Etrüsk: Gizemli Bir Uygarlık / Tarih / Milliyet Blog
Etrüskler, diğer adlarından biriyle Turkanlar, İtalya'da Toskana adı verilen bir bölgede yaşamış, önemli bir uygarlık kurmuşlardır. Toskana'ya Anadolu'dan geldikleri ve ''Ön Türkler''den oldukları biliniyor. Kendinden sonra gelen önemli bir uygarlık olan Roma'nın temellerini atmışlardır. Türklerin tarihteki önemini yok saymak, barbar göstermek isteyenler Turkanlar konusunda çarpıtmalar yapmaktadır. Türk kültürünün değerini bilen Atatürk, bir gemiye ''Etrüsk'' adını vererek Etrüskler konusunda bilinç uyandırmaya çalışmıştır.
TURKANLAR KİMDİR NERELİDİR
Turkan, Turhan, Rasena gibi adları kullanmışlardır. Tarih öncesi dönemlerden başlamak üzere Balkanlar ve Batı Anadolu'dan Alp Dağları'na, oradan İtalya'ya göçtüler. Onlar ''milattan 750 yıl önce Avrupa'nın tek büyük uygar ve ekonomik gücüydü,'' (Gray II, 1844: 1). (Turkanlarda Tanrı, Ruh ve Ölüm, s.11).
2007'de yapılan bir araştırmada, Etrüsklerin İtalya'ya Anadolu'dan göçtüklerini DNA testleriyle kanıtlandı. Anadolu Türkleriyle aynı DNA'yı taşıyorlar.
Resim ve heykellerde karşımıza çıkan özgün Turkan tipinin gözleri çekik ve siyah, elmacık kemikleri çıkık, sakalı seyrek, saçları siyah ve hafif dalgalıdır. Burada tarif edilen fizyonomi tipik Türk tipiyle örtüşüyor. (Turkanlarda Tanrı, Ruh ve Ölüm, s.74).
Etrüsklerin dil agglutinativ yani eklemeli-bitişken bir dildir. Bugün yaşayan Türkçe, Fince, Macarca, Japonca gibi Ural-Altay dilleriyle aynı yapıdadır.
Bu konuda çokça yararlandığım G. Ahmetcan Asena'nın kitabında (Turkanlarda Tanrı, Ruh ve Ölüm,s.87) yer alan şu çok önemli bölümü olduğu gibi paylaşıyorum: Etrüsk yazısı da Grek yazısı gibi Asya kökenli bir yazı türünden türetilmiş ve çeşitli değişikliklerden sonra Avrupa'da başat bir yazı sistemi haline gelmiştir. Bugün Avrupa'nın kullandığı yazı bazen iddia edildiği gibi Grekler üzerinden değil, doğrudan doğruya Etrüskler üzerinden geçmiştir. (Aynı şey rakamlar için de geçerlidir.) Bugün Roma rakamları dediğimiz sayı sistemi Etrüsk kökenlidir; Etrüsk anıtları üzerinden müşahede edilen rakamlar bunun birer açık kanıtıdır.'' (Niebuhr, 1811: 89) Türk abecesini yabancı olarak algılayan ve yabancı Arap abecesini yerli diye savunan kara cahiller için Latin harflerinin kökeniyle ilgili önemli bir bilgidir.
Turkan dini Etrusca Disciplina adlı kitabı olan bir inançtır. G. Ahmetcan Asena, Kitabında çokça ''Turkan Bilig'' şeklinde söz eder. Latin Roma'da, virüs gibi yayılmaya çalışan Orta Doğu dinlerine karşı seçenek konumunda anlaşılmış, çoğu ilkeleriyle benimsenmiştir.
Türk ve diğer Asya inançlarıyla aynı kökten olması dolayısıyla büyük benzerlikler göstermektedir. Türkler gibi, her şeyin bir ruhu olduğuna inanıyorlardı. Öldüklerinde ''genel istenç'' içinde yaşayacaklarına yani tanrısallaşacaklarına inanıyorlardı. Bu aynı zamanda Türklerin eski inançlarına benzediği gibi Türklerin müslümanlığı ilk yorumlama biçimine de benziyor. Ne yazık ki bugün İslam'ı da Orta Doğulu anlayışıyla yorumluyor, milli anlayışları dinsizlik sanıyoruz.
Turkanlarda gelişmiş bir falcılık geleneği vardı. Kehanet bilgeliklerini özellikle hayvanların iç organları, kemikleri üzerinden yürütüyorlardı. Karaciğer önemli bir yer tutuyordu. Bugün biz Türklerin kullandığı ''ciğerli olmak, ciğeri beş para etmemek'' gibi deyimleri anımsatıyor.
