ENFEKSIYOZ MONONÜKLEOZ (ÖPÜCÜK HASTALIGI)
“Çocugunuzun derisinde döküntü, yüksek atesi veya faranjiti mi var? Ya da daha kötüsü karacigerinde büyüme..? Insandan insana yakin temasla geçen ve bu yüzden de halk arasinda Öpücük Hastaligi olarak da bilinen Enfeksiyoz mononükleozu VKV Amerikan Hastanesi’nden Dr. Ayla Kamburoglu Göksel anlatiyor...”
Halk arasinda Öpücük Hastaligi olarak da bilinen Enfeksiyoz mononükleozun tipik özellikleri ates, farenjit, kan tablosunda degisiklikler, lenf bezlerinde, karaciger ve dalakta büyümedir. Bazen döküntü de klinik tabloya eslik edebilir. Özellikle ampisilin türü antibiyotik tedavisi alan hasta çocuklarda bu döküntünün görülme sikligi daha fazladir. Hastaligin çok nadir görülen komplikasyonlari arasinda merkezi sinir sistemi enfeksiyonlari (aseptik menenjit, ensefalit), kan tablosunda ciddi degisiklikler ve kalp kasinin etkilenmesi (miyokardit) sayilabilir. Hastalik farkli siddette ortaya çikabilir. Hiç fark edilmeyecek kadar hafif olabilecegi gibi, çok agir da seyredebilir. Hastalik, yenidogan ve süt çocuklarinda genellikle fark edilemeyecek kadar hafif geçer.
Epstein-Barr virüsünün tek kaynagi insandir. Enfeksiyoz mononükleozun bulasmasi çocuklar arasinda veya çocuk ile eriskin arasinda yakin temas olmasi ile gerçeklesir. Bu nedenle klinik tablo Öpücük Hastaligi olarak da isimlendirilir. Bu virüs nadiren kan ürünlerinin verilmesi yoluyla da bulasabilir. Enfeksiyoz mononükleoz okul çagi çocuklari arasinda siklikla rastlanabilir. Yilin her mevsiminde ayni oranda görülebilir. Hastaligin kuluçka dönemi 30 – 50 gün arasinda degisir.
Hastaligin tanisi Epstein – Barr virüsüne özgü bazi kan tetkikleri ile olur. Enfeksiyöz mononüleozun spesifik bir tedavisi yoktur. Hastaliktan süphelenildiginde çocuklara ampisilin veya amoksisilin türünde antibiyotikler verilmekten özellikle kaçinilmalidir. Böyle bir durumda çocuklarin büyük bir kisminda alerjik olmayan kirmizi renkli döküntü ortaya çikabilir.
Enfeksiyöz mononükleozun çok agir ve komplikasyonlu seyrettigi hallerde kortizon tedavisinden yarar görülebilir. Hastalik bulgulari tamamen ortadan kalkana kadar ve büyümüs dalak küçülene kadar çocuklarin özellikle yakin temastan ve yakin temas gerektiren spor dallarindan kaçinmalari önerilir. Bagisiklik sisteminde bozukluk bulunan çocuklarda Epstein – Barr virüsü etkisiyle lenfatik sistemin veya kan hücrelerinin farkli yapilanmasina bagli degisik hastaliklar görülebilir.