Kızılderili Bölgesi Türk Yatırımcıları Bekliyor
ABD Kongresi, Amerikan yerli kabilelerine yalnızca Türk şirketleriyle federal hükümetin onayına gerek kalmadan ticaret yapma imkânı veren yasa tasarısını görüştü. ABD Kongresi’ndeki Amerikan yerlisi tek milletvekili, Yerli Amerikan Dostluk Grubunun Eşbaşkanı ve Türkiye Dostluk Grubunun da üyesi olan Tom Cole tarafından sunulan, 2362 sayılı ve ”Amerikan Yerlileri Ticaret ve Yatırım Yasa Tasarısı 2011” başlıklı tasarı, Temsilciler Meclisi Doğal Kaynaklar Komitesi Kızılderili ve Alaska Yerlileri İşleri Alt Komitesinde tartışıldı.
Komitenin Başkanı Cumhuriyetçi Parti Alaska milletvekili Don Young, oturumun başında yaptığı açıklamada, 2362 sayılı tasarı hakkında bilgi verirken, tasarının yerli Amerikalılara, ekonomik kalkınmalarına engel oluşturan bürokratik zaman kayıplarını aşıp, topraklarını dış yatırımlara açma yolunda katkı sağlayacağını söyledi. Young, tasarının yerli Amerikalıların da desteğini aldığını anlattı.
Tasarıyı sunan Cumhuriyetçi Parti Oklahoma milletvekili Tom Cole da, tanık olarak katıldığı oturumda, tasarısının, ABD’nin Türkiye ile ticaretini kolaylaştırmak ve Amerikan yerlilerinin yaşadığı bölgelerin ekonomik kalkınmasına katkıda bulunmayı amaçladığını açıkladı.
Birçok çevre tarafından kendisine, ”Neden Türkiye?” sorusunun sorulduğunu anlatan Cole, şöyle devam etti:
”Bunun yanıtı çok basit. Türkiye, yerli kabilelerle ekonomik ortaklık kurmaya yoğun ilgi gösterdi. Türkiye, Amerikan yerlilerinin bu yılki yıllık zirvesine heyet göndererek, bu zirveye katılan ilk yabancı hükümet oldu. Türk halkı da Amerikan yerlilerine karşı gerçek anlamda bir yakınlık duyuyor. Birçok Türk, yerlilerle aynı soydan geldiklerine inanıyor. Buna inanırsınız ya da inanmazsınız, ama şu bir gerçek ki, Türkler yerlilere yardım etmek istiyor. Tasarı da, kilit bir müttefikle bağları güçlendirmek ve ekonomik zorluklar yaşayan yerli ekonomilerine katkı sağlamak için, Türklerin hissettiği bu yakınlıktan faydalanacak”.
Cole, tasarının başarılı olması halinde, diğer yabancı hükümetler ve şirketler de Türkiye örneğini takip edip, Amerikan yerli kabilelerin yaşadıkları yerlere yatırım yapabileceklerini kaydederek, ”Bu durum, yerlilerin yararına sonuçlar ortaya çıkarırken, ABD’nin Türkiye gibi tarihi müttefiklerle bağlarını güçlendirebilir. Bunun yanında, ülkemizdeki en sıkıntılı topluluk olan yerli Amerikan kabilelerinin durumlarının iyileşmesi, hem ülkemizin yararına olacak, hem de dünyadaki imajımıza olumlu etki yapacaktır” diye konuştu.
Tasarının sunulmasında ciddi çabalar sergileyen Turkish Coalition of America (TCA) adlı kuruluşun başkanı Lincoln McCurdy de, oturumdaki açıklamasında, iki köklü müttefik olan Türkiye ve ABD’nin, aralarındaki ortak ekonomik çıkarlardan yeterince yararlanamadığına değindi.
Ekonomisinde katettiği önemli ilerlemelerle Türkiye’nin, yerli Amerikan kabilelerin yaşadığı bölgelerin durgun ekonomilerini güçlendirebileceğine ve böylece yerlilerin federal hükümet fonlarına bağımlılığını azaltabileceğine işaret eden McCurdy, dünyanın birçok yerindeki Türk yatırımlarının önemli istihdam ve büyüme fırsatları yarattığını söyledi.
McCurdy, 2362 sayılı tasarının da, Türk şirketlerinin doğrudan yatırımlarını yerli Amerikan kabilelerinin olduğu topraklara çekebileceğini belirtti.
TCA’in de çabalarının katkısıyla, Türk şirketleriyle yerli Amerikan kabileleri arasında sağlam bir anlayış ve ilginin tesis edildiğini ifade eden McCurdy, tasarının bu karşılıklı ilgiden istifade ederek, yerlilere yatırım yapmanın önündeki engelleri azaltmayı amaçladığını kaydetti.
ABD İçişleri Bakanlığının yerli Amerikalılarla ilgili biriminin direktörü Mike Black de, tasarının Amerikan yerli kabilelerinin ekonomik kalkınmasını kolaylaştıracağını ve Türk girişimcilerinin yatırımlarını teşvik edeceğini belirterek, tasarıya destek verdiklerini bildirdi.
Yerlilerin bölgelerinde işsizlik oranının, ABD’nin geneline oranla çok daha gerilerde olduğuna işaret eden Black, Türkiye ile ticari ilişkilerin geliştirilmesinin, yerli Amerikan toplumları için yeni gelir kaynakları ve istihdam yaratma potansiyelini sunduğunu belirtti.
