Sağlıklı Çocuk Beslenmesi |authorSTREAM
ÇOCUKTA NORMAL BESLENME : ÇOCUKTA NORMAL BESLENME Prof.DR.Ayşe Yenigün Sağlıklı Çocuk Tanımı : Sağlıklı Çocuk Tanımı Kronolojik yaşına uygun,
-Ruhsal gelişim gösteren,
-Herhangi bir hastalık bulgusu olmayan çocuktur. Sağlığı Etkileyen Faktörler : Sağlığı Etkileyen Faktörler Kalıtsal özellikler,
Fizik ve biyolojik çevre,
Kültürel ve geleneksel inanışlar,
Sağlık bilgisi konusunda tutum, davranış ve politikalar,
BESLENME Slide 4: Beslenme normal büyüme ve gelişmeyi sağlayacak şekilde, organizmanın tüm gereksinmelerinin karşılanmasıdır. Slide 5: Çocuk devamlı büyüyen ve gelişen bir organizmadır.
Bu sebeble her yaşta besin gereksinimleri ,kalori ihtiyacı farklı olacaktır.
Yaşa uygun günlük kalori gereksinimleri listeler halinde belirlenmiştir. İhtiyaçlar Yaşla değişir. : İhtiyaçlar Yaşla değişir. Protein Vitamin YAŞ Yağ Mineral Sıvı Enerji Karbonhidrat Besin Ögeleri : Besin Ögeleri Protein,
Çocuğun yaşına göre günlük ihtiyacı kadar verilmelidir. Beslenme : Beslenme Uygunsa Yetersizse Aşırıysa Normal Büyüme
Artropati Bebek Beslenmesi : Bebek Beslenmesi Doğal Karışık Sadece Anne
(En az 4-6 ay Emzirilmelidir) Anne sütü+
ek mama Yapay Anne sütü
mamalar ve sütlerle besleme Yaşa Göre Verilecek Besin Kıvamı : Yaşa Göre Verilecek Besin Kıvamı İlk aylarda sıvı besin,
6 ay da püre kıvamında başlanır.
Bebek tolere edebiliyorsa,7-8 aydan sonra giderek koyulaşan besin ve pürtüklü-katı gıdalara geçilir.
Yutamazsa ısrar edilmez ,ertelenir.
1 yaşdan sonra erişkinlerle aynı gıdaları yiyebilir.
Kendi beslenmeli,bağımsızlık kazanmalıdır. 0-6 ay beslenme : 0-6 ay beslenme Bebekler her üç şekilde de beslenirler.
Anne sütü en ideal besindir.Başka hiçbir besin vermeden sadece anne sütü en az 4-6 ay bebeğe emzirilmelidir.
Gelişmekte olan ve geri kalmış ülkelerde anne sütü verilmesi bebeğin hayatta kalmasını sağlar. Doğal Beslenme : Doğal Beslenme Bebek için en ideal beslenme
ANNE SÜTÜ emmesidir.
Anne sütü bebeği için özeldir.
4-6 ay, bebeğin tüm ihtiyaçlarını karşılayacak niteliktedir.
En az 4-6 ay anne sütü verilmesi için anne gebelikten itibaren eğitilmelidir. Anne Eğitimi : Anne Eğitimi Gebelik döneminde başlanır.
Anne sütü ile beslemenin önemi anlatılır.
Doğumdan sonra 30 dakika içinde emzirmeye başlanır.
Başlangıçta süt azdır. Emdikçe annenin sütü çoğalacaktır.
Emzirdikçe meme başı büyüyecektir.
Emzirmezse süt memede durgunlaşır,
ağrıya abseye sebebolur. Anne Eğitimi : Anne Eğitimi İlk günlerde 10-15 defa emzirilmesi,
Sık emzirme prolaktin düzeyini arttırarak süt salgısını arttırır.
Öğün aralarının bebeğin isteğine göre ayarlaması,
Emzirme süresinin 5-20 dakika olması,
Memeyi kısa sürede çekmemesi, bebeğin bırakmasını beklemesi, Anne Eğitimi : Anne Eğitimi En az 4-6 ay emzirmesi,
Meme sorunları için doktora danışması,
Anne sütü verirken, biberonla ek sıvı verilmemesi,
İsterse 2 yıl emzirebilir.
