Kondansatörler elektrik enerjisini depolamada kullanılırlardı. Bir zamanlar... O kadar verimsizdiler ve yüklendikleri yükü o kadar kısa süre tutabiliyorlardı ki uygun boyutta şarj edilebilir pillerin ortaya çıkması ile ortadan çekildiler. Bir yedek güç ünitesinde enerji deposu olarak kondansatör kullanmak 21. yüzyıl için sağlam bir fanteziden öteye gidemez.
Yedek beslemeye ihtiyaç duyuluyorsa neden gayet mantıklı ve başarılı olan çift pilli sistemler kullanılmaz ki??? Ağırlıktan başka bir avantajı var mı bunların???
Sümer abi fıkra gerçekten çok güzeldi ellerine sağlık.Ama görünen o ki bu süper kapasitörler den gelecekte baya büyük cinler çıkabilir.
Zaten bize komple uçuş boyunca ünite ve servoları beslemek için bunlar gerekmiyor. BEC çeşitli sebeplerle devre dışı kalırsa modeli indirecek kadar lazımlar... 10-15s kadar...
Paylaştığım videoda görünen, yüksüz durumda servolara yaklaşık 2dk boyunca enerji verebiliyor. Deneyen bir arkadaş yük altında sürekli 5A çekerek de yaklaşık 35sn kullanmış... Bu süreler bir modeli yere indirmek için gerekenden çok daha fazla... Yani işi görüyorsa, 2s lipo kullanan optipower ile yaklaşık aynı kullanım sürelerini sunuyorsa... Ortada saçma bir durum göremiyorum.
Fantezi midir bilmem ama kullananlar var yani... Ben ilgili konusu altında alternatif olarak sundum. Başarılı bulan alır kullanır, saçma bulan da kullanmaz
Dur sakin ol. Hemen kızma...
Görüldüğü gibi bu süperkondansatörlerin genel gerilim limiti 2.7 V civarında. Haydi gelin biraz hesap yapalım.
150 Farad kondansatörümüz var. Bu kondansatöre 2.7 V gerilimle yükleyebileceğimiz yük miktarı 405 Coulomb. Tabii kayıpsız ideal bir sistemden söz ediyorum. Şimdi yine kayıpsız bir şekilde bu kondansatörü 5A ile boşaltalım. 5A ne demek? Saniyede 5 Coulomb yük akıyor demek. 405 Coulomb yük kaç saniyede biter? 81 saniye. Kayıpsız bir sistem temel enerji yasalarına aykırı. Kaliteli bir tasarımla % 50 verimli bir sistem yakalasak, 40.5 saniye 5 Amper çekebiliriz gibi görünüyor. Bence ürkütülen kurbağaya değmez. Doğru dürüst redündan bir sistem kurup kullanmak varken ben olsam bu Zihni Sinir işlerine bulaşmam çünkü mucizelere ve cinlere inanmıyorum.
70'li yıllarda şarjlı bir el fenerim vardı. O zamanlar şarjlı tüm aletler buna benzer süperkondansatörler içerirlerdi. Mavi silindirler...
Bir kondansatörün kapasitesini iki şey belirler. İki elektrodun yüzeyi ve aralarındaki mesafe. Yüzey ne kadar geniş ise ve mesafe ne kadar az ise kapasite o kadar fazladır. Bu sizin süperkapasitör benim süperkondansatör dediğimiz şeylerin teknolojisinde aralık en aza indirilmiş. Zaten o nedenle şu ana kadar gördüklerimin tümü 2.7 V ile sınırlı. Çünkü iki elektrod arası mesafe o kadar küçük ki, biraz yüksek bir gerilim aradaki izolasyonun delinerek kısa devre yapmasına yol açacak. Kısaca içlerinde cin falan yok. Temel fizik ilkeleri var.
NOT: İki elektrod arasındaki malzemenin dielektrik özellikleri de kapasiteyi etkiler de ona girmedim.
Kaliteli bir tasarımla % 50 verimli bir sistem yakalasak, 40.5 saniye 5 Amper çekebiliriz gibi görünüyor. Bence ürkütülen kurbağaya değmez. Doğru dürüst redündan bir sistem kurup kullanmak varken ben olsam bu Zihni Sinir işlerine bulaşmam çünkü mucizelere ve cinlere inanmıyorum.
