Millet Gazetesi » Tarihte Bu Hafta: 22-28 Mayıs
22 Mayıs 1914 - Türk-Yunan mübadelesinde ilk girişim. Yunanistan Başbakanı Venizelos, Yunanistan’daki Türklerle, Türkiye’deki Yunanlıların mübadele edilmesini kabul ettiğini Bab-ı Ali’ye bir mektupla bildirdi. Fakat araya giren Birinci Dünya Savaşı nedeniyle bu girişim sonuçsuz kaldı. İki ülke arasındaki mübadele, ancak Lozan Barış Konferansı’nda 30 Ocak 1923 tarihinde imzalanan “Yunan ve Türk Halklarının Mübadelesine İlişkin Sözleşme ve Protokol” ile hayata geçti.
23 Mayıs 1453 - Fatih Sultan Mehmet, İsfendiyaroğlu İsmail Bey’i elçi olarak son kez Bizans İmparatoruna teslim olmasını bildirmesi için gönderdi. Teslim şartnamesinde İmparator bütün hazinesiyle ve istedikleri ile istediği yere gidebilecek hatta halktan da gitmek isteyenlere müsaade edilecekti. İmparator isterse kendisine Mora Despotluğu verilecekti. Fakat Ceneviz ve Venediklilere güvenerek teslim olmayı reddetti.
23 Mayıs 1524 - İran Safevi Devletinin Türk asıllı kurucusu Şah İsmail vefat etti. Çaldıran’da Yavuz Sultan Selim ile savaşmak zorunda kalmış ve yenilmişti. Hatayi mahlası ile Türkçe şiirler yazmıştır.
23 Mayıs 1919 - Osmanlı Türkiye'sinde işgale protesto. İzmir'in İtilaf Devletleri tarafından işgalini protesto için İstanbul’da Sultanahmet Mitingleri yapıldı. Her birine yaklaşık 150-200 bin kişinin katıldığı mitingler, Türk Ocağı ve Karakol Cemiyeti tarafından 4 kez düzenlendi. Mitinglerde Mehmet Emin Yurdakul , Halide Edip Adıvar, Hamdullah Suphi Tanrıöver, Rıza Nur, Selim Sırrı Tarcan gibi tanınmış birçok kişi yer aldı.
23 Mayıs 1919 - Sofya'dan olumlu adım. Bulgaristan Müslümanları Dini Teşkilatı Yönetmeliği Çar tarafından onaylandı. Aleksandır Stamboliyski liderliğindeki Çiftçi Partisinin iktidarda bulunduğu 1919-23 yılları arasında hem Türk-Bulgar ilişkilerinde hem de Bulgaristan Türklerinin siyasal, sosyal, ekonomik ve kültürel haklarında önemli iyileşmeler yaşandı.
24 Mayıs 1040 - Büyük Selçuklu Devleti kuruldu. Selçuklular, Ortadoğu'da devletler kurarak 300 yıl boyunca egemen olmuş, Oğuzların Kınık boyundan bir Türk hanedanıdır. Adı, hanedanın kurucusu Selçuk Bey'den gelir. Göçebe Türklerde bozkırdaki ırmakları geçiş büyük önem arzediyordu. Oğuznamede salı keşfeden kişi boyun önemli bir atası sayılmaktadır. Selçukluların kurduğu devletlerin ilki, Büyük Selçuklu Devletidir. Bu devlet daha sonra Anadolu Selçukluları, Kirman Selçukluları, Horasan Selçukluları, Suriye Selçukluları ve Irak Selçukluları devletleri olarak beşe ayrılmıştır. Türklerin tarih boyunca kurdukları devletlerden en önemlilerinden birisi Büyük Selçuklu Devleti'dir. Selçuklular 24 Oğuz kabilesinden Kınık boyuna mensupturlar.
24 Mayıs 1881 - Bab-ı Ali'ye nota. İngiltere, Fransa, Almanya, Avusturya-Macaristan, Rusya ve İtalya'nın İstanbul elçileri, 19 Nisan 1881 tarihinde verdikleri ortak notaya istinaden Osmanlı Devleti ile Yunanistan arasındaki sınırı yeniden belirleyen anlaşma imzalandı. Anlaşmayla Tesalya Yunanistan'a bırakıldı. Böylece Yunanistan bir kez daha, emperyalist devletlerin desteğiyle savaşmadan toprak sahibi oldu.
24 Mayıs 1904 - Bulgaristan’ın Rusçuk ilinde Türklerin milli kimlik, haklarını ve çıkarlarını savunan Uhuvvet adlı gazete yayın hayatına başladı.
24 Mayıs 1992 - Kosova'dan bağımsızlık adımı. Kosova Arnavutları ülkenin geleceğiyle ilgili olarak halk oylamasına başvurdu. Seçimlerde ezici çoğunluk, Kosova'nın bağımsızlığından yana oy kullandı. Devlet içinde devlet ilan edilen Kosova’nın ilk Cumhurbaşkanı İbrahim Rugova oldu. Kosova Meclisi, 17 Şubat 2008 Pazar günü yaptığı oturumda da Kosova’nın Sırbistan’dan ayrıldığını ve bağımsız Kosova Cumhuriyeti’nin kurulduğunu ilan etti.
25 Mayıs 1920 - Batı Trakya'da direniş ve yeni bir hükümet. Batı Trakya’da başlayan Yunan işgali üzerine askeri boyutta olduğu kadar siyasi boyutta da mücadele verilmeye başlandı. Bölgede yaşananları dünya kamuoyuna duyurmak için Gümülcine’ye bağlı bir köy olan Hemetli’de, hükümet kuruldu. Balkanlarda ilk Türk komitacısı Yüzbaşı Fuat Balkan’ın öncülüğünde “Garbi Trakya Müstakil Hükümeti”nde Bulgar temsilciler de yer verildi.
27 Mayıs 1920 - Batı Trakya’yı işgalde son nokta. Batı Trakya'yı işgale başlayan Yunan kuvvetleri bölgenin en büyük ili Gümülcine’ye girdi. Atina’nın bundan sonraki asıl hedefi Doğu Trakya özellikle de İstanbul’dur. Fakat Megaloideacıların bu girişimi, macerası da başarısızlıkla sonuçlandı.
27 Mayıs 1999 - Birleşmiş Milletler örgütünden ağır suçlama. Birleşmiş Milletler bünyesinde kurulu olan Eski Yugoslavya Üzerine Uluslararası Ceza Mahkemesi, Yugoslavya Devlet Başkanı Slobadan Miloseviç'i, Kosova'daki vahşetin sorumlusu olmakla ve Arnavutlara karşı soykırım yapmakla suçladı. Birkaç yıl sonra aynı mahkemede Hırvatistan, Bosna ve Kosova'da soykırım işlemek suçuyla yargılanan Miloşeviç, davanın sürdüğü bir dönemde 11 Mart 2006'da hücresinde ölü bulundu.
28 Mayıs 1812 - İmzalanan Bükreş Antlaşması’yla Sırbistan’da Osmanlı Devleti’ne karşı gerçekleştirilen isyana karışanlara genel af ilan edildi. Ancak afla, beklenen fayda sağlanamadı ve isyan devam etti.
28 Mayıs 1918 - Azerbaycan bağımsızlığını ilan etti. 28 ay bağımsız kalan Türk devleti, 27 Nisan 1920'de Kızıl Ordu’nun ülkede kontrolü ele geçirmesiyle Sovyetler Birliği’nin bir parçası oldu.
28 Mayıs 1954 - Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü en çok konuşulan diller arasına Türkçe'yi de aldı.