Annenin hijyenine, dengeli beslenmesine dikkat etmesi,
Huzurlu sevgi dolu yaşamı olması ailesinin ona destek olması gerekir. Anne Eğitimi : Anne Eğitimi Yeterli, et, meyve, sebze yerse, emzirme döneminde, kalori, protein, vitamin ihtiyacı karşılanır.
Günde 500 gram süt veya yoğurt yemelidir.
Ca, Fe, Folat ve D vitamini ek olarak almalıdır. Anne sütü : Anne sütü Ekonomiktir.
Hazırdır, sıcaktır, temizdir.
Beyin gelişmesi için gerekli besinleri içerir.
Anne bebek ilişkisi oluşur.
Bebek ölümleri azalır. KOLOSTRUM: : KOLOSTRUM: İlk 0-7 gün gelen süte denir.
IgA içerir.Enfeksiyondan korur,
Bir öğünde üretilen miktar 2-20 ml dir.
100 ml’si 67 kalori verir.
Bebeğin mutlaka emmesi gerekir. Slide 19: GEÇİŞ SÜTÜ:
7-15 ci günler arasında üretilen süttür.
Protein miktarı giderek azalır.
Laktoz ve yağ miktarı artar. OLGUN SÜT:
15 günden sonra üretilen süttür. Slide 20: Bir emzirme süresinde, yani bir öğünde, Anne sütünün içeriği değişir. : ÖN SÜT:
Emzirmenin başında gelen süttür. Karbonhidrattan zengindir.
Emzirmenin sonunda gelen süttür.Yağdan zengindir.Bebekte doyma hissi uyandırır.Böylece bebek memeyi kendiliğinden bırakır. Sütler Arası Farklar : Sütler Arası Farklar İnsan Sütü	İnek Sütü Laktoz Protein Yağ Laktoz Protein Yağ Anne ve inek sütü protein miktarları : Anne ve inek sütü protein miktarları Slide 25: Whey proteini süt çökeleğinin üstte kalan sıvı kısmıdır.Sindirimi kolaydır.Anne sütünün %70-80 ‘i whey proteindir.Çok miktarda esansiyal amino asit içerir.Besinsel değeri yüksek proteindir.
İnek sütünde kazein fazladır.Mide PH’sında kaba parçalar halinde pıhtılaşır.Kazeinin hazmı zordur. Slide 26: Beta laktoglobin allerjiye sebebolan bir proteindir. İnek sütünde vardır.
Anne sütünde beta laktoglobin yoktur.
Anne sütü allerjik değildir. Anne sütündeki Amino Asitler : Anne sütündeki Amino Asitler Metionin	sistin
Yenidoğanda bu enzim yetersiz olduğundan, yeterli sistin oluşamaz ve yenidoğan için sistin esansiyal amino asittir. Dışardan verilmelidir.
Anne sütünde sistin miktarı yüksektir. Taurin : Taurin Taurin metionin ve sistin metabolizmasının ürünüdür.
Büyümeyi düzenleyici faktörlerden biridir.
Hücre proliferasyonu,diferasyonu üzerinde etkisi vardır.
Hücre zarlarının stabilizasyonunu sağlar.
Retina gelişmesinde rolü vardır.
Kadın sütünde yüksek miktarda bulunur. Anne sütündeki Amino Asitler : Anne sütündeki Amino Asitler Yenidoğanda fenialanin ve tirozin metabolizması yetersizdir.
Anne sütünde fenialanin ve tirozin miktarı azdır.
Böylece bu amino asitlerin birikimi önlenmiş olur. Laktoz : Laktoz Kadın sütünde %7gr,
İnek sütünde %4,9gr. miktardadır.
Laktobasil florasının gelişmesini sağlar.
Bu floranın içerdiği bifidus faktörü ,
bebeği gastroenteritten korur.
Bifidus faktörü büyümeyi düzenleyici faktörlerdendir. Mineraller : Mineraller Slide 32: Bütün major mineraller inek sütünde fazla miktardadır.
Protein ve minerallerin fazla miktarda olması solut yükü arttırır.
Kadın sütü solut yükü 73 mOsm/L dir.
İnek sütü solut yükü 226 mOsm/L dir.Kadın sütünün 3 katı yoğundur. Slide 33: Yenidoğan böbreği tam olgunluğa erişmemiştir.
İnek sütü bebek böbreği için yüktür.
Bu nedenle bebek inek sütüyle beslenecekse, ilk 3 ay 3 misli sulandırılarak, bileşimi anne sütüne yakınlaştırılır. Slide 34: İnek sütü PO4 / Ca oranı yüksektir.