Kızmıyorum abi, gülücük koymuşum sonuna
Biz helicilere -esc ile bec kullanıyorsak, dahili veya harici-, 2s alıcı pili kullanmıyorsak... Güvenlik maksatlı yedek güç sistemleri lazım, bec devreden çıkması durumunda voltaj düşümünü algılayıp hemen devreye girecek, üniteyi ve servoları beslemeye devam edecek. O ara da biz helimizi otorotasyonla indirmeye çalışacağız, en azından masrafı minimize edeceğiz. Onu da yapamıyorsak, heliyi bir yere güvenle çakacağız, insanların veya diğer canlıların üzerine gelmeyecek...
Bunu yapabilmek için bana lazım olan şu: Yardımcı bir güç kaynağı, ana sistemde bir hata meydana geldiğinde hemen devreye girecek. Ve bana tercihen 20sn kadar yeterli enerji (5A güzel bir rakam ama heli boyutuna göre değişir, yerine göre 2A da yeter) sağlamaya devam edecek.
Bunu yapan sistem lipo kullanabilir, kondansatör kullanabilir, cilalı taş devrinden ekipmanlar kullanabilir, mini bir dizel motor + alternatör olabilir... O kısmına bakmıyorum çok. Bana ihtiyacım olanı verebiliyor mu ona bakıyorum
Yedek güç sistemi 50 uçuşta 1 kere devreye girebilir. Hiç ihtiyaç da olmayabilir, keşke öyle olsa... Ama ihtiyaç olduğunda sorunsuzca işini yapması lazım. Sigorta bir nevi...
Rasim ilk paylastiginda incelemistim bu sistemi, o zaman cok da kayda deger bisey oldugunu dusunmemis ve ustunde durmamistim. Hala da dusunmuyorum. Ancak Sumer abinin tespitlerine de katiliyorum.
Bu sistemde iki nokta var takildigim. Birincisi sistemin devreye girip girmedigini, modeli acilen yere indirmemiz gerektigini bize bildiren bir cozum dusunulmemis olmasi. Sacmalik...
İkincisi ise, 50 faradlik bir kondansatorun neden lipodan daha guvenli ve "maintanence free" oldugunu anlayamadim. Soz gelimi optiquard'in pili oldugunde yenisini uygun fiyata bulup takabiliyoruz, hem de tak-cikar sekilde. Ayrica o pili normal bir 2s olarak da kullanabiliriz. Bu 50f kondansatorlerden biri uctu diyelim, nerden buluruz? Hadi bulduk, ben tek elim arkada bagli degistiririm, ama kac kisi bunu guzel bir sekilde degistirebilir?
Bir ucuncu de simdi aklima geldi. Tamam lipolar belki mukemmel stabil elemanlar degiller, ama kondansatorler de cok masum degil. Normal cihazlarda genelde 300-400 uf kondansatorler goruruz. "u" dedigim aslinda mikro yerine gecer, telefonda uygun yunan karakteri yok. Yani mikro faradlarla ugrasiyoruz genelde. 50 farad bunun 50 milyon kati demek. Soyle guzelce patlayan bir kondansator gormus biri demek istedigimi anladi bile
Burada temel sorun şu: Yalancı güvenlik hissi...
Sağlık sektöründeki "çekap", "bilmemne otunun ekstresi", "bilmemne drajesi", "bağışıklık güçlendiriciler", "detox", "ozon" vs vs gibi olayları düşünün. Tümü bilimsel temelden yoksun ticari uygulamalar. İnsana yalancı güvenlik hissi veriyorlar. Ancak işin insanî bir boyutu var: İnsanlar mucizeleri seviyorlar. Sen ne kadar anlatırsan anlat o gidip o bilmemne otunun tozunu kahvaltıda yiyor ve psikolojik olarak rahatlıyor. Sen anlattığınla kalıp kötü kişi oluyorsun. Ama farketmiyor çünkü benim de bildiğimi paylaşma yükümlülüğüm var. Bilimsel izahı ile, kanıtlarıyla. Bu konuya yazma nedenim de bu.
