2013 yılı ilk yarısındaki en önemli sorun cirolar artmasına rağmen karlılıkların azalmasıdır
Bu haber 31 Temmuz 2013 - 12:40 'de eklendi ve 883 views kez görüntülendi.
Ülkemizde lojistik sektörünü oluşturan 3PL (üçüncü taraf lojistik) şirketler, 2000 yılından itibaren kurulmuş ve zamanla büyüme hızını artırmıştır. Daha önce taşımacılık ve gümrük ağırlıklı yapılan dış kaynak kullanımı söz konusu yıldan itibaren lojistik bazlı yapılmağa başlanmıştır. Bilindiği üzere lojistik, taşımacılığın yanı sıra depolama, gümrükleme, sigortalama, paketleme ve katma değerli hizmetler, sipariş ve stok yönetimi, muayene/gözetim faaliyetlerinin eşgüdümlü yapılmasını gerektirmektedir. Son birkaç yılda sektörde hizmet çeşitliliği ve kalitesi artmış, karma taşımacılık (multimodal, intermodal ve kombine) kapsamında çözümler önem kazanmış, çağdaş depo yatırımları gerçekleştirilmiştir. Lojistik sektörünün büyümesi tümüyle sanayi ve ticaret sektörlerinin büyümesine bağlıdır. Diğer taraftan lojistik sektörü Türkiye’nin büyüme hızından daha fazla oranda büyümektedir. Bunun başlıca nedeni dış kaynak kullanımın artmasıdır.
2008 krizi Türkiye’yi 2009 yılında özellikle uluslararası taşımacılıkta derinden etkilemiş, 2010 ve 2011 yılları toparlanma çabalarıyla geçirilmiş, 2012 yılında yerinde sayılmıştır. Kriz ile birlikte Avrupa’ya olan taşımalar düşerken Orta Doğu ve Asya taşımaları artmıştır. Söz konusu bölgeler lojistik açsından daha zorlu bölgelerdir. Dolayısıyla lojistik sektörü bu bölgeler için yeni lojistik projeler geliştirmek durumundadır. 2012 yılı sektör büyüklüğü 45 milyar dolar mertebesindedir.
Lojistik sektöründe 2012 yılı ve 2013 yılı ilk yarısındaki en önemli sorun cirolar artmasına rağmen karlılıkların azalmasıdır. Bunun ana nedenlerinden biri lojistik altyapısındaki yetersizliklerdir. Özellikle Demir yolları, Deniz yolları, Gümrükler, Eğitim ve Lojistik Köyler konularında önemli eksiklikler vardır. Maalesef liman, demir yolu ve deniz yolu altyapısı etkin ve eş güdümlü bir şekilde kullanılamamakta, lojistik köyler/merkezler konusundaki karmaşa devam etmektedir. Diğer taraftan şirketler yeterli ölçüde kurumsallaşamamakta,� gümrüklerde beklemeler oluşmakta, eğitime fazla önem verilmemekte, fiyat odaklı bir rekabet politikası izlenmektedir. Kayıt dışı ekonomi ve haksız rekabet sektörün önünü tıkamaya devam etmektedir. Yetki belgesi, standart dışı araç, kaçak yakıt olarak kullanımı vb konularda haksız rekabet vardır. Denetimler artmasına rağmen istenen düzeyde etkinlik sağlanamamaktadır.
Lojistik konusunda bakanlıklar arası koordinasyon eksikliği vardır, bu nedenle bir lojistik üst kurula gereksinim vardır. 2012 yılı için olumlu gelişmelerden biri ise stratejik master plan oluşturma çalışmalarının önem kazanmasıdır. Bazı sektörler 2023 yılını baz alan stratejik master planlarını açıklamıştır. Lojistik açısından ise TİM bünyesinde Türkiye Lojistik Master Planı için Strateji Belgesi hazırlanmıştır ancak Master Plan halen hazırlanmamıştır. Sanırım konunun başbakanlık düzeyinde çözümlenmesi gerekmektedir.
Prof.Dr. Mehmet Tanyaşmehmettanyas@gmail.com