Oklahoma’daki Quapaw Kabilesi İş Komitesi Başkanı John Berrey de, yaşadıkları finansal kriz ve bazı kabile topluluklarında yüzde 80′lere varan işsizlik oranlarına işaret ederek, yerli Amerikan kabilelerinin ekonomik kalkınmalarını geliştirmek ve refaha ulaşmada yaratıcı yollar bulmaları gerektiğini söyledi.
Berrey, kuvvetle desteklediği tasarının yerli Amerikan kabilelerin yaşadıkları yerlerde ekonomik kalkınma fırsatlarını geliştirici, Türkiye’deki özel sektör tarafından yatırım imkanları yaratıcı ve Türkiye ile yerli Amerikan toplulukları arasında sağlam ilişkiler tesis edici unsurlar barındırdığını kaydetti.
‘TÜRKİYE'DE ÇOK İYİ AĞIRLANDIK’
Berrey, geçen yılın Kasım ayında TCA’in sponsorluğunda Türkiye’ye düzenledikleri ziyarete dair izlenimlerini de aktarırken, bu ziyaret sırasında Türk hükümeti tarafından çok güzel şekilde ağırlandıklarını ve Türkiye’de yerli Amerikalılara karşı yoğun bir ilginin bulunduğunu gözlemlediğini söyledi.
Türkiye’nin Washington Büyükelçisi Namık Tan da, alt komiteye 2362 sayılı tasarıya destek veren bir mektup gönderdi.
Tan, mektubunda, tasarının Türkiye ile ABD arasındaki ekonomik bağların daha da artırılmasının yanında, Türkiye ve Türk-Amerikalıların yerli Amerikan kabileleriyle kültürel, eğitimsel ve ticari ilişkileri geliştirmeye gösterdiği ilgiden istifade etme potansiyelini taşıdığını belirtti.
Türk-Amerikan ilişkilerinin tarihsel olarak öncelikle siyasi ve askeri çıkarlarca yönlendirildiğine dikkati çeken Tan, 2362 sayılı tasarının ise ortak ekonomik çıkarları vurgulayarak bu ilişkiyi tümüyle yeni bir düzeye taşıyabileceğini kaydetti.
Tan mektubunda, ”Ülkelerimiz arasında ticaretin geliştirilmesi, sadece Türkiye ile ABD’nin köklü ortaklığına ilave sunmakla kalmayacak, Türkiye’nin büyüyen ekonomisinin küresel finansal krizin olduğu bir dönemde Amerikan pazarlarını güçlendirmesini de sağlayacak. Bu tasarıyla birlikte ayrıca, Türkiye durağan ekonomiye sahip yerli Amerikan kabilelerinin yaşadığı yerlerde ekonomik büyümenin güçlenmesine ve yerlilerin Amerikan federal hükümetinin fonlarına olan bağımlılıklarının azaltılmasına katkı sunabilecek” ifadelerine yer verdi.
‘BAŞKA BİR ÜLKEYİ HAYAL BİLE EDEMİYORUM’
Quapaw Kabilesi İş Komitesi Başkanı Berrey, bu tasarının hem Türkiye hem de yerli Amerikalılar için ilişkilerini geliştirmede önemli bir fırsat olduğunu söyledi. Türkiye’ye yerli Amerikalılara fırsatlar sunması açısından ”mükemmel” bir ülke olarak tanımlayan Berrey, ”Bu tasarının, yerli Amerikalılar ile Türk halkı arasında uzun bir ilişkinin ilk adımı olacağını umuyorum. Türkiye’ye ilk ziyaretim hayatımın seyahatiydi, mükemmel bir deneyim oldu benim için. Birlikte iş yapmada Türkiye’den başka bir ülkeyi halay bile edemiyorum” dedi.
TCA Başkanı Mccurdy de oturumun mükemmel geçtiğini belirterek, tasarının oylama için komiteye sunulacağı noktasında iyimser olduğunu kaydetti. ”Tasarı, geçmesi yönünde umut vadediyor” diyen McCurdy, oylamanın bu ay içinde yapılmasının muhtemel olduğunu dile getirdi.
McCurdy, ”Kongre’de ilk kez bir oturumda Türkiye hakkında olumlu şeylerden bahsediliyor. Türkiye’nin çağdaşlığından, Türkiye hakkındaki gerçeklerden bahsedildi. Türk-Amerikan ilişkilerinin öneminden bahsedildi ve ikili ilişkilere savunma ve ulusal güvenlik konularının ötesinde ticari perspektiften bakıldı. Bu oturum, Türk özel sektörünün dinamizminin altını çizmek için bir fırsattı” diye konuştu.
FEDERAL ONAYA GEREK KALMADAN TİCARET
Tasarı kanunlaşması halinde, sayıları 6′ya kadar çıkabilecek kabile veya kabile konsorsiyumuna, Türk şirketleriyle federal hükümetin onayına gerek kalmadan ticari bağlar kurması yetkisini tanıyor. Böylece, Türkiye, federal hükümetin iznine gerek kalmadan Amerikan yerlilerinin çalışabileceği tek ülke konumuna geçecek.
Bu düzenlemenin başarılı olması halinde, uzun vadede istenirse başka ülkelere yönelik de benzer düzenlemelerin gündeme getirilebileceği belirtiliyor. Düzenlemeyle ayrıca, tasarı kapsamındaki faaliyetler, federal fonlardan harcama gerektirmeden, özel sektör tarafından fonlanacak. Bunun da federal hükümet açısından, yerli Amerikalıların ekonomilerini düzeltmeye yönelik çabalarında kolaylaştırıcı unsur olacağı kaydediliyor. Mehmet Toro[lu\ (AA)