Birçok hastalığa göre tedavisi mümkün olan hastalıklardan biri de astımdır. Astım her yaşta görülebilir. Önemli olan doğru zamanda doğru tedaviye ulaşabilmek. Astımı daha detaylı anlatması için bir uzmanına sorduk. Özel Gediz Tıp Merkezi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Ahmet Bilgin anlattı.
11 Ağustos 2017 Cuma 09:57 0 A + A - Yazdır
Astım hava yollarında daralmayla kendini gösteren ama büyük ölçüde ilaçlarla tedaviyle kontrol altına alınabilen, geriye dönen bir hastalıktır. Hastalar ilaçlarını düzgün kullanırlarsa uzun bir süre kontrol altına alınabilir.
Astımın olduğu nasıl anlaşılır?
Bir astım ve bir de koah hastalığı vardır. Bu ikisi karıştırılmaktadır. Astımdaki şikayetler nefes darlığı, öksürüktür. Bunlar geceleri artış gösterir. Gece ve sabaha karşı şikayetler artar. Başlangıç yaşı genelde daha genç yaşlardadır ama her yaşta başlayabilir. Son zamanlarda kişiye göre fenotipler vardır. Mesela alerjik astım bunlardan bir tanesidir. Erişkin yaşta başlayan astım, mesleki astım, geç başlanmışlı astım… Kişiye göre tedaviler de değişiyor.
Astımın türleri var mıdır?
Çok genç yaşta başlayan astım vardır; bu alerjik astımdır. Alerjik astımlı kişilerin çocukluğunda da bazı gıdalara alerjileri vardır. Bunlar erişkin yaşlarda da genç yaşlarda da astım olduğu müddetçe devam eder. Ama bir de geç yaşta başlayabilir. Herhangi bir viral enfeksiyon vücutta bir reaksiyon yaratarak astıma neden olabilir. Bir de bazı faktörler astımı kolaylaştırır. Alerjik nezleler, burunda oluşan polipler, sinüzitler astıma sebep olabilir. Bir de obezite büyük bir faktördür. Kilolu olan ve sigara içen kişilerde astım daha sık görülür.
Astımı neler tetikler, astım hastaları nelere dikkat etmeli ?
Astım birçok hastalığa göre tedavisi mümkün bir hastalıktır. Uygun tedaviyle uzun aylar boyunca kontrol altına alınabilir. Ama herhangi tetikleyici bir faktör hastalığı tekrarlatabilir. Tedavide genellikle solunum yoluyla uygulanan ilaçlar kullanılır; ölçülü doz iğneler, gazlı, bazı kuru toz iğneler, çevirmeli ya da içine kapsül koymalı ilaçlar… İlaçlar yanlış kullanılmadıktan sonra hiçbir başarısızlık yoktur.
Astım ve alerjiler arasında bir ilişki var mıdır?
Kişilerde alerjik nezle özellikle bahar aylarında, polenlerin oluşmasıyla ortaya çıkar. Bunların tanısında da çok basit bir test kullanılıyor. Uyguladığımız deri pirik testi ile deriyi bir iğneyle hafifçe çizdiriyoruz. Daha sonra diğer işlemlere geçerek kişinin neye karşı alerjisi olduğunu öğrenebiliyoruz. Yani ‘alerjiyle alakalıdır’ diyebiliriz. Ama alerjisi olmadan da astımı olanlar var. O da erişkin yaşta başlayabiliyor.
Rüzgarlı ve polenlerin uçtuğu bir havada bireyde özellikle mevsimsel hastalık da varsa mümkün olduğunca kırsal yerlere gidilmemelidir. Ayrıca ilaçların da kullanması lazım. Toz maskeleri kullanılabilir. Kışa girerken viral enfeksiyonlar da özellikle astımı tetikliyor. Her sene grip aşısı olmanın da büyük bir faydası var.
Astım rahatsızlığı tedavi edilmezse nasıl bir aşama kaydeder, ilerlediği zaman nasıl sıkıntılara yol açar?
Zaman içinde akciğerlerin küçük hava yollarını da etkiliyor. Yaşlı amcalarda rastladığımız koah benzeri bulgular oluyor. Tedavi uygun yapılmasa küçük hava yolarında harabiyet oluşur. Bir şey daha var astım koah ikisinin birlikteliği bazı hastalar çok ilginçtir hem astım hem koah ilaçları kullanıp bize geliyorlar. Onun da tedavisi farklı.
Manisa ormanlarında biyolojik mücadele