Seul’ün Ortasında ki Mükemmel Dönüşüm Projesi; Cheonggyecheon – Hayalistic
Güney Kore’nin başkenti Seul’ün kalbinde dünyanın en büyük kentsel dönüşümlerinden biri yatıyor: Cheonggyecheon Nehri Parkı.
Cheonggyecheon Parkı şehrin beton ormanının içinde adeta yeşil bir vaha ve aynı zamanda büyük bir kentsel dönüşüm başarısı. Eskiden sütunlar üzerinde yükselen bir otoban ve altında akan açık bir kanalizasyon sisteminden oluşan Cheonggyecheon Parkı bugün 60 bin kişinin ziyaret ettiği yaklaşık 7 km uzunluğunda bir yeşil vadi. Alışageldiğimiz kentsel dönüşümlerin aksine bir dönüşüme ev sahipliği yapan Cheonggyecheon aynı zamanda bölgenin biyoçeşitliliğinin zenginleşmesine ve ekonomik kalkınmaya da büyük faydalar sağlamış. Gelin kısaca Cheonggyecheon hikayesine bir göz atalım.
Cheonggyecheon, başkent Seul’ün içinden geçtikten sonra Jungnangcheon nehriyle birleşip beraberce Sarı Deniz’e dökülen bir dere. Seul’ü Güney ve Kuzey olarak iki parçaya ayırıyor aynı zamanda.
Derenin geçmişine baktığımızda pek iç açıcı şeyler görmüyoruz, Joseon Hanedanlığı zamanında açık bir kanalizasyon sistemi olarak kullanılmış, bu yüzden kendisine Gaecheon yani ‘açık dere’ denmiş.
Bu süre boyunca derenin etrafına binalar ve fabrikalar inşa edilmiş, üzerine köprüler yapılmış. Daha sonra Japon kolonisi haline gelen Kore’de derenin adı Cheonggyecheon olarak değiştirilmiş ve kaderine terk edilmiş.
Ardından beton dökülerek kapatılan Cheonggyecheon’un üzerine, 1958 yılında, Kuzey-Güney Kore savaşının ardından, şehrin hızla büyümesine paralel olarak bir otoban inşa edilmesine karar veriliyor.
Yerden yüksekte, sütunlar üzerinde duran yaklaşık 6 km uzunluğundaki otoban 1978 yılında tamamlanıyor ve Cheonggyecheon’un etrafı modern bir sanayi bölgesi halini alıyor.
2003 yılına gelindiğinde dönemin Seul belediye başkanı Lee Myung-bak otobanın kaldırılacağını ve Cheonggyecheon deresinin ıslah edileceğini açıklıyor. Hemen ardından derenin yatağı değiştiriliyor ve üzerinde uzanan otoban yıkılıyor.
Yıkımın tamamlanmasının ardından bu alana ne yapılacağı sorusu gündeme geliyor. Üniversitelerin, sivil toplum kuruluşlarının, halk temsilcilerinin ve bilim insanlarının oluşturduğu bir komite Cheonggyecheon’a yapılacak projeyi uzun uzun konuşuyor.
Yaklaşık 6 km uzunluğundaki alan yenileniyor ve yeşillendiriliyor, iki tarafına yaya yolları inşa ediliyor. Derenin üzerinde yer alan Gwangtonggyo ve Supyogyo tarihi köprüleri aslına birebir sadık kalınarak restore ediliyor.
Bölgede yaşanılmasından korkulan trafik sorununu ise toplu taşıma ağıyla çözüyorlar, raylı sistemler, ek otobüs seferleri, vs. bölgede otobanın kaldırılmasından doğabilecek trafik sorunlarının yaşanmasını asgariye indiriyor.
Sadece 29 ay gibi bir süre içerisinde otoban kaldırılıyor, dere ıslah ediliyor ve bölge çok amaçlı, çok yönlü, yemyeşil bir şehir parkına dönüştürülüyor. Cheonggyecheon parkının içinden akan su ise Han Nehri’nden alınıp işlenen ve temizlenen bir su.
Proje sadece insanların vakit geçirdiği bir park projesi olmakla kalmıyor, bölgedeki biyoçeşitliliği de önemli ölçüde artırıyor, şehir içinde oluşan ısı adacıkları etkisini azaltıyor, hava kirliliğinin azalmasına büyük bir katkı sağlıyor, toplu taşıma sistemini iyileştiriyor ve etrafındaki bölgede ekonomik gelişimin önün açarak insanların yaşam kalitesini artırıyor.
Proje kapsamında doğal çevreye hiç zarar verilmemiş ve tarihi doku olduğu gibi muhafaza edilmiş. Cheonggyecheon Parkı’nın etrafındaki alanda yeni nesil teknoloji firmaları çoktan yerini almış ve bölge bir cazibe merkezi haline gelmiş.
2005 yılında açılan 6 km uzunluğundaki Cheonggyecheon Parkı’nı günde 60 binden fazla insan ziyaret ediyor. İlk başlarda projeye şüpheyle yaklaşan Seul halkı şimdi bu halinden bir hayli memnun.
Cheonggyecheon’un dönüşümü Güney Kore’de ve dünyanın diğer pek çok ülkesinde benzer dönüşümlerin de önünü açmış. Başarıyla uygulanan ve şehre büyük katkılar sağlayan bu dönüşümü örnek alan pek çok dönüşüm de bu başarı öyküsünün ardından hayata geçmiş.
Peki Cheonggyecheon’da neler yapabilirsiniz? Mesela etrafındaki oturma alanlarında oturarak, şehrin merkezinde su sesi dinleyerek keyif yapabilirsiniz.
Hi Seul festivaline katılıp harika zaman geçirebilirsiniz.
Cheonggyecheon Müzesi’ni ziyaret edebilirsiniz.
Zenginleşen doğal yaşama şahit olabilir, şehrin kalabalığında doğa ile iç içe vakit geçirebilirsiniz.
Su ve ışık şovlarını seyredebilirsiniz.
Köprülerin altında vakit geçirebilirsiniz…
Cheonggyecheon, eşsiz bir kentsel dönüşüm hikayesi; herkesin mutlu olduğu, çevrenin korunduğu ve iyileştirildiği, şehre nefes aldıran ve ekonomik yönden katkı sağlayan ve ‘istenirse oluyormuş’ dedirten. Darısı tüm büyük şehirlerin başına.
Buda bizden bonus olsun 🙂