Türkiye-ABD ticaretinin önündeki engellerin kaldırılması bekleniyor
ABD’nin çelik ithalatında vergi indirimine gitmesi sektörde olumlu bir gelişmeyken, Türkiye’nin GSP’den çıkarılması belirlenen ticaret hacmi hedefleriyle çelişiyor. Demir-Çelik sektörünün beklentisi Türkiye-ABD ticaretinin önündeki tüm engellerin kaldırılması yönünde.
Trump, Türkiye’nin Ankara’nın Genel Ayrıcalık Sistemi Programı’nda (GSP) yer alma ayrıcalığına son verilme kararının Türkiye’nin ekonomik kalkınma düzeyi ele alınarak verildiğini ve uygun bir karar olduğunu açıkladı. Ancak Türkiye’nin Genelleştirilmiş Tercihler Sisteminden (GTS) çıkarılması kararı, iki ülke hükümetleri tarafından ilan edilen 75 milyar dolar ticaret hacmi hedefi ile çelişiyor. ABD ile ikili ticaretin önüne konulan engeller ile sadece Türk firmalarının değil, ABD firmalarının da etkileneceği öngörülüyor. Ticaret Bakanlığını yaptığı açıklamalar, Türkiye’nin önemli bir ticaret ortağı olan ABD ile ticaret hacmini artırmaya yönelik çalışmalarını sürdürmeye devam edeceği yönünde.
Geçtiğimiz yıl ABD, GSP kapsamında Türkiye’den 1.7 milyar dolarlık ithalat yaptı ve bu rakam toplam ithalatın yüzde 17.7’sini oluşturuyor. ABD’de 1974’te yürürlüğe giren ve Türkiye’nin 1975’te dâhil olduğu GTS programı kapsamında, uygun kriterleri taşıyan 121 ülkenin yaklaşık 4 bin kalem ürünü Amerikan pazarına gümrüksüz olarak girebiliyor. ABD’nin Türkiye’den GTS kapsamı ithalatında tarımsal ürünler, otomotiv aksam ve parçaları, kıymetli taşlar ve mücevherat, plastik, makina ve aksam- parçaları ön plana çıkıyor.
ABD’nin Türkiye’den çelik ithalatına uygulanan gümrük tarifesini yüzde 50’den 25’e düşürmesinin ardından, ABD menşeli bazı ürünlerin gümrük vergisi yarı yarıya düşürülmesiyle, ABD ürünlerine uygulanan 521.2 milyon dolar ilave vergi 260.6 milyon dolara ineceği öngörülüyor.
ABD ile yaşanan vergi süreci sonrasında Türk çelik sektörü alternatif paza r arayışlarını yoğunlaştırdı ve Batı Afrika pazarına yönelme kararı aldı. Hedef Pazar Batı Afrika diyen sektör temsilcileri, her an karşılaşılabilecek korumacılık önlemlerinin ihracata yaşattığı büyük engellerin önüne geçebilmek için alternatif pazarlara yönelme ihtiyacını doğrultusunda Batı Afrika ve Güney Amerika pazarları sektör açısından önemli bir noktada bulunduğuna dikkat çekiyor.
Bu kapsamda Batı Afrika Ülkelerine ‘Düzenli Gemi Hattı Ve Dağıtım Merkezi Projesi’ ile başta demir-çelik ürünleri olmak üzere Türkiye’nin ihracatını arttırmayı hedefl eyen sektör temsilcileri, ihracat yapan tüm sektörlere yardımcı olacak bir modeli hayata geçirme çabasında. Bu model ile hedefl enen başlıca amaç sektör ihracatında miktar ve meblağ bazında sürekliliği sağlamak. Pilot bölge olan Batı Afrika ülkelerinden sonra sektörün yeni hedefi Doğu ve Güney Afrika, Tuna Boyu ülkeleri ve Karayipler. Sektör temsilcileri, Batı Afrika ve diğer bölge yatırımları ve ihracatında karşılaşılması muhtemel, ticaretten doğan risklerin bertaraf edilmesi için sigortalama ve teminatlandırma çabası içinde.
İnşaat sektörünün desteklenmesi bekleniyor
Sektör temsilcileri iç piyasada yaşanılan talep sıkıntısının çözülmesi, sektörün canlanması için inşaat sektörünün desteklenmesini talep ediyor. Aynı zamanda ekonominin güçlendirilmesi adına atılacak adımların ve devlet yatırımlarının artırılması Türkiye’nin iç ve dış pazarda avantajlı konuma getireceği görüşü hakim.
Bu yılın ilk 4 ayında Demir ve Demir Dışı Metaller Sektörü İhracatı Bir önceki senenin aynı dönemine kıyasla Türkiye ihracatındaki payını 4.6 ya yükselterek, 2.7 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. 2018 yılında gerçekleşen 2.8 milyar dolarlık ihracata kıyasla yüzde 1.5’lik artış gerçekleştiren Demir ve Demir Dışı Metaller Sektörü, sanayi sektörleri arasında 6’ncı sırada yer aldı. 2019 Ocak-Nisan döneminde DDŞ alt sektör ihracatında Alüminyum ürün grubu 1 milyar dolar ile değer bazında ilk sırada yer aldı.
Bu yıl ihracatı en çok artan ürün grupları alüminyum saç ve levha, alüminyum çubuk ve profiller, alüminyum inşaat aksamı olurken; ihracatı en çok azana ürün grupları ise bakır ve diğer metaller oldu. Sektör ihracatının değer bazında en çok düştüğü ülkeler sırasıyla; Almanya, Belçika ve Çin oldu.
Türkiye’nin ham çelik üretimi, Nisan ayında 2018 yılının aynı ayına kıyasla yüzde 2.6 oranında artışla, 3.04 milyon ton seviyesinde gerçekleşti ve üretim Mart ayına kıyasla, yüzde 2 oranında arttı. Söz konusu ayda elektrik ark ocaklı tesislerin üretimi, geçtiğimiz yılın aynı ayına kıyasla yüzde 0.9, entegre tesislerin üretimi ise yüzde 6.6 arttı.
Bu yılın ilk dört aylık döneminde, Türkiye’nin toplam ham çelik üretimi, yüzde 10.5 oranında düşüşle 11.2 milyon tona geriledi. Ocak-Nisan döneminde, elektrik ark ocaklı tesisler yüzde 15 oranında düşüşle 7.4 milyon ton; entegre tesisler ise, yüzde 0.2 azalışla 3.8 milyon ton ham çelik üretimi gerçekleştirdi. Ocak-Nisan döneminde Türkiye’nin kütük üretimi, yüzde 19.1 oranında düşüşle, 6.9 milyon tona gerilerken, slab üretimi, yüzde 7.6 artışla 4.3 milyon ton seviyesinde kaydedildi.