Turkanlarda ölülere yapılan uygulamalarda en dikkat çeken, ''kurgan'' kültürüdür. Turkanlarda Tanrı, Ruh ve Ölüm kitabında şöyle diyor: Kurgan geleneğini Turkanların etnik kimliği konusunda bir kanıt olarak gören Taylor, şöyle diyor: J. Fergusson, Etrüsklerin Turan ırkına mensup bir ulus olduğu yolundaki son şüpheleri Etrüsk kurganlarındaki şahsına münhasır her zamanki basiretli gözlemleriyle bertaraf etmiştir. Turanların dünyanın en dikkate şayan mezar mimarları olduğunu biliyoruz. Hiçbir Sami veya Aryan halk geride bu denli dikkat çeken mezarlar bırakmamıştır. (s. 237)
Turkan efsanelerinde çokça ''Tarkun'' adını taşıyan kahramanlar görüyoruz. Bizim ''Tarkan'' karakterimize karşılık geliyor. Etrüsklerde kurttan türemeye dayalı efsaneler var. Türk ya da Turani diyebileceğimiz bir ulus oldukları çok açıktır. Bu durum günümüzde İtalya'da gördüğümüz kurt vurgusunun kökeni için de açıklayıcıdır. Ahmetcan Asena'nın söz konusu kitbında İtalya'nın Roma kentiyle ilgili şöyle bir paragraf bulunuyor: Turkania M.Ö. 750'lerde Avrupa'nın tek güç ve medeniyet merkeziydi. Roma şehrini 750'lerde Turkanlar kurdular ve ilk 250 yıl onlar yönettiler. Roma, Turkan Ligi'ne dahil, ama ikinci derece önemli bir site idi. (s.70)
Eski Türklerde görülen ''aksakallılar meclisi'', Etrüsklerde de görülüyor. Roma, Etrüsklerden aldığı bu meclisi geliştirerek ''senato''ya dönüştürdü. Bugünün demokrasi, cumhuriyet gibi yüksek değerlerinin kökenini oluşturuyor.
Turkanlar, savaşlarda trampet kullanıyorlardı. Osmanlı'da aynı gelenek ''mehter takımında'' beden bulunuyor.
Turkanlarda kadının yerine de değinelim. Turkanlarda kadınlar, Roma'dakilerin tersine, erkeklerle aynı değere sahipti, hatta gerektiğinde yönetim işlerinde bulunabiliyorlardı. Kadınlar, yapılan şölenlere ve spor müsabakalarına katılabiliyorlardı.
Tüm büyük uygarlıklar gibi Etrüsk Uygarlığı da zamanla çürümüş ve sonunda yıkılmıştır. Kuzeyde Kelt-Galya, güneyde Latin-Grek güç birliği, Etrüsklerin yıkımını hızlandırmıştır. Etrüskler, Asya kökenli olduklarından Avrupa halklarının içinde eriyip yok oldular ancak Roma uygarlığına yaptıkları katkıların da aracılığıyla insanlığa büyük yararları dokunmuştur.
Avrupa, bu Asyalı uygarlığa karşı ön yargılarını kırmadıkça ''Avrupalı'' değerlerinden uzaklaşmaktadır. Aryan-Sami yani bükümlü dilleri konuşan halkların ırkçılığını yapmaları ''tüm büyük uygarlıklar gibi'' çürümelerine neden olmaktadır.
Etrüsklerden kalması gereken en önemli yazılar, kalıntılar Roma ve daha sonrasında Katolik Kilisesi tarafından yok edilmiştir! (Turkanlarda Tanrı Ruh ve Ölüm s.237). İkinci dereceden yazılar Etrüsklerin mücadele içinde olduğu uygarlıklar tarafından kaleme alınmıştır. Tüm bunlara rağmen Etrüskler büyük uygarlık olduğu bilgisini günümüze taşımayı başardılar. Genel ağdan Etrüsklerden kalan sanat eserlerini inceleyebilirsiniz.
Uygarlığın önemli bir aşaması, başlatıcılarından olan Etrüsklerin bizim için değeri çok yüksektir. Bu uygarlığı inceleyen, araştıran daha çok Türk tarihçisi yetişmelidir.
1- G. Ahmetcan Asena, Turkanlarda Tanrı Ruh ve Ölüm, Ankara, altınordu Yayınevi, 2019, s.11, , 62, 70, 74, 87, 237
ali deniz ölgen, Nevzat Dağlı bu blog'u önerdi.
Timur Bey, daha önce duymamıştım, ilk kez burada sizden duydum. İlgimi çekti, çok teşekkür ederim. Kaleminize ve emeğinize sağlık. Baki selamlar.
teşekkürler 05.07.2019 16:03