Yiyecek Alerjisi Kalıcı Mıdır? - Harikalar Mutfağı
Bağışıklık sistemi normal koşullarda zararsız olan bir besin maddesini zararlı olarak algılayabilir ve ortaya besin alerjisi çıkar. Besin alerjisi solunum sistemini, kalp ve dolaşım sistemlerini, cilt yapısını olumsuz yönde etkiler. Besin alerjisi çok küçük yaşlarda ortaya çıkabilmektedir. Hatta anne karnında ilk belirtilerini gösterebilir. Ailesinde alerji öyküsü olan bir bireyde bu hastalığın ortaya çıkma ihtimali yüksektir.
Yiyecekler çoğunlukla birden fazla maddenin karışımı olduğu için besindeki hangi maddenin alerjiye yol açtığını anlamak kolay değildir.
•	Kramp tarzında karın ağrıları
•	Öksürük, hırıltılı solunum
•	Tekrarlayan orta kulak sorunları
•	Nezle (burun kaşıntısı, aksırık, geniz akıntısı)
Besin alerjisi olan birçok insan için bu reaksiyonlar tehlikeli olmaktan çok rahatsızlık vericidir. Ancak ender de olsa duyarlı olan bir kişinin vücudunda kızarıklık, şişlik, kaşıntı, nefes almada zorluk ve tansiyon düşüklüğü ortaya çıkabilir.
Çevremizde süt ve yumurta alerjisi daha sık görülür. Bazı besinler özellikle erken çocukluk döneminde alerjiye sebep olurken (12-24 ay inek sütü alerjisi), bazıları hayat boyu devam eder.
Son zamanlarda yer fıstığı ürünlerinin çok erken yaşlarda çocuklara verilmesi sonucu yer fıstığı alerjisi artmaktadır. Bebek büyüdükçe ve masadaki yemekleri yemeye başlayınca diğer besin alerjileri de ortaya çıkabilir.
Bütün yeni doğan bebeklerin 6 ay boyunca sadece anne sütü ile beslenmesi gerekmektedir. Anne sütü en ideal besin olduğundan büyümekte olan bebeğin yaşamının ilk 6 ayı boyunca başka besinlere ihtiyacı yoktur. Bu süreçte sadece anne sütü ile beslenen bebeklerde yaşamın ilk yıllarında egzama ve tekrarlayan alt solunum yolu problemleri daha az sıklıkla görülmüştür.
Yer fıstığı proteini anne sütüne geçtiği için bebeği hassaslaştırarak ileride besin alerjisi riskini arttırabilir. Bu nedenle emziren anneler ceviz, fıstık gibi kuru yemişleri diyetlerinden çıkarmalıdırlar. Besin alerjisi olan veya besin alerjisi riski yüksek olan bebekler katı gıdalara geç başlatılmalıdır.
İnsanlarda sıklıkla alerjiye neden olan besinler hangileri?
İnek sütü: İnek sütüne karşı alerjisi olan çocuklar diyetinden tereyağı, tereyağı aromalı diğer yağlar, margarin, peynir çeşitleri, yoğurt, krema, muhallebi ve benzeri besinleri de çıkarmalıdır.
Yumurta: Yumurta beyazına karşı alerjisi olanların sayısı sarısına oranla daha fazladır. Yumurta alerjisi özellikle bebeklikte ve erken çocukluk döneminde kendini hissettirdikten sonra yetişkinlik döneminde tamamen kaybolmaktadır. Yumurta alerjisinde göze çarpan en önemli etkiler egzama, kaşıntı, deri ve gözde yaşanan reaksiyonlardır. Yumurta akı bebeklere bir yaşından önce verilmemeli, başlandığında yavaş yavaş arttırılmalıdır. Alerji ortaya çıktıysa en az altı ay yumurtaya ara verilmelidir. Yumurta alerjisi olanlar yumurtayı ve yumurtalı besinleri diyetinden çıkarmalıdır.
Etler: Tavuk ve sığır etine karşı besin alerjisi genelde bebeklik çağında görülür. Süte duyarlı hastalar, sığır etine alerjik reaksiyon gösterebildikleri gibi; yumurta alerjisi olanlar tavuk etine karşı duyarlılık gösterebilir.
Meyveler ve sebzeler: Meyve ve sebze alerjileri özellikle yaz aylarında sıklıkla görülür. Çiğ sebze ve meyveler, pişmiş hallerine göre daha sık alerjiye sebep olur. Çocuklarda en sık görülen meyve alerjileri çilek, kiraz ve vişnedir. Kabak ve domates gibi sebzelerin çiğ haline alerjisi olanların pişmiş haline olmayabilir. Patates veya havuç gibi sebzelerin kabuğuna karşı duyarlılık mevcutken, yenilebilir kısımlarına karşı bir belirti gözlemlenemeyebilir.
deride kızarma, kaşıntı ve sindirim sistemi bozuklukları görülebilir.
Besin alerjisi nasıl anlaşılır derseniz tam bir tanı için test yapılması gerekiyor. Testlerde besin kaydı tutulmalıdır. Deri testleri ve kanda şüpheli besinlere karşı antikor bakılması tanı sürecini kolaylaştırabilir.
Tanı için doktora gidilmelidir. Yanlış tanı çocuğunuzun büyüme ve gelişimi için çok önemli bir besinden mahrum kalmasına neden olabilir.
Diyetisyen yardımı ile alerjiniz olan besin yerine alternatif yiyecekler seçerek dengeli beslenebilirsiniz.
Alerji diyeti konusunda aileye ve çocuğa gereken bilgi verilmelidir.
Yiyeceklerin içindeki maddeler, üretim ve son kullanma tarihlerini okuma alışkanlığı edinin.