen terörist gruplara ne demeli? Yabancı mücahidlerin–el-Kaide ve takipçileri- Suriye muhalefetine sızması ve Şam’da yönetimi ele geçirmesi, Amerikan deniz kuvvetlerini Latakya’ya göndermeye çok hevesli olanlar tarafından ortaya atılan aptalca ve gerçekçi olmayan bir yaklaşımdır. Yabancı mücahidlerin Esed rejimiyle savaşan bir kesimden daha fazlasını temsil ettiklerine dair pek az kanıt var.
Fakat Suriye’nin yabancı mücahidlere ya da radikal İslamcılara ihtiyacı yoktur. Suriye’nin zaten ülke içinde yetişmiş bir sürü elemanı var. Bu, insanların günümüz Suriye muhalefetinde en tutarlı siyasi güç olan Suriye İhvanı’nın tabiatını anlamada sıkça kaçırdıkları şeydir. İhvan uzun süren Suriye iç savaşında son raundu kaybettiği 1982’den beri intikam almak için bir şans beklemekteydi. Suriye ihvan’ı Mısır, Tunus, Ürdün ya da Fas’taki benzerleri gibi değildir; 20-30 yıldır, günlük siyasetin onların ellerini kirletici etkisi nedeniyle onlar siyasi sürece dahil olmamıştır. Bu dönem içinde Suriye’de İhvan üyesi olmak ya da ona herhangi bir destek vermek büyük bir suç kabul edilmekteydi. Sonuç olarak, örgüt gizli ve belirsizdir. Ayrıca sürgündeki liderliğiyle, ülke içindeki kadrosu da net değildir.
Suriye rejimine karşı halihazırda savaşanların çoğu gerillalalarını Irak’ta eğitti. Gerillalar Irak’ta 2003-2007 arasında Amerikalılara karşı şehir içi savaşma teknikleri öğrendiler. Bunlardan Irak’ta öldürülmemiş olanları yönlerini (bu savaş sırasında Irak’a giren yabancı mücahidlerin en büyük giriş noktası olan) Suriye’ye çevirdi ve kendi ülkelerinin rejimlerine –Esed rejimine- karşı silaha sarıldılar. Bu, halihazırdaki iç savaşın başlangıcından beri çok sayıda rejim askerini öldürebilme başarıları 19 ay önce zaten sahip oldukları yeteneğin bir göstergesidir. Bu iç savaşın ilk aylarında dörtte bir oranındaki zayiat –yani her bir askere karşı dört muhalif öldürülüyordu- örgütsüz isyancı gruplar açısından oldukça iyidir.
O zaman durum nedir? Pek şık olmasa da, katliamları sone erdirmek ve Suriye’de hakim iki güçün en kötü unsurlarını bertaraf etmek için en iyi çözümün müzakere olduğu söylenebilir. Muhalefetin kesin zaferi, otokrasi ve karanlığın keskin düşüşünün başlamasından önce muhtemelen anlık bir zindelik etkisi uyandıracaktır.
*Yazının künyesi: Robinson, Glenn E., “Don’t Let the Syrian Rebels Win”, (Çev: Murat Kayacan), Haksöz Dergisi, S. 265, İstanbul, 2013, (33-34).
BY GLENN E. ROBINSON | DECEMBER 10, 2012 Foreign Policy
Glenn E. Robinson is associate professor at the Naval Postgraduate School. This article is adapted from his essay "Syria's Long Civil War," in the December 2012 of Current History.
Title : Suriyeli Muhalifler Kazanırsa!
Item Reviewed: Suriyeli Muhalifler Kazanırsa! 9 out of 10 based on 10 ratings. 9 user reviews.