Bebek sulandırılmamış inek sütüyle beslenirse:
Bu durum yenidoğanın geç hipokalsemisine sebebolur. Kolesterol : Kolesterol Anne sütü kolesterol miktarı inek sütüne göre fazladır. Lipolitik enzimlerin gelişimini uyarmak yönünden faydalı olduğu görüşü hakimdir. Yağ asitleri : Yağ asitleri Anne sütünde doymamış yağ asitleri miktarı fazladır. Hazmı kolaydır.
Beyin ve sinir sistemi gelişimi için gereken esansiyal yağ asitleri anne sütünde, inek sütüne göre 8 kat fazladır. Slide 37: Dokosa Heksanoik asit(DHA) omega-3 yağ asididir.
Yaşamın ilk 4 ayında linoleik asit DHA ‘e dönüşemez. DHA Anne sütünde fazladır.Formul sütlerde yoktur.
Serebral korteksteki DHA oranı anne sütüyle beslenenlerde, formul sütle beslenen göre fazladır. Slide 38: Lipaz anne sütünde bulunur.
Duodenumda safra tuzlarıyla aktif hale geçer.
Yağların sindirilmesinde rol oynar. Demir : Demir Anne sütündeki demir ve çinkonun barsaktan emilimi fazladır.
Büyüme ve gelişme için gereklidirler.
Anne sütündeki demirin emilim oranı %70-80 gibi yüksektir.
Demir ilk aylarda bebek için yeterlidir.
4 aylıkken bebeğe demir başlanmalıdır. D vitamini : D vitamini Anne sütündeki D vitamini azdır.
Bebeğin kemik gelişimi için gereklidir.
Yaşamın ilk 15 gününden sonra,bebeğe D vitamini hergün 400 Ünite dozda verilir.2 yaşına kadar devam edilir. B Vitaminleri : B Vitaminleri Suda eriyen vitamin miktarı anne diyeti ile ilişkilidir.Normal beslenen annenin sütü,bebeğin ihtiyacını karşılar.
Vejeteryan anne bebeklerinde B12 vitamin eksikliği olur.
Diyetinde B6 vitamini eksik beslenen anne bebeklerinde B6 eksikliği olur.
Diyetinde Tiamin eksik beslenen anne bebeklerinde Beriberi görülür. A vitamini : A vitamini Malnutrisyonlu anne sütlerinde A vit. azdır.
A vitamini eksikliği, geç dönemde ortaya çıkar. E vitamini : E vitamini Anne sütündeki E vitamini miadında doğan bebek için yeterlidir. Premature için yetersizdir.
Kolostrumda E vitamin miktarı yüksektir. Bebeklere emzirilmelidir. K vitamini : K vitamini K vitamini barsak florasındaki bakteriler tarafından sentez edilir.
İlk günlerde barsak florası oluşmadığından bebekte K vitamini eksikliği görülür.
Bu sebeble yenidoğana doğunca 1 mg K vit. intramusküler yapılır.
K viamini yetmezliğinde, yenidoğanda kanamalar görülür. : Lizozim Antimikrobiyal faktördür.
Lizozim ,IgA ile birlikte E.Colileri liziz eder.
Lizozim, peroksidaz ve askorbik asidle birlikte E.Colileri ve Salmonelları liziz eder.
Laktoferrin demir bağlayıcı proteindir. Serbest demiri bağlayarak bakteri üremesini önler. İmmunolojik Özellik : İmmunolojik Özellik Anne sütünde Salgısal IgA (SIgA) yüksek miktardadır.
SIgA asit ortama ve proteolitik enzimlere dirençlidir. Gaitada saptanmıştır. Barsak mukozasını mikrop etkisinden korur.
Annede oluşan ve süte geçen antikorlar, bebeği enfeksiyondan korurlar.
Sütle lokositler bebeğe geçmektedir. Emzirme Sıklığı ve Süresi : Emzirme Sıklığı ve Süresi Emzirme sıklığı ve süresi bebeğe bağlıdır.
Her öğünde bir meme boşaltılmalıdır.
Diğer öğünde öbür meme verilir.
Bebek ilk 5 dakikada, memedeki sütün çoğunu (%90) emer.
Tatmin için bebek 15-20 dakika memede bekletilir. Slide 48: Emzirme tekniği anneye öğretilmelidir.