Elektrik besleme senaryolarını gözden geçirerek bu tür bir aletin hangi senaryoda gerçekten yardımcı olabileceğini de anlarsınız. Ama ben alıcıma yedek besleme yapacaksam elektriğin birkaç saniyede boşalacağı kesin bir kondansatörden (kapasitör demiyoruz Türkçe'de) gelmesi yerine bir LiPo'dan gelmesini tercih ederim.
Zaten 600 ya da daha büyük boyutta bir helikopteri ESC'nin BEC'ine bırakacak kimse olabileceğini düşünmüyorum. Mutlaka ayrı bir kaynak kullanılıyordur o boyutlarda. Ehh o zaman bu modülün birkaç gram fazlasına yedekli gerçek bir besleme yapmak mümkün.
Bakın uzatıyorum ama sohbete dalınca duramıyorum. İşin iç yüzünü bilince birçok numarayı çözüyorsunuz. Size bir örnek vereceğim.
PowerBox diye bir Alman markası var. Bu konunun başlarında sözünü ettiğim çift pilli besleme sistemini üretiyor. Adamlar ürün kılavuzunda diyorlar ki, oldu ki regülatör katı bozuldu, o zaman otomatik olarak girişteki gerilim çıkışa aktarılır ve uçağın kontrolünü kaybetmezsiniz. Ne kadar güzel değil mi? Hani bilmeyen diyecek ki adamlar ekstra önlem olarak bunu düşünmüşler. Halbuki bu MOSFET transistörlerin bir özelliği. Çıkıştaki MOSFET yanarsa doğrudan kısa devre oluyor ve ister istemez giriş gerilimi çıkışa aktarılmış oluyor.
Ne alaka derseniz, hani burada diyoruz ya, alıcı voltajı belirli bir değerin altına inince bu alet onu farkedip devreye giriyor diye. Aslında bir şeyi farkettiği falan yok. Sen sabit 6 V üretirsen ve sisteme bir diyotla bağlanırsan, sistemdeki gerilim 5.3 V'un altına inince senin herhangi bir şey yapmana gerek kalmadan alıcı bu ek üniteden akım almaya başlar. Bu temel bir elektrik kuralıdır. Ama adamlar sanki özel devreler, şunlar bunlar varmış gibi anlatıyorlar.
Emre'nin dediği nokta çok çok önemli. Diyelim ki LiPo dolu ama BEC gitti. Sistem de devreye girdi. Yaklaşık 30 - 40 saniyemiz var. Ama biz bunun farkında değiliz. Eee o zaman ne olacak???
Bence konu gittikçe güzelleşiyor, katkı da bulunan herkese şahsım adına tesekkur ederim.
Biraz düşününce lipo olayı bana da daha mantıklı geldi.
Optipower bu olasi durumu bildirmek isini ilave uyarıcı led ile çözmüş. Buyuk ihtimal bu firmada ileri de mutlaka ilave bir led pakete dahil edecektir diye düşünüyorum
Not: Bir ara bu urunu yeni bir konu olarak taşıyalım
Konuyu açalım tabii ki, güzel olur
Şimdi öncelikle Türkçe konusundan başlayayım. Biri ingilizcede kullanılıyor, diğeri Almancada... Tam türkçe, yaygın kullanımlı bir karşılık yok henüz "bilgisayar" gibi... O yüzden bırakalım kim ne istiyorsa onu kullansın, ben bu konudaki ilk mesajımda ikisini de aynı metin içinde kullandım.
600 üzeri bir helikopteri ESC'nin BEC'ine bir süre de olsa bırakmayı düşünüyorum. Çok methedilen Optipower ne yazık ki uzun süredir stoklarda yok, ve lipo içerdiğinden normal kargolarla da gelemiyor. El kadar alete de 25 pound ups veremeyeceğim "Kapasitör" içeren örnekler daha uygun kargolarla gelebilir fakat fastlad midland gibi yerlerden almak tercihim, zaten paypal sıkıntıları da var.
İzlediğim videolarda kondansatörler birkaç saniyede boşalmıyor gibi duruyor, discharge curve paylaşmış inceleyen site... Videolarda da var kaç saniye boyunca deşarj işlemine devam edebildiği... Ama kendim alıp denemedim, belki bir yerlerden kaçak kablo çekmişlerdir, yalandan da ledini yakmışlardır aletin, bilemiyorum İlk videoda yüksüz durumda servoları yaklaşık 2dk boyunca oynatıyor...
