Avrupa 2015’te en büyük mülteci kriziyle karşı karşıya geldi. 1 milyonun üzerinde mültecinin çoğu, Suriye’deki iç savaşın yanı sıra Ortadoğu ile Afrika’da yaşanan sefaletten kaçan Müslümanlardan oluşuyor. Mülteciler, Türkiye üzerinden Balkan ülkelerine, oradan da zengin batı Avrupa ülkelerine giden karmaşık bir rota izliyor.
2016’da Avrupa’ya, 3 milyon göçmen ve mülteci daha bekleniyor. Büyük göç dalgası, Avrupa’nın geleceğiyle ilgili soruları da beraberinde getirirken, Avrupa ülkelerinin, bu kadar mülteciyi sosyal, kültürel ve ekonomik olarak entegre edemeyeceğinden korkuluyor.
Eylül ayında Ege Denizi’nde boğularak ölen ve Bodrum’da kıyıya vuran Suriyeli küçük çocuğun resmi bütün dünyayı şok ederken, özellikle Avrupa ülkelerinin Suriye’deki iç savaştan kaçan göçmenlere daha sıcak bakmasına neden oldu.
Sırbistan-Macaristan sınırındaki tel örgüde açılan bir delikten bir günde binlerce mülteci geçti. Göç dalgasından bunalan Macaristan, geçtiğimiz Ekim ayında dikenli tel örerek sınırını kapattı.
Mültecilere karşı hava yumuşayınca, Batı Avrupa'nın kapısı olarak görülen Avusturya’da, Macaristan’dan gelen trenler alkışlarla karşılandı. Avusturyalı gençler, sığınmacılara yiyecek dağıttı. Gönüllülerden biri, Avrupa’nın bu insanlara sırtını dönmemesi gerektiğini, kültür ve asimilasyon konularının daha sonra tartışılabileceğini söyledi.
Budapeşte’nin ana tren garı, mülteci akınının kesiştiği merkez nokta oldu. Mülteciler, sosyal hizmetlerin kendilerine gelecek vadedeceğini düşündükleri Almanya ve İsveç’e gitmekte ısrar etti.
“Almanya, okumak veya yeni bir hayat kurmak isteyen herkese yardım ediyor” diyen Suriyeli mülteci Tarık, mültecilerin Avrupa'dan neler beklediğinin bir örneği.
Ancak Avrupa’nın da zorlandığına dair işaretler gelmeye başlayınca, İsveç sınır denetimleri başlattı. İsveç Başbakanı Stefan Lofven, “Durum giderek kötüleşiyor. Avrupa Birliği’nin göçmen politikalarını tekrar gözden geçirmesi gerekiyor” diye konuştu.
Güvenlik kaygısı, Paris saldırganlarından ikisinin, Avrupa’ya mülteci kılığında girip terör saldırısı düzenlemesinden sonra daha da arttı. Mültecilere kucak açtıklarını söyleyen Almanya Başbakanı Angela Merkel, “Göçmen sayısını azaltmak istiyoruz ve azaltacağız” diyerek, yıl sonunda geri adım attı.
2015, sınırların daha sıkı korunması tartışmalarıyla sona erdi. Ancak Avrupa, hala bu kadar büyük bir göç dalgasıyla baş edebilecek kapsamlı bir plan hazırlamış değil. Avrupalı liderlere göre bu durum, Avrupa bölgesinin geçmesi gereken olağanüstü bir sınav.