... konulu sunumlar: "BERAT KANDİLİ
İdris YAVUZYİĞİT B ERAT K ANDİLİ VAAZ DOKUMANLARI idrisyavuzyigit@hotmail.com /idrisyavuzyigit /İdris YAVUZYİĞİT
Kandiller ve benzeri geceler; iman, ibadet ve düşünce hayatımız bakımından kendimizi yenilememiz, geçmişimizi muhasebe etmemiz, geleceğimizi planlama ve ümitlerimizi tazelememiz için büyük bir fırsattır. İşte Üç Aylar…Receb,Şaban,Ramazan Receb’te :Regaib ve Mirac Geceleri Şaban’da :Berat Gecesi Ramazan’da:Kadir Gecesi İşte bu Üç aylar denen ve inananlar için nice mükafatların tezahür ettiği bir zaman diliminin tam ortasında BERAT GECESİ bulunuyor. Bu gece Üç ayların ikincisi olan Şabanın 15. gecesi.
رَجَبُ شَهْرُ اللَّهِ وَشَعْبَانُ شَهرِي وَرَمَضَانُ شَهرُ اُمَّتِي "Recep Allah'ın ayı, Şaban benim ayım, Ramazan da ümmetimin ayıdır." اللهُمَّ بَارِكْ لَنَا فِي رَجَبَ، وَشَعْبَانَ، وَبَلِّغْنَا رَمَضَانَ Enes b. Mâlik (r.a)'den şöyle rivayet edilmiştir: "Receb ayı girdiğinde Hz. Peygamber (s.a.v) şöyle derdi: "Ey Allah'ım! Recep ve Şaban'ı bize mübarek kıl, bizi Ramazan'a kavuştur.“
وَشَعْبَانُ شَهْرِي فَمَنْ عَظَّمَ شَهْرَ شَعْبَانَ، فَقَدْ عَظَّمَ أَمْرِي، وَمَنْ عَظَّمَ أَمْرِي كُنْتُ لَهُ فَرَطًا وَذُخْرًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ، «…Şaban ise benim ayımdır. Kim Şaban ayını yüceltirse benim emrimi yüceltmiş olur. Kim benim emrimi yüceltirse ben ona kıyamet günü öncü ve yoldaş olurum…» (Beyhaki, Şuabu’l-İman)
ŞABAN AYI’NIN ÖNEMİ Üç ayların ikincisi olan Şâban ayı ve onun içerisinde bulunan Berat gecesi müslümanlarca kutsal sayılmış, Hz. Peygamber (s.a.s) Şaban ayında çok oruç tutardı. Hz. Aişe, Rasûlüllah (s.a.s)’in bu aydaki orucu hakkında şöyle der: " Şaban ayındaki kadar çok oruçlu olduğu bir ay görmedim " (Tecrid-i Sarih, VI, 295).
Şaban ayında ibadetlere ağırlık vermek gerekir. Zira bu ay, Ramazan ayı için zihnen, bedenen ve rûhen bir hazırlık safhasıdır. Gelecek ayın manevi ikliminden en güzel şekilde istifade edebilmek için hazırlıklı olmak gerekir. Zira büyüklerimiz bu aydan istifade etmemiz için önemini farklı temsillerle bizlere aktarmışlardır: Şaban amel ve vefa içindir, Şaban muhabbet ayıdır, Şaban hizmet ayıdır, Şaban taatı yapmak içindir. şaban ibadet ayıdır Şaban dünyanın safasını terk etme ayıdır, Şaban ayı ağacın meyveli bulunduğu vakitleri ifade eder. “Receb tohum ekme ayıdır, Şaban sulama ayıdır, Ramazan (derleyip toplama) hasat ayıdır. (Zinnün-i Mısrî)
Istılah olarak berat: “Günahlardan kurtulmak, manen temize çıkmak, ilahi af ve rahmete ulaşma ” demektir. Beratın özünde, günahlardan arınma ve Yüce Allah’ın rahmet ve mağfiretine ulaşma amacı vardır. Berat Gecesi… Berat, Arapça berae/beraet kelimesinin Türkçeleşmiş şeklidir. Beraet kelimesi sözlükte, " kişinin borçtan, suç ve cezadan, hastalıktan, yükümlülükten kurtulması veya yükümlü olmaması " anlamına gelir.
Kurtuluş Gecesi. İşledikleri hata, kusur ve günahlarını itiraf edip Cenâb-ı Hakka tevbe ve istiğfarda bulunan Müslümanların ilahi rahmete nail olup affedilecekleri umulduğu için bu geceye “Berat Kandili” (Kurtuluş Gecesi) denilmiştir.
Cebrail efendimize gelerek şaban ayının 13. gecesidir, kalk ve rabbine dua et, duaların kabul edildiği gecedir. Peygamberimiz Mevla'mıza şaban ayının 13. gecesi niyazda bulunuyor ve rabbi kendisine ümmetinin üçte birini bağışladığını müjdeliyor. 14. gece Cibril yine gelir ve efendimizden dua etmesini ister. Efendimize rabbi ümmetinin üçte ikisine şefaat etme hakkını verir. 15. Gece Cibril yine gelir ve efendimizi kaldırıp bu gece berattır der ve dua ile Allaha yalvarmasını söyler. Efendimiz kal kıp dua eder ve Cibril gelip müjdeyi verir: “Müjdeler olsun ya Rasulellah! Allah bütün ümmetini sana bağışladı. Senin ümmetin muvahhittir. Allaha şirk koşmazlar… semaya bakmasını ister
"‏ إِنَّ اللَّهَ لَيَطَّلِع فِي لَيْلَةِ النِّصْفِ مِنْ شَعْبَانَ فَيَغْفِرُ لِجَمِيعِ خَلْقِهِ إِلاَّ لِمُشْرِكٍ أَوْ مُشَاحِنٍ ‏"‏ “Allah Teâlâ, Şabanın on besinci gecesi (Beraat gecesi) tecelli eder ve Allah'a ortak koşanlar Muşahin (Kindar, Bencil) asî olanlar dışında bütün kullarını bağışlar.” (İbn Mace, İkametü's-Salât, 191; Tirmizî, Savm, 38).
Hz. Aişe Anlatıyor: Peygamberimiz bir gece kalktı, namaza durdu, secdeyi o kadar uzattı ki ruhunu teslim ettiğini sandım, kendisini bu halde görünce kalktım, baş parmağını hareket ettirdim, parmağı hareket edince döndüm, secdede şöyle dediğini işittim: "‏ أَعُوذُ بِرِضَاكَ مِنْ سَخَطِكَ وَبِمُعَافَاتِكَ مِنْ عُقُوبَتِكَ وَبِكَ مِنْكَ لاَ أُحْصِي ثَنَاءً عَلَيْكَ أَنْتَ كَمَا أَثْنَيْتَ عَلَى نَفْسِكَ ‏" “İlahi! Cezandan affına sığındım. Gazabından rızana güvendim. Senden sana sığındım. Senin senan büyüktür. Fakat seni hakkıyla senin kendi nefsini sena ettiğin gibi övmekten acizim.” Aişe: Ya rasülellah secdede bazı şeyler söylüyordun. Ya Aişe! Bu gece, hangi gecedir bilir misin? Buyurdu. Ben de: - Allah Rasülü bilir, dedim. Bunun üzerine Peygamberimiz:- Bu gece, Şaban ayının yarısı (Berat) gecesidir. Allah Teâlâ bu gecede kullarının durumuna bakar ve bağışlanmak isteyenleri bağışlar, rahmet isteyenlere rahmetini ihsan eder, ancak kinci olanları geri bırakır” buyurdu. (Müslim, Salât, 222; Muvatta, Kitabu’l Kuran, 503 ; et Terğib vet Terhib c. 2, s. 119)
Hz. Aişe Anlatıyor: Bir gece kalktım peygamberimiz yoktular onu aramaya başladım. Diğer hanımlara belki gitmiştir diye onlara sordum. Bilmiyorlardı. Hz. Fatıma’ya gittim hz. Ali kapıyı açtı ona sordum. Bilmiyordu. Belki baki mezarlığına gitmiştir dedi, hep birlikte oraya gittik. Orada bir nur gözüküyordu. Bu nur Rasulüllahın nurudur dedik, yanına vardık. Secde halinde Allah’a yalvarıyordu, bizim geldiğimizi bile fark etmemişti. إِن تُعَذِّبْهُمْ فَإِنَّهُمْ عِبَادُكَ وَإِن تَغْفِرْ لَهُمْ فَإِنَّكَ أَنتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ “ Eğer kendilerine azap edersen şüphesiz onlar senin kullarındır (dilediğini yaparsın). Eğer onları bağışlarsan şüphesiz sen izzet ve hikmet sahibisin “ (Mâide 118 ) ayetini tekrarlayıp duruyordu. Bizim geldiğimizi fark edince Hz. Fatıma: Ey benim babam! Ne oldu sana? Bir düşmandan zarar mı gördün? Gönlünü mü kırdılar? Yoksa vahiy mi nazil oldu? Diye sordu. Rasulüllah cevaben: hiç kimseden cefa görmedim, vahiy de nazil olmadı, Lakin bu gece berat gecesidir. Bu gece Allahtan ümmetimi istiyorum dedi. (Müminlere Kaynaklarıyla Vaaz Ve İrşat c.1 s. 510)
حَتَّى إِذَا جَاء أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قَالَ رَبِّ ارْجِعُونِ لَعَلِّي أَعْمَلُ صَالِحًا فِيمَا تَرَكْتُ كَلَّا إِنَّهَا كَلِمَةٌ هُوَ قَائِلُهَا وَمِن وَرَائِهِم بَرْزَخٌ إِلَى يَوْمِ يُبْعَثُونَ “Nihayet onlardan birine ölüm gelince, “Rabbim! Beni dünyaya geri gönder ki, terk ettiğim dünyada salih bir amel yapayım” der. Hayır! Bu sadece onun söylediği (boş) bir sözden ibarettir. Onların arkasında, tekrar dirilecekleri güne kadar (devam edecek, dönmelerine engel) bir perde (berzah) vardır” ( Müminun 99-100)
خمْسُ لَيَالٍ لا تَرِدُ فِيهِنَّ الدَّعْوَةُ: أَوَّلُ لَيْلَةٍ مِنْ رَجَبَ، وَلَيْلَةِ النِّصْفِ مِنْ شَعْبَانَ، وَلَيْلَةِ اْلجُمْعَةِ، وَلَيْلَةِ الْفِطْرِ، وَلَيْلَةِ النَّحْرِ "Beş gece vardır ki onlarda yapılan dualar geriye çevrilmez.  Recebin ilk (Cuma) gecesi,  Şabanın ortasında bulunan gece,  Cuma gecesi,  Ramazan Bayramı gecesi  Kurban Bayramı geceleridir. (Beyhaki, Sünen, Şuabül-İman)
BERAT GECESİNİ GEREĞİ GİBİ DEĞERLENDİRMEK  Tevbe Ve İstiğfarı Çokca Yapalım  Nafile Oruçlar Tutalım  Kur’an-I Kerim Ve Mealini Okuyalım  Namaz dua ve surelerini okuyuşumuzu (hocadan, cd, bilgisayar vb yararlanarak ) düzeltelim  Peygamberimizin Hayatını Ve Hadislerini Okuyalım  Peygamberimize Her Fırsatta Salâtü-Selâm Getirelim  İlmihal Kitabı Okuyup Eksik Bilgilerimizi Giderelim  Namazlarımızı Camilerde Cemaatle Kılmaya Çalışalım  Kaza Veya Nafile Namaz Kılalım  Allahı Bol Bol Zikredelim  Kabirleri İbret Nazarıyla Ziyaret Edelim  Hayır Ve Hasenatımızı Çoğaltma Yarışına Girelim  Çocuklara Hediyeler Verelim Ve Onları Camiye Getirip Manevi Hazzı Onlara Yaşatalım  Küs ve dargın olanları barıştıralım
Peygamberimiz bu gecede şu şekillerde dua etmiştir. إِن تُعَذِّبْهُمْ فَإِنَّهُمْ عِبَادُكَ وَإِن تَغْفِرْ لَهُمْ فَإِنَّكَ أَنتَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ “Eğer kendilerine azap edersen şüphesiz onlar senin kullarındır (dilediğini yaparsın). Eğer onları bağışlarsan şüphesiz sen izzet ve hikmet sahibisin“ (MÂİDE suresi 118) "‏ أَعُوذُ بِرِضَاكَ مِنْ سَخَطِكَ وَبِمُعَافَاتِكَ مِنْ عُقُوبَتِكَ وَبِكَ مِنْكَ لاَ أُحْصِي ثَنَاءً عَلَيْكَ أَنْتَ كَمَا أَثْنَيْتَ عَلَى نَفْسِكَ ‏" “İlahi! Cezandan affına sığındım. Gazabından rızana güvendim. Senden sana sığındım. Senin senan büyüktür. Fakat seni hakkıyla senin kendi nefsini sena ettiğin gibi övmekten acizim.” (Müslim, Salât, 222; Muvatta, Kitabu’l Kuran, 503)
“Bu Berat Kandilinde hep birlikte Allah’ın evlerine misafir olalım ve topyekûn tevbeye durarak İslam ümmetinin beraati için dua edelim…” “Berat, öyle bir özgürlük gecesidir ki, bizi bitmek bilmeyen heves ve arzulardan, benliğimizi esir alan hırs ve tutkulardan, kardeşliğimizi zedeleyen bencilliklerden uzaklaşmaya çağırır…” “Berat, sadece kötülükten uzaklaşmakla yetinmeyip iyiliğe yaklaşmak, iyiyi aramak, iyiyle olmaktır…” “Bu gece, adımızın Cenab-ı Hak katında nasıl anılmasını istediğimize karar verme gecesidir…” “Bireysel ve toplumsal anlamda bizleri berata götürecek tevbeler edelim…” Kimi zaman samimiyeti, edebi ve erdemi unutan, riya ve gösterişi tercih eden hâlimize tevbe edelim. En yakınlarımızdan bile sevgi ve merhameti esirgediğimiz; eşimizi ve çocuklarımızı ihmal ettiğimiz; akrabalarımızı, yetimleri, kimsesizleri, mültecileri unuttuğumuz günler için tevbe edelim. Rabbimizin bize emanet ettiği dünya evini harap ettiğimiz; huzur ve adaleti sağlayamadığımız; kan ve gözyaşını durduramadığımız için tevbe edelim. Kendimiz için istediğimizi din kardeşlerimizden kıskandığımız; İslam coğrafyasında ikilik ve kavgayı sona erdiremediğimiz; kıvranan toprakların acısını dindiremediğimiz için tevbe edelim. “Berat Kandilinin huzur ve güven ortamının yeniden tesis edilmesini, fitne ateşinden, kargaşa ve kaos ortamından teberra etmemize vesile olmasını niyaz ediyorum…” (Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Mehmet Görmez)
Benzer bir sunumlar Recep ŞAHAN Kurucaşile 1 BERAT GECESİ.