Fetişizm nedir? Belirtileri Nelerdir? - Bir Psikoloji - Herşey Psikoloji
Fetişizm kelime anlamı cinsel doyum için cansız bir maddeyi kullanma güdüsüdür ve bu durum ileri boyutlara ulaştığı vakit psikoterapi ile düzeltilmesi gereken bir husus olarak bilinir. İlgi duyulan nesnelerin genellikle cinsellikle doğrudan alakası yoktur. Örnek vermek gerekirse aşağıda yer alan nesneler sayesinde uyarılma fetişizme girebilir:
İlgi duyulan cinsiyete ait saç
Ampute kol yada bacak
Bir cismi cinsel cazibe unsuru olarak görmekle o cisim sayesinde uyarılmak farklı şeylerdir. Bazı bireyler üstte yer alan cisimleri ya da çeşitli diğer ürünleri birer cazibe unsuru olarak görebilirler. Bu durumlar genellikle o kişilerin cinsel birlikteliğe daha sıcak bakmalarına neden olur. Bahsi geçen durumlarda bu cisimlerin etkisi sadece bu kadardır ve ortada cinsel fetişizm durumu yoktur.
Fetişizm Belirtileri Nelerdir?
Fetişizim göstergeleri şöyle özetlenebilir:
Arzu duyulan nesneye karşı yaşam kalitesini tehlikeye atabilecek boyutlara varan bir elde etme isteği
En az altı ay boyunca bir nesne vasıtasıyla uyarılmak
Kişilerin iç çamaşırlarını çalmaya varan durumlar
İlgi duyulan nesne olmadan cinsel arzu hissetmeme hali
Fetişizm genelde kişilerin hayatlarını direkt olarak etkiler. Bu etki yadsınamaz derecelere yükselir ve kişinin hayat kalitesi önemli ölçüde düşer. Bazı kişiler cinsel yaşamlarını renklendirmek adına çeşitli objeleri kullanabilirler. Bu durumlar tedavi gerektirmeyebilir. Klinik müdahale gerektiren fetişizm durumlarında tüm cinsel yaşam bir cisim üzerine kurulmuştur. Burada cisimler araç değil adeta bir amaçtır.
Fetişizm Neden Oluşur?
Fetişizmin görülme nedeni kişilerin kendilerini cinsel hayatta benimsedikleri rol kapsamında yetersiz hissetmeleri olarak kabul edilebilir. Bu tanımlama uzmanlar tarafından genellikle kabul görür. Araştırmalara göre genellikle erkeklerde daha fazla fetişizm görülmektedir. Cinsel fetişizm, kendi kapasitesinden memnun olmayan kişilerin cinsel doyuma erişebilmek için cansız maddelere yönelmesi şeklinde düşünülebilir. Cinsel ilişki için bir partner bulmaktan çekinen kişiler zaman içerisinde erişimi kolay olan ürünler üzerinden cinsel hazza varmayı alışkanlık edinebilirler. Bir süre sonra bunu bir maceraya dönüştüren bu kişiler bu cisimlere erişmek için harcanan çabadan da zevk alabilirler.
Fetişizmin Kapsamı Nedir?
Fetişizme dahil olan davranışlar konusunda çeşitli fikir ayrılıkları bulunur. Kimi uzmanlar sadece cansız varlık sayesinde uyarılan kişilerin tedavi görmesini savunurken, bazı kişiler çeşitli uzuvlara karşı duyulan arzunun da dizginlenmesi gerektiğini düşünür. Toplumda el, ayak, kulak ve burun gibi uzuvlara karşı yoğun ilgi duyan kişiler görülür. Bu uzuvlar genellikle bu kişiler için daha derin anlamları temsil eder. Uzuvların buradaki işlevi kişilere ilgi duydukları cinsiyetteki kişilerin bazı özellikleri hatırlatmaktır. Burun penisi hatırlatırken bazen eller de vajinayı çağrıştırabilir. Uzuvların anlamları kişiden kişiye göre değişmektedir. Buradaki ilginin terapi gerektirip gerektirmediği kişilerin ve partnerlerinin hayat kaliteleriyle bağlantılıdır. Cinsel yaşama renk katan ve karşılıklı olarak haz alınmasına yol açan yönelimler profesyonel yardım gerektirmeyebilir.
Fetişizm Tedavisi Nasıl Yapılır?
Fetişizmin tedavisi psikiyatrların uyguladığı psikoterapiler vasıtasıyla gerçekleştirilir. Elde edilen verilere göre otuz beş yaşın altındaki kişilerde uygulanan tedavilerin başarıya ulaşma ihtimali daha yüksektir. Danışanların iyi niyeti tedavinin başarı oranını önemli ölçüde artırır. Yaşadığı sorunun farkında olan ve bunu düzeltmek için samimi bir biçimde çaba harcayan kişiler tedaviye daha açık olurlar. Böylelikle terapiden alınan verim artar. Süreç esnasında yapılan şey arzu duyulan nesnenin kişide yaptığı çağrışımları tespit etmek ve kişinin bu nesneye karşı olan bakış açısını değiştirmektir. Terapiler esnasında kişilerin kendilerini utanmış ve rahatsız hissetmeleri makul bir durum olarak kabul edilir. Bu durum kişinin kendiyle yüzleştiği anlamına gelebilir.
Kleptomaninin kelime anlamı çalma dürtüsüdür. İhtiyaç duymadığı ürünleri fırsat gördüğü vakit çalan ve bunu alışkanlık haline getiren kişiler kleptoman olarak adlandırılırlar. Kişiler genellikle kleptoman olduklarını saklarlar ve başları kanunlarla derde girdiği zaman bu durum ortaya çıkar. Fetişizm vakalarının çoğunda kişiler esasında ihtiyaç duymadıkları ürünleri çalarlar ancak bu durum kleptomani olarak görülmez. Kişilerin cinsel kaygılardan dolayı bir ürünü çalmasıyla rastgele bir ürünü çalması arasında farklılık bulunur. Cinsel fetişizm adına çalınan ürünler genellikle kadın yada erkek bedenini çağrıştıran ürünlerdir (iç çamaşırı, toka, kişisel eşya, kravat vs.). Ancak kleptoman kişiler herhangi bir ürünü çalmak için istek duyabilirler.