Emen bebeğe yandan bakıldığında, meme başı areolasıyla birlikte bebeğin ağzında olmalıdır.
Sadece meme ucunu emen bebek iyi vakum yapamaz. Yorulur.Doymaz. Yenidoğan Bebek,Ne Zaman Emzirilir? : Yenidoğan Bebek,Ne Zaman Emzirilir? Doğduktan 30 dakika sonra anne memesine verilir.
Sezaryan doğum yapılmış ise, annenin uyanması zaman alabilir.
Miyadında doğan bebeğin mide kapasitesi 15-20 ml’dir.
Öğün sayısı ve miktarı bebeğin isteğine göre düzenlenir.(Tablo)
Bir öğün süresi 5-30 dakikadır. Anne Sütü Saklanabilir mi? : Anne Sütü Saklanabilir mi? Süt sağılarak temiz cam kaba konur.
Oda ısısında 6 saat,
Buzdolabında 24 saat,
Derin dondurucuda 6 ay saklanır.
Kullanılmadan önce sıcak su içinde ısıtılır. Süte geçen maddeler : Süte geçen maddeler Alkol,
Bira prolaktin düzeyini arttırır, ama içilmemelidir.
Kahvedeki kafein %1 süte geçer.
Sigara süt salgısını azaltır.
İlaçlar süte geçer.
DDT, Böcek ilaçları vucut yağında birikir. Yağın mobilizasyonu ile süte geçer. Ne zaman Anne sütü verilmez? : Ne zaman Anne sütü verilmez? Annede psikoz varsa,
Meme ameliyatı geçirmişse,
Uyuşturucu bağımlısı ise,
Aktif Tüberküloz ise,
Annenin ilaç kullanma mecburiyeti varsa,
Hepatit B ise,
Anne istemezse. Çalışan anne : Çalışan anne 2ay	Doğum öncesi 8 hafta ücretli izin hakkı vardır. Az izin kullanırsa, kalanı doğum sonrası izne ekleyebilir.	Doğum
2ay	Doğum sonrası 8 hafta ücretli izin hakkı vardır. Yapay Besleme : Yapay Besleme Anne sütü olmayanlara inek sütü, keçi sütü, formul süt verilir.
Bunlarla besleme 6-12 ay sürdürülür.
Yapay beslemede ek gıdalara, genellikle 3 cü aydan sonra başlanmaktadır.
Katı gıdaya alıştırma ilkeleri doğal besleme gibidir. Slide 55: İnek sütü verilecek ise:
50 ml su,
5 gr şeker karışımı 10 dk kaynatılır.
3 aydan sonra,sulandırılmaz, tam süte geçilir.
Meyva suları, püreleri ve unlu gıdalara 3 aydan sonra başlanır. 3-6ayda verilecek besinler: : 3-6ayda verilecek besinler: Pirinç unuyla muhallebi,
Meyva suyu dur. Slide 57: İlk 6 ayda verilecek ek besinler:
Püre kıvamında olmalı,
Az posa bırakmalıdır. Gluten nelerde vardır? : Gluten nelerde vardır? Buğday,
Bunlarla hazırlanan unlar bebek mamalarına konmaz. Slide 59: Ek besinler o gün tek ve az miktarda başlanmalıdır.
Allerjik döküntü,gaz sancısı yaptı mı? izlenmelidir.Yapmıyorsa o besinin miktarı giderek arttırılır.
Böylece bebeğin gıda allerjisi olup olmadığı araştırılır. Yapay Besleme Dezavantajları : Yapay Besleme Dezavantajları Mide boşalma süresi uzundur.
Kusar, aspire edebilir.
Mama hazırlama hataları olur.
Kolayca enfeksiyon olur.
Biberon deliği küçükse bebek yorulur. Emzirirken Dikkat Edilecekler: : Emzirirken Dikkat Edilecekler: Emzik şişesi dik tutulmalıdır. Lastik meme sütle dolu olmalıdır.Aksi halde bebek hava emer.
Bebek yatarken ağzına biberonu verip yalnız bırakılmamalıdır.
Biberondaki süt ele damlatıldığında yakmayacak sıcaklıkta olmalıdır.
Emzirildikten sonra bebek dik tutulur ve geğirtilir. Formul Sütler : Formul Sütler Formula inek sütünden elde edilen, bileşimi anne sütüne benzetilen gıdadır.
