Kitapların Efendisi Ali Emiri ve Onun Kitap Aşkı Hakkında 13...
1. Ali Emîrî kimdir ?
Ali Emîrî, 1857 yılında Diyarbakır'da doğdu. Küçük yaşlardan beri okumaya ve araştırmaya meraklı bir insan olan Ali Emîrî, 9 yaşındayken 500'den fazla şairin şiirlerinin olduğu 'Nevadir-ül Asar' eserindeki 4.000 beyiti ezberledi. Gençlik yıllarında sadece araştırmamış aynı zamanda hat sanatıyla da uğraşmıştır .Bazı levhaları Diyarbakır'da camilere asılmıştır. Ali Emîrî, 23 Ocak 1924 tarihinde hastalanarak öldü. Mezarı Fatih türbesi avlusundadır.
2. Hafızası üstün bir insandı.
Ali Emîrî, bütün hayatı boyunca kitap okumaya meraklıydı ve gençlik yıllarında Doğu Edebiyatı'na ait birçok kitabı okuyup ezberlemişti. Hatta hafızasında 100.000'den fazla beyitin olduğu rivayet edilmektedir. Bu yıllarını kendisi şu sözlerle anlatıyor: "Eğlenmeye merakım yok idi. Üstadımızla gezintiye gittiğimizde, çocuklarla oyun oynarken, ben bir tarafa çekilir kitap okurdum."
3. Birçok görevde bulundu.
Çalışma hayatında ise Kâtip, maliye müfettişi ve defterdar olarak Diyarbakır, Selanik, Adana, Leskovik, Kırşehir, Trablusşam, Elâzığ, Erzurum, Yanya, İşkodra, Halep ve Yemen’de 30 yıl memuriyet görevi yapmıştır. Daha sonra 1908 yılında kendi isteğiyle emekli olmuştur.
4. Millet Kütüphanesi
1701 yılında Şeyhülislam Seyyid Feyzullah Efendi tarafından kurulan Millet Kütüphane'si, ilk zamanlarda kurucusunun ismiyle yani 'Feyziye Medresesi' olarak anılmaya başladı. Geçen zamanlar da kütüphane Sultan Reşad döneminde büyük bir yangından ve son anda yıkılmaktan kurtarıldı.
5. Kendisine ait 15.000 kitabi kütüphaneye bağışladı.
Bundan sonra ki süreçte ise 'Feyziye Medresesi' Vakıflar Nezareti tarafından Ali Emîrî'ye verilmiştir. Ali Emîrî kendinde bulunan 15.000 kitabını kütüphaneye taşımış ve bir mühür ile kendisini 'kütüphane nazırı' olarak ilan etmiştir.Ali Emîrî, kendi kitaplarından oluşturduğu bu kütüphaneye 'Millet Kütüphanesi' ismini vermiştir.
6. Kitap için fedakarlık !
Ali Emîrî,öyle bir kitap tutkunuydu ki bir kitaba ulaşmak için türlü türlü yollara dahi başvurmuştur. Parasıyla elde edemediği kitapları rica ederek ödünç alır ve onları el yazısıyla kopya eder sonra geri kitabı geri verirdi.
7. Hasta olunacak kadar kitaba aşık olmak !
Ali Emîrî,bir kitaba sahip olmayınca hastalanır ve kitabı almak için her türlü yola baş koyar.
8. Kitaplara her zaman vefa gösterirdi.
Ali Emîrî, haftada üç kez sahhaflar çarşına gider ve orada ki kitapları tek tek inceleyip yeni keşifler yapıyor aynı zamanda kitaplara olan vefasını gösteriyordu.
9. Büyük keşif ve edebiyatımızda ki yeri.
Ali Emîrî,bir gün sahhaflar da gezerken bir eserin satılmakta olduğunu fark eder ve bu kitabın 'Divânu Lügati't-Türk' olduğundan ne sahhafçının ne de satın alan kişinin haberi yoktur. Ali Emîrî bunu fark etmiş ve kitabı 33 liraya satın almıştı. Ali Emîrî sevincini şu sözlerle anlatmıştır: "Bu kitabı aldım; eve geldim. Yemeği içmeği unuttum… Bu kitabı, sahaf Burhan 33 liraya sattı. Fakat ben bunu birkaç misli ağırlığındaki elmaslara, zümrütlere değişmem."
10. Büyük bir kitap koruyucusuydu.
Ali Emîrî, satın aldığı veya bir şekilde ulaştığı aynı zamanda keşif yaparak bulduğu 'Divânu Lügati't-Türk' ile yaklaşık 15.000 kitabı 'Millet Kütüphanesi'ne yerleştirmiş ve bu değerli hazineyi hem kaybolmaktan hem de kitap avcılarına bırakmayarak büyük bir kitap koruyuculuğuda yapmıştır.
11. Hem aşık hem de kibardı.
Ali Emîrî kütüphanesine gelenlere "Alın bakın, inceleyin" gibi sözler yerine "Ziyaret buyurun!" dermiş.
Tezkire-i Suara'yı Amid, Osmanlı Vilayet-i Şarkiyesi, Osmanlı Şehirleri, Diyarbakır'lı Bazı Zevatın Tercüme-i Halleri gibi eserleri bulunan Emîrî, 32 sayı yayınlanan Tarih ve Edebiyat Mecmuası ve altı sayılık Amid-i Sevde dergisini çıkardı. Diğer eserlerine ulaşmak için tıklayın
13. Onun kitap aşkını anlatan güzel bir sözü;
"Benim tek sevgilim kitaptır. Gerisi mihnet, endişe ve gamdır." Ali Emîrî
Ünlü Rap Sanatçısı Sagopa Kajmer'den Akıllara Kazınacak 9 Şarkı Sözü