ERZURUM’DA OSMANLI DÖNEMİ HAMAMLARI / OTTOMAN HAMMAMS in ERZURUM | Köşklü | Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Sanat Dergisi
Ana Sayfa > Sayı 18 (2010) >	Köşklü
ERZURUM’DA OSMANLI DÖNEMİ HAMAMLARI / OTTOMAN HAMMAMS in ERZURUM
Zerrin Köşklü, Sahure Çınar
Erzurum’da bulunan tarihi hamamlar Osmanlı dönemine aittir. XVI.-XVIII. yüzyıllara ait hamamların üzerinde Saray Hamamı dışında kitabe bulunmamaktadır.
Klasik Türk hamam mimarisinin özelliklerini yansıtan Erzurum hamamları soyunmalık, ılıklık, sıcaklık ve külhan bölümlerinden oluşmaktadır. Hamamlar tek ve çift fonksiyonlu olarak düzenlenmiştir. Erzurum hamamlarının girişleri sade bir görünüme sahiptir.
Hamamların soyunmalık kısımları kubbe, bu kısımlardan geçilen ılıklık bölümleri kubbe ya da tonozla örtülmüştür. Sıcaklık bölümlerinin orta mekânı kubbeyle, eyvanlar tonozla, halvet hücreleri kubbe veya tonozla kapatılmıştır. Boyahane, Kırkçeşme, Şeyhler ve Murat Paşa Hamamlarında sıcaklık bölümleri klasik dört eyvanlı plan şemasındadır. Kesmetaş ve moloztaşla inşa edilen Erzurum hamamlarının üst örtülerinde tuğla kullanılmıştır.
The historical baths in Erzurum belong to reign of the Ottoman period. Except for the Saray Bath, these baths,which date back to the 16th and 18th centuries, have no inscriptions.
Erzurum baths, which have such parts as undressing room, lukewarm room, hot room and furnace, reflect the characteristics of classical Turkish baths. They are of either one or double-function. Their entrances have a plain appearance.
Undressing parts are generally covered with dome. As for the lukewarm room, they are covered with dome and vault.
Middle parts of the hot rooms are covered with dome, iwans with vault, and private rooms with either dome or vault. The hot rooms in Boyahane, Kırkçeşme, Şeyhler and Murat Paşa baths have classical four-iwan scheme face stone and used in Erzurum baths and bricks are used in upper covers.
Anahtar Kelimeler : Key Words : Ottoman, baths, ErzurumOsmanlı, Hamam, Erzurum