Engin ÖNEN - Karantina günlerinde ve akis odalarında
Uzun zamandır, toplum olarak kaygımız bu kadar yükselmemişti. Epey de çaresizlik içindeyiz şu sıralar. Nasıl kurtulacağız bu küresel beladan ve ne kadar sürecek… Hiç belli değil.
Gücümüz ve bilgimiz az, kaygımız çok olduğu zamanlarda komplo teorileri en cazip yardımcılardır. Onlarla her şeyi açıklayabiliriz. Kanıt gerekmez bu durumlarda, kanaatlerimiz kanıtlardan daha üstündür çünkü.
Mesela “bu virüsü ABD, üretmiştir” fikrine ne dersiniz. Ya da “Siyonistler dünyayı ele geçirmek istiyor” seçeneği de fena değil bence. Kapitalizmden baya soğuduk bu ara. Bir de doğayı hoyratça kullanan insan modelini eleştiriyoruz bolca.
İktidar ve kapitalizm eleştirileri gereksiz demiyorum elbet ama bu eleştiriler, kriz dönemlerinde komplo ve felaket senaryolarına dönüşme eğilimini de içerir. Çünkü çaresizlik içinde buna çok elverişli zihinsel bir ortam oluşur.
Üstelik eskisine göre, bu senaryoları üretme ve yayma olanaklarımız bir hayli fazla. Video hazırlayabilirsiniz, hazır olanları sosyal medya ağlarından yayabilirsiniz kolayca.
Post truht çağındayız. Hakikat sonrası veya gerçek ötesi şeklinde de çevriliyor bu kavram, ama gerçeğin saptırılması ile yaratılan sahte gerçeklik tarifi daha açıklayıcı. Kutuplaşmış siyasi ve sosyal ortamda kamuoyu oluşturmada kimsenin nesnel hakikatlere ihtiyacı yok zaten.
Sıkça iktidarın çelişkilerinden ve yalanlarından söz ediyoruz. Haklı bir eleştiri şüphesiz. İktidar elindeki araçları kullanarak sahte gerçeklikler yaratıyor. Hitap etmek istediği kamuoyunda istediği etkiyi yapabiliyor.
Aslında bu tek taraflı işleyen bir mekanizma değil. Her bir kutup kendi içinde bir şekilde sahte gerçekliğinin peşinde. Sürekli olarak sosyal paylaşım ağlarından aynı video, fotoğraf ve yazıları paylaşarak adeta iman tazeliyoruz. Kötüler var ve bütün sorunların kaynağı onlardır. Bu listeyi bazen, ihtiyaç halinde uzatabiliriz de.
Bizden kaynaklanmıyor rahatlığı verir bu algı biçimi. Kendi kutbumuz konusunda eleştirel konum almaktan da ve alandan da hoşlanmayız.
Sosyal medya aracılığıyla duymak, görmek ve yaymak istediklerimizi paylaşırız hep. Bu aynı zamanda kendi sesimizin, mesajımızın bize geri dönmesidir. İletişimciler buna eko/akis odası diyorlar.
Gazeteci, bilim adamı ve siyasetçiyi dinlerken bize yeni bir şey söylemesinden çok, bizim kanaatimizi pekiştirmesini bekliyoruz. Bu bizim kendi gerçekliğimiz. Sarsılması hiç hoşumuza gitmiyor.
Karantina günleri, daha az yüz yüze temas ama daha fazla bilişim araçları ile baş başa kalmaya yol açtığı için, akis odalarımız daha da hareketli şu sıra.
Ben komplo paylaşımlarından ziyade, bu durumu mizah ile izah eden paylaşımlardan daha çok keyif alıyorum doğrusu.
Yazarın diğer yazıları 3/25/2020-Allah’ın bol, kulun az olduğu yerler 3/23/2020-Nuh’un Gemisi’ndeyiz hala! 3/20/2020-Yücel Özen gideli bir yıl olmuş 3/18/2020-İspanyol Virüs’ünden Korona’ya… 3/12/2020-Çeşme Projesi ve siyaset 3/9/2020-Çeşme Projesi’ne Danıştay ‘olmaz’ demiş! 3/6/2020-Ve herkes biliyor zarların hileli olduğunu 3/3/2020-Belediyelerin ihmal edilen işlevi 2/28/2020-Siyaset’te kalite erozyonu! 2/22/2020-Eş dost kapitalizmi ve kamusal mekanların yağması 2/20/2020-Eğri zamanda doğru yerde durmak! 2/18/2020-Bakanın Çeşme’ye bakışı 2/15/2020-İstanbul-Yarımada hattı ve acele kamulaştırma 2/12/2020-Kongrenin gayri resmi sonuçları 2/8/2020-Kongre'nin anlamı... 2/4/2020-Garip bir ‘kamulaştırma’ hikayesi! 1/31/2020-Urla ve Alaçatı sahilinde yeni bir 'işgal' projesi 1/28/2020-CHP’de kongre telaşı ya da taht oyunları! 1/25/2020-Kemeraltı neden farklı? 1/22/2020-Sancar Maruflu’nun çığlıkları 1/15/2020-Kongrelere bakınca… 1/11/2020-İçimde kalan şeyler var! 1/8/2020-Bunun düzü yok mu? 1/3/2020-Üniversiteler… Nereden nereye? 12/29/2019-Emin Abi'nin ardından 12/27/2019-Demokrasi ayıbı hizmetle kapatılamaz! 12/24/2019-Çoklu kurumsal çöküş ve üniversiteler 12/22/2019-Kayyum, demokrasi ayıbı… 12/13/2019-Aslında mutabakat oluştu! 12/11/2019-Gökdelen gündemi ve ötesi 12/7/2019-Ne kadar zengin bir ülkeyiz 12/5/2019-Gökdelen meselesi 11/28/2019-İntihar haberleri 11/25/2019-'Ben ne yapayım bakanlık izin veriyor!' 11/20/2019-Belediye başkanlık hastalığı 11/14/2019-Kapitalistler Moskova’ya… 11/11/2019-Moskova’da neden iki ayrı ‘7 kasım’ kutlaması 11/2/2019-Dalından yiyebilirsiniz! 10/28/2019-Delege pazarı açıldı 10/19/2019-İzmir-İstanbul hattı 10/11/2019-Poligon, İzmir için büyük fırsat 10/5/2019-‘Seksen dokuz’ sendromu 9/30/2019-Devrim günlerinde aşk 9/27/2019-İzmir’in çevre sorunları 9/23/2019-Ekoloji Forumu toplanıyor 9/17/2019-Rant ve Cemaatçilik kıskacındaki siyaset 9/12/2019-Eylül’de bir gün 9/11/2019-Yer adları ve yerin kimliği 9/5/2019-Köyler nereye? 8/30/2019-Moderniteye isyan olarak kadın cinayetleri 8/27/2019-Hakikat sonrası siyaset 8/19/2019-Yangın yeri ülke 8/16/2019-Rodos'u gezerken 8/10/2019-Çevreyi savunmak… 8/5/2019-Taşra siyaseti ve belirtileri… 8/1/2019-Belediyeler eş, dost, akraba yeri mi? 7/28/2019-Saygın bir İzmirli: Işılay Saygın 7/27/2019-Selami Gürgüç’ün ardından… 7/25/2019-Kültürpark’ı ne yapmalı?