-Kaymağı alınmış + elektrolitleri azaltılmış,
-Whey veya kazein proteinleri karışımıdır. Formul Sütler : Formul Sütler İnek sütünden yapılmış endüstriyal sütlerdir.En az 6 ay verilirler.
Whey ağırlıklı mama anne sütüne en yakın bileşimdedir.Kazein / Whey oranı =40/60 dır. Sodyum, Protein ve solut yükü azdır.
Kazein ağırlıklı mamada oran 80/20 dir.Sodyum,protein ve solut yükü fazladır. Formul sütlerdeki yağ : Formul sütlerdeki yağ Soya,
Hurma yağı olabilir. Soya İçeren Formul Sütler : Soya İçeren Formul Sütler İnek sütü verilemiyorsa, soya proteininden hazırlanan mama verilir.
Laktoz intoleransı varsa, süt proteinine hipersensivite varsa kullanılır. Tedavi Amaçlı Formul Mamalar : Tedavi Amaçlı Formul Mamalar Prematürelerde,
kullanılan özel mamalar geliştirilmiştir. Haftalık tartı kontroluyla verilen miktarların yeterli olup olmadığı tetkik edilir. : Haftalık tartı kontroluyla verilen miktarların yeterli olup olmadığı tetkik edilir. Textbook of Pediatrics,Nelson,2000,p:165 Öğün sayısı bebeğin isteğine göre değişebilir. : Öğün sayısı bebeğin isteğine göre değişebilir. 6-12 aylık bebek beslenmesi : 6-12 aylık bebek beslenmesi 0-6 ay anne sütü verilir. Sonra besinler eklenir. Ek gıdaya geçiş dönemi (Weaning) önemlidir.
Anne sütü azalır.
Bebeğin ağırlığı ve enerji ihtiyacı artar.
Anne sütü yeterli olmaz.
Bebek farklı tat ve kıvamlara alışır.
Isırma ve çiğneme becerisi gelişecektir. Slide 70: Biberona alışırsa, anne memesini emmeyebilir.
Ek besinler kaşıkla verilmelidir.
Tuz ve baharat konmaz.
Aşırı lifli olmamalıdır.
Eklenen besin tek ve az miktarda başlanmalı, allerji denenmelidir. İlk verilecek ek besinler : İlk verilecek ek besinler Pirinç unuyla mama,
Şeftali, elma püresi,
Sebze püresi, (Patates, havuç, kabak, pirinç, domates gibi)
Patlıcan mineral, vitamin içermediğinden önerilmez.
Ispanak ve yeşil yapraklılar taze olmalıdır. Bekletilmez. Nitrit oluşur.Bebeğe zararlıdır. Slide 72: Demirden zengin besinler verilir.
(Karaciğer, kırmızı et, tavuğun beyaz olmayan eti gibi)
C vitamini demir emilimini artırır. Meyva sularıyla verilir.
İlk 12 ayda barsak geçirgenliği fazladır. İnek sütü allerjisi gelişir. İlk 6 ayda (atopik çocuklarda 12 ay) inek sütü vermemelidir.
Yoğurt,muhallebi verilişi sorun yaratmamaktadır. Yumurta verilişi : Yumurta verilişi 6-7 cı ayda katı pişirilmiş, ezilmiş yumurta sarısı mamasına katılarak verilir. 3-4 gün arayla miktar arttırılır. Sırayla dörte biri, yarısı, sonra tam yumurta sarısı verilir. Allerji olup olmadığı denenir. Slide 74: 9 aydan sonra yemekler erişkin kıvamında olur. Pürtüklü gıdayı yutamıyorsa ertelenebilir.
Kek, bisküvi gibi unlu gıdalar verilir.
12 aydan sonra balık. Anne sütünün kesilmesi : Anne sütünün kesilmesi Yalnız, anne sütü en az 4-6 verilmelidir. 2 yaşına kadar emebilir.
Anne sütü kesilirken önce, gündüz öğünlerinde emzirilmez.
Sonra gece öğünlerinde verilmez.