Devreye girmesi ve bildirim konusunda haklısınız bişey demiyorum. Ben olaylara Vbar Control çerçevesinden bakıyorum hep ve alıcı voltaj düşümünü kumandadan takip edebiliyorum, belli bir değerin altına düştüğünde sesli, titreşimli vs uyarılarda bulunabiliyor. Bunu zaten yeni keşfetmiyoruz, aldık elimizde patladı durumu yok. İlk detay mesajımda da yazdım, "alıcı voltajını takip edebileceğiniz ve uyarılabileceğiniz telemetrili bir kumandaya sahip olmayan arkadaşlar, bu zımbırtı sizin işinizi görmez, almayın "
Diğer yandan elimde optiguard yok, scorpion guard tırt, bunun da yaygın satışı yok. 700 size Protos Max modelimde sadece Align 130a esc ve onun bec ini kullanacağım...
Mikadonun bu çalışmasından gördüğüm, 500mah 2s lipo içeren Scorpion Backup guard güvensiz...
Şurda da eleman servoları ile sorun yaşıyor... Neo ile ilgili bir durum da olabilir, esc sinin bec'inde bir sıkıntı da olabilir. Veya servoların BEC e olan olumsuz bir etkisinden de olabilir. Ama sonuç olarak dahili bec te düzgün çalışmıyor. Sonra pili kesiyor 3:07 gibi... Sadece R2 buffer ile devam ediyor ve servo sıkıntısız çalışıyor.
Sonra Hercules BEC ile deniyor, sorunsuz çalışıyor... Sonra optipower bec guarddan bir tane takıyor (escden çift bec kablosu geliyor, sadece birine takıyor) yine sıkıntı yaşıyor... Sonra optipower bec guarddan her iki bec kablosuna da takıyor ve yine sorunsuz çalıştırıyor. (tıpkı hercules bec ve R2 buffer pack gibi)
Şimdi bu videolardan da hareketle, servolardan BEC e olan back EMF olayını bilen arkadaşlar biraz açıklayabilirler mi? Buffer pack de bu işi yapabildiğini söylüyordu ve ilk videodan görüldüğü kadarıyla yapıyor gibi... Aynı şekilde her bir bec kablosuna takılan bec guard da...
Konuyu biraz daha zenginleştirmiş oluruz böylece
İnceleme yazısında dikkatimi çeken telemetri durumu. Eleman telemetriden anlıyormuş ya devreye girdiğini, o da gerçekçi bir çözüm değil. Dolu kap - boş kap olarak anlatayım işin özünü, Sümer abinin dediğini de destekleyecek şekilde. Şimdi ilk start anında dolu kap her ne kaynak kullanıyorsak o (bec, alıcı pili) boş kap kondansatör. Kondansatör önce kendi doluyor. Sonra uçuş anında diyelim bir terslik oldu, bec uçtu. Kondansatör dolu kap durumunda, alıcı ve servoları besliyor, bu arada biz durumdan bi haberiz. Sonra bir miktar normal uçuşumuza devam ediyoruz, kondansatörler biraz boşalıyor, sonra telemetriden sorun var sinyalini alıyoruz... Yada alıcı pili ile bakarsak, pilin voltajı düşmeye başladığında, otomatikman kondansatörün de voltajı düşmeye başlıyor, zira asıl güç kaynağı, asıl dolu kap pil. Yine yukardaki senaryo.
Neyse, zaten daha önce konusu açıldıkça söyledim, bec işi sakat iş, riskli iş, alıcı pili candır Sisteme pil taklidi yapan bir kondansatör bağlamak yerine, direk pili bağlarım, keyfime bakarım
Videoyu bi izliyim, ne olduğunu çözebilirsem anlatmaya çalışayım
Herifin ne anlatmaya çalıştığını falan anlayamadım Neyi nereye takıyor, neyi söküyor neyi takıyor... İlk videodaki durum sanırım vbar'a özgü o kondansatör durumu. BK servolar frekans konusunda sabıkalı zaten, büyük ihtimal 200hz çalıştırması lazım. Ben Rjx'leri 200hz çalıştırıyorum 333 olduklarını iddia etmelerine rağmen. İkinci videodaki durum ise bana bec yetmezliği gibi geldi.. Neyse, bilmediğim şeyler hakkında yorum yapmayım.