Kalça Protezi Ameliyatında Karşılaşılan Problemler | Prof. Dr. Bülent ERDEMLİ
Kalça protezi yaptıracak hastalar en çok meraka ettikleri dönem erken dönemdir. Bu dönemin özelliği iyileşme sürecini arttıracak ve aynı zamanda protezin geleceği ile ilgili bir takım yardımcı olacaktır. Şöyle ki hastalar erken dönemde ertesi gün ayağa kalkacaklar, yürüyecekler ve birtakım egzersizler fizyoterapist eşliğinde yapılacaktır.
Genelde biz ameliyatlarımızda rejyonel anestezi epidural anestezi tercih ettiğimiz için ameliyat sonrası erken dönemde bu hastaların mobilizasyonu daha ağrısız bir ortam söz konusu olduğu için daha kolay olmaktadır. Gene erken dönemde hastalarımızın çok ksa bir süre idrar ihtiyaçlarını gidermek için sonda takılması ve bu sondaların en fazla 24 saat sonra çekilmesi gene hastaların merak ettiği konulardan bir tanesidir. Tabi ki idrar sonrasının uzun süre tutulması enfeksiyon olasılığını arttıracağı için özellikle ameliyat günü veya ertesi günü 24 saati geçmemek şartıyla idrar sondası kalacağını da bilmelidirler. Erken dönemde bu hastaların merak edecekleri konulardan bir tanesi de hangi hareketleri yapıp yapılmayacak bu gibi konular bu konuda fizyoterapistimizin önerdiği hareketler olacaktır.
Özellikle alçak yere oturulmaması, bacak, bacak üstüne atılmaması ya da yerden bir şey alınması için çömelerek alınmaması gibi kalça eklemini koruyucu hareketlerde önerilecekti. Çünkü bizi bekleyen en önemli problemlerden bir tanesi kalça ekleminin yerinden çıkmasıdır. Dolayısıyla kalça ekleminin koruyucu tarzda eklemin etrafındaki dokuların iyileşme sürecini beklediğimiz bu dönemde özellikle hareketlerin çok uç noktalara kadar gitmemesi ve önerilen şekilde yapılması büyük önem taşımaktadır. Keza gene erken dönemde hastaları bekleyen önemli problemlerden bir tanesi de emboli olayıdır.
Bacak damarlarında bir pıhtı olup akciğerlere akması olayına biz derim ven trombozu ve emboli adı veriyoruz tabi ki çok korktuğumuz komplikasyondur. Ancak bununla ilgili yapılacak en önemli önlemlerden biri hastanın ayak hareketlerini başlaması erken yürümesi ve bizim vereceğimiz birtakım destekler bu tür komplikasyonların gelişmesini en aza indirecektir. Eve çıktıktan sonra özellikle yara iyileşmesi ve bunun takip edilmesi son derece önemlidir. Burada hastalarımızın dikkatli olmaları gereken nokta özellikle hastane ortamından uzaklaştıktan sonra yara yerinde olabilecek kızarıklık, bir akıntı, şişlik ya da ısı artışı gibi bir durumda son derece uyanık olmaları çünkü böyle bir şikayet tablosu ortaya çıktığında enfeksiyon olabileceğini bilemeleri gerekir. Keza ameliyat sonrası olacak çıkın sonucunca hastanın iyi giden tablosu bir anda bozulacaktır. Ani ağrı olması, kasların daha sert hissedilmesi, yürümekte zorluk ve bacak boyunda eşitsizlik gibi bize çıkığı şüphelendirmektedir. Ancak olma olasılığını iyi ameliyat sonunda son derece düşüktür.
Dolayısıyla kalça protezi ameliyatı sonunda ilk 3 hata ve arkasından gelecek olan 3 haftalık yani 6 haftalık süreç bu tür hastalarda bizim olabilecek olan komplikasyonu göre süremiz olarak kabul edilir. Dolayısıyla protez cerrahisi sonrası erken dönemde hastaların verilen egzersizleri özellikle dikkatli bir şekilde yapmaları yapılmaması gereken hareketlere dikkat etmeleri ve olası bir ekstrem bir durumda olmayan şiddetli bir ağrının olumunda mutlak suretle cerrahiye haber vermelerinin unutmalarını söylemek istiyorum.