Ortodoks Kutsal Merkezlerinden Sümela Manastırı | Gazete internet haber bilgi kaynağı
Ortodoks Kilisesi’nin Anadolu’daki en önemli kutsal merkezlerinden biri olarak kabul edilen Sümela Manastırı, vadi yönünden bakıldığında ihtişamlı bir görüntü sunar… Türkiye, sahip olduğu topraklarda kurulan eski medeniyetlerin, güçlü imparatorlukların,...
yazar	Gazzete	Temmuz 17, 2020	34	Görüntülenme
Ortodoks Kilisesi’nin Anadolu’daki en önemli kutsal merkezlerinden biri olarak kabul edilen Sümela Manastırı, vadi yönünden bakıldığında ihtişamlı bir görüntü sunar…
Türkiye, sahip olduğu topraklarda kurulan eski medeniyetlerin, güçlü imparatorlukların, farklı dinlerin izlerini, kendine miras kalan eserler aracılığıyla modern dünya tarihine yansıtabilme şansına sahip ender ülkelerden biri.
İşte Bizans İmparatorluğu’nun ve Ortodoks mezhebinin bize miras bıraktığı, dünya turizmine sunma şansına sahip olduğumuz çok değerli eserlerden biri daha… Bugün Trabzon’nun 54 km güneyinde bulunan Maçka ilçesine bağlı Altındere Köyü sınırları içindeki gizemli Sümela Manastırı, IV. yüzyılda mağaraların içinde inşa edilmiş şaşırtıcı bir yapı.
Sumela adı, eski Yunanca’da manastır anlamına gelen “Panaghia tou Melas”dan geliyor. Trabzonluların “t “ harfini telaffuz etmekte zorlanmaları yüzünden, “Panaghia Soumelas” ya da sadece “Soumela” olarak isimlendirilen Manastır, “Meryem Ana Manastırı” olarak da adlandırılıyor. “Sumela” isminin aslı, “kara, siyah, karanlık” anlamındaki “melas” kelimesinden geliyor. Hiçbir şey tesadüf değil; Manastır’ın kurulduğu dağın simsiyah olması ve XII. yüzyılda sık yapılan siyah Meryem Ana ikonalarının Sümela’da itibar görmesi, Manastır’ın isminin nereden geldiğini açıklıyor. 1200 metre yükseklikte, bir kartal yuvasi misali kurulan Sümela Manastırı’na ulaşabilmek için en azından yarım saatlik dik ama çıkması zevkli bir patikayı tırmanmak gerekiyor. Yüzlerce insan bu yolu Sümela’da saklanan, tedavi edici mucizevi güçlere sahip olduğuna inanılan siyah Meryem Ana ikonasını ve kutsal ayazmayı (bir su kaynağından çok kayalardan süzülerek akan ve bir şadırvanda toplanan, şifa verdiğine inanılan su) görebilmek için arşınladı. Sümela Manstırı’na çıkarken Altındere Vadisi’nin sunduğu gizemli ve yemyeşil doğadan etkilenmemek elde değil. Patikayı tırmandıkça bulutlardan sıyrılarak kendini göstermeye başlayan Sümela Manastırı’nın kuruluş hikâyesi de, tarihi gerçeklerden çok gizemli efsanelere dayanıyor.
Efsanelerde Sümela Manastırı…
Rum halkı arasında ağızdan ağıza dolaşan efsaneye göre, daha önce Atina’ya geçen ve melekler tarafından uçurularak tekrar Trabzon’da bir mağaraya getirilen “Meryem Ana” resmi, iki keşiş tarafından bulunuyor ve Sümela Manastırı ‘nın kurulmasına yol açıyor. Bir diğer efsaneye göre, ellerinde mucizevi ikonaları bulunan iki keşiş, Altındere Vadisi’ndeki bu mağaraya gelip kiliseyi kuruyorlar.
Labirenti andıran muhteşem bir yapıt…
Patikanın sonunda Manastır’a vardığınızda karşınıza çıkan, yüzyıllardır korunabilmeyi başarabilmiş fresklerin büyüsüne kapılıyorsunuz. Adeta bir labirenti andıran, ilk kurulduğunda toplam 72 mağarasının birçok rahibe evsahipliği yaptığı, tepesi bulutlara uzanan bu muhteşem yapıtta, ceylan derili kitapların, yazıtların barındırıldığı önemli bir kütüphane bulunuyordu.
Sümela Manastırı, yüzyıllar boyunca, hem Ortodoks-Rum cemaati üzerinde yarattığı etkisinden dolayı, hem de geçit niteliğine sahip coğrafi konumuyla gerek dinsel, gerek stratejik açıdan Bizans prenslerinin göz bebeği oldu. Örneğin XIV. yüzyılda III. Alexios ve daha sonra oğlu III. Manuel, imparatorluk taç giyme törenlerini Sümela Manstırı’nda düzenlemişler. Manastır’a gösterilen bu önem, Osmanlı İmparatorluğu zamanında da süregelmiş ve birçok Osmanlı sultanı Sümela Manastır’ını ziyaret etmiş. XV. yüzyılda Fatih Sultan Mehmet’in Sümela’ya tanıdığı imtiyazlar, Yavuz Sultan Selim’in Sümela’ya bağışladığı değerli hediyelerin hepsi buna birer örnek… Sümela Manastırı bugün, gizemli atmosferi, bulunduğu bölgenin muhteşem doğası, gözalıcı freskleri ile Karadeniz Bölgesi’nin en çok ziyaret edilen ve Türkiye’nin dünya tarihine yansıttığı en önemli miraslarından biridir
Ortodoks KilisesiPanaghia SoumelasSoumelaSumelaSümela Manastırı
yazar	Gazzete	- Tem 18, 2020