Ani kesmek gerekiyorsa anneye, anne sütü salgılanmasını baskılayan ilaçlar verilir. Süt çocuğuna verilecek ek besinler(her ay başlanacak ek gıda yazılmıştır.) : Süt çocuğuna verilecek ek besinler(her ay başlanacak ek gıda yazılmıştır.) Ne zaman katı gıdaya geçilir? : Ne zaman katı gıdaya geçilir? Doğum kilosunun 2 katı olduysa,
Günde 1 litreden fazla süt içiyorsa,
3 saatten sık aralarla emiyorsa,
Sürekli emmek istiyor,doymuyorsa,
8-9 aydan büyükse ve yutabiliyorsa. Devam Formulleri : Devam Formulleri Yapay beslenenlerde 6 aylıktan sonra önerilen, ticarette devam formulleri denen mamalardır.
Humana 3 gibi 1-2 yaş beslenmesi : 1-2 yaş beslenmesi 1-Süt ve süt ürünleri (süt, yoğurt, peynir)
İlk 12 ayda yağsız süt önerilmez.
(Protein, A ve B vit., Ca, Zn, İyot, Mg içerirler.)
2-Et, Balık, Baklagiller:
(Yumurta, beyaz ve kırmızı etler, mercimek, nohut gibi) Bu besinler protein, A veB vit. Fe, Zn, bitkisel kaynaklılar lif içerirler. 1-2 yaş beslenmesi : 1-2 yaş beslenmesi 3-Ekmek diğer tahıllar, patates grubu:
(Makarna, pilav, diğer unlular)
Protein, niasin, tiamin, Ca, Fe, lif içerirler.
4-Sebze ve meyvalar:
A ve C vit., Folik asit, K ve Fe, lif içerirler. 1-2 yaş beslenmesi : 1-2 yaş beslenmesi Anne sütü devam edilebilir.
Diyet ürünleri verilmez.
Yavaş yerler.Sabırlı olmak gerekir.
Kendi yemek ister, etrafı kirletirler.
3 ana 2-3 ara öğün verilir. 1-2 yaşta sık görülen sorunlar : 1-2 yaşta sık görülen sorunlar İlk yılda 10 kilo alır.
1-2 yaşta kilo alımı yavaşlar.
Bazı günler az, bazan çok yemesi yaşın özelliğidir. Zorlamamalıdır. Olumsuz etki eder.
Temizliğe dikkat edilmelidir. Kolay enfekte olabilirler. 2-10 yaş Beslenmesi : 2-10 yaş Beslenmesi Bağımsız hareket etmek isterler.
Aile bireyleriyle aynı besinleri tüketirler.
Yemek eğitimi verilmelidir. Zamanında yemeğini yemeli, aralarda az ve sık birşeyler verilmemelidir. Lifli Besinler : Lifli Besinler Okul öncesi sürede miktar belirtilmemişsede,
günde 6-12 gr. Lif miktarı yeterli görülmektedir.
Fitattan zengindirler. Fe, Ca, Zn, Cu, Mg emilimini azaltırlar.
Lifli besinler doygunluk hissi vereceğinden, fazla yenilirse, enerji açığına zayıflamaya sebeb olurlar.
Gaza ve sık defekasyona sebeb olurlar. Slide 85: İlk yıllarda tuz ihtiyacı, besinde doğal olan miktarlarla karşılanır. Daha sonra tuz isteğe göre besinlere eklenir.
Dengeli beslenmede sorun varsa multivitamin önerilir.
Okul öncesi dönemde ,iştahsızlık,yeme alışkanlıklarında olumsuz davranışlar, demir eksikliği anemisi, kabızlık sık görülen sorunlardır. Okul Çocuğu Beslenmesi : Okul Çocuğu Beslenmesi Fizik gelişmesi, hastalıklardan korunması için dengeli ve düzenli beslenmesi gereklidir.
Yağ tüketimi günlük kalorinin,%30 unu aşmamalıdır. 10-12 gram / gün yeterlidir. Lif miktarı = çocuk yaşı + 5 gibi yeterlidir.
Çay önerilmez. Süt, ayran, meyva suyu daha faydalıdır. Slide 87: Kahvaltı etmeden okula gidenler çoktur. Bu nedenle okulda beslenme saati olması uygun olur.
Patates kızartması, hamburger, unlu gıdalar gibi yiyecekler sınırlı verilmelidir. : TEŞEKKÜRLER View More Presentations
besin allerji (Hasta çocuk beslenmesi Top.Hek.)
1- Çocuk ve Adolesan Diyabeti
Matematik (Azlık Çokluk) Çamlıca Çocuk
Çocuk takip-Essential To Preserve Your Kid Safe
Çocuk ve Ergenlerde Akademik Performans