Acı Damkoruğu, Sedum acre
Diğer Adları:Acı damkoruğu, Mauerpfetter, Sedum acre L. Acı yağ otu Scharfer Fetthenne Kalın yapraklı ot...
Bu Haber 21 Aralık 2012 17:13 Yayınlandı
Diğer Adları:Acı damkoruğu, Mauerpfetter, Sedum acre L.
Damkoruğugillerden, Dickblattgewâchse, Crassulaceae
Acı damkoruğu otu; Sedi acris herba
Damkoruğugillerin takriben 500 türü mevcuttur ve bunlardan Acı damkoruğu; Sedum acre ve Kaya koruğu; Sedum telephium en çok kullanılan türlerdir. Acı damkoruğu Hipokrat’tan günümüze kadar çok çeşitli maksatlar için kullanılmıştır.
Çok yıllık, 5-15cm boyunda çok az çatallaşan bir bitkidir. Acı damkoruğu genellikle taşlı, kumlu yörelerde, duvar yarıklarında ve damlarda yetiştiğinden bu isimle anılır. Kuzey Amerika, Kuzey Afrika, Asya’nın ılıman bölgeleri ve Avrupa’nın hemen hemen tamamında yabani olarak yetişir. Kökleri yeraltından çevresine yayılır. Bu nedenle Acı damkoruğu bulunduğu yerde kümeler oluşturur. Yaprakları gövdeye veya dallara üçlü, dörtlü veya altılı olarak dizilmiş olup büyüklüğüne göre oldukça kalın yapraklı olduğundan Kalın yapraklı diye de anılır ve yapraklarının üst yüzeyi düz, alt yüzeyi kabarık, yeşil, sarımsı yeşil veya et renginde olabilir. Çiçekleri beş adet 5-10mm uzunluğunda orak veya mızrak şeklinde, altın sarısı renkte, taç yapraklar ortada ve döllenme tozlukları ile en dışta açık yeşil veya yeşil renkli kupa yapraklarına sahip-tir.
Haziran’dan Eylül’e kadar toplanarak tentürü veya natürel ilacı yapılabilir.
Damarları büzücü, yaraları iyileştirici ve bağırsakları harekete geçirici (peristaltik)’dir.
Halk arasında başta; basur, fistül (makat yarası), makat yırtılması, iyileşmeyen yaralara ve makat kaşıntılarına kullanılır. Eskiden hemen her ülkede çeşitli maksatlar için kullanılmıştır. İltihaplı ve şiş yararla, yüksek tansiyon, ödem, kalp ve kan dolaşım zafiyeti, arterio skleroz ve öksürüğe karşı kullanılmıştır. Fakat üniversiteler ve kliniklerde deney ve testleri yapılmamış ve henüz etkisi ispatlanamamıştır. Ayrıca basur, makat yanması, yırtığı ve kaşıntısına karşı daha etkili ve yan tesiri olmayan şifalı bitkiler; Çobançantası, Hamamelis, Atkestanesi, Kokulu yonca vs tercih edilir.
Çayını içmek mahzurlu olabilir zira hafif zehirlidir.
Zehirli olması nedeni ile dahilen ancak tentürü veya natürel ilacı kullanılır.
Kusma, kramp, felç ve nefes alıp vermenin durması gibi, Acı damkoruğu yerine daha etkili şifalı bitkiler veya Gökçek iksiri kullanılabilir.
Damkoruğuotugillerden, Dickbleattgewâchse, Grassulaceae
Kaya koruğu otu; Sedi telephii herba
Haziran ayından Ekim ayına kadar yaprakları toplanarak taze olarak çayı yapılır veya yaralara lapası sarılır veya natürel ilaç yapımında kullanılır.
İltihapları önleyici, ağrı kesici ve derinin keratonik yapı¬sının bozulmasını önleyicidir.
Başta iltihaplı deri hastalıklarından; ekzema, fistül, yanık yaraları ve apseye karşı kullanılır. Daha etkili şifalı bitkiler ve Gökçek iksiri varken kullanılması gerekmez.
Kaya koruğu yaprağından 1-2gr (küçük bir yaprak) demliğe konur. Üzerine 300-500ml kaynar su ilave edilerek 5-10dk bekletildikten sonra içilir. Hafif zehirli olması nedeni ile günde iki defa içilebilir. Merhemi, tentür ve natürel ilacı yapılır.
Tarife uyulmaz ise hafif zehirli olduğundan zehirlenme belirtisi olarak kusma, ishal, baş ağrısı gibi rahatsızlıklara